DE VOOR EN TEGENS VAN FACTORBELEGGEN VOOR PENSIOENFONDSEN

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "DE VOOR EN TEGENS VAN FACTORBELEGGEN VOOR PENSIOENFONDSEN"

Transcriptie

1 Foto's: Fotopersburo Dijkstra DE VOOR EN TEGENS VAN FACTORBELEGGEN VOOR PENSIOENFONDSEN Door Hans Amesz Na de crisis van 2008 zijn veel pensioenfondsen zich gaan afvragen of zij wel op de juiste manier beleggen. Factorbeleggen het toedelen van het vermogen naar factoren als waarde, momentum en low volatility staat sindsdien sterk in de belangstelling. Hoe wordt factorbeleggen in de Nederlandse pensioensector toegepast? Financial Investigator organiseerde een seminar met een tweetal ronde tafel sessies, onder leiding van dagvoorzitter Roland van den Brink, oprichter van Trignum. De ronde tafels werden voorgezeten door een zevental experts: Johan van Egmond van Syntrus Achmea, Rob Heerkens van PGB, Paul Kooijmans van Pensioenfonds Wolters Kluwer, Marcel van Ostaden van Lombard Odier, Fernand Schürmann van Aegon Asset Management, Annemiek Theunissen van BlackRock en Florent Vlak van Pensioenfonds Zorg & Welzijn. 43

2 Johan van Egmond is sinds 2010 Commercieel Directeur bij Syntrus Achmea. Tot zijn kerntaken behoren de service aan klanten, acquisitie van nieuwe relaties, marketing & communicatie en productontwikkeling. Van Egmond werkte eerder bij ABN Amro en Aegon, waar hij verantwoordelijk was voor het accountmanagement en de verkoop van pensioen- en vermogensbeheerproducten aan ondernemingen en pensioenfondsen. Hij wenst dat zijn kinderen net zo gelukkig met pensioen gaan als de huidige generatie. Dat betekent een financieel onbezorgd pensioen, waarvan een bepaald deel gegarandeerd is. het leeglopen van de internetbubble bleek dat de spreiding van beleggingen over aandelen, vastrentende waarden en onroerend goed niet voldoende Met was, zei Erik Hulsegge, Senior Portfolio Manager Equities bij Syntrus Achmea. De aandelenrendementen waren destijds dusdanig negatief dat die het totale beleggingsresultaat beheersten. De oplossing werd gevonden in het toevoegen van andere beleggingscategorieën: private equity en hedge funds. Vervolgens brak de financiële crisis uit en bleek wederom dat portefeuilles niet genoeg gespreid waren. Een groot pensioenfonds, dat in één jaar alle mooie rendementen van de jaren vóór de crisis kwijtraakte, ging onderzoek doen en daaruit bleek dat zogenoemde factoren de drijvende krachten waren achter de performance. De aanbeveling luidde: deel je portefeuille in naar factoren, want dan ben je in control. Het ging om vijf factoren: waarde (aandelen met een relatief lage koerswinstverhouding), momentum (koers- of winsttrend), laag risico (aandelen die relatief weinig bewegen), kwaliteit (gezonde ondernemingen met een goed track record, die bij voorkeur elk jaar het dividend verhogen) en small cap (bedrijven van middelgrote omvang, waarvan in de aandelenkoers een illiquiditeitspremie zit). De bedoeling van factorbeleggen was een betere spreiding van risico s te bewerkstelligen teneinde een hoger, voor risico gecorrigeerd, rendement te behalen. Omdat elke factor een periode kent van underperforming, is spreiding over factoren van wezenlijk belang. Hulsegge ging ook in op de risico s van factorbeleggen. Het staat enorm in de belangstelling, dus is de vraag gerechtvaardigd of factorbeleggen een modeverschijnsel is met alle risico s van dien. Ik denk dat er eerder sprake is van een evolutie dan van een revolutie; van een voortzetting van ideeën die al vele jaren bestaan. Het waarde-effect bijvoorbeeld bestaat al sinds het begin van de vorige eeuw. In 1934, na de enorme verliezen op Wall Street als gevolg van de beurskrach van 1929, verscheen het boek Security Analysis van Benjamin Graham en David Dodd, beiden hoogleraar aan Columbia Business School, wat Johan van Egmond: Factorbeleggen kan efficiënt en goedkoop worden uitgevoerd. het intellectuele fundament legde voor wat later value investing zou worden genoemd. Een ander risico noemde Hulsegge, als gezegd, langere periodes van underperformance door de verschillende factoren. Door spreiding kan ervoor gezorgd worden dat die periodes in totaliteit korter worden. Verder is er natuurlijk een implementatierisico bij de keuze van factoren en hun weging. Tenslotte gaat de keuze van de benchmark ook gepaard met een risico. Hulsegge haalde zijn moeder aan, die het vaak had over de drie r s: rust, reinheid en regelmaat. De rust moeten we krijgen door te spreiden. De reinheid moet voortkomen uit de uitlegbaarheid van het beleggingsproces en de resultaten, en de regelmaat wordt bereikt door volhouders, door pensioenfondsen die bij uitstek langetermijnbeleggers zijn. Volgens Hulsegge is een theoretische onderbouwing van factorbeleggen belangrijk om het aanvaard te krijgen. Dat is iets anders dan te beweren dat het bewezen is op historische gronden. Er zijn verschillende verklaringen voor het feit dat factorbeleggen zou werken. Een veelgehoorde verklaring is dat er sprake is van een risico-opslag: je wordt beloond voor het nemen van risico. Een andere verklaring komt uit de behavioral finance, de gedragseconomie. Volgens hem zijn er drie implementatiemogelijkheden: via indices of ETF s; een integrale portefeuille samenstellen waarin op één manier alle factoren worden meegenomen; via externe managers, waarbij voor elke factor een externe manager wordt aangestuurd. Beter in control Het Rabobank Pensioenfonds heeft in 2010 in haar aandelenpor- Rob Heerkens werd na zijn studie Finance & Investments Portefeuillemanager en daarna Directeur Aandelen bij het beleggingsbedrijf Robeco. Hij vervolgde zijn loopbaan in het vermogensbeheer als Directeur van Iris, de gezamenlijke onderzoeksinstelling van Robeco en Rabobank. Hierna was hij directeur bij de pensioenuitvoerders Beon en Interpolis/Achmea en ten slotte CIO van Eureka/Achmea. De laatste jaren is Heerkens actief als Professioneel Bestuurder en Adviseur bij pensioenfondsen waaronder PGB en PfMN. 44 FINANCIAL NUMMER 4 / 2014

3 Paul Kooijmans is momenteel bestuursvoorzitter van Pensioenfonds Wolters Kluwer Nederland. De afgelopen twintig jaar heeft hij diverse (financiële) directieposities binnen Wolters Kluwer NV bekleed. Kooijmans heeft economie en accountancy gestudeerd aan de Vrije Universiteit in Amsterdam. tefeuilles voor ontwikkelde markten factoren geïntroduceerd. Dat was succesvol en inmiddels zijn we bezig het onderdeel factorbeleggen aan te scherpen, zei CIO Bernard Walschots. Binnenkort zal onze aandelenportefeuille ontwikkelde markten een groter gedeelte aan factorbeleggingen kennen, namelijk 80 procent gevuld door de al genoemde vijf factoren: waarde, momentum, small cap, low volatility en kwaliteit; de overige 20 procent is een traditionele alpha portefeuille. We gaan ook een vorm van factorbeleggen in de obligatieportefeuille introduceren: een lage volatiliteitsportefeuille. Volgend jaar gaan we kijken of we factorbeleggen ook kunnen toepassen bij grondstoffen en we zijn al aan het nadenken over het toepassen van factorbeleggen bij vastgoed. We hebben door onze adviseur laten berekenen welke combinatie van factoren we moeten nemen met welke gewichtsverdeling en welke vermogensbeheerders samen de optimale portefeuille kunnen vormen. Een optimale portefeuille heeft per eenheid risico het hoogst verwachte rendement en tegelijkertijd de grootste kans op extra risicogecorrigeerd rendement ten opzichte van de beursindex. Voor factorbeleggen zijn volgens Walschots een paar redenen, die elkaar enigszins overlappen. In de eerste plaats heeft het zich in de praktijk bewezen. Verder kan je de rendementsbronnen heel duidelijk identificeren en aanwijzen. Je kunt vooraf duidelijk specificeren waarin je hoeveel van je portefeuille wilt beleggen; en al tijdens de rit kan je verifiëren wat je hebt afgesproken. Met factorbeleggen ben je beter in control dan met welke vorm van beleggen ook. Onder in control zijn verstaat Walschots: Ex ante: ik bepaal; ex post: kan ik controleren of datgene wat ik wilde ook gebeurd is?; en in between: kan ik het monitoren? Paul Kooijmans: Beleg met gezond verstand! Om zoveel mogelijk transparantie te bereiken, heb je geen factorbeleggen nodig. Als het niet transparant kan worden uitgelegd, moet je er niet aan beginnen. Beleggen is in zijn algemeenheid niet transparant en factorbeleggen wellicht in het bijzonder. Factorbeleggen is transparant voor de beleidsbepalers van het beleggingsproces, maar het is over het algemeen niet makkelijk aan de deelnemers uit te leggen. Zodra de implementatie van beleggen ingewikkelder wordt, neemt de transparantie af. Iedere belegging moet er een op basis van gezond verstand zijn. Dat het verleden zou hebben bewezen dat factorbeleggen werkt, zegt natuurlijk niets over de toekomst. Je moet bij beleggen niet alleen je gezonde verstand gebruiken, maar je moet er ook een goed gevoel bij hebben, waar adviseurs aan kunnen bijdragen. Factorbeleggen leidt niet op voorhand tot een betere spreiding: als je kiest voor één of een beperkt aantal factoren, beperkt dat de spreidingsmogelijkheden, maar beleggen op basis van alle factoren, draagt zeker bij aan een betere spreiding. Evidence based practise David Blitz, Co-Hoofd Quantitative Equity Research bij Robeco, pleitte, naar analogie met de medische wetenschap, voor een meer evidence based practice. Het systematisch testen van behandelmethoden heeft in de medische wetenschap tot een enorme vooruitgang geleid. Een deel van de patiënten krijgt het echte medicijn en het andere deel een placebo. Al die uitkomsten ga je evalueren. Helder uitleggen aan deelnemers Vervolgens werd er aan zeven tafels onder leiding van de zeven gediscussieerd over vragen als: Is factorbeleggen een geschikte vorm van transparant beleggen? Is het meer dan een kwestie van gezond verstand en draagt het bij tot een betere spreiding? Uiteraard verschilden de antwoorden, niet alleen tussen de tafels onderling, maar ook per tafel. En dus moesten de verschillende voorzitters ook verschillende conclusies rapporteren, waaronder de volgende: 45

4 Marcel van Ostaden is vanuit Amsterdam Hoofd van het klantenteam van Lombard Odier Investment Managers in de Benelux. Van Ostaden is in dienst getreden op 1 april Voordat hij begon bij Lombard Odier Investment Managers was hij sinds 2005 werkzaam bij Black- Rock (voorheen Merrill Lynch Investment Managers), waar hij verantwoordelijk was voor institutionele relaties in de Benelux. Daarvoor werkte hij bij F&C Netherlands waar hij in eenzelfde rol werkzaam was. Van Ostaden heeft Bedrijfskunde gestudeerd aan de Erasmus Universiteit in Rotterdam en is Chartered European Financial Analyst. In de beleggingssector wordt volgens Blitz nog veel op basis van tradities te werk gegaan. Factorbeleggen is een uitzondering, een andere uitzondering is passief beleggen. Passief beleggen in de hele marktindex is in de jaren vijftig en zestig van de vorige eeuw door de wetenschap geïntroduceerd, ook vanwege het inzicht dat actieve fondsbeheerders door het maken van hogere kosten, de marktindex niet konden bijbenen. Vanguard is als eerste passief gaan beleggen en inmiddels heeft dat concept zich bewezen. Je ziet ook dat de regelgevers tegenwoordig passief beleggen lijken aan te moedigen. Denk aan de beleidsnota s van de Autoriteit Financiële Markten (AFM) en aan De Nederlandsche Bank (DNB) die een extra buffer eist voor actief beleggen. Toch kan je een aantal kanttekeningen bij passief beleggen plaatsen. Het is ten eerste een vorm van free riding. De markt is immers alleen liquide en efficiënt als er heel veel actieve beleggers zijn. Ten tweede gaat passief beleggen in tegen het feit dat sommige aandelen(segmenten) het beter doen dan andere. Een marktgewogen index bevat immers naast aantrekkelijke segmenten ook minder aantrekkelijke delen van de markt. Marcel van Ostaden: Het is belangrijk dat de Smart Beta strategie aansluit op de investment beliefs. Denk hierbij aan risicodiversificatie en rendement /risicoverhoudingen. Er zijn actief beheerde fondsen die het goed doen. Dat heeft, zei Blitz, te maken met factoren, bijvoorbeeld omdat ze op waarde inspelen. De toegevoegde waarde van actief beleid valt bijna helemaal op factoren terug te voeren. Het advies is dus om bewust wat met die factoren te doen. Er wordt in dit verband vaak over het Noorse model gesproken, maar dat is niet terecht, want de Noren zijn nog steeds over factorbeleggen aan het nadenken. In Nederland is PGGM al in 2006 met factorbeleggen begonnen: inmiddels is 60 procent van de portefeuille ingericht op het volgen van een marktindex en de resterende 40 procent op een drietal factoren: waarde, laag risico en kwaliteit. Het ABN Amro-pensioenfonds heeft zijn hele aandelenportefeuille fiftyfifty op waarde en laag risico toegespitst. In Nederland zijn we redelijk ver in factorbeleggen, maar in Scandinavië wordt het nog meer toegepast. Robeco raadt aan vooral naar de factoren waarde, momentum en laag risico te kijken. Doe dat wel gespreid, aldus Blitz. Vaak denken pensioenfondsen dat het met de blootstelling naar factoren wel goed zit. De realiteit is vaak weerbarstiger. Zo kan een fonds inspelen op één bepaalde factor, maar daardoor onbedoeld juist onderwogen raken in een andere factor, bijvoorbeeld een fonds dat waarde-aandelen koopt met een negatief momentum. Let daarom op de exposure van de portefeuille aan meerdere factoren. Fernand Schürmann: De discussies met pensioenbestuurders over benchmarks waren intensief en gaven aan dat er een toenemend besef is van het belang van de keuze van de juiste benchmark! Fernand Schürmann is sinds 2013 als Commercieel Directeur werkzaam bij Aegon Asset Management. In deze functie is hij onder meer verantwoordelijk voor de verdere uitbouw van het Nederlandse institutionele marktsegment. In het verleden bekleedde hij vergelijkbare functies bij binnen- en buitenlandse partijen. Schürmann is sinds 1986 werkzaam in de financiële sector. Hij is afgestudeerd bedrijfseconoom aan de Erasmus Universiteit in Rotterdam, heeft de VBA-opleiding afgerond en is DSI-geregistreerd. 46 FINANCIAL NUMMER 4 / 2014

5 Annemiek Theunissen is Director bij BlackRock ishares en verantwoordelijk voor institutionele ETF sales voor pensioenfondsen en verzekeraars. Hiervoor was Theunissen werkzaam in equity derivatives bij UBS en Kempen. Zij studeerde Algemene Economie aan de universiteit van Tilburg en aan de universiteit in Wenen. Leerproces Rob Heerkens, bestuurder Pensioenfonds Grafische bedrijven (PGB), zei dat het bestuur in 2012 is begonnen met de discussie over factorbeleggen. Na de crisis van 2008 zijn we op zoek gegaan naar alternatieven voor de marktgewogen portefeuille. De vraag was of we factorbeleggen en smart beta zouden kunnen gebruiken als gedeeltelijke vervanging van onze passieve portefeuilles Europese en Amerikaanse aandelen. We hebben uitvoerder Timeos gevraagd ons uitleg te geven over rendement en risico en hoe factorbeleggen daarin past. Zijn er beleggingsportefeuilles samen te stellen die een betere samenhang hebben met de doelstelling van je fonds, namelijk indexering; die het bijvoorbeeld, ik noem maar wat, goed doen in tijden van inflatie en slechter in tijden van deflatie? Volgens Heerkens staat factorbeleggen niet op zichzelf. Het is een leerproces, je bent er niet mee klaar als je eraan begint. Index bepaalt beleggingsresultaat Volgens Ernst Hagen, Hoofd Investment Solutions F&C Netherlands, moeten bestuurders veel meer tijd besteden aan de keuze van indices dan aan het selecteren van actieve beheerders. Het belang van een index is enorm, of je nu passief of actief belegt. Uit een grafiek van De Nederlandsche Bank (DNB) blijkt dat de index voor 95 procent het beleggingsresultaat bepaalt. Hagen zei dat pensioenfondsen zich af moeten vragen hoe nauwkeurig hun normportefeuille aansluit bij wat in de ALM-studie staat. Welke indices zijn gehanteerd, waren die voor de ALM-studie en het beleggingsplan hetzelfde en zo niet, is bekend welke risico s daardoor worden gelopen? Na de krediet- en eurocrisis moesten nieuwe beleggingsstrategieën worden bedacht om te voorkomen dat zoiets weer zou gebeuren. De vraag die Hagen stelde was: proberen we de laatste oorlog te winnen of kijken we echt vooruit? Hij verwees naar de Maginotlinie, die na de Eerste Wereldoorlog werd aangelegd, maar in 1939/1940 geen enkele zin meer had omdat er overheen gevlogen kon worden. Bestuurders van pensioenfondsen moeten de juiste vragen stellen over de samenstelling van de index. En ze moeten zich ervan bewust zijn dat die in de loop der tijd verandert, waardoor nieuwe risico s ontstaan. Annemiek Theunissen: Start met het selecteren van de juiste benchmark! Rebalancing Hierna werd opnieuw aan zeven tafels gepraat over de volgende vragen: Is smart beta risicobeheer op basis van gezond verstand? Is smart beta een manier van beleggen die verder gaat dan rebalancing? Is smart beta van toegevoegde waarde voor het beleggingsplan? Een paar conclusies: Smart beta vereist meer dan alleen gezond verstand, je zult een nieuwe systematiek moeten opbouwen ten aanzien van bijvoorbeeld de risicocriteria die je specifiek op een smart beta strategie wilt loslaten. Rebalancing is iets mechanisch, dat doe je omdat de markt een bepaalde beweging maakt en of dat nu wel zo smart is, is de vraag. Ja, smart beta is van toegevoegde waarde voor in ieder geval de implementatie van het beleggingsplan. Vragen stellen Aan het eind van het seminar zei Roland van den Brink dat hij veel zeken had opgepakt. Hij haalde een Nederlands filosoof aan, namelijk Johan Cruijff, die gezegd heeft: Vaak moet er iets gebeuren, voordat er iets gebeurt. Als u als pensioenfondsbestuurders geen vragen stelt, aldus Van den Brink, gebeurt er niets. Geen asset manager zal tegen u zeggen: u moet de index gaan veranderen. Geen uitvoerder komt met een ander beleggingsplan. Ik denk dat de boodschap van Cruijff ook is: je moet in control zijn. En ten slotte: als je zelf niet achter factorbeleggen staat, begin er dan niet aan. Je kunt beter ten onder gaan met je eigen visie dan met de visie van een ander. «Florent Vlak is sedert 2008 Bestuurslid van Pensioenfonds Zorg en Welzijn te Zeist, op voordracht van werkgeversorganisatie ActiZ. In het bestuur is Vlak sinds 2011 Vice-Voorzitter en tevens Voorzitter van de Bestuurscommissie Investments. Van 1983 tot 2011 was hij Voorzitter van de Raad van Bestuur van de Vivium Zorggroep in 't Gooi. Vlak studeerde Geneeskunde aan de Universiteit Utrecht en specialiseerde zich daarna in de huisartsgeneeskunde en ouderengeneeskunde. Momenteel vervult hij nog enkele toezichtfuncties in de zorgsector. 47

Robeco Emerging Conservative Equities

Robeco Emerging Conservative Equities INVESTMENT OPPORTUNITY oktober 2013 Voor professionals INTERVIEW MET PORTFOLIO MANAGER PIM VAN VLIET Robeco Emerging Conservative Equities Beleggen in opkomende markten met een lagere kans op grote koersdalingen.

Nadere informatie

ONS BELEGGINGSBELEID PAST ONZE BELEGGINGSFILOSOFIE BIJ U?

ONS BELEGGINGSBELEID PAST ONZE BELEGGINGSFILOSOFIE BIJ U? ONS BELEGGINGSBELEID PAST ONZE BELEGGINGSFILOSOFIE BIJ U? Waarschijnlijk baseert u uw keuze voor een vermogensbeheerder op diverse gronden. Mogelijk heeft u binnen uw netwerk al goede berichten over ons

Nadere informatie

SMART INVESTING OF SMART MARKETING?

SMART INVESTING OF SMART MARKETING? Foto's: Fotopersburo Dijkstra VOORZITTER: Bob Homan, ING Investment Office DEELNEMERS: Han Dieperink, Rabobank Private Banking Imke Hollander, Blue Sky Group Gerben Jorritsma, ABN Amro Bank Alex Neve,

Nadere informatie

Het beleggingsbeleid van Berben s Effectenkantoor

Het beleggingsbeleid van Berben s Effectenkantoor Het beleggingsbeleid van Berben s Effectenkantoor Waarschijnlijk baseert u uw keuze voor een vermogensbeheerder op diverse gronden. Mogelijk heeft u binnen uw netwerk al goede berichten over ons vernomen.

Nadere informatie

Een introductie tot factor beleggen

Een introductie tot factor beleggen WHITE PAPER September 2013 Voor professionele beleggers Een introductie tot factor beleggen Door David Blitz PhD, Hoofd Quantitative Equity Research Joop Huij PhD, Senior Quantitative Researcher Pim van

Nadere informatie

Voor een houdbaar en betaalbaar inkomen voor later

Voor een houdbaar en betaalbaar inkomen voor later Vermogensbeheer Voor een houdbaar en betaalbaar inkomen voor later Een houdbaar en betaalbaar inkomen voor later. Dat is de belofte van uw pensioenfonds aan uw deelnemers. Verder gaan is nu zorgen voor

Nadere informatie

Indexbeleggen bij Legal & General met BlackRock, wereldwijd marktleider in indextrackers

Indexbeleggen bij Legal & General met BlackRock, wereldwijd marktleider in indextrackers Indexbeleggen bij Legal & General met BlackRock, wereldwijd marktleider in indextrackers Wat is indexbeleggen? Wat zijn Exchange Traded Funds (ETF s)? Wat zijn de voordelen van ETF s? BlackRock Funds of

Nadere informatie

Stichting Pensioenfonds Huntsman Rozenburg Beleggingsplan 2011

Stichting Pensioenfonds Huntsman Rozenburg Beleggingsplan 2011 Stichting Pensioenfonds Huntsman Rozenburg Beleggingsplan 2011 April 2011 ING Investment Management / ICS Inleiding Jaarlijks stelt het Bestuur van de Stichting Pensioenfonds Huntsman Rozenburg (Huntsman)

Nadere informatie

Online Seminar Beleggen Ook een beetje beleggen kan lonen

Online Seminar Beleggen Ook een beetje beleggen kan lonen Online Seminar Beleggen Ook een beetje beleggen kan lonen Annemarie van Gaal Ondernemer & financieel deskundige Bob Homan Manager ING Investment Office Amsterdam, 8 oktober 2013 Agenda 1. Wat is beleggen

Nadere informatie

De Vries Investment Services, Voor objectief en onafhankelijk beleggingsadvies

De Vries Investment Services, Voor objectief en onafhankelijk beleggingsadvies De Vries Investment Services is een onafhankelijk en objectief beleggingsadvieskantoor. Wij begeleiden beleggers bij het realiseren van hun financiële doelstellingen en bieden een service die banken niet

Nadere informatie

Op welke beleggingsstrategie baseert de beleggingsonderneming haar dienstverlening? Antwoord:

Op welke beleggingsstrategie baseert de beleggingsonderneming haar dienstverlening? Antwoord: Om beleggingsondernemingen goed met elkaar te vergelijken is o.a. inzicht in het beleggingsproces een belangrijke maatstaf. Door vragen te stellen over het beleggingsbeleid krijgt u een goed beeld van

Nadere informatie

Terug naar de kern Bob Hendriks

Terug naar de kern Bob Hendriks Terug naar de kern Bob Hendriks Oktober 2013 Waarom nog beleggen? 2 Agenda BlackRock? Sparen & beleggen We leven langer/pensioen Inkomsten uit beleggen Conclusie 3 BlackRock is opgericht voor deze nieuwe

Nadere informatie

The Specialist in Dutch small and midcaps. De hoeksteen van uw beleggingsportefeuille!

The Specialist in Dutch small and midcaps. De hoeksteen van uw beleggingsportefeuille! The Specialist in Dutch small and midcaps De hoeksteen van uw beleggingsportefeuille! The Specialist in Dutch small and midcaps Het Add Value Fund richt zich primair op het segment van de Nederlandse small-

Nadere informatie

Rapport beleggingsopbrengst pensioenfondsen 2000-2010 (in het kader van de motie Van den Besselaar c.s.)

Rapport beleggingsopbrengst pensioenfondsen 2000-2010 (in het kader van de motie Van den Besselaar c.s.) Rapport beleggingsopbrengst pensioenfondsen 2000-2010 (in het kader van de motie Van den Besselaar c.s.) November 2011 1. Inleiding In het onderzoek beleggingen pensioenfondsen van 2009 heeft De Nederlandsche

Nadere informatie

Vermogensbeheerder institutioneel Ken uw cliënt

Vermogensbeheerder institutioneel Ken uw cliënt Vermogensbeheerder institutioneel Ken uw cliënt Beschrijving Met de invoering van de MiFID veranderen ook de eisen die aan financiële instellingen worden gesteld. Instellingen moeten aan deze eisen voldoen

Nadere informatie

Eenvoudig beleggen met trackers

Eenvoudig beleggen met trackers Eenvoudig beleggen met trackers Rabobank Rijn en Veenstromen 14 Oktober 2010 Gertjan Dorrepaal Directoraat Private Banking Beleggingscompetence Agenda 1. Wat zijn Trackers? Explosieve groei Geschiedenis

Nadere informatie

Clavis Vermogensbeheer Wij zorgen dat u het beste uit uw vermogen haalt

Clavis Vermogensbeheer Wij zorgen dat u het beste uit uw vermogen haalt Clavis Vermogensbeheer Wij zorgen dat u het beste uit uw vermogen haalt CLAVIS Vermogensstructurering Directievoering Trustdiensten Vermogensbeheer (Infra)structuur Vermogensplanning Transactiebegeleiding

Nadere informatie

ING Dynamic Mix Fondsen Vol vertrouwen aan uw vermogen bouwen

ING Dynamic Mix Fondsen Vol vertrouwen aan uw vermogen bouwen ING Fondsen Vol vertrouwen aan uw vermogen bouwen Zoekt u een aantrekkelijke manier voor vermogensopbouw zonder veel omkijken? Dan zijn de ING Fondsen wellicht iets voor u. ING Fondsen als een moderne,

Nadere informatie

ABN AMRO Multi Manager Profiel Fondsen. Toegang tot een selectie van de best presterende beleggingsfondsen wereldwijd.

ABN AMRO Multi Manager Profiel Fondsen. Toegang tot een selectie van de best presterende beleggingsfondsen wereldwijd. ABN AMRO Multi Manager Profiel Fondsen. Toegang tot een selectie van de best presterende beleggingsfondsen wereldwijd. Toegang tot een selectie van de best presterende beleggingsfondsen wereldwijd. Beleggen

Nadere informatie

Consumentenbrief beleggingen van. Tielkemeijer & Partners Vermogensbeheer

Consumentenbrief beleggingen van. Tielkemeijer & Partners Vermogensbeheer Consumentenbrief beleggingen van Tielkemeijer & Partners Vermogensbeheer Introductie Een groot aantal brancheorganisaties waaronder DSI, DUFAS, NVB, VBA en VV&A hebben het initiatief genomen om Consumentenbrief

Nadere informatie

2013 in het kort SAMENVATTING VAN HET JAARVERSLAG

2013 in het kort SAMENVATTING VAN HET JAARVERSLAG 2013 in het kort SAMENVATTING VAN HET JAARVERSLAG 1 Toelichting op het jaarverslag In het Jaarverslag 2013 legt het pensioenfonds uitgebreid verantwoording af over de ontwikkelingen, besluiten en gebeurtenissen

Nadere informatie

De zoektocht naar rendement: een hernieuwde opleving van alternatives?

De zoektocht naar rendement: een hernieuwde opleving van alternatives? De zoektocht naar rendement: een hernieuwde opleving van alternatives? Nu de rente op obligaties volledig opgedroogd lijkt te zijn, staatsleningen en ook zelfs sommige bedrijfsleningen een negatieve rente

Nadere informatie

ABN AMRO. verzekeringen. Marktontwikkelingen & vooruitzichten. Portefeuilleverdeling & fondsselectie. Rendement. Profielfonds 3. Tweede kwartaal 2012

ABN AMRO. verzekeringen. Marktontwikkelingen & vooruitzichten. Portefeuilleverdeling & fondsselectie. Rendement. Profielfonds 3. Tweede kwartaal 2012 ABN AMRO verzekeringen Profielfonds 3 Tweede kwartaal 2012 Marktontwikkelingen & vooruitzichten Volgens recente signalen vertoont de mondiale economie tekenen van verzwakking. Tegelijkertijd nemen de risico

Nadere informatie

Strategisch Pensioenmanagement

Strategisch Pensioenmanagement Strategisch Pensioenmanagement Strategisch Pensioenmanagement is samenbrengen. Strategisch Pensioenmanagement De belangrijkste taak van Strategisch Pensioenmanagement is ervoor te zorgen dat u in control

Nadere informatie

BELEGGINGSSTATUUT. Stichting Fonds Oncologie Holland. April 2015. Beleggingsstatuut SFOH 30 april 2015, pag. 1

BELEGGINGSSTATUUT. Stichting Fonds Oncologie Holland. April 2015. Beleggingsstatuut SFOH 30 april 2015, pag. 1 BELEGGINGSSTATUUT Stichting Fonds Oncologie Holland April 2015 30 april 2015, pag. 1 Inhoudsopgave I Beleid.... 3 Algemeen 4 Hefbomen 4 Restricties....4 II Middelenverdeling......5 Strategische asset allocatie

Nadere informatie

Maximale transparantie voor Stichtingen en Instellingen

Maximale transparantie voor Stichtingen en Instellingen Maximale transparantie voor Stichtingen en Instellingen WMP heeft zowel de UN PRI als de UN Global Compact getekend Wealth Management Partners is actief als vermogensbeheerder en vermogensregiseur (investment

Nadere informatie

Opening Majesteit, dames en heren, ook ik heet u vandaag van harte welkom op het jaarlijkse pensioenseminar van DNB.

Opening Majesteit, dames en heren, ook ik heet u vandaag van harte welkom op het jaarlijkse pensioenseminar van DNB. Speech Joanne Kellermann Pensioenseminar 2014 Opening Majesteit, dames en heren, ook ik heet u vandaag van harte welkom op het jaarlijkse pensioenseminar van DNB. Voor mij is dit een bijzonder moment:

Nadere informatie

Vastgoed en vastgoedfinancieringen

Vastgoed en vastgoedfinancieringen Vastgoed en vastgoedfinancieringen Dé strategisch vastgoedpartner voor pensioenfondsen Syntrus Achmea Real Estate & Finance is dé strategisch vastgoedpartner voor pensioenfondsen. Dankzij onze unieke

Nadere informatie

het gemak van het Pension Lifecycle Fund

het gemak van het Pension Lifecycle Fund het gemak van het Pension Lifecycle Fund 1 inhoud Omschrijving Pagina 1. Wat is een lifecycle fonds? 2 2. Hoe werkt het ABN AMRO Pension Lifecycle Fund? 2 3. Hoeveel rendement kunt u behalen? 3 4. Wat

Nadere informatie

Vastgoed en vastgoedfinancieringen

Vastgoed en vastgoedfinancieringen Vastgoed en vastgoedfinancieringen Dé strategisch vastgoedpartner voor pensioenfondsen is dé strategisch vastgoedpartner voor pensioenfondsen. Dankzij onze unieke combinatie van pensioenexpertise en vastgoedexpertise

Nadere informatie

Lange termijn betrokken aandeelhouderschap bij small cap ondernemingen. Lars Dijkstra 11 februari 2014, Amsterdam

Lange termijn betrokken aandeelhouderschap bij small cap ondernemingen. Lars Dijkstra 11 februari 2014, Amsterdam bij small cap ondernemingen Lars Dijkstra 11 februari 2014, Amsterdam Lange termijn betrokken aandeelhouderschap bij small cap ondernemingen Agenda De rol van aandeelhouders Betrokken aandeelhouderschap

Nadere informatie

Media Relations. UBS Asset Management noteert 52 ETF's aan de Euronext Amsterdam Stock Exchange

Media Relations. UBS Asset Management noteert 52 ETF's aan de Euronext Amsterdam Stock Exchange Media Relations 27 januari 2016 Persbericht UBS Asset Management noteert 52 ETF's aan de Euronext Amsterdam Stock Exchange UBS is hiermee gelijk goed voor 25% van het totale aantal ETF s genoteerd in Amsterdam

Nadere informatie

Vastgoed in de portefeuilles van Nederlandse institutionele beleggers

Vastgoed in de portefeuilles van Nederlandse institutionele beleggers Vastgoed in de portefeuilles van Nederlandse institutionele beleggers ASRE Talent Seminar Marco Mosselman Juni 2014 Institutioneel vastgoed (31-12-2011) Totaal belegd vermogen Waarvan vastgoed Pensioenfondsen

Nadere informatie

Beleggingsaanbod a.s.r. Presentatie Astra Zeneca 27 oktober 2015

Beleggingsaanbod a.s.r. Presentatie Astra Zeneca 27 oktober 2015 Beleggingsaanbod a.s.r. Presentatie Astra Zeneca 27 oktober 2015 Onderdeel van a.s.r. a.s.r. is de Nederlandse verzekeringsmaatschappij voor alle verzekeringen. Bij a.s.r. werken ruim 3.900 medewerkers

Nadere informatie

NN Dynamic Mix Fondsen Vol vertrouwen aan uw vermogen bouwen

NN Dynamic Mix Fondsen Vol vertrouwen aan uw vermogen bouwen NN Fondsen Vol vertrouwen aan uw vermogen bouwen Zoekt u een aantrekkelijke manier voor vermogensopbouw zonder veel omkijken? Dan zijn de NN Fondsen wellicht iets voor u. NN Fondsen als een moderne, heldere

Nadere informatie

Risico pariteit -1- 1 Aandelen Wereldwijd Ontwikkelde Markten - MSCI World Index MSCI Daily Net TR World Euro, Aandelen Wereldwijd

Risico pariteit -1- 1 Aandelen Wereldwijd Ontwikkelde Markten - MSCI World Index MSCI Daily Net TR World Euro, Aandelen Wereldwijd Risico pariteit Risico pariteit is een techniek die wordt ingezet om de risico s in een beleggingsportefeuille te reduceren. Sinds 2008 heeft risico pariteit om drie redenen veel aandacht gekregen: 1.

Nadere informatie

Zakelijk beleggen. Uitgebreide beleggingsmogelijkheden voor ondernemers

Zakelijk beleggen. Uitgebreide beleggingsmogelijkheden voor ondernemers Informatie ABN AMRO 0900-00 24 (lokaal tarief) Zakelijk beleggen www.abnamro.nl Uitgebreide beleggingsmogelijkheden voor ondernemers Volledig zelf beleggen Beleggen met advies van ABN AMRO Uw vermogen

Nadere informatie

Programma Leergang Besturen van een Pensioenfonds

Programma Leergang Besturen van een Pensioenfonds Programma Leergang Besturen van een Pensioenfonds Locatie: Woudschoten Conferentiecentrum te Zeist Module 1 Wetgeving en beleid Dag 1: donderdag 3 april 2014 09.00 09.30 uur Ontvangst 09.30 10.00 uur Inleiding

Nadere informatie

KWARTAALVERSLAG. Philips Pensioenfonds. 1. In het kort. 2. Financiële positie Philips Pensioenfonds 1/5 DERDE KWARTAAL 2015

KWARTAALVERSLAG. Philips Pensioenfonds. 1. In het kort. 2. Financiële positie Philips Pensioenfonds 1/5 DERDE KWARTAAL 2015 KWARTAALVERSLAG DERDE KWARTAAL 2015 1. In het kort De beleidsdekkingsgraad per 30 september 2015 bedroeg 112,6% Het rendement van 1 juli tot en met 30 september 2015 bedroeg -1,6% Het pensioenvermogen

Nadere informatie

DNB SEMINAR VERMOGENSBEHEER UITBESTEDING VERMOGENSBEHEER

DNB SEMINAR VERMOGENSBEHEER UITBESTEDING VERMOGENSBEHEER DNB SEMINAR UITBESTEDING Door: Oscar van Angeren I. Regulatory framework en II. Algemene contractuele aspecten 1 I. Regulatory framework Uitbestedingsregels pensioenfondsen: artikel 34 Pw en 12-14 BuPw.

Nadere informatie

Achmea life cycle beleggingen

Achmea life cycle beleggingen Achmea life cycle beleggingen Scheiden. Uw pensioengeld in vertrouwde handen Wat betekent dat voor uw ouderdomspensioen? Interpolis. Glashelder Achmea life cycle beleggingen Als pensioenverzekeraar beleggen

Nadere informatie

Vermogensbeheerder institutioneel - Informatievoorziening

Vermogensbeheerder institutioneel - Informatievoorziening Vermogensbeheerder institutioneel - Informatievoorziening Beschrijving Rens Vos is vermogensbeheerder bij de Veerbank. Hieronder staan vijf situaties rondom informatievoorziening die hij heeft meegemaakt.

Nadere informatie

2012 in het kort TOELICHTING OP HET JAARVERSLAG

2012 in het kort TOELICHTING OP HET JAARVERSLAG 2012 in het kort TOELICHTING OP HET JAARVERSLAG 1 Toelichting op het jaarverslag In het Jaarverslag 2012 legt het pensioenfonds uitgebreid verantwoording af over de ontwikkelingen, besluiten en gebeurtenissen

Nadere informatie

VAN HARTE WELKOM! BREUKELEN, 29 SEPTEMBER 2014

VAN HARTE WELKOM! BREUKELEN, 29 SEPTEMBER 2014 VAN HARTE WELKOM BREUKELEN, 29 SEPTEMBER 2014 PROGRAMMA 20.00 uur - 20.10 uur Inleiding: over de VEOV 20.10 uur - 20.30 uur Beleggen na het provisieverbod: in hoeverre staat de cliënt centraal? Hans Dubbeldam,

Nadere informatie

Single, Double or Triple!

Single, Double or Triple! VFB 11ste T.A. - DAG Single, Double or Triple! Door P. Gins Mark Schils Directeur CompuGraphics Uitgever van beursgrafiek.be CompuGraphics & TransStock Reeds gegeven onderwerpen Het belang van de Stop-Loss

Nadere informatie

De LifeCycle Mix bij Mijn Pensioen. LifeCycle Mix (LCM): online oplossing met maximale transparantie en gemak

De LifeCycle Mix bij Mijn Pensioen. LifeCycle Mix (LCM): online oplossing met maximale transparantie en gemak De LifeCycle Mix bij Mijn Pensioen LifeCycle Mix (LCM): online oplossing met maximale transparantie en gemak Gespecialiseerd team onderhoudt en ontwikkelt LCM WWW.INGIM.COM 2 ING INVESTMENT MANAGEMENT

Nadere informatie

Foto s: Fotopersburo Dijkstra

Foto s: Fotopersburo Dijkstra // Ronde tafel FIduciair management: aanbieders voorzitter Marleen Koetsier, KPMG Advisory deelnemers André van den Berg, BlackRock Eugénie Buuron, PGGM Investments Ernst Hagen, F&C Investments Erik Hulshof,

Nadere informatie

MAAK ESG/ IMPACT INVESTING NORMAAL

MAAK ESG/ IMPACT INVESTING NORMAAL VOORZITTER Piet Klop, PGGM DEELNEMERS Hubert Aarts, Impax Asset Management (BNP Paribas IP) Michiel Adriaanse, Deutsche Asset & Wealth Management Els Ankum, Triodos Investment Management Annette van der

Nadere informatie

Jaarbericht 1996 ABN AMRO Asset Management TOTAAL BEHEERD VERMOGEN TOEGENOMEN MET 39 PROCENT

Jaarbericht 1996 ABN AMRO Asset Management TOTAAL BEHEERD VERMOGEN TOEGENOMEN MET 39 PROCENT Amsterdam, 21 januari 1997 Jaarbericht 1996 ABN AMRO Asset Management TOTAAL BEHEERD VERMOGEN TOEGENOMEN MET 39 PROCENT Totaal vermogen beheerd door ABN AMRO Asset Management wereldwijd in 1996 gegroeid

Nadere informatie

Populair beleggingsplan

Populair beleggingsplan Populair beleggingsplan versie 22 november 2013 1 Inhoudsopgave Wat belegt het pensioenfonds? 4 Wat is het doel van beleggen? 4 Wat levert beleggen op? 4 Er gaan toch ook risico s gepaard met beleggen?

Nadere informatie

Vraag en antwoord: waarom beleggen in staatsobligaties?

Vraag en antwoord: waarom beleggen in staatsobligaties? ING Investment Office Publicatiedatum: 13 maart 2014 Vraag en antwoord: waarom beleggen in staatsobligaties? In onze beleggingsvisie op 2014 ( Visie 2014: minder crisis, meer groei ) kunt u lezen dat we

Nadere informatie

Individuele aandelen, Individuele obligaties, Vastgoed, Grondstoffen, Beleggingsfondsen, Trackers

Individuele aandelen, Individuele obligaties, Vastgoed, Grondstoffen, Beleggingsfondsen, Trackers Bedrijfsprofiel Care IS Vermogensbeheer Vermogensbeheerder Naam Website Beschrijving Care IS Vermogensbeheer www.careis.nl/ Care IS Vermogensbeheer is sinds 2010 actief en gevestigd in Volendam. Care IS

Nadere informatie

Presentatie ETF s voor BSC Duitenberg. Dinsdag 17 februari 2015

Presentatie ETF s voor BSC Duitenberg. Dinsdag 17 februari 2015 Presentatie ETF s voor BSC Duitenberg Dinsdag 17 februari 2015 De agenda Wat is een ETF De impact van kosten Wat is een index Manieren om een index te volgen Dividendlekkage Portefeuillemanagement & verhandeling

Nadere informatie

Risicoprofielen voor Vermogensbeheer A la Carte

Risicoprofielen voor Vermogensbeheer A la Carte Risicoprofielen voor Vermogensbeheer A la Carte Inleiding Onze risicoprofielen 1. Wat is een risicoprofiel? 2. Wat zijn vermogenscategorieën? 3. Welke risicoprofielen gebruiken wij? Uw risicoprofiel 4.

Nadere informatie

Vermogen opbouwen voor later

Vermogen opbouwen voor later BeleggingsRekening U wilt geld opzij zetten voor later en een vermogen opbouwen. Omdat uw kinderen nog gaan studeren, u graag die verre reis wilt maken, een tweede huis wilt kopen, eerder wilt stoppen

Nadere informatie

Beleggingsfondsanalyse door Morningstar

Beleggingsfondsanalyse door Morningstar Beleggingsfondsanalyse door Morningstar Trends Finance Day Brussel, 24 mei 2014 Ronald van Genderen, CFA Fund Analyst Morningstar Benelux 2013 Morningstar, Inc. Alle rechten voorbehouden. Overzicht Morningstar

Nadere informatie

ING Private Banking Het gaat om uw vermogen

ING Private Banking Het gaat om uw vermogen ING Private Banking Het gaat om uw vermogen ING Private Banking Het gaat om uw vermogen 3 De koers van uw vermogen 4 Beleggen bij ING Private Banking 6 Het gaat om uw vermogen U heeft een aanzienlijk vermogen

Nadere informatie

De PPI-markt PENSIOEN ASSET MANAGEMENT GOVERNANCE

De PPI-markt PENSIOEN ASSET MANAGEMENT GOVERNANCE De -markt 1.1. Inleiding Vanaf 2012 is de markt van de Premie Pensioen Instelling () een feit. De voert een zuivere DC-regeling uit en wordt gekenmerkt door een hoge mate van transparantie van het pensioenproduct.

Nadere informatie

Active Share. De toegevoegde waarde van Ostrica door actief vermogensbeheer

Active Share. De toegevoegde waarde van Ostrica door actief vermogensbeheer Active Share De toegevoegde waarde van Ostrica door actief vermogensbeheer MSc. A.M. Koen Portfolio Management Ostrica BV 11 juni 2012 MSc. P.C.M. Snoek Portfolio Management Ostrica BV Samenvatting Ostrica

Nadere informatie

VERKLARING BELEGGINGSBEGINSELEN STICHTING PENSIOENFONDS AVEBE 19 APRIL 2011

VERKLARING BELEGGINGSBEGINSELEN STICHTING PENSIOENFONDS AVEBE 19 APRIL 2011 VERKLARING BELEGGINGSBEGINSELEN STICHTING PENSIOENFONDS AVEBE 19 APRIL 2011 VERKLARING BELEGGINGSBEGINSELEN STICHTING PENSIOENFONDS AVEBE 1.1 Het beleggingsproces Het beleggingsproces vormt de randvoorwaarden

Nadere informatie

Methodiek Nominaties Gouden Stier 2015

Methodiek Nominaties Gouden Stier 2015 Methodiek Nominaties Gouden Stier 2015 September 2015 AF Advisors Content - Introductie - Nominatiemethodiek op hoofdlijnen - Methodiek Beste Beleggingsfonds - Methodiek Beste Duurzame Beleggingsfonds

Nadere informatie

Informatie Care IS Beleggingsportefeuille

Informatie Care IS Beleggingsportefeuille Informatie Care IS Beleggingsportefeuille Onderstaande informatie is samengesteld op14 juni 2013 Inleiding Binnen de beleggingsportefeuilles van Care IS wordt onderscheid gemaakt tussen de volgende beleggingscategorieën:

Nadere informatie

INFORMATIE BELEGGINGSFONDSEN (NETTO) WERKNEMERS PENSIOEN

INFORMATIE BELEGGINGSFONDSEN (NETTO) WERKNEMERS PENSIOEN INFORMATIE BELEGGINGSFONDSEN (NETTO) WERKNEMERS PENSIOEN Informatie voor werkgevers Ingangsdatum 1 januari 2016 Als uw werknemer niet kiest voor een gegarandeerde uitkering wordt zijn premie belegd. Dit

Nadere informatie

Toelichting beleggingsbeleid Triodos Bank Private Banking

Toelichting beleggingsbeleid Triodos Bank Private Banking Toelichting beleggingsbeleid Triodos Bank Private Banking Heeft u vragen? Neemt u dan telefonisch contact op met Triodos Bank Private Banking via 030 693 65 05. Of stuur een e-mail naar private.banking@triodos.nl.

Nadere informatie

Aan de basis van onze dienstverlening. ligt een transparant en duurzaam beleid. Hoe gaan we met onze klanten om?

Aan de basis van onze dienstverlening. ligt een transparant en duurzaam beleid. Hoe gaan we met onze klanten om? Because we care Onze missie is het realiseren van beleggingsdoelen voor onze klanten door het leveren van duurzame performance, service en advies. Verantwoord in alles wat we doen, blijven verrassen en

Nadere informatie

Veelgestelde vragen over laagvolatiel beleggen 2012

Veelgestelde vragen over laagvolatiel beleggen 2012 Augustus 2012 Voor professionele beleggers Veelgestelde vragen over laagvolatiel beleggen 2012 Door Pim van Vliet, PhD, Senior Portfolio Manager, Robeco Conservative Equities Robeco onderzoekt sinds 2005

Nadere informatie

Dinsdag 22 september 2015. Beleggen met ETF s Van theorie tot strategie

Dinsdag 22 september 2015. Beleggen met ETF s Van theorie tot strategie Dinsdag 22 september 2015 Beleggen met ETF s Van theorie tot strategie Wie geven deze presentatie? Tycho Schaaf Beleggingsspecialist LYNX Martijn Rozemuller Oprichter en directeur Think ETF s 1 De agenda

Nadere informatie

SMALL-CAPS: EEN FACTOR VAN BELANG. Masterclass presentatie Fondsevent, 27 september 2015

SMALL-CAPS: EEN FACTOR VAN BELANG. Masterclass presentatie Fondsevent, 27 september 2015 SMALL-CAPS: EEN FACTOR VAN BELANG Masterclass presentatie Fondsevent, 27 september 2015 SMALL-CAPS: OVER WELKE THEMA S KRIJG JE DE MEESTE VRAGEN IN DE PRAKTIJK? A B C D Rendement vs Risico Timing Liquiditeit

Nadere informatie

Core/Satellitebeleggingen

Core/Satellitebeleggingen Voor de professionele belegger Core/Satellitebeleggingen De samenstelling van een core/satelliteportefeuille heeft als doel de meest effectieve kenmerken van index- en alphagenererende strategieën te combineren.

Nadere informatie

Beleggingsmodel Fondsen

Beleggingsmodel Fondsen Beleggingsmodel Fondsen De meest comfortabele manier van beleggen Steeds afgestemd op het actuele beursklimaat Keuze uit verschillende risico s en rendementen Gecombineerde beleggingsexpertise van ABN

Nadere informatie

Verder zien. Meer weten.

Verder zien. Meer weten. Verder zien. Meer weten. 1 EEN SOLIDE LANGETERMIJN BELEGGING Dankzij de gebundelde expertise van topbeleggers 2 De beste beleggers voor de beste resultaten Toegang tot de meest exclusieve fondsen ter wereld

Nadere informatie

Onafhankelijk en rationeel. Professioneel. Transparant en veilig

Onafhankelijk en rationeel. Professioneel. Transparant en veilig Today s Vermogensbeheer Wij verzorgen persoonlijk en onafhankelijk vermogensbeheer voor zowel particulieren als ondernemingen. Op basis van uw specifieke situatie geeft Today s Vermogensbeheer invulling

Nadere informatie

VERVANGENDE FONDSEN VOOR DE BLACKROCK FUNDS OF ISHARES

VERVANGENDE FONDSEN VOOR DE BLACKROCK FUNDS OF ISHARES ONDERZOEK NAAR VERVANGENDE FONDSEN VOOR DE BLACKROCK FUNDS OF ISHARES NOVEMBER 2014 Met dank aan: Naar aanleiding van het besluit van BlackRock om per 31 december 2014 de Funds of ishares op te heffen

Nadere informatie

Voor professionele beleggers. Vijf lessen voor maximaal resultaat uit factorbeleggen PIONIERS IN FACTORBELEGGEN

Voor professionele beleggers. Vijf lessen voor maximaal resultaat uit factorbeleggen PIONIERS IN FACTORBELEGGEN Voor professionele beleggers Vijf lessen voor maximaal resultaat uit factorbeleggen PIONIERS IN FACTORBELEGGEN Factorbeleggen wint aan populariteit, maar er bestaan nog veel vragen rond dit concept en

Nadere informatie

AanvullendPensioenRekening

AanvullendPensioenRekening AanvullendPensioenRekening Na uw pensionering wilt u net zo comfortabel blijven leven als u nu doet. U heeft een pensioen opgebouwd, maar dat betekent doorgaans een verlaging van uw inkomen in de toekomst.

Nadere informatie

Verklaring inzake de beleggingsbeginselen

Verklaring inzake de beleggingsbeginselen Verklaring inzake de beleggingsbeginselen van Stichting Bedrijfspensioenfonds AVH 1. Introductie 1.1 Inleiding Deze verklaring inzake de beleggingsbeginselen geeft beknopt de uitgangspunten weer van het

Nadere informatie

Nieuwsbericht. Threadneedle valt drie keer in de prijzen, Delta Lloyd wint Nederlandse Aandelen. FD Morningstar Awards 2010 uitgereikt

Nieuwsbericht. Threadneedle valt drie keer in de prijzen, Delta Lloyd wint Nederlandse Aandelen. FD Morningstar Awards 2010 uitgereikt /fdmorningstar Threadneedle valt drie keer in de prijzen, Delta Lloyd wint se Aandelen. FD Morningstar Awards 2010 uitgereikt AMSTERDAM, 9 maart 2010 Op een druk bezochte avond zijn in Hotel Krasnapolsky

Nadere informatie

Top speler in Europa. BNP Paribas L1 Equity Best Selection Euro

Top speler in Europa. BNP Paribas L1 Equity Best Selection Euro Top speler in Europa BNP Paribas L1 Equity Best Selection Euro 1 Wij denken dat dit een goed moment is om in Europese ondernemingen te beleggen en wel om de volgende redenen: Ze zijn momenteel sterk: ondanks

Nadere informatie

Ruilverhouding fondsen

Ruilverhouding fondsen Ruilverhouding fondsen Dit document dient enkel ter informatie en is 1) geen voorstel of aanbod tot het aankopen of verhandelen van de financiële instrumenten hierin beschreven en 2) geen beleggingsadvies.

Nadere informatie

Volatiliteit als alfafactor

Volatiliteit als alfafactor In dit artikel wordt het effect beschreven dat aandelen met een lage historische volatiliteit, een voor risico gecorrigeerd hoog rendement opleveren. Aandelen met een hoge volatiliteit daarentegen leveren

Nadere informatie

l Discipline in aandelen l

l Discipline in aandelen l AandelensERVICE l l Waarom in aandelen beleggen? Aandelen leveren op langere termijn een hoger rendement op dan obligaties. Op één voorwaarde: dat u niet alle eieren in één mand legt. Op langere termijn

Nadere informatie

LifeCycle Mix via Mijn pensioen. Voor een professioneel en zorgvuldig beheer van uw pensioenkapitaal

LifeCycle Mix via Mijn pensioen. Voor een professioneel en zorgvuldig beheer van uw pensioenkapitaal via Mijn pensioen Voor een professioneel en zorgvuldig beheer van uw pensioenkapitaal LifeCycle Mix via Mijn pensioen Voor een professioneel en zorgvuldig beheer van uw pensioenkapitaal Een persoonlijke

Nadere informatie

Leggen pensioenfondsen de lat voor performance te hoog?

Leggen pensioenfondsen de lat voor performance te hoog? Leggen pensioenfondsen de lat voor performance te hoog? Conferentie, Hans Braker Investment Consulting De lat te hoog? Over het belang van een goede normportefeuille 1 1 De normportefeuille als lat Belegger

Nadere informatie

Verhoog het rendement en verlaag het risico met ETF s. Hoe bouwt u eenvoudig een gespreide beleggingsportefeuille tegen lage kosten

Verhoog het rendement en verlaag het risico met ETF s. Hoe bouwt u eenvoudig een gespreide beleggingsportefeuille tegen lage kosten Verhoog het rendement en verlaag het risico met ETF s Hoe bouwt u eenvoudig een gespreide beleggingsportefeuille tegen lage kosten 8 oktober 2015 Wie geeft deze presentatie? Martijn Rozemuller Oprichter

Nadere informatie

De Vries Investment Services, Voor objectief en onafhankelijk beleggingsadvies

De Vries Investment Services, Voor objectief en onafhankelijk beleggingsadvies Beste lezer, Voordat ik aan het onderwerp van deze nieuwsbrief begin wens ik alle lezers een gelukkig en gezond 2006. Ook wens ik een ieder een goed financieel 2006. Geregeld worden vragen door lezers

Nadere informatie

FONDSHUIS PERFORMANCE ANALYSE. Armgard Investment Management. 31 december 2011

FONDSHUIS PERFORMANCE ANALYSE. Armgard Investment Management. 31 december 2011 Specialist in Vermogensbeheer PERFORMANCE ANALYSE feb-02 aug-02 feb-03 aug-03 feb-04 aug-04 feb-05 aug-05 feb-06 aug-06 feb-07 aug-07 feb-08 aug-08 feb-09 aug-09 feb-10 aug-10 feb-11 aug-11 Beleggingsstrategie

Nadere informatie

Essentiële Beleggersinformatie

Essentiële Beleggersinformatie Essentiële Beleggersinformatie Dit document verschaft u essentiële beleggersinformatie aangaande dit fonds. Het is geen marketingmateriaal. De verstrekte informatie is bij wet voorgeschreven en is bedoeld

Nadere informatie

Informatiewijzer. Beleggingsdoelstelling & Risicoprofielen. Today s Tomorrow Morgen begint vandaag

Informatiewijzer. Beleggingsdoelstelling & Risicoprofielen. Today s Tomorrow Morgen begint vandaag Informatiewijzer Beleggingsdoelstelling & Risicoprofielen Today s Tomorrow Morgen begint vandaag Beleggen op een manier die bij u past! Aangenomen mag worden dat beleggen een voor u een hoger rendement

Nadere informatie

Aanpassing Prospectussen Aegon, AEAM en Aegon Paraplu 1 Funds Per 1 augustus 2016

Aanpassing Prospectussen Aegon, AEAM en Aegon Paraplu 1 Funds Per 1 augustus 2016 Aanpassing Prospectussen Aegon, AEAM en Aegon Paraplu 1 Funds Per 1 augustus 2016 Per 1 augustus 2016 voert de beheerder van de Aegon Funds, de AEAM Funds en de Aegon Paraplu 1 Funds, Aegon Investment

Nadere informatie

vermogensbeheer oog voor de toekomst Preferred Banking

vermogensbeheer oog voor de toekomst Preferred Banking vermogensbeheer oog voor de toekomst Preferred Banking Professioneel beheer van uw vermogen Passende beleggingsportefeuille volgens uw risicoprofiel Heldere kwartaalrapportage 2 3 Vermogensbeheer, oog

Nadere informatie

Beleggingsbeginselen

Beleggingsbeginselen Beleggingsbeginselen Stichting Pensioenfonds voor de Architectenbureaus Versie april 2015 Deze Verklaring beleggingsbeginselen maakt onderdeel uit van het beleggingsbeleid van het pensioenfonds en is aangepast

Nadere informatie

Vereniging van Vermogensbeheerders & - Adviseurs. 23 september 2014. Alex Poel. Beleggingsbeleid

Vereniging van Vermogensbeheerders & - Adviseurs. 23 september 2014. Alex Poel. Beleggingsbeleid Vereniging van Vermogensbeheerders & - Adviseurs 23 september 2014 Alex Poel Beleggingsbeleid 1 Achtergrond 2 Dienstverleningsproces 3 Beleggingsbeleid 4 VBA Discussion Paper 5 Kanttekeningen discussion

Nadere informatie

Bijlage. Hoe stel ik mijn beleggersprofiel vast? Mutatieformulier

Bijlage. Hoe stel ik mijn beleggersprofiel vast? Mutatieformulier Bijlage Hoe stel ik mijn beleggersprofiel vast? Mutatieformulier Hoe stel ik mijn beleggersprofiel vast? Aan de hand van onderstaande vragenlijst kunt u in ca. 10 minuten het beleggersprofiel vaststellen.

Nadere informatie

De schijnveiligheid van de Ultimate Forward Rate

De schijnveiligheid van de Ultimate Forward Rate ROCK note Februari 2013 Alleen voor professionele beleggers De schijnveiligheid van de Ultimate Forward Rate Johan Duyvesteyn Quantitative Research Martin Martens Quantitative Research Roderick Molenaar

Nadere informatie

vermogensbeheer oog voor de toekomst Preferred Banking

vermogensbeheer oog voor de toekomst Preferred Banking vermogensbeheer oog voor de toekomst Preferred Banking Professioneel beheer van uw vermogen Passende beleggingsportefeuille volgens uw risicoprofiel Heldere kwartaalrapportage Mei 2015 2 3 Vermogensbeheer,

Nadere informatie

ALLEEN VOOR PROFESSIONELE BELEGGERS. Core/Satellite-beleggingen

ALLEEN VOOR PROFESSIONELE BELEGGERS. Core/Satellite-beleggingen ALLEEN VOOR PROFESSIONELE BELEGGERS Core/Satellite-beleggingen Een core/satellite-portefeuille heeft als doel de meest effectieve kenmerken van index- en alpha-genererende strategieën te combineren. Het

Nadere informatie

Voor professionele beleggers BEGRIPPENBOEKJE FACTORBELEGGEN

Voor professionele beleggers BEGRIPPENBOEKJE FACTORBELEGGEN Voor professionele beleggers BEGRIPPENBOEKJE FACTORBELEGGEN Begrippenboekje Factorbeleggen Robeco Colofon De begrippen staan in alfabetische volgorde. Soms is het lastig te bepalen of bepaalde termen

Nadere informatie

investment academy BNPP IP Campus Welkom bij de Investment Academy

investment academy BNPP IP Campus Welkom bij de Investment Academy investment academy Welkom bij de Investment Academy OpleIdIngen voor pensioenfondsbestuurders In 2013 investment academy Investment Academy Kennis en deskundigheid met u delen BNP Paribas Investment Partners

Nadere informatie

1. Organisatie BIJLAGE I: VERKLARING BELEGGINGSBEGINSELEN STICHTING PENSIOENFONDS ACHMEA. ABTN 2014 versie 21-3-2014 1. Stichting Pensioenfonds Achmea

1. Organisatie BIJLAGE I: VERKLARING BELEGGINGSBEGINSELEN STICHTING PENSIOENFONDS ACHMEA. ABTN 2014 versie 21-3-2014 1. Stichting Pensioenfonds Achmea BIJLAGE I: VERKLARING BELEGGINGSBEGINSELEN Introductie Deze Verklaring inzake beleggingsbeginselen (hierna: Verklaring) beschrijft op beknopte wijze de uitgangspunten van het beleggingsbeleid van SPA.

Nadere informatie

Halfjaarbericht eerste helft 1997 ABN AMRO Asset Management TOTAAL BEHEERD VERMOGEN TOEGENOMEN MET 21 PROCENT

Halfjaarbericht eerste helft 1997 ABN AMRO Asset Management TOTAAL BEHEERD VERMOGEN TOEGENOMEN MET 21 PROCENT Amsterdam, 11 juli 1997 Halfjaarbericht eerste helft 1997 ABN AMRO Asset Management TOTAAL BEHEERD VERMOGEN TOEGENOMEN MET 21 PROCENT Totaal vermogen beheerd door ABN AMRO Asset Management wereldwijd in

Nadere informatie