't Knottekistje Contactorgaan van de familie Knot(t)nerus nr 9 - december 2001

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "'t Knottekistje Contactorgaan van de familie Knot(t)nerus nr 9 - december 2001"

Transcriptie

1 't Knottekistje Contactorgaan van de familie Knot(t)nerus nr 9 - december 2001

2 Voorwoord in etwerken blijken in onze huidige maatschappij een belangrijke rol te spelen. Immers van je 'netwerk' kun je gebruik maken om je doel te bereiken. Dat er ook een 'netwerk' gespannen kan worden, zonder dat er een bepaald belang in het geding is, bewijst het bestaan van onze familie-stichting. De functie van dit 'netwerk' is de onderlinge verbondenheid te accentueren en zoveel mogelijk gegevens van onze al-oude stamboom te verzamelen en deze te blijven actualiseren, gewoon om er plezier aan te beleven en ook anderen daarmee van dienst te zijn. Dit 'netwerk' strekt zich steeds verder uit. Het resultaat van naarstig speurwerk, met name door Nico uit Zeist, zal in de loop van het komende jaar gepubliceerd worden. Zijn voornemen, om dit nog in 2001 te realiseren moest hij mede door persoonlijke omstandigheden, bijstellen. Dat deze zelfde Nico in het voorjaar geridderd werd, vormde niet alleen voor hem en de zijnen een bekroning op zijn inzet voor velerlei werkzaamheden, maar was naar de mening van ons stichtingsbestuur ook een welverdiende onderscheiding. Paul uit Amsterdam wil ons aantonen in een toelichtend artikel dat het invoeren van een stamboeknummer meer inzicht verschaft in de aard van de onderlinge relaties. Dat daarbij verrassende gevolgtrekkingen naar voren komen, is een interessante gewaarwording. Onze archivaris, Jotie Riphaagen haalt haar overgrootvader en met name haar grootvader, die beiden de pastorie in Vriezenveen bewoonden, voor het voetlicht. Uit de pen (of waarschijnlijker de computer) van Otto uit Zuidbroek leest u het tweede (afsluitende) deel van zijn bijdrage: "Een familie van predikanten". Een vrolijke noot bezorgt Annet Mijnsbergen-Knotnerus ons met haar bijdrage over een exclusief veilingkistje. 1

3 Verder treft u een schrijven aan van een (toen) O-jarig diepverontwaardigd Knottje. De redactie heeft inmiddels haar boetekleed aangetrokken. De oorspronkelijke betekenis van 't Knottekistje wordt nog eens duidelijk door een artikel uit Dagblad Trouw. Bij het afsluiten van dit wel zeer bewogen en zorgvolle jaar, wens ik allen, mede uit naam van mijn mede-bestuursleden, veel vertrouwen en wijsheid toe bij het binnengaan van het nieuwe kalenderjaar. Ook heel gezellige en goede feestdagen gewenst. Onze gedachten zijn in verbondenheid vooral bij die familieleden, die een zware weg te gaan hebben. Titia 2

4 Rond de Bestuurstafel De bestuursleden van onze familiestichting waren op 24 januari jl. bijeen in Zeist. Het samenstellen van de actuele versie van genealogische gegevens van onze familie vormde één van de belangrijkste agendapunten. De Commissie Genealogie probeert door inschakeling van een aantal familieleden de meest recente gegevens te verzamelen. Nico Knottnerus wil proberen nog dit jaar de nieuwe uitgave te f realiseren. Het toevoegen van een stamboeknummer bij de namen van alle familieleden zal de samenhang/relatie tussen de verschillende familieleden verduidelijken. Paul neemt op zich dit in het komende Knottekistje nader toe te lichten. Vanuit Amerika bereikten ons verschillende verzoeken om aan de inhoud van ons familieblad zo mogelijk een (samenvattende) Engelse vertaling toe te voegen. Enkele bestuursleden zeggen toe hieraan te willen werken. De archivaris deelt mee dat het totale archief bij het centraal Bureau voor de Genealogie in Den Haag is geordend. In het komende voorjaar zal het bestuur zich buigen over de locatie en de voorbereidingen van de volgende reünie, die omstreeks mei 2003 weer zal plaatsvinden. We houden ons bijzonder aanbevolen voor suggesties uit de familiekring. Gedacht wordt aan een treffen in het midden dan wel westelijke richting van ons land. Mocht u een geschikte locatie weten, geeft u dit dan even door aan één van de bestuursleden. De voorwaarden zijn: - per openbaar vervoer gemakkelijk bereikbaar; - aparte ruimte beschikbaar voor plm. 40 personen; - het serveren van een lunch tegen redelijk tarief (plm. ƒ35,-/ 16,-). Het bestuur wacht graag op uw reactie. 3

5 Vriezenveen Mijn grootvader Jan Boer Knottnerus werd op 2 juli 1864, enkele maanden na het overlijden van zijn vader, ook een Jan Boer Knottnerus, in de hervormde pastorie van Vriezenveen geboren. Hij studeerde in Leiden theologie, trouwde in 1890 mijn grootmoeder, Adriana C. Verhoef, en betrok met haar kort daarna de hervormde pastorie van Cothen, een landelijk plaatsje in de provincie Utrecht. Daar zagen mijn moeder en haar oudste zus het levenslicht. In Rhoon, de volgende standplaats, werd de derde dochter geboren. In 1896 werd mijn grootvader beroepen naar zijn geboortedorp Vriezenveen, waar tenslotte zoon Jan Boer - de derde in successie - ter wereld kwam. Hij maakte het gezin compleet. Mijn moeder en haar zusters bewaarden dierbare herinneringen aan hun lagere-schooltijd in dit langgerekte veendorp ten noorden van Almelo. Sinds kort ben ik in het bezit van de statenbijbel die een vaste plek op de studeerkamer van mijn grootvader moet hebben gehad. Het is er een uit 1748, uitgegeven te Gorinchem bij Nicolaas Goetzee. Geen prachtexemplaar met koperen sloten, maar een bijbel die door mijn grootvader gebruikt werd bij de voorbereiding van de zondagse dienst. Ik vond er nog verschillende papiertjes met aantekeningen in. Op één van die briefjes stonden het bijbelgedeelte (l Petrus 2:1-12) en de liederen (o.a. Psalm 119 : 88), die in de Cothense kerk gelezen en gezongen zouden worden in de dienst van 13 maart En ook kwam tussen de foliobladen een versje tevoorschijn, dat de kinderen omstreeks 1900 hun jarige moeder zullen hebben toegezongen: Negen Mei, negen mei, O, dan zijn wij allen blij. Wij vooral toch met ons vieren, Die Uw zetel graag versieren Met de bloemen van de Mei. Mijn grootvader had last van hoogtevrees. Toen hij een beroep naar Amsterdam kreeg, wilde hij eerst de preekstoel zien, waarvan af hij de Gemeente zou moeten toespreken. Hij ging een dagje naar Amsterdam. 4

6 Terug in Vriezen veen bedankte hij voor het beroep: de hoofdstedelijke kansel was hem te hoog. Zijn gemeente was blij met dit besluit. In de eerste jaren van de nieuwe eeuw ging de gezondheid van mijn grootvader hard achteruit. Hij had suikerziekte, een kwaal waarvoor toen nog geen goed medicijn bestond. Zijn gezichtsvermogen werd aangetast. In de bewaard gebleven preekboekjes is dat goed te zien: hij schreef steeds grotere letters. Op 26 september 1904 overleed hij, veertig jaar oud. Niet lang daarna keerde mijn grootmoeder met de vier kinderen terug naar Leiden. Ook de Vriezenveense pastorie, waarin twee gezinnen Knottnerus ' hebben gewoond, is verdwenen. Zij heeft na de laatste wereldoorlog plaats moeten maken voor een bejaardencentrum. Maar bij mij aan de muur hangt zij nog, geschilderd door de Vriezenveense kunstenaar Fayer. Door een rustiek laantje loopje via hek en voortuin zo op het huis af: een vierkante kast met de voordeur in het midden en aan weerszijden daarvan en op de eerste verdieping hoge ramen. Wat je niet ziet, is de groententuin achter het huis. Het enige wat achterbleef in Vriezenveen waren twee graven, één bij de kerk (l 864) van mijn overgrootvader en één op de algemene begraafplaats (1904) van mijn grootvader. Jotie Riphaagen Het Knottnerus-stamboeknummer In de eerstvolgende, nieuwe editie van Genealogie van het geslacht Knottnerus zal bij iedereen een soort stamboeknummer worden vermeld. Een dergelijk nummer geeft wat meer inzicht in de aard van de onderlinge familierelaties. Op het gevaar af me de beschuldiging op de hals te halen de mens te reduceren tot een nietszeggend nummer wil ik toch een kleine poging wagen uit te leggen wat het Knottnerus-stamboeknummer ofwel het KN-nummer inhoudt en wat je er mee kunt doen. Lezers die behoefte hebben aan meer spiritueel getinte bijdragen 5

7 worden verwezen naar andere plaatsen in dit Knottekistje. Er zijn gelukkig diverse bijdragen waaraan men zich uitgebreid kan laven. Bij het beschrijven van een genealogie wordt vaak het beeld van de stamboom gebruikt met allerlei vertakkingen, takjes, enz. Het KNnummer van iemand geeft nauwkeurig de plek van die persoon aan in de stamboom en daarmee ook de positie ten opzichte van de andere familieleden en hun KN-nummers. In dit opzicht zijn de KN-nummers het best te vergelijken met de postcodes van de posterijen. In de genealogie van onze familie zijn twee hoofdtakken te onderscheiden: de Friese tak en de Groningse tak. De Friese tak stamt af van Johannes ( ), terwijl de Groningse tak afstamt van zijn zuster Dieuwertien ( ). Hun ouders waren Samuel Knottnerus ( ) en Annechien Kamminga ( ). Johannes was hun 6e kind en Dieuwertien hun 2e kind. Uitgaande van deze gemeenschappelijke voorouders kan voor iedereen vrij eenvoudig het KN-nummer worden bepaald, waarbij de volgende twee regels in acht dienen te worden genomen: 1. Een kind heeft hetzelfde KN-nummer als zijn Knottnerus vader/moeder plus een extra cijfer, zeg a, als hij/zij het aekind is van zijn ouders; 2. Johannes ( ) heeft het KN-nummer 6 en Dieuwertien ( ) heeft het KN-nummer 2. Dus het tweede kind van Dieuwertien krijgt op deze manier het KN-nummer 22, enz. Om wat dichterbij de actualiteit te blijven zullen we twee willekeurige KN-nummers van nog levende familietelgen wat nader bekijken. Het éne KN-nummer is en het andere Het eerste KNnummer begint met een 2 en bestaat uit 7 cijfers, met andere woorden we hebben hier te maken met een afstammeling van Dieuwertien (2) uit het 6e nageslacht ofwel een achterkleinkind van een achterkleinkind (2237) van Dieuwertien. Lopen we aan de hand van de cijfers de stamboom helemaal af dan komen we uit bij Otto 6

8 (geb. 1913) uit Delfzijl. Verder kunnen we ook zien dat Otto het oudste kind was thuis, omdat zijn KN-nummer op l eindigt. Bekijken we het andere KN-nummer ( ) dan gaat het om iemand van een oudere generatie, want het heeft l cijfer minder dan het KNnummer van Otto. Ook gaat het om iemand van de Friese tak want het begint met een 6. Het gaat om een kleinkind van een achterkleinkind (6566) van Johannes, de broer van Dieuwertien. Na wat zoekwerk blijkt het KN-nummer te slaan op Titia (geb. 1924) uit Rheden. Zij is familie in de 13e (=6+7) graad van Otto. En wat belangrijker is, het gaat om een heuse tante van Otto. Zij is immers van een oudere generatie dan Otto omdat haar KN-nummer l cijfer minder bevat. Derhalve gedraagt Otto met KN-nummer zich wat onbeleefd wanneer hij op familiereünies Titia met KN-nummer tutoyeert. Want navraag bij de laatste leverde op, dat deze tante daar nooit toestemming voor heeft gegeven. De jeugd van tegenwoordig...! Omdat mijn eigen KN-nummer is, moet mijn grootvader (656.66) de vader van Titia ( ) zijn geweest ofwel Titia is een volle tante van mij. Dit klopt ook wel want het komt me bekend voor dat ze regelmatig bij ons thuis op bezoek kwam of omgekeerd. Verder moge duidelijk zijn dat de KN-nummers van twee broers/zusters alleen verschillen in het laatste cijfer, van twee neven zijn de laatste twee cijfers van hun KN-nummers verschillend. Bij achterneven de laatste drie cijfers, enz. Hetzelfde geldt ook voor (achter)nichten. Paul Knottnerus ( ) Amsterdam 7

9 Een familie van predikanten (2) In de vorige aflevering kwam vooral de Oldambtster tak aan bod. Ook de Oost-Friese predikantentak zette zich in de achttiende en negentiende eeuw voort. Samuel Knottnerus te Böhmerwold had zijn gemeente misschien verwaarloosd, zijn kinderen kon hij niettemin een goede opleiding geven. De oudste zoon Hinricus ( ) werd predikant te Hamswehrum, Johannes ( ) kwam terecht in Jarssum (later Campen en Uttum), terwijl Cornelius ( ) pas op oudere leeftijd een beroep naar Landschaftspolder aannam. Vermoedelijk was hij echter al langer werkzaam in deze polder, waar zich tientallen rijke boeren uit Bunde hadden gevestigd. Later vertrok hij naar Harkstede in het Groningerland. Zuster Gesyna huwde een minder voorname vakgenoot: Willem van Laer in het dorpje Gandersum. In de zesde, zevende en achtste generatie vinden we opnieuw de nodige predikanten. In de regel studeerden ze aan de als rechtzinnig bekend staande universiteit van Groningen, waarna ze er nog een jaartje aan de hogeschool van Lingen aan vast knoopten. Hinricus had een dochter Anna Kamminga Knottnerus, die de predikant Tjarko Meyer te Manslagt huwde. Hun zoon Hinricus Knottnerus Meyer ( ) was eerst predikant op het verarmde eiland Nesserland bij Emden, maar moest tenslotte de kost verdienen als ziekenbezoeker te Amsterdam. Hij stierf al binnen eenjaar, zijn gezin in armoede achterlatend. Van hem stamt de Duitse familie Knottnerus- Meyer af, die uiteindelijk luthers is geworden. Zijn zuster Ida had een zoon die eveneens voor het beroep van predikant koos: Samuel Knottnerus Cramer ( ) was werkzaam in de Nederlands-Hervormde gemeente te Hanau (bij Frankfurt), die al sinds de zestiende eeuw nauwe betrekkingen met Nederland had. Johannes sr. te Uttum werd nog volledig bij het Nederlandstalige predikantencorps gerekend. Bij zijn overlijden in 1783 wijdde ook het Nederlandse tijdschrift Boekzaal der Geleerde Weereld een artikel aan hem. Hij had weer drie zoons die predikant werden: Samuel Johannes ( ) te Campen (daarna te Upleward, Landschaftspolder en 8

10 Nüttermoor), Edzard ( ), die zijn vader in Hinte opvolgde, en Johannes jr. ( ) te Veenhusen, later Cirkwehrum, Bargebur en tenslotte eveneens te Hinte. In Bargebur bij het slot Lütetsburg stond de schuilkerk waar de deftige hervormden uit de stad Norden kerkten. Dochter Anna huwde eveneens een predikant: Lambertus Hoisingh Penon te Wirdum. Eén van de kinderen noemde zich Knottnerus Penon. Van de drie bovengenoemde zoons had alleen Johannes jr. weer kinderen. Uit diens eerste huwelijk met Clasina Brons (een tante van de doopsgezinde koopman en parlementariër Ysaac Brons uit Emden) werd Wesselius Brons Knottnerus ( ) geboren, hervormd predikant op het eiland Borkum. Ook diens zuster Habbina huwde een predikant: Claas Willems Wychram te Buitenpost. Uit het tweede huwelijk met Alberdina Storch (mogelijk van doopsgezinde afkomst) kwam Adolph Meinhard Knottnerus ( ), de stamvader van de Friese tak, die in 1830 predikant in Midlum werd. Het grootste deel van de familie raakte echter, naarmate Oost-Friesland meer bij het koninkrijk Hannover betrokken raakte, steeds sterker op Duitsland georiënteerd. De naam Knottnerus werd ook verschillend uitgesproken: in Nederland al sinds de achttiende eeuw als Knottnérus, in Duitsland met de nadruk op de eerste lettergreep. Wesselius Brons was vermoedelijk met een lutherse vrouw gehuwd en bracht zijn oudedag in de provinciehoofdstad Aurich door. Zijn dochters huwden lutherse beambten en woonden in Aurich, Berlijn en in de Harz. Ook zijn broer Johannes Michael te Detern (bij Leer), die jurist werd, bewoog zich voornamelijk in een Duitstalig luthers milieu. Twee broers (Johann Gerhard en Edzard Samuel) en twee zoons (Adolf en Ernst) emigreerden naar de verenigde Staten. Hun nakomelingen komen nog niet in het familiestamboek voor. Mogelijk behoorde ook Remetius "Dioden Knottnerus, die rond 1810 te Rysum vermeld wordt, tot deze tak: één van diens nakomelingen (Werner, geb. 1935) woont in Hamburg. 9

11 Eigenlijk was het alleen de jongere halfbroer Adolph Meinhard die de traditie van de hervormde orthodoxie hoog hield door naar Friesland te verhuizen. Vier zoons studeerden theologie, één werd koopman, de zesde landbouwer: Johannes ( ) stierf als student, Nicolaas ( ) als kandidaat, Hillrich ( ) was eerst predikant te Loppersum, maar werkte jarenlang op Java, en Ivo Gaukes sr. ( ) diende onder andere de gemeenten van Soesterberg, Exmorra, Ulst en Den Haag. In de volgende (negende) generatie bedienden de boerenzoon Bauke Rommert ( ) en diens neven Ivo Gaukes jr. ( ) en Jan George ( ) eveneens het ambt van predikant. Hun zoons Adolph Meinhard ( ), Albert Herman ( ?), Simon Leonard ( ), Johannes Ivo Jacobus ( ) en Bartholomeus Johannes (1919) kozen opnieuw voor een kerkelijke loopbaan. Bovendien vinden we onder de schoonfamilie predikantennamen als Van Stempvoort en Meeuwenberg. Maar daarmee breekt de traditie af: in Nederland is de theologiestudie bij de familie Knot(t)nerus niet meer zo populair als vroeger.. Een nieuwe generatie van evangelisch geïnspireerde familieleden in de Verenigde Staten heeft de fakkel inmiddels overgenomen: Jean Catherine (1928) werd zendingswerker, Samuel Olaf (1972) is jeugdpredikant. Zij stammen beide uit de Oldambtster tak. De aantallen predikanten waren dus nooit erg groot: twee of drie per generatie. En pas in de negentiende en twintigste eeuw werden dat er een paar meer. Maar die predikanten onderhielden wel het contact tussen de verschillende takken van de familie. Door hun studie en hun werk waren ze gewend te reizen. Bovendien hielden ze vaak een uitgebreide briefwisseling bij. De landbouwer Otto Klaas uit Midwolda vroeg bijvoorbeeld zijn verre neef Ivo Gaukes sr. om diens advies met betrekking tot de Doleantie. En Ivo Gaukes bezocht op zijn beurt de Duitse familieleden, die nog in de omgeving van Emden woonden. Dit contact tussen de Friese en de Oost-Friese tak blijkt ook uit de namen van de kinderen. Namen als Ivo Gaukes, Edzard, Adolph, Habbina komen in beide families voor. Vooral de eerste voornaam valt 10

12 op: hij is misschien ontleend aan de arts Yvo Gaukes, die omstreeks 1700 te Emden practiseerde. In Oost-Friesland begon vermoedelijk de belangstelling voor de vroegste familiegeschiedenis. Hier werd waarschijnlijk ook het familieboek aangelegd, waarin enkele oudere overleveringen werden geboekstaafd. De afschriften daarvan raakten in de tweede helft van de negentiende eeuw in Nederland bekend. Johannes jr. gaf zijn tweede zoon in 1799 de doopnaam van zijn bedovergrootvader: Johannes Michael. Een kleinzoon werd in 1843 zelfs Johannes Michaelis Palatinus (= uit de Pfalz) genoemd, zoals dat op de grafsteen uit 1684 te Greetsel stond. Op de grafstenen van de broers Samuel Johannes en Johannes jr. uit 1822 en 1835 werd bovendien het oorspronkelijke wapenschild (een omgewende duif met een olijftakje op een rots) tot familiewapen verheven. De Friese tak nam dit wapen al snel over. Het onderschrift 'Consumor alliis serviendo' raakte tegelijkertijd in Nederland bekend. Aan het eind van de negentiende eeuw duikt dit wapen met het onderschrift ook op bij de familieleden in Oostwold. De Oldambtsters hadden trouwens een eigen boek met familie-aantekeningen dat in de negentiende eeuw bij een brand verloren is gegaan. In de stamboom, die D.G. van Epen in 1897 op verzoek van Ivo Gaukes sr. opstelde, kwam de Oldambtster tak nog niet voor. Wel schijnt hij daarover al enkele gegevens te hebben verzameld: zo ontvingen de erfgenamen van Samuel Ottes ( ) te Oostwold een vragenlijst van een niet nader vermelde afzender, die door kleindochter Anna Cornelia uitvoerig werd beantwoord. Pas in de uitgave van het Nederlands Patriciaat uit 1951 en de verschillende versies van de genealoge van Jacoba Otteline (Co) Blomhert-Knottnerus in de jaren 1949 tot 1979 was dat anders. Het voorwerk was onder andere gedaan door ir. P. J. Fehmers en mr. A. H. Stikker. Ir. Fehmers correspondeerde weer met de pastoor van Gnadenberg en de stads-archivaris van Eger. Ook de Oost-Friese genealoog Wilhelm Itzen schreef brieven naar Eger, dat inmiddels was ingelijfd bij het Duitse Rijk. Na de Tweede Wereldoorlog verzamelde Reinout Bina (Riep) Knottnerus als eerste familielid eigenhandig gegevens in Oost-Friesland, 11

13 van Zuid-Duitsland en Tsjechië. Tenslotte zorgden het echtpaar J. V. Smidt en E. Smidt-Oberdieck (1969) alsmede ds. Simon Leonard (Lee) Knottnerus (van 1978 tot 1985) ervoor dat ook de ontbrekende delen van de Oost-Friese tak systematisch in kaart werden gebracht. We weten slechts weinig van het allereerste stamboomonderzoek, toch kunnen we ervan uitgaan dat de predikanten daarbij voorop liepen. Zij hielpen ook mee bij het organiseren van de eerste familiereünies in de jaren zestig. Mede doordat de meeste familieleden uit hetzelfde rechtzinnige en veelal christelijk-historische milieu kwamen, werden deze bijeenkomsten al snel een succes. Maar die geschiedenis moet uiteraard nog geschreven worden. Otto Samuel Knottnerus Zuidbroek Uit de ouwe doos... Een ansichtkaart uit 1901, dus 100 jaar oud. Wie kan Annie Knottnerus 'thuisbrengen'? Jammer dat zij geen stamboeknummer vermeldde!. 12

14 Een kadootje...(?) Op donderdag was ik jarig. Zoals dat behoort krijg je visite en de daarbij behorende kadootjes. Meestal ben ik omstreeks Pasen jarig, dus mijn kasten puilen uit van ei-schalen, geverfde eieren, gele Paaskaarsen, servetten, etc. Dit jaar duurde het nog ruim twee weken, dus men vond dat er andere kado's tevoorschijn getoverd dienden te worden. Niet iedereen is even creatief, dus behalve kado's, kreeg ik ook geld. Nooit weg, denk ik meteen. Dat bleek. De volgende dag was het onze vrije vrijdag. Mijn man heeft sinds enige tijd op vrijdag een vrije dag, om te wennen aan de gepensioneerde dagen die in het verschiet liggen. Maar hoe hij ooit zónder die dagen heeft kunnen functioneren, snappen we echt niet. Deze vrijdagmorgen vonden we het een ochtend om heerlijk koffie te drinken bij Intratuin in Lochem en eens te kijken wat voor nieuws en fleurigs er weer te koop zou zijn. De lente sloeg je tegemoet. Alles was vrolijk geel; bloemen bloeiden, die nog lang niet hoorden te bloeien, maar een kniesoor die daar op let. Van IJsheiligen hadden we op ' moment nog nooit gehoord. Van achter onze punt appeltaart wees mijn man op een schattig veilingkistje met twee eendjes er in, waar we na de koffie even gingen kijken. Als vrouw zeg je dan: snoezig! Een eendje keek verliefd naar zijn partner, die ondertussen naar beneden keek wat er zoal geschiedde onder de tafel. Gezellig tussen de kievitseitjes, vergeetmijnietjes, madeliefjes, etc. SNOEZIG! Maar mijn man zag door het snoezige heen en wees op het veilingkistje. En zo waar, wat stond daar!? S. KNOTTNERUS, vergezeld van wat veilingletters of kreten op de zijkant van de kist. Meteen flitste het door mij heen: ik heb gisteravond geld gekregen! Heb ik ooit in zo 'n korte tijd verjaardagsgeld uitgegeven? Ik hoorde nog een stemmetje zeggen, nu heb je de tijd om een paar leuke manden of potten te kopen voor je terras. Zei mijn vriendin dat niet? Maar ja, tenslotte had ik een opa die S. Knottnerus heette en tenslotte droeg mijn broer ook de naam S. Dat kistje moest er komen! Vastbesloten keek ik reeds in de knip (ik wist natuurlijk wel dat mijn 13

15 verjaardagsgeld erin zat, maar het stond toch iets beter om even te twijfelen... ). Ook had ik niet zoveel ontvangen, want het gevulde kistje moest wel ƒ 99,- opbrengen. Dat is best veel hoor, zei mijn man nog eens. Maar vlakbij doemde een dame op met de vraag of ik dit kistje wilde hebben, zo ja... Enthousiast vertelde ik natuurlijk meteen over mijn naam. Deze dame voelde met mij mee, greep de microfoon en vroeg luidkeels door de zaak of de heer Kistjeszoeker even aan has balie wilde komen. Mijnheer K. begeleidde ons door de zaak naar een buitenterrein, waar nog wat afvalkistjes lagen, jammer genoeg nogal beschadigd door uitbundig houtsnijwerk van enige lieden die er hangkastjes van hadden trachten te maken. Maar gelukkig lag er nog een kistje waar de naam S. Knottnerus op praalde. Voor nog geen ƒ 10,- ging dat ook mee. Want tenslotte verwacht ik mijn broer nog deze zomer. Ik zal het kistje ook netjes vullen met bloempjes, als tenminst< zijn komst wordt aangekondigd. Steeds als ik thuis kom, zie ik het vrolike bloemstuk staan, vergezeld van mijn naam. Had ik ooit een leuker kadootje kunnen kopen? Echt, het is snoezig! Annet Mijnsbergen-Knotnerus Leuvenheim (Gem. Brummen) 14

16 Rectificatie... Zeer geachte redactie van het Knottekistje, Met belangstelling heb ik kennisgenomen van de inhoud van uw uitgave van het Knottekistje nr 8 van december 2000, de eerste editie die tijdens mijn jonge leven verschenen is. Gaarne wil ik u wijzen op een merkwaardige herhaling van de geschiedenis welke is ontstaan met het verschijnen van deze uitgave. Allereerst moet ik u deelgenoot maken van een anecdote rond de figuur van mijn overgrootmoeder, mevrouw Wilhelmina Cornelia Johanna Knottnerus-Westerbeek van Eerten (zie IXh), naar wie ik vernoemd ben. Als je haar vroeger een brief wilde schrijven (want je had vroeger nog geen ), zette je op de envelop: aan de zeer geachte mevrouw W. C. J. Knottnerus enzovoort. Dan was de envelop aardig vol en had de postbode wat te lezen. Nu is het een keer voorgekomen dat iemand haar een brief gestuurd heeft, aldus geadresseerd: aan de weledele mevrouw W. C. Knottnerus enzovoort. Die heeft mijn overoma teruggestuurd naar de afzender, want die was volgens haar verkeerd geadresseerd. U kunt zich wellicht de verontwaardiging voorstellen welke mij beving bij het lezen van het bericht van mijn geboorte op blz. 13. U begrijpt wel dat dit niet kan, en ik verzoek u dan ook vriendelijk doch met klem dit in uw volgende uitgave te rectificeren. Wilhelmina Cornelia Johanna Knottnerus (Willeke) P. S. De eerlijkheid gebiedt mij u te verklappen dat mijn papa mij wel een beetje geholpen heeft bij het schrijven van deze brief (op het orginele document staat de 'voetprint' van de schrijfster op ware grootte afgedrukt. Red.) 15

17 16

18 De noodklok wordt geluid rondom ons Knottekistje Nu de ontstaansgeschiedenis van 'n Knottekistje ons duidelijk is geworden, moet voorzichtig, maar toch met de nodige duidelijkheid, de noodklok geluid worden rondom het verschijnen van ons familie-contact-orgaan, 't Knottekistje'. Het jaarlijks ontvangen van 't Knottekistje' mag dan voor velen als vanzelfsprekend worden ervaren, maar aan het samenstellen van de inhoud, het laten verschijnen in deze uitvoering en de verzending gaan veel voorbereiding, zorg en geduld vooraf, maar geven zeker ook voldoening. Zoals u weet (of althans kunt weten) kan al sinds jaren slechts één stamboeknummer aangesproken worden op zijn verantwoordelijkheid ten aanzien van de redactie en verspreiding van ons contactblad. Jaarlijks gaan 180 exemplaren van 't Knottekistje' de wijde wereld in, waarvan er 145 in Nederlandse brievenbussen glijden. Dit jaar verschijnt de 9e editie. Reeds nu deelt het enige redactielid mee dat bij het verschijnen van de l0 de uitgave zij de redactie graag overdraagt aan één of meerdere opvolger(s). Er moeten in de kring van geïnteresseerden in ons familieblad toch wel één of meer redactieleden te vinden zijn, die het voortbestaan van 't Knottekistje' ter harte gaat(n). Het zou jammer zijn als bij seinpaal 10 de trein tot stilstand zou komen; het weer op gang komen van een trein vraagt immers de meeste energie! Kortom: wie komt (komen) mij bij het samenstellen van de 10e uitgave te hulp en neemt (nemen) daarna de fakkel over? Het jaarlijks verschijnen van ons familieblad staat zonder meer (hulp) op het spel! Titia Knottnerus

Herinnering aan Elisabeth Bangert - tante Betje (1870-1964) FREEK DIJS

Herinnering aan Elisabeth Bangert - tante Betje (1870-1964) FREEK DIJS Herinnering aan Elisabeth Bangert - tante Betje (1870-1964) FREEK DIJS Van wie ben jij er één? Dat was telkens de vraag van tante Betje als ik bij mijn oma, haar zuster, kwam logeren in Baarn. Die vraag

Nadere informatie

Speech tijdens opening tentoonstelling Oorlog! Van Indië tot Indonesië 1945-1950, Bronbeek.

Speech tijdens opening tentoonstelling Oorlog! Van Indië tot Indonesië 1945-1950, Bronbeek. Speech tijdens opening tentoonstelling Oorlog! Van Indië tot Indonesië 1945-1950, Bronbeek. 19 februari 2015 Goedemiddag, Ik ben heel blij met deze tentoonstelling. Als dochter van een oorlogsvrijwilliger

Nadere informatie

Spreekbeurten.info Spreekbeurten en Werkstukken http://spreekbeurten.info

Spreekbeurten.info Spreekbeurten en Werkstukken http://spreekbeurten.info Maxima Inleiding Ik hou mijn werkstuk over Máxima, omdat je erg vaak iets over Máxima hoort en ik dacht dat je daar veel informatie van hebt. Maar ik weet ook nog niet echt de rol van Máxima en ik hoop

Nadere informatie

't Knottekistje Contactorgaan van de familie Knot(t)nerus nr 6 - december 1998

't Knottekistje Contactorgaan van de familie Knot(t)nerus nr 6 - december 1998 't Knottekistje Contactorgaan van de familie Knot(t)nerus nr 6 - december 1998 Voorwoord Het nieuwe familie contactorgaan, inmiddels de zesde in successie, ligt weer voor u. Het bestuur heeft ermee ingestemd

Nadere informatie

Wie was Schafrat(h)? En wat was de relatie met Van Gogh?

Wie was Schafrat(h)? En wat was de relatie met Van Gogh? Wie was Schafrat(h)? En wat was de relatie met Van Gogh? Soms weten bezoekers ons tijdens rondleidingen te vermelden dat Vincent van Gogh ooit een kamertje bewoonde in hotel Schafrath aan het Park in Nuenen.

Nadere informatie

t Knottekistje Contactorgaan van de familieknot(t)nerus

t Knottekistje Contactorgaan van de familieknot(t)nerus t Knottekistje Contactorgaan van de familieknot(t)nerus nr 3 - december 1995 WOORDJE VOORAF Deze derde uitgave van het 't Knottekistje heeft een oplage van 186 exemplaren. Door het bijwerken van de genealogische

Nadere informatie

Blad 1. Kwartierstaat van Antoon van den Berg (1877-1961) Zus Mina van den Berg

Blad 1. Kwartierstaat van Antoon van den Berg (1877-1961) Zus Mina van den Berg Blad 1 Kwartierstaat van Antoon van den Berg (1877-1961) Zus Mina van den Berg Website: Stamboom familie Van den Berg > Mina van den Berg, zus van 01. Antoon van den Berg (1877-1961) De ouders van Mina

Nadere informatie

Op reis door het rijk der Letteren en der Godgeleerdheid

Op reis door het rijk der Letteren en der Godgeleerdheid History Christiane Simone Stadie Op reis door het rijk der Letteren en der Godgeleerdheid Herinneringen van mijne academiereis in 1843 (Abraham Des Amorie van der Hoeven Jr.) Seminar paper Christiane

Nadere informatie

LES 4. Handelingen 12:1-19; Van Jeruzalem tot Rome: Verlost uit de gevangenis blz.109-116

LES 4. Handelingen 12:1-19; Van Jeruzalem tot Rome: Verlost uit de gevangenis blz.109-116 LES 4 Handelingen 12:1-19; Van Jeruzalem tot Rome: Verlost uit de gevangenis blz.109-116 De boodschap God hoort en verhoort onze gebeden voor elkaar. Leertekst: Terwijl Petrus onder zware bewaking zat

Nadere informatie

Drie schilderijen in de consistorie te Oudelande

Drie schilderijen in de consistorie te Oudelande Drie schilderijen in de consistorie te Oudelande Sinds jaar en dag hangen er in de consistorie van de kerk te Oudelande drie schilderijen, twee panelen en een doek. De panelen stellen een gezicht op Oudelande

Nadere informatie

TANTE BETSIE. Charles & Herman Horsthuis. (Elisabeth Helena Henriëtte Issels) (Arnhem 11 oktober 1885 Haarlem 29 oktober 1943)

TANTE BETSIE. Charles & Herman Horsthuis. (Elisabeth Helena Henriëtte Issels) (Arnhem 11 oktober 1885 Haarlem 29 oktober 1943) Charles & Herman Horsthuis TANTE BETSIE (Elisabeth Helena Henriëtte Issels) (Arnhem 11 oktober 1885 Haarlem 29 oktober 1943) De kunstzinnige familie Issels, waaruit wij mede voortgekomen zijn, telde één

Nadere informatie

t Knottekistje www.knottnerus.org Contactorgaan van de familie Knot(t)nerus Het bestuur wenst u allen fijne feestdagen toe.

t Knottekistje www.knottnerus.org Contactorgaan van de familie Knot(t)nerus Het bestuur wenst u allen fijne feestdagen toe. Het bestuur wenst u allen fijne feestdagen toe. t Knottekistje...en voor 2008 veel vertrouwen en wijsheid! Contactorgaan van de familie Knot(t)nerus Nr 15 december 2007 www.knottnerus.org In dit nummer:

Nadere informatie

Preek Psalm 78:1-8 20 september 2015 In het spoor van Opening winterwerk Spiegelbeeld I

Preek Psalm 78:1-8 20 september 2015 In het spoor van Opening winterwerk Spiegelbeeld I Preek Gemeente van Christus, De mooiste dingen in het leven kun je niet als erfernis wegschenken Let er maar eens op. De belangrijkste dingen zijn geen erfstuk. Zeker, je kunt mooie spulletjes erven. Of

Nadere informatie

Boek 1 De jongen in de gestreepte pyjama

Boek 1 De jongen in de gestreepte pyjama Boek 1 De jongen in de gestreepte pyjama Zakelijke gegevens: 1. Titel van het boek: De jongen in de gestreepte pyjama. 2. Het boek heeft geen ondertitel. 3. De auteur van het boek is John Boyne 4. Het

Nadere informatie

Plaatsingslijst van het archief van het gezin van L.P. Krijger en J. Krijger- Hasper en familie

Plaatsingslijst van het archief van het gezin van L.P. Krijger en J. Krijger- Hasper en familie Plaatsingslijst van het archief van het gezin van L.P. Krijger en J. Krijger- Hasper en familie (1909-1949 (2011)) 1069 Samengesteld door drs. K.D. Houniet Historisch Documentatiecentrum voor het Nederlands

Nadere informatie

Notariële Akten na Overlijden Klaas Breedijk (172 )

Notariële Akten na Overlijden Klaas Breedijk (172 ) Notariële Akten na Overlijden Klaas Breedijk (172 ) (Tussen haakjes de RIN nummers in de stamboom www.breedijk.net. ) Klaas Breedijk: ik heb opgezocht wat ik op internet allemaal gevonden heb over zijn

Nadere informatie

Het is de familieblues. Je kent dat gevoel vast wel. Je zit aan je familie vast. Voor altijd ben je verbonden met je ouders, je broers, je zussen.

Het is de familieblues. Je kent dat gevoel vast wel. Je zit aan je familie vast. Voor altijd ben je verbonden met je ouders, je broers, je zussen. De familieblues Tot mijn 15e noemde ik mijn ouders papa en mama. Daarna niet meer. Toen noemde ik mijn vader meester. Zo noemde hij zich ook als hij lesgaf. Hij was leraar Engels op een middelbare school.

Nadere informatie

GENEALOGIE Vroeger de status van de elite, nu de hobby van het volk

GENEALOGIE Vroeger de status van de elite, nu de hobby van het volk GENEALOGIE Vroeger de status van de elite, nu de hobby van het volk Hans Nagtegaal Erfenissen zijn in de loop der eeuwen oorzaak geweest van vele ruzies en zelfs van oorlogen. Wie is familie van wie en

Nadere informatie

Zes generaties warme toewijding

Zes generaties warme toewijding Zes generaties warme toewijding De geschiedenis van familiebedrijf Bakker van de Ven Bij gelegenheid van het 75-jarig bestaan in Venhorst Venhorst, juni 2010 PAG 1 INHOUD Voorwoord Inleiding 1 Martinus

Nadere informatie

Een Berbers dorp. Mijn zussen en ik mochten van mijn vader naar school. Meestal mochten alleen jongens naar school.

Een Berbers dorp. Mijn zussen en ik mochten van mijn vader naar school. Meestal mochten alleen jongens naar school. Een Berbers dorp Ik ben geboren en opgegroeid in het noorden van Marokko. In een buitenwijk van de stad Nador. Iedereen kent elkaar en altijd kun je bij de mensen binnenlopen. Als er feest is, viert het

Nadere informatie

DE WEEK VOOR WE HET AV0NDMAAL VIEREN

DE WEEK VOOR WE HET AV0NDMAAL VIEREN DE WEEK VOOR WE HET AV0NDMAAL VIEREN AVONDMAAL VIEREN Het Avondmaal is meer dan zomaar een maaltijd. Om dat te begrijpen, is dit boekje gemaakt. Vooral is daarbij gedacht aan de kinderen, omdat zij met

Nadere informatie

Alleen is maar alleen

Alleen is maar alleen 177 177 HOOFDSTUK 11 Alleen is maar alleen WOORDEN 1 1 Heb jij het ook zo...? a los b druk 2 Aan welke... van de stad woon jij? a kant b plek 3 O, daar? Daar woont ook een... van me! a omgeving b kennis

Nadere informatie

Lesbrief. De familieblues Yvonne Kroonenberg

Lesbrief. De familieblues Yvonne Kroonenberg Lesbrief De familieblues Yvonne Kroonenberg Doe meer met Leeslicht! Bij een aantal boeken in de serie Leeslicht kunt u een gratis lesbrief downloaden van www.eenvoudigcommuniceren.nl. In deze lesbrief

Nadere informatie

Bijbellezing: Johannes 2 vers 1-12. Bruiloftsfeest

Bijbellezing: Johannes 2 vers 1-12. Bruiloftsfeest Bijbellezing: Johannes 2 vers 1-12 Bruiloftsfeest Sara en Johannes hebben een kaart gekregen In een hele mooie enveloppe Met de post kregen ze die kaart Weet je wat op die kaart stond? Nou? Wij gaan trouwen!

Nadere informatie

IK OVERLEEFDE AUSCHWITZ

IK OVERLEEFDE AUSCHWITZ Ferenc Göndör IK OVERLEEFDE AUSCHWITZ Uitgeverij Eenvoudig Communiceren 3 Mijn vader Lang geleden kwam een jonge, joodse man naar het land Hongarije. Mohr Goldklang was zijn naam. Dat was mijn opa. Mohr

Nadere informatie

Schoorldam anno 1900 Atze Nicolaï en Margaretha Bosch

Schoorldam anno 1900 Atze Nicolaï en Margaretha Bosch Schoorldam anno 1900 Atze Nicolaï en Margaretha Bosch De hierna beschreven fam. Nicolaï heeft zijn herkomst in Schoorldam. Maar verder terug in de tijd kwamen zij uit Friesland m.n. uit Franeker. Eind

Nadere informatie

Toespraak Gerdi Verbeet bij de Indiëherdenking 15 augustus 2014 in Den Haag

Toespraak Gerdi Verbeet bij de Indiëherdenking 15 augustus 2014 in Den Haag Toespraak Gerdi Verbeet bij de Indiëherdenking 15 augustus 2014 in Den Haag Elk jaar op de ochtend van 14 augustus is er een korte plechtigheid in de ontvangsthal van de oude Tweede Kamer. Een kleine groep

Nadere informatie

De Bijbel open 2013 25 (29-06)

De Bijbel open 2013 25 (29-06) 1 De Bijbel open 2013 25 (29-06) Vandaag bespreken we een vraag die ik kreeg over 1 Koningen 2. Daarin gaat het over de geschiedenis van Adonia, een oudere broer van Salomo, die zojuist koning was geworden.

Nadere informatie

DR. LETTEPLEIN, GENOEMD NAAR WIE?

DR. LETTEPLEIN, GENOEMD NAAR WIE? DR. LETTEPLEIN, GENOEMD NAAR WIE? Wie de Hessenweg afrijdt richting Bilthoven, komt aan het eind daarvan op het Dr. Letteplein, een driehoekig plein dat aan de noordzijde wordt afgesloten door een karakteristieke

Nadere informatie

DOOP-, TROUW- EN BEGRAAFBOEKEN. STADSARCHIEF s-hertogenbosch

DOOP-, TROUW- EN BEGRAAFBOEKEN. STADSARCHIEF s-hertogenbosch DOOP-, TROUW- EN BEGRAAFBOEKEN AANWEZIG BIJ HET STADSARCHIEF s-hertogenbosch OVERZICHT ROSMALEN Versie juli 2012 WOORD VOORAF Genealogisch onderzoek in de registers van de burgerlijke stand levert voor

Nadere informatie

Naam: VAN WILLIBRORD tot Statenbijbel

Naam: VAN WILLIBRORD tot Statenbijbel Naam: VAN WILLIBRORD tot Statenbijbel Willibrord Willibrord werd geboren als zoon van pas bekeerde ouders en werd als zevenjarige jongen door zijn vader Wilgis toevertrouwd aan het klooster van Ripon nabij

Nadere informatie

Suske en Wiske: 65! De eerste Suske en Wiske. Rikki en Wiske in de krant. Stijn Dekelver. Wiske. Na het eerste verhaal wordt hij

Suske en Wiske: 65! De eerste Suske en Wiske. Rikki en Wiske in de krant. Stijn Dekelver. Wiske. Na het eerste verhaal wordt hij Suske en Wiske: 65! Stijn Dekelver Wiske. Na het eerste verhaal wordt hij vervangen door Suske. Het verhaal Suske en Wiske worden 65 jaar. Niet echt natuurlijk, want dan zouden ze in de strips al opa en

Nadere informatie

De Bijbel open 2013 44 (09-11)

De Bijbel open 2013 44 (09-11) 1 De Bijbel open 2013 44 (09-11) Als ouders zondigen, dan worden hun kinderen daarvoor gestraft. Is dat zo? Dat kan toch niet waar zijn. Toch lijkt dat wel zo te staan in Deut. 5:9 en Ex. 20:5. In deze

Nadere informatie

De beslissing. Aan mij zal het niet liggen, antwoordde Jens. Maar jij

De beslissing. Aan mij zal het niet liggen, antwoordde Jens. Maar jij De beslissing De winter daarvoor was de beslissing gevallen. We zaten met een glas wijn bij mijn ouders in de woonkamer en vertelden over Kreta, en ook dat we van plan waren naar Zuid- Duitsland te verhuizen.

Nadere informatie

Les 3. Familie, vrienden en buurtgenoten

Les 3. Familie, vrienden en buurtgenoten www.edusom.nl Opstartlessen Les 3. Familie, vrienden en buurtgenoten Wat leert u in deze les? Een gesprek voeren over familie, vrienden en buurtgenoten. Antwoord geven op vragen. Veel succes! Deze les

Nadere informatie

1 Les 1: Algemene inleiding

1 Les 1: Algemene inleiding 1 Les 1: Algemene inleiding Tijdsverantwoording, lesverloop, werkvormen 10 30 10 Introductie Kort aan de leerlingen uitleggen dat wordt gestart met het project Met je kop in de krant. De eerste les wordt

Nadere informatie

Een buik van wol. Tom! Tom! Cato kwam hard aan rennen. En zei: vandaag word mevr. Catharina. 90 jaar en ik wil haar een heel mooi cadeau

Een buik van wol. Tom! Tom! Cato kwam hard aan rennen. En zei: vandaag word mevr. Catharina. 90 jaar en ik wil haar een heel mooi cadeau Een buik van wol. Tom! Tom! Cato kwam hard aan rennen En zei: vandaag word mevr. Catharina 90 jaar en ik wil haar een heel mooi cadeau Geven. Ja maar wat zei Tom. Umm wacht ik Weet het zei Cato een herinnering.

Nadere informatie

2.2. Het Nieuwe Testament, of het verhaal van Jezus en de eerste kerk 1

2.2. Het Nieuwe Testament, of het verhaal van Jezus en de eerste kerk 1 2.2. Het Nieuwe Testament, of het verhaal van Jezus en de eerste kerk 1! " #$% & #& '$' '& + ()" *% $, $ -% 1 H. Jagersma en M. Vervenne, Inleiding in het Oude Testament, Kampen, 1992. J. Bowker, Het verhaal

Nadere informatie

Ten slotte wens ik je veel plezier bij het lezen. Hopelijk geeft het de kennis en de inspiratie om ook zelf met je kinderen aan de slag te gaan!

Ten slotte wens ik je veel plezier bij het lezen. Hopelijk geeft het de kennis en de inspiratie om ook zelf met je kinderen aan de slag te gaan! inleiding Voor al mijn kinderen schrijf ik hun ontwikkelingen op in een schrift. Ik schrijf op wanneer en hoelang ze sliepen, wat ze aten, hoe ze speelden en hoe we samen de dag doorbrachten. Dat lijkt

Nadere informatie

Naam: DE BEELDENSTORM Ketters Luther en Calvijn

Naam: DE BEELDENSTORM Ketters Luther en Calvijn Naam: DE BEELDENSTORM Ketters Luther en Calvijn Filips II In 1566, meer dan vierhonderd jaar geleden, zijn veel mensen boos. Er is onrust in de Nederlanden. Er zijn spanningen over het geloof, veel mensen

Nadere informatie

Bijbel voor Kinderen. presenteert JACOB DE BEDRIEGER

Bijbel voor Kinderen. presenteert JACOB DE BEDRIEGER Bijbel voor Kinderen presenteert JACOB DE BEDRIEGER Geschreven door: E. Duncan Hughes Illustraties door: M. Maillot en Lazarus Aangepast door: M. Kerr en Sarah S. Vertaald door: Arnold Krul Geproduceerd

Nadere informatie

Wat mevrouw verteld zal ik in schuin gedrukte tekst zetten. Ik zal letterlijk weergeven wat mevrouw verteld. Mevrouw is van Turkse afkomst.

Wat mevrouw verteld zal ik in schuin gedrukte tekst zetten. Ik zal letterlijk weergeven wat mevrouw verteld. Mevrouw is van Turkse afkomst. Interview op zaterdag 16 mei, om 12.00 uur. Betreft een alleenstaande mevrouw met vier kinderen. Een zoontje van 5 jaar, een dochter van 7 jaar, een dochter van 9 jaar en een dochter van 12 jaar. Allen

Nadere informatie

Het leven van Petronella Kortenhof (l8 1 1-1885), een Haarlemse vondelinge en inwoonster van Heemstede.

Het leven van Petronella Kortenhof (l8 1 1-1885), een Haarlemse vondelinge en inwoonster van Heemstede. Het leven van Petronella Kortenhof (l8 1 1-1885), een Haarlemse vondelinge en inwoonster van Heemstede. Inleiding Bij het invoeren van een Heemsteedse huwelijksakte van het echtpaar Hooreman-Kortenhof

Nadere informatie

Peeters (V2).indd 1 25-03-10 14:31

Peeters (V2).indd 1 25-03-10 14:31 Peeters (V2).indd 1 25-03-10 14:31 Peeters (V2).indd 3 25-03-10 14:31 Peeters (V2).indd 5 25-03-10 14:31 Peeters (V2).indd 7 25-03-10 14:31 Peeters (V2).indd 8 25-03-10 14:31 Peeters (V2).indd 9 25-03-10

Nadere informatie

OPA EN OMA DE OMA VAN OMA

OPA EN OMA DE OMA VAN OMA Hotel Hallo - Thema 4 Hallo opdrachten OPA EN OMA 1. Knip de strip. Strip Knip de strip los langs de stippellijntjes. Leg de stukken omgekeerd en door elkaar heen op tafel. Draai de stukken weer om en

Nadere informatie

Mijn moeder is dominee

Mijn moeder is dominee Mijn moeder is dominee 1 Opgedragen aan mijn dochter: Renske Aussems 2 Mijn moeder is dominee Annemike van der Meiden 3 Schrijver: Annemike F.R. van der Meiden Editors Marinus den Oudsten en Jeannette

Nadere informatie

verwerkingsopdrachten Willem-Alexander

verwerkingsopdrachten Willem-Alexander verwerkingsopdrachten Willem-Alexander Van kind tot koning Vragen bij Stamboom van het Koninklijk huis (bladzijde 6 en 7) 1 Als je goed kijkt, zie een schild met het wapen van Nederland. Op het schild

Nadere informatie

Alleen een plastic tasje

Alleen een plastic tasje Alleen een plastic tasje Gaat u zitten, fijn dat u er bent. Wilt u thee? Met suiker? Zal ik beginnen bij het begin? Ik woon hier sinds 1970. Toen ik hier aankwam, had ik alleen een klein plastic tasje

Nadere informatie

Genealogie voor Beginners. Ik wil mijn familiegeschiedenis onderzoeken. Hoe doe ik dat?

Genealogie voor Beginners. Ik wil mijn familiegeschiedenis onderzoeken. Hoe doe ik dat? O C G L Genealogie voor Beginners O C G Ik wil mijn familiegeschiedenis onderzoeken. Hoe doe ik dat? Even voorstellen: Jo Schiffelers, voorzitter Heemkundevereniging Landgraaf L Systemen en termen Genealogie/Stamboom

Nadere informatie

was het echt veel werk! Want Omie werd steeds waziger en ze werd incontinent. Ze moest luiers dragen en s nachts bond mijn tante haar vast in bed,

was het echt veel werk! Want Omie werd steeds waziger en ze werd incontinent. Ze moest luiers dragen en s nachts bond mijn tante haar vast in bed, Zo kan het ook Zouden er nog meer leuke oude mensen bestaan? vroeg ik me inmiddels af. Ja hoor, zei mijn yogaleraar, mijn oma. Die is achtentachtig en ze rijdt nog auto en als het moet, slingert ze ook

Nadere informatie

K.v.K. 40.536.902, Amsterdam. ABN AMRO 46.16.01.540 www.verenigingaaneen.nl Pagina 1 van 6

K.v.K. 40.536.902, Amsterdam. ABN AMRO 46.16.01.540 www.verenigingaaneen.nl Pagina 1 van 6 Vereniging Postbus 95168 1090 HD Amsterdam Pagina 1 van 6 Verslag 1990-2006 Vereniging AANEEN te Amsterdam Inhoudsopgave: A. Verslag 1990-2006... 2 Amsterdam, 2006. www.verenigingaaneen.nl Pagina 1 van

Nadere informatie

Welkom in de Open Hof

Welkom in de Open Hof Welkom in de Open Hof Opw. 616 Gez. 434: 1, 2, 5 Ps51: 5 El 458 Opw. 411 Gez. 182: 1, 2, 6 Gez. 44: 1, 2, 3 Genesis 29: 1-35 Mededelingen Voorganger : ds. Arie Reitsema Schriftlezing: Jan Leo de Hoop Voorbede

Nadere informatie

Geelzucht. Toen pakte een vrouw mijn arm. Ze nam me mee naar de binnenplaats van het huis. Naast de deur van de binnenplaats was een kraan.

Geelzucht. Toen pakte een vrouw mijn arm. Ze nam me mee naar de binnenplaats van het huis. Naast de deur van de binnenplaats was een kraan. Geelzucht Toen ik 15 was, kreeg ik geelzucht. De ziekte begon in de herfst en duurde tot het voorjaar. Ik voelde me eerst steeds ellendiger worden. Maar in januari ging het beter. Mijn moeder zette een

Nadere informatie

Rozen bij de thee. wolk in de plantenbakken aan het balkon. De hortensia s fleurden de muur op met

Rozen bij de thee. wolk in de plantenbakken aan het balkon. De hortensia s fleurden de muur op met Rozen bij de thee Het was een van die warme lenteochtenden. Ik gaf de planten op mijn balkonnetje water, terwijl ik ondertussen van het zonnetje genoot. Ik vond het geweldig om de planten zo weelderig

Nadere informatie

Mijn mond zat vol aarde

Mijn mond zat vol aarde Mijn mond zat vol aarde Serie: Verhalen kind in oorlog Tekst: Meike Jongejan Onderzoek: Mariska de Boer en Hans Groeneweg Redactie: Jan van Zijverden Vormgeving: Richard Bos 2015, Fries Verzetsmuseum,

Nadere informatie

Oplossingsgerichte vragen (Het Spel van Oplossingen IKB & TS)

Oplossingsgerichte vragen (Het Spel van Oplossingen IKB & TS) Oplossingsgerichte vragen (Het Spel van Oplossingen IKB & TS) Stel dat dat (te grote wonder) gebeurt, ik betwijfel of dat zal gebeuren, maar stel je voor dat, wat zou je dan doen dat je nu niet doet? (p36)

Nadere informatie

Noot 14 Het maken van een levenslijn of familiestamboom, en het verzamelen van materialen.

Noot 14 Het maken van een levenslijn of familiestamboom, en het verzamelen van materialen. Noot 14 Het maken van een levenslijn of familiestamboom, en het verzamelen van materialen. Een levenslijn Tijdens het kennismakingsgesprek of in het eerste themagesprek kunt u met iets bijzonders beginnen:

Nadere informatie

MEER DAN 700 WENSEN VOOR VERJAARDAGEN

MEER DAN 700 WENSEN VOOR VERJAARDAGEN MEER DAN 700 WENSEN VOOR VERJAARDAGEN Omslag: Drukwerk: Danny Demeersseman Nevelland Graphics Copyright 2014 Danny Demeersseman www.wensen.eu Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd en/of openbaar

Nadere informatie

10. Bijbel, Lucas 15. Vertaling L. ten Kate. Vertaling NBG/BBG, Haarlem/Brussel 1951.

10. Bijbel, Lucas 15. Vertaling L. ten Kate. Vertaling NBG/BBG, Haarlem/Brussel 1951. 10. Bijbel, Lucas 15. Vertaling L. ten Kate. Vertaling NBG/BBG, Haarlem/Brussel 1951. 5. Bijbel, Lucas 15. Vertaling L. ten Kate. Vertaling NBG/BBG, Haarlem/Brussel 1951. Lucas 15 Vertaling L. ten Kate

Nadere informatie

Voor alle data geldt: Deo Volente (zo de Heere wil en wij leven) 30 november 2015 Beste ouders / verzorgers,

Voor alle data geldt: Deo Volente (zo de Heere wil en wij leven) 30 november 2015 Beste ouders / verzorgers, Nieuwsbrief 1 / 2 Deze week: Bijbelse geschiedenis Bij het thema Letters en cijfers Afscheid Juf Jansen Activiteit en gezelligheid Speelgoedmiddag Bijlage: Kerstliederen Voor alle data geldt: Deo Volente

Nadere informatie

DOOP-, TROUW- EN BEGRAAFBOEKEN. STADSARCHIEF s-hertogenbosch

DOOP-, TROUW- EN BEGRAAFBOEKEN. STADSARCHIEF s-hertogenbosch DOOP-, TROUW- EN BEGRAAFBOEKEN AANWEZIG BIJ HET STADSARCHIEF s-hertogenbosch HANDLEIDING EN OVERZICHT Versie mei 2014 WOORD VOORAF Genealogisch onderzoek in de registers van de burgerlijke stand levert

Nadere informatie

DE LAATSTE PREDIKANT VAN DE NEDERLANDS HERVORMDE GEMEENTE KOEDIJK

DE LAATSTE PREDIKANT VAN DE NEDERLANDS HERVORMDE GEMEENTE KOEDIJK SIMON HAIKO DE GROOT DE LAATSTE PREDIKANT VAN DE NEDERLANDS HERVORMDE GEMEENTE KOEDIJK WIE WAS SIMON HAIKO DE GROOT Simon Haiko de Groot werd op 23 mei 1872 in Noordbroek (Groningen) geboren. Zijn vader

Nadere informatie

Voor Cootje. de vuurtoren

Voor Cootje. de vuurtoren Voor Cootje de vuurtoren De Koos Meinderts vuurtoren Lemniscaat & Annette Fienieg Nederlandse rechten Lemniscaat b.v. Rotterdam 2007 isbn 978 90 5637 909 4 Tekst: Koos Meinderts, 2007 Illustraties: Annette

Nadere informatie

Werkgroep Genealogie

Werkgroep Genealogie Werkgroep Genealogie De werkgroep bestaat uit Bart van Schijndel en Anny Janssen. doelstelling: A. Het adviseren van (aankomende) genealogen. Voor vragen kunt u terecht bij de werkgroep. Gegevens uit het

Nadere informatie

1 Het ontstaan van het Koninkrijk 10. 2 De geboorte van een prins 16. 3 De jeugd van prins Willem-Alexander 20

1 Het ontstaan van het Koninkrijk 10. 2 De geboorte van een prins 16. 3 De jeugd van prins Willem-Alexander 20 Inhoud Stamboom van het Koninklijk Huis 6 Inleiding 9 e 1 Het ontstaan van het Koninkrijk 10 2 De geboorte van een prins 16 3 De jeugd van prins Willem-Alexander 20 4 De studententijd van prins Willem-Alexander

Nadere informatie

EEN PRINS WORDT EEN HERDER

EEN PRINS WORDT EEN HERDER Bijbel voor Kinderen presenteert EEN PRINS WORDT EEN HERDER Geschreven door: Edward Hughes Illustraties door: M. Maillot en Lazarus Aangepast door: E. Frischbutter en Sarah S. Vertaald door: Erna van Barneveld

Nadere informatie

Er was eens een heel groot bos. Met bomen en bloemen. En heel veel verschillende dieren. Aan de rand van dat bos woonde, in een grot, een draakje. Dat draakje had de mooiste grot van iedereen. Lekker vochtig

Nadere informatie

Ahlberg en Tellegen 13-12-11 14:29 Pagina 1. Brieven aan bijna niemand anders

Ahlberg en Tellegen 13-12-11 14:29 Pagina 1. Brieven aan bijna niemand anders Ahlberg en Tellegen 13-12-11 14:29 Pagina 1 Brieven aan bijna niemand anders Ahlberg en Tellegen 13-12-11 14:29 Pagina 2 ander werk van toon tellegen Theo Thijssenprijs 1997 Hendrik de Vriesprijs 2006

Nadere informatie

TULPENGEKTE. 1. Streep door wat niet van toepassing is.

TULPENGEKTE. 1. Streep door wat niet van toepassing is. TULPENGEKTE Je leraar of lerares heeft je een tulpenbol laten zien. Zo n bol stop je in de herfst in de grond, en in de lente groeit er een tulp uit. Niets bijzonders zou je zeggen. Maar vierhonderd jaar

Nadere informatie

Takken Carolus en August. Rond 1932, Geduld Overwint, met o.a. Aug. Dellaert, P. Dellaert, P. Doens, Arn. Dellaert. Camiel en Eugene, getrouwd in

Takken Carolus en August. Rond 1932, Geduld Overwint, met o.a. Aug. Dellaert, P. Dellaert, P. Doens, Arn. Dellaert. Camiel en Eugene, getrouwd in Tak Johanna. Geboren: na het huwelijk van 27 november 1838 tussen Johannes en Carolina, wordt op 23 december 1839 Johanna Maria Jacoba Dellaert geboren, als 1e kind. Tak Johanna. Huwelijk: op 1-5-1862

Nadere informatie

Hitler op weg naar de macht Wie was Adolf Hitler?

Hitler op weg naar de macht Wie was Adolf Hitler? Hitler op weg naar de macht Wie was Adolf Hitler? Iedereen heeft wel eens van Adolf Hitler gehoord. Hij was de leider van Duitsland. Bij zijn naam denk je meteen aan de Tweede Wereldoorlog. Een verschrikkelijke

Nadere informatie

Bernard Molenkamp. Zijn ouders waren Gerrit Hendrik Molenkamp (geb. 3-8-1860), landbouwer van beroep en Willemina Ooijman (geb.10-11-1861).

Bernard Molenkamp. Zijn ouders waren Gerrit Hendrik Molenkamp (geb. 3-8-1860), landbouwer van beroep en Willemina Ooijman (geb.10-11-1861). Bernard Molenkamp Mijn opa BERNARD MOLENKAMP wordt 14-3-1897 geboren te Zelhem (een klein dorpje in de provincie Gelderland op een grote boerderij De Molenkamp ) in Holland. Zijn ouders waren Gerrit Hendrik

Nadere informatie

Vandaag een Bijzondere Dag: Feest van de Vlaamse Gemeenschap

Vandaag een Bijzondere Dag: Feest van de Vlaamse Gemeenschap 11 juli Vakantieoefeningen Vandaag een Bijzondere Dag: Feest van de Vlaamse Gemeenschap Bijbelhoekje: het verhaal van de verloren zoon. Deel 5. Lees het verhaal, dan kun je de vraagjes oplossen. Er wordt

Nadere informatie

Beginnen. met. Genealogie

Beginnen. met. Genealogie Beginnen met Genealogie Wim van t Einde Beginnen met genealogie Veel mensen zijn geïnteresseerd in hun voorouders. Het is voor veel van hen echter lastig om te beginnen. Doordat ze niet weten waar ze

Nadere informatie

De familie Mak en het oude Spijkenisse. Lesbrief stadswandeling en bezoek museum/groentewinkel MAK

De familie Mak en het oude Spijkenisse. Lesbrief stadswandeling en bezoek museum/groentewinkel MAK De familie Mak en het oude Spijkenisse Lesbrief stadswandeling en bezoek museum/groentewinkel MAK Aan het einde van de Boezem zie je het gemaal, toen nog met grote schoorsteen ernaast, en korenmolen Nooitgedacht,

Nadere informatie

De tijd die ik nooit meer

De tijd die ik nooit meer De tijd die ik nooit meer vergeet Jan Smit uit eigen pen deel 3 De Stiep Educatief De tijd die ik nooit meer vergeet De schrijver die blij is dat hij iets kan lezen en schrijven, vertelt over zijn jeugd.

Nadere informatie

Opstartles 10. EXTRA Oefenen met woorden bij de lessen

Opstartles 10. EXTRA Oefenen met woorden bij de lessen www.edusom.nl Opstartles 10. EXTRA Oefenen met woorden bij de lessen Het is belangrijk om veel woorden te leren. In deze extra les vindt u extra woorden bij de Opstartlessen 1 t/m 5. Kijk ook eens naar

Nadere informatie

De aansluiting van De Tak Rotterdam-Giessendam

De aansluiting van De Tak Rotterdam-Giessendam Giessenburg, 9 mei 2009 De aansluiting van De Tak Rotterdam-Giessendam Terugkijkend op 25 jaar Stichting van Nederveen is er één onderwerp geweest dat met grote regelmaat reden tot gesprekstof geweest,

Nadere informatie

Boven in het pand bevinden zich twee platte gevelstenen. In een van de gevelstenen (boven de voordeur) is de tekst 'HUIZE LOUISE' gebeiteld.

Boven in het pand bevinden zich twee platte gevelstenen. In een van de gevelstenen (boven de voordeur) is de tekst 'HUIZE LOUISE' gebeiteld. Huize Louise. Inleiding. Vanuit het zuiden, even voorbij de Markt en de Protestante kerk in de Grotestraat, staat op de nummers 92 tot 94 een pand dat de naam draagt 'Huize Louise'. In dit pand waren eerder

Nadere informatie

Canonvensters Michiel de Ruyter

Canonvensters Michiel de Ruyter ARGUS CLOU GESCHIEDENIS LESSUGGESTIE GROEP 8 Canonvensters Michiel de Ruyter Michiel Adriaanszoon de Ruyter werd op 23 maart 1607 geboren in Vlissingen. Zijn ouders waren niet rijk. Michiel was een stout

Nadere informatie

Bijlage 2: Achtergrondinformatie

Bijlage 2: Achtergrondinformatie 12 Bijlage 2: Achtergrondinformatie bij powerpointpresentatie bij les 1 Dit zijn de vader en moeder van Jozua (Joost) van der Poorten Schwartz, een Nederlands schrijver die in het Engels schreef en de

Nadere informatie

HERINNERINGEN. tante Nel. van de kinderen van Brand en Greet. aan

HERINNERINGEN. tante Nel. van de kinderen van Brand en Greet. aan HERINNERINGEN van de kinderen van Brand en Greet 1 aan tante Nel Anneke van Brand en Greet: Utrecht, Gr. v. Prinstererstaat 26. Vijf december, 1933? Sinterklaasavond. In gespannen afwachting van de komst

Nadere informatie

Hub. Leufkens bij de Wimmenumermolen door Eric Zwijnenberg, april 2008

Hub. Leufkens bij de Wimmenumermolen door Eric Zwijnenberg, april 2008 Hub. Leufkens bij de Wimmenumermolen door Eric Zwijnenberg, april 2008 Hoe kwam ik in aanraking met het werk van Leufkens? Op 1 maart 2009 hield ik in Gasterij 't Woud een lezing voor de bewoners van Wimmenum

Nadere informatie

1 e zondag van de herfst Geroepen als Abraham? Bij Genesis 11 : 27 12, 9

1 e zondag van de herfst Geroepen als Abraham? Bij Genesis 11 : 27 12, 9 1 e zondag van de herfst Geroepen als Abraham? Bij Genesis 11 : 27 12, 9 Geslachtsregisters zijn niet echt populair. Behalve misschien voor degenen die er hun hobby van maken om de familiesporen zo ver

Nadere informatie

Mevr. Habets-Abrahams

Mevr. Habets-Abrahams NIEUWSBRIEF Nr.24-4 e JAARGANG uitgave nr.6 van 2015 opmaak: oktober 2015 info@heemkunde-margraten.nl www.heemkunde-margraten.nl Verenigingslokaal: Rijksweg 68 Margraten (naast feestzaal het Kroontje en

Nadere informatie

H E T V E R L O R E N G E L D

H E T V E R L O R E N G E L D H E T V E R L O R E N G E L D Personen Evangelieschrijver Vrouw (ze heet Marie) Haar buurvrouwen en vriendinnen; o Willemien o Janny o Sjaan o Sophie (Als het stuk begint, zit de evangelieschrijver op

Nadere informatie

Klein Kontakt. Jarigen. in april zijn:

Klein Kontakt. Jarigen. in april zijn: A Klein Kontakt Het is alweer eind maart wanneer dit Kontakt uitkomt, het voorjaar lijkt begonnen, veel kinderen hebben kweekbakjes met groentes in de vensterbank staan, die straks de tuin in gaan. Over

Nadere informatie

Marcus 3,31-35 - Jezus volgen? Welkom in een nieuwe familie!

Marcus 3,31-35 - Jezus volgen? Welkom in een nieuwe familie! Marcus 3,31-35 - Jezus volgen? Welkom in een nieuwe familie! Liturgie Voorzang: LB 320 Stil gebed Votum / groet Zingen: Ps 122,1.3 Wet Zingen: Ps 80,10 Gebed Lezen: Marcus 3,20-35 Zingen: Gez 143,2.3 Preek

Nadere informatie

32 e en 33 e kwartier. Hermannus LUTGERINK. Geboorte

32 e en 33 e kwartier. Hermannus LUTGERINK. Geboorte 32 e en 33 e kwartier Hermannus LUTGERINK Geboorte 98 Overlijden 99 Elisabeth Wulffling Overlijden 100 Geboorte + huwelijk 101 34 e en 35 e kwartier Thijse HOF Geboorte 102 Overlijden 103 Regina Postma

Nadere informatie

Genesis 1 en 2 enkele verzen Marcus 16: 1 8 11-04-2004. Pasen is opstaan

Genesis 1 en 2 enkele verzen Marcus 16: 1 8 11-04-2004. Pasen is opstaan Gelezen: Genesis 1 en 2 enkele verzen Marcus 16: 1 8 11-04-2004 Pasen is opstaan Gemeente, Het woord, het werkwoord dat bij Pasen hoort is: opstaan. Daarbij horen de afgeleide zelfstandige naamwoorden:

Nadere informatie

Het. riet- en gevestigd. Wilgenhorst. kopen. Sliebewust. zijn van drie. was

Het. riet- en gevestigd. Wilgenhorst. kopen. Sliebewust. zijn van drie. was Het Kompas kijkt binnen in Het Kompas keek binnen bij Vincent-Jan de Jong in aan de Molendijk. Een woonhuis dat rond 1886 gebouwd is in opdracht van zijn overgroot- was ouders. Erachter een hoepels-, biezen-,

Nadere informatie

Dit boekje is van. Doodgewone Helden

Dit boekje is van. Doodgewone Helden Dit boekje is van Doodgewone Helden Echte helden! Je kent ze misschien wel van tv. Ze kunnen vliegen, ze kunnen mensen redden uit brandende gebouwen en ze vechten tegen slechteriken. Iedereen heeft zo

Nadere informatie

Klein Verlet. Source : SD Worx Last update : June 2002

Klein Verlet. Source : SD Worx Last update : June 2002 Klein Verlet Loonwaarborg bij klein verlet Artikel 30 van de Wet op de Arbeidsovereenkomsten voorziet dat de werknemer het recht heeft om, met behoud van loon, afwezig te zijn van het werk om: bepaalde

Nadere informatie

Een mysterieuze uitnodiging

Een mysterieuze uitnodiging Een mysterieuze uitnodiging Het begon allemaal op een avond in september. Ik had net een nieuw artikel ingeleverd bij De Wakkere Muis, de krant van mijn broer, Geronimo Stilton. Het was een nogal eenvoudig

Nadere informatie

SALUUT! LESMAP. Droomedaris-Rex Mellaertsstraat 16 2140 Borgerhout

SALUUT! LESMAP. Droomedaris-Rex Mellaertsstraat 16 2140 Borgerhout SALUUT! LESMAP Droomedaris-Rex Mellaertsstraat 16 2140 Borgerhout 1 SALUUT! is een voorstelling met Sophie Derijcke, Saskia Thijs en Trijn Janssens tekst: regie: spel: poppen: muziek: kostuums: decorontwerp:

Nadere informatie

GOD TEST ABRAHAM S LIEFDE

GOD TEST ABRAHAM S LIEFDE Bijbel voor Kinderen presenteert GOD TEST ABRAHAM S LIEFDE Geschreven door: Edward Hughes Illustraties door: Byron Unger en Lazarus Aangepast door: M. Maillot en Tammy S. Vertaald door: Arnold Krul Geproduceerd

Nadere informatie

Maria Scheidius vertelde het...

Maria Scheidius vertelde het... Maria Scheidius vertelde het... Ad Otten Maria Helen Blith Ernestine Scheidius, was de kleindochter van Everard Hugo Scheidius de kasteelheer van Gemert, die in 1881 zijn kasteelbezit te Gemert verkocht

Nadere informatie

Dit is een gatentoets die een selectie van teksten bevat die geleerd zijn in de cursus Nederlands voor buitenlanders. Er zijn 100 opgaven.

Dit is een gatentoets die een selectie van teksten bevat die geleerd zijn in de cursus Nederlands voor buitenlanders. Er zijn 100 opgaven. Dit is een gatentoets die een selectie van teksten bevat die geleerd zijn in de cursus Nederlands voor buitenlanders. Er zijn 100 opgaven. U hebt voor deze toets maximaal een uur. Wacht tot u mag beginnen

Nadere informatie