Uitvoeringsprogramma

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Uitvoeringsprogramma 2012-2013"

Transcriptie

1 Uitvoeringsprogramma Duurzaamheid onderdeel laten zijn van de toekomst van Aa en Hunze begint met een visie. Het is echter duidelijk dat het perspectief dat wij hier schetsen alleen kan worden gerealiseerd als zaken gezamenlijk worden opgepakt. Daarin nemen wij als gemeente graag onze rol. Met de visie laten we zien dat het streven naar een duurzame toekomst een gezamenlijke verantwoordelijkheid is, People, Planet en Profit in balans krijgen en houden kan alleen als ondernemers, maatschappelijke instanties, woningbouwcorporaties en inwoners gezamenlijk werk maken van duurzaamheid. De reikwijdte van handelen van de gemeente heeft zijn grenzen. De gemeente kan en wil zaken niet alleen oppakken.. In de uitvoering van beleid dienen keuzes te worden gemaakt. Middelen en menskracht zijn immers niet ongelimiteerd beschikbaar. Bij het maken van keuzes hanteren wij de volgende uitgangspunten: Duurzaamheid is een speerpunt: het is duidelijk; we vinden duurzaamheid belangrijk voor de toekomst van onze gemeente. Duurzaamheidoverwegingen nemen we daarom integraal mee in de uitvoering van ons beleid. Vooral het jaar 2013 zal in het teken van duurzaamheid staan omdat het door de gemeenteraad specifiek is aangemerkt als jaar van de duurzaamheid. Uitvoering in balans: in ons duurzaamheidbeleid zoeken wij ook in de uitvoering naar een balans tussen natuur- en milieubelangen, economische ontwikkeling en het sociaal-culturele domein. De figuur in hoofdstuk 1 van de duurzaamheidvisie laat zien dat veel van de kernwaarden van onze gemeente met name gerelateerd zijn aan het sociaal-culturele domein. Dit willen wij tot uiting laten komen in de uitvoering. We doen het samen: we kiezen voor gedragen plannen. Dit betekent dat we zo veel mogelijk kiezen voor plannen waarin naast de gemeente ook andere partijen verantwoordelijkheid nemen in de uitvoering. Dat kan op vele manieren. Daarnaast zijn er vanzelfsprekend ook ontwikkelingen en plannen waarin de gemeente haar verantwoordelijkheid neemt als overheid. We zien het als onze taak om het vliegwiel aan te zwengelen met een aantal uitvoeringsplannen. Andere partijen geven het vliegwiel nieuwe impulsen zodat het blijft draaien. Dit betekent dat we in ons energiebeleid via drie stappen (de zogenaamde Trias Energetica) gaan werken aan het terugdringen van de CO 2 uitstoot in de gemeente. In dit uitvoeringsprogramma zullen we dit concreet per onderdeel uitwerken : A Energiebesparing. Dit is een cruciale stap, om twee redenen: allereerst zal het zonder zeer ingrijpende gevolgen voorlopig niet mogelijk zijn om met duurzame energiebronnen in de huidige energievraag te voorzien. Bovendien blijken maatregelen om energie te besparen een financieel efficiënte manier om onze doelen te realiseren. Energiebesparing is daarom een belangrijke optie in de gebouwde omgeving, zowel in de woningbouw als in winkels en bedrijven. Door goede isolatie kan veel warmteverlies worden voorkomen en ook op de elektriciteitsrekening kan nog flink worden bespaard. Met behulp van bijvoorbeeld warmte-koude opslag (WKO) kan grondwater worden gebruikt voor de opslag van overtollige warmte in de zomer en verwarming in de Uitvoeringsprogramma Duurzaamheidvisie versie 2.1 Blz. 1

2 winter. Slimme netten (smart grid) en domotica 1 zien wij ook als belangrijke stappen op weg naar een duurzame energievoorziening. B Duurzame energie. Het aandeel duurzame energie in onze energievoorziening dient snel te groeien met als einddoel een situatie waarin duurzame energie volledig in de energievraag kan voorzien. Onze gemeente biedt hiertoe goede mogelijkheden. Niet alleen zien wij kansen om via zon- PV in de gebouwde omgeving duurzame elektriciteit te produceren, ook zullen we maximaal inzetten op de benutting van biomassa in de energievoorziening. In onze gemeente is potentieel veel biomassa beschikbaar, als reststroom uit de agrarische sector en uit het natuur en landschapsbeheer. De provincie Drenthe heeft in het meest recente omgevingsplan een zoekgebied voor windenergie aangewezen. Op korte termijn moet de gemeente een principekeuze maken over het al of niet toepassen van windenergie in onze gemeente. Binnen dit zoekgebied zal nader verkend worden wat de mogelijkheden zijn voor de plaatsing van windmolens. C Efficiency verbetering. Zolang er nog fossiele energie wordt gebruikt is het belangrijk dat we daar zo efficiënt mogelijk mee omgaan. Op dit moment gaat bijvoorbeeld nog veel energie (met name warmte) verloren. In ons bedrijventerreinenbeleid willen we daarom inzetten op concrete toepassing van industriële ecologie bij de ontwikkeling van het groene bedrijventerrein Spekstoep. Dit bedrijventerrein produceert in de toekomst geen afval meer. Door het toepassen van Cradle to Cradle principes worden energie en materialen zo optimaal mogelijk benut. A. Energiebesparing: 1. Energie in Beeld: Om een goed beeld te krijgen van het energieverbruik in de gemeente is de applicatie Energie in beeld van Liander en Enexis aangeschaft. Deze applicatie geeft op postcodeniveau aan wat het echte energiegebruik is. Dit geeft inzicht en kan vergelijkingen geven over de jaren heen. Deze applicatie is met name van belang bij een zo goed mogelijke monitoring van het effect van alle maatregelen op de CO 2 uitstoot. 2. Woningen: Wij willen een aantrekkelijke woongemeente zijn. Kwaliteit in wonen hoort bij Aa en Hunze. Bij die kwaliteit hoort ook comfort en het voorkomen van snel stijgende energiekosten. Grootschalige groei van de woningvoorraad is gezien de demografische ontwikkelingen niet te verwachten. We willen daarom inzetten op de bestaande woningvoorraad. Aa en Hunze telt ongeveer woningen. Het aandeel koopwoningen is 83% en dus spelen de individuele eigenaren een grote rol. Wij gaan daarom onderzoeken op welke wijze wij particuliere woningbezitters kunnen stimuleren en ondersteunen om de energieprestatie van particuliere woningen te verbeteren. Voor wat betreft de huurwoningen willen we samen met de corporaties kijken naar het verbeteren van woningen in de huursector met een aantal energielabelstappen. Waar mogelijk maken we daarbij gebruik van bestaande subsidieregelingen. 3. Communicatie: Communicatie speelt een cruciale rol in de bewustwording van onze bewoners. Dit willen wij actief uitdragen. Door samen te werken met de grootste energieleveranciers in onze gemeente zullen bewoners actief worden benaderd over het energieverbruik en de mogelijkheden tot besparing. 1 Domotica: Domotica staat voor elektronische communicatie tussen allerlei elektrische toepassingen in de woning en woonomgeving ten behoeve van bewoners en dienstverleners. Uitvoeringsprogramma Duurzaamheidvisie versie 2.1 Blz. 2

3 4. Collectief inkopen van energie: Het collectief (goedkoop) inkopen van energie is geen doelstelling van de gemeente. Wij zullen initiatieven waarbij bewoners een collectief vormen om gezamenlijk energie te kunnen inkopen en daarmee een besparing kunnen realiseren en groene energie kunnen inkopen met adviezen terzijde staan. B. Duurzame energie 1 Dorpeninitiatieven: Het afgelopen jaar hebben we geconstateerd dat in dorpen spontaan het initiatief wordt genomen gezamenlijk verbeteringen te realiseren op het gebied van duurzame energievoorziening Dit soort initiatieven willen we waar mogelijk actief ondersteunen. Als voorbeeld vermelden we het initiatief uit Gasselternijveenschemond waar men een inventarisatie heeft gehouden naar de interesse voor de aanschaf van zonnepanelen. Of de werkgroep die in Eexterzandvoort bezig is met duurzame energieoplossingen voor het dorp. Dit laatste initiatief krijgt de laatste tijd onder de naam Energie Cooperatie Oostermoer (ECO) steeds concretere vormen. 2 Biomassa: Wij zien goede kansen voor het beter benutten van biomassa. Het gebruik van biomassa in de energievoorziening past prima bij onze gemeente. Het toepassen van de houtgestookte verwarmingsinstallatie voor het zwembad en de sporthal in Annen is hiervan een goed voorbeeld. We willen daarbij inzetten op twee sporen: De landbouwsector. Met name de productie van biogas en de mogelijkheid om biogas op te waarderen tot groen gas dat in het bestaande aardgasnetwerk kan worden geïnjecteerd, biedt kansen. De nieuwste ontwikkeling is de raffinage van mest waarbij naast biogas ook waardevolle mineralen ( N, P, K) worden teruggewonnen uit de mest en weer geschikt zijn op het land te bemesten. De teelt van energiegewassen achten wij weinig kansrijk. Natuur en landschap. In onze gemeente kan veel biomassa beschikbaar worden gemaakt uit natuur en landschap. Dit vraagt mogelijk om een andere wijze van beheer en biedt een nieuwe inkomstenbron die weer ten goede kan komen aan natuur en landschapsontwikkeling. Samen met de beherende instanties willen wij deze mogelijkheden onderzoeken. 3 Zonne-energie: Wij geloven in zonne-energie. Voor kleinverbruikers (huishoudens en een groot deel van het MKB) is elektriciteit uit zonne-energie min of meer concurrerend met grijze stroom. 4 Zonne Coöperatie: Er is een groot dakoppervlak binnen de gehele gemeente dat als ondergrond voor zonnepanelen kan dienen. Doel is om op korte termijn zonne-energie eenvoudig en goedkoop beschikbaar te maken. We gaan onderzoeken op welke wijze en met welke partijen de ontwikkeling van zonne-energie in onze gemeente mogelijk kan worden gemaakt. 5 Zonnedak gemeentelijke gebouwen: Investeren in zonne-energie heeft een terugverdientijd van ongeveer 10 jaar. De inzet is om zoveel mogelijk gemeentelijke gebouwen te voorzien van zonnepanelen, te beginnen bij het gemeentehuis. Als voorbeeldproject willen we een zonne-installatie op het gemeentehuis plaatsen met een display in de hal waarop allerlei gegevns over de installatie zichtbaar zijn voor het publiek. 6 Windenergie: Voor onze gemeente biedt windenergie kansen de uitstoot van CO 2 op termijn te reduceren. De rijksoverheid heeft een forse ambitie als het gaat om windenergie op land. Men streeft naar 6000 MW Uitvoeringsprogramma Duurzaamheidvisie versie 2.1 Blz. 3

4 windenergie op land. Men heeft een verdeling gemaakt over de meest kansrijke en windrijke gebieden in Nederland. In onze provincie is hierbij het gebied van de Veenkoloniën naar voren gekomen. De provincie Drenthe steunt het Rijk in het realiseren van de doelstelling in Drenthe windenergie te produceren. Het gebruik van windenergie op zichzelf wordt vaak gezien als een waardevolle duurzame energiebron hoewel er ook steeds weer deskundigen zijn die het positieve effect van windenergie betwisten. De echte discussie ontstaat meestal bij de ruimtelijke inpassing van windmolens. Als college vinden we het nu nog te vroeg om een definitief standpunt in te nemen over de (on)wenselijkheid windmolens te plaatsen in het oostelijke deel van het veengebied in onze gemeente. Windenergie biedt kansen onze ambities met betrekking tot het verminderen van de uitstoot van CO 2 te realiseren, maar het plaatsen van (grote) windmolens brengt ook de nodige bezwaren met zich mee. De voor- en nadelen van windenergie willen we de komende maanden expliciet in beeld brengen. Daarbij willen we volop ruimte geven aan het horen van initiatiefnemers, van tegenstanders van windenergie en van inwoners, met name die uit het aangewezen gebied. Wat daarbij onder andere een rol kan spelen zijn vragen als: is er een mogelijkheid een deel van de opbrengst van windenergie naar het gebied zelf terug te laten vloeien en zijn er alternatieve mogelijkheden om de doelstelling van 50% CO 2 reductie in 2025 te halen? Bij de ruimtelijke inpassing in het zoekgebied zal allereerst aan alle wettelijke vereisten die in de ruimtelijke ordening en milieuwetgeving zijn opgenomen moeten worden getoetst. Naast de Drentse taakstelling van 280 MW windenergie zal ook de verdeling over de beschikbare ruimte in het gehele zoekgebied een rol spelen. Mogelijkheden voor duurzaamheidsleningen voor de particuliere woningbouw zijn er recentelijk gekomen door een gezamenlijk initiatief van de 3 noordelijke provincies en met steun van EU-geld. Veel mensen blijken bereid te investeren in energiebesparingsmaatregelen en duurzame energie. Het financieren daarvan blijkt een drempel, zeker in de huidige, financieel moeilijke tijd. We zullen samen met financiële instellingen en medeoverheden zoals de provincie Drenthe de mogelijkheden van een (revolverend) fonds voor de particuliere woningbouw zo duidelijk mogelijk communiceren. We ondersteunen dorpsinitiatieven. Onder bewoners is sprake van een grote betrokkenheid bij de dagelijkse leefomgeving. We merken dat bewoners actief verantwoordelijkheid nemen in hun dorp of buurt. Dat juichen wij toe. De mogelijkheden voor een sterkere rol van de bevolking bij duurzaamheidsinitiatieven worden onderzocht (bijvoorbeeld een lokaal duurzaamheidsfonds). Speciale aandacht voor duurzame recreatie en toerisme. Aa en Hunze wil het profiel van een buitengewone recreatiegemeente naar de toekomst toe versterken. Recreatie en toerisme zijn belangrijke economische pijlers met goede kansen voor verdere ontwikkeling. Samen met de recreatiesector willen we werken aan een Masterplan CO 2 neutrale recreatie in Aa en Hunze. Hiermee willen we laten zien dat duurzaamheid en economische ontwikkeling juist in deze sector uitstekend samengaan en elkaar goed kunnen versterken. De meest duurzame recreatieondernemers bevinden zich over een aantal jaren in Aa en Hunze! De gemeente wil een goed loket zijn voor informatie over duurzaamheid. We zullen daarom werken aan een duidelijke en goed toegankelijke informatievoorziening. Bovendien willen we als gemeente het goede voorbeeld geven. Goed voorbeeld doet immers goed volgen. Dat betekent dat wij als gemeentelijke organisatie het goede voorbeeld willen geven. Wij komen daarom met een actieplan om als gemeentelijke organisatie zo duurzaam mogelijk te handelen. Uitvoeringsprogramma Duurzaamheidvisie versie 2.1 Blz. 4

5 Beschikbaar budget: totaal incidenteel: ,-- Het voorgaande overwegende komen we tot de volgende uitwerkingsvoorstellen: Bestedingsvoorstellen in prioriteitsvolgorde: 1. Realiseren energiebesparende maatregelen in dorpshuizen, verenigingsgebouwen en scholen. Het budget combineren met het oorspronkelijke budget voor de duurzaamheidsfonds zodat voor dit plan een gezamenlijk budget met een behoorlijke omvang onstaat. In samenwerking met SVn verder uit te werken ,-- 2. Voorbeeldplan: zonnepanelen op het gemeentehuis waarbij een gedeelte van het beschikbare dakoppervlak wordt benut voor plaatsing van zonnepanelen. Ook wordt in de hal via een display duidelijk weergegeven hoeveel energie er wordt opgewekt via dit systeem ,-- 3. Uitbreiden houtgestookte verwarming andere zwembaden ,-- 4. Uitwerking ideeen t.b.v. het Jaar van de Duurzaamheid. Communicatie ter ondersteuning van de plannen onder 1,2 en ,-- Ad 1. De huidige situatie is van dat de gebouwen van de voetbalverenigingen allemaal een energiescan hebben gehad. Ook het dorpshuis in Grolloo dat deels is gecombineerd met de voetbalkantine heeft een energiescan ondergaan van Syplon. Van de resterende 17 dorpshuizen is geen energieonderzoek bekend. De overige verenigingsgebouwen moeten we beoordelen of en zo ja hoe we in die categorie een energieonderzoek moeten doen. Het betreft gebouwen van ijsbaanclubs e.d. Van het beschikbare budget zal een zo beperkt mogelijk gedeelte benut worden om inzicht te verschaffen in welke energiemaatregelen nodig zijn om een aanvaardbaar energielabel te bereiken. Het budget dat resteert na de energiescans zou ingezet kunnen worden voor maatregelen ter verbetering van de energiehuishouding van de gebouwen. Door collectieve aanpak en inzet dorpen/verenigingen het geld zo efficiënt mogelijk inzetten. Wellicht is het mogelijk om in deze categorie gebouwen zonnepanelen te gaan toepassen of een andere duurzame manier van energievoorziening. In principe is het fonds via SVn revolverend in te richten zodat het geld op de lange termijn meerdere malen ingezet kan worden. Uitvoeringsprogramma Duurzaamheidvisie versie 2.1 Blz. 5

6 Ad 2. we hebben een budget van ,-- voor het installeren van pv-panelen op het dak van het gemeentehuis. Gezien de offertes die we hebben gevraagd zal dit bedrag voldoende zijn om bijvoorbeeld de helft van de VROM-vleugel te voorzien van zonnepanelen waarbij er rekening is gehouden met de netaansluitingen en een display in de hal van het gemeentehuis. Er is aan een drietal bedrijven offerte gevraagd voor het plaatsen van zonnepanelen (en/of miniwindmolens) op het dak van het gemeentehuis. Een deel van deze kosten kan worden gedekt door de besparing op de inkoop van elektriciteit voor het gemeentehuis. Ad 3. Sinds twee jaar wordt het zwembad in Annen en de sporthal in Annen op een houtgestookte cv verwarmd. Dit gebeurt met snoeihout uit de eigen gemeente en bespaart vele kubieke meters aardgas en dus CO 2. Er zijn mogelijkheden om het zwembad Zwanemeer ook op deze wijze te verwarmen gedurende het zwemseizoen. Het budget van ,-- zou ingezet worden voor een aansluiting bij het zwembad om de installatie geschikt te maken voor de mobiele cv-installatie. Ad 4. In navolging van het cultuurjaar (2011) en het huidige Olympische jaar (2012) zal 2013 in het teken staan van duurzaamheid. In overleg met de afdeling communicatie zal een plan worden opgesteld voor de aanpak van dit speciale themajaar duurzaamheid. In dit kader zullen ook burgers, bedrijven en maatschappelijke organisaties worden gevraagd mee te denken over de invulling van dit themajaar. Een aantal initiatieven uit verschillende dorpen hebben al het levenslicht gezien. Er is een energie cooperatie Oostermoer in oprichting gestart vanuit Eexterzandvoort. Communicatie over duurzame acties wellicht via een krant of een digitaal loket. Dit loket kan in het jaar van de duurzaamheid 2013 ook dienen als interactief medium om allerlei specifieke kennis bij mensen en bedrijven te ontsluiten. Uitvoeringsprogramma Duurzaamheidvisie versie 2.1 Blz. 6

7 Bijlage 1. Figuur 1: duurzaamheid en de kernwaarden van Aa en Hunze Uitvoeringsprogramma Duurzaamheidvisie versie 2.1 Blz. 7

Helmonds Energieconvenant

Helmonds Energieconvenant Helmonds Energieconvenant Helmondse bedrijven slaan de handen ineen voor een duurzame en betrouwbare energievoorziening. Waarom een energieconvenant? Energie is de drijvende kracht Energie is de drijvende

Nadere informatie

Naar een klimaatneutrale sportvereniging

Naar een klimaatneutrale sportvereniging Naar een klimaatneutrale sportvereniging Leidraad voor het maken van een eigen projectplan of Plan van Aanpak Inleiding Steeds meer sportverenigingen met een eigen accommodatie komen in actie om energie

Nadere informatie

Oosterhout Nieuwe Energie Voorbereiding oprichting coöperatie

Oosterhout Nieuwe Energie Voorbereiding oprichting coöperatie 1 Oosterhout Nieuwe Energie Voorbereiding oprichting coöperatie Wij willen Betaalbare, Duurzame, Eigen Energie in Oosterhout 3 Waarom ONE Betaalbaar Duurzaam Eigen Samen Goedkoper dan de markt Winsten

Nadere informatie

Energievisie Borne 22 september 2011. Michel Leermakers Linda Rutgers Twence. Co Kuip HVC. www.twence.nl

Energievisie Borne 22 september 2011. Michel Leermakers Linda Rutgers Twence. Co Kuip HVC. www.twence.nl Energievisie Borne 22 september 2011 Michel Leermakers Linda Rutgers Twence Co Kuip HVC Inhoud van vanochtend Gemeente Borne Visie Twence Werkwijze Energievisie Resultaten Huidige energieconsumptie Bronpotentieel

Nadere informatie

Monitor klimaatbeleid. Gemeente Hunsum (fictief)

Monitor klimaatbeleid. Gemeente Hunsum (fictief) Inleiding Behaalt uw gemeente de klimaatdoelstellingen? Wilt u weten hoeveel duurzame energie in uw gemeente wordt geproduceerd of energie wordt bespaard? Zoekt u inzicht in welke maatregelen succesvol

Nadere informatie

Raadsvoorstel. categorie/agendanr. stuknr. B. en W RA B 3 12/167. jaar stuknr. Raad. Onderwerp: Energienota gemeente Emmen

Raadsvoorstel. categorie/agendanr. stuknr. B. en W RA B 3 12/167. jaar stuknr. Raad. Onderwerp: Energienota gemeente Emmen svoorstel Onderwerp: Energienota gemeente Emmen Portefeuillehouder: T. Houwing-Haisma Afdeling Beleid en Regie Team Ruimtelijk Beleid Rudi Gengler, telefoon ((0591)68 54 39) Aan de gemeenteraad Voorgesteld

Nadere informatie

tot eind 2025 - LED verlichting bij vervanging - inzet slimme verlichtingsconcepten

tot eind 2025 - LED verlichting bij vervanging - inzet slimme verlichtingsconcepten Doelstelling Actie Doorlooptijd Wat gaan we doen Eigenaarschap Eigen organisatie 20% energiebesparing t.o.v. 2015 Energiebesparing gemeentelijke gebouwen 20% transitie naar hernieuwbare energie t.o.v.

Nadere informatie

Notitie energiebesparing en duurzame energie

Notitie energiebesparing en duurzame energie Notitie energiebesparing en duurzame energie Zaltbommel, 5 juni 2012 Gemeente Zaltbommel Notitie energiebesparing en duurzame energie 1 1. Inleiding Gelet op de ambities in het milieuprogramma 2012-2015

Nadere informatie

Maak werk van zon & wind Schone energie voor heel Tynaarlo. Tynaarlo

Maak werk van zon & wind Schone energie voor heel Tynaarlo. Tynaarlo Maak werk van zon & wind Tynaarlo Aanleiding Najaarsnota 2008 aankondiging plannen voor duurzame energie Voorjaar 2009 ontwikkelen scenario s Mei 2009 raadpleging inwoners Tynaarlo Juni 2009 voorstellen

Nadere informatie

Groen gas. Duurzame energieopwekking. Totaalgebruik 2010: 245 Petajoule (PJ) Welke keuzes en wat levert het op?

Groen gas. Duurzame energieopwekking. Totaalgebruik 2010: 245 Petajoule (PJ) Welke keuzes en wat levert het op? Totaalgebruik 2010: 245 Petajoule (PJ) Groen gas Welke keuzes en wat levert het op? Huidig beleid 100 miljoen m 3 groen gas. Opbrengst: 3 PJ. Extra inspanning 200 miljoen m 3 groen gas. Opbrengst: 6 PJ.

Nadere informatie

Raadscommissievoorstel

Raadscommissievoorstel Raadscommissievoorstel Status: Voorbereidend besluitvormend Agendapunt: 7 Onderwerp: Meerjarenprogramma Duurzaamheid 2014-2015 Datum: 12 november 2013 Portefeuillehouder: dhr. N.L. Agricola Decosnummer:

Nadere informatie

Duurzaamheidvisie Gemeente Staphorst

Duurzaamheidvisie Gemeente Staphorst r 2018 Duurzaamheidvisie Gemeente Staphorst Versie: Definitief (inclusief aangenomen amendementen) Duurzaamheidvisie Gemeente Staphorst Pagina 1 van 6 Inhoudsopgave 1. Verrekijker 2018 2. Essentie Duurzaamheidvisie

Nadere informatie

Groen? Het is te doen! Audit.Tax.Consulting.Financial Advisory.

Groen? Het is te doen! Audit.Tax.Consulting.Financial Advisory. Groen? Het is te doen! Audit.Tax.Consulting.Financial Advisory. Een uitdagend klimaat 20 20 2020 In 2020 moet de uitstoot van CO 2 in de EU met 20% zijn teruggebracht ten opzichte van het 1990 niveau.

Nadere informatie

Totale uitstoot in 2010: 14.000 kiloton CO 2

Totale uitstoot in 2010: 14.000 kiloton CO 2 Totale uitstoot in 2010: 14.000 kiloton CO 2 Industrie Welke keuzes en wat levert het op? Huidig beleid 1% besparing op gas en elektra per jaar. Totaal is dat 8 % besparing in 2020. Opbrengst: 100 kiloton.

Nadere informatie

Energie. 1 Conclusies. Energiebesparing en duurzame energie in de Drechtsteden

Energie. 1 Conclusies. Energiebesparing en duurzame energie in de Drechtsteden Energie Energiebesparing en duurzame energie in de Drechtsteden De gemeenten in de regio Drechtsteden werken samen aan klimaat- en energiebeleid. Ingezet wordt op energiebesparing en toename van gebruik

Nadere informatie

Aan de gemeenteraad Gemeente Steenwijkerland Vendelweg 1 8331 XE Steenwijk Steenwijk, 5-3-2013 Nummer voorstel: 2013/18

Aan de gemeenteraad Gemeente Steenwijkerland Vendelweg 1 8331 XE Steenwijk Steenwijk, 5-3-2013 Nummer voorstel: 2013/18 1 Voorstel aan de raad Aan de gemeenteraad Gemeente Steenwijkerland Vendelweg 1 8331 XE Steenwijk Steenwijk, 5-3-2013 Nummer voorstel: 2013/18 Voor raadsvergadering d.d.: 19-03-2013 Agendapunt: 06 Onderwerp:

Nadere informatie

De Lokale Duurzame Energie Coöperatie. EnergieCoöperatieBoxtel WWW.ECBOXTEL.NL. Betaalbaar, duurzaam, eigen en onafhankelijk

De Lokale Duurzame Energie Coöperatie. EnergieCoöperatieBoxtel WWW.ECBOXTEL.NL. Betaalbaar, duurzaam, eigen en onafhankelijk De Lokale Duurzame Energie Coöperatie EnergieCoöperatieBoxtel Betaalbaar, duurzaam, eigen en onafhankelijk WWW.ECBOXTEL.NL LDEC: Waarom en waartoe leidt het Samen met leden realiseren van betaalbare, duurzame,

Nadere informatie

http://enquete.groenepeiler.nl/admin/statistics.aspx?inquiry=47 1 van 13 5-7-2011 17:03

http://enquete.groenepeiler.nl/admin/statistics.aspx?inquiry=47 1 van 13 5-7-2011 17:03 1 van 13 5-7-2011 17:03 Enquête Enquête beheer Ingelogd als: aqpfadmin Uitloggen Enquête sta s eken Enquête beheer > De Klimaat Enquête van het Noorden > Statistieken Algemene statistieken: Aantal respondenten

Nadere informatie

Ontwerp Gezonde Systemen

Ontwerp Gezonde Systemen Ontwerp Gezonde Systemen Het huidige zonne-inkomen gebruiken De cycli van de natuur worden aangedreven door de energie van de zon. Bomen en planten vervaardigen voedsel op zonlicht. De wind kan worden

Nadere informatie

Raymond Roeffel Directeur Trineco. Regelgeving, Organisatie en beheermodellen rondom Zonne

Raymond Roeffel Directeur Trineco. Regelgeving, Organisatie en beheermodellen rondom Zonne Raymond Roeffel Directeur Trineco Regelgeving, Organisatie en beheermodellen rondom Zonne Agenda Waarom zonnestroom? Wet en regelgeving rondom zonnesystemen Salderingstarieven De meest voorkomende situaties

Nadere informatie

nieuwe turf Brochure over de mogelijkheden voor Duurzame energie en energiebesparing in de regio Oostermoer.

nieuwe turf Brochure over de mogelijkheden voor Duurzame energie en energiebesparing in de regio Oostermoer. Op zoek naar het nieuwe turf Brochure over de mogelijkheden voor Duurzame energie en energiebesparing in de regio Oostermoer. Opgave Windenergie Het Rijk heeft zichzelf tot doel gesteld om in 2020 6000

Nadere informatie

1. Hoe dringend vindt u het klimaatprobleem? Helemaal niet dringend, we 1% Er is helemaal geen klimaatprobleem. Weet niet / geen mening

1. Hoe dringend vindt u het klimaatprobleem? Helemaal niet dringend, we 1% Er is helemaal geen klimaatprobleem. Weet niet / geen mening 1. Hoe dringend vindt u het klimaatprobleem? Helemaal niet dringend, we 1% kunnen wel even wachten met grote maatregelen 17% 1 Een beetje dringend, we kunnen nog wel even wachten met grote maatregelen,

Nadere informatie

DRENTHE DUURZAAM. 10 punten om met de Drenten te komen tot een nog mooier Drenthe

DRENTHE DUURZAAM. 10 punten om met de Drenten te komen tot een nog mooier Drenthe DRENTHE DUURZAAM 10 punten om met de Drenten te komen tot een nog mooier Drenthe FEBRUARI 2015 Inleiding Duurzaamheid is de pijler voor een vitaal Drenthe. Dat is het uitgangspunt voor de PvdA in Drenthe.

Nadere informatie

Regio Stedendriehoek

Regio Stedendriehoek Regio Stedendriehoek 1 Energieneutrale regio Energietransitie Stedendriehoek Apeldoorn, Brummen, Deventer, Epe, Lochem, Voorst,Zutphen Netbeheer en Duurzame Gebiedsontwikkeling Pieter van der Ploeg, Alliander

Nadere informatie

ECO Oostermoer in oprichting

ECO Oostermoer in oprichting Samen sterk voor een leefbaar en duurzaam platteland ECO Oostermoer in oprichting Nieuwsbrief 18 juni 2012 Voor u ligt de eerste nieuwsbrief van ECO Oostermoer, waarin wij u nader informeren over de stand

Nadere informatie

Lijst Lammers. Papendrecht 21 januari 2013

Lijst Lammers. Papendrecht 21 januari 2013 Lijst Lammers Papendrecht 21 januari 2013 Aan de voorzitter van de gemeenteraad van de gemeente Papendrecht, de heer C.J.M. de Bruin Markt 22 3351 PB Papendrecht Betreft: gemeente Papendrecht aansluiten

Nadere informatie

Lijst Lammers. KORTE SAMENVATTING Papendrecht, 22januari 2013. Persbericht. Wordt Papendrecht de derde stadin Nederland met een zonatlas?

Lijst Lammers. KORTE SAMENVATTING Papendrecht, 22januari 2013. Persbericht. Wordt Papendrecht de derde stadin Nederland met een zonatlas? Lijst Lammers KORTE SAMENVATTING Papendrecht, 22januari 2013 Persbericht Wordt Papendrecht de derde stadin Nederland met een zonatlas? Fractie Lijst Lammers pleit voor de Zonatlas in Papendrecht en vraagt

Nadere informatie

Beleidsnotitie. Kleine Windturbines in de Gemeente Oude IJsselstreek

Beleidsnotitie. Kleine Windturbines in de Gemeente Oude IJsselstreek Beleidsnotitie Kleine Windturbines in de Gemeente Oude IJsselstreek Aanleiding De afgelopen periode is de interesse voor kleine windturbines in Nederland toegenomen. Verwacht wordt dat de komende jaren

Nadere informatie

Nieuwveense Landen Meppel Diep onder Drenthe 12-6-2012 Door Wouter Deddens

Nieuwveense Landen Meppel Diep onder Drenthe 12-6-2012 Door Wouter Deddens Nieuwveense Landen Meppel Diep onder Drenthe 12-6-2012 Door Wouter Deddens MeppelEnergie Lokaal Duurzaam EnergieBedrijf MeppelEnergie Openingshandeling op 26-1-2012 Duurzame energie voor de woonwijk Nieuwveense

Nadere informatie

Notitie Duurzame energie per kern in de gemeente Utrechtse Heuvelrug

Notitie Duurzame energie per kern in de gemeente Utrechtse Heuvelrug Notitie Duurzame energie per kern in de gemeente Utrechtse Heuvelrug CONCEPT Omgevingsdienst regio Utrecht Mei 2015 opgesteld door Erwin Mikkers Duurzame energie per Kern in gemeente Utrechtse Heuvelrug

Nadere informatie

Kernenergie. kernenergie01 (1 min, 22 sec)

Kernenergie. kernenergie01 (1 min, 22 sec) Kernenergie En dan is er nog de kernenergie! Kernenergie is energie opgewekt door kernreacties, de reacties waarbij atoomkernen zijn betrokken. In een kerncentrale splitst men uraniumkernen in kleinere

Nadere informatie

Duorsume enerzjy yn Fryslân. Energiegebruik en productie van duurzame energie

Duorsume enerzjy yn Fryslân. Energiegebruik en productie van duurzame energie Duorsume enerzjy yn Fryslân Energiegebruik en productie van duurzame energie 1 15 11 oktober 1 Inhoud Management Essay...3 1 Management Essay De conclusies op één A4 De provincie Fryslân heeft hoge ambities

Nadere informatie

Hoewel ook het laatste IPCC rapport wat minder stellig is over de menselijke invloed op de klimaatverandering zijn wij ervan overtuigd dat we iets

Hoewel ook het laatste IPCC rapport wat minder stellig is over de menselijke invloed op de klimaatverandering zijn wij ervan overtuigd dat we iets december 2011 1 Hoewel ook het laatste IPCC rapport wat minder stellig is over de menselijke invloed op de klimaatverandering zijn wij ervan overtuigd dat we iets aan de opwarming moeten doen. 2 Wij zijn

Nadere informatie

Bouwen is Vooruitzien

Bouwen is Vooruitzien Bouwen is Vooruitzien Energie van visie tot projecten Peter Op t Veld Inhoud Waar staan we? Europees energie en klimaatbeleid Tegenstelling collectief belang individueel belang Waar gaan we naar toe?

Nadere informatie

uitvoeringsprogramma ZONBOX 2014-2015 Milieu-uitvoeringsprogramma AANLEIDING MOTIE DUURZAAMHEID

uitvoeringsprogramma ZONBOX 2014-2015 Milieu-uitvoeringsprogramma AANLEIDING MOTIE DUURZAAMHEID Milieu-uitvoeringsprogramma uitvoeringsprogramma ZONBOX 2014-2015 2015 AANLEIDING Door stijgen energieprijzen en aandacht voor klimaatveranring is energiebesparing en opwekken van duurzame energie een

Nadere informatie

Masterclass IV. Energie op bedrijventerreinen

Masterclass IV. Energie op bedrijventerreinen Masterclass IV Energie op bedrijventerreinen Programma Tijd Onderwerp Wie 16.00 Welkom Aleida van den Akker / Margreet Verwaal (Provincie Zuid-Holland) 16.05 Context en urgentie Wiebe Brandsma (Provincie

Nadere informatie

Parkstad Limburg EnergieTransitie (PALET)

Parkstad Limburg EnergieTransitie (PALET) Parkstad Limburg EnergieTransitie (PALET) Startbijeenkomst Energiestrategie Midden-Holland Woensdag 22 juni 2016 Workshopronde I sessie C Parkstad Limburg EnergieTransitie (PALET) GR: samenwerking van

Nadere informatie

Beleidsplan stichting Duurzaam Heino

Beleidsplan stichting Duurzaam Heino Beleidsplan stichting Duurzaam Heino Inhoudsopgave 1. Doelstelling... 3 2. Inleiding... 4 3. Wat is duurzaamheid?... 5 4. Lange termijn perspectief (..2030)... 6 5. Actieprogramma... 7 6. Financiële paragraaf...

Nadere informatie

PARKSTAD LIMBURG ENERGIE TRANSITIE

PARKSTAD LIMBURG ENERGIE TRANSITIE 1 PARKSTAD LIMBURG ENERGIE TRANSITIE BIJEENKOMST 3 DECEMBER 2015 Programma Duurzaam Landgraaf TON ANCION WETHOUDER GEMEENTE LANDGRAAF RONALD BOUWERS PROJECTLEIDER DUURZAAMHEID WIE ZIJN WIJ? PROJECTTEAM

Nadere informatie

Zon Op School. Initiatiefvoorstel 1 7 APR. 2013. Initiatiefvoorstel aan de Raad GROENLINKS NIJIVIEGEN ~- INQEKDMEN. GEMEENTE NUMEQEN clas8.nr.: oy..

Zon Op School. Initiatiefvoorstel 1 7 APR. 2013. Initiatiefvoorstel aan de Raad GROENLINKS NIJIVIEGEN ~- INQEKDMEN. GEMEENTE NUMEQEN clas8.nr.: oy.. regjw. /3. 00 0 60 3 5 proowverartw.: 'So ~- INQEKDMEN Initiatiefvoorstel 1 7 APR. 2013 GEMEENTE NUMEQEN clas8.nr.: oy..si Zon Op School Initiatiefvoorstel aan de Raad Jos Reinhoudt, GroenLinl

Nadere informatie

Presentatie Duurzame Energie. Podiumbijeenkomst 17 maart

Presentatie Duurzame Energie. Podiumbijeenkomst 17 maart Presentatie Duurzame Energie Podiumbijeenkomst 17 maart Energie-opgave 2 Kader: Mondiaal Lokaal Klimaatakkoord Parijs (2015) Ministerie EZ/ NL Energie Neutraal 2050 Provinciaal uitvoeringsprogramma (2016)

Nadere informatie

Duurzaamheidsonderzoek en subsidiescan Combibad De Vliet te Leiden. 11 februari 2016

Duurzaamheidsonderzoek en subsidiescan Combibad De Vliet te Leiden. 11 februari 2016 Duurzaamheidsonderzoek en subsidiescan Combibad De Vliet te Leiden 11 februari 2016 1 Managementsamenvatting Inleiding De gemeente Leiden heeft in haar duurzaamheidsambitie doelen gesteld voor de korte

Nadere informatie

Regionaal Uitvoeringsprogramma Energievisie 2016-2020. Samenwerkingsorgaan Hoeksche Waard Uitvoeringsprogramma 2016-2020

Regionaal Uitvoeringsprogramma Energievisie 2016-2020. Samenwerkingsorgaan Hoeksche Waard Uitvoeringsprogramma 2016-2020 Regionaal Uitvoeringsprogramma Energievisie 2016-2020 Samenwerkingsorgaan Hoeksche Waard Uitvoeringsprogramma 2016-2020 1 Inhoudsopgave 1. Inleiding 1.1 Inleidend 1.2 Energievisie Hoeksche Waard 2. Activiteiten

Nadere informatie

Overijssel maakt werk van nieuwe energie!

Overijssel maakt werk van nieuwe energie! Overijssel maakt werk van nieuwe energie! U wilt met uw onderneming of woningcorporatie werk maken van nieuwe energie of energiebesparing. Maar u krijgt de financiering niet (volledig) rond via een bancaire

Nadere informatie

LarenEnergie. Een werkgroep van. Wakker Laorne

LarenEnergie. Een werkgroep van. Wakker Laorne LarenEnergie Een werkgroep van Wakker Laorne agenda 20.15 Opening door JanWesseldijk, voorzitter van Wakker Loarne 20.25 Plannen werkgroeplarenenergiedoor Paul de Koning 20.55 Pauze 21.10 Maatwerkadvies

Nadere informatie

Almere. Uitkomsten van de zoektocht naar dé klimaatneutrale gemeente in Flevoland 2015

Almere. Uitkomsten van de zoektocht naar dé klimaatneutrale gemeente in Flevoland 2015 Uitkomsten van de zoektocht naar dé klimaatneutrale gemeente in Flevoland 2015 Natuur en Milieufederatie Flevoland heeft ook dit jaar weer een verkenning gedaan naar het klimaatneutrale gehalte van de

Nadere informatie

Duurzaam Sportcomplex De Tukkers Albergen

Duurzaam Sportcomplex De Tukkers Albergen Duurzaam Sportcomplex De Tukkers Albergen Voorbeeldproject voor een gecombineerde inzet van duurzame energiebronnen voor de productie van warmte en elektriciteit Presentatie 18 dec. VV. Berkum Eddy Bramer

Nadere informatie

WATER- SCHAPPEN & ENERGIE

WATER- SCHAPPEN & ENERGIE WATER- SCHAPPEN & ENERGIE Resultaten Klimaatmonitor Waterschappen 2014 Waterschappen willen een bijdrage leveren aan een duurzame economie en samenleving. Hiervoor hebben zij zichzelf hoge ambities gesteld

Nadere informatie

4.3. Biomassa. Lopende projecten

4.3. Biomassa. Lopende projecten 4.3. Biomassa Doel Met het toepassen van biomassa willen we: hernieuwbare grondstoffen inzetten; de uitstoot van CO 2 in 2007 verminderen met 125 kiloton per jaar; onze afhankelijkheid van de energievoorziening

Nadere informatie

2 e Monitor Energie Besparen Gooi en Vecht Resultaten op 31 december 2014

2 e Monitor Energie Besparen Gooi en Vecht Resultaten op 31 december 2014 2 e Monitor Energie Besparen Gooi en Vecht Resultaten op 31 december 2014 Inleiding Het doel van het project Energie Besparen Gooi en Vecht is om in drie jaar tijd 2.500 tot 4.000 woningen te verduurzamen.

Nadere informatie

1 juni 2011 Minisymposium Groen Gas W. Deddens

1 juni 2011 Minisymposium Groen Gas W. Deddens 1 juni 2011 Minisymposium Groen Gas W. Deddens Agenda. Wie is RENDO Duurzaam? Voorbeeld project Toekomst duurzame energie projecten icm groen gas 2 RENDO Duurzaam. Aantal medewerkers : RENDO totaal ca.

Nadere informatie

Insights Energiebranche

Insights Energiebranche Insights Energiebranche Naar aanleiding van de nucleaire ramp in Fukushima heeft de Duitse politiek besloten vaart te zetten achter het afbouwen van kernenergie. Een transitie naar duurzame energie is

Nadere informatie

Februari 2010. Kadernotitie duurzame ontwikkeling Smallingerland 2009 2012

Februari 2010. Kadernotitie duurzame ontwikkeling Smallingerland 2009 2012 Februari 2010 Kadernotitie duurzame ontwikkeling Smallingerland 2009 2012 Inleiding Het college van Smallingerland heeft de nota Duurzame Ontwikkeling in Smallingerland, periode 2009-2012 vastgesteld

Nadere informatie

Burgerinitiatief Energiecoöperatie van, voor en door inwoners van de gemeente Noordenveld

Burgerinitiatief Energiecoöperatie van, voor en door inwoners van de gemeente Noordenveld Burgerinitiatief Energiecoöperatie van, voor en door inwoners van de gemeente Noordenveld Duurzaam leven? Duurzaam leven? We willen wel groen maar wat moet je daar wel niet allemaal voor doen? We richten

Nadere informatie

Welkom Energie besparen en opwekken met PV panelen ECOPARK DE LIMES, ALPHEN AAN DEN RIJN, 16 JULI 2015

Welkom Energie besparen en opwekken met PV panelen ECOPARK DE LIMES, ALPHEN AAN DEN RIJN, 16 JULI 2015 Welkom Energie besparen en opwekken met PV panelen ECOPARK DE LIMES, ALPHEN AAN DEN RIJN, 16 JULI 2015 Een beter klimaat begint bij jezelf! Erik de Ruijter, Coöperatie EnergiekAlphen SAMEN, LOKAAL EN DUURZAAM

Nadere informatie

JA: WONEN VOOR IEDEREEN! WENJEN FOAR ELKENIEN PVDA FRYSLÂN WONINGPLAN

JA: WONEN VOOR IEDEREEN! WENJEN FOAR ELKENIEN PVDA FRYSLÂN WONINGPLAN JA: WONEN VOOR IEDEREEN! WENJEN FOAR ELKENIEN PVDA FRYSLÂN WONINGPLAN Foto: Jeroen Mul/Flickr, Creative Commons JA: STEVIG INZETTEN OP BETAALBAAR EN GOED WONEN VOOR IEDEREEN! De afgelopen jaren is er dankzij

Nadere informatie

duurzame energievoorziening voor bedrijventerreinen

duurzame energievoorziening voor bedrijventerreinen duurzame energievoorziening voor bedrijventerreinen De toekomst van de energievoorziening Gemeenten, provincies, bedrijven en projectontwikkelaars gaan zich steeds meer richten op duurzame energiedoelstellingen,

Nadere informatie

Projectbureau Herstructurering Tuinbouw Bommelerwaard

Projectbureau Herstructurering Tuinbouw Bommelerwaard Projectbureau Herstructurering Tuinbouw Bommelerwaard Gemeente Maasdriel commissie Ruimte 9 januari 2013 Teun Biemond Jan Woertman 1 Inhoud 1. Voorstellen 2.Herstructurering en Duurzaamheid 3.Duurzame

Nadere informatie

Presentatie Guus Ydema, directeur AGEM NCLG Achterhoek 21 april 2016

Presentatie Guus Ydema, directeur AGEM NCLG Achterhoek 21 april 2016 Presentatie Guus Ydema, directeur AGEM NCLG Achterhoek 21 april 2016 Inhoudsopgave presentatie 1. Energietransitie: besparing, opwekking, ruimte 2. AGEM, stand van zaken 3. Programma Zon op Erf De urgente

Nadere informatie

Workshop J De kracht van een klimaatfonds. 05 april 2011

Workshop J De kracht van een klimaatfonds. 05 april 2011 Workshop J De kracht van een klimaatfonds 05 april 2011 Presentatie Ad Phernambucq Zeeuws Klimaatfonds: Klimaatneutraal met Zeeuwse Projecten Nationaal Energie- en klimaatbeleid Doelstelling: Duurzame

Nadere informatie

Verslag LDE Brabant bijeenkomst 18 november 2014

Verslag LDE Brabant bijeenkomst 18 november 2014 Verslag LDE Brabant bijeenkomst 18 november 2014 Programma 19.30 uur Ontvangst met koffie/thee 19.55 uur Opening 20.00 uur Energie besparen met een coach in de buurt (Ilse Hoenderdos, Brabantse Milieufederatie)

Nadere informatie

EEN DUURZAME ENERGIEVOORZIENING VOOR IEDEREEN

EEN DUURZAME ENERGIEVOORZIENING VOOR IEDEREEN A SUSTAINABLE ENERGY SUPPLY FOR EVERYONE A SUSTAINABLE ENERGY SUPPLY FOR EVERYONE o o o o Portaal (6x) Bo-Ex Stanleylaan Bo-Ex Livingstonelaan Isolatie Geen Wel Wel Glas enkel Dubbel Dubbel

Nadere informatie

Energiek Gelderland. Gelders debat. 12 februari 2014, 18.00-20.00 uur Hotel de Wageningsche Berg Wageningen. www.gelderland.

Energiek Gelderland. Gelders debat. 12 februari 2014, 18.00-20.00 uur Hotel de Wageningsche Berg Wageningen. www.gelderland. Uitnodiging Energiek Gelderland Gelders debat 12 februari 2014, 18.00-20.00 uur Hotel de Wageningsche Berg Wageningen www.gelderland.nl/geldersdebat Provinciale Staten van Gelderland gaan graag met u in

Nadere informatie

Minder energie meer comfort. Maak gebruik van de duurzaamheidslening. Ook een vereniging van eigenaren kan een lening aanvragen.

Minder energie meer comfort. Maak gebruik van de duurzaamheidslening. Ook een vereniging van eigenaren kan een lening aanvragen. Ook een vereniging van eigenaren kan een lening aanvragen De maatregelen verdienen zichzelf terug. Daar valt met de huidige lage rentestand niet tegenop te sparen. aldus Henk Brouwer (VVE Beheerder) van

Nadere informatie

WKO in duurzame gebiedsontwikkeling case Westland Ir. Marion Bakker SenterNovem 030 2393677 m.m.c.bakker@senternovem.nl

WKO in duurzame gebiedsontwikkeling case Westland Ir. Marion Bakker SenterNovem 030 2393677 m.m.c.bakker@senternovem.nl WKO in duurzame gebiedsontwikkeling case Westland Ir. Marion Bakker SenterNovem 030 2393677 m.m.c.bakker@senternovem.nl 12-11-2007Sheet nummer 1 Ontwikkelingen wereldwijd Heeft de Al Gore film impact?

Nadere informatie

Ontwikkelingen Zonne-energie

Ontwikkelingen Zonne-energie Ontwikkelingen Zonne-energie : Energieke Samenleving onderweg naar morgen Bert Bakker NIEUW: Bezuidenhoutseweg 50 2594 AW Den Haag 070 3040114 De oorsprong van (duurzame) energie De zon als energieleverancier

Nadere informatie

Valt er nog wat te kiezen op 18 maart?

Valt er nog wat te kiezen op 18 maart? Valt er nog wat te kiezen op 18 maart? De afgelopen maand hebben Stichting WindNee en Stichting Platform Storm gesprekken gevoerd met afgevaardigden van diverse politieke partijen voor de Provinciale Staten

Nadere informatie

Grootschalige PV, stimulansen voor, en vanuit het bedrijfsleven. Marc Kok, directeur Energie Service Noord West

Grootschalige PV, stimulansen voor, en vanuit het bedrijfsleven. Marc Kok, directeur Energie Service Noord West Grootschalige PV, stimulansen voor, en vanuit het bedrijfsleven Marc Kok, directeur Energie Service Noord West Trends:: Stijgende prijzen? foto: epa Duitse zon drukt dagprijs Nederlandse stroom 31-01-2012

Nadere informatie

Raadsinformatieavond invulling sociale randvoorwaarden windenergie Zonzeel Welkom

Raadsinformatieavond invulling sociale randvoorwaarden windenergie Zonzeel Welkom Raadsinformatieavond invulling sociale randvoorwaarden windenergie Zonzeel Welkom 19 november 2015 1 Opzet presentatie 1. Inleiding 2. Terugblik/voorgeschiedenis 3. Gemeentelijke ambitie vertaald naar

Nadere informatie

MKBA Windenergie Lage Weide Samenvatting

MKBA Windenergie Lage Weide Samenvatting MKBA Windenergie Lage Weide Delft, april 2013 Opgesteld door: G.E.A. (Geert) Warringa M.J. (Martijn) Blom M.J. (Marnix) Koopman Inleiding Het Utrechtse College en de Gemeenteraad zetten in op de ambitie

Nadere informatie

Uitvoeringsprogramma Klimaatbeleid Vaals 2012-2015

Uitvoeringsprogramma Klimaatbeleid Vaals 2012-2015 Uitvoeringsprogramma Klimaatbeleid Vaals 2012-2015 Projectcode GEMEENTE 1 Energiebesparing gemeentelijke gebouwen Doelstelling Het verbeteren van de energieprestatie van gemeentelijke gebouwen door 3%

Nadere informatie

De warmtemarkt van morgen: rol van gas, elektriciteit en warmtedistributie bij verwarming van woningen.

De warmtemarkt van morgen: rol van gas, elektriciteit en warmtedistributie bij verwarming van woningen. De warmtemarkt van morgen: rol van gas, elektriciteit en warmtedistributie bij verwarming van woningen. Inhoud De warmtemarkt Warmtevraag woningen Warmtemarkt voor woningen Gasdistributie en CV ketel Elektriciteitsdistributie

Nadere informatie

Visie op Sociale windenergie. Burgerinitiatief Duurzaam Drimmelen

Visie op Sociale windenergie. Burgerinitiatief Duurzaam Drimmelen Visie op Sociale windenergie Burgerinitiatief Duurzaam Drimmelen Wat zijn onze doelstellingen? DUURZAAM LOKAAL BETAALBAAR Duurzaam Drimmelen wil duurzaamheid in gemeente Drimmelen vergroten Ecologisch,

Nadere informatie

PROJECTPLAN METERS MAKEN IN DE ESHOF

PROJECTPLAN METERS MAKEN IN DE ESHOF PROJECTPLAN METERS MAKEN IN DE ESHOF De Eshof op weg naar energie neutraal! = woningen Eshof naar nul op de meter = Inhoud 1. Ambitie: naar meest duurzame wijk van Elst? 2. Meten is weten: per wijk per

Nadere informatie

Sociale Windenergie. Windenergie langs de A16. Wind A16 & Sociale windenergie

Sociale Windenergie. Windenergie langs de A16. Wind A16 & Sociale windenergie Sociale Windenergie & Windenergie langs de A16 1 Ons idee Samen Sociale Windenergie realiseren door samenwerking lokale initiatieven in Zundert?? 2 Wat zijn onze doelstellingen? DUURZAAM LOKAAL BETAALBAAR

Nadere informatie

JM Vrij beheer b.v. Reductie onderzoek, doelstellingen en het energiemeetplan 2014-2020. AH Vrij Groen, Grond en Infra Vrij Materieel

JM Vrij beheer b.v. Reductie onderzoek, doelstellingen en het energiemeetplan 2014-2020. AH Vrij Groen, Grond en Infra Vrij Materieel JM Vrij beheer b.v. AH Vrij Groen, Grond en Infra Vrij Materieel onderzoek, en het energiemeetplan 2014-2020 Conform niveau 3 op de CO 2 -Prestatieladder 3.0 Documenten 1.B1.1, 3.B1.1 en 3.B2.2 Inhoudsopgave

Nadere informatie

In 2010 de meest duurzame installateur van Nederland!!

In 2010 de meest duurzame installateur van Nederland!! Een duurzaam rendement, met een duurzaam installatiebedrijf in een duurzame markt Afscheidseminar Jaap Hogeling 8 april 2010 Laurens de Lange Unica Installatiegroep: 2004: Het moet anders Grootste zelfstandige

Nadere informatie

Bijlage: Green Deal Sun Share Breda

Bijlage: Green Deal Sun Share Breda 1. Breda DuurSaam Breda DuurSaam is een onafhankelijke coöperatie die projecten opzet, begeleidt en uitvoert die bijdragen aan een volhoudbare, leefbare en gezonde Bredase samenleving. Deze projecten richten

Nadere informatie

Nije enerzjy foar Fryslân. september 2013

Nije enerzjy foar Fryslân. september 2013 Nije enerzjy foar Fryslân september 2013 Inleiding Nije enerzjy foar Fryslân - 1 Nije enerzjy foar Fryslân Nije enerzjy foar Fryslân geeft een beeld van feiten en cijfers op het gebied van duurzame energie.

Nadere informatie

Vereniging Amersfoort Bedrijven (VAB) Dinsdag 3 maart 2015

Vereniging Amersfoort Bedrijven (VAB) Dinsdag 3 maart 2015 Vereniging Amersfoort Bedrijven (VAB) Dinsdag 3 maart 2015 Kenniscentrum Duurzaam Bouwen Elke bijdrage is er één Kenniscentrum Duurzaam Bouwen Een unieke samenwerking van Amersfoortse bedrijven die:» Elkaar

Nadere informatie

Achtergrondinformatie Woonsymposium WONEN IN STAD.NL SESSIE DUURZAAMHEID

Achtergrondinformatie Woonsymposium WONEN IN STAD.NL SESSIE DUURZAAMHEID Achtergrondinformatie Woonsymposium WONEN IN STAD.NL SESSIE DUURZAAMHEID donderdag 19 maart 2015 Duurzaamheid Duiding en context Groningen heeft de ambitie om in 2035 een energieneutrale stad te zijn.

Nadere informatie

Goedkoopste alternatief op dit moment De grond onder de molens is gewoon te gebruiken Eigen coöperatie mogelijk (zelfvoorziening)

Goedkoopste alternatief op dit moment De grond onder de molens is gewoon te gebruiken Eigen coöperatie mogelijk (zelfvoorziening) WIND OP LAND 11% (10% BESCHIKBAAR LANDOPPERVLAK) VOORDELEN Goedkoopste alternatief op dit moment De grond onder de molens is gewoon te gebruiken Eigen coöperatie mogelijk (zelfvoorziening) NADELEN Bij

Nadere informatie

De opkomst van all-electric woningen

De opkomst van all-electric woningen De opkomst van all-electric woningen Institute for Business Research Jan Peters Directeur Asset Management Enexis Inhoud Beeld van de toekomst Veranderend energieverbruik bij huishoudens Impact op toekomstige

Nadere informatie

Bio-energiecentrales Eindhoven

Bio-energiecentrales Eindhoven Bio-energiecentrales Eindhoven Frans Kastelijn Programmamanager Energie Gemeente Eindhoven December 2014 Inhoudsopgave 1. Algemeen 2. Duurzame energie en activiteiten op lokaal niveau 3. Bio-energie centrales

Nadere informatie

Rabin Baldewsingh. 27 juni SBR congres

Rabin Baldewsingh. 27 juni SBR congres Samen op weg naar een klimaatneutraal Den Haag Rabin Baldewsingh wethouder duurzaamheid gemeente Den Haag 27 juni SBR congres Den Haag Ambitie Den Haag klimaatneutraal in 2040 CO 2 -emissie reduceren door:

Nadere informatie

Verkoopbaarheid en verhuurbaarheid van vastgoed verhogen door Duurzame Energieopwekking

Verkoopbaarheid en verhuurbaarheid van vastgoed verhogen door Duurzame Energieopwekking Verkoopbaarheid en verhuurbaarheid van vastgoed verhogen door Duurzame Energieopwekking Erik van der Steen HYS legal 1 HYS Legal Inleiding Triodos Bank: Waarom we graag duurzaam vastgoed financieren Jones

Nadere informatie

Lokale Duurzame Energie Bevlogen business. Zaterdag 9 maart 2013 Henk Stormink

Lokale Duurzame Energie Bevlogen business. Zaterdag 9 maart 2013 Henk Stormink Lokale Duurzame Energie Bevlogen business Zaterdag 9 maart 2013 Henk Stormink Wat is LochemEnergie? Een lokale duurzame energie coöperatie (LDE) Van, voor en door inwoners van de gemeente Lochem (een echt

Nadere informatie

Inhoudsopgave. 1. Samenvatting en conclusies. 2. Bebouwde Omgeving. 3. Bedrijven & Industrie (inclusief Utiliteitsbouw) 4.

Inhoudsopgave. 1. Samenvatting en conclusies. 2. Bebouwde Omgeving. 3. Bedrijven & Industrie (inclusief Utiliteitsbouw) 4. CO 2 -monitor Haarlem 2013 De CO 2 -monitor heeft sinds 2012 heeft een andere opzet dan voorgaande jaren. Er is nu een management samenvatting waarin de grote lijnen en hoofdconclusies worden weergegeven

Nadere informatie

Duurzaam denken. Duurzaam doen!

Duurzaam denken. Duurzaam doen! Duurzaam denken. Duurzaam doen! Wederverkoper Noordelijk Lokaal Duurzaam (NLD) Milieubewust leven en is bewust kiezen voor duurzame energie. energiecooperatiegaasterland.nl Kies bewust Het gaat niet goed

Nadere informatie

VERSLAG OPENBAAR DEBAT 10 NOVEMBER 2011 NOORDELIJK KLIMAAT PERSPECTIEF

VERSLAG OPENBAAR DEBAT 10 NOVEMBER 2011 NOORDELIJK KLIMAAT PERSPECTIEF VERSLAG OPENBAAR DEBAT 10 NOVEMBER 2011 NOORDELIJK KLIMAAT PERSPECTIEF Inleiding en achtergronden Ruim 120 Groningers en Drenten kwamen op het debat af. Eric van Oosterhout, burgemeester van de gemeente

Nadere informatie

Oosterhout Nieuwe Energie

Oosterhout Nieuwe Energie Oosterhout Nieuwe Energie Wat willen wij bereiken met ONE Oosterhout 100% Duurzame Energie Betaalbaar Lokaal opgewekt Met lokale ondernemingen Oftewel:. samen met inwoners van Oosterhout, op het grondgebied

Nadere informatie

Wijk bij Duurstede, 16 september 2013. Betreft: Plan van aanpak duurzaamheid. Memo. Van: Wethouder Robbert Peek. Aan: Gemeenteraad Wijk bij Duurstede

Wijk bij Duurstede, 16 september 2013. Betreft: Plan van aanpak duurzaamheid. Memo. Van: Wethouder Robbert Peek. Aan: Gemeenteraad Wijk bij Duurstede Wijk bij Duurstede, 16 september 2013 Betreft: Plan van aanpak duurzaamheid. Memo Van: Wethouder Robbert Peek Aan: Gemeenteraad Wijk bij Duurstede behandeld door Jelger Takken toestelnummer 609 bijlagen

Nadere informatie

Voor- of tegenwind? Drenthe Molenvrij?

Voor- of tegenwind? Drenthe Molenvrij? Voor- of tegenwind? Het Ministerie van Economische Zaken heeft aangegeven met alle provincies tot afspraken te willen komen over windenergie: hoeveel energie kan er in elke provincie opgewekt worden met

Nadere informatie

Zonnestroomprojecten Gemeente Amsterdam. ProjectManagement Bureau Joost de Valk

Zonnestroomprojecten Gemeente Amsterdam. ProjectManagement Bureau Joost de Valk Zonnestroomprojecten Gemeente Amsterdam ProjectManagement Bureau Joost de Valk Noodzaak en ambitie Klimaatbeleid Amsterdam: forse CO 2 reductie 40% in 2025 en klimaatneutraal bouwen en gemeentegebouwen

Nadere informatie

Presentatie Pioneering 27 september 2011

Presentatie Pioneering 27 september 2011 Presentatie Pioneering 27 september 2011 1 Contactgegevens Dinkelborgh energie (DBE) Presentatie voor Pioneering Hans Visser (DBE) 06 53 87 86 79 Dinkelborgh Energie Wilhelminastraat 8 7591 TN Denekamp

Nadere informatie

Bernhezer EnergieCoöperatie BECO

Bernhezer EnergieCoöperatie BECO Bernhezer EnergieCoöperatie BECO Ontstaan BECO Initiatiefgroep: lokaal en duurzaam Gesteund door lokale RABO en gemeente Najaar 2012 publieksavond Tweede avond voor belangstellenden werkgroepen Januari

Nadere informatie

Rijswijk -Informatiecentrum 9 december 2013 bert nagtegaal

Rijswijk -Informatiecentrum 9 december 2013 bert nagtegaal Rijswijk -Informatiecentrum 9 december 2013 bert nagtegaal Geworteld wonen 9 DECEMBER e.v. Wat verstaan de potentiele bewoners onder duurzaamheid vinden de bewoners belangrijk als het gaat om duurzaamheid

Nadere informatie

Hilversum Kerkelanden Zeverijn en Rode Dorp

Hilversum Kerkelanden Zeverijn en Rode Dorp Hilversum Kerkelanden Zeverijn en Rode Dorp Energieavond Hilversum Kerkelanden, Zeverijn en Rode Dorp 17 mei 2016 Wat kunt u verwachten Hilverzon & Kerkelanden Leeft! Ambitie gemeente Hilversum Wie is

Nadere informatie