Oplegging standaarden tankregimenten. Innovatieprogramma Purple Nectar. 103 JVE op antipiraterijmissie. Firesupport binnen het JISTARC

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Oplegging standaarden tankregimenten. Innovatieprogramma Purple Nectar. 103 JVE op antipiraterijmissie. Firesupport binnen het JISTARC"

Transcriptie

1 in deze VOC-MEDEDELINGEN o.a. Oplegging standaarden tankregimenten Innovatieprogramma Purple Nectar 103 JVE op antipiraterijmissie Firesupport binnen het JISTARC Jaargang 73 - uitgave 333 nummer Afscheidsreünie Cavalerieschool

2 Axuda Insurance Waar ook ter wereld! By failing to prepare you are preparing to fail Benjamin Franklin Over Axuda Insurance BV Wij zijn een Nederlands assurantiebedrijf dat is gespecialiseerd in het verzekeren van activiteiten in (post)conflictgebieden zoals bijvoorbeeld Afghanistan, Somalië en Irak. Ons internationale netwerk in combinatie met onze lokale aanwezigheid maakt het mogelijk onze oplossingen wereldwijd aan te bieden. De dekkingen van Axuda zijn natuurlijk inclusief de risico s verbonden aan oorlog, terrorisme en piraterij. Naast personele risico s zijn wij ook in staat om bedrijfsmatige risico s in fragiele staten van een passende dekking te voorzien. Axuda Insurance gebruikt Lloyds of London als herverzekeraar van haar producten. w: e : t : Over Lloyds of London Lloyds is de oudste verzekeringsmarkt ter wereld. Lloyds heeft een reputatie als toonaangevende partij met betrekking tot gespecialiseerde oplossingen voor zware en moeilijk verzekerbare risico s. Haar unieke financiële structuur en haar aanwezigheid in meer dan 200 landen samen met haar A + rating van Standard and Poors and Fitch maken van Lloyds een van de sterkste aanbieders van verzekeringen in (post)conflictgebieden. Met vriendelijke groet, Marcel Hagens, Directeur w:

3 Ereleden oud-res-lkol J. Moes, oud-res-maj E.J. Vinkhuyzen, oud-res-elnt ir. J.J. Heyse, bgen b.d. J.M.A. Thomas, lgen b.d. A.J.G.M. Blomjous, res-ritm jhr. ir. M.O.M. van der Goes. Dagelijks bestuur genm b.d. jhr. J.H. de Jonge oud-res lkol mr. D. van Zuidam res-elnt drs. R.J. Groot res-elnt mr. C.D.J. Bijleveld ritm b.d. G.H. Snellen lkol b.d. D.G.G.M. Alexander ritm L.J.J. Reinders maj. b.d. N.H. Hoogsteder cad-vdg Niek Lobé lkol D.M. Brongers oudres-ritm drs. J.M.S. van Griethuysen voorzitter vice-voorzitter secretaris penningmeester ledenadministratie bestuurslid bestuurslid bestuurslid toehoorder bestuur toehoorder bestuur toehoorder bestuur Secretariaat res-elnt drs. R.J. Groot, Graaf Florislaan 64, 1405 BW Bussum, T E Ledenadministratie, aanmelding lidmaatschap ritm b.d. G.H.Th. Snellen, Acaciastraat 4, 4921 MA Made, E Rekeningnummer t.n.v. VOC te Bussum. De leden wordt verzocht aan dit adres opgave te doen van adreswijzigingen, benoemingen, bevorderingen, onderscheidingen, eervolle ontslagen enz. Inloggegevens voor het besloten (alleen leden) deel van de website kunnen alhier worden opgevraagd onder vermelding van uw naam, rang en geboortejaar. Redactie kol S.M.M. van Hoof lkol D.M. Brongers lkol b.d. E. Westerhuis maj T.J.H.L.M. Van Rijckevorsel maj H. Plakke res-maj F. Koolhof tlnt H.C.J. van Vulpen hr. Dennis Boom voorzitter redactie vice-voorzitter redactie eindredactie redactielid redactielid redactielid redactielid fotograaf De redactie dringt er bij de scribenten op aan de kopij en bijbehorende foto s elektronisch (min. 300 dpi) aan te leveren. Overname artikelen - met bronvermelding - is toege staan. Commerciële exploitatie Green Paper Association, Hr. J.J. Akkerman, Reijnier Vinkeleskade 14 B, 1071 SP Amsterdam, T E Het adverteren door bedrijven in de VOC Mededelingen houdt niet in dat deze bedrijven automatisch de voorkeur hebben bij het verwerven van producten/diensten door het ministerie van Defensie. Redactieadres lkol b.d. E. Westerhuis - Sprielderhout PT Putten T E E - W E Vormgeving Reinder Carton DRUK Concept & Design Druk Practicum - Soest - Coverfoto Oplegging standaarden 16 september 2012 Achterblad Standaardwacht 16 september 2012 Inhoudsopgave Blauw-witte artikelen zijn vaste rubrieken Van de redactie 4 Van de Voorzitter 5 Oplegging standaarden tankregimenten 7 Innovatieprogramma Purple Nectar BVe - naar de West BVe - deelname aan Peregrine Sword JVe - op antipiraterijmissie in Somalië JVe - Fire Support binnen JISTaRC 27 JISTaRC - deelname aan Citadel Guilbert 32 afscheidsreünie Cavalerieschool 33 Van het Oude Haar 35 Rectificatie artikel Paardenarts nieuwe stijl 39 Vriendendag Cavaleriemuseum Cravattes op 16 september Vriendendag Cavaleriemuseum 43 de eemlandlunch 45 Mededelingen 46 Traditie... de karwats 50 CRSV Kilacadmon : een update 51 Regelmatig terugkerende bijeenkomsten 52 VOC-activiteitenkalender 53 Overlijdensberichten & In Memoriam 54 Personeelsmutaties 55 Kopij voor het volgende nummer inzenden voor 1 februari

4 Bruggen slaan Zo kopte het regeerakkoord van de heren Rutte en Samsom. Het akkoord dat ten tijde van het schrijven van dit stuk werd opgeleverd. Vooralsnog lijkt het dat defensie deze komende regeerperiode qua bezuiniging iets minder hard wordt aangepakt als door velen aanvankelijk werd gevreesd. Door het slaan van een brug tussen de twee politieke partijen geeft het de indruk dat de samenkomende belangen in de bijdrage die defensie op het wereldtoneel levert, heel langzaam zichtbaarder worden. Kansen lijken te worden gezien in het domein van Internationale Veiligheid waar verbanden worden gelegd tussen defensie, handel en ontwikkelingssamenwerking. De zoektocht via de dialoog hoe iets wél kan werken is vanzelfsprekend constructiever dan discussie voeren waarom iets niet mogelijk zou zijn. Het thema bruggen slaan is er daarom mogelijk één die wij als redactie van VOC-Mededelingen ter harte dienen te nemen. De aanwas nieuwe officieren bij de Cavalerie blijft beperkt tot drie officieren verkenning per jaar! De enorme vermindering in het actieve bestand van cavalerieofficieren en het verdwijnen van de tank uit onze slagordes heeft ontegenzeggelijk effect op de leden en de inhoud van ons magazine. Stemmen gaan steeds meer op om de kansen van brugslag tussen de verschillende magazines van de Nederlandse Cavaleristen te onderzoeken. Vanzelfsprekend zal in deze uitgave aandacht worden geschonken aan het afscheid van de tankregimenten. Een en ander wordt ondersteund door een fraaie reportage van onze vaste fotograaf Dennis Boom, die de uitvoering van deze indrukwekkende ceremonie in beelden heeft vastgelegd. Verslagen van verscheidene actuele cavaleriemissies en oefeningen treft u ook aan. Onze verkenners zijn zeer actief geweest in de afgelopen maanden. 103 JVE geeft verslag van hun deelname aan de antipiraterij missie Ocean Shield, een verrassende nieuwe dimensie voor een cavalerist. Ook 42 BVE is buiten s-lands grenzen gegaan en heeft in de West invulling gegeven aan een missie die lange tijd uitsluitend voorbestemd was voor het Korps Mariniers. 104 JVE wijdt uit over de vuursteun taak waarbij nieuwe inzichten en technieken de militaire geest dwingen tot het loslaten van oude patronen. In de maand september vond in Midden-Duitsland dé oefening van het 1 GNC (German Netherlands Corps) plaats: Peregrine Sword. Deelnemers waren de 11e Luchtmobiele Brigade, het Korps Commando Troepen en staf 43e Brigade. Een oefening die in omvang en diepte ietwat het karakter vertoonde van de grote NATO oefeningen in de Bondsrepubliek Duitsland, die zo herkenbaar waren voor de tijd van de Koude Oorlog. Waarneming en verkenning werd tijdens Peregrine Sword geleverd door 43 BVE, die in de diepte dicht op de OPFOR (Opposing Forces) opereerde, of juist door Purple Nectar, een experimentenplatform dat commandant, staf en eenheden een beter beeld geeft van de omgeving. U leest het verhaal van tweede luitenant Jelte Pijl hoe onze verkenners tijdens de Air Assault operaties met hun smoel op het terrein verkeerden, en van ons redactielid luitenantkolonel Duco Brongers over de kansen en de lessen van het opereren met behulp van Purple Nectar. Verder starten we met een serie over cavalerietradities met als doel de lezers te laten weten welke tradities er zijn, waar ze vandaan komen en welke er nog beleefd worden. Anderzijds is het doel deze tradities niet verloren te laten gaan. We delen met u de ervaringen van de Vriendendag Museum Nederlandse Cavalerie en van de reünie van de Cavalerieschool. Deze keer is er helaas geen wezenlijke vooruitgang te melden in het belangrijke initiatief om onze cavaleristen van baan naar baan te begeleiden, operatie Sprong Voorwaarts. Dus we hebben ervoor gekozen hierover deze keer geen artikel te plaatsen. Met de Heinekenborrel in de nabijheid, worden we eraan herinnerd dat over niet al te lange tijd de feestdagen zich aandienen en kort daarop de brug zal worden geslagen tussen het jaar 2012 en Wij hebben ons best gedaan om u ook weer met deze uitgave een variatie aan leeskost te leveren voor de wintermaanden. Ondanks de hevigheid van dit voor de cavalerie historische en roemruchte jaar 2012 kijken wij met een voldaan gevoel terug op een goed Mededelingen jaar en zien ernaar uit om met u hierop het glas te heffen op de Heinekenborrel op 12 december. De redactie wenst u prachtige feestdagen toe en ook een machtig mooie Brugslag naar het jaar

5 Het jaar 2012 was voor de cavalerie en de V.O.C. opnieuw een zeer bewogen jaar. De zware tankregimenten werden ontbonden in een ceremonieel protocol waaraan niemand voorbij kon gaan. Een indrukwekkende, stijlvolle en krachtige ceremonie, zoals dat hoort bij zware tankers. Actief dienende tankers werden heringedeeld of zochten anderszins een nieuwe werkplek. De Historische Collectie Cavalerie (ofwel het Museum Nederlandse Cavalerie) moest expositieruimte inleveren waardoor een deel van de expositie verhuist diende te worden. Een pijnlijke maatregel, zeker ook voor alle vrijwilligers van het museum die steeds belangeloos een grote positieve bijdrage aan de opbouw en de instandhouding van het museum geleverd hebben. De cavalerie verkenners lijken hun werkgebied verder uit te breiden. Curaçao werd door hen (on)veilig gemaakt en ook bij internationale en nationale (steun)operaties verkennen zij alsmaar nieuwe mogelijkheden. En juist daarom is het nu zaak als lid van de vereniging elkaar te blijven treffen om bevindingen uit te wisselen... Dit alles lijken een beetje tegenstrijdige bewegingen: inkrimpen, heroriënteren en uitbreiden. En juist daarom is het nu zaak als lid van de vereniging elkaar te blijven treffen om bevindingen uit te wisselen, elkaar te steunen en vóóruit te kijken. De Vereniging is daar altijd een platform voor is geweest. Leden van de Haagsche Koffietafel V.O.C. hebben dat recent laten zien: de koffietafel vierde dit najaar het jubileum 75 jaar. Uw voorzitter wenst u in dat gedachtengoed gezegende kerstdagen en een voorspoedig en gezond nieuwjaar toe. 5

6 Accelerate your business with the #1 storage operating system. NetApp Data ONTAP offers an unprecedented level of agility, so that your business can shift and grow in whatever direction it needs to. Discover how to transform your storage into an agile data infrastructure that is intelligent, immortal, and infinite at netapp.com/nl NetApp. All rights reserved. Specifications are subject to change without notice. NetApp, the NetApp logo, Data ONTAP, and Go further, faster are trademarks or registered trademarks of NetApp, Inc., in the United States and/or other countries. All other brands or products are trademarks or registered trademarks of their respective holders and should be treated as such. Headline source: NetApp internal estimates, June 2012: VNX, VNXe, Celerra NS can run any of Flare and Dart Operating Systems. Contribution of these products to the OS share has been estimated based on the proportion of NAS and SAN installations in these products (NAS Dart; SAN Flare).

7 Oplegging standaarden Grote belangstelling tankregimenten Luitenant-kolonel b.d. Ed Westerhuis Onder grote belangstelling van ruim zevenhonderd genodigden zijn tijdens een plechtige ceremonie op zondag 16 september 2012 op het Lange Voorhout te Den Haag, de standaarden van het Regiment Huzaren van Sytzama en het Regiment Huzaren Prins van Oranje opgelegd en zijn de laatste twee tankregimenten ontbonden. De twee standaarden werden op ceremoniële wijze door de beide regimentscommandanten overhandigd aan de Commandant Landstrijdkrachten, luitenant-generaal Mart de Kruif. De ontbinding van beide regimenten is het gevolg van drastische bezuinigingen op Defensie, waardoor een periode van meer dan 400 jaar zware cavalerie is beëindigd. Met het verdwijnen van de Leopard 2A6 tank uit de bewapening is een essentieel wapensysteem van de Koninklijke Landmacht verdwenen, waarin de tradities uit zowel het bereden tijdperk te paard als uit de naoorlogse gepantserde periode voortleefden. Het Wapen der Cavalerie bestaat thans alleen nog uit verkenningseenheden en het Joint Intelligence, Surveillance, Target Acquisition and Reconnaissance Commando (JIS- TARC). Een aparte taak is weggelegd voor het Ere-Escorte Cavalerie voor het verrichten van ceremoniële diensten. De plechtige bijeenkomst met groot militair ceremonieel vond plaats voor het front van de troep. Aangetreden stonden zes pelotons van het JISTARC, het Ere-Escorte Cavalerie Inspectie door CLAS Lgen de Kruif met vijfenzestig ruiters, bestaande uit een commandogroep, twee pelotons van vijfentwintig ruiters en een standaardgroep van tien ruiters, waaronder drie bereden standaarddragers. De plechtigheid werd muzikaal ondersteund door het Reünieorkest Trompetterkorps der Cavalerie en het Fanfarekorps Koninklijke Landmacht Bereden Wapens. Twee Leopard 2A6 tanks stonden aan weerszijden van de ingedeelde troepen opgesteld. Als paradecommandant trad kolonel Anthony Leuverink op. Luitenant-generaal de Kruif toonde in zijn toespraak zijn grote waardering voor de belangrijke rol die de tankregimenten in de geschiedenis van de landstrijdkrachten hebben gespeeld, voor de cavalerie in het algemeen en voor de cavaleristen die op een buitengewoon waardige wijze afscheid hebben genomen van de tanks. Hij bracht in herinnering dat 7

8 Intreden erewacht JISTARC Trompetterkorps Bereden Wapens Intreden Standaardwacht tot het einde van de Koude Oorlog de cavalerie over meer dan 900 gevechtstanks beschikte. Hij plaatste openlijke vraagtekens bij het politiek opportunisme bij het hedendaagse Nederlandse veiligheidsbeleid. Zo zei hij : Vrijheid is niet vrij en zeker niet gratis. Soms moet je vechten voor je vrijheid, vechten voor de vrijheid van anderen of moeten anderen vechten voor onze vrijheid. Dat besef is niet alleen in filosofisch opzicht essentieel, maar we moeten ons ook realiseren dat je niet zomaar kunt vechten. Vechten vergt immers een krijgsmacht die goed materieel heeft en de beste mensen. Mensen die in staat zijn de opdracht boven de eigen veilig- Toespraak C-LAS C-RHPO en C-RHvS met standaarden 8

9 Standaarden RHB, RHPO en RHvS...de begraafplaatsen van de geallieerden zijn meer een natuurpark dan een waarschuwing. heid te stellen, de groep belangrijker te vinden dan hun eigen belang en kennis maken met de fysieke en psychische grenzen van een mens, en soms zelfs daaroverheen gaan. Dit alles samen te voegen en te operationaliseren vergt jarenlange training en vorming. En daar hebben we een uitdaging. Nederland voelt zich veilig. Vechten voor je vrijheid is niet opportuun, vechten voor de vrijheid van anderen is steeds minder vanzelfsprekend en de begraafplaatsen van de geallieerden zijn meer een natuurpark dan een waarschuwing. En dus hebben we ook minder geld over voor Defensie. Dit is de echte reden waarom we hier staan. C-RHvS levert standaard in C-RHPO levert standaard in 9

10 Standaarden op Leopard-2 Voor velen is het besluit om de krijgsmacht om te vormen tot een leger zonder tanks, een historische fout. Afscheid standaarden Standaarden op frontpantser Leopard-2 10

11 Intreden cravattes Bevestiging cravattes RHvS en RHPO aan standaard RHB C-RHB met standaard en nieuwe cravattes Afscheid van een tijdperk 11

12 Standaardwacht met standaard RHB en cravattes Het was de aanwezigen uit het hart gegrepen. Voor de honderden aangetreden actiefdienenden, reservisten, oudgedienden en veteranen van vele missies op het Haagse Lange Voorhout, voelde het opheffen van de laatste twee tankbataljons Leopard 2A6 zondermeer als een ordinaire bezuinigingsmaatregel zonder enige visie. Voor velen is het besluit om de krijgsmacht om te vormen tot een leger zonder tanks, een historische fout. Na het overhandigen van de beide standaarden door de twee regimentscommandanten, luitenant-kolonel Kees Koek (RHvS) en luitenant-kolonel Corstiaan de Haan (RHPO), aan Commandant Landstrijdkrachten, werden beide standaarden kruislings op het frontpantser van een Leopard 2A6 tank gedrapeerd en voor het front van de troep tijdens een symbolische laatste rit weggereden. Een historisch moment waarbij menig cavalerist even moest slikken. Einde van een tijdperk. Het Regiment Huzaren van Boreel heeft de opdracht gekregen om de tradities te bewaren, samen met de tradities van het reeds in 2007 ontbonden Regiment Huzaren Prins Alexander. Als zichtbaar teken van deze opdracht bevestigde Commandant Landstrijdkrachten drie cravattes met daarop de namen en de standaardopschriften van de drie ontbonden tankregimenten, aan de standaard van het Regiment Huzaren van Boreel. In zijn toespraak verklaarde kolonel Harold de Jong vervolgens dat zijn regiment alles in het werk zou stellen om de aan het regiment toevertrouwde verantwoordelijkheid voor de gehele cavalerie in te vullen. De met de nieuwe cravattes getooide standaard werd vervolgens door de bereden standaardgroep langs de troepen gevoerd. Na afloop van de indrukwekkende plechtigheid vond een ontvangst plaats voor alle aanwezige cavaleristen in Sociëteit De Witte aan het Plein. 12

13 Command & Control experimenten tijdens Purple Nectar 2012 Luitenant-kolonel Duco Brongers senior operationeel architect C2 Support Centre Betere effecten Inleiding Purple Nectar (PN) is een programma waarbij in een innovatieve omgeving experimenten gehouden/georganiseerd/uitgevoerd worden op het gebied van Network Enabled Capabilities (NEC), of misschien is command & control (C2) een herkenbaarder begrip. Vanaf 2009 komt PN elke keer op het jaarprogramma van Defensie voor en wordt uitgevoerd onder verantwoordelijkheid van DMO/C4I. De eerste twee jaar draaide het een zelfstandige oefening, maar vanaf de derde PN in september/oktober 2011 worden de experimenten geïntegreerd uitgevoerd met een operationele eenheid. Doelstelling Purple Nectar Initiële doelstelling van Purple Nectar in 2009 was een Joint Common Operational Picture (JCOP) te bouwen waardoor het mogelijk was tussen de krijgsmachtdelen data/informatie te delen. Tegenwoordig ligt de doelstelling niet alleen maar bij het maken van een JCOP, maar richt het zich in bredere zin op het ondersteunen van een eenheid bij het verkrijgen van een betere situational awareness (SA). In de zogenaamde benefit chain (zie afbeelding 1) wordt duidelijk gemaakt waarom dit zo belangrijk is. Onder de randvoorwaarden van betere netwerken en transmissie kan op een betere en overzichtelijke manier informatie gedeeld worden (SA). In het operationele domein worden altijd beslissingen genomen op basis van beperkte informatie. Door de informatie te verbeteren heeft dit een rechtstreeks gevolg voor de kwaliteit van de beslissingen. Een betere beslissing leidt tot Betere acties Betere beslissingen Beter gedeelde situational awareness Betere informatiedeling (COP) Betere netwerken en transmissie de juiste actie, die ook effectiever kan worden uitgevoerd, omdat op het uitvoerend niveau ook betere technieken aanwezig zijn om informatie te delen. Het eindresultaat is een verbeterd effect. Een afgeleide doelstelling van Purple Nectar is de gebruiker dichter bij de ontwikkelaar te brengen. Hierdoor wordt de gebruiker actiever betrokken bij het innovatieproces, gaat hij actief meedenken en kunnen gebruikersspecificaties van een ontwikkeling beter worden vastgesteld. Paradigm break Zoals in de inleiding aangegeven, heeft in het najaar van 2011 PN voor het eerst een eenheid voorzichtig ondersteund. Het ging hier om de staf van 11 Air Manoeuvre Brigade, die aan het opwerken was voor haar valideringsoefening in september Door PN is toen een Joint Operation Centre (JOC) gebouwd om aan de eenheid de mogelijkheden te laten zien van innovatieve C2-technologie. Deze had duidelijk meer om het lijf Afbeelding 1: The benefit chain dan de gebruikelijke (tent)ruimte met een projectiescherm voor de C2-applicatie ISIS of powerpointpresentaties en een flip-over. In een gebouw op de Oranjekazerne in Schaarsbergen werd een podiumstructuur neergezet met zicht op vijf beeldschermen (zie afbeelding 2). Tot zover ging de integratie bij staf 11 AMB. De staf had aangegeven vooral organiek te willen werken en daarnaast slechts kennis te willen nemen van de nieuwe ontwikkelingen. Om die reden was in dezelfde ruimte een JCOP opgesteld gepresenteerd op twaalf gekoppelde HD-schermen met daarop extra informatie naast haar eigen organieke middelen. Al snel bleek gedurende de oefening dat het personeel vooral naar het JCOP keek voor haar SA. Daar waren immers live UAV-beelden te zien en waren de meeste grondtroepen en helikopter-bewegingen real time te volgen, dankzij het gebruik van een blue force tracker. Uit de evaluatie kwam naar voren dat de ondersteuning een succes was. Toenmalig C-11 LMB, brigadegeneraal van Wiggen, 13

14 Opzet Joint Operations Centre in Schaarsbergen, september 2011 gaf aan dat het verkrijgen van betere SA vanaf dat moment zijn eerste prioriteit zou krijgen. Voor hem was duidelijk dat hij tijdens de valideringsoefening Peregrine Sword o.l.v. C-1 German/Netherlands Corps (GNC) in Duitsland over minimaal dezelfde ondersteuning wilde beschikken, maar dan nu geïntegreerd bij de eenheid. Daarnaast had C-11 AMB nog een paar extra wensen en dat is nu juist de afgeleide doelstelling van Purple Nectar: laat gebruikers zien wat er kan; ze gaan dan vanzelf enthousiast meedenken. Oefening Peregrine Sword / Purple Nectar 2012 Aldus geschiedde. Met een kernteam van drie man, waaronder twee reservisten, werd de experimentele omgeving opgezet. Vanaf januari 2012 werd gewerkt aan de voorbereiding die vooral bestond uit het vaststellen van de experimenten, het verkrijgen van budget, de (C2)-beveiligingsmaatregelen, de afstemming met vele partijen zoals gebruikers, ontwikkelaars van hard- en software en de juiste bedrijven om e.e.a. soms letterlijk van de grond te krijgen. De oefening Peregrine Sword was een door C-1 GNC geleide FTX en CPX in Duitsland en vond plaats tussen 13 en 27 september De FTX was de focus van PN waarin het ondersteuning bood aan 11 AMB en het KCT. Het PN-team ontplooide op een bivakterrein op oefen- en schietterrein Wildflecken op de grens tussen de staten Beieren en Hessen. Het PN-team werd voor de uitvoering uitgebouwd tot circa vijftig man. Om een beeld te schetsen welke experimenten plaats vonden, worden ze hieronder kort besproken met daarbij de conclusie van de eenheid. 1. Lay-out CP Voortbordurend op de JOC-opbouw in het gebouw in Schaarsbergen werd dit jaar een verplaatsbare versie gemaakt voor Staf 11 AMB te velde. In het JOC van de CP werden door het bedrijf MK-2 drie grote lichtgewicht schermen geplaatst, elk verbonden met een beamer. De beamer was in staat op het grote scherm één tot negen beelden (inputs) te projecteren. Daarmee was de battle-major in staat alle gewenste beelden weer te geven om een beeld te scheppen van de omgeving. De inputs varieerden bijvoorbeeld van een ISIS-projectie, een synchromatrix, een power point slide, het JCOP enz. De staf was na Peregrine Sword unaniem in haar oordeel: laat staan; dit willen we hebben! Een verplaatsbare CP voor de staf van 11 AMB 2. JCOP Het JCOP moet in staat zijn meerdere C2-ondersteunende systemen samen te brengen op een kaartachtergrond, zoals ISIS (CLAS), MASE (CLSK) en MCCIS (CZSK). Bij Peregrine Sword ging het om het aggregeren van informatie van ISIS en het luchtbeeld van MASE. Daarnaast werden de blue force trackers (zie punt 3) op de kaart geïnjecteerd. Ook kon de UAV op de digitale kaart gevolgd worden (zie pt 8). Het JCOP werd goed gebruikt, maar kan verder worden uitgebouwd door nog meer systemen samen te brengen in het JCOP met een goed filtermechanisme. Het JCOP bleek daarmee van meerwaarde, maar dient te worden doorontwikkeld. 3. GPS-locators Door het bedrijf COSETEC wordt al jaren ondersteuning gegeven met hun GPS-locators, ofwel blue force trackers. Dit zijn zender-ontvangers ter grootte van een mobieltje die gekoppeld zijn aan een specifiek persoon of platform. Op een kaartachtergrond kunnen deze personen/platforms zichtbaar worden gemaakt met NATO-standaard APP-6 symboliek. Dus i.p.v. het handmatig verplaatsen van symbolen op ISIS werd met een vertraging van slechts enkele seconden het symbool automatisch zichtbaar op de kaart. 11 AMB had 250 van deze trackers ontvangen en had zelf bepaald 14

15 De commandantenpost wie zij vanuit het JOC wilden kunnen volgen. Hierdoor kon de vlucht van de Chinooks en Apaches real time gevolgd worden, evenals de diverse commandanten/functionarissen op diverse niveaus die gelabeld waren met een dergelijke GPS-locator. Ook logistieke elementen waren met deze trackers uitgerust, zodat men daar continu op de hoogte bleef van de verblijfplaats van de gemerkte voertuigen en containers. Alle gebruikers zijn vol lof over dit systeem. Beelden van het Joint Common Operational Picture 4. Commandantenpost Om de informatie naar de commandant te laten gaan i.p.v. de commandant naar de informatie (CP) werd door de vorig C-11 AMB gevraagd om een zogenaamde commandantenpost. In een MB 10kN van het C2SC was een veilige spraakverbinding gerealiseerd, kon het JCOP worden getoond en was chat mogelijk met ondercommandanten. E.e.a. was door de eenheid getest en goed bevonden, maar tijdens de uitvoering haperde de techniek. De doelstelling werd onderschreven, maar de toepassing dient nog te worden verbeterd. 5. Aerostat relay Dit is een zeppelin gevuld met heliumgas die tot 400 meter boven het maaiveld kan hangen met een radio, die als relayeerstation fungeert om het bereik van de spraakverbinding te verlengen. In dit geval werd een FM 9000 gebruikt. Aangezien dit organiek het belangrijkste middel is van 11AMB om SA op te bouwen, is het bereik van dit signaal erg belangrijk. Het resultaat was ernaar. Ondanks het sterk geaccidenteerde terrein in het Rhöngebirge met alle gevolgen voor de verbindingen, werd een bereik gehaald van 47 km van de staf naar de zeppelin. Een zelfde bereik naar de andere zijde van de ballon zou dus een vergroting betekenen van circa 15 km naar circa 100 km. Het moge duidelijk zijn dat een dergelijk middel van harte werd ondersteund door de gebruikers. 6. Aerostat security Een ballon van kleiner formaat, die tot op 60 meter boven de CP kan worden gehangen en beladen was met een gevoelige IR-camera met in- en uitzoomfunctie ter ondersteuning van de bewaking van de compound. De Nationale Reserve 15

16 Aerostat relay 400 m boven het maaiveld leverde de bewaking en was bijzonder te spreken over deze extra tool. Bewegingen van personeel rondom de compound waren zowel bij dag als nacht uitstekend te volgen, waardoor het wachtpersoneel tijdig werd geïnformeerd over verdachte activiteiten. 7. Jchat Chat is bijna niet meer weg te denken uit het berichtenverkeer. Grote voordeel boven voice is dat alle informatie in Jchat wordt gelogd en is na te trekken. Tevens kunnen hele communities meekijken/meechatten waarop deze gemeenschap gelijktijdig is geïnformeerd. Chat van 1GNC naar de brigadestaf werd al uitgevoerd, maar van brigade naar haar bataljons was nieuw. Helaas kwam dit systeem niet voldoende uit de verf, omdat 11 AMB pas erg laat de gelegenheid vond het systeem in te richten met chatrooms. Toen dit eenmaal was gerealiseerd, was het enthousiasme groot. 8. Surrogate UAV (SUAV) De UAVs mogen in de meeste gebieden (nog) niet vliegen. Om toch te trainen met deze middelen kunnen zogenaamde SUAVs worden gebruikt. Dit zijn vliegtuigjes die dezelfde camerakop dragen van een UAV. De eenheid beoefent de aanvraagprocedure, maar i.p.v. een UAV stijgt er een vliegtuigje op die de beelden maakt en naar het grondstation stuurt. In dit geval stond dit grondstation bij de Een remote video terminal voor de UAV beelden JISTARC-module van de brigade-cp. Zij ontvingen de beelden voor verdere analyse. Tevens kon het signaal rechtstreeks worden doorgestuurd naar het JOC voor het personeel om mee te kijken met een actie. Er werden twee vliegtuigjes ingezet. Eén van het bedrijf AEC dat een vliegtuigje met Predator-camera inzette ter ondersteuning van special forces operaties en één voor 11 AMB dat een vliegtuigje inzette van het bedrijf Vigilance met een Scan Eagle -camera, de UAV die op dit moment ook wordt ingezet bij anti-piraterijmissies. Naast het inbrengen van UAV-beelden naar grondeenheden, werd ook geëxperimenteerd met het versturen van de UAV-beelden naar een Chinook, zodat ook tijdens het invliegen het personeel via laptops op de hoogte werd gehouden van de situatie op het aanvalsdoel door de SUAV die daar boven vloog. Deze optie werd zowel voor het KCT als 11 AMB toegepast. De meningen bij beide eenheden waren unaniem zeer positief. Het tijdens de actie live kunnen volgen van de bewegingen van de tegenstander gaf een enorme verbetering van de SA! 9. Doorsturen foto s door verkenners Een andere behoefte die er bij 11AMB leefde was om foto s die zij hadden gemaakt in het voorterrein met waardevolle inlichtingen z.s.m. beschikbaar te hebben in de CP. Dat werd nu gerealiseerd door het project sensor-to-effector dat zich bezig houdt met het koppelen van sensoren aan een effector in dit geval de JISTARC-module. Een van de sensoren was de waarnemingskop van de Fennek. Twee voertuigen zijn ingezet ter ondersteuning van de JISTARC-module van 11 AMB en stuurden continu foto s van belangrijke objecten naar achteren toe. Niet alleen de gebruikers in de Fennek waren enthousiast over dit eenvoudige middel, ook JISTARC had er een belangrijke tool bij voor hun analyses. Stap naar behoeftestelling Bovengenoemde experimenten moesten de SA van de brigadestaf en 16

17 eenheden drastisch verbeteren en hebben dat ook gedaan. Maar het waren slechts experimenten. Aangetoond is dat e.e.a. kan werken, ook binnen de veiligheidsrichtlijnen van de beveiligingsautoriteit. Om de stap te maken naar de behoeftestelling is dit vooral een aangelegenheid van de operationele commandant. Hij kan naar aanleiding van wat hij heeft gezien een nauwkeurige behoeftestelling indienen bij zijn operationele commando die het vandaar oppakt. Om ook beleidsmakers en kenniscentra te overtuigen was het van belang ook hen te informeren over dergelijke ontwikkelingen en werd een bezoekersdag georganiseerd. Bezoekersdag Op 25 september vond deze bezoekersdag plaats en waren vele functionarissen uitgenodigd binnen de krijgsmacht die zich bezig houden met het kennisgebied NEC. Het betrof afvaardigingen van alle operationele commando s, bestuursstaf, DMO, C2 Centre of Excellence, Operationele Commando s en kenniscentra. Ook was er een grote Duitse delegatie aanwezig uit diverse delen van de Duitse krijgsmacht en een vertegenwoordiger uit België en Noorwegen. In totaal reageerden meer dan tachtig bezoekers positief op de uitnodiging. Ze kregen een presentatie over de opzet, doelstellingen en resultaten van PN. Daarna werden drie demonstraties verzorgd. Er was een demo van het project sensor-to-effector waarin via het systeem Hyperion en met een ad hoc router drie sensoren succesvol werden ontsloten. Het maken van foto s met de waarnemingskijker op de Fennek (zogenaamde BAA-kop) werd, zoals hierboven aangegeven, al toegepast in de oefening. Daarnaast werd getoond dat het ook mogelijk is de Squire-radar en een Kylmar-camera te ontsluiten via Hyperion en de beschikbare gegevens door te sturen naar de JISTARC-module. De tweede demo was de koppeling van het battlefieldmanagementsysteem (BMS) van het Korps Mariniers (NIMCIS) aan het BMS van de CLAS. Het was een paar dagen voor de demo gelukt de informatie over te sturen van het ene systeem naar het andere. Interoperabiliteit, één van de belangrijkste voorwaarden om genetwerkt op te treden, is voor deze niveaus experimenteel geslaagd. Verder was er ook een demo van ELIAS, het systeem dat ISIS en BMS vanaf 2014 gaat vervangen. Daarna ging het gezelschap naar Staf 11 AMB die hen informeerde over de tactische situatie en de meerwaarde van alle experimenten liet zien tijdens een rondleiding door de compound. Toekomst/concept De intentie van Defensie is om door te gaan met experimenten als in PN. Innovatie is immers één van de drie speerpunten van de Commandant der Strijdkrachten en ook Commandant Landstrijdkrachten heeft industrie en innovatie als belangrijke punten op zijn agenda staan. Volgend jaar gaat de DMO in verband met de bezuinigingsoperatie wederom op de schop. Positieve spin off van de reorganisatie is het samengaan van diverse informatievoorzieningsorganisaties in het Joint Informatievoorzieningscommando (JIVC). Deze eenheid heeft o.a. een afdeling Kennis, Innovatie, Experimenten en Simulatie (KIXS) onder zijn vleugels die dit zal oppakken. De volgende PN staat met potlood gepland ter ondersteuning van de Joint oefening Dutch Bison in februari Dat wil niet zeggen dat er tot die tijd wordt stilgezeten. Niet alleen zal vanaf het voorjaar de werkzaamheden moeten worden opgepakt, ook komt er een battlelab ter beschikking bij het C2SC die min of meer op continubasis kleinschalig experimenten kan uitvoeren. De beste situational awareness? De beste situational awareness is misschien het beste uit te leggen aan de hand van de oudste gevechtssimulatie ter wereld: het schaakbord. Hier ziet een speler al zijn eigen troepen (witte stukken) en die van de tegenstander (zwarte stukken), inclusief het terrein vertegenwoordigd door het schaakbord. De doctrine van de opponent weet men als men zijn tegenstander achter het bord beter bestudeert en zijn zienswijze leert kennen. Ook de mentale factor wordt inzichtelijk als de uiterlijke gemoedstoestand van de tegenstander kan worden doorgrond. Dit is de meest optimale SA die we hopen in de toekomst enigszins te kunnen benaderen. Tijdens de eerste air-assault actie kon de staf op het JCOP de C-130 met para s en de heli s volgen. Via de UAV-monitor zag C-12 Infbat zijn eigen helikopters, waar ook hij in zat, landen. Tevens zag hij waar zijn tegenstanders naartoe vluchten om dekking te zoeken. Via de monitor van de blue force tracker was hij in staat zijn eigen eenheden te volgen, waardoor hij beter met zijn voice-verbinding leiding kon geven. De situatie op het schaakbord wordt hierdoor al angstvallig benaderd. C-12 Infbat verzuchtte: Als we deze spullen na deze oefening kwijt zijn, vallen we weer terug in de Middeleeuwen 17

18 Mobiele Oplaadbare Licht Units 9500 Shelter Lighting System LED s Rood/Wit LED Hoge lichtopbrengst (gem lumen op volle sterkte) Lange brandduur (gem uur) Verschillende lichtkoppen Ook in Infra Rood / ATEX Geluidloos / Reukloos Mobiel / Oplaadbaar Compleet / Snel gebruiksklaar Weerbestendig Meerdere modellen Ingepakt 3 meter valbestendig 9500 Uitgepakt 3 complete units In actie 230 V - Lichtopbrengst 2000 lumen (Wit) C.D.C.S. Custom Defense Case Solutions Wij verpakken het bijna onmogelijke! De afdeling C.D.C.S. van Vonk biedt een uitgebreid scala aan custommade oplossingen voor het vervoer van alle mogelijke (militaire) materialen. Denk hierbij aan eenvoudige customfoam inrichtingen tot zeer complexe interieurs voor Peli en Hardigg koffers en tevens flightcases en innovatieve brightcases. Hiermee verzekert Defensie zich van het direct functioneren van materieel na transport Defensie Cartotheek nummer: Vonk B.V. Website: Telefoon: (+31) Telefax: (+31) Voorstraat BT Piershil

19 42 Brigade Verkennings eskadron in de West Sinds 2009 is een roulerende compagnie van de Koninklijke Landmacht geplaatst op de Marinebasis Parera op Curaçao. De landmachteenheden ondersteunen vanuit deze locatie de Commandant der Zeemacht in het Caribisch gebied. Hoofdtaak is de territoriale verdediging van de eilanden behorende bij het Koninkrijk der Nederlanden. Daarnaast ondersteunt de compagnie de lokale autoriteiten door het verlenen van zachte bijstand in geval van orkaannoodhulp en harde bijstand bij onder meer het zoeken naar vermiste personen en het beteugelen van woelingen. Naast deze operationele taken wordt de eenheid ingezet voor ceremoniële taken tijdens Koninginnedag, de Dodenherdenking e.d. 42 BVE is vanaf april t/m juli 2012 tijdelijk geplaatst geweest als lichte infanteriecompagnie onder bevel van Commandant Zeemacht Cariben. Het officierskorps van deze eenheid bestond tijdens de uitzending uit majoor Ruud Theunissen, ritmeester Laurens Reinders en de luitenants Jelle Bruinekool, Alexander Wischlinski, Harm-Jan Kliffman (genie) en Linda Schrader (logistiek). Een beeldimpressie op de volgende pagina... 19

20 42 Brigade Verkennings eskadron in de West 20

Medic Special Forces: de hogere kunst van het pleisterplakken

Medic Special Forces: de hogere kunst van het pleisterplakken Medic Special Forces: de hogere kunst van het pleisterplakken tekst: sgt. Derek de Vries Lees het volledige artikel in de FALCON Grizzly, this is Mike ready to copy nine-liner This is grizzly, ready to

Nadere informatie

Lkol Duco Brongers, Hoofd Concept Development & Experimentation Office. en staven, maar veelal toegepast op ho- cie Friesland de oefening Dutch Bison

Lkol Duco Brongers, Hoofd Concept Development & Experimentation Office. en staven, maar veelal toegepast op ho- cie Friesland de oefening Dutch Bison Lkol Duco Brongers, Hoofd Concept Development & Experimentation Office Van 17 tot 25 februari vond in de provin- van prioriteiten, bijvoorbeeld door de in- en staven, maar veelal toegepast op ho- cie Friesland

Nadere informatie

CYBER OPERATIONS DS/DOBBP. Kol ir. Hans Folmer Commandant Taskforce Cyber

CYBER OPERATIONS DS/DOBBP. Kol ir. Hans Folmer Commandant Taskforce Cyber CYBER OPERATIONS DS/DOBBP Kol ir. Hans Folmer Commandant Taskforce Cyber 13 oktober 2012 Dreiging 2 3 Wat is cyber? Cyber space Cyber security Cyber defense Cyber operations Cyber warfare 4 Cyber space

Nadere informatie

VOV Symposium. C2 en C2OST binnen 13Ltbrig INTERN GEBRUIK DEFENSIE. Bgen Gijs van Keulen / Maj Ewoud Lindeboom Commandant en G6 13 Ltbrig

VOV Symposium. C2 en C2OST binnen 13Ltbrig INTERN GEBRUIK DEFENSIE. Bgen Gijs van Keulen / Maj Ewoud Lindeboom Commandant en G6 13 Ltbrig C2 en C2OST binnen 13Ltbrig Bgen Gijs van Keulen / Maj Ewoud Lindeboom Commandant en G6 13 Ltbrig Film over USS Montana Klik voor de film 2 Opzet van de briefing Belang van C2 en C2 OST Toekomstig optreden

Nadere informatie

ISAF III Deployment Task Force

ISAF III Deployment Task Force ISAF III Deployment Task Force C-DTF Kolonel Henk Morsink 1 Deployment Task Force Mission Statement Taken Eenheden en Middelen Planning Voorbereiding 2 Mission Statement Schep als Deployment Task Force

Nadere informatie

Minister IGK SG/PSG. CZSK Bestuursstaf

Minister IGK SG/PSG. CZSK Bestuursstaf BIJLAGE: ORGANOGRAMMEN Organogrammen vraag 98 Organogram Defensie Minister IGK SG/PSG ADD BSG DBO DCo DF&C DJZ CDS HDB HDFC HDBV HDP MIVD MLA CDC DMO CLSK CLAS Operationele Commando s CZSK Bestuursstaf

Nadere informatie

visie verbindingsdienst 2020 we deliver information dominance

visie verbindingsdienst 2020 we deliver information dominance visie verbindingsdienst 2020 we deliver information dominance Op 3 april presenteerde de wapenoudste van de Verbindingsdienst, brigadegeneraal Theo Ent, de Visie Verbindingsdienst 2020. Tijdens die presentatie

Nadere informatie

Defensie Pijpleiding Organisatie

Defensie Pijpleiding Organisatie Defensie Pijpleiding Organisatie Licence to Operate Kennistafel Buisleidingen Daniëlla Jansen 4 november 2012 Doelstelling Kennis maken met Defensie Pijpleiding Organisatie Wat, wat, waarom DPO Geschiedenis

Nadere informatie

Dames en heren, SMC-vrienden en -vriendinnen, Mede namens de overige leden van het bestuur heet ik u allen op deze 54 ste reünie van harte welkom.

Dames en heren, SMC-vrienden en -vriendinnen, Mede namens de overige leden van het bestuur heet ik u allen op deze 54 ste reünie van harte welkom. Samenvatting toespraak 29 oktober 2015 Dames en heren, SMC-vrienden en -vriendinnen, Mede namens de overige leden van het bestuur heet ik u allen op deze 54 ste reünie van harte welkom. Een speciaal woord

Nadere informatie

Defensie na de kredietcrisis: Een kleinere krijgsmacht in een onrustige wereld

Defensie na de kredietcrisis: Een kleinere krijgsmacht in een onrustige wereld Defensie na de kredietcrisis: Een kleinere krijgsmacht in een onrustige wereld 8 april 2011 Toekomst krijgsmacht Wat we doen, doen we goed eerste klas mensen eerste klas spullen Toegeven op het voortzettingsvermogen

Nadere informatie

Wapensysteemmanagement

Wapensysteemmanagement Wapensysteemmanagement Directeur Wapensystemen & Bedrijven Commodore drs. A.R. Laurijssen 1 Intro Commodore drs. Richard Laurijssen Huidige functie: Directeur Wapensystemen & Bedrijven Geboren 06 november

Nadere informatie

Uitnodiging Security Intelligence 2014 Dertiende editie: Corporate IAM

Uitnodiging Security Intelligence 2014 Dertiende editie: Corporate IAM Uitnodiging Security Intelligence 2014 Dertiende editie: Corporate IAM 5 maart 2014 De Beukenhof Terweeweg 2-4 2341 CR Oegstgeest 071-517 31 88 Security Intelligence Bijeenkomst Corporate IAM On the Internet,

Nadere informatie

DCMO LRC. Innovatieve ontwikkeling Long Range Communication SATS. Maj Ab de Vos Operationeel Architect Inzet Land

DCMO LRC. Innovatieve ontwikkeling Long Range Communication SATS. Maj Ab de Vos Operationeel Architect Inzet Land DCMO LRC Innovatieve ontwikkeling Long Range Communication SATS Maj Ab de Vos Operationeel Architect Inzet Land 9 april 2015 Agenda 1. Historie 2. Samenstelling LRC 1. Hardware 2. Software 3. Operationele

Nadere informatie

11 Luchtmobiele Brigade Air Assault 7 december

11 Luchtmobiele Brigade Air Assault 7 december o pi n i e 11 Luchtmobiele Brigade Air Assault 7 december Inzet per parachute boven Senegal tijdens de oefening EMERALD MOVE. Veelzijdig inzetbaar, militair en maatschappelijk relevant Brig-gen O.P. VAN

Nadere informatie

Business Case Beverages Group Verkiezing Supply Chain Professional 2011

Business Case Beverages Group Verkiezing Supply Chain Professional 2011 Business Case Beverages Group Verkiezing Supply Chain Professional 2011 Patrick Gunther 11 April 2011 Business Case Patrick Gunther April 2011 1 1. Inleiding Deze business case geeft een overzicht van

Nadere informatie

WILLEM LODEWIJK V NASSAUKAZERNE, MATERIEEL LOGISTIEK PELETON (320) LOKAAL FACILITAIRE DIENST

WILLEM LODEWIJK V NASSAUKAZERNE, MATERIEEL LOGISTIEK PELETON (320) LOKAAL FACILITAIRE DIENST DE KAZERNES VAN NEDERLAND 2012. Hier vind u een lijst van landmachtkazernes in Nederland. In de lijst vind u de eenheden die er gelegerd zijn en de plaats waar de kazerne staat. JOHANNES POSTKAZERNE, HAVELTE.

Nadere informatie

gaat hier dus hand in hand met het levendig houden van de herinnering aan delen van de geschiedenis die steeds verder van ons af liggen.

gaat hier dus hand in hand met het levendig houden van de herinnering aan delen van de geschiedenis die steeds verder van ons af liggen. Toespraak staatssecretaris van Defensie, Jack de Vries voor de reünie Djocja, 17 december 2008, Koninklijk Militair Tehuis Oud Militairen en Museum Bronbeek Allereerst mijn hartelijke dank om voor u te

Nadere informatie

PUBLICATIE INFORMATIE TRIMBLE ACCESS SOFTWARE. Versie 2013.41 Revisie A December 2013

PUBLICATIE INFORMATIE TRIMBLE ACCESS SOFTWARE. Versie 2013.41 Revisie A December 2013 PUBLICATIE INFORMATIE TRIMBLE ACCESS SOFTWARE 1 Versie 2013.41 Revisie A December 2013 Legal Information Trimble Navigation Limited Engineering Construction Group 935 Stewart Drive Sunnyvale, California

Nadere informatie

Regie uit een andere Branche. Hoe om te gaan met de vraag en de levering. Facto Magazine Congres 12 mei 2009. www.quintgroup.com

Regie uit een andere Branche. Hoe om te gaan met de vraag en de levering. Facto Magazine Congres 12 mei 2009. www.quintgroup.com Regie uit een andere Branche Facto Magazine Congres 12 mei 2009 Hoe om te gaan met de vraag en de levering THIS DOCUMENT CONTAINS PROPRIETARY INFORMATION, WHICH IS PROTECTED BY COPYRIGHT. ALL RIGHTS RESERVED.

Nadere informatie

Data Driven Defensie. Kooy Symposium 2016 AI en Big Data. Prof.dr. Paul C. van Fenema. Nederlandse Defensie Academie

Data Driven Defensie. Kooy Symposium 2016 AI en Big Data. Prof.dr. Paul C. van Fenema. Nederlandse Defensie Academie Data Driven Defensie Prof.dr. Paul C. van Fenema Kooy Symposium 2016 AI en Big Data Nederlandse Defensie Academie Niet noodzakelijkerwijs opinie van het Ministerie van Defensie hicago Telefoonlijn 311

Nadere informatie

De toekomst van de Cavalerie. Contact maken in Kabul. Bult Francis Cup. Een cavalerist in Noorwegen. Van SROC tot CTU. In deze uitgave o.a.

De toekomst van de Cavalerie. Contact maken in Kabul. Bult Francis Cup. Een cavalerist in Noorwegen. Van SROC tot CTU. In deze uitgave o.a. In deze uitgave o.a.: De toekomst van de Cavalerie Contact maken in Kabul Bult Francis Cup Een cavalerist in Noorwegen Jaargang 71 - uitgave 325 nummer 4-2010 Van SROC tot CTU Cavalerie officiersdassen

Nadere informatie

Informatie over onze vereniging

Informatie over onze vereniging Informatie over onze vereniging Editie 2014 Uitgebreide en actuele informatie op www.cio-platform.nl CIO Platform Nederland, mei 2014 Informatie over onze vereniging - CIO Platform Nederland mei 2014 Inhoudsopgave

Nadere informatie

Toespraak Commandant Korps Rijdende Artillerie bij het Korpsdiner op 25 januari 2014

Toespraak Commandant Korps Rijdende Artillerie bij het Korpsdiner op 25 januari 2014 Toespraak Commandant Korps Rijdende Artillerie bij het Korpsdiner op 25 januari 2014 Kolonel van het Korps, heren oud Korpscommandanten, Rijders van de club van 63, geachte aanwezige Rijders, overige aanwezigen,

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 2013 2014 33 763 Toekomst van de krijgsmacht Nr. 36 BRIEF VAN DE MINISTER VAN DEFENSIE Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Den Haag,

Nadere informatie

Vervoer gevaarlijke stoffen

Vervoer gevaarlijke stoffen Vervoer gevaarlijke stoffen binnen Defensie Edwin van de Ven Inhoud Defensie Uitzonderingspositie Defensie Voorbereidingen (Gereedstelling) We vertrekken. We doen ons werk. We gaan weer naar huis.. 2 Defensie

Nadere informatie

Archimate risico extensies modelleren

Archimate risico extensies modelleren Archimate risico extensies modelleren Notatiewijzen van risico analyses op basis van checklists versie 0.2 Bert Dingemans 1 Inleiding Risico s zijn een extra dimensie bij het uitwerken van een architectuur.

Nadere informatie

COMMUNICEREN VANUIT JE KERN

COMMUNICEREN VANUIT JE KERN COMMUNICEREN VANUIT JE KERN Wil je duurzaam doelen bereiken? Zorg dan voor verbonden medewerkers! Afgestemde medewerkers zijn een belangrijke aanjager voor het realiseren van samenwerking en innovatie

Nadere informatie

Spreekpunten staatssecretaris ter gelegenheid van 65 jaar vrouwen in de Krijgsmacht op 2 december te Utrecht.

Spreekpunten staatssecretaris ter gelegenheid van 65 jaar vrouwen in de Krijgsmacht op 2 december te Utrecht. Spreekpunten staatssecretaris ter gelegenheid van 65 jaar vrouwen in de Krijgsmacht op 2 december te Utrecht. Let op: Alleen gesproken woord geldt! Dank mw. Coorens, Dames en heren, We vieren vanavond

Nadere informatie

hun familie, geachte aanwezigen,

hun familie, geachte aanwezigen, Toespraak van de minister van Defensie, J.S.J. Hillen, ter gelegenheid van de uitreiking van de eerste universitair erkende diploma s van de Nederlandse Defensie Academie op 26 maart 2012 te Den Helder.

Nadere informatie

Jabra SPEAK410 / SPEAK410 - FOR PC

Jabra SPEAK410 / SPEAK410 - FOR PC Jabra SPEAK410 / SPEAK410 - FOR PC Gebruikershandleiding www.jabra.com Inhoud WELKOM...3 Productoverzicht...3 Installatie...4 AANSLUITEN...4 INSTALLATIE...4 GESPREKSFUNCTIES...4 Hulp inschakelen...6 2

Nadere informatie

Defensie partner bij Nationale Veiligheid. Herschikking verkenningseenheden. Tactische Indoor Simulator (TACTIS) Tankontwikkelingen in Zuid-Korea

Defensie partner bij Nationale Veiligheid. Herschikking verkenningseenheden. Tactische Indoor Simulator (TACTIS) Tankontwikkelingen in Zuid-Korea VAN DE REDACTIE Defensie partner bij Nationale Veiligheid Herschikking verkenningseenheden Tactische Indoor Simulator (TACTIS) Tankontwikkelingen in Zuid-Korea Jaargang 75 - uitgave 338 nummer 1-2014 Oefening

Nadere informatie

Tussenbalans en richten van het vervolgproces

Tussenbalans en richten van het vervolgproces Raadsnotitie Samen bouwen aan het huis van de democratie in Bloemendaal: Tussenbalans en richten van het vervolgproces Aan De gemeenteraad van Bloemendaal Van Waarnemend burgemeester van gemeente Bloemendaal

Nadere informatie

T-Mobile Nederland Finance Operations

T-Mobile Nederland Finance Operations T-Mobile Nederland Finance Operations Presentatie BI Award 2005 23 Februari 2006 Peter Meefout Directeur Finance Operations Author/Date T-Mobile Nederland: de organisatie Wie we zijn Een van de drie strategische

Nadere informatie

De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 1A 2513 AA s-gravenhage

De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 1A 2513 AA s-gravenhage Postbus 20701 2500 ES Den Haag Telefoon (070) 318 81 88 Fax (070) 318 78 88 Aan De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 1A 2513 AA s-gravenhage Afschrift aan De Voorzitter van de

Nadere informatie

smartphones, tablets en apps te velde

smartphones, tablets en apps te velde smartphones, tablets en apps te velde Lkol Duco Brongers, Projectleider PROMISE Circa een jaar geleden is in de meeste militaire vakbladen een artikel verschenen over het project PROMISE (PROject Multi-touch

Nadere informatie

Catalogus Ronde figuren

Catalogus Ronde figuren Catalogus Ronde figuren Nederlandse Stichting voor Modelfiguren Juli 2015 Catalogus ronde figuren In deze catalogus zijn de ronde figuren opgenomen die de Nederlandse Stichting voor Modelfiguren over de

Nadere informatie

IN HET HART VAN DE INFORMATIEVOORZIENING

IN HET HART VAN DE INFORMATIEVOORZIENING IN HET HART VAN DE INFORMATIEVOORZIENING IVENT Postbus 20703 2500 ES MPC 58L (intern Defensie) Den Haag www.cdc.nl/ivent IN DIENST VAN DEFENSIE Om haar taak optimaal te kunnen uitvoeren is Defensie onder

Nadere informatie

Financieel jaarverslag. Vereniging Officieren Cavalerie. 4 april 2015

Financieel jaarverslag. Vereniging Officieren Cavalerie. 4 april 2015 Financieel jaarverslag Vereniging Officieren Cavalerie 2014 4 april 2015 1 Geachte leden van de Vereniging Officieren Cavalerie, Hierbij het financiële jaarverslag Vereniging Officieren Cavalerie, ter

Nadere informatie

In deze uitgave o.a.: Het Joint ISTAR Commando. 105 Field Humint-eskadron. 106 Inlichtingeneskadron. Capability Gap na uitfaseren tanks

In deze uitgave o.a.: Het Joint ISTAR Commando. 105 Field Humint-eskadron. 106 Inlichtingeneskadron. Capability Gap na uitfaseren tanks In deze uitgave o.a.: Het Joint ISTAR Commando 105 Field Humint-eskadron 106 Inlichtingeneskadron Capability Gap na uitfaseren tanks Jaargang 72 - uitgave 329 International Master Gunner Conference nummer

Nadere informatie

Oplossingsgericht en waarderend coachen.

Oplossingsgericht en waarderend coachen. Oplossingsgericht en waarderend coachen. Coaching is die vorm van professionele begeleiding waarbij de coach als gelijkwaardige partner de cliënt ondersteunt bij het behalen van zelfgekozen doelen. Oplossingsgericht

Nadere informatie

De Uitdagingen van Mobiele Apparaten Managen

De Uitdagingen van Mobiele Apparaten Managen Kaseya Onderzoek De Uitdagingen van Mobiele Apparaten Managen 2011 www.kaseya.nl Over dit rapport In dit rapport worden de resultaten gepresenteerd van een onderzoek dat door Kaseya is geïnitieerd en uitgevoerd

Nadere informatie

In deze uitgave o.a.: De toekomst van de verkenners. 42 Brigadeverkenningseskadron. Cavalerieofficier in het Midden-Oosten

In deze uitgave o.a.: De toekomst van de verkenners. 42 Brigadeverkenningseskadron. Cavalerieofficier in het Midden-Oosten In deze uitgave o.a.: De toekomst van de verkenners 42 Brigadeverkenningseskadron Cavalerieofficier in het Midden-Oosten H.M. de Koningin bij 103 ISTAR bataljon Jaargang 72 - uitgave 328 50 e Heineken

Nadere informatie

Reservistenbeleid. Van beleid naar activiteit. PD-DAOG Bgenmarns Frank van Sprang

Reservistenbeleid. Van beleid naar activiteit. PD-DAOG Bgenmarns Frank van Sprang Van beleid naar activiteit PD-DAOG Bgenmarns Frank van Sprang PRESENTATIE Aanleiding Wat is de reservist Stand van zaken Korte en lange termijn visie 2 Aanleiding Financieel duurzame Krijgsmacht Toekomstige

Nadere informatie

Daarom Het krachtigste internetplatform voor de muziek industrie

Daarom Het krachtigste internetplatform voor de muziek industrie Daarom Het krachtigste internetplatform voor de muziek industrie moveonline.nl Wat is het? MOvE Online is een krachtig crossmediaal internetplatform voor de muziekindustrie. Artiesten, labels en managers

Nadere informatie

Netcentrisch Werken. leo kooijman. 18 november 2008 Kenniskring Crisisbeheersing

Netcentrisch Werken. leo kooijman. 18 november 2008 Kenniskring Crisisbeheersing Netcentrisch Werken leo kooijman 18 november 2008 Kenniskring Crisisbeheersing Achtergrond Intensivering Civiel-Militaire samenwerking (2005) Vraag: kunnen de civiele en de militaire wereld iets van elkaar

Nadere informatie

Vrede en vrijheid maken we samen.

Vrede en vrijheid maken we samen. Vrede en vrijheid maken we samen. Draagt u ook bij? Wageningen 5 mei. 5 mei 1945 Bevrijding! 4 mei, 23.00 uur Bevrijdingsvuurceremonie Op 5 mei 1945 werd Nederland bevrijd van de Duitse overheersing tijdens

Nadere informatie

NATIONALE COALITIE DIGITALE DUURZAAMHEID BEGINSELVERKLARING. CONCEPT 4 juni 2007 DE UITDAGING

NATIONALE COALITIE DIGITALE DUURZAAMHEID BEGINSELVERKLARING. CONCEPT 4 juni 2007 DE UITDAGING NATIONALE COALITIE DIGITALE DUURZAAMHEID BEGINSELVERKLARING CONCEPT 4 juni 2007 DE UITDAGING Versterking van de wetenschap en een betere benutting van de resultaten zijn een onmisbare basis, als Nederland

Nadere informatie

Concept uitgeefgroep Bouwstenen van Management en Organisatie

Concept uitgeefgroep Bouwstenen van Management en Organisatie Case Entrance & Security Systems - case, analyse en conclusies (OLO) Hoofdstuk 7 Strategie: samenwerking In het vorige deel van de strategische verkenning hebt u de positioneringsmogelijkheden voor ESS

Nadere informatie

De Landmacht van Morgen

De Landmacht van Morgen De Landmacht van Morgen Dare to ride the winds of change! De kern van het operationele concept van het Commando Landstrijdkrachten is de Landmacht van Morgen: veelzijdig, adaptief en (inter)nationaal ingebed

Nadere informatie

Network Enabled Capabilities bij het grondoptreden

Network Enabled Capabilities bij het grondoptreden BRONGERS Network Enabled Capabilities bij het grondoptreden Leiden abstracte visie en beleid tot profijt op de werkvloer? Het begrip network enabled capabilities (NEC) kwam ongeveer tien jaar geleden op.

Nadere informatie

Partieel bevel nr. 04 bij operatiebevel nr. 13208-1 nota (FGO MINUSMA)

Partieel bevel nr. 04 bij operatiebevel nr. 13208-1 nota (FGO MINUSMA) DEPMTTEMENTAAL VERTROUWELIJK Koninklijke Landmacht Cfm BIJLAGE ZZ (VERZENDLIJST) Partieel bevel nr. 04 bij operatiebevel nr. 13208-1 nota (FGO MINUSMA) HInIstarl* van D«r*n«i«Staf Commando LandrtrUdkrachten

Nadere informatie

radio&tv station voor veteranen en door veteranen.

radio&tv station voor veteranen en door veteranen. Als DJ in Libanon (UNIFIL Detachement DUTCHBATT 83/03-83/10 Nederlandse Unifil Vereniging (NUV) T.a.v. Bestuur NUV Betreft: oprichting www.veteransradio.nl internet online veteranen radio&tv station voor

Nadere informatie

Wapensysteem management

Wapensysteem management Wapensysteem management bij de nieuwe DMO Directeur Materieellogistiek GenMaj ir. P.H.T.J.M. Dohmen OPBOUW PRESENTATIE - INLEIDING - KARAKTERISTIEKEN DEFENSIE - DE NIEUWE DEFENSIE MATERIEEL ORGANISATIE

Nadere informatie

Koninklijke Luchtmacht

Koninklijke Luchtmacht Koninklijke Luchtmacht > Retouradres Postbus 8762, 4820 BB Breda Secretariaat COVM Postbus 90004 MPC 55A Keegsdijkje7 3509 AA Utrecht MPC 80 A Postbus 8762 4820 BB Breda Nederland www.luchtmacht.nl Ministerie

Nadere informatie

De nieuwe compliance norm ISO 19600 en risicomanagement Een praktijkvoorbeeld voor een license to operate. Arjan Donatz

De nieuwe compliance norm ISO 19600 en risicomanagement Een praktijkvoorbeeld voor een license to operate. Arjan Donatz De nieuwe compliance norm ISO 19600 en risicomanagement Een praktijkvoorbeeld voor een license to operate. Arjan Donatz Group Director, QHSE 11 September 2014. ABOUT US FTS Hofftrans Oil transportation

Nadere informatie

de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Plein 2 2511 CR Den Haag

de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Plein 2 2511 CR Den Haag > Retouradres Postbus 20701 2500 ES Den Haag de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Plein 2 2511 CR Den Haag Ministerie van Defensie Plein 4 MPC 58 B Postbus 20701 2500 ES Den Haag www.defensie.nl

Nadere informatie

Contractmanagement en contractbeheer

Contractmanagement en contractbeheer Ir. ing. D. Mostert, DME Advies If you are not in control of your contracts, you are not in control of your business (Gartner) Uitbesteding op diverse gebieden neemt een grote vlucht. Steeds vaker wordt

Nadere informatie

INFORMATIEBIJEENKOMST ESFRI ROADMAP 2016 HANS CHANG (KNAW) EN LEO LE DUC (OCW)

INFORMATIEBIJEENKOMST ESFRI ROADMAP 2016 HANS CHANG (KNAW) EN LEO LE DUC (OCW) INFORMATIEBIJEENKOMST ESFRI ROADMAP 2016 HANS CHANG (KNAW) EN LEO LE DUC (OCW) 14 november 2014 2 PROGRAMMA ESFRI Roadmap, wat is het en waar doen we het voor? Roadmap 2016 Verschillen met vorige Schets

Nadere informatie

21 mei 2015 Ruud de Haan. Presentatie Politiemissies

21 mei 2015 Ruud de Haan. Presentatie Politiemissies 21 mei 2015 Ruud de Haan Presentatie Politiemissies Waarom vredesmissies?? Grondwet: De regering bevordert de ontwikkeling van de internationale rechtsorde (art 90). Regeerakkoord: Daarom investeert Nederland

Nadere informatie

Nederlanders aan het woord

Nederlanders aan het woord Nederlanders aan het woord Veteranen en de Nederlandse Veteranendag 2014 Trends, Onderzoek en Statistiek (TOS) Directie Communicatie Documentnummer: TOS-14-066a Belangrijkste inzichten Nederlander hecht

Nadere informatie

de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Plein 2 2511 CR Den Haag

de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Plein 2 2511 CR Den Haag > Retouradres Postbus 20701 2500 ES Den Haag de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Plein 2 2511 CR Den Haag Ministerie van Defensie Plein 4 MPC 58 B Postbus 20701 2500 ES Den Haag www.defensie.nl

Nadere informatie

Visie. Volharding. De diepte in De bestaande situatie ontregelen gebeurt niet door een oppervlakkige HAAL MEER RESULTAAT UIT JEZELF EN ANDEREN

Visie. Volharding. De diepte in De bestaande situatie ontregelen gebeurt niet door een oppervlakkige HAAL MEER RESULTAAT UIT JEZELF EN ANDEREN HAAL MEER RESULTAAT UIT JEZELF EN ANDEREN The privilege of a lifetime is to become who you truly are. - Carl Jung Visie Als authentiek leider ben je een kapitein aan het roer van een schip. Handen aan

Nadere informatie

Participatief leiderschap. Hoe leid je een samenwerkingsverband?

Participatief leiderschap. Hoe leid je een samenwerkingsverband? Participatief leiderschap Hoe leid je een samenwerkingsverband? Mr. Drs. Lucien Stöpler Justice in Practice December 2014 Participatief leiderschap: Hoe leid je een samenwerkingsverband? 2014 Justice in

Nadere informatie

WHS Autochartist. Van start gaan met WHS Autochartist. De markttrend voorspellen De grafiek voor ontwikkelende chart patronen laten zoeken

WHS Autochartist. Van start gaan met WHS Autochartist. De markttrend voorspellen De grafiek voor ontwikkelende chart patronen laten zoeken Van start gaan met WHS Autochartist De markttrend voorspellen De grafiek voor ontwikkelende chart patronen laten zoeken WHS Autochartist Belangrijke support, resistance en break-out niveaus bepalen WH

Nadere informatie

ICARUS Illumina E653BK on Windows 8 (upgraded) how to install USB drivers

ICARUS Illumina E653BK on Windows 8 (upgraded) how to install USB drivers ICARUS Illumina E653BK on Windows 8 (upgraded) how to install USB drivers English Instructions Windows 8 out-of-the-box supports the ICARUS Illumina (E653) e-reader. However, when users upgrade their Windows

Nadere informatie

Taakcluster Operationeel support

Taakcluster Operationeel support Ideeën en plannen kunnen nog zo mooi zijn, uiteindelijk, aan het eind van de dag, telt alleen wat werkelijk is gedaan. Hoofdstuk 5 Taakcluster Operationeel support V1.1 / 01 september 2015 Hoofdstuk 5...

Nadere informatie

ARBO anders bezien. Wetgeving in uitvoering. R. Berends, Kapitein AH Stoff PRM Staf CLAS

ARBO anders bezien. Wetgeving in uitvoering. R. Berends, Kapitein AH Stoff PRM Staf CLAS ARBO anders bezien Wetgeving in uitvoering. R. Berends, Kapitein AH Stoff PRM Staf CLAS Wie ben ik? Richard Berends (1962) Werkzaam bij de Koninklijke landmacht (1981) Hygiëne en preventieve gezondheidszorg

Nadere informatie

Enterprise Architectuur. een duur begrip, maar wat kan het betekenen voor mijn gemeente?

Enterprise Architectuur. een duur begrip, maar wat kan het betekenen voor mijn gemeente? Enterprise Architectuur een duur begrip, maar wat kan het betekenen voor mijn gemeente? Wie zijn we? > Frederik Baert Director Professional Services ICT @frederikbaert feb@ferranti.be Werkt aan een Master

Nadere informatie

Het beheren van mijn Tungsten Network Portal account NL 1 Manage my Tungsten Network Portal account EN 14

Het beheren van mijn Tungsten Network Portal account NL 1 Manage my Tungsten Network Portal account EN 14 QUICK GUIDE C Het beheren van mijn Tungsten Network Portal account NL 1 Manage my Tungsten Network Portal account EN 14 Version 0.9 (June 2014) Per May 2014 OB10 has changed its name to Tungsten Network

Nadere informatie

The Power of N. Novell File Management Products. Dupaco Cafe. Anthony Priestman Sr. Solution Architect Novell Inc.

The Power of N. Novell File Management Products. Dupaco Cafe. Anthony Priestman Sr. Solution Architect Novell Inc. The Power of N Novell File Management Products Dupaco Cafe Anthony Priestman Sr. Solution Architect Novell Inc. Twentieth Century Fox Data Governance Beheren en monitoren van toegang File Management Zoek

Nadere informatie

Red Teaming. Door Michel Stronck Red Team Nederland

Red Teaming. Door Michel Stronck Red Team Nederland Red Teaming Door Michel Stronck Red Team Nederland Michel Stronck BBA en MBA Nijenrode Majoor der Mariniers KMR (B.D.) 2007 2iC J9 ISAF RCS Kandahar 2009 t/m mei 2011 - SME Littoral, Maritiem Doctrine

Nadere informatie

HET LEGER. Waarom heeft. Nederland. Informatie voor scholieren. De Nederlandse krijgsmacht in het kort

HET LEGER. Waarom heeft. Nederland. Informatie voor scholieren. De Nederlandse krijgsmacht in het kort HET LEGER Uitgave: Ministerie van Defensie Directie Voorlichting en Communicatie April 2006 www.defensie.nl Informatie voor scholieren De Nederlandse krijgsmacht in het kort In deze folder vertel ik je

Nadere informatie

Case study: Service en sales gaan samen voor beter klantcontact

Case study: Service en sales gaan samen voor beter klantcontact Case study: Service en sales gaan samen voor beter klantcontact Sales als basis voor klantcontact stimuleert klanttevredenheid Meer dan 900 medewerkers van Transcom Nederland verzorgen dagelijks facilitaire

Nadere informatie

The. Brown Paper Network. Accelerate your Business

The. Brown Paper Network. Accelerate your Business The Brown Paper Network 2015 Accelerate your Business Waarom jij bij The Brown Paper Network? Ben je zelfstandige of een kleine organisatie en: Wil je omzet verhogen? Zoek je maximale persoonlijke ontwikkeling?

Nadere informatie

JABRA Mini. Handleiding. jabra.com/mini

JABRA Mini. Handleiding. jabra.com/mini JABRA Mini Handleiding jabra.com/mini 2013 GN Netcom A/S. All rights reserved. Jabra is a registered trademark of GN Netcom A/S. All other trademarks included herein are the property of their respective

Nadere informatie

Succesvol verbinden met CB-NL

Succesvol verbinden met CB-NL Ikwil jullie allemaal van harte welkom heten bij de presentatie van de koppeling tussen CB-NL en ETIM en de toepassing hiervan in Revit en Cadac Flexline. Lees ook meer op: http://www.cadac.com/nl/nieuws/pages/integratie-conceptenbibliotheek-cb-nl-etim-birevent.aspx

Nadere informatie

Explorer R4 Rivier Radar

Explorer R4 Rivier Radar Alewijnse Explorer R4 Rivier Radar Explorer R4 Rivier Radar De nieuwe generatie binnenvaartradar Digitale techniek 22 beeldscherm met Multi-Menu Mini conning AIS weergave IVP - Intelligent Video Processing

Nadere informatie

in verhuur van IT en multimedia.

in verhuur van IT en multimedia. in verhuur van IT en multimedia. slim veilig voordelig bezoekers hebben de boodschap ontvangen Livingston levert jaarlijks voor meer dan 200 beurzen, evenementen en congressen IT-oplossingen op maat. Dit

Nadere informatie

NOP Project introductie 26 stuks E-126 7,5MW

NOP Project introductie 26 stuks E-126 7,5MW NOP Project introductie 26 stuks E-126 7,5MW Inhoud Projectomvang NOP Organisatie / Projectteam Werkzaamheden Welke partijen Planning Transport Veiligheid Gezondheid en Milieu. Vragen 2 Locaties 3 Organisation

Nadere informatie

Eerste Kamer der Staten-Generaal

Eerste Kamer der Staten-Generaal Eerste Kamer der Staten-Generaal 1 Vergaderjaar 2015 2016 33 694 Internationale Veiligheidsstrategie G BRIEF VAN DE MINISTER VAN DEFENSIE Aan de Voorzitter van de Eerste Kamer der Staten-Generaal Den Haag,

Nadere informatie

Van goed plan tot infrastructuur. Paul Hanraets Programmamanager GEO OOV

Van goed plan tot infrastructuur. Paul Hanraets Programmamanager GEO OOV Van goed plan tot infrastructuur Paul Hanraets Programmamanager GEO OOV Belang Geo-info voor de OOV Essentieel voor de plaatsbepaling van het incident en omvang van het effectgebied Basis voor communicatie

Nadere informatie

BOTSCHAFT DER BUNDESREPUBLIK DEUTSCHLAND - VERTEIDIGUNGSATTACHÉ- Oberstleutnant i.g. Joachim Schmidt

BOTSCHAFT DER BUNDESREPUBLIK DEUTSCHLAND - VERTEIDIGUNGSATTACHÉ- Oberstleutnant i.g. Joachim Schmidt BOTSCHAFT DER BUNDESREPUBLIK DEUTSCHLAND - VERTEIDIGUNGSATTACHÉ- Oberstleutnant i.g. Joachim Schmidt Den Haag, 20. März 2013 Tel.: 0031 70-342.06.18 Fax: 0031 70-365.32.48 Toespraak ter gelegenheid van

Nadere informatie

Wat is de Cyberdreiging in Nederland?

Wat is de Cyberdreiging in Nederland? Wat is de Cyberdreiging in Nederland? Wat is de rol van Defensie? DS/Directie Plannen Kol ir. Hans Folmer Commandant Taskforce Cyber 11 april 2014 Digitale omgeving 2 De veranderende informatiemaatschappij

Nadere informatie

Beroepsmilitair. bij de. Koninklijke Landmacht

Beroepsmilitair. bij de. Koninklijke Landmacht Beroepsmilitair bij de Koninklijke Landmacht 1 Inleiding Duur van de voorlichting en inhoud Voorlichting beroepsmilitair Koninklijke Landmacht Aansluitend aan de voorlichting mogelijkheid tot: Solliciteren

Nadere informatie

dutch building better//energy markets

dutch building better//energy markets building better//energy markets Alliander versnelling van de energietransitie Opzetten van een nieuwe dienst in een zelfstandige BV; inbrengen van gewenst ondernemerschap Vertalen van mogelijkheden nieuwe

Nadere informatie

Het Certificeringsproces van Xplor Nederland

Het Certificeringsproces van Xplor Nederland Het Certificeringsproces van Xplor Nederland Hans Dickerscheid Dutch EDP Commissioner Datum: 11-03-2015 1 Inhoud Inleiding... 3 EDA... 3 EDP... 3 M-EDP... 4 Het EDP certificeringsprogramma in Nederland...

Nadere informatie

Customer Case CED. Feiten in het kort:

Customer Case CED. Feiten in het kort: Feiten in het kort: Bedrijf: European Claim Experts Branche: Verzekeringen Werknemers: 1.150 Activiteiten: Internationale Claims management en Expertise Oplossing: Opbouw Mendix-platform voor het flexibel

Nadere informatie

Perceptive Process. Release Notes. Version: 3.5.x

Perceptive Process. Release Notes. Version: 3.5.x Perceptive Process Release Notes Version: 3.5.x Written by: Product Knowledge, R&D Date: December 2015 2015 Lexmark International Technology, S.A. All rights reserved. Lexmark is a trademark of Lexmark

Nadere informatie

KLEIN BINNEN GROOT. Vivaan/DeLimes ZuidOost. 10 april 2015

KLEIN BINNEN GROOT. Vivaan/DeLimes ZuidOost. 10 april 2015 1 KLEIN BINNEN GROOT Vivaan/DeLimes ZuidOost 10 april 2015 GROTE ORGANISATIES EN DAN? 2 Enkele observaties: Probleem met grote organisaties is dat ze zijn opgebouwd/ontstaan uit veel kleinere onderdelen

Nadere informatie

TRACTATENBLAD VAN HET KONINKRIJKDERNEDER LAN DEN. JAARGANG 1951 No. 4 Overgelegd aan de Staten-Generaal door de Minister van Buitenlandse Zaken

TRACTATENBLAD VAN HET KONINKRIJKDERNEDER LAN DEN. JAARGANG 1951 No. 4 Overgelegd aan de Staten-Generaal door de Minister van Buitenlandse Zaken 3 (1950) No. 1 TRACTATENBLAD VAN HET KONINKRIJKDERNEDER LAN DEN JAARGANG 1951 No. 4 Overgelegd aan de Staten-Generaal door de Minister van Buitenlandse Zaken A. TITEL UNIEZAKEN Memorandum houdende een

Nadere informatie

Introduction to IBM Cognos Express = BA 4 ALL

Introduction to IBM Cognos Express = BA 4 ALL Introduction to IBM Cognos Express = BA 4 ALL Wilma Fokker, IBM account manager BA Ton Rijkers, Business Project Manager EMI Music IBM Cognos Express Think big. Smart small. Easy to install pre-configured

Nadere informatie

9 daagse Mindful-leSs 3 stappen plan training

9 daagse Mindful-leSs 3 stappen plan training 9 daagse Mindful-leSs 3 stappen plan training In 9 dagen jezelf volledig op de kaart zetten Je energie aangevuld en in staat om die batterij op peil te houden. Aan het eind heb jij Een goed gevoel in je

Nadere informatie

Voorop in de ontwikkeling van multimodale ketenregie

Voorop in de ontwikkeling van multimodale ketenregie Voorop in de ontwikkeling van multimodale ketenregie Overseas Logistics Multimodal Inland Locations Supply Chain Solutions Advanced logistics for a smaller world Als het gaat om het optimaal beheersen

Nadere informatie

Werkatelier Informatiebeleid 2016-2020 Komen tot een actueel, gedragen en verbonden informatievoorziening

Werkatelier Informatiebeleid 2016-2020 Komen tot een actueel, gedragen en verbonden informatievoorziening Native Consulting heeft een 4-daagse praktische en interactieve workshop ontwikkeld over ICT-beleid in relatie tot de gemeentelijke strategie. U komt niet alleen om te luisteren naar nieuwe kennis en inzichten,

Nadere informatie

Case Closed. Foto: Roy Beusker

Case Closed. Foto: Roy Beusker Case Closed Foto: Roy Beusker De Nationale Postcode Loterij, de Sponsor Bingo Loterij en de BankGiro Loterij vormen gezamenlijk de Goede Doelen Loterijen in Nederland. Deze loterijen streven ernaar een

Nadere informatie

EXIN WORKFORCE READINESS opleider

EXIN WORKFORCE READINESS opleider EXIN WORKFORCE READINESS opleider DE ERVARING LEERT ICT is overal. Het is in het leven verweven geraakt. In een wereld waarin alles steeds sneller verandert, is het lastig te bepalen wat er nodig is om

Nadere informatie

VERENIGING BEWONERS HANZELAND ZWOLLE. Nieuwsbrief december 2013

VERENIGING BEWONERS HANZELAND ZWOLLE. Nieuwsbrief december 2013 Nieuwsbrief december 2013 Nieuwjaars Borrel Carry Premsela Het bestuur van VBH wenst u allen fijne kerstdagen en een goed 2014. Op woensdag 8 januari houden we vanaf 19.00 uur in het Grand Café Lubeck

Nadere informatie

Mobile Connect. Welcome Pack. Inclusief gratis proefversie. Mobile Broadband

Mobile Connect. Welcome Pack. Inclusief gratis proefversie. Mobile Broadband Mobile Connect Welcome Pack Mobile Broadband Inclusief gratis proefversie Welkom bij HP Mobile Connect. Uw SIM-kaart voor HP Mobile Connect is al vooraf geïnstalleerd in uw apparaat HP Mobile Connect is

Nadere informatie