Als je de opdracht gemaakt hebt kun je het antwoord controleren door op onderstaande knop je klikken.

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Als je de opdracht gemaakt hebt kun je het antwoord controleren door op onderstaande knop je klikken."

Transcriptie

1 Opdrachten bij hoofdstuk 5 Opdracht 1 (toepassen, motiveren en inzicht) Het doel van de opdracht is het verwerven van inzicht in de processen die een rol spelen bij persoonswaarneming en het vergroten van het besef dat deze processen vaak automatisch verlopen. Na afloop van de oefening zul je beter in staat zijn om dergelijke processen te onderkennen. Voor het beantwoorden van deze opdracht wordt verondersteld dat de inhoud van heel hoofdstuk 5 bekend is. Lees dit hoofdstuk eventueel opnieuw. Lees vervolgens onderstaande tekst en beantwoord de vraag. Uit onderzoek blijkt dat kleuters (4-6 jaar oud) die een filmpje zagen waarin een vrouw piloot was en de passagiers bediend werden door een steward, achteraf denken dat zij een mannelijke piloot hebben gezien of dat zij een vrouw zagen die stewardess was.(uit: A. Dessens & P. Cohen-Kettenis (2004), Problemen op het gebied van de genderidentiteit en genderrol, in: Kind & Adolescent Praktijk (jrg. 3, nr. 3). Verklaar en motiveer met behulp van een of meer begrippen uit hoofdstuk 5 deze vertekening in de herinnering van de kleuters. Bespreek de gevonden verklaringen en motivaties met de docent en de medestudenten. Als je de opdracht gemaakt hebt kun je het antwoord controleren door op onderstaande knop je klikken. Antwoord bij opdracht 1 Opdracht 2 (ervaren en toepassen) Het doel van de opdracht is te ervaren hoe groot de invloed van gestaltprincipes zijn op indrukvorming. Door het maken van deze opdracht zul je na afloop beter in staat zijn om deze principes in de praktijk te herkennen. Lees eventueel opnieuw (gestaltprincipes). Maak de volgende opdracht: noem van elk van de volgende principes, figuur en achtergrond, nabijheid en gelijkheid, twee voorbeelden die volgens jou deze principes illustreren. Het ene voorbeeld moet op het gedrag van de waargenomen persoon of personen en het andere op het uiterlijk van de waargenomen persoon of personen toegepast worden. Geef bij de voorbeelden goed aan, wat je waarneemt (met andere woorden wat opvalt en het gestalt vormt) en wat de interpretatie is. Uiteindelijk moet je zes voorbeelden proberen te vinden. Je kunt voorbeelden nemen uit je werk, stage of het dagelijks leven. Bespreek de voorbeelden in de lesgroep en ga na of iedereen het eens is met de gekozen voorbeelden en of er voor alle principes voorbeelden zijn te vinden. Psychologie voor de praktijk Uitgeverij Coutinho

2 Als je de opdracht gemaakt hebt kun je het antwoord controleren door op onderstaande knop je klikken. Antwoord bij opdracht 2 Opdracht 3 (oefenen, toepassen, inzicht vergroten en uitzoeken) Het doel van de opdracht is om je verder te bekwamen in de consistentietheorie van Heider. De ervaring leert dat deze theorie als moeilijk wordt ervaren. Een goede oefening is dan om zelf voorbeelden te bedenken bij de theorie. Na afloop van de oefening zul je beter in staat zijn om deze theorie te gebruiken. Lees eventueel opnieuw het stukje over gestaltprincipes van paragraaf Maak vervolgens onderstaande opdrachten. a. In de tekst staat op pagina 155: Je neemt niet zo zeer iets anders waar, maar je gaat je waarneming anders interpreteren: je verandert je indruk. Leg in eigen woorden uit wat er verandert. Probeer dit duidelijk te maken met een voorbeeld. b. Bestudeer figuur 5.1 en probeer van elk van de hier weergegeven systemen (a t/m e) een voorbeeld te geven uit eigen privé ervaringen. c. Geef in eigen woorden weer waarom de systemen a en b in balans zijn en waarom de systemen c, d en e niet. Sluit hierbij aan bij de eerder genoemde voorbeelden. d. Bij een systeem dat in disbalans is, voorspelt Heider dat de waarnemer activiteiten zal ondernemen om weer in balans te komen. In elk systeem bestaan drie relaties: P O; O C en P X. Voorspel bij de systemen c, d en e welke relaties zullen veranderen om ervoor te zorgen dat de systemen weer in balans raken. Bespreek de antwoorden en voorbeelden met je docent en de medestudenten. Controleer daarbij of iedereen het eens is met de voorbeelden die je gekozen hebt. Als je de opdracht gemaakt hebt kun je het antwoord op vraag d controleren door op onderstaande knop je klikken. Antwoord bij opdracht 3 Psychologie voor de praktijk Uitgeverij Coutinho

3 Opdracht 4 (oefenen, verwoorden en ervaringen) Het doel van de opdracht is te oefenen met de begrippen cognitief schema en stereotype. Door het maken van de opdracht zul je deze begrippen beter gaan beheersen en ervaren waarom het moeilijk is om stereotypen te veranderen. Lees eventueel opnieuw (Kennisstructuren bij de waarnemer). Beantwoord de volgende vragen: a. Op welke drie niveaus beïnvloeden cognitieve schema s onze waarneming? b. Geldt dit ook voor een stereotype? c. Probeer zoveel mogelijk redenen te bedenken waarom een stereotiepe opvatting zo moeilijk te beïnvloeden is. d. Hoe zou jij een stereotiepe opvatting (bijvoorbeeld lichamelijk gehandicapte mensen zijn zielig, minder intelligent en hebben geen of minder seksuele gevoelens) proberen te beïnvloeden? Hoe houd je daarbij rekening met de werking van onze schema s? Motiveer je antwoorden. Bespreek de antwoorden met je docent en de medestudenten. Wissel daarbij vooral de antwoorden van vraag c en d met elkaar uit en becommentarieer ze indien nodig. Als je de opdracht gemaakt hebt kun je de antwoorden controleren door op onderstaande knop je klikken. Antwoord bij opdracht 4 Opdracht 5 (oefenen en motiveren) Het doel van de opdracht is te oefenen met het vinden van de juiste begrippen die van toepassing zijn op een omschrijving. Bij deze oefening is in principe het hele hoofdstuk 5 van toepassing. Door het maken van de oefening bekwaam je je verder in het correct gebruiken van de theoretische begrippen uit dit hoofdstuk. Voor het beantwoorden van deze opdracht wordt verondersteld dat de inhoud van heel hoofdstuk 5 bekend is. Lees dit hoofdstuk eventueel opnieuw. Lees vervolgens onderstaande beschrijvingen en beantwoord de vragen erbij. a. Knappe, dat wil zeggen aantrekkelijke kinderen worden als intelligenter gezien dan lelijke kinderen. Welk begrip of begrippen uit hoofdstuk 5 is/zijn van toepassing op deze indrukvorming? Motiveer je keuze. Psychologie voor de praktijk Uitgeverij Coutinho

4 b. Met een collega moet je een eerste gesprek voeren met een nieuwe cliënt. Deze cliënt hebben jullie beiden nog niet eerder gezien of gesproken. Er is wel schriftelijke rapportage over de cliënt. Je collega heeft dat goed gelezen en hem is opgevallen dat de cliënt een aantal verre reizen heeft gemaakt, redelijk welvarend is, gescheiden is en onlangs een ernstig auto-ongeluk heeft gehad. Jij had door drukke omstandigheden te weinig tijd om de rapportage goed door te lezen. Het enige wat je weet is dat de cliënt gescheiden is. Vijf minuten voordat het gesprek gaat beginnen wisselen jullie even je indrukken uit. Het blijkt dat jullie indrukken nogal verschillend zijn. Welk begrip of begrippen uit hoofdstuk 5 is/zijn van toepassing op deze verschillende indrukvorming? Motiveer je keuze. c. Dezelfde situatie als bij b: je moet samen met een collega een eerste gesprek met een nieuwe cliënt voeren. Nu zijn jullie echter ingesproken door je chef. Helaas heeft hij het verhaal over de cliënt in een verschillende volgorde verteld. Je collega kreeg te horen dat de cliënt intelligent, ijverig, impulsief, kritisch, saai en jaloers is. Jij kreeg hetzelfde te horen maar in de volgorde: de cliënt is saai, jaloers, kritisch, impulsief, intelligent en ijverig. Bij de voorbespreking blijkt weer dat jullie indrukken van de cliënt verschillend zijn. Welk begrip of begrippen uit hoofdstuk 5 is/zijn van toepassing op deze verschillende indrukvorming? Motiveer je keuze. d. Een hulpverlener die werkt bij een onderwijsadviesdienst krijgt van een basisschool een rapportage over een probleemleerling uit groep 6. De hulpverlener begint snel een verslag van een leerkracht te lezen. In dit verslag wordt de leerling alleen aangeduid met een voornaam, namelijk Wil. Er staat onder andere te lezen dat Wil zich vaak ongeïnteresseerd gedraagt, moeilijk de aandacht bij de leerstof kan houden en in zo n geval snel afgeleid wordt of andere kinderen stoort in hun werkzaamheden. Bij de hulpverlener ontwikkelt zich al snel een beeld van de probleemleerling. De onderwijsadviesdienst wil de leerling graag observeren in de schoolse situatie om tot een genuanceerd oordeel te komen. Als de hulpverlener in de klas komt wordt hem de probleemleerling voorgesteld. Tot zijn verbazing verschijnt voor hem een meisje. Op grond van de rapportage had hij zich een jongen voorgesteld. Welk begrip of begrippen uit hoofdstuk 5 is/zijn van toepassing op deze indrukvorming? Motiveer je keuze. Bespreek de voorbeelden in de lesgroep en met de docent en ga na of iedereen het eens is met de antwoorden en de hiervoor gegeven motivatie. Als je de opdracht gemaakt hebt kun je het antwoord controleren door op onderstaande knop je klikken. Antwoord bij opdracht 5 Opdracht 6 (oefenen) Het doel van de opdracht is inzicht verwerven in de werking van de fundamentele attributiefout. Door het maken van deze opdracht zul je de fout eerder herkennen en leer je om deze te voorkomen. Psychologie voor de praktijk Uitgeverij Coutinho

5 Lees eventueel opnieuw paragraaf en maak vervolgens onderstaande opdracht. Stel je voor dat je in de derde klas van een middelbare school werkt of stage loopt. In deze klas moeten de kinderen een spreekbeurt houden over een boek dat ze gelezen hebben. Adriaan heeft dit afgelopen ochtend moeten doen en dat is niet goed gegaan. Hij kon niet goed uitleggen waar het boek over ging en op de meeste vragen van de medeleerlingen wist hij geen bevredigend antwoord te geven. Je merkt dat er gemor in de groep is en dat de leerlingen al snel een negatief oordeel over Adriaan klaar hebben. Zelf weet je echter dat Adriaan het op dit moment thuis moeilijk heeft omdat er een broertje ernstig ziek is. De meeste leerlingen weten dit niet. Je denkt dat de thuisomstandigheden een rol gespeeld hebben bij de mislukte spreekbeurt van Adriaan en vermoedt dat de leerlingen de fundamentele attributiefout maken. De vraag is: hoe leg je aan kinderen van deze leeftijd (14 à 16 jaar) uit wat een fundamentele attributiefout is. Zorg daarbij dat je aansluit bij hun belevingswereld. Opdracht 7 (toepassen, motiveren, inzicht en ervaren) Het doel van de opdracht is het verwerven van inzicht in de processen die een rol spelen bij persoonswaarneming en het vergroten van het besef dat deze processen vaak automatisch verlopen. Na afloop van de oefening zul je beter in staat zijn om dergelijke processen te onderkennen. Voor het beantwoorden van deze opdracht wordt verondersteld dat de inhoud van heel hoofdstuk 5 bekend is. Lees dit hoofdstuk eventueel opnieuw. Lees vervolgens onderstaande tekst en beantwoord de vraag. Uit onderzoek blijkt dat uiterlijke kenmerken van jongeren in de hulpverlening een rol spelen bij de begeleiding en behandeling ( 1 Bron: G. Gielen G. (2003), Onaantrekkelijk? Uitgeverij Garant. Besproken in: Psychopraxis (2004). Jrg. 6, nr. 4. p. 160). Bekend is dat fysiek onaantrekkelijke jongeren bijvoorbeeld te dikke kinderen het mikpunt kunnen zijn van pesterijen door andere kinderen. Het ligt niet voor de hand te denken dat begeleiders of hulpverleners zich laten leiden door de uiterlijke kenmerken van de kinderen. Desgevraagd ontkennen hulpverleners dat dan ook. Maar in dit onderzoek bleek, aan de hand van een foto-experiment, dat hulpverleners aantrekkelijke jongeren meer positieve eigenschappen toebedelen dan onaantrekkelijke jongeren. a. Hoe zou je aan de hand van de theorie uit hoofdstuk 5 deze tegenstrijdigheid bij hulpverleners kunnen verklaren? b. Wat zou er moeten gebeuren om zoveel mogelijk te voorkomen dat hulpverleners aantrekkelijke jongeren voortrekken ten opzichte van onaantrekkelijke jongeren? Geef zoveel mogelijk suggesties en motiveer deze. c. Kun je je voorstellen dat jijzelf ook in deze val zou trappen? Of denk jij ook dat je geen onderscheid zult maken tussen onaantrekkelijke en aantrekkelijke jongeren? Probeer je antwoord te motiveren. Psychologie voor de praktijk Uitgeverij Coutinho

6 Bespreek de antwoorden in de lesgroep en met de docent en wissel suggesties en oplossingen met elkaar uit. Psychologie voor de praktijk Uitgeverij Coutinho

7 Antwoord bij opdracht 1 De verklaring voor dit verschijnsel is te vinden in de begrippen cognitief schema en stereotype. Kinderen op deze leeftijd hebben al genderstereotypen gevormd (starre cognitieve schema s over wat mannelijk en vrouwelijk gedrag is). Jonge kinderen kunnen nogal star zijn in hun denken wat wel en niet bij de vrouwelijke dan wel mannelijke sekse past. De stereotypen gaan de manier waarop nieuwe informatie wordt verwerkt beïnvloeden. Deze kinderen zagen niet dat de piloot een vrouw was omdat dit niet in hun schema past. Wellicht was er een onbewuste gedachte als: Dat kan niet waar zijn, een piloot is een man. Terug Psychologie voor de praktijk Uitgeverij Coutinho

8 Antwoord bij opdracht 2 Principe van figuur en achtergrond Gedrag: Waarneming: een man die langdurig hoest tijdens een klassiek concert valt daarmee op. Hij wordt figuur en de muziek of het orkest achtergrond. Interpretatie: dat is wat moeilijk te geven bij dit voorbeeld. Er kan irritatie zijn ( laat hem weggaan ), of medelijden ( hij kan er niets aan doen ). Uiterlijk: Waarneming: in een Afrikaanse band valt de witte muzikant op. Hij wordt figuur en de band achtergrond. Interpretatie: dat kan ook van alles zijn, van oh wat leuk tot dit hoort niet bij iemand die racistisch denkt. Daar komt dit voorbeeld ook vandaan. Het komt uit de tijd van de apartheid in Zuid-Afrika. Het was toen verboden om als blanke met zwarten muziek te maken. De muzikant bleek echter een witte neger te zijn. Hij was een albino. Principe van gelijkheid Gedrag: Waarneming: mensen, die door het hele stadon verspreid zitten, springen op als een speler van een voetbalclub, bijvoorbeeld van een nationaal elftal, scoort. Interpretatie: de opspringende mensen horen bij elkaar, ze zijn gelijk in gedrag en allemaal supporter van dat elftal. Uiterlijk: Waarneming: individuele en groepjes mensen die door de hele stad verspreid lopen, in parken of op terrasjes zitten, dragen allemaal een oranje shirt. Interpretatie: deze mensen horen bij elkaar, want ze dragen dezelfde kleur. Het zijn allemaal supporters van het Nederlands elftal. Principe van nabijheid Gedrag: Waarneming: de mensen die op een terras aan een zelfde tafeltje zitten, horen bij elkaar. Interpretatie: deze is afhankelijk van andere kenmerken. Zo kan er geconcludeerd worden dat het een groepje vriendinnen of een gezin betreft. Uiterlijk: Van het principe van nabijheid bestaat geen voorbeeld gebaseerd op uiterlijke kenmerken. Nabijheid veronderstelt namelijk gedrag. Terug Psychologie voor de praktijk Uitgeverij Coutinho

9 Antwoord bij opdracht 3 Wat er verandert, is altijd de interpretatie van de waarnemer van de relatie. Dus dat kan alleen maar een relatie zijn waarin P (de waarnemer) wordt genoemd. Bij systeem c kan of de relatie P O of de relatie P X veranderen. Een van de twee zal negatief worden wat betekent dat de waarnemer de eerdere positieve indruk van die persoon gaat veranderen in een negatieve. Bij systeem d kan weer de relatie P O of de relatie P X veranderen. Om in balans te komen kan of de relatie P O positief worden, of de relatie P X negatief worden. Systeem e raakt in balans als de relatie P O of P X verandert. Een van deze twee moet positief worden. Het resultaat is dan bijvoorbeeld de weergave bij systeem a. Terug Psychologie voor de praktijk Uitgeverij Coutinho

10 Antwoord bij opdracht 4 a. Aandacht, herinnering en toekomstig gedrag. b. Ja, een stereotype is ook een cognitief schema, maar dan een star schema over een groep mensen. c. Een aantal mogelijke redenen is: het bevestigt zichzelf (iemand met een stereotype ziet alleen de gebeurtenissen die erin passen); een stereotype is eenvoudig en bespaart tijd, je hoeft niet na te denken; en een derde reden kan zijn dat een stereotype een veilig gevoel geeft: het is duidelijk hoe je moet denken. d. Het beïnvloeden kan bijvoorbeeld door veel informatie te geven die strijdig is met de inhoud van de stereotype. Maar alleen dat is niet genoeg. Je moet daarbij rekening houden met de functies van een stereotype. Als deze veiligheid of eenvoud biedt moet je bij je informatie daarmee rekening houden. Terug Psychologie voor de praktijk Uitgeverij Coutinho

11 Antwoord bij opdracht 5 a. Het halo-effect van de aantrekkelijkheid. b. Het verdunningseffect. c. Het primacy en recency-effect. d. Kennisstructuur bij de waarnemer. Terug Psychologie voor de praktijk Uitgeverij Coutinho

Je antwoorden bij opdracht a. kun je vergelijken met andere voorbeelden door op onderstaande knop te klikken.

Je antwoorden bij opdracht a. kun je vergelijken met andere voorbeelden door op onderstaande knop te klikken. Opdrachten bij hoofdstuk 10 Opdracht 1 (ervaren, inzicht en motiveren) Het doel van de opdracht is te ervaren welke belangrijke rol non-verbale communicatie kan spelen bij het overtuigen of motiveren van

Nadere informatie

3. Wat betekent dat voor de manier waarop lesgegeven zou moeten worden in de - voor jou - moeilijke vakken?

3. Wat betekent dat voor de manier waarop lesgegeven zou moeten worden in de - voor jou - moeilijke vakken? Werkblad: 1. Wat is je leerstijl? Om uit te vinden welke van de vier leerstijlen het meest lijkt op jouw leerstijl, kun je dit simpele testje doen. Stel je eens voor dat je zojuist een nieuwe apparaat

Nadere informatie

Opdrachten bij hoofdstuk 6. Opdracht 1 (oefenen, verwoorden en motiveren)

Opdrachten bij hoofdstuk 6. Opdracht 1 (oefenen, verwoorden en motiveren) Opdrachten bij hoofdstuk 6 Opdracht 1 (oefenen, verwoorden en motiveren) Het doel van de opdracht is een verdere bekwaming in het onderscheid maken tussen een emotie en een stemming. Na afloop van deze

Nadere informatie

Als de opdracht is gemaakt, kun je, door middel van het aanklikken van onderstaande knop, nog een aantal voorbeelden lezen.

Als de opdracht is gemaakt, kun je, door middel van het aanklikken van onderstaande knop, nog een aantal voorbeelden lezen. Opdrachten bij hoofdstuk 1 Opdracht 1 (verwerken en ervaren) Het doel van deze opdracht is dat de speciale positie die de psychologie binnen de wetenschappen inneemt duidelijker wordt. Na het maken van

Nadere informatie

BLPA Curriculum. - Waarom we ons op romantisch vlak voelen aangetrokken tot iets wat we zelf niet zijn.

BLPA Curriculum. - Waarom we ons op romantisch vlak voelen aangetrokken tot iets wat we zelf niet zijn. BLPA Curriculum Module #1 - Waarom we ons op romantisch vlak voelen aangetrokken tot iets wat we zelf niet zijn. - Waarom we niet in een gelijkwaardige wereld leven, wanneer het op mannelijke of vrouwelijke

Nadere informatie

Instructie: Lees eventueel opnieuw paragraaf 9.2. Maak daarna onderstaande opdrachten.

Instructie: Lees eventueel opnieuw paragraaf 9.2. Maak daarna onderstaande opdrachten. Opdrachten bij hoofdstuk 9 Opdracht 1 (ervaren, verwoorden en verklaren) Het doel van de opdracht is te ervaren dat de communicatie tussen mensen en dieren altijd non-verbaal verloopt. Door het maken van

Nadere informatie

Zelfbeeld. Het zelfvertrouwen wordt voor een groot deel bepaald door de ideeën die het kind over zichzelf heeft: het zelfbeeld.

Zelfbeeld. Het zelfvertrouwen wordt voor een groot deel bepaald door de ideeën die het kind over zichzelf heeft: het zelfbeeld. Zelfbeeld Het zelfvertrouwen wordt voor een groot deel bepaald door de ideeën die het kind over zichzelf heeft: het zelfbeeld. Een kind dat over het algemeen positief over zichzelf denkt, heeft meer zelfvertrouwen.

Nadere informatie

Opdrachten bij hoofdstuk 4. Opdracht 1 (verwerken, oefenen en toepassen)

Opdrachten bij hoofdstuk 4. Opdracht 1 (verwerken, oefenen en toepassen) Opdrachten bij hoofdstuk 4 Opdracht 1 (verwerken, oefenen en toepassen) Met behulp van deze opdracht ga je uitzoeken hoe het begrippenpaar binnenwereld en buitenwereld en het begrippenpaar primaire en

Nadere informatie

Doelstelling Testen of u onbewuste vooroordelen hebt ten aanzien van mannen en vrouwen in de wetenschap.

Doelstelling Testen of u onbewuste vooroordelen hebt ten aanzien van mannen en vrouwen in de wetenschap. Activiteit: Impliciete Associatietest Doelstelling Testen of u onbewuste vooroordelen hebt ten aanzien van mannen en vrouwen in de wetenschap. Materialen Computer met internettoegang Werkmethodes De IAT

Nadere informatie

Welkom! Bij de kennismaking met Acceptance and Commitment Therapy (ACT)

Welkom! Bij de kennismaking met Acceptance and Commitment Therapy (ACT) Welkom! Bij de kennismaking met Acceptance and Commitment Therapy (ACT) Even mezelf voorstellen Boeken - Jansen, G.: Denk wat je wilt, doe wat je droomt - Jansen, G.: Leef! - Jansen, G.: Laat los: ruimte

Nadere informatie

Inhoud. Inleiding 9. 5 Planning 83 5.1 Leerdoelen en persoonlijke doelen 84 5.2 Het ontwerpen van het leerproces 87 5.3 Planning in de tijd 89

Inhoud. Inleiding 9. 5 Planning 83 5.1 Leerdoelen en persoonlijke doelen 84 5.2 Het ontwerpen van het leerproces 87 5.3 Planning in de tijd 89 Inhoud Inleiding 9 1 Zelfsturend leren 13 1.1 Zelfsturing 13 1.2 Leren 16 1.3 Leeractiviteiten 19 1.4 Sturingsactiviteiten 22 1.5 Aspecten van zelfsturing 25 1.6 Leerproces vastleggen 30 2 Oriëntatie op

Nadere informatie

Nationaal Gevangenismuseum Gevangen in beeld

Nationaal Gevangenismuseum Gevangen in beeld Nationaal Gevangenismuseum Gevangen in beeld Groep 8 Les 1. Boeven in beeld Les 1. Boeven in beeld Nationaal Gevangenismuseum Groep 8 120 minuten Samenvatting van de les De les begint met een klassikaal

Nadere informatie

Compaen pakt aan.

<prikkelaar toevoegen> Compaen pakt aan. Compaen pakt aan. Ik weet hoe ik jou kan bereiken Versterk je leerkracht: Hoe bereik ik de kinderen in mijn klas? 19 maart 2014 Jelte van der Kooi trainer/ adviseur schoolbegeleider

Nadere informatie

Het gedragmodel. 1. Inleiding

Het gedragmodel. 1. Inleiding Het gedragmodel 1. Inleiding Het gedragmodel is een NLP-techiek, ontwikkeld door Peter Dalmeijer (zie www.vidarte.nl) en Paul Lenferink. Het model leert ons feedback te geven waarbij we anderen op hun

Nadere informatie

Ontdek je kracht voor de leerkracht

Ontdek je kracht voor de leerkracht Handleiding les 1 Ontdek je kracht voor de leerkracht Voor je ligt de handleiding voor de cursus Ontdek je kracht voor kinderen van groep 7/8. Waarom deze cursus? Om kinderen te leren beter in balans te

Nadere informatie

Feedback is the breakfast of champions. Ken Blanchard

Feedback is the breakfast of champions. Ken Blanchard 1 Feedback is the breakfast of champions. Ken Blanchard Feedback en de rol van feedback In dit hoofdstuk gaan we in op wat feedback is en ook wat het niet is. Daarnaast beschrijven we waarom feedback zo

Nadere informatie

Tekst lezen en vragen stellen

Tekst lezen en vragen stellen 1. Lees de uitleg. Tekst lezen en vragen stellen Als je een tekst leest, kunnen er allerlei vragen bij je opkomen. Bijvoorbeeld: Welke leerwegen zijn er binnen het vmbo? Waarom moet je kritisch zijn bij

Nadere informatie

Respectvol reageren op gevoelens

Respectvol reageren op gevoelens OPDRACHTFORMULIER Respectvol reageren op gevoelens Naam student: Datum: 1 Lees het handelingsformulier van deze vaardigheid en noteer vragen en opmerkingen. Bespreek deze met medestudenten of je docent.

Nadere informatie

Leren in contact met paarden Communicatie die is gebaseerd op gelijkwaardigheid (Door Ingrid Claassen, juni 2014)

Leren in contact met paarden Communicatie die is gebaseerd op gelijkwaardigheid (Door Ingrid Claassen, juni 2014) Leren in contact met paarden Communicatie die is gebaseerd op gelijkwaardigheid (Door Ingrid Claassen, juni 2014) Inleiding De kern van (autisme)vriendelijke communicatie is echt contact, gebaseerd op

Nadere informatie

LEERKRACHTGEDEELTE DOE-ACTIVITEIT: SMS. AMIRA EN ILIAS VAN MAART TOT MEI

LEERKRACHTGEDEELTE DOE-ACTIVITEIT: SMS. AMIRA EN ILIAS VAN MAART TOT MEI LEERKRACHTGEDEELTE DOE-ACTIVITEIT: SMS. AMIRA EN ILIAS VAN MAART TOT MEI Omschrijving van de activiteit De leerlingen lezen sms -jes van een verliefde jongere en bepalen aan de hand van de berichtjes het

Nadere informatie

Opdrachten bij hoofdstuk 7. Opdracht 1 (ervaren)

Opdrachten bij hoofdstuk 7. Opdracht 1 (ervaren) Opdrachten bij hoofdstuk 7 Opdracht 1 (ervaren) Het doel van de opdracht is te ervaren dat al ons gedrag gemotiveerd is. Door het maken van deze opdracht zul je beseffen dat het motivatiebegrip een kernbegrip

Nadere informatie

OPDRACH TE N B I J TH E M A 4

OPDRACH TE N B I J TH E M A 4 OPDRACH TE N B I J TH E M A 4 COM MU N I C A TI E Eén blik en ik weet genoeg. INLEIDING In je toekomstige beroep communiceer je de hele dag: met cliënten, collega s, leidinggevenden, ouders, verzorgers.

Nadere informatie

www.rkdiaconie.nl/ er zijn/ specifieke activiteit uitvoeren

www.rkdiaconie.nl/ er zijn/ specifieke activiteit uitvoeren BEGRIJP JE WAT IK ZEG? Over communicatie, luisteren en vooroordelen Situering Om op een zinvolle manier met elkaar te communiceren, heb je veel vaardigheden nodig. De doelstellingen van deze trainingsachtige

Nadere informatie

Perspectief 3e editie 2 vmbo Anders dan anderen krant. 1. Voorpagina

Perspectief 3e editie 2 vmbo Anders dan anderen krant. 1. Voorpagina Perspectief 3e editie 2 vmbo Anders dan anderen krant 1. Voorpagina Geen mens is hetzelfde, want iedereen is weer anders. Elk mens heeft iets unieks. Dat maakt het soms lastig om elkaar te begrijpen. Of

Nadere informatie

Cognitieve gedragstherapie bij autisme

Cognitieve gedragstherapie bij autisme Cognitieve gedragstherapie bij autisme Caroline Schuurman, gz-psycholoog Centrum Autisme Rivierduinen Nieuwe ontwikkelingen in de behandeling van autisme bij volwassenen Utrecht, 14 juni 2011 CGT bij autisme

Nadere informatie

Bijlage 1: Opdrachten bij het boek Identiteitsontwikkeling en leerlingbegeleiding. Per groepje van 2/3 uitwerken.

Bijlage 1: Opdrachten bij het boek Identiteitsontwikkeling en leerlingbegeleiding. Per groepje van 2/3 uitwerken. Bijlage 1: Opdrachten bij het boek Identiteitsontwikkeling en leerlingbegeleiding. Per groepje van 2/3 uitwerken. Hoofdstuk 1: Opdracht 1: Groepsprofiel en de puberteit Bespreek en noteer kort: Hoe je

Nadere informatie

Een voorlopige balans (Periode 1)

Een voorlopige balans (Periode 1) Een voorlopige balans (Periode 1) Omschrijving van deze periode We hebben tijdens dit schooljaar al heel wat gediscussieerd, besproken, nagedacht, Je hebt in deze gesprekken, maar ook in de logboekopdrachten

Nadere informatie

Interviews: - interview: vragen gast - vragen pleeggezin - vragen aan begeleider van Open Thuis - Interview met de dienst VMG :

Interviews: - interview: vragen gast - vragen pleeggezin - vragen aan begeleider van Open Thuis - Interview met de dienst VMG : Bijlage Interviews: - interview: vragen gast - vragen pleeggezin - vragen aan begeleider van Open Thuis - Interview met de dienst VMG : Interview: vragen gast : Levensgeschiedenis: Zie dossier Hoe vind

Nadere informatie

Vraag 3 Bekijk scène 1, scène 2 en scène 3 nogmaals en lees de tekst De ontdekking.

Vraag 3 Bekijk scène 1, scène 2 en scène 3 nogmaals en lees de tekst De ontdekking. Feedbackvragen Casus Doortje Vraag 1 Lees de tekst De ontdekking en bekijk scène 2 en scène 3 nogmaals. Beantwoord daarna de vraag. Nemen de moeder en vader van Doortje voldoende afstand tot Doortje? a.

Nadere informatie

Niet Normaal. Hetero s zijn niet normaal, ze zijn gewoon met meer.

Niet Normaal. Hetero s zijn niet normaal, ze zijn gewoon met meer. LEIDRAAD VOOR BEGELEIDERS Niet Normaal Hetero s zijn niet normaal, ze zijn gewoon met meer. Het project Niet Normaal wil seksuele diversiteit bespreekbaar maken bij (Gentse) jongeren van 14 tot 18 jaar.

Nadere informatie

INLEIDING. Inleiding

INLEIDING. Inleiding INLEIDING 13 Inleiding Je hebt besloten dit boek te lezen. Waarschijnlijk heb je op dit moment een relatie. En waarschijnlijk ben je benieuwd hoe je je relatie kunt verbeteren: je begrijpt je partner niet

Nadere informatie

Vooroordelen, waar komen die vandaan?

Vooroordelen, waar komen die vandaan? HANDLEIDING Vooroordelen, waar komen die vandaan? Korte omschrijving werkvorm Vooroordelen, iedereen heeft ze, maar waarom eigenlijk? En wanneer is het erg, wanneer hebben jij of anderen er last van? Met

Nadere informatie

LESBRIEF BIJ STAGE LOPEN

LESBRIEF BIJ STAGE LOPEN LESBRIEF BIJ STAGE LOPEN WAAROM DIT BOEKJE? 1. Denk jij, na het lezen van deze bladzijde dat dit boekje nuttig voor jou kan zijn? a. Ja,.. b. Nee, want c. Dat weet ik nog niet, omdat 2. Wat hoop jij na

Nadere informatie

De diep verstandelijk gehandicapte medemens

De diep verstandelijk gehandicapte medemens De diep verstandelijk gehandicapte medemens Eerste druk, mei 2012 2012 Wilte van Houten isbn: 978-90-484-2352-1 nur: 895 Uitgever: Free Musketeers, Zoetermeer www.freemusketeers.nl Hoewel aan de totstandkoming

Nadere informatie

Praten over boeken in de klas Het vragenspel van Aidan Chambers

Praten over boeken in de klas Het vragenspel van Aidan Chambers Praten over boeken in de klas Het vragenspel van idan hambers We weten pas wat we denken als we het onszelf horen zeggen. (idan hambers). Elk individu, kind en volwassene, beleeft een tekst op geheel eigen

Nadere informatie

RK Christoffelschool Gendringen

RK Christoffelschool Gendringen Minorcontract 2012-2013. Persoonlijke gegevens Naam Klas Iselinge Hogeschool Stageschool (naam en plaats) Mariska Grievink VR4A RK Christoffelschool Gendringen 2. Minorgegevens Naam van de minor Begeleidend

Nadere informatie

maandag 11 mei inleveren! STAGE BOEK 2015 VAN.AFDELING...

maandag 11 mei inleveren! STAGE BOEK 2015 VAN.AFDELING... maandag 11 mei inleveren! STAGE BOEK 2015 VAN.AFDELING... 1 Gegevens leerling Naam Adres Postcode Woonplaats Geboortedatum Telefoon Afdeling/leerweg Gegevens school Naam Schoolbegeleider Adres Plaats Telefoon

Nadere informatie

Hanneke van Herk. 1. Beschrijvingsopdracht: Uitgewerkt persoonlijke reactie:

Hanneke van Herk. 1. Beschrijvingsopdracht: Uitgewerkt persoonlijke reactie: 1. Beschrijvingsopdracht: Motivatie: Ik heb dit boek gelezen, omdat ik een deel van de film had gezien en nieuwsgierig was naar de rest van het verhaal. Ik was eerst begonnen aan het boek Karakter van

Nadere informatie

Klas in bedrijf. Werkbladen. Bedrijf en logistiek proces - 3. Talenten en beroepen: logistiek. Peter Hantson

Klas in bedrijf. Werkbladen. Bedrijf en logistiek proces - 3. Talenten en beroepen: logistiek. Peter Hantson Klas in bedrijf www.klasinbedrijf.be Werkbladen Techniek in de klas Reëel bedrijfsbezoek Bedrijf en logistiek proces - 3 Talenten en beroepen: logistiek Peter Hantson 2013 2015 Dit materiaal is auteursrechtelijk

Nadere informatie

Workshop voorbereiden Authentieke instructiemodel

Workshop voorbereiden Authentieke instructiemodel Workshop voorbereiden Authentieke instructiemodel Workshop voorbereiden Uitleg Start De workshop start met een echte, herkenbare en uitdagende situatie. (v.b. het is een probleem, een prestatie, het heeft

Nadere informatie

Bedrijf en effecten - 3 Talenten en beroepen

Bedrijf en effecten - 3 Talenten en beroepen Klas in bedrijf www.klasinbedrijf.be Werkbladen Techniek in de klas Reëel bedrijfsbezoek Bedrijf en effecten - 3 Talenten en beroepen Peter Hantson 2013 2015 Dit materiaal is auteursrechtelijk beschermd.

Nadere informatie

Derks & Derks B.V. Derks & Derks Selectievalkuilen-kalender De meest voorkomende selectievalkuilen op humoristische wijze toegelicht.

Derks & Derks B.V. Derks & Derks Selectievalkuilen-kalender De meest voorkomende selectievalkuilen op humoristische wijze toegelicht. 2006 Derks & Derks Selectievalkuilen-kalender De meest voorkomende selectievalkuilen op humoristische wijze toegelicht. Januari 52 1 2 3 4 5 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23

Nadere informatie

Wat is verantwoordelijkheid en waarom is het belangrijk?

Wat is verantwoordelijkheid en waarom is het belangrijk? Wat is verantwoordelijkheid en waarom is het belangrijk? Verantwoordelijkheid. Ja, ook heel belangrijk voor school!!! Het lijkt veel op zelfstandigheid, maar toch is het net iets anders. Verantwoordelijkheid

Nadere informatie

Algemene doelen en de link met de vakoverschrijdende eindtermen vind je in de handleiding bij dit lespakket.

Algemene doelen en de link met de vakoverschrijdende eindtermen vind je in de handleiding bij dit lespakket. Doelstelling(en) Leerplandoelen - Leerplandoelstelling 1 Koppelt interne en externe factoren die de mens en zijn gedrag kunnen beïnvloeden aan concreet gedrag. - Leerplandoelstelling 35 Geeft voorbeelden

Nadere informatie

Training. Coachend begeleiden

Training. Coachend begeleiden Training Coachend begeleiden Colofon Uitgeverij: Edu Actief b.v. 0522-235235 info@edu-actief.nl www.edu-actief.nl Auteurs: Bertine Pruim Inhoudelijke redactie: Napona Smid Titel: Factor-E Coachend begeleiden

Nadere informatie

DEEL 2: Leerdoelenoverzicht (groep 3-4)

DEEL 2: Leerdoelenoverzicht (groep 3-4) Excellente gespreksvoering met excellente leerlingen DEEL 2: Leerdoelenoverzicht (groep 3-4) Deze uitgave maakt onderdeel uit van het product Excellente gespreksvoering met excellente leerlingen. Dit product

Nadere informatie

Lesonderwerp: Hocus pocus circus: Een nieuw dier samenstellen a.d.h.v. verschillende materialen.

Lesonderwerp: Hocus pocus circus: Een nieuw dier samenstellen a.d.h.v. verschillende materialen. Vak: MUVO Lesonderwerp: Hocus pocus circus: Een nieuw dier samenstellen a.d.h.v. verschillende materialen. Doelen: Eindtermen: Muvo 1.2 De leerlingen kunnen door betasten en voelen (tactiel), door kijken

Nadere informatie

(Docentenhandleiding) Rollenspel

(Docentenhandleiding) Rollenspel (Docentenhandleiding) Rollenspel Een rollenspel is als het ware een klein toneelstukje. In een rollenspel komen personages aan bod die bepaalde eigenschappen of een doel in het verhaal hebben. De bedoeling

Nadere informatie

Muziekcoaching, wie doet dat? Muziekcoaching, wat is dat?

Muziekcoaching, wie doet dat? Muziekcoaching, wat is dat? Ook in jullie Schoolwerkplan staat waarschijnlijk dat de leerkrachten muzieklessen verzorgen in hun eigen groep. Of misschien dat deze lessen gegeven worden door een van de collega s die wat meer onderlegd

Nadere informatie

Handleiding BPV-beoordeling voor de deelnemer. Dossiers 2013-2014

Handleiding BPV-beoordeling voor de deelnemer. Dossiers 2013-2014 Handleiding BPV-beoordeling voor de deelnemer Inhoudsopgave Inleiding... 3 Begrippenlijst... 4 Informatie BPV-beoordeling... 6 Kerntaken, werkprocessen, competenties, beoordelingscriteria en Arbo-regels...

Nadere informatie

Drijfveren. Een belangrijke (on)bewuste drijfveer is dat ZELF beter wil zijn dan de ANDER

Drijfveren. Een belangrijke (on)bewuste drijfveer is dat ZELF beter wil zijn dan de ANDER Inleiding Kennis over het tot stand komen van gedrag Bewustwording van de invloed van ons eigen gedrag op onze omgeving? Ervaren wat JIJ kan doen om je eigen gedrag en dat van anderen te verbeteren Drijfveren

Nadere informatie

Au-tomutilatie. Een groot probleem, een grote uitdaging. Carmen van Bussel Orthopedagoog/GZ-psycholoog

Au-tomutilatie. Een groot probleem, een grote uitdaging. Carmen van Bussel Orthopedagoog/GZ-psycholoog Au-tomutilatie Een groot probleem, een grote uitdaging Carmen van Bussel Orthopedagoog/GZ-psycholoog Inhoud Waarom verwonden cliënten zichzelf? Handelingsverlegenheid en machteloosheid bij begeleiders

Nadere informatie

Module Docent contact uren Zelfstudie. Psychologie en psychopathologie 11 44 uur Chakrapsychologie 11 72 uur

Module Docent contact uren Zelfstudie. Psychologie en psychopathologie 11 44 uur Chakrapsychologie 11 72 uur Deelopleiding Healing en Energiewerk Mogelijkheden Je kunt deze opleiding en de modules van de opleiding op verschillende manieren benutten. Onderstaand vind je een overzicht van de mogelijkheden. 1. Je

Nadere informatie

DEEL 2: Leerdoelenoverzicht (groep 5-8)

DEEL 2: Leerdoelenoverzicht (groep 5-8) Excellente gespreksvoering met excellente leerlingen DEEL 2: Leerdoelenoverzicht (groep 5-8) Deze uitgave maakt onderdeel uit van het product Excellente gespreksvoering met excellente leerlingen. Dit product

Nadere informatie

Lespakket Middenbouw Lesmodule M1 Horen, zien en zwijgen

Lespakket Middenbouw Lesmodule M1 Horen, zien en zwijgen Lespakket Middenbouw Lesmodule M1 Horen, zien en zwijgen Natuurproject SAMEN OP PAD Activiteit ALGEMEEN Versie 1 Horen, zien en zwijgen Doelstelling lesmodule Voorbereiding: Ontdekken van drie zintuigen

Nadere informatie

Inhoudsopgave. Voorwoord 7 Inleiding 11

Inhoudsopgave. Voorwoord 7 Inleiding 11 Inhoudsopgave Voorwoord 7 Inleiding 11 1 Gevoel en verstand in de liefde 15 2 De partnerkeuze 21 3 Mythes over de liefde 29 4 De liefde ontraadseld 35 5 Verbetering begint bij jezelf 43 6 De vaardigheden

Nadere informatie

Voorlezen en vertellen - Pabo 1. Voorlezen en vertellen Pabo 1

Voorlezen en vertellen - Pabo 1. Voorlezen en vertellen Pabo 1 Voorlezen en vertellen Pabo 1 149 150 Voorlezen en vertellen - Pabo 1 1. (Interactief) voorlezen Waar gaat het over? 'Ik heb het wel in jouw stem gehoord' is de titel van een boek van Helma van Lierop

Nadere informatie

Eindverslag Academische Opleidingsschool Sophianum, juni 2011

Eindverslag Academische Opleidingsschool Sophianum, juni 2011 Eindverslag Academische Opleidingsschool Sophianum, juni 2011 Welke middelen kan een docent tijdens zijn les gebruiken / hanteren om leerlingen van havo 4 op het Sophianum meer te motiveren? Motivatie

Nadere informatie

DO'S EN DON'TS VOOR OUDERS

DO'S EN DON'TS VOOR OUDERS WWW.PESTWEB.NL DO'S EN DON'TS VOOR OUDERS Kinderen en jongeren willen je hulp, als je maar (niet)... Wat kinderen zeggen over pesten Kinderen gaan over het algemeen het liefst met hun probleem naar hun

Nadere informatie

Een spreekbeurt houden

Een spreekbeurt houden Een spreekbeurt houden Kies je onderwerp Je kiest natuurlijk een onderwerp waar je veel belangstelling voor hebt. Misschien weet je er al veel van, of je wilt dat nu juist gaan onderzoeken! Ga vervolgens

Nadere informatie

Dit artikel en onderzoek zijn onderdeel van mijn afstudeeropdracht bij de eerstegraadsopleiding wiskunde bij het IVLOS in Utrecht.

Dit artikel en onderzoek zijn onderdeel van mijn afstudeeropdracht bij de eerstegraadsopleiding wiskunde bij het IVLOS in Utrecht. Han Bäumer han.baumer@xs4all.nl Vaardigheden inzichtelijk UniC en!mpulse zijn twee scholen die naast de cognitieve vaardigheden ook (persoonlijke) vaardigheden trainen. Om deze vaardigheden te concretiseren

Nadere informatie

Pestprotocol Het Mozaïek

Pestprotocol Het Mozaïek Pestprotocol Het Mozaïek Een leerling wordt gepest als hij of zij geregeld en voor een langere periode wordt blootgesteld aan negatieve acties van welke soort dan ook door één of meerdere leerlingen, een

Nadere informatie

Wielewoelewool, ik ga naar school! Toelichting

Wielewoelewool, ik ga naar school! Toelichting Zwijsen Wielewoelewool, ik ga naar school! Toelichting Inhoud Inleiding 3 Materialen 3 Voor het eerst naar school 4 Doelstelling 4 Opbouw prentenboek en plakboek 4 Werkwijze 5 Ouders 5 2 Inleiding Voor

Nadere informatie

B a s S m e e t s w w w. b s m e e t s. c o m p a g e 1

B a s S m e e t s w w w. b s m e e t s. c o m p a g e 1 B a s S m e e t s w w w. b s m e e t s. c o m p a g e 1 JE ONBEWUSTE PROGRAMMEREN VOOR EEN GEWELDIGE TOEKOMST De meeste mensen weten heel goed wat ze niet willen in hun leven, maar hebben vrijwel geen

Nadere informatie

Dans & drama o.b.s. De Eiber Dedemsvaart Januari 2015

Dans & drama o.b.s. De Eiber Dedemsvaart Januari 2015 Dans & drama o.b.s. De Eiber Dedemsvaart Januari 2015 Inleiding 2 INLEIDING DANS Leerlingen in het basisonderwijs dansen graag. Het sluit aan bij hun natuurlijke creativiteit, fantasie en bewegingsdrang.

Nadere informatie

Inhoud. Woord vooraf 11. 1. Inleiding Kennismaking met de psychologie 13. 2. Biologie en gedrag De hardware van het psychisch functioneren 51

Inhoud. Woord vooraf 11. 1. Inleiding Kennismaking met de psychologie 13. 2. Biologie en gedrag De hardware van het psychisch functioneren 51 Inhoud Woord vooraf 11 1. Inleiding Kennismaking met de psychologie 13 1.1 Een definitie van de psychologie 14 1.2 Wetenschappelijke psychologie en intuïtieve mensenkennis 16 1.2.1 Verschillen in het verzamelen

Nadere informatie

Handleiding BPV-beoordeling voor de deelnemer. Dossiers VMBO

Handleiding BPV-beoordeling voor de deelnemer. Dossiers VMBO Handleiding BPV-beoordeling voor de deelnemer Dossiers VMBO Inhoudsopgave Inleiding... 3 Informatie BPV-beoordeling... 4 Kerntaak, werkprocessen, competenties, beoordelingscriteria en Arbo-regels... 4

Nadere informatie

BIJ WIJZE VAN START ZORG VOOR STAGE FEEDBACK GEVEN AAN STAGIAIRS EEN TOEPASSING. Feedback geven aan stagiairs december 13 CIRCULAIR KIJKEN

BIJ WIJZE VAN START ZORG VOOR STAGE FEEDBACK GEVEN AAN STAGIAIRS EEN TOEPASSING. Feedback geven aan stagiairs december 13 CIRCULAIR KIJKEN ZORG VOOR STAGE FEEDBACK GEVEN AAN STAGIAIRS BIJ WIJZE VAN START EEN TOEPASSING Lies loopt stage in een Woonzorgcentrum. Ze is nu al enkele weken aan de slag, ze beheerst de meeste taken en ze is heel

Nadere informatie

SEKSUEEL GRENSOVERSCHRIJDEND GEDRAG in en om de school. Oka Storms Ben Serkei

SEKSUEEL GRENSOVERSCHRIJDEND GEDRAG in en om de school. Oka Storms Ben Serkei SEKSUEEL GRENSOVERSCHRIJDEND GEDRAG in en om de school Oka Storms Ben Serkei Wat gaan we doen? * Achtergronden seksualiteit * Invloed beeldcultuur en gevolgen * Oefening Wat is grensoverschrijdend? * Seksueel

Nadere informatie

Omgaan met een moeilijke klas. Susan de Bruin

Omgaan met een moeilijke klas. Susan de Bruin Omgaan met een moeilijke klas Susan de Bruin SWV Amsterdam Zuid-Oost 31 oktober Welkom 39 jaar 10 jaar leerkracht SBAO te Alkmaar Susan de Bruin 6 jaar werkzaam bij Gedragpunt Ambulant begeleider & Trainer

Nadere informatie

Online Psychologische Hulp Overspanning & Burn-out

Online Psychologische Hulp Overspanning & Burn-out Online Psychologische Hulp 2 Therapieland 3 Therapieland Online Psychologische Hulp In deze brochure maak je kennis met de online behandeling Overspanning & Burn-out van Therapieland. Je krijgt uitleg

Nadere informatie

Training. Zakelijk communiceren

Training. Zakelijk communiceren Training Zakelijk communiceren Colofon Uitgeverij: Edu Actief b.v. 0522-235235 info@edu-actief.nl www.edu-actief.nl Auteur: Nienke Koopman Inhoudelijke redactie: Floortje Vissers Titel: Factor-E Welzijn

Nadere informatie

Bijlage interview meisje

Bijlage interview meisje Bijlage interview meisje Wat moet er aan de leerlingen gezegd worden voor het interview begint: Ik ben een student van de Universiteit van Gent. Ik wil met jou praten over schrijven en taken waarbij je

Nadere informatie

PROGRAMMA van de training DE SOCIALE PSYCHOLOGIE VAN VERANDEREN

PROGRAMMA van de training DE SOCIALE PSYCHOLOGIE VAN VERANDEREN PROGRAMMA van de training DE SOCIALE PSYCHOLOGIE VAN VERANDEREN drs. Ad van der Made, psycholoog, coach, docent De training Sociale Psychologie van Veranderen is bedoeld voor professionals voor wie de

Nadere informatie

Stap 6. Stap 6: Deel 1. Changes only take place through action Dalai Lama. Wat ga je doen?

Stap 6. Stap 6: Deel 1. Changes only take place through action Dalai Lama. Wat ga je doen? Stap 6. Changes only take place through action Dalai Lama Wat ga je doen? Jullie hebben een ACTiePlan voor het experiment gemaakt. Dat betekent dat je een nieuwe rol en andere ACTies gaat uitproberen dan

Nadere informatie

Over ruzie en hoe je dat oplost natuurlijk!

Over ruzie en hoe je dat oplost natuurlijk! Over ruzie en hoe je dat oplost natuurlijk! Hoe werk je met een spreekbeurtwerkplan? Het eerste deel bestaat uit vragen. Met een moeilijk woord noemen we dat theoretisch onderzoek. In het tweede deel vind

Nadere informatie

Handleiding SHARE. Regio College. Auteur: L.E. Sinnema 31-1-2013 Master Professioneel Meesterschap MBO. Opleiders: Drs. Trudy Moerkamp Dr.

Handleiding SHARE. Regio College. Auteur: L.E. Sinnema 31-1-2013 Master Professioneel Meesterschap MBO. Opleiders: Drs. Trudy Moerkamp Dr. Regio College Handleiding SHARE Een spel bij het onderzoek Juf het is school! 2012 Auteur: L.E. Sinnema 31-1-2013 Master Professioneel Meesterschap MBO Opleiders: Drs. Trudy Moerkamp Dr. Tirza Bosma 1

Nadere informatie

Observatieafdeling Teylingereind. Informatie voor jongeren

Observatieafdeling Teylingereind. Informatie voor jongeren Observatieafdeling Teylingereind Informatie voor jongeren Je bent geplaatst op observatieafdeling De Ven van Teylingereind of je komt hier binnenkort naartoe. Deze informatie is bedoeld om je een idee

Nadere informatie

Training motiverende gespreksvoering

Training motiverende gespreksvoering Training motiverende gespreksvoering Bij mensen met een lichte verstandelijke beperking LEDD 2014 1 Motiverende gespreksvoering Volgens Miller en Rollnick (de grondleggers van MG) is het bewerken van motivatie

Nadere informatie

Inhoud. 1 Oriëntatie op de psychologie 15

Inhoud. 1 Oriëntatie op de psychologie 15 Inhoud 1 Oriëntatie op de psychologie 15 1.1 Inleiding 15 1.2 Wetenschap 16 1.3 Psychologie 19 1.3.1 Object van de psychologie 20 1.3.2 Object en theorie 23 1.4 Relatie tussen de psychologie en andere

Nadere informatie

Lespakket Bent u een goed verstaander? voor middelbare scholieren

Lespakket Bent u een goed verstaander? voor middelbare scholieren Lespakket Bent u een goed verstaander? voor middelbare scholieren Handleiding bij de webtentoonstelling Bent u een goed verstaander? Waar gaat het over? Een goed verstaander... maakt dit spreekwoord moeiteloos

Nadere informatie

SPORT en Conditie. Bron: www.wiskunde-vmbo.nl/.../module%202%20sport%20en%20conditie%202010.doc Module 2. Datum:...

SPORT en Conditie. Bron: www.wiskunde-vmbo.nl/.../module%202%20sport%20en%20conditie%202010.doc Module 2. Datum:... Module 2 SPORT en Conditie Datum:... Leerling:... Klas:... Dit ga je doen Je leert vanuit de theorie wat er precies bedoeld wordt met conditie, en waarom het zo belangrijk is. Want wanneer is je conditie

Nadere informatie

Leren is leuk! www.speelplaats.org. inhoud. www.speelplaats.org

Leren is leuk! www.speelplaats.org. inhoud. www.speelplaats.org Leren is leuk! www.speelplaats.org Inhoud 1. Wat is leren? 3 2. Kenmerken van leren 3 3. Vier leerstijlen: van imiteren tot denken 4 4. De drie bouwstenen 4 5. Leren met Bobs 5 5.1 Een overzicht van de

Nadere informatie

Illustratie Doorlopende lijn Leren Leren Voortgezet Onderwijs (12-18 jr)

Illustratie Doorlopende lijn Leren Leren Voortgezet Onderwijs (12-18 jr) Het overgrote deel van de kinderen zijn, wanneer net geboren, al leerfabriekjes. De drang tot leren is een natuurlijk gegeven. Uitdagend onderwijs stimuleert en ontwikkelt het kunnen leren. Wanneer leerlingen

Nadere informatie

Lesbrief. Mongens en Jeisjes

Lesbrief. Mongens en Jeisjes Lesbrief Mongens en Jeisjes Blauw of roze, vanaf de geboorte wordt het onderscheid tussen jongens en meisjes benadrukt. Maar wat als de baby zelf geen kleur bekent? Zes dansers, drie mannen en drie vrouwen,

Nadere informatie

Mongens en Jeisjes De Stilte (Nederland)

Mongens en Jeisjes De Stilte (Nederland) l e s b ri ef Mongens en Jeisjes De Stilte (Nederland) 4811 TL Breda F facebook.com/ stiltefestival 4811 KB Breda t +31(0)76-513 81 25 +31 (0)76-515 49 84 techniek@destilte.nl Nieuwe Huizen 41 E info@destilte.nl

Nadere informatie

LEERKRACHTGEDEELTE ACTIVITEIT HOE-FILE: HOE MAAK IK HET UIT? VAN LIEF NAAR EX.

LEERKRACHTGEDEELTE ACTIVITEIT HOE-FILE: HOE MAAK IK HET UIT? VAN LIEF NAAR EX. LEERKRACHTGEDEELTE ACTIVITEIT HOE-FILE: HOE MAAK IK HET UIT? VAN LIEF NAAR EX. Omschrijving van de activiteit De leerlingen lezen tips over correct handelen als je het uitmaakt met je lief. Ze bespreken

Nadere informatie

Protocol pesten Eigenaar : Intern Begeleider Vastgesteld: september 2012 Herzien: september 2016. Een stappenplan bij pesten op school

Protocol pesten Eigenaar : Intern Begeleider Vastgesteld: september 2012 Herzien: september 2016. Een stappenplan bij pesten op school Protocol pesten Eigenaar : Intern Begeleider Vastgesteld: september 2012 Herzien: september 2016 Een stappenplan bij pesten op school Wat is pesten? Pesten is een verschijnsel dat op elke school en in

Nadere informatie

Verschil in verlangen

Verschil in verlangen Verschil in verlangen 1 Wat is normaal? Hoe vaak denk je dat mensen samen vrijen in een goede relatie? Twee keer per week, eens in de maand of alleen in de vakantie? Het antwoord op deze vraag zegt iets

Nadere informatie

Het voeren van een begeleidend gesprek met een zorgvrager

Het voeren van een begeleidend gesprek met een zorgvrager OPDRACHTFORMULIER Het voeren van een begeleidend gesprek met een zorgvrager Naam student: Datum: 1 Lees het handelingsformulier bij deze vaardigheid en noteer vragen en opmerkingen. Bespreek deze met medestudenten

Nadere informatie

Weerwolven van Wakkerdam

Weerwolven van Wakkerdam Weerwolven van Wakkerdam In een stadje hier niet ver vandaan, wonen behalve gewone nette burgers, ook mensen die s nachts weerwolven worden. Deze weerwolven worden elke nacht wakker en hebben dan vreselijke

Nadere informatie

In de eeuwigheid van het leven waarin ik ben is alles volmaakt, heel en compleet en toch verandert het leven voortdurend. Er is geen begin en geen

In de eeuwigheid van het leven waarin ik ben is alles volmaakt, heel en compleet en toch verandert het leven voortdurend. Er is geen begin en geen 14 In de eeuwigheid van het leven waarin ik ben is alles volmaakt, heel en compleet en toch verandert het leven voortdurend. Er is geen begin en geen einde, alleen een voortdurende kringloop van materie

Nadere informatie

De werking van het oog. Gerlinda Gerth. CC Naamsvermelding 3.0 Nederland licentie. http://maken.wikiwijs.nl/32481

De werking van het oog. Gerlinda Gerth. CC Naamsvermelding 3.0 Nederland licentie. http://maken.wikiwijs.nl/32481 Auteur Laatst gewijzigd Licentie Webadres Gerlinda Gerth 05 June 2012 CC Naamsvermelding 3.0 Nederland licentie http://maken.wikiwijs.nl/32481 Dit lesmateriaal is gemaakt met Wikiwijsleermiddelenplein.

Nadere informatie

Checklist Gesprek voeren 2F - handleiding

Checklist Gesprek voeren 2F - handleiding Checklist Gesprek voeren 2F - handleiding Inleiding De checklist Gesprek voeren 2F is ontwikkeld voor leerlingen die een gesprek moeten kunnen voeren op 2F. In deze handleiding wordt toegelicht hoe de

Nadere informatie

Eenzaam. De les. Inhoud. Doel. Materiaal. Belangrijk. les

Eenzaam. De les. Inhoud. Doel. Materiaal. Belangrijk. les 8 Inhoud 1 Eenzaam De Soms ben je alleen en vind je dat fijn. Als alleen zijn niet prettig aanvoelt, als je niet in je eentje wilt zijn, dan voel je je eenzaam. In deze leren de leerlingen het verschil

Nadere informatie

Werkvorm 1: "Je laatste Whatsapp, Sms, Ping of Tweet"

Werkvorm 1: Je laatste Whatsapp, Sms, Ping of Tweet Werkvorm 1: "Je laatste Whatsapp, Sms, Ping of Tweet" Doel: Leerlingen komen in gesprek over hun persoonlijke leefwereld Vanaf A2/ F1 Vertel je gesprekspartner gedurende een /twee minuten over je laatste

Nadere informatie

Content in Motion. Interviewen & Communicatie

Content in Motion. Interviewen & Communicatie Content in Motion Interviewen & Communicatie Communicatie wat is dat eigenlijk? Communicatie is afgeleid van het Latijnse woord: communicatio dat verbinding betekent. Later werd dit doorgetrokken naar

Nadere informatie

Bijeenkomst over geloofsopvoeding Communiceren met je puber Deze bijeenkomst sluit aan bij Moments, magazine voor ouders van jongeren van 12-18 jaar

Bijeenkomst over geloofsopvoeding Communiceren met je puber Deze bijeenkomst sluit aan bij Moments, magazine voor ouders van jongeren van 12-18 jaar DOELSTELLINGEN Ouders zijn zich ervan bewust dat je altijd en overal communiceert Ouders wisselen ervaringen met elkaar uit over hoe de communicatie met hun pubers verloopt Ouders verwerven meer inzicht

Nadere informatie

Rapportage Open Dag Evaluatie - Landelijk Voortgezet Onderwijs. Maart 2012

Rapportage Open Dag Evaluatie - Landelijk Voortgezet Onderwijs. Maart 2012 Rapportage Open Dag Evaluatie - Landelijk Voortgezet Onderwijs Maart 2012 Scholen met Succes Postbus 3386 2001 DJ Haarlem info@scholenmetsucces.nl tel: 023 534 11 58 Rapportage Open Dag Evaluatie - Landelijk

Nadere informatie

HELP, IK WORD GEPEST, WAT NU????

HELP, IK WORD GEPEST, WAT NU???? HELP, IK WORD GEPEST, WAT NU???? In het kort Als je gepest wordt ga dan naar je mentor. Als je het moeilijk vindt je mentor in vertrouwen te nemen, ga dan naar je favoriete docent, juniormentor of de vertrouwenspersoon

Nadere informatie