De Omgevingswet en nu..? Schakeldag2016, ir S. Ros (Sarah)

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "De Omgevingswet en nu..? Schakeldag2016, ir S. Ros (Sarah)"

Transcriptie

1 De Omgevingswet en nu..? Schakeldag2016, ir S. Ros (Sarah)

2 DOEL Duurzame ontwikkeling en onderlinge samenhang. Doelmatig beheren, gebruik en ontwikkeling van de fysieke leefomgeving.

3 DE (BESTUURLIJKE) WENS a. inwoners en ondernemers krijgen meer invloed, b. decentralisatie wordt uitgebreid, c. overheden gaan nauwer in ketens samenwerken, d. er worden integrale visies ontwikkeld en integrale processen ingericht, e. met digitalisering wordt een forse slag gemaakt, f. transparantie en voorspelbaarheid van de overheid wordt vergroot, g. doorontwikkeling van dienstverlening vindt plaats door een andere interactie met initiatiefnemers, h. er vindt verschuiving plaats van reactieve toetsing naar proactieve samenwerking.

4 Stand van Zaken De wet BA Op 1 juli 2015 heeft de Tweede Kamer met ruime meerderheid ingestemd met de Omgevingswet. Het (door amendementen gewijzigde) wetsvoorstel is door de Eerste Kamer (op 22 maart) aangenomen. Tegelijkertijd wordt gewerkt aan de uitwerking van; aangepaste AMvB s, (4) & de Invoeringswet & aanvullende wetten (natuur etc.) komen naar verwachting op 1 juli. De wetten Geluid & Bodem zijn net in de internetconsultatie geweest. 1 juli 2015 is het Bestuursakkoord vastgesteld door de koepels en het Rijk. Zelf regie voeren, als gemeente, op het gemeentelijke deel van het implementatieprogramma is het uitgangspunt.

5

6 En nu dan.? 1. Pfffff 2019, we hebben tijd zat, ik wacht nog even. 2. Het is te veelomvattend, ik zie door de bomen het bos niet meer. 3. Ik ben van de inhoud, dus ik hoef nu nog niets te doen. 4. Die digitaliseringsopgave gaan we sowieso niet halen in Het is net als bij de 3D s, dus het zal wel loslopen straks. 6. Wij werken al integraal, dus we hoeven niet veel te veranderen.

7 Horizontaal of verticaal?

8 En waar gaan we (in Haarlem) naar toe? Fase 0 Gewoon beginnen - Kennisniveau verhogen - Een verantwoordelijke(n) benoemen met mandaat - Programma structuur uitwerken - Startdocument en budget organiseren - Aansluiten op bestaande energie (en projecten) Fase 1 Bewustwording en Verkenning (1 oktober juli 2016) - Presentaties en informatie-sessies - Partners in de regio zoeken - Impactanalyse - Bestuurlijke keuzes Fase 2 Logische vervolgstappen (april 2016 juli 2019) - Beleidsbepaling - Stakeholdersanalyse - Experimenteren - Financiën op orde Fase 3 Implementatie (januari 2017 juli 2019) Fase 4 Realisatie en Verankering (dec 2018 dec 2020) Extra Stagiairs, voor inventarisaties

9 Transitie Een fundamentele verandering in de manier waarop de samenleving in zijn behoefte voorziet. Systeeminnovaties behelzen samenhangende veranderingen in diep ingesleten patronen van handelen van de structuren waarin ze ingebed zijn.

10 Transitie-agenda Bundeling van uitkomsten van het visievormingsproces, met de kern van het persistente probleem en de transitieopgave, de leidende duurzaamheidsprincipes, plus een beperkt aantal streefbeelden en transitiepaden, korte termijn experimenten en acties en de voorwaarden waaronder deze kunnen worden uitgevoerd.

11 Transitiepad Een gedeelde strategie om toe te werken naar een gedeelde toekomstambitie langs een aantal tussendoelen. Een transitiepad biedt de context voor het definiëren van experimenten, leeropgaven en voor een inventarisatie van barrierès.

12 Maak onderscheid; het parallelle sporenbeleid Als voorbeeld: Bewustwording vergroten Uitgangspositie bepalen Instrumenten aanpassen Werkprocessen ontwerpen Bestuurders betrekken Partners in de regio zoeken Koploperschap bepalen Positieve energie opzoeken

13 soepeler afwegingsruimte strenger ja trilling ja ja geluid ja ja bodem ja ja geur ja nee fijnstof ja ja* externe veiligheid ja nee waterveiligheid ja ja* energie ja ja lichthinder (glastuinbouw) nee natuur ja ja waterkwaliteit ja nee lucht ja extra optie: experimenteer regeling (bijv. voor technische innovaties) * energie: bij nieuwbouw van kantoren en woongebouwen * externe veiligheid: beperkte versoepeling mogelijk bij groepsrisico ja n.v.t. juni 2016, ir S. Ros

14 Meer flexibiliteit, is dat geen willekeur?

15 Leidende principes en bestuurlijke keuzes Implementatie Omgevingswet gaat niet alleen om het proces van invoering, maar ook over de inhoud (hoe willen we dat de stad zich ontwikkelt in, bijvoorbeeld, 2024). Om aan de minimumeis te voldoen van de wet hebben we ten minste de instrumenten nodig die de Omgevingswet voorschrijft. Ook horen hier bijpassende werkprocessen en registraties bij, inclusief het gedrag en de sturing om deze conform wettelijke eisen uit te voeren. Maar de minimumoptie houdt eigenlijk geen rekening met de bedoelingen van de wet, zoals vereenvoudiging, integrale benadering en vermindering van bureaucratie. Ook gaat deze minimumoptie voorbij aan inhoudelijke ambities die we zouden kunnen hebben.

16 Bestuurlijke keuzes in vier fasen 1. Voorbereiden (samen) 2. Benoemen/vastleggen 3. Scenario s schetsen met consequenties (brainstormend) 4. Keuzes vastleggen met motivering

17 Leidende principes of bestuurlijke keuzes Beleid: Sectoraal samengevat of nieuwe afweging? Verplichte en facultatieve (aanvullende en aanscherpende) omgevingswaarden? Flexibiliteit of rigide, vasthouden of loslaten? Afstemmen met participatie of echt samenwerken in de keten en met partners? Regionale samenwerking (grensoverstijgende omgevingswaarden en plannen) of niet? Voorop lopen en pilots draaien of meegaan met de stroom?

Adviesgroep Informatievoorziening. Omgevingswet. Erna Roosendaal

Adviesgroep Informatievoorziening. Omgevingswet. Erna Roosendaal Adviesgroep Informatievoorziening Omgevingswet Erna Roosendaal Inhoud De Omgevingswet Impact gemeenten Governance model Omgevingsplan versus bestemmingsplan Invoeringsondersteuning Eerste resultaten impactanalyse

Nadere informatie

Door de regels de bestuurlijke afwegingsruimte niet meer zien. Sarah Ros & Gerd de Kruif

Door de regels de bestuurlijke afwegingsruimte niet meer zien. Sarah Ros & Gerd de Kruif Door de regels de bestuurlijke afwegingsruimte niet meer zien. Sarah Ros & Gerd de Kruif Het effect van de Omgevingswet Hoe zien we de verschillen? Effecten Omgevingswet Kortere procedures met breder vooroverleg.

Nadere informatie

De Omgevingswet komt er aan

De Omgevingswet komt er aan De Omgevingswet komt er aan wat betekent dat? Sanne Broeksma en Marlies van Arendonk Waarom willen we de omgevingswet? Waarom is dit (bestuurlijk) gewenst?? a. meer invloed voor inwoners en ondernemers

Nadere informatie

Foto plaatsen. Roadshow Groningen Mei 2016

Foto plaatsen. Roadshow Groningen Mei 2016 Foto plaatsen Roadshow Groningen Mei 2016 Opzet presentatie Kern Omgevingswet Context Veranderopgave Het programma Strategie en werkwijze Doelen en acties in 2016 Kern Omgevingswet: eenvoudiger wetgeving

Nadere informatie

Foto plaatsen. Wat te doen ter voorbereiding op de Omgevingswet? Gaston Gelissen Programma-management

Foto plaatsen. Wat te doen ter voorbereiding op de Omgevingswet? Gaston Gelissen Programma-management Foto plaatsen Wat te doen ter voorbereiding op de Omgevingswet? Gaston Gelissen Programma-management Programma Aan de slag Ow Rijk, Provincie, Gemeenten, Waterschappen Inhoud Waarom de Omgevingswet? Hoe

Nadere informatie

De Raad en de Omgevingswet

De Raad en de Omgevingswet De Raad en de Omgevingswet Inhoud - Wat is de Omgevingswet? - Wat betekent deze wet voor de gemeenten - Wat is de rol en de invloed van de raad op de wet - Waar liggen de kansen van de raad en waar moet

Nadere informatie

Provero bijeenkomst. Utrecht, 15 november 2016 Ernst Koperdraat Jos Dolstra

Provero bijeenkomst. Utrecht, 15 november 2016 Ernst Koperdraat Jos Dolstra Provero bijeenkomst Utrecht, 15 november 2016 Ernst Koperdraat Jos Dolstra Doel Informeren Met elkaar verkennen van de strategie voor invoering van de Omgevingswet Vraag: hoe ver is uw organisatie? Hoe

Nadere informatie

Foto plaatsen. Roadshow Waterschap Scheldestromen 27 juni Joost van Halem Jolanda Verwegen

Foto plaatsen. Roadshow Waterschap Scheldestromen 27 juni Joost van Halem Jolanda Verwegen Foto plaatsen Roadshow Waterschap Scheldestromen 27 juni 2016 Joost van Halem Jolanda Verwegen Een beweging komt op gang Kern Omgevingswet (1): eenvoudiger wetgeving Van 26 wetten naar 1 wet Van 5000 naar

Nadere informatie

wij presenteren u kijk 1

wij presenteren u kijk 1 wij presenteren u... 18-4-2016 kijk 1 OMGEVINGSWET OMGEVINGSWET Impact Saskia Engbers strateeg Ruimte gemeente Zwolle 14 april 2016 18-4-2016 wij presenteren u... 2 Opzet presentatie 1. Hoe past OGW in

Nadere informatie

Bestuurlijke ambitie, veranderopgave en invoeringsstrategie Omgevingswet. Praktijkbijeenkomst Implementatie Omgevingswet 24 januari 2017

Bestuurlijke ambitie, veranderopgave en invoeringsstrategie Omgevingswet. Praktijkbijeenkomst Implementatie Omgevingswet 24 januari 2017 Bestuurlijke ambitie, veranderopgave en invoeringsstrategie Omgevingswet Praktijkbijeenkomst Implementatie Omgevingswet 24 januari 2017 Verbeterdoelen Omgevingswet Inzichtelijkheid, voorspelbaarheid en

Nadere informatie

Omgevingswet. Aanzet voor een implementatie plan Niet alles kan tegelijk Veel is duidelijk veel nog niet

Omgevingswet. Aanzet voor een implementatie plan Niet alles kan tegelijk Veel is duidelijk veel nog niet Omgevingswet Aanzet voor een implementatie plan Niet alles kan tegelijk Veel is duidelijk veel nog niet Doel van de presentatie Informatie over de Omgevingswet Stand van zaken van de invoering van de wet

Nadere informatie

De Raad en de Omgevingswet

De Raad en de Omgevingswet De Raad en de Omgevingswet Stelling Ik ben tevreden met de huidige werkwijze en instrumenten voor de fysieke leefomgeving! Inhoud Waarom de Omgevingswet? Wat is de Omgevingswet? Wat verandert er door de

Nadere informatie

Linda Roeterink / 29 september Omgevingswet. Introductie

Linda Roeterink / 29 september Omgevingswet. Introductie Linda Roeterink / 29 september 2016 Omgevingswet Introductie Wat willen raadsleden weten? Enquête Raadslid.nu en VNG De keuzes die zij als raadslid moeten maken bij de Omgevingswet (68,4%) De gevolgen

Nadere informatie

De gemeenteraad buitenspel na de invoering van de Omgevingswet? Gemeenteraad Bergen op Zoom 10 april 2017

De gemeenteraad buitenspel na de invoering van de Omgevingswet? Gemeenteraad Bergen op Zoom 10 april 2017 De gemeenteraad buitenspel na de invoering van de Omgevingswet? Gemeenteraad Bergen op Zoom 10 april 2017 Waar gaan wij het over hebben? Geheugen opfrissen: Omgevingswet in het kort Betekenis wet voor

Nadere informatie

OMGEVINGSWET OMGEVINGSWET

OMGEVINGSWET OMGEVINGSWET OMGEVINGSWET OMGEVINGSWET Saskia Engbers strateeg Ruimte gemeente Zwolle 25 februari 2016 24-2-2016 wij presenteren u... 2 Opzet presentatie 1. Hoofdlijnen Omgevingswet 2. Hoe past OGW in transformatie

Nadere informatie

Omgevingswet. Een veilige, gezonde en duurzame woon- en leefomgeving. Eén van de grootste wetgevingsoperaties sinds de Grondwet van Thorbecke (1848)

Omgevingswet. Een veilige, gezonde en duurzame woon- en leefomgeving. Eén van de grootste wetgevingsoperaties sinds de Grondwet van Thorbecke (1848) Omgevingswet Een veilige, gezonde en duurzame woon- en leefomgeving Eén van de grootste wetgevingsoperaties sinds de Grondwet van Thorbecke (1848) November 2015 - 2 - Bedoeling van de wet - 3 - Planning

Nadere informatie

Omgevingswet en de raad

Omgevingswet en de raad Omgevingswet en de raad Inhoud Waarom de Omgevingswet? Wat is de omgevingswet? Wat verandert er door de omgevingswet Wat vraagt dit van u als raad. Samen met de samenleving Budget reserveren Vrije (beleids)ruimte

Nadere informatie

Samen organiseren van de Omgevingswet

Samen organiseren van de Omgevingswet Samen organiseren van de Omgevingswet Digitaal Stelsel,Klantreizen en Serviceformules Bestuurdersdag 30 november 2016 Erik Dolle (VNG) Hanneke Kunst (KING) Inhoud: Invoering van de Omgevingswet Wat betekent

Nadere informatie

Verkennende Impactanalyse

Verkennende Impactanalyse Verkennende Impactanalyse Aanleiding onderzoek Onderzoek onder: Provincies Gemeenten Omgevingsdiensten Waterschappen Rijk Bedrijfsleven Verkennen hoe organisaties de impact van de Omgevingswet en AMvB

Nadere informatie

Omgevingswet: Wat verandert er voor initiatiefnemers?

Omgevingswet: Wat verandert er voor initiatiefnemers? Omgevingswet: Wat verandert er voor initiatiefnemers? Schakeldag, Beatrix Theater Utrecht 25 juni 2015 Carola Verbeek (RWS) en Robert van Bommel (RHDHV) 1 2 Impact van de Omgevingswet Onderzoek RWS en

Nadere informatie

Jos Dolstra. Erna Roosendaal MWH VNG. Voorzitter VVM sectie Milieurecht en Praktijk en projectleider jaarlijkse Dag v.d. Omgevingswet.

Jos Dolstra. Erna Roosendaal MWH VNG. Voorzitter VVM sectie Milieurecht en Praktijk en projectleider jaarlijkse Dag v.d. Omgevingswet. Jos Dolstra MWH Voorzitter VVM sectie Milieurecht en Praktijk en projectleider jaarlijkse Dag v.d. Omgevingswet Docent Basiscursus Omgevingswet (ism Mibacu) Erna Roosendaal VNG Omgevingswet Belangenbehartiging

Nadere informatie

Organisatie- en invoeringsstrategieën Omgevingswet

Organisatie- en invoeringsstrategieën Omgevingswet Organisatie- en invoeringsstrategieën Omgevingswet Kennismarkt Omgevingswet 11 oktober 2016 Ron Visscher De vier verbeterdoelen Inzichtelijkheid, voorspelbaarheid en gebruiksgemak Samenhangende benadering

Nadere informatie

Hey, wette Geij ût al ôver d n Umgèvingswet? Tis ni mekkeluk. Tis vûl, en nog ni alles is dudelik! Ma weij motte door!

Hey, wette Geij ût al ôver d n Umgèvingswet? Tis ni mekkeluk. Tis vûl, en nog ni alles is dudelik! Ma weij motte door! Hey, wette Geij ût al ôver d n Umgèvingswet? Tis ni mekkeluk. Tis vûl, en nog ni alles is dudelik! Ma weij motte door! Omgevingswet 2019 Peter Huijs, afdeling Concern Minicollege met hoofdlijnen, instrumenten,

Nadere informatie

De Omgevingswet: 80 % cultuur, 20% regelgeving. Workshop W2.9 jaarcongres Vereniging BWT Nederland 27 oktober 2016

De Omgevingswet: 80 % cultuur, 20% regelgeving. Workshop W2.9 jaarcongres Vereniging BWT Nederland 27 oktober 2016 De Omgevingswet: 80 % cultuur, 20% regelgeving Workshop W2.9 jaarcongres Vereniging BWT Nederland 27 oktober 2016 BMC Implementatie Jan van Dieren Robert Halfwerk Team Omgevingswet Aanleiding Kabinet

Nadere informatie

Waarom Omgevingswet?

Waarom Omgevingswet? Op weg naar de Omgevingswet Kennisdag FUMO- provincie 15 mei 2014 1 Waarom Omgevingswet? Huidige omgevingsrecht: - complex en versnipperd - onoverzichtelijk en onvoldoende samenhang - trage besluitvorming:

Nadere informatie

Ambitiedocument Omgevingswet. Stadsronde

Ambitiedocument Omgevingswet. Stadsronde Ambitiedocument Omgevingswet Stadsronde 30-5-2017 Ruimte voor ontwikkeling, waarborgen voor kwaliteit Procesaanpak Maastricht Ambitiedocument (januari - juni 2017) Hoe gaat de gemeente om met de bestuurlijke

Nadere informatie

Omgevingswet en de raad

Omgevingswet en de raad Omgevingswet en de raad Inhoud Waarom de Omgevingswet? Wat is de omgevingswet? Wat verandert er door de omgevingswet Wat vraagt dit van u als raad. Samen met de samenleving Budget reserveren Vrije (beleids)ruimte

Nadere informatie

Startnotitie invoering van de Omgevingswet in Haren

Startnotitie invoering van de Omgevingswet in Haren Startnotitie invoering van de Omgevingswet in Haren Inleiding De gemeente Haren staat voor de uitdaging om zich goed voor te bereiden op de nieuwe Omgevingswet. De gemeente zal hiervoor diverse stappen

Nadere informatie

Themabijeenkomst Omgevingswet

Themabijeenkomst Omgevingswet Themabijeenkomst Omgevingswet Gemeenteraden Purmerend en Beemster 24 mei 2016 prof. mr. Friso de Zeeuw, praktijkhoogleraar Gebiedsontwikkeling TU Delft Praktijkleerstoel Gebiedsontwikkeling Waarom stelselherziening:

Nadere informatie

Digitaal Stelsel Omgevingswet: de laan van de leefomgeving. Emissiesymposium Lucht 16 juni Martijn van Langen. EB- Digitalisering Omgevingswet

Digitaal Stelsel Omgevingswet: de laan van de leefomgeving. Emissiesymposium Lucht 16 juni Martijn van Langen. EB- Digitalisering Omgevingswet Digitaal Stelsel Omgevingswet: de laan van de leefomgeving Emissiesymposium Lucht 16 juni 2015 Martijn van Langen EB- Digitalisering Omgevingswet 1 Waar lopen gebruikers vandaag tegen aan? De initiatiefnemer

Nadere informatie

Digitalisering van de Omgevingswet. Laan van de Leefomgeving. Inge Kure Yvette Ellenkamp. Uitvoeringsprogramma GOAL. Schakeldag 26 juni 2014

Digitalisering van de Omgevingswet. Laan van de Leefomgeving. Inge Kure Yvette Ellenkamp. Uitvoeringsprogramma GOAL. Schakeldag 26 juni 2014 Digitalisering van de Omgevingswet Laan van de Leefomgeving Inge Kure Yvette Ellenkamp Uitvoeringsprogramma GOAL Schakeldag 26 juni 2014 1 De Omgevingswet Eén integrale wet..die ontwikkeling stimuleert

Nadere informatie

Archivering en de Omgevingswet. Archiefinnovatie decentrale overheden Nieuwegein 7 april 2016

Archivering en de Omgevingswet. Archiefinnovatie decentrale overheden Nieuwegein 7 april 2016 Archivering en de Omgevingswet Archiefinnovatie decentrale overheden Nieuwegein 7 april 2016 Wim van Oekel, 07.04.2016 Onderwerpen Omgevingswet (Ow) Doelen en Inhoud Stand van zaken Digitaal Stelsel Omgevingswet

Nadere informatie

Omgevingswet en impact voor gemeenten

Omgevingswet en impact voor gemeenten Omgevingswet en impact voor gemeenten Onderwerpen 1. Achtergrond Omgevingswet 2. Veranderingen en samenhang 3. Impactanalyse 2 Waarom een Omgevingswet? de koning wil het De Omgevingswet vereenvoudigt en

Nadere informatie

Offerte Programmabegroting 2017

Offerte Programmabegroting 2017 Offerte Programmabegroting 2017 PROGRAMMA Duurzaam wonen en ondernemen Maximaal meedoen Goed leven en ontmoeten Veilig gevoel Dienstbare en betrouwbare overheid Bedrijfsvoering Onderwerp: implementatie

Nadere informatie

De gemeenteraad buitenspel na de invoering Omgevingswet? Gemeenteraden Hellendoorn en Raalte 28 maart 2017

De gemeenteraad buitenspel na de invoering Omgevingswet? Gemeenteraden Hellendoorn en Raalte 28 maart 2017 De gemeenteraad buitenspel na de invoering Omgevingswet? Gemeenteraden Hellendoorn en Raalte 28 maart 2017 Waar gaan wij het over hebben? Geheugen opfrissen: Omgevingswet in het kort Betekenis wet voor

Nadere informatie

Inleiding. Hoofdlijnen Omgevingswet. Nu al Eenvoudig Beter. Vragen

Inleiding. Hoofdlijnen Omgevingswet. Nu al Eenvoudig Beter. Vragen Inleiding Hoofdlijnen Omgevingswet Nu al Eenvoudig Beter Vragen 1 Inzichtelijkheid Minder regels en plannen, meer bij elkaar Integrale aanpak - samenwerking Omgevingsvisie, omgevingsverordening, omgevingsplan

Nadere informatie

De Omgevingswet in zicht

De Omgevingswet in zicht De Omgevingswet in zicht door Prof. dr. 1 Programma 20:00 20:15 uur: ontvangst en uitleg opzet avond 20:15 21:00 uur: presentatie door - achtergronden Omgevingswet - kerninstrumenten / transitie / raadswerk

Nadere informatie

een toetsende rol. Het nee tenzij denken wordt vervangen door het ja mits perspectief;

een toetsende rol. Het nee tenzij denken wordt vervangen door het ja mits perspectief; Omgevingswet: wat verandert er voor gemeenten? Met de invoering van de omgevingswet veranderen er veel zaken voor gemeenten. Het doel van de omgevingswet is om de verschillende verordeningen en versnipperde

Nadere informatie

Omgevingsvisie Delft

Omgevingsvisie Delft Omgevingsvisie Delft De Omgevingsvisie Omgevingswet Aangenomen in 1 e en 2 e kamer In werking: 2020/2021 Omgevingsvisie loopt vooruit op de Omgevingswet Nieuwe instrumenten Omgevingsvisie Omgevingsplan

Nadere informatie

Foto plaatsen. Omgevingswet en de rol van Human Resources

Foto plaatsen. Omgevingswet en de rol van Human Resources Foto plaatsen Omgevingswet en de rol van Human Resources Even voorstellen Jaap Groeneweg Esther Loozen CVA-eendaagse 18 mei 2017 Opzet werksessie Omgevingswet Quiz Ervaringen decentralisaties Sociaal

Nadere informatie

Inleiding decentralisatie en de Omgevingswet

Inleiding decentralisatie en de Omgevingswet Inleiding decentralisatie en de Omgevingswet Paul Pestman Universiteit Utrecht, 13 juni 2017 Inhoud 1. Decentralisatie en de Omgevingswet 2. Sturingstradities RO en milieuregels? 3. Kerngedachte Omgevingswet

Nadere informatie

Position Paper RUD Utrecht

Position Paper RUD Utrecht UTRECHT Position Paper RUD Utrecht Kennis- en ketenpartner in de regio bij de professionele uitvoering van omgevingsrecht 2 I Position paper RUD Utrecht Colofon Foto s Beeldbank provincie Utrecht, RUD

Nadere informatie

PRAKTIJKDAG OMGEVINGSWET 11 maart 2016 Hotel V.d. Valk, Gilze

PRAKTIJKDAG OMGEVINGSWET 11 maart 2016 Hotel V.d. Valk, Gilze PRAKTIJKDAG OMGEVINGSWET 11 maart 2016 Hotel V.d. Valk, Gilze Herhaling wegens grote belangstelling!! Door de overtekening van onze eerste bijeenkomst op 22 januari organiseren we op 11 maart 2016 een

Nadere informatie

Provero bijeenkomst. Utrecht, 15 november 2016 Ernst Koperdraat Jos Dolstra

Provero bijeenkomst. Utrecht, 15 november 2016 Ernst Koperdraat Jos Dolstra Provero bijeenkomst Utrecht, 15 november 2016 Ernst Koperdraat Jos Dolstra Vereniging van Nederlandse Gemeenten Doel Informeren Met elkaar verkennen van de strategie voor invoering van de Omgevingswet

Nadere informatie

Raadsbijeenkomst Mill en Sint Hubert Tweede werksessie ambities Omgevingswet: Nader formuleren ambities mbt implementatie Ow

Raadsbijeenkomst Mill en Sint Hubert Tweede werksessie ambities Omgevingswet: Nader formuleren ambities mbt implementatie Ow Raadsbijeenkomst Mill en Sint Hubert Tweede werksessie ambities Omgevingswet: Nader formuleren ambities mbt implementatie Ow Even voorstellen Reinder Osinga Partner BRO E reinder.osinga@bro.nl M +31(0)6

Nadere informatie

PRAKTIJKDAG OMGEVINGSWET 22 JANUARI 2016 Hotel V.d. Valk, Gilze

PRAKTIJKDAG OMGEVINGSWET 22 JANUARI 2016 Hotel V.d. Valk, Gilze PRAKTIJKDAG OMGEVINGSWET 22 JANUARI 2016 Hotel V.d. Valk, Gilze Onze eerste training in 2016 met de actuele stand van zaken over de toekomstige Omgevingswet, de belangrijkste veranderingen en een aanzet

Nadere informatie

Foto plaatsen. Het Digitaal Stelsel Omgevingswet (DSO) Pieter Meijer

Foto plaatsen. Het Digitaal Stelsel Omgevingswet (DSO) Pieter Meijer Foto plaatsen Het Digitaal Stelsel Omgevingswet (DSO) Pieter Meijer Inhoud Wat is het Digitaal Stelstel Omgevingswet? Gebruikers, processen en systemen Scenario s uit het Bestuursakkoord Klik op de kaart

Nadere informatie

Aan de slag met de Omgevingswet. Hart van Brabant 28 juni 2017

Aan de slag met de Omgevingswet. Hart van Brabant 28 juni 2017 Aan de slag met de Omgevingswet Hart van Brabant 28 juni 2017 Waar gaan wij het over hebben? Omgevingswet in het kort Betekenis wet voor raad en samenleving Ambitie, veranderopgave en invoeringsstrategieën

Nadere informatie

Omgevingsvisie en milieueffectrapportage KuiperCompagnons, Gerwin Gabry

Omgevingsvisie en milieueffectrapportage KuiperCompagnons, Gerwin Gabry Omgevingsvisie en milieueffectrapportage KuiperCompagnons, Gerwin Gabry Presentatie Even voorstellen Wat wordt er anders met de Omgevingswet? Wat betekent dit voor visievorming? Wat zijn de gevolgen voor

Nadere informatie

: 4: Ruimtelijke Ontwikkeling in en de Kern, plus verkeer en vervoer : 1667 / Invoering Omgevingswet

: 4: Ruimtelijke Ontwikkeling in en de Kern, plus verkeer en vervoer : 1667 / Invoering Omgevingswet B&W-nota zaaknummer blad programma werkdoel onderwerp Sta :121010 : 1/5 datum nota : 23-08-2017 : 4: Ruimtelijke Ontwikkeling in en de Kern, plus verkeer en vervoer : 1667 / Invoering Omgevingswet : Plan

Nadere informatie

Themabijeenkomst Omgevingswet Gemeente Zaanstad

Themabijeenkomst Omgevingswet Gemeente Zaanstad Themabijeenkomst Omgevingswet Gemeente Zaanstad 5 april 2016 prof. mr. Friso de Zeeuw, praktijkhoogleraar Gebiedsontwikkeling TU Delft directeur Nieuwe Markten BPD Ontwikkeling Praktijkleerstoel Gebiedsontwikkeling

Nadere informatie

Omgevingsplan Stadskanaal. Algemeen deel Nota van Uitgangspunten. 16 januari 2017 Joske Poelstra

Omgevingsplan Stadskanaal. Algemeen deel Nota van Uitgangspunten. 16 januari 2017 Joske Poelstra Omgevingsplan Stadskanaal Algemeen deel Nota van Uitgangspunten 16 januari 2017 Joske Poelstra Inhoud presentatie Omgevingswet Omgevingsplan Stadskanaal Algemeen deel Nota van Uitgangspunten Traject na

Nadere informatie

Initiatiefvoorstel Omgevingswet

Initiatiefvoorstel Omgevingswet Initiatiefvoorstel Omgevingswet Rotterdam, september 2016 Inhoudsopgave Inhoudsopgave 2 Inleiding 3 1. Uitgangspunten 4 2. Hoofdlijnen 5 3. Consequenties voor Rotterdam 6 4. Aanbevelingen 7 Conclusie 8

Nadere informatie

VDP kwartaalbijeenkomst 26 maart 2015

VDP kwartaalbijeenkomst 26 maart 2015 Dienstverlening 2020 Stavaza na oplevering visie VDP kwartaalbijeenkomst 26 maart 2015 Larissa Zegveld, Directeur KING Gezieta van der Belt, programmamanager pilots Dienstverlening en informaaebeleid komen

Nadere informatie

Aanpak Omgevingsbeleid. Wij werken aan ons IMAGO Omgevingsbeleid

Aanpak Omgevingsbeleid. Wij werken aan ons IMAGO Omgevingsbeleid Wij werken aan ons IMAGO Omgevingsbeleid 1 Inhoudsopgave 1. Aanleiding en doel van de aanpak 2. Uitgangspunten 3. De werkwijze 4. De planning Bijlage: Voorbeeld Overzicht Modulair Omgevingsbeleid; het

Nadere informatie

Omgevingswet Vraagt de stelselwijziging om een nieuwe afdeling Leefomgeving?

Omgevingswet Vraagt de stelselwijziging om een nieuwe afdeling Leefomgeving? Omgevingswet Vraagt de stelselwijziging om een nieuwe afdeling Leefomgeving? Congres Omgevingwet The next level 16 juni 2016 Edwin Oude Weernink Robert Forkink Introstelling: Over 3 jaar is er binnen mijn

Nadere informatie

STAPPENPLAN IMPLEMENTATIE OMGEVINGSWET

STAPPENPLAN IMPLEMENTATIE OMGEVINGSWET STAPPENPLAN IMPLEMENTATIE OMGEVINGSWET De Omgevingswet treedt naar verwachting in 2019 in werking. Deze wet heeft een grote impact op de gemeentelijke organisatie. 2016 is het jaar dat bij de meeste gemeenten

Nadere informatie

Gemeenteraad College van B&W Management Regionale Uitvoeringsdienst (RUD)

Gemeenteraad College van B&W Management Regionale Uitvoeringsdienst (RUD) Impact organisatie De Omgevingswet komt er natuurlijk vooral voor onze burgers en de bedrijven. Zij hebben direct belang bij wat er in Weert gebeurt, op hun eigen terrein en n hun omgeving. Zij zijn de

Nadere informatie

Veelomvattend vraagstuk

Veelomvattend vraagstuk Bezint eer gij Veelomvattend vraagstuk Kaderstellen controle Informatisering Politiekbestuurlijk Omgevingsvisie Organisatorisch Juridisch Samenwerking Participatie Dienstverlening Procesmatig Kortom: Andere

Nadere informatie

Op weg naar Landelijke Serviceformules VDP 14 december 2016

Op weg naar Landelijke Serviceformules VDP 14 december 2016 1 Op weg naar Landelijke Serviceformules VDP 14 december 2016 INHOUD 1. Ontwikkeling serviceformules Omgevingswet Persona's en klantreizen Serviceformules en workshop in het land 2. VDP en serviceformules

Nadere informatie

Bestuurlijke afwegingsruimte. Mr Tyora van der Meulen

Bestuurlijke afwegingsruimte. Mr Tyora van der Meulen Bestuurlijke afwegingsruimte Mr Tyora van der Meulen Van Wro naar OW Wro Decentraal, tenzij Iedere overheidslaag zijn eigen instrumenten om eigen ruimtelijk beleid uit te voeren Provinciale belangen Goedkeuringsbevoegdheid

Nadere informatie

Onderweg naar de Omgevingswet. Presentatie Commissie Ruimte 30 november 2016

Onderweg naar de Omgevingswet. Presentatie Commissie Ruimte 30 november 2016 Onderweg naar de Omgevingswet Presentatie Commissie Ruimte 30 november 2016 Enorme wetgevingsoperatie, met grote impact op cultuur, houding en gedrag Opbouw presentatie - Aanleiding en doelen Omgevingswet

Nadere informatie

Verkenning Omgevingwet & Archivering

Verkenning Omgevingwet & Archivering Verkenning Omgevingwet & Archivering PBLQ in opdracht van GOAL Cees Moons Congres Archiefinnovatie Decentrale Overheden, 9 maart 2015 Introductie Introductie Cees Moons en GOAL Wie in de zaal? Gemeente

Nadere informatie

Goed voorbereid op de Omgevingswet

Goed voorbereid op de Omgevingswet Goed voorbereid op de Omgevingswet 27 oktober 2016 Even voorstellen Programma Inleiding Aan de slag met de Omgevingswet: 2 voorbeelden Vragen en discussie Vraag Hoe ver is uw organisatie met de Omgevingswet?

Nadere informatie

De Omgevingswet en MRE:

De Omgevingswet en MRE: De Omgevingswet en MRE: van particularisme naar partnerschap door Frans Tonnaer Sheet 1 Omgevingswet: hoge ambitie Ambitieus wetgevingsproject, ook voor decentraal bestuur '4 e decentralisatie'; nu in

Nadere informatie

Omgevingswet. Commissie Fysieke Leefomgeving 20 september 2016

Omgevingswet. Commissie Fysieke Leefomgeving 20 september 2016 Omgevingswet Commissie Fysieke Leefomgeving 20 september 2016 Onderwerpen: 1. Doel en achtergrond 2. Omgevingswet 3. Uitvoeringsregelgeving 4. Invoeringswet en -regelgeving 5. Overige wetgeving 6. Invoering

Nadere informatie

Omgevingswet, omgevingsvisie en de casus vliegveld Eindhoven

Omgevingswet, omgevingsvisie en de casus vliegveld Eindhoven Omgevingswet, omgevingsvisie en de casus vliegveld Eindhoven Robert Forkink Dinsdag 13 juni 2017 De context De instrumenten nader belicht 1. Omgevingsvisie 2. Omgevingsplan 3. Omgevingsvergunning 4. Algemene

Nadere informatie

Pilot-Omgevingsplan Boekel

Pilot-Omgevingsplan Boekel Pilot-Omgevingsplan Boekel Even voorstellen; Rho adviseurs voor leefruimte; Martijn Kegler Gemeente Boekel; Wethouder Ted van de Loo Projectleider; Arthur Hermans Pilot-Omgevingsplan Boekel Vraag vooraf

Nadere informatie

De Omgevingsvisie als Sturingselement door Arjan Nijenhuis 5 maart en 8 april

De Omgevingsvisie als Sturingselement door Arjan Nijenhuis 5 maart en 8 april De Omgevingsvisie als Sturingselement door Arjan Nijenhuis 5 maart en 8 april Bijlage De presentatie die tijdens de bijeenkomst is gegeven, kunt u ook op de website vinden. Hier wordt in het verslag naar

Nadere informatie

Competenties en Omgevingswet. Aart de Boon

Competenties en Omgevingswet. Aart de Boon Competenties en Omgevingswet Aart de Boon Wat komt zoal aan bod: - Even voorstellen - Inventarisatie Naïef of Realiteit - Veranderopgave Omgevingswet - Verandering en competenties - Wat nu al te doen -

Nadere informatie

Omgevingsplan Op Kwaliteit. Ingrid Langenhoff, beleidscoördinator i.s.m. Bas Schout, planoloog 28 maart 2017

Omgevingsplan Op Kwaliteit. Ingrid Langenhoff, beleidscoördinator i.s.m. Bas Schout, planoloog 28 maart 2017 Omgevingsplan Op Kwaliteit Ingrid Langenhoff, beleidscoördinator i.s.m. Bas Schout, planoloog 28 maart 2017 INHOUD Omgevingswet Veranderingen wetstelsel Digitaal Stelsel Omgevingswet Omgevingsplan Op Kwaliteit

Nadere informatie

Raadsbijeenkomst Grave 31 augustus 2017 Tweede werksessie ambities Omgevingswet: Nader formuleren ambities mbt implementatie Ow

Raadsbijeenkomst Grave 31 augustus 2017 Tweede werksessie ambities Omgevingswet: Nader formuleren ambities mbt implementatie Ow Raadsbijeenkomst Grave 31 augustus 2017 Tweede werksessie ambities Omgevingswet: Nader formuleren ambities mbt implementatie Ow Even voorstellen Reinder Osinga Partner BRO E reinder.osinga@bro.nl M +31(0)6

Nadere informatie

Invoering Omgevingswet

Invoering Omgevingswet Invoering Omgevingswet Projectplan Versie 1.2 Datum: 19-09-2016 Opsteller: Linda Roeterink Inhoud 1. Inleiding... 2 2. Projectomschrijving... 2 2.1. Aanleiding... 2 2.2. Totstandkoming projectplan... 2

Nadere informatie

Aan de slag met de omgevingsvisie. KuiperCompagnons, Gerwin Gabry

Aan de slag met de omgevingsvisie. KuiperCompagnons, Gerwin Gabry Aan de slag met de omgevingsvisie KuiperCompagnons, Gerwin Gabry Programma 1. Introductie 2. De Omgevingswet: het hele bouwwerk op orde! 3. Toelichting kerninstrument omgevingsvisie 4. Ervaringen Pilots

Nadere informatie

Diagnose: EVC als strategische keuze

Diagnose: EVC als strategische keuze Activiteit 1 De organisatie heeft inzicht in de belangrijkste kansen en bedreigingen voor EVC (korte en lange termijn). 2 De klanten en doelgroepen voor EVC zijn vastgesteld. 3 Ambities rond kwantiteit

Nadere informatie

Programma Invoering Omgevingswet Gemeenten

Programma Invoering Omgevingswet Gemeenten Wat is het probleem met het Omgevingsrecht? Programma Invoering Omgevingswet Gemeenten Perspectief 2016-2019 Oktober 2016 Programma Invoering Omgevingswet Gemeenten Ernst Koperdraat Het omgevingsrecht

Nadere informatie

Dag van de Omgevingswet

Dag van de Omgevingswet 1 Dag van de Omgevingswet Sessie C9: Rechtsbescherming Het onderzoek van de RUG voor de Tweede Kamer Prof. mr. G.A. van der Veen AKD Advocaten en Notarissen Rotterdam Staatsrecht, bestuursrecht en bestuurskunde

Nadere informatie

Collectiviteit en Sourcing

Collectiviteit en Sourcing Collectiviteit en Sourcing 16 september 2016 Wim Bakkeren Wimfred Grashoff Wat gaan we vandaag doen Verkennen thema collectiviteit - Aan de hand van casus omgevingswet - Wat kunnen we collectief doen -

Nadere informatie

Omgevingswet Mis niet de boot!

Omgevingswet Mis niet de boot! Omgevingswet Mis niet de boot! Regiodagen 2016 De omgevingswet in wording Werkgroep Omgevingswet VBWTN Mis als BWT niet de boot! Waar heeft u behoefte aan De werkgroep Omgevingswet Voor en door gemeenten

Nadere informatie

Van omgevingsvisie naar omgevingsplan

Van omgevingsvisie naar omgevingsplan Van omgevingsvisie naar omgevingsplan Hoe ambities van een omgevingsvisie te vertalen naar een omgevingsplan: een voorbeeld. Het hele bouwwerk op orde Er wordt in Nederland al volop gewerkt in de geest

Nadere informatie

Van omgevingsvisie naar omgevingsplan

Van omgevingsvisie naar omgevingsplan Van omgevingsvisie naar omgevingsplan Hoe ambities van een omgevingsvisie te vertalen naar een omgevingsplan: een voorbeeld. Het hele bouwwerk op orde Er wordt in Nederland al volop gewerkt in de geest

Nadere informatie

Omgevingsdiensten Brabant

Omgevingsdiensten Brabant Omgevingsdiensten Brabant 14 april 2016 De Omgevingswet komt eraan prof. mr. Friso de Zeeuw, praktijkhoogleraar Gebiedsontwikkeling TU Delft directeur Nieuwe Markten BPD Ontwikkeling Praktijkleerstoel

Nadere informatie

Innovatiebudget Sociaal Domein regio Arnhem

Innovatiebudget Sociaal Domein regio Arnhem Innovatiebudget Sociaal Domein regio Arnhem Eind juli is de eerste ronde afgerond voor de besteding van het regionale Innovatiebudget Sociaal Domein. In deze ronde is niet het volledige beschikbare budget

Nadere informatie

Wie is de eigenaar van een succesvolle invoering van de Omgevingswet binnen onze organisatie? Op welke manier willen we de Omgevingswet benutten?

Wie is de eigenaar van een succesvolle invoering van de Omgevingswet binnen onze organisatie? Op welke manier willen we de Omgevingswet benutten? 2019 2019 Visie op de Wet Op welke manier willen we de Omgevingswet benutten? Visie op de Wet Wie is de eigenaar van een succesvolle invoering van de Omgevingswet binnen onze organisatie? 2019 2019 Visie

Nadere informatie

Omgevingswet en nieuwe geluidregels

Omgevingswet en nieuwe geluidregels Omgevingswet en nieuwe geluidregels NVBV Kennisdag 14 juni 2017 Chris Weevers Rapport Elverding Sneller en Beter (2008) Onderzoek naar werkelijke oorzaken vertraging bij infrastructurele projecten Vertragende

Nadere informatie

Archeologie in een integrale omgevingsvisie

Archeologie in een integrale omgevingsvisie SIKB-jaarcongres Donderdag 21 september 2017 De Reehorst Ede Archeologie in een integrale omgevingsvisie Een kijkje in de keuken van gemeente Ede Charlotte Peen Inhoud presentatie Naar een integrale omgevingsvisie:

Nadere informatie

Voortgangsonderzoek invoering Omgevingswet (Tweede ronde)

Voortgangsonderzoek invoering Omgevingswet (Tweede ronde) Voortgangsonderzoek invoering Omgevingswet (Tweede ronde) Opgesteld door: Stichting ICTU C. Kolar Juni 207 In opdracht van: Programma Aan de slag met de Omgevingswet Monitor Invoering Omgevingswet Voortgangsonderzoek

Nadere informatie

12/10/2014. Omgevingswet en Externe Veiligheid. Stelling. Waarom nu aandacht Omgevingswet? VVM Sectie Milieurecht en Praktijk

12/10/2014. Omgevingswet en Externe Veiligheid. Stelling. Waarom nu aandacht Omgevingswet? VVM Sectie Milieurecht en Praktijk Omgevingswet en Externe Veiligheid Daniella Nijman Jos Dolstra Holla Advocaten MWH B.V. VVM Sectie Milieurecht en Praktijk Stelling De Omgevingswet is een goede ontwikkeling! 2 Waarom nu aandacht Omgevingswet?

Nadere informatie

Actualiteiten Omgevingswet. Lidia Palm Wilco de Vos

Actualiteiten Omgevingswet. Lidia Palm Wilco de Vos Actualiteiten Omgevingswet Lidia Palm Wilco de Vos Inhoud presentatie Hoofdlijnen wetsvoorstel TK-behandeling Interactief wetgevingsproces Vervolg stelselherziening Praktische tips en ervaringen Kenmerken

Nadere informatie

Stelselherziening omgevingsrecht. Invoeringswet Omgevingswet. en de. Wilco de Vos

Stelselherziening omgevingsrecht. Invoeringswet Omgevingswet. en de. Wilco de Vos Stelselherziening omgevingsrecht en de Invoeringswet Omgevingswet Wilco de Vos Inhoud presentatie 1. Stelselherziening afgelopen jaar 2. Invoeringswet 3. Actuele ontwikkelingen en vooruitblik 2 Stelselherziening

Nadere informatie

Op weg naar een integraal kindcentrum. Janny Reitsma

Op weg naar een integraal kindcentrum. Janny Reitsma Op weg naar een integraal kindcentrum Janny Reitsma Programma: Verkenning van het integraal kindcentrum Leiderschap: mensen in beweging zetten Leiderschap: planmatig organiseren Leren als strategie voor

Nadere informatie

Slimme en gezonde steden: (samen)werken aan een gezonde leefomgeving. dr. Miriam Weber

Slimme en gezonde steden: (samen)werken aan een gezonde leefomgeving. dr. Miriam Weber Slimme en gezonde steden: (samen)werken aan een gezonde leefomgeving dr. Miriam Weber 19 april 2016 Mijn bijdrage Beelden uit onze omgeving. Gezonde leefomgeving: een nieuw frame? Governance: wie, hoe,

Nadere informatie

Omgevingswet & Omgevingsvisie. Kansen voor klimaatadaptatie

Omgevingswet & Omgevingsvisie. Kansen voor klimaatadaptatie Omgevingswet & Omgevingsvisie Kansen voor klimaatadaptatie Derk-Jan Verhaak 24 maart 2017 inhoud Omgevingswet Algemeen Omgevingsvisie Kansen voor klimaatadaptatie Peiling: 1. Wie heeft er wel eens van

Nadere informatie

Ontwikkeling Digitaal Stelsel Omgevingswet. Joyce de Jong (RWS) Ivo de Been (RWS)

Ontwikkeling Digitaal Stelsel Omgevingswet. Joyce de Jong (RWS) Ivo de Been (RWS) Ontwikkeling Digitaal Stelsel Omgevingswet Joyce de Jong (RWS) Ivo de Been (RWS) Inhoud Inhoud Wat is het? Wie maken het? Welke projecten zijn er? Wat vertellen we in deze sessie? Wat zijn de verschillen

Nadere informatie

Aan de slag met de. Omgevingsvisie

Aan de slag met de. Omgevingsvisie Aan de slag met de Omgevingsvisie Deze factsheet neemt u mee bij de start van het omgevingsplan en laat zien welke ervaringen zijn opgedaan met het opstellen van Omgevingsvisies. Omgevingsvisie Met de

Nadere informatie

ECFD/U201600970 Lbr. 16/050

ECFD/U201600970 Lbr. 16/050 Brief aan de leden T.a.v. het college en de raad informatiecentrum tel. (070) 373 8393 betreft Consultaties AMvB's bij Omgevingswet, Aanvullingswet Grondeigendom en wijziging Bro Samenvatting uw kenmerk

Nadere informatie

Geachte leden van de Tweede Kamer der Staten-Generaal,

Geachte leden van de Tweede Kamer der Staten-Generaal, Vereniging van de Nederlandse Chemische Industrie T (070) 337 87 87 F (070) 320 39 03 Loire 150 2491 AK Den Haag Postbus 443 2260 AK Leidschendam Tweede Kamer der Staten-Generaal T.a.v. de Voorzitter van

Nadere informatie

Wmo 2015 door Tweede Kamer

Wmo 2015 door Tweede Kamer Wmo 2015 door Tweede Kamer Een ruime tweederde meerderheid van de Tweede Kamer heeft op 24 april ingestemd met het wetsvoorstel van de Wmo 2015. De verwachting is dat de behandeling van het voorstel nog

Nadere informatie

Introductie omgevingswet en uitvoeringsregels

Introductie omgevingswet en uitvoeringsregels Introductie omgevingswet en uitvoeringsregels Wat zijn de grootste veranderingen? Henk Ullenbroeck henk.ullenbroeck@pouderoyen.nl Telefoon 06 120 42059 26 januari 2017 Regeerakkoord Rutte II De besluitvorming

Nadere informatie

Actualiteit nieuwe. Omgevingswet. Flip ten Cate, directeur Federatie Ruimtelijke kwaliteit. #nieuwe omgevings ambtenaar DE NIEUWE OMGEVINGS AMBTENAAR

Actualiteit nieuwe. Omgevingswet. Flip ten Cate, directeur Federatie Ruimtelijke kwaliteit. #nieuwe omgevings ambtenaar DE NIEUWE OMGEVINGS AMBTENAAR BIJEENKOMST Actualiteit nieuwe DE NIEUWE OMGEVINGS AMBTENAAR 15 maart 2016 Omgevingswet Flip ten Cate, directeur Federatie Ruimtelijke kwaliteit #nieuwe omgevings ambtenaar Actualiteit Omgevingswet a.

Nadere informatie