Vergrijzing. Impact en uitdagingen voor de lokale besturen

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Vergrijzing. Impact en uitdagingen voor de lokale besturen"

Transcriptie

1 Vergrijzing Impact en uitdagingen voor de lokale besturen Robert Petit Het departement Research van Dexia heeft een bijzonder interessante studie gepubliceerd voor de gemeentelijke beleidsvoerders die aan prospectief beheer willen of moeten doen. Gemeenten en OCMW s voelen de gevolgen van de vergrijzing in hun inkomsten (bv. minder personenbelastingen) en in hun uitgaven (bv. nieuwe diensten voor bijstand aan personen, uitbreiding en modernisering van rusthuizen, aanpassing van infrastructuren en openbare ruimten, ). De vergrijzing van de bevolking doet ons dus nadenken over het gehele lokale beleid: huisvesting, mobiliteit, vrije tijd, inrichting van de ruimten en openbare diensten, De geleidelijke vergrijzing zal de structuur en de werking van de samenleving de komende decennia grondig wijzigen. De economische actoren (distributie, diensten, media, ) houden daar steeds meer rekening mee bij hun strategische keuzes. Gemeenten en OCMW s mogen niet achterblijven en moeten hun dienstenaanbod aanpassen aan de maatschappelijke implicaties van een verouderende bevolking. De versterking van het sociaal weefsel, problemen rond huisvesting en mobiliteit, het aanbod aan sociale diensten en verzorgingsinstellingen, zijn de voornaamste bekommernissen van de lokale besturen om in te spelen op deze evolutie. De uitdaging is enorm, maar wordt paradoxaal genoeg zelden behandeld op lokaal niveau, terwijl de macro-economische uitdagingen (pensioenen, gezondheidszorg, financiering, ) vaak aan bod komen in studies, debatten en artikels. De analyse gebeurt in 3 fasen: Wat zijn de demografische vooruitzichten? Wat zijn de financiële en sociale gevolgen? Wat kan de overheid eraan doen? Demografische evolutie: tendensen en perspectieven De demografische analyse wordt vaak op nationaal of regionaal niveau gevoerd. Een analyse op lokaal niveau biedt gediversifieerde en genuanceerdere resultaten over de demografische dynamieken en structuren van de bevolking. De gemeente als ruimtelijke eenheid maximaliseert immers de demografische verschillen en schommelingen in de loop van een bepaalde periode. De verouderingscoëfficiënt (verband tussen het aandeel van de 65-plussers en dat van de <15-jarigen) bij voorbeeld, zijnde de top en de basis van de leeftijdspiramide, vertoont heel uitgesproken verschillen op gemeentelijk niveau. Hoe hoger dat cijfer, hoe ouder de bevolking. Vereniging van de Stad en de Gemeenten van het Brussels Hoofdstedelijk Gewest vzw 1

2 Volgens het Planbureau zou de totale bevolking als volgt toenemen tot 2060: /2010 Brussel ,8 % Vlaanderen ,5 % Wallonië ,4 % België ,2 % Deze bevolkingstoename zal gepaard gaan met een vergrijzing van de bevolking, die evenwel beperkter zal zijn in Brussel dan in de rest van het land, zoals we zien in onderstaande tabel met de evolutie van de verouderingscoëfficiënt Brussel 74,98 % 69,86 % 94,74 % 107,02 % Vlaanderen 112,71 % 124,99 % 177,56 % 184,53 % Wallonië 92,58 % 106,38 % 148,68 % 160,44 % Wij zien dat de migratiebewegingen de evolutie van de bevolking op gemeentelijk niveau enorm beïnvloeden, maar ook de demografische (leeftijd, geslacht, ), sociaaleconomische en culturele kenmerken. De intensiteit van de migratie varieert met de leeftijd. De keuze van woonplaats is gedeeltelijk afhankelijk van de levenscyclus van de betrokkene. Migratiebewegingen kunnen derhalve aan de basis liggen van aanzienlijke verschuivingen van de structuur per leeftijd, die voor bepaalde gemeenten een sterke versnelling van de veroudering van de bevolking kunnen teweegbrengen. 2

3 Financiële en sociale weerslag De vergrijzing van de bevolking zal financiële gevolgen hebben voor de lokale overheden. De financiële impact op lokaal niveau zal wellicht minder "mechanisch" zijn dan de impact die verwacht wordt voor bepaalde aspecten van de sociale zekerheid, zoals de pensioenen of langdurige zorg. We moeten overigens goed voor ogen houden dat de gevolgen zeer verschillend zullen zijn van de ene gemeente tot de andere, omwille van de sterk heterogene demografische evolutie. Tot slot zal het prijskaartje fel afhangen van de strategische keuzes die de gemeentelijke beleidsvoerders zullen maken om het hoofd te bieden aan de vergrijzing van hun bevolking. Hoe sterk ze ook wordt, de vergrijzing zal zowel gevolgen hebben op de financiën van de gemeenten (in het bijzonder door de uitdoving van de opbrengst van de inkomstenbelasting door het toenemend aantal gepensioneerden), op de uitgaven (nieuwe diensten voor bijstand aan personen, uitbreiding en modernisering van de rusthuizen, aanpassing van de infrastructuren, ) maar zal ook globaal doorwegen op het beheer van de lokale overheden (door het budgettair stabiliteitspact). In 2007 telde België nagenoeg 2 miljoen gepensioneerden, zijnde 17,3 % van de totale bevolking. Voorspellingen verwachten meer dan 3,5 miljoen gepensioneerden (bijna 30 %) in Het aandeel gepensioneerden in de totale bevolking zal de komende jaren dus sterk toenemen, waardoor een daling verwacht wordt van het gemiddeld inkomen van de gezinnen en dus ook een daling van de belastingen (bv. personenbelasting) die de gemeenten innen. Het percentage gepensioneerden varieert ook sterk van de ene gemeente tot de andere: de impact van de vergrijzing op de opbrengst van de gemeentebelastingen zal dan ook heel variabel zijn. In Vlaanderen schommelt het percentage gepensioneerden ten opzichte van de totale bevolking, met een gemiddelde van 18,4 %, tussen een minimum van 10,8 % en een maximum van 27,4 %. In het Brussels Gewest is het gemiddelde percentage gepensioneerden (14,4 %) rekening houdend met de jongere bevolkingsstructuur, logischerwijs lager dan in de andere gewesten. We zien echter sterke verschillen binnen de 19 Brusselse gemeenten, gaande van 7,4 % tot 22,8 %. In Wallonië zijn de verschillen tussen gemeentes het minst uitgesproken en leunt het gemiddelde (17,5 %) het dichtst aan bij het nationale gemiddelde (17,3 %). Het Planbureau denkt dat het aantal personen in rusthuizen en rust- en verzorgingstehuizen onder de invloed van alleen de demografische factor als volgt zal evolueren: index (2007=100) Vlaanderen Wallonië Brussel België

4 Mogelijke strategieën s Om de uitdagingen van de vergrijzing aan te pakken, mogen de lokale besturen zich niet beperken tot het aanbieden van specifieke diensten voor ouderen, maar zij moeten nu reeds een transversale reflectie aangaan over de bijsturing van hun beleid op het vlak van huisvesting, mobiliteit, vrije tijd, inrichting van de openbare ruimte en dienstverlening. Wat de lokale besturen kunnen ondernemen voor hun senioren, zal ook grotendeels afhangen van het beleid en de initiatieven die genomen worden door de hogere overheden om tegemoet te komen aan de uitdagingen van de vergrijzing (hervorming van de pensioenen, financiering van de rusthuizen, begrotingsnormen, ). De uitwerking van een strategie van de lokale besturen zou gestructureerd moeten worden rond 4 pijlers: - een inventaris opmaken van de problemen die voortvloeien uit de vergrijzing op lokaal niveau en een globale strategie uitstippelen ten behoeve van de senioren - een waaier aan antwoorden aanbieden in functie van de graad van autonomie - het lokaal beleid hertekenen vanuit de invalshoek van de demografische evolutie - het lokaal sociaal leven van bejaarden bevorderen Verschillende instrumenten kunnen de lokale besturen helpen: - een toolkit "indicatoren dimensie veroudering", samengesteld in opdracht van het Comité van de Regio's, om de lokale overheden te helpen om de impact van de vergrijzing op hun grondgebied en de sleutelsectoren van hun beleid te ramen - een oriëntatieplan "senioren", opgesteld door het Vlaamse Gewest, om de deelname van senioren aan de politiek te bevorderen - een sociaaleconomisch profiel voor iedere gemeente, opgesteld door Dexia - verschillende enquêtes uitgevoerd door universiteiten, provincies en andere overheidsniveaus onder de actoren uit de gezondheidssector en de maatschappelijke bijstand - het federaal memorandum van de OCMW's wijdt een hoofdstuk aan de gezondheidszorg die specifiek op de senioren afgesteld is Besluit We zien een toenemende bewustwording van de uitdagingen die de vergrijzing van de bevolking teweegbrengt op verschillende politieke niveaus: Europees, federaal, gewestelijk en lokaal. De grootte van de inzet, de aard van de problemen, de bevoegdheden en de manoeuvreerruimte om erop in te spelen, verschillen echter aanzienlijk van het ene bestuursniveau tot het andere. Op alle echelons moet in de toekomst het beleid onder de loep genomen worden om het bij te sturen waar nodig om zo goed mogelijk bij de demografische evolutie aan te sluiten. 4

5 Terwijl een groot deel van de lasten die rechtstreeks toe te schrijven zijn aan de veroudering van de bevolking (pensioenen, gezondheidszorg) gedragen worden door de sociale zekerheid, zal er ook veel gevraagd worden van de lokale overheden (gemeenten en OCMW's). Zij zullen hun aanbod aan diensten en infrastructuren moeten hervormen, om te beantwoorden aan de eigenheden van de senioren, in allerlei domeinen zoals huisvesting, vervoer, sociale dienstverlening en huisvesting. Voor die twee laatste materies zullen de OCMW's een eersterangsrol moeten spelen. Meer info Download de studie op > Professioneel > Public Finance > Onze studies > "Vergrijzing en pensioenen" Raadpleeg de "indicatoren vergrijzing" op Het federaal memorandum van de OCMW's staat op Zie ook de interpellatie in plenaire zitting van de Gemeenschappelijke Gemeenschapscommissie van 21 mei 2010: de demografische groei en de uitdagingen inzake het ouderenbeleid 5

Nieuwe thema-analyse van Belfius Research. Vergrijzing van de bevolking : impact op de gemeentelijke aanvullende personenbelasting

Nieuwe thema-analyse van Belfius Research. Vergrijzing van de bevolking : impact op de gemeentelijke aanvullende personenbelasting Brussel, 21 juni 2017 Nieuwe thema-analyse van Belfius Research Vergrijzing van de bevolking : impact op de gemeentelijke aanvullende personenbelasting Het is voldoende bekend dat de vergrijzing een grote

Nadere informatie

Socio-demografisch profiel (SDP) en de impact van de vergrijzing op de lokale besturen

Socio-demografisch profiel (SDP) en de impact van de vergrijzing op de lokale besturen Socio-demografisch profiel (SDP) en de impact van de vergrijzing op de lokale besturen Anne-Leen Erauw Belfius Research Trefdag sociaal 26 april 2016 Antwerpen 1 Socio-demografisch profiel (SDP) SDP? 1/

Nadere informatie

Centrumsteden en vergrijzing vergeleken per provincie. Socio-demografisch profiel (SDP) Anne-Leen Erauw Belfius Research. 21 maart 2017 Berchem

Centrumsteden en vergrijzing vergeleken per provincie. Socio-demografisch profiel (SDP) Anne-Leen Erauw Belfius Research. 21 maart 2017 Berchem Centrumsteden en vergrijzing vergeleken per provincie Socio-demografisch profiel (SDP) Anne-Leen Erauw Belfius Research 21 maart 2017 Berchem 1 Belfius studies Expertise van Belfius in de lokale sector

Nadere informatie

Lokale financiën. Vergrijzing: impact en uitdaging voor de lokale besturen. Inhoud. Editoriaal. April 2010

Lokale financiën. Vergrijzing: impact en uitdaging voor de lokale besturen. Inhoud. Editoriaal. April 2010 April 2010 Lokale financiën Vergrijzing: impact en uitdaging voor de lokale besturen Editoriaal Inhoud Demografische evolutie: recente tendensen en perspectieven 3 Bevolkingsevolutie op macro-economisch

Nadere informatie

FINANCIËLE UITDAGINGEN VOOR DE GEMEENTEN : EEN BESTUURSPERIODE VAN GROTE VERANDERINGEN?

FINANCIËLE UITDAGINGEN VOOR DE GEMEENTEN : EEN BESTUURSPERIODE VAN GROTE VERANDERINGEN? FINANCIËLE UITDAGINGEN VOOR DE GEMEENTEN : EEN BESTUURSPERIODE VAN GROTE VERANDERINGEN? Nu het startschot voor de nieuwe gemeentelijke bestuursperiode gegeven is, publiceert Belfius Bank een studie 1 over

Nadere informatie

3. Inspraak - Participatie aan het beleid

3. Inspraak - Participatie aan het beleid kwaad berokkenen. Vaak is de zorgverlener zich dus niet bewust van de gevolgen van zijn handelingen (vandaar de be tussen haakjes). Voor Vlaanderen bestaat er een Vlaams Meldpunt Ouderenmis(be)handeling.

Nadere informatie

P E R S B E R I C H T. De jaarlijkse conjunctuurnota van DEXIA noteert een recordgroei van de investeringen met 6,6%

P E R S B E R I C H T. De jaarlijkse conjunctuurnota van DEXIA noteert een recordgroei van de investeringen met 6,6% P E R S B E R I C H T Dexia N.V., Rogierplein 11, B-1210 Brussel / 1, Passerelle des Reflets, Paris-La Défense 2, F-92919 La Défense Cedex Rekeningnr. : 068-2113620-17 - RPR Brussel BTW BE 0458.548.296.

Nadere informatie

Profiel van de UVW-WZ: vergelijking 2004/ 2013

Profiel van de UVW-WZ: vergelijking 2004/ 2013 Profiel van de UVW-WZ: vergelijking 24/ 213 Dienst Studies Studies@rva.be Inhoudstafel: 1 INLEIDING 1 2 METHODOLOGIE 1 3 PROFIEL VAN DE UVW-WZ IN 24 EN IN 213 VOLGENS HET GEWEST 2 3.1 De -5-jarigen die

Nadere informatie

FOCUS Werkgelegengheid in het Brussels Grootstedelijk Gebied

FOCUS Werkgelegengheid in het Brussels Grootstedelijk Gebied Brussels Observatorium voor de Oktober 2013 FOCUS Werkgelegengheid in het Brussels Grootstedelijk Gebied De arbeidsmarkten van de 3 gewesten in België zijn erg verschillend en hebben elk hun eigen specificiteit,

Nadere informatie

De vergrijzing van de bevolking

De vergrijzing van de bevolking Fiche 5 De vergrijzing van de bevolking De uitdaging De vergrijzing van de bevolking vormt de eerstvolgende jaren een belangrijke politieke uitdaging. Die uitdaging reikt veel verder dan de vaak aangehaalde

Nadere informatie

Demografische evoluties: wat, wanneer en vooral waar? Ingrid Schockaert, Edwin Pelfrene, Edith Lodewijckx Statistiek Vlaanderen

Demografische evoluties: wat, wanneer en vooral waar? Ingrid Schockaert, Edwin Pelfrene, Edith Lodewijckx Statistiek Vlaanderen Demografische evoluties: wat, wanneer en vooral waar? Ingrid Schockaert, Edwin Pelfrene, Edith Lodewijckx Statistiek Vlaanderen De bevolking in Vlaanderen groeit, maar vergrijst nog sneller. Maar gebeurt

Nadere informatie

Brussels Observatorium voor de Werkgelegenheid

Brussels Observatorium voor de Werkgelegenheid Brussels Observatorium voor de Werkgelegenheid Juli 2013 De evolutie van de werkende beroepsbevolking te Brussel van demografische invloeden tot structurele veranderingen van de tewerkstelling Het afgelopen

Nadere informatie

DE VLAAMSE MINISTER VAN CULTUUR, JEUGD, SPORT, BRUSSELSE AANGELEGENHEDEN EN ONTWIKKELINGSSAMENWERKING,

DE VLAAMSE MINISTER VAN CULTUUR, JEUGD, SPORT, BRUSSELSE AANGELEGENHEDEN EN ONTWIKKELINGSSAMENWERKING, Ministerieel besluit van 29 mei 2002 houdende vastlegging van de structuur van een gemeentelijk cultuurbeleidsplan, een beleidsplan van een bibliotheek en een beleidsplan van een cultuurcentrum DE VLAAMSE

Nadere informatie

Hoge Raad voor Vrijwilligers over het EYAA 2012 (European Year of Active Ageing 2012)

Hoge Raad voor Vrijwilligers over het EYAA 2012 (European Year of Active Ageing 2012) Hoge Raad voor Vrijwilligers over het EYAA 2012 (European Year of Active Ageing 2012) De Hoge Raad voor Vrijwilligers (HRV) kijkt relatief tevreden terug op 2011, het Europees Jaar voor het Vrijwilligerswerk.

Nadere informatie

Kunstlaan 47-49, 1000 BRUSSEL Eric AERDEN Vooruitgangsstraat 56, 1210 BRUSSEL T GSM Persbericht

Kunstlaan 47-49, 1000 BRUSSEL Eric AERDEN Vooruitgangsstraat 56, 1210 BRUSSEL T GSM Persbericht Cel Externe Communicatie Kunstlaan 47-49, 1000 BRUSSEL Eric AERDEN Vooruitgangsstraat 56, 1210 BRUSSEL T. 02-2773408 GSM 0473-916424 Persbericht Datum: 26 november 2007 Betreft: Bijna 200 indicatoren geven

Nadere informatie

Cijfers en wegwijzers Armoede in Vlaanderen en Brussel. ChanceArt 10 december 2009

Cijfers en wegwijzers Armoede in Vlaanderen en Brussel. ChanceArt 10 december 2009 Cijfers en wegwijzers Armoede in Vlaanderen en Brussel ChanceArt 10 december 2009 Inhoud 1. De naakte cijfers 2. Decenniumdoelstellingen 3. Armoedebarometers 4. Armoede en cultuurparticipatie 5. Pleidooi

Nadere informatie

Stadsmonitor 2014 Een samenwerking tussen het Agentschap Binnenlands Bestuur en de Studiedienst van de Vlaamse Regering

Stadsmonitor 2014 Een samenwerking tussen het Agentschap Binnenlands Bestuur en de Studiedienst van de Vlaamse Regering Stadsmonitor 2014 Een samenwerking tussen het Agentschap Binnenlands Bestuur en de Studiedienst van de Vlaamse Regering Situering Opdracht: minister, bevoegd voor het Stedenbeleid De stadsmonitor is een

Nadere informatie

ADVIES NR. 109 VAN DE COMMISSIE GENDER EN GEZONDHEID EN DE COMMISSIE GENDER EN OUDEREN BETREFFENDE DE TOEPASSING VAN GENDER MAINSTREAMING BIJ HET

ADVIES NR. 109 VAN DE COMMISSIE GENDER EN GEZONDHEID EN DE COMMISSIE GENDER EN OUDEREN BETREFFENDE DE TOEPASSING VAN GENDER MAINSTREAMING BIJ HET ADVIES NR. 109 VAN DE COMMISSIE GENDER EN GEZONDHEID EN DE COMMISSIE GENDER EN OUDEREN BETREFFENDE DE TOEPASSING VAN GENDER MAINSTREAMING BIJ HET ANTWOORD VAN DE BELGISCHE REGERING OP DE VRAGENLIJST OVER

Nadere informatie

Voor de buitengewone dienst is nog steeds een gedetailleerde voorstelling per budgettaire functie van 8 cijfers vereist.

Voor de buitengewone dienst is nog steeds een gedetailleerde voorstelling per budgettaire functie van 8 cijfers vereist. BEGROTING 2017 door het College van Burgemeester en Schepenen VERSLAG EN COMMENTAAR van dhr. C. Beoziere, Schepen van Financiën Het project van de begroting 2017 werd opgesteld in overeenstemming met het

Nadere informatie

Lokale financiën. OCMW s en politiezones

Lokale financiën. OCMW s en politiezones Lokale financiën OCMW s en politiezones 2014 Inhoud De financiële situatie van de Vlaamse OCMW s BBC-Meerjarenplan 2014-2019 8 BBC: nieuwe definitie van financieel evenwicht 11 Rekening 2007-2012 13 Balans

Nadere informatie

Brusselse fiscale hervorming : Strategische oriëntaties

Brusselse fiscale hervorming : Strategische oriëntaties Brusselse fiscale hervorming : Strategische oriëntaties Voorstellen van de sociale partners 25 november 2015 Economische en Sociale Raad voor het Brussels Hoofdstedelijk Gewest Bischoffsheimlaan 26 1000

Nadere informatie

Eerlijker, eenvoudiger, efficiënter

Eerlijker, eenvoudiger, efficiënter Eerlijker, eenvoudiger, efficiënter Naar een nieuw en modern belastingsysteem #jijmaaktmorgen België is uitzonderlijk. Je belast kapitaal niet en je overbelast arbeid. Dat moet je dus herzien. Pascal Saint-Amans

Nadere informatie

SAMEN BESTUREN IN VERTROUWEN

SAMEN BESTUREN IN VERTROUWEN SAMEN BESTUREN IN VERTROUWEN Staten-Generaal voor de lokale mandatarissen 1. Gemeenten moeten financieel gezond kunnen blijven Het belang van de lokale besturen in de uitbouw van een degelijk, klantgericht

Nadere informatie

Nieuw rapport Europese Commissie: onze pensioenen zijn wél betaalbaar

Nieuw rapport Europese Commissie: onze pensioenen zijn wél betaalbaar Nieuw rapport Europese Commissie: onze pensioenen zijn wél betaalbaar Studiedienst PVDA Kim De Witte 1 Meer actieven in verhouding tot niet-actieven tot 2040... 2 1.1 Demografische versus economische afhankelijkheidsratio...

Nadere informatie

De kustgemeenten vergrijzen

De kustgemeenten vergrijzen Oostende panoramazaal CC De Grote Post 29 mei 2015 De kustgemeenten vergrijzen Niels De Luyck SumResearch Studiedag Ook de aangespoelden blijven! Woon- en zorgperspectieven van pensioenmigranten aan de

Nadere informatie

De werkloosheid op haar hoogste peil sinds het begin van de crisis

De werkloosheid op haar hoogste peil sinds het begin van de crisis Oktober 2009 De werkloosheid op haar hoogste peil sinds het begin van de crisis De werkloosheid: moet het ergste nog komen? De uitzendarbeid en het aantal openstaande betrekkingen lopen weer terug Het

Nadere informatie

Care Invest Een andere manier om te investeren in immobiliën

Care Invest Een andere manier om te investeren in immobiliën Care Invest Een andere manier om te investeren in immobiliën Care Invest, Een mooi vooruitzicht in de beleggingsmarkt In deze tijden is het niet gemakkelijk om nog een stabiel en renderend beleggingsproduct

Nadere informatie

VGE-Congres Duurzaamheid van de zorguitgaven Tilburg, 11 oktober 2012

VGE-Congres Duurzaamheid van de zorguitgaven Tilburg, 11 oktober 2012 VGE-Congres Duurzaamheid van de zorguitgaven Tilburg, 11 oktober 2012 Langetermijnvooruitzichten van de sociale uitgaven en elementen van sociale houdbaarheid Presentatie: Saskia Weemaes, met medewerking

Nadere informatie

Actieplan 1 Informatie- en preventiebeleid naar de Zeelse bevolking toe op het vlak van o.m. (kinder)armoede, gezondheid, participatie

Actieplan 1 Informatie- en preventiebeleid naar de Zeelse bevolking toe op het vlak van o.m. (kinder)armoede, gezondheid, participatie DEEL ARMOEDEBESTRIJDING Actieplan 1 Informatie- en preventiebeleid naar de Zeelse bevolking toe op het vlak van o.m. (kinder)armoede, gezondheid, participatie Actie 1 : Het OCMW zorgt er, zelfstandig of

Nadere informatie

PERSBERICHT Brussel, 20 december 2013

PERSBERICHT Brussel, 20 december 2013 PERSBERICHT Brussel, 20 december 2013 Werkgelegenheid stabiel, werkloosheid opnieuw in stijgende lijn Arbeidsmarktcijfers derde kwartaal 2013 Na het licht herstel van de arbeidsmarkt in het tweede kwartaal

Nadere informatie

BIJLAGE DERDE EDITIE ECONOMISCH GEWICHT VAN DE IZW S IN BELGIE

BIJLAGE DERDE EDITIE ECONOMISCH GEWICHT VAN DE IZW S IN BELGIE BIJLAGE DERDE EDITIE ECONOMISCH GEWICHT VAN DE IZW S IN BELGIE Bijdrage tot de welvaart België telt tienduizenden vzw s, stichtingen, sociale economiebedrijven en feitelijke verenigingen. 18.847 daarvan

Nadere informatie

Onafhankelijke denktank Fact-based Lange termijn

Onafhankelijke denktank Fact-based Lange termijn Leeftijd en arbeidsmarkt: naar een nieuw paradigma? Leeftijd en arbeidsmarkt Itinera Institute Onafhankelijke denktank Fact-based Lange termijn Aanreiken, verdedigen en bouwen van wegen voor beleidshervorming

Nadere informatie

Het Brussels Hoofdstedelijk Gewest : het grootste tewerkstellingsgebied in België.

Het Brussels Hoofdstedelijk Gewest : het grootste tewerkstellingsgebied in België. Het Brussels Hoofdstedelijk Gewest : het grootste tewerkstellingsgebied in België. Het Brussels hoofdstedelijk gewest en zijn hinterland. 700.000 jobs in het BHG, waarvan 400.000 ingenomen door Brusselaars

Nadere informatie

PERSBERICHT Brussel, 26 juni 2014

PERSBERICHT Brussel, 26 juni 2014 PERSBERICHT Brussel, 26 juni 2014 Werkgelegenheid stabiel, werkloosheidgraad blijft hoog Arbeidsmarktcijfers eerste kwartaal 2014 67% van de 20- tot 64-jarigen was aan het werk. Dat percentage blijft nagenoeg

Nadere informatie

Instituut voor de nationale rekeningen. Nationale rekeningen

Instituut voor de nationale rekeningen. Nationale rekeningen Instituut voor de nationale rekeningen Nationale rekeningen Rekeningen van de overheid 2013 Inhoud van de publicatie De rekeningen van de Belgische overheid worden opgesteld volgens de definities van het

Nadere informatie

Demografische en spatiale evoluties in Belgïe

Demografische en spatiale evoluties in Belgïe Bureau fédéral du Plan Demografische en spatiale evoluties in Belgïe 2-23 Micheline Lambrecht Bureau fédéral du Plan www.plan.be Studiedag «Spoor 22», door TreinTramBus georganiseerd Brussel - 8.3.212

Nadere informatie

Overzicht en toelichting regioscreening Meetjesland, Leiestreek en Schelde

Overzicht en toelichting regioscreening Meetjesland, Leiestreek en Schelde Overzicht en toelichting regioscreening Meetjesland, Leiestreek en Schelde 1. Bevolkingscijfers Meetjesland, Leiestreek en Schelde 2. Sectorale werkgelegenheid Meetjesland, Leiestreek en Schelde 1.1 Evolutie

Nadere informatie

Krachtlijnen van het achtste Jaarverslag van de Studiecommissie voor de Vergrijzing

Krachtlijnen van het achtste Jaarverslag van de Studiecommissie voor de Vergrijzing Krachtlijnen van het achtste Jaarverslag van de Studiecommissie voor de Vergrijzing Aan de langetermijnvooruitzichten van de sociale uitgaven, gepresenteerd in het achtste jaarverslag van de Studiecommissie

Nadere informatie

Leeftijdsvriendelijke gemeente. Welkom in. Zwijndrecht

Leeftijdsvriendelijke gemeente. Welkom in. Zwijndrecht Leeftijdsvriendelijke gemeente Welkom in Zwijndrecht Wat is een leeftijdsvriendelijke gemeente Geeft iedereen de kans deel te nemen aan alle aspecten van het maatschappelijk leven: alle ouderen hebben

Nadere informatie

De impact van de. actoren

De impact van de. actoren De impact van de kale lo e d p o g in z ij r g r e v actoren Analyse ni 2016 Belfius Research Ju De vergrijzing van de bevolking is een belangrijke politieke uitdaging die in de loop der jaren steeds duidelijker

Nadere informatie

PERSBERICHT Brussel, 25 maart 2014

PERSBERICHT Brussel, 25 maart 2014 PERSBERICHT Brussel, 25 maart 2014 Geen heropleving van de arbeidsmarkt in 2013 Nieuwe cijfers Enquête naar de Arbeidskrachten 4.530.000 in België wonende personen zijn aan het werk in 2013. Hun aantal

Nadere informatie

Evolutie sinds 1954 van de vergoede volledige werkloosheid in perspectief geplaatst

Evolutie sinds 1954 van de vergoede volledige werkloosheid in perspectief geplaatst Evolutie sinds 1954 van de vergoede volledige werkloosheid in perspectief geplaatst Directie Statistieken, Budget en Studies Stat@rva.be Inhoudsopgave: 1 INLEIDING 1 2 EVOLUTIE VAN DE VERGOEDE VOLLEDIGE

Nadere informatie

«WELZIJNSBAROMETER 2010» SAMENVATTING EN CONCLUSIES

«WELZIJNSBAROMETER 2010» SAMENVATTING EN CONCLUSIES «WELZIJNSBAROMETER 2010» SAMENVATTING EN CONCLUSIES Brussel wordt gekenmerkt door een grote concentratie van armoede in de dichtbevolkte buurten van de arme sikkel in het centrum van de stad, met name

Nadere informatie

NOTA AAN DE VLAAMSE REGERING

NOTA AAN DE VLAAMSE REGERING DE VLAAMSE MINISTER VAN BUITENLANDS BELEID EN ONROEREND ERFGOED NOTA AAN DE VLAAMSE REGERING Betreft: 1 Goedkeuring en machtiging tot ondertekening van de overeenkomst tot oprichting van de internationale

Nadere informatie

VLAAMSE OUDERENRAAD Advies 2014/3 naar aanleiding van het Vlaams Ouderenbeleidsplan

VLAAMSE OUDERENRAAD Advies 2014/3 naar aanleiding van het Vlaams Ouderenbeleidsplan VLAAMSE OUDERENRAAD Advies 2014/3 naar aanleiding van het Vlaams Ouderenbeleidsplan 2015-2020 Vlaamse Ouderenraad vzw 5 november 2014 Koloniënstraat 18-24 bus 7 1000 Brussel Advies 2014/3 naar aanleiding

Nadere informatie

BRUSSELS PROGRAMMA VOOR HET ONDERWIJS EN ACTIEPLAN VAN DE DIENST SCHOOLFACILITATOR VOOR 2016

BRUSSELS PROGRAMMA VOOR HET ONDERWIJS EN ACTIEPLAN VAN DE DIENST SCHOOLFACILITATOR VOOR 2016 BRUSSELS PROGRAMMA VOOR HET ONDERWIJS EN ACTIEPLAN VAN DE DIENST SCHOOLFACILITATOR VOOR 2016 Strategie 2025 Bepaalt de sociaaleconomische prioriteiten voor Brussel tegen 2025. Is ondertekend door de bevoegde

Nadere informatie

Registratie arbeidszorg

Registratie arbeidszorg Registratie arbeidszorg 2010-2014 Redactie: Marc Boons, Jo Bellens Toelichting Dit rapport bevat de belangrijkste bevindingen van de cijfers uit het registratiesysteem dat de Ronde Tafel Arbeidszorg heeft

Nadere informatie

Belgen bevraagd

Belgen bevraagd 1 41.420 Belgen bevraagd De PVDA vroeg 41.420 Belgen hun mening over de crisis, armoede, werk, koopkracht, de toekomst van de jongeren, discriminatie & justitie, klimaat & milieu, democratie en energie.

Nadere informatie

REKENHOF. Consolideren en motiveren om vooruitgang te boeken

REKENHOF. Consolideren en motiveren om vooruitgang te boeken REKENHOF Consolideren en motiveren om vooruitgang te boeken STRATEGISCH PLAN 2010-2014 2 Inleiding Dit document stelt de resultaten voor van de strategische planning van het Rekenhof voor de periode 2010-2014.

Nadere informatie

ONS ENGAGEMENT VOOR UW TOEKOMST ONTCIJFERD

ONS ENGAGEMENT VOOR UW TOEKOMST ONTCIJFERD ONS ENGAGEMENT VOOR UW TOEKOMST ONTCIJFERD UW TOEKOMST ONTCIJFERD we creëren sociale welvaart met vier bouwstenen 1 meer jobs 2 stijgende koopkracht 3 sociale zekerheid voor iedereen 4 een toekomst voor

Nadere informatie

Steunpunt tot bestrijding van armoede, bestaansonzekerheid en sociale uitsluiting

Steunpunt tot bestrijding van armoede, bestaansonzekerheid en sociale uitsluiting Steunpunt tot bestrijding van armoede, bestaansonzekerheid en sociale uitsluiting Feiten en cijfers Hebben laaggeschoolden een hoger risico om in armoede te belanden? Ja. Laagopgeleiden hebben het vaak

Nadere informatie

Vlaanderen laten werken voor meer werk

Vlaanderen laten werken voor meer werk Vleva werkgeverscommunity 1 Vlaanderen laten werken voor meer werk Jan Van Doren, adjunct-directeur Voka-kenniscentrum Symposium, Aktiekomitee Vlaamse sociale zekerheid 21 maart 2009 We komen van ver Jaren

Nadere informatie

Op 31 december 2012 telde het arrondissement Turnhout inwoners. Hiermee vertegenwoordigen we 7% van de Vlaamse inwoners.

Op 31 december 2012 telde het arrondissement Turnhout inwoners. Hiermee vertegenwoordigen we 7% van de Vlaamse inwoners. Streekpact 2013-2018 Cijferanalyse Publicatiedatum: 30 september 2013 Contactpersoon: Kim Nevelsteen Demografie Samenvatting Inwonersaantal: 442.508 (2012) 90% van de inwoners heeft de Belgische nationaliteit.

Nadere informatie

Besluit Geen globale terugval in actieve lidmaatschappen, wel onderlinge verschuivingen tussen verenigingen

Besluit Geen globale terugval in actieve lidmaatschappen, wel onderlinge verschuivingen tussen verenigingen Verenigingen (evolutie 1996 tot 2015) Meer dan de helft van de Vlamingen minstens actief in 1 vereniging, een kwart is minstens in 2 verenigingen actief: stabiele cijfers > bevolking tussen 18 en 75 jaar:

Nadere informatie

We kiezen voor economische groei als katalysator voor welvaart, welzijn en geluk. Citaat Toekomstverklaring

We kiezen voor economische groei als katalysator voor welvaart, welzijn en geluk. Citaat Toekomstverklaring 5-5-5 GROEIPLAN We kiezen voor economische groei als katalysator voor welvaart, welzijn en geluk. Citaat Toekomstverklaring 5 HEFBOMEN VOOR GROEI 1 2 3 4 5 MEER MENSEN AAN HET WERK MINDER LASTEN BETER

Nadere informatie

Vereniging van de Stad en de Gemeenten van het Brussels Hoofdstedelijk Gewest vzw

Vereniging van de Stad en de Gemeenten van het Brussels Hoofdstedelijk Gewest vzw Brussels Smart Cities Diensten van de AVCB-VSGB Corinne François, Directrice 4/12/2014 Association de la Ville et des Communes de la Région de Bruxelles-Capitale asbl Vereniging van de Stad en de Gemeenten

Nadere informatie

Een regionale opsplitsing van de sociale balansen

Een regionale opsplitsing van de sociale balansen Een regionale opsplitsing van de sociale balansen Nationale Bank van België (2004). De sociale balans 2003, Economisch Tijdschrift 4-2004. Voor het eerst heeft de Nationale Bank van België de sociale balansen

Nadere informatie

Evaluatie van Open Bedrijvendag

Evaluatie van Open Bedrijvendag Evaluatie van Open Bedrijvendag Departement Economie, Wetenschap en Innovatie Afdeling Strategie en Coördinatie Koning Albert II-laan 35 bus 10 1030 Brussel April 2011 Samenvatting De Open Bedrijvendag

Nadere informatie

DEPARTEMENT WERK EN SOCIALE ECONOMIE. Kerncijfers Vergrijzing en Werkzaamheid Versie 20 juni 2013

DEPARTEMENT WERK EN SOCIALE ECONOMIE. Kerncijfers Vergrijzing en Werkzaamheid Versie 20 juni 2013 DEPARTEMENT WERK EN SOCIALE ECONOMIE Kerncijfers Vergrijzing en Werkzaamheid Versie 20 juni 2013 1 De arbeidsmarkt wordt krapper: alle talent is nodig Evolutie van de vervangingsgraad (verhouding 15-24-jarigen

Nadere informatie

Instituut voor de autocar en de autobus v.z.w. Institut pour l autocar et l autobus a.s.b.l. NALYSE VAN DE SECTORALE ARBEIDSMARKT

Instituut voor de autocar en de autobus v.z.w. Institut pour l autocar et l autobus a.s.b.l. NALYSE VAN DE SECTORALE ARBEIDSMARKT Instituut voor de autocar en de autobus v.z.w. Institut pour l autocar et l autobus a.s.b.l. NALYSE VAN DE SECTORALE ARBEIDSMARKT HD/--/HD/ECO.13/2010.13/048 mei 2010 ICB Instituut voor de autocar en de

Nadere informatie

PERSBERICHT Brussel, 22 december 2015

PERSBERICHT Brussel, 22 december 2015 PERSBERICHT Brussel, 22 december 2015 Positieve arbeidsmarktevoluties in het derde kwartaal van 2015 De werkgelegenheidsgraad bij de 20- tot 64-jarigen bedroeg in het derde kwartaal van 2015 67,4% en steeg

Nadere informatie

Wie wil gaan samenwonen heeft twee keuzes: feitelijk of wettelijk samenwonen.

Wie wil gaan samenwonen heeft twee keuzes: feitelijk of wettelijk samenwonen. Wie wil gaan samenwonen kan er voor kiezen louter feitelijk samen te wonen, dan wel wettelijk te gaan samenwonen. De keuze die men daarbij maakt, heeft heel wat juridische en fiscale gevolgen. Hoe zit

Nadere informatie

Initiatiefadvies. Gewestelijke aspecten van het kunstenaarsstatuut. 18 mei 2017

Initiatiefadvies. Gewestelijke aspecten van het kunstenaarsstatuut. 18 mei 2017 Initiatiefadvies Gewestelijke aspecten van het kunstenaarsstatuut 18 mei 2017 Economische en Sociale Raad voor het Brussels Hoofdstedelijk Gewest Bischoffsheimlaan 26 1000 Brussel Tel. : 02 205 68 68 Fax

Nadere informatie

kinesitherapeut in de sector van de gezondheidszorg Executivee summary - Juni 2013

kinesitherapeut in de sector van de gezondheidszorg Executivee summary - Juni 2013 Het beroep van loontrekkende kinesitherapeut in de sector van de gezondheidszorg Executivee summary - Juni 2013 1 COLOFON Opdrachtgever van de studie: FOD Volksgezondheid, Cel Planning Gezondheidsberoepen

Nadere informatie

Observatorium voor Gezondheid en Welzijn OPERATIONEEL PLAN 2011-2014

Observatorium voor Gezondheid en Welzijn OPERATIONEEL PLAN 2011-2014 Observatorium voor Gezondheid en Welzijn OPERATIONEEL PLAN 2011-2014 1. OPDRACHTEN VAN HET OBSERVATORIUM VOOR GEZONDHEID EN WELZIJN 1.1 Wettelijke basis De opdrachten van het Observatorium staan opgesomd

Nadere informatie

Welzijnsbarometer 2015

Welzijnsbarometer 2015 OBSERVATOIRE DE LA SANTÉ ET DU SOCIAL BRUXELLES OBSERVATORIUM VOOR GEZONDHEID EN WELZIJN BRUSSEL "Cultuur aan de macht" de sociale rol van cultuur en kunst 26 november 2015 Welzijnsbarometer 2015 Marion

Nadere informatie

DEELNAME AAN NATIONALE RADEN EN COMITÉS

DEELNAME AAN NATIONALE RADEN EN COMITÉS O6 DEELNAME AAN NATIONALE RADEN EN COMITÉS 6.1. Nationale Hoge Raad voor personen met een handicap De Nationale Hoge Raad voor personen met een handicap (NHRPH) onderzoekt dossiers die te maken hebben

Nadere informatie

PERSBERICHT Brussel, 28 maart 2013

PERSBERICHT Brussel, 28 maart 2013 PERSBERICHT Brussel, 28 maart 2013 De Belgische arbeidsmarkt in 2012 Nieuwe cijfers Enquête naar de Arbeidskrachten Hoeveel personen verrichten betaalde arbeid? Hoeveel mensen zijn werkloos? Hoeveel inactieve

Nadere informatie

De overheid geeft (te)veel uit? Weet u hoeveel

De overheid geeft (te)veel uit? Weet u hoeveel Page 1 of 6 Gepubliceerd op DeWereldMorgen.be (http://www.dewereldmorgen.be) De overheid geeft (te)veel uit? Weet u hoeveel en aan wat? door Phi-Rana di, 2013-11-12 15:45 Phi-Rana Er wordt vaak gezegd

Nadere informatie

Atlas voor gemeenten 2012:

Atlas voor gemeenten 2012: BestuursBestuurs- en Concerndienst Atlas voor gemeenten 2012: de positie van Utrecht notitie van Bestuursinformatie www.onderzoek.utrecht.nl Mei 2012 Colofon uitgave Afdeling Bestuursinformatie Bestuurs-

Nadere informatie

Nieuw verpleegkundig beroeps- en competentieprofiel

Nieuw verpleegkundig beroeps- en competentieprofiel Nieuw verpleegkundig beroeps- en competentieprofiel Daniël Schuermans Longfunctielaborant Biomedical research unit BVPV- SBIP 2015 Vrije Universiteit Brussel Organigram Verpleegkundigen beroepsverenigingen

Nadere informatie

De positie van de Vlaamse kust op de Belgische reismarkt

De positie van de Vlaamse kust op de Belgische reismarkt Kusttoerisme West-Vlaanderen Werkt 3, 28 De positie van de Vlaamse kust op de Belgische reismarkt Foto: Evelien Christiaens Rik De Keyser bestuurder-directeur en hoofd afdeling toerisme, WES Evelien Christiaens

Nadere informatie

Sessie 2. Ook in Gent: mensen komen en gaan!

Sessie 2. Ook in Gent: mensen komen en gaan! Sessie 2 Ook in Gent: mensen komen en gaan! 4 sprekers 1. Gentenaars en Gentgebruikers Annelies Van Steenberge, Stad Gent 2. Intra-Europese migratie in Gent Jan Balliu, Stad Gent 3. Gent, stad voor Gentenaars

Nadere informatie

Boordtabellenset 2013-2014. Lon Holtzer, zorgambassadeur, Vlaamse Overheid

Boordtabellenset 2013-2014. Lon Holtzer, zorgambassadeur, Vlaamse Overheid Boordtabellenset 213-214 Lon Holtzer, zorgambassadeur, Vlaamse Overheid 1 Evolutie 18 jarigen in Vlaanderen op 76. korte termijn 75. 74. 73. 72. 71. 7. 69. 68. 67. 66. 26 27 28 29 21 211 212 213 214 215

Nadere informatie

75 jaar Hoge Raad van Financiën

75 jaar Hoge Raad van Financiën Federale Overheidsdienst Financiën - België Documentatieblad 70e jaargang, nr. 4, 4e kwartaal 2010 75 jaar Hoge Raad van Financiën Rudi VANDER VENNET Gewoon hoogleraar Universiteit Gent Vice-voorzitter

Nadere informatie

Regionale economische vooruitzichten

Regionale economische vooruitzichten 2015/2 Regionale economische vooruitzichten 2015-2020 Dirk Hoorelbeke D/2015/3241/213 Samenvatting Dit webartikel geeft een bondig overzicht van de nieuwe regionale economische vooruitzichten tot 2020.

Nadere informatie

Deel III Ranglijsten

Deel III Ranglijsten Deel III Ranglijsten Atlas voor gemeenten 0 Ranglijsten Woonaantrekkelijkheidsindex Score op de woonaantrekkelijkheidsindex (0) mermeer 0 mermeer 0 0 0 0 0 0 Score op de woonaantrekkelijkheidsindex (0)

Nadere informatie

Emissielekken in België

Emissielekken in België Milieu-economische analyses voor België, de Gewesten en Europa 13 september 2012 Emissielekken in België Guy Vandille Federaal Planbureau Wat is een emissielek? Emissielek = verschil tussen : emissies

Nadere informatie

Sectoraal Comité van de Sociale Zekerheid en van de Gezondheid Afdeling «Sociale Zekerheid»

Sectoraal Comité van de Sociale Zekerheid en van de Gezondheid Afdeling «Sociale Zekerheid» Sectoraal Comité van de Sociale Zekerheid en van de Gezondheid Afdeling «Sociale Zekerheid» SCSZG/16/096 ADVIES NR. 16/22 VAN 3 MEI 2016 OVER DE MEDEDELING VAN ANONIEME GEGEVENS DOOR DE KRUISPUNTBANK VAN

Nadere informatie

Vennootschappen onderworpen aan de vennootschapsbijdrage

Vennootschappen onderworpen aan de vennootschapsbijdrage Vennootschappen onderworpen aan de vennootschapsbijdrage Rijksinstituut voor de Sociale Verzekeringen der Zelfstandigen (2001), Statistiek van de aangesloten vennootschappen jaar 2000, 68 p. Begin juni

Nadere informatie

VLAAMSE OUDERENRAAD Standpunt over de commercialisering van de residentiële ouderenzorg in Vlaanderen

VLAAMSE OUDERENRAAD Standpunt over de commercialisering van de residentiële ouderenzorg in Vlaanderen VLAAMSE OUDERENRAAD Standpunt over de commercialisering van de residentiële ouderenzorg in Vlaanderen Vlaamse Ouderenraad vzw 19 december 2012 Koloniënstraat 18-24 bus 7 1000 Brussel VLAAMSE OUDERENRAAD

Nadere informatie

Gemeentefinanciën 2011: Het onzeker economisch klimaat weegt op de financiën van de lokale besturen en op hun investeringscapaciteit

Gemeentefinanciën 2011: Het onzeker economisch klimaat weegt op de financiën van de lokale besturen en op hun investeringscapaciteit Brussel, 27 juni 2011 Gemeentefinanciën 2011: Het onzeker economisch klimaat weegt op de financiën van de lokale besturen en op hun investeringscapaciteit Nadat de gemeenten te maken kregen met de eerste

Nadere informatie

Het beroep van loontrekkende kinesitherapeut in de sector van de gezondheidszorg

Het beroep van loontrekkende kinesitherapeut in de sector van de gezondheidszorg 2013 Het beroep van loontrekkende kinesitherapeut in de sector van de gezondheidszorg Ipsos Public Affairs 24/06/2013 1 Het beroep van loontrekkende kinesitherapeut in de sector van de gezondheidszorg

Nadere informatie

Toekomst intergemeentelijke samenwerking Besturen is samenwerken

Toekomst intergemeentelijke samenwerking Besturen is samenwerken Toekomst intergemeentelijke samenwerking Besturen is samenwerken Ontmoetingsavond Leiedal 28 mei 2013 Harelbeke Mark Suykens, algemeen directeur VVSG vzw Samenleving in verandering 2 - VVSG - Evoluties

Nadere informatie

RAADGEVEND COMITÉ VOOR DE PENSIOENSECTOR

RAADGEVEND COMITÉ VOOR DE PENSIOENSECTOR RAADGEVEND COMITÉ VOOR DE PENSIOENSECTOR Het Raadgevend comité voor de pensioensector, dat werd opgericht krachtens het koninklijk besluit van 5 oktober 1994 houdende oprichting van een Raadgevend comité

Nadere informatie

NATIONAAL PACT VOOR STRATEGISCHE INVESTERINGEN

NATIONAAL PACT VOOR STRATEGISCHE INVESTERINGEN NATIONAAL PACT VOOR STRATEGISCHE INVESTERINGEN OPERATIONELE FASE 31.03.2017 - BRUSSEL GOUVERNEMENT FÉDÉRAL - FEDERALE REGERING #BEGOV 1 EEN TRANSVERSALE VISIE : gelijktijdige versterking van de publieke

Nadere informatie

SOC bijeenkomst, 26 november 2014

SOC bijeenkomst, 26 november 2014 1 Stijlvol Ouder Jeannette Dijkman Anders kijken naar ouder worden Onderzoek, marketing, communicatie, seniorenmakelaar Inhoud: Algemene trends en toekomstperspectief Demografische ontwikkelingen De nieuwe

Nadere informatie

Instituut voor de nationale rekeningen

Instituut voor de nationale rekeningen Instituut voor de nationale rekeningen 2015-02-17 Links: Publicatie BelgoStat Online Algemene informatie Broos herstel in 2013 na krimp in 2012 in Brussel en Wallonië; verdere groeivertraging in 2013 in

Nadere informatie

De honden en katten van de Belgen

De honden en katten van de Belgen ALGEMENE DIRECTIE STATISTIEK EN ECONOMISCHE INFORMATIE PERSBERICHT 31 juli 2007 De honden en katten van de Belgen Highlights Ons land telde in 2004 1.064.000 honden en 1.954.000 katten; In vergelijking

Nadere informatie

Regionale verdeling van de Belgische in- en uitvoer van goederen en diensten,

Regionale verdeling van de Belgische in- en uitvoer van goederen en diensten, PERSCOMMUNIQUÉ 2014-07-18 Links BelgoStat On-line Algemene informatie Regionale verdeling van de Belgische in- en uitvoer van goederen en diensten, 1995-2011. De drie Gewesten en de Nationale Bank van

Nadere informatie

Voorstel van bijzonder decreet. houdende de organisatie van volksraadplegingen in het Vlaamse Gewest

Voorstel van bijzonder decreet. houdende de organisatie van volksraadplegingen in het Vlaamse Gewest ingediend op 471 (2014-2015) Nr. 1 16 september 2015 (2014-2015) Voorstel van bijzonder decreet van Wouter Vanbesien houdende de organisatie van volksraadplegingen in het Vlaamse Gewest Dit voorstel van

Nadere informatie

Kinderarmoede in Antwerpen

Kinderarmoede in Antwerpen Kinderarmoede in Antwerpen Inleiding Studiedienst Stadsobservatie verschillende gegevensbestanden m.b.t. verschillende thema s. Weinig gegevens meten direct armoede Enkel gegevens rond OCMW-steun, kansarmoederegistratie

Nadere informatie

Ipsos Social Research Institute

Ipsos Social Research Institute Ipsos Social Research Institute OPINIEPEILING De Belgen en het fokken van dieren voor hun bont Januari 2012 11-063439-01 Inhoud I. CONTEXT & ONDERZOEKSDOELSTELLINGEN 1. Context & Onderzoeksdoelstellingen

Nadere informatie

2011/4 Ze leefden lang (en gelukkig) en scheidden dan Echtscheiding op latere leeftijd en na langere huwelijksduur

2011/4 Ze leefden lang (en gelukkig) en scheidden dan Echtscheiding op latere leeftijd en na langere huwelijksduur 2011/4 Ze leefden lang (en gelukkig) en scheidden dan Echtscheiding op latere leeftijd en na langere huwelijksduur Martine Corijn D/2011/3241/019 Inleiding FOD ADSEI-cijfers leidden tot de krantenkop Aantal

Nadere informatie

Regionale economische vooruitzichten 2014-2019

Regionale economische vooruitzichten 2014-2019 2014/6 Regionale economische vooruitzichten 2014-2019 Dirk Hoorelbeke D/2014/3241/218 Samenvatting Dit artikel geeft een bondig overzicht van enkele resultaten uit de nieuwe Regionale economische vooruitzichten

Nadere informatie

Ontwerp van decreet. houdende de stimulering van een inclusief Vlaams ouderenbeleid en de beleidsparticipatie van ouderen

Ontwerp van decreet. houdende de stimulering van een inclusief Vlaams ouderenbeleid en de beleidsparticipatie van ouderen stuk ingediend op 1716 (2011-2012) Nr. 6 28 november 2012 (2012-2013) Ontwerp van decreet houdende de stimulering van een inclusief Vlaams ouderenbeleid en de beleidsparticipatie van ouderen Tekst aangenomen

Nadere informatie

1. Wat? 2. Waarom? 3. Hoe?

1. Wat? 2. Waarom? 3. Hoe? FLEMOSI Instrumenten voor ex ante evaluatie van sociaal economische beleidsmaatreglen in Vlaanderen Slotconferentie IWT project (SBO project 90044) 16 september 2013 wordt gefinancierd door Het FLEMOSI-project

Nadere informatie

Wat is de gewestelijke begroting

Wat is de gewestelijke begroting Wat is de gewestelijke begroting Rebus wie ben ik? wie ben ik? Tip: Ik coördineer de opmaak van de gewestelijke begroting en ik controleer de uitvoering van de gewestelijke begroting. 2 Antwoord : Dienst

Nadere informatie

NOVEMBER 2014 BAROMETER

NOVEMBER 2014 BAROMETER NOVEMBER 2014 BAROMETER In deze nieuwe editie van de barometer staan we stil bij de Census 2011 die afgelopen maand werd gepubliceerd door Statistics Belgium, onderdeel van de FOD Economie. We vertalen

Nadere informatie