Schildklierstoornissen. Algemeen: klieren en hormonen. Algemeen: klieren en hormonen. Aminozuurderivaten Peptiden Vetten

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Schildklierstoornissen. Algemeen: klieren en hormonen. Algemeen: klieren en hormonen. Aminozuurderivaten Peptiden Vetten"

Transcriptie

1 Schildklierstoornissen Algemeen: klieren en hormonen Endocrien: het secretieproduct (hormoon) wordt naar het extracellulair weefsel afgegeven en gaat via de bloedbaan naar het doelweefsel Exocrien: het secretieproduct wordt afgegeven op een epitheeloppervlak Neurotransmissie: van neuron naar neuron Cytokines: werking op andere cel, zonder tussenkomst van de bloedbaan Algemeen: klieren en hormonen Aminozuurderivaten Peptiden Vetten Cholesterolderivaten (steroiden) Arachidonzuurderivaten 1

2 Herhaling anatomie schildklier Schildklier: bevindt zich voor de trachea net onder het schildkraakbeen Twee lobben, verbonden door een vernauwing Achterkant: bijschildklieren Microsopisch: schildklierfollikels, omgeven door kubisch epitheel C-cellen Sterk bevloeid Herhaling anatomie hypofyse Hypofyse is een klein kliertje dat onder de hypothalamus hangt Poortadersysteem Bestaat grosso modo uit twee delen: Neurohypofyse Adenohypofyse Feedback mechanisme Hypothalamus TRH (Thyrotropine Releasing Hormone) Hypofyse TSH (Thyroid Stimulating Hormone=Thyroptropine) Schildklier schildklierhormoon (Thyroxine=T4) Vermindert TRH secretie door hypothalamus 2

3 Andere systemen RH Hormoon 1 Doelorgaan Hormoon 2 TRH TSH Schildklier Schildklierhormoon CRH ACTH Bijnierschors Corticoiden GnRH FSH Ovaria Oestrogeen GnRH LH Ovaria Oestrogeen Schildklierhormoon Ontstaat uit tyrosine Bevat 3 of 4 iodiumatomen Tetra-ioodthyronine (T4) Tri-ioodthyronine (T3) 3

4 T3 - T4 Effecten van T4 en T3 T3 is krachtiger dan T4 Effect in de mitochondriën: versnelde ATP productie Effect in de celkern: aktiveert genen die coderen voor enzymes die betrokken zijn bij glycolyse Algemeen effect op het organisme: instellen van de achtergrondsnelheid van de stofwisseling Onderzoek van de schildklier De standaard: TSH en T4 bepaling in het bloed Echografie CT scan Isotopen 4

5 Hyperthyreoidie Te hoog schildklierhormoongehalte in bloed Vermagering Hartkloppingen Bevingen Zenuwachtigheid Soms moeheid Hypothyreoidie Te laag schildklierhormoongehalte in bloed Gewichtstoename Moeheid Traagheid, niet vooruit geraken Struma kropgezwel, goiter Kan zowel voorkomen bij hypo-, eu- of hyperthyreoidie Vergrote schildklier Meestal esthetisch bezwaar Soms sliklast 5

6 Ziekten van de schildklier Hypothyreoidie Iodiumtekort Hashimoto thyreoiditis Iatrogeen Hyperthyreoidie Ziekte van Graves-Basedow Iatrogeen Tumoren Iodiumtekort endemische goiter Bij een Iodiuminname van < 20 µg/d Meestal bergachtige gebieden: Rocky Mountains, Himalaya, Pakistan, Alpen Hypothyroidie en struma Behandeling: ioderen van keukenzout / bakkerszout behandelt ganse bevolking Hashimoto thyreoiditis Chronisch auto-immuun Destructie van schildklierweefsel Meestal dames van > 50 jaar Struma kan aanwezig zijn TSH is verhoogd in het bloed Behandeling: schildklierhormoon per os (Elthyrone ). Dosis voorzichtig verhogen tot een normaal TSH gemeten wordt. 6

7 Iatrogene hypothyreoidie Medicatie (Cordarone ) Schildklieroperaties Overbehandelde hyperthyreoidie Bestralingen Hyperthyreoidie Ziekte van Graves-Basedow Auto-immuun: Thyroid-Stimulerende Immunoglobulines Typische tekens van hyperthyreoidie Goiter kan aanwezig zijn Ook symptomen op andere plaatsen; meest opvallende is exophtalmus (vooruitkomen van de oogbol door oedeem van het weefsel in de orbita) Iatrogene hyperthyreoidie Medicatie (Cordarone ) Fat Burners Overbehandelde hypothyreoidie 7

8 Behandeling van hyperthyroidie Schildklierremmers per os Radioaktief Iodium Addendum: nucleaire ongevallen Bij een nucleair ongeval komt een wolk van radioaktief Iodium vrij Omwonenden van de kerncentrale kunnen dit binnenkrijgen wordt (net zoals gewoon iodium) opgeslagen in de schildklier Daarom deelt de overheid bij een kernramp iodiumtabletten uit; een overdosis iodium zorgt voor een verzadiging van de schildklier voor de radioaktieve wolk passeert, zodat het radioaktieve iodium niet opgeslagen wordt en slechts kort in het lichaam blijft. 8

Anatomie / fysiologie

Anatomie / fysiologie Anatomie / fysiologie Regulatie Hormoonstelsel 1 FHV2009 / Cxx55 9+10 / Anatomie & Fysiologie - Hormoonstelsel 1 1 FHV2009 / Cxx55 9+10 / Anatomie & Fysiologie - Hormoonstelsel 1 2 Hormonen Homaein (Gr)

Nadere informatie

De schildklier, een kleine klier van groot belang

De schildklier, een kleine klier van groot belang De schildklier, een kleine klier van groot belang Dokter op dinsdag 25 september 2012 Dr. S.A.G. Kemink, internist/endocrinoloog Indeling avond Wat doet de schildklier? Hoe werkt de schildklier? Een te

Nadere informatie

Biologie SE4. Hoofdstuk 13 Paragraaf 1 Begrippenlijst:

Biologie SE4. Hoofdstuk 13 Paragraaf 1 Begrippenlijst: Hoofdstuk 13 Paragraaf 1 Begrippenlijst: Hormoonklieren: Exocriene klieren: Endocriene klieren: Hypothalamus: Biologie SE4 organen die elders in het lichaam organen en weefsels activeren. zweet- en verteringsklieren

Nadere informatie

Hypothyreoïdie Traag werkende schildklier

Hypothyreoïdie Traag werkende schildklier Hypothyreoïdie Traag werkende schildklier Afdeling interne geneeskunde De schildklier De schildklier maakt schildklierhormonen aan. Schildklierhormoon speelt een grote rol bij de stofwisseling in alle

Nadere informatie

Schildklierafwijkingen en zwangerschap. Afdeling Verloskunde/Gynaecologie

Schildklierafwijkingen en zwangerschap. Afdeling Verloskunde/Gynaecologie Schildklierafwijkingen en zwangerschap Afdeling Verloskunde/Gynaecologie In het kort Normaal gesproken werkt de schildklier naar behoren. Bij een abnormale werking kan de schildklier te snel werken (hyperthyreoïdie)

Nadere informatie

10 anatomie en fysiologie, een inleiding. het endocriene stelsel. Martini_6ed_H10.indd 406 05/03/15 14:21

10 anatomie en fysiologie, een inleiding. het endocriene stelsel. Martini_6ed_H10.indd 406 05/03/15 14:21 10 anatomie en fysiologie, een inleiding 10 het endocriene stelsel 406 Martini_6ed_H10.indd 406 05/03/15 14:21 Het endocriene stelsel 10 hoofdstukoverzicht 10.1 De homeostase wordt gehandhaafd via communicatie

Nadere informatie

Vergroting van de schildklier. Struma

Vergroting van de schildklier. Struma Vergroting van de schildklier Struma Inleiding In deze folder leest u meer over een vergroting van de schildklier en de behandelmogelijkheden. De schildklier De schildklier is een vlindervormig orgaan

Nadere informatie

Thema: schildklierproblemen Te snel of te langzaam?

Thema: schildklierproblemen Te snel of te langzaam? Thema: schildklierproblemen Te snel of te langzaam? Bruce H.R. Wolffenbuttel Afd. Endocrinologie Hoe vaak komen schildklierziekten voor? man vrouw Te snel 1 3 per 1000 Te langzaam 1.6 10 per 1000 Dit betekent

Nadere informatie

Extra paragraaf. Hormonen

Extra paragraaf. Hormonen Extra paragraaf Hormonen In deze extra paragraaf leer je meer over hormonen. Het gaat over de structuur van hormonen en de manier waarop ze werken. Daarnaast leer je een aantal hormoonklieren en het samenspel

Nadere informatie

Schildklierafwijkingen en zwangerschap

Schildklierafwijkingen en zwangerschap Schildklierafwijkingen en zwangerschap Inhoudsopgave In het kort...4 Wat is de schildklier en hoe werkt dit orgaan?...5 De ontwikkeling van de schildklier bij de baby...6 Schildklierziekten...6 Onderzoek...8

Nadere informatie

Schildklierproblemen 4-3-2011 T4 80% TSH. De schildklier maakt schildklierhormoon * Een man van een jaar of 60 vertelde dit verhaal

Schildklierproblemen 4-3-2011 T4 80% TSH. De schildklier maakt schildklierhormoon * Een man van een jaar of 60 vertelde dit verhaal Schildklierproblemen Bruce H.R. Wolffenbuttel, internist endocrinoloog Universitair Medisch Centrum Groningen De schildklier maakt schildklierhormoon * Een man van een jaar of 60 vertelde dit verhaal T4

Nadere informatie

Schildklierafwijkingen en zwangerschap

Schildklierafwijkingen en zwangerschap Schildklierafwijkingen en zwangerschap Inhoudsopgave Klik op het onderwerp om verder te lezen. De schildklier 1 Schildklierziekten 2 Onderzoek 2 Behandeling 3 Gevolgen en eventuele complicaties voor jezelf

Nadere informatie

Hyperthyreoïdie Snel werkende schildklier

Hyperthyreoïdie Snel werkende schildklier Hyperthyreoïdie Snel werkende schildklier Afdeling interne geneeskunde De schildklier De schildklier maakt schildklierhormonen aan. Schildklierhormoon speelt een grote rol bij de stofwisseling in alle

Nadere informatie

V5 Begrippenlijst Hormonen

V5 Begrippenlijst Hormonen V5 Begrippenlijst Hormonen ADH Hormoon dat de terugresorptie van water in de nierkanaaltjes stimuleert. adrenaline Hormoon dat door het bijniermerg wordt afgescheiden. Adrenaline wordt ook door zenuwvezels

Nadere informatie

Schildklier en zwangerschap

Schildklier en zwangerschap Schildklier en zwangerschap De schildklier De schildklier is een klein orgaan aan de voorkant van de hals, boven het kuiltje in de hals. Normaal is de schildklier niet te voelen of te zien. Vanuit de hersenen

Nadere informatie

WAAROM WILLEN WE EFFECTEN T.H.V. HORMONEN VASTSTELLEN?

WAAROM WILLEN WE EFFECTEN T.H.V. HORMONEN VASTSTELLEN? WAAROM WILLEN WE EFFECTEN T.H.V. HORMONEN VASTSTELLEN? Veel van de bestudeerde polluenten (o.a. PCB s, dioxines, zware metalen) kunnen hormoonverstorende effecten hebben. Daarom worden in de humane biomonitoringscampagnes

Nadere informatie

Te snel werkende schildklier. Hyperthyreoïdie

Te snel werkende schildklier. Hyperthyreoïdie Te snel werkende schildklier Hyperthyreoïdie 2 De schildklier De schildklier ligt laag in de hals, net onder het strottenhoofd en voor de luchtpijp. De schildklier produceert de belangrijke hormonen, T4

Nadere informatie

Dossier Problemen aan de schildklier

Dossier Problemen aan de schildklier Dossier Problemen aan de schildklier Chronische vermoeidheid wordt nogal eens toegeschreven aan een te drukke baan, de drukte van een jong gezin of juist aan de menopauze. Het is echter goed mogelijk dat

Nadere informatie

Struma. Neem altijd uw verzekeringsgegevens en identiteitsbewijs mee!

Struma. Neem altijd uw verzekeringsgegevens en identiteitsbewijs mee! Struma U heeft een struma, een vergroting van de schildklier. Deze folder geeft informatie over deze aandoening en de mogelijke onderzoeken en behandeling. Neem altijd uw verzekeringsgegevens en identiteitsbewijs

Nadere informatie

Patiëntenvoorlichting Gynaecologie. Schildklierafwijkingen en Zwangerschap

Patiëntenvoorlichting Gynaecologie. Schildklierafwijkingen en Zwangerschap Patiëntenvoorlichting Gynaecologie Schildklierafwijkingen en Zwangerschap In het kort De schildklier kan te snel werken (hyperthyreoïdie) of te langzaam (hypothyreoïdie). In beide gevallen moeten voor

Nadere informatie

Inleiding De schildklier Schildklierklachten Schildklierafwijkingen Schildklierafwijkingen en zwangerschap 12

Inleiding De schildklier Schildklierklachten Schildklierafwijkingen Schildklierafwijkingen en zwangerschap 12 Schildklierklachten Inhoud Inleiding 3 1. De schildklier 3 2. Schildklierklachten 4 3. Schildklierafwijkingen 6 4. Schildklierafwijkingen en zwangerschap 12 5. Controle na behandeling 13 6. Samenwerking

Nadere informatie

Laboratoria Nieuwsbrief September 2012 Klinisch Chemisch en Hematologisch Laboratorium Medisch Microbiologisch Laboratorium

Laboratoria Nieuwsbrief September 2012 Klinisch Chemisch en Hematologisch Laboratorium Medisch Microbiologisch Laboratorium Laboratoria Nieuwsbrief September 2012 Klinisch Chemisch en Hematologisch Laboratorium Medisch Microbiologisch Laboratorium In dit nummer: - Laboratoriumbepalingen bij auto-immuunthyreoïditis - ifobt:

Nadere informatie

Schildklierafwijkingen en zwangerschap

Schildklierafwijkingen en zwangerschap Schildklierafwijkingen en zwangerschap Patiënteninformatie Schildklierafwijkingen en zwangerschap Inhoudsopgave: 1 Algemeen 1.1 Wat is de schildklier en hoe werkt hij 1.2 De ontwikkeling van de schildklier

Nadere informatie

De ontwikkeling van de schildklier bij de baby 3 Schildklierziekten 3 4. Schildklier en zwangerschap 6 8. Tot slot 9

De ontwikkeling van de schildklier bij de baby 3 Schildklierziekten 3 4. Schildklier en zwangerschap 6 8. Tot slot 9 De schildklier is een klein orgaan dat voor de luchtpijp ligt, boven het kuiltje in de hals (figuur 1). Normaal is de schildklier niet te zien of te voelen. De schildklier wordt gestimuleerd door het hormoon

Nadere informatie

De ziekte van Graves

De ziekte van Graves De ziekte van Graves ZIEKTE VAN GRAVES Wat is de ziekte van Graves? De ziekte van Graves is een ziekte aan de schildklier, waarbij ons eigen afweersysteem antilichamen maakt, waardoor een te snel werkende

Nadere informatie

Onderdeel Hypothalamus-Hypofyse (Bern/Levy, Hoofdstuk 44)

Onderdeel Hypothalamus-Hypofyse (Bern/Levy, Hoofdstuk 44) Zelfstudievragen Deze vragen zijn bedoeld om je behulpzaam te zijn bij het bestuderen van de stof (college en microscoop practica). Ze hebben de bedoeling je te wijzen op de belangrijkste delen van de

Nadere informatie

Interne Geneeskunde. Patiënteninformatie. Hypothyreoïdie. Slingeland Ziekenhuis

Interne Geneeskunde. Patiënteninformatie. Hypothyreoïdie. Slingeland Ziekenhuis Interne Geneeskunde Hypothyreoïdie i Patiënteninformatie Slingeland Ziekenhuis Hypothyreoïdie Hypothyreoïdie is een schildklieraandoening. Bij deze ziekte is er een tekort aan schildklierhormoon omdat

Nadere informatie

Disclosure belangen sprekers

Disclosure belangen sprekers Disclosure belangen sprekers Francien van Nederveen, patholoog PAL Dordrecht Mariette Schoofs, internist-endocrinoloog Albert Event, Albert Schweizer ziekenhuis, 19 maart 2014 (potentiële) belangenverstrengeling

Nadere informatie

Een te langzaam werkende schildklier. Hypothyreoïdie

Een te langzaam werkende schildklier. Hypothyreoïdie Een te langzaam werkende schildklier Hypothyreoïdie Inleiding In deze folder leest u meer over een te langzaam werkende schildklier (hypothyreoïdie) en de behandelmogelijkheden. De schildklier De schildklier

Nadere informatie

Gynaecologie. Schildklierafwijkingen en zwangerschap. Afdeling: Onderwerp:

Gynaecologie. Schildklierafwijkingen en zwangerschap. Afdeling: Onderwerp: Afdeling: Onderwerp: Gynaecologie In het kort De schildklier kan te snel werken (hyperthyreoïdie) of te langzaam (hypothyreoïdie). In beide gevallenmoeten voor en tijdens de zwangerschap de schildklierhormonen

Nadere informatie

Schildklierafwijkingen en zwangerschap

Schildklierafwijkingen en zwangerschap Gynaecologie Schildklierafwijkingen en zwangerschap www.catharinaziekenhuis.nl Inhoud Wat is de schildklier en hoe werkt hij?... 3 De ontwikkeling van de schildklier bij de baby... 3 Schildklierziekten...

Nadere informatie

Schildklierafwijkingen en zwangerschap

Schildklierafwijkingen en zwangerschap 7-11-2016 703 Schildklierafwijkingen en zwangerschap Inhoudsopgave In het kort Wat is de schildklier en hoe werkt hij? De ontwikkeling van de schildklier bij de baby Schildklierziekten Onderzoek Bij de

Nadere informatie

Schildklierafwijkingen en zwangerschap

Schildklierafwijkingen en zwangerschap Patiënteninformatie Schildklierafwijkingen en zwangerschap Informatie over onderzoek en behandeling van schildklierafwijkingen tijdens de zwangerschap Inhoudsopgave Pagina Wat is de schildklier en hoe

Nadere informatie

1. Vegetatieve functies zorgen voor het in stand houden van het lichaam / samenstelling milieu interieur

1. Vegetatieve functies zorgen voor het in stand houden van het lichaam / samenstelling milieu interieur 1. Vegetatieve functies zorgen voor het in stand houden van het lichaam / samenstelling milieu interieur Bart van der Meer WM/SM theorie les 12 Amice 2. Assimilatie / anabolisme is de afbraakstofwisseling

Nadere informatie

Verloskunde Schildklierafwijkingen en zwangerschap

Verloskunde Schildklierafwijkingen en zwangerschap Verloskunde Schildklierafwijkingen en zwangerschap INHOUDSOPGAVE In het kort Wat is de schildklier en hoe werkt hij? De ontwikkeling van de schildklier bij de baby Schildklierziekten Hypothyreoïdie Hyperthyreoïdie

Nadere informatie

Programma. Inleiding Casus 1 en 2 Plenaire bespreking Casus 3, 4, 5 en 6 Plenaire bespreking Conclusie

Programma. Inleiding Casus 1 en 2 Plenaire bespreking Casus 3, 4, 5 en 6 Plenaire bespreking Conclusie Programma Inleiding Casus 1 en 2 Plenaire bespreking Casus 3, 4, 5 en 6 Plenaire bespreking Conclusie Inleiding Veelheid aan laboratoriumtests -> niet eenvoudig om er je weg in te vinden Niet altijd op

Nadere informatie

Een te snel werkende schildklier. Hyperthyreoïdie

Een te snel werkende schildklier. Hyperthyreoïdie Een te snel werkende schildklier Hyperthyreoïdie Inleiding In deze folder leest u meer over een te snel werkende schildklier en de behandelmogelijkheden. De schildklier De schildklier is een vlindervormig

Nadere informatie

De schildklier maakt schildklierhormoon *

De schildklier maakt schildklierhormoon * Ken uw TSH!! en vt4 Bruce H.R. Wolffenbuttel, internist endocrinoloog Universitair Medisch Centrum Groningen Afd. Endocrinologie: www.umcg.net Blog: www.gmed.nl twitter: @bhrw www.gmed.nl/bw.pdf 9 november

Nadere informatie

TE SNEL WERKENDE SCHILDKLIER HYPERTHYREOÏDIE. - Patiëntinformatie -

TE SNEL WERKENDE SCHILDKLIER HYPERTHYREOÏDIE. - Patiëntinformatie - TE SNEL WERKENDE SCHILDKLIER HYPERTHYREOÏDIE - Patiëntinformatie - Hyperthyreoïdie is de naam voor de aandoening waarbij de schildklier te veel schildklierhormoon produceert. Dit is in het bloed vast

Nadere informatie

Ziekte van Hashimoto

Ziekte van Hashimoto Ziekte van Hashimoto Inleiding In deze folder leest u meer over een te langzaam werkende schildklier door de ziekte van Hashimoto en de behandelmogelijkheden. De schildklier De schildklier is een vlindervormig

Nadere informatie

Proeve 512; Multipathologie

Proeve 512; Multipathologie Proeve 512; Multipathologie Hypofyse tumoren Naam: Djoeke Kunnen. Datum: januari 2003. Opleiding: HBO-v duaal Inhoudsopgave. De Hypofyse....1 De hormonen...2 Adrenocorticotroop hormoon...2 Anti-diuretisch

Nadere informatie

15% van de mensen die antidepressiva krijgt, moet behandeld worden voor zijn schildklier. schildklier.indd :59

15% van de mensen die antidepressiva krijgt, moet behandeld worden voor zijn schildklier. schildklier.indd :59 15% van de mensen die antidepressiva krijgt, moet behandeld worden voor zijn schildklier 54 schildklier.indd 1 22-09-11 13:59 Danja Raven heeft van jongs af aan een traag werkende schildklier. Dat ze dat

Nadere informatie

Oudercontactdag CHT (0-5 jaar) 7 november 2015

Oudercontactdag CHT (0-5 jaar) 7 november 2015 Oudercontactdag CHT (0-5 jaar) Paul van Trotsenburg, Nitash Zwaveling Kinderarts-endocrinologen, 7 november 2015 Emma Kinderziekenhuis AMC Inhoud Anatomie en ontwikkeling van de schildklier Werking van

Nadere informatie

Traag werkende schildklier. Hypothyreoïdie

Traag werkende schildklier. Hypothyreoïdie Traag werkende schildklier Hypothyreoïdie 2 Hypothyreoïdie betekent een traag werkende schildklier. Uw schildklier maakt te weinig schildklierhormoon. Het is een veel voorkomende aandoening die goed te

Nadere informatie

Hoe wordt de diagnose gesteld? De diagnose wordt gesteld door de patholoog op basis van bij u afgenomen schildklierweefsel.

Hoe wordt de diagnose gesteld? De diagnose wordt gesteld door de patholoog op basis van bij u afgenomen schildklierweefsel. Schildklierkanker SCHILDKLIERKANKER Bij u is de diagnose schildklierkanker gesteld of een sterk vermoeden hierop. Voordat u verder gaat met lezen is het goed om te weten dat schildklierkanker in de meeste

Nadere informatie

(TRH), wat de hypofyseklier prikkelt om thyroïd stimulerend hormoon (TSH) aan te maken. Dit activeert op zijn beurt de schildklier

(TRH), wat de hypofyseklier prikkelt om thyroïd stimulerend hormoon (TSH) aan te maken. Dit activeert op zijn beurt de schildklier SCHILDKLIERPROBLEMEN Klier uit de bocht De schildklier is als een gaspedaal dat de energie in het lichaam regelt en onze lichaamsfuncties stuurt. Als dit kleine orgaan de kluts kwijtraakt, gooit dat het

Nadere informatie

Aangepast AJK Hormonen

Aangepast AJK Hormonen Hormonen Hormonen Homaein (Gr) -> opwekken,aandrijven. Stoffen uit kliercellen die uitgescheiden worden in weefselvloeistoffen en bloed. Activeren of remmen andere doelcellen, Lokale hormonen -> beperkte

Nadere informatie

Onderwijsmateriaal voor toetsgroepen

Onderwijsmateriaal voor toetsgroepen 1. Toelichting op de module 1 Deze module is gebaseerd op de NHG-Standaard M36 van januari 2013. Veel patiënten met hyperthyroïdie worden ingesteld door de internist. Als gevolg daarvan vinden controles

Nadere informatie

SCHILDKLIERAFWIJKINGEN EN ZWANGERSCHAP

SCHILDKLIERAFWIJKINGEN EN ZWANGERSCHAP Nederlandse Vereniging voor Obstetrie en Gynaecologie VERLOSKUNDE SCHILDKLIERAFWIJKINGEN EN ZWANGERSCHAP Versie 1.0 Datum Goedkeuring 01-01-2004 Verantwoording NVOG Algemeen De schildklier kan te snel

Nadere informatie

Les 17 Hormonen geslachtsorganen

Les 17 Hormonen geslachtsorganen Les 17 Hormonen geslachtsorganen Menstruatie, menopauze, hormonen, feedback, cyclus, hypofyse, ANZN 1e leerjaar - Les 17 - Matthieu Berenbroek, 2000-2011 1 Menstruatiestoornissen Premenstruele spanning

Nadere informatie

Dorstproef. Afdeling Interne geneeskunde

Dorstproef. Afdeling Interne geneeskunde Dorstproef Afdeling Interne geneeskunde In deze patiënteninformatie wordt uitgelegd wat de dorstproef inhoudt en hoe deze verloopt. Er is een woordenlijst als bijlage bijgevoegd om sommige woorden te verduidelijken.

Nadere informatie

Algemeen. Het hormoonstelsel. Soorten. Soorten. Hormoonklieren: hypofyse. Soorten 16-9-2014. Hebben invloed op:

Algemeen. Het hormoonstelsel. Soorten. Soorten. Hormoonklieren: hypofyse. Soorten 16-9-2014. Hebben invloed op: Het hormoonstelsel Lesstof Beauty Level Basics 2 Blz. 176-187 Algemeen Hebben invloed op: Lichamelijke en geestelijke processen Werken nauw samen met: Autonome zenuwstelsel Soorten 1. Hormonen/increten

Nadere informatie

5 juli blauw. Toelatingsexamen arts en tandarts. Informatie verwerven en verwerken (IVV) STILLEESTEKST 2

5 juli blauw. Toelatingsexamen arts en tandarts. Informatie verwerven en verwerken (IVV) STILLEESTEKST 2 Kleef hier onmiddellijk een identificatie-etiket blauw Toelatingsexamen arts en tandarts 5 juli 2016 Informatie verwerven en verwerken (IVV) STILLEESTEKST 2 Figuur 1A: Werking van een wateroplosbaar hormoon:

Nadere informatie

5 juli geel. Toelatingsexamen arts en tandarts. Informatie verwerven en verwerken (IVV) STILLEESTEKST 2

5 juli geel. Toelatingsexamen arts en tandarts. Informatie verwerven en verwerken (IVV) STILLEESTEKST 2 Kleef hier onmiddellijk een identificatie-etiket geel Toelatingsexamen arts en tandarts 5 juli 2016 Informatie verwerven en verwerken (IVV) STILLEESTEKST 2 Figuur 1A: Werking van een wateroplosbaar hormoon:

Nadere informatie

Maarten Verschure, sportarts Diaconessenhuis Leiden

Maarten Verschure, sportarts Diaconessenhuis Leiden Maarten Verschure, sportarts Diaconessenhuis Leiden Doel: Definitie Sportarts Sportgeneeskunde richt zich op het bevorderen, waarborgen en herstellen van de gezondheid van (potentiële) sporters. Ook richt

Nadere informatie

SCHILDKLIER. Dr. Frank Nobels Apr. Biol. Lieve Van Hoovels. OLVZiekenhuis Aalst-Asse-Ninove

SCHILDKLIER. Dr. Frank Nobels Apr. Biol. Lieve Van Hoovels. OLVZiekenhuis Aalst-Asse-Ninove SCHILDKLIER Dr. Frank Nobels Apr. Biol. Lieve Van Hoovels OLVZiekenhuis Aalst-Asse-Ninove INLEIDING INLEIDING TSH werkt via feedback van T4 en T3 op de hypofyse reflecteert zo wat hypofyse als abnormaal

Nadere informatie

Schildklierafwijkingen

Schildklierafwijkingen Patiënteninformatie Schildklierafwijkingen en zwangerschap Informatie over onderzoek en behandeling van schildklierafwijkingen tijdens de zwangerschap 1234567890-terTER_ Inhoudsopgave Pagina Wat is de

Nadere informatie

Geschreven door Diernet Team dinsdag, 23 augustus 2011 13:31 - Laatst aangepast donderdag, 15 september 2011 22:17

Geschreven door Diernet Team dinsdag, 23 augustus 2011 13:31 - Laatst aangepast donderdag, 15 september 2011 22:17 Omschrijving Oorzaken Verschijnselen Diagnose Therapie Prognose Omschrijving Hyperthyreoïdie is een ziekte die wordt veroorzaakt door een overmatige hoeveelheid schildklierhormonen. Schildklierhormonen

Nadere informatie

Praatje Endo I. Algemene inleiding Schildklier Vitamine D..

Praatje Endo I. Algemene inleiding Schildklier Vitamine D.. Praatje Endo I Algemene inleiding Schildklier Vitamine D.. Praatjes Endo I, II & III Fertiliteit, zwangerschap & semen Groeihormonen Diabetes Tumormerkers (PsA, vrij-psa, CA125,..) Bijnieren Bijschildklier

Nadere informatie

Infoblad KANKER ALGEMEEN. Hormonale therapie

Infoblad KANKER ALGEMEEN. Hormonale therapie Infoblad KANKER ALGEMEEN Hormonale therapie HORMONALE THERAPIE Hormonale therapie is de behandeling van kanker met hormonen. Artsen noemen het ook: hormoontherapie, hormonale behandeling of hormoonbehandeling.

Nadere informatie

Kweek schildklierweefsel uit stamcellen biedt perspectief

Kweek schildklierweefsel uit stamcellen biedt perspectief Dierexperimenteel onderzoek tsh-antagonisten veelbelovend Kweek schildklierweefsel uit stamcellen biedt perspectief Levothyroxine blijft voorlopig de standaardtherapie bij hypothyreoïdie. Bij een te snel

Nadere informatie

Metyrapontest. Afdeling Interne geneeskunde

Metyrapontest. Afdeling Interne geneeskunde Metyrapontest Afdeling Interne geneeskunde In deze patiënteninformatie wordt uitgelegd wat de metyrapontest inhoudt. Er is een woordenlijst als bijlage bijgevoegd om sommige woorden te verduidelijken.

Nadere informatie

De Schildklier, veel meer dan thermoregulatie.

De Schildklier, veel meer dan thermoregulatie. De Schildklier, veel meer dan thermoregulatie. Gezondheid is ook wel op te vatten als de mogelijkheid om snel te kunnen herstellen van veranderingen in onze homeostase. Dit noemen we ook wel onze adaptogene

Nadere informatie

Inhoudsopgave. 2 Hormonale stelsel 2.1 Inleiding... 2 2.1.1 Hormonen?... 2 2.1.2 Het principe van de negatieve feedback... 4

Inhoudsopgave. 2 Hormonale stelsel 2.1 Inleiding... 2 2.1.1 Hormonen?... 2 2.1.2 Het principe van de negatieve feedback... 4 Inhoudsopgave 2 Hormonale stelsel 2.1 Inleiding... 2 2.1.1 Hormonen?... 2 2.1.2 Het principe van de negatieve feedback... 4 2.2 De hypothalamus-hypofyse-bijnier as... 8 2.2.1 Anatomie- fysiologie... 8

Nadere informatie

Versie 1 Titel Schildklier en zwangerschap. Type document Medisch protocol

Versie 1 Titel Schildklier en zwangerschap. Type document Medisch protocol Versie 1 Titel Schildklier en zwangerschap Type document Medisch protocol Auteurs: M.F. van Oostwaard, gynaecoloog A. van Driel, Kinderarts M. van den Heuvel, verloskundige H.E. van der Wiel, internist

Nadere informatie

Hoofdstuk 1 Congenitale hypothyreoïdie (CH) - achtergrondinformatie

Hoofdstuk 1 Congenitale hypothyreoïdie (CH) - achtergrondinformatie Hoofdstuk 1 Congenitale hypothyreoïdie (CH) - achtergrondinformatie 1.1 Definitie 1.2 Schildklierhormoon, synthese en regulatie 1.3 Etiologie 1.4 Epidemiologie 1.5 Verschijnselen 1.6 Prognose, niet/laat

Nadere informatie

Module 4 Hormonen. Homeostase. Het handhaven van de verschillende balansen in het lichaam. Continue taak, o.i.v. de steeds wisselende omstandigheden

Module 4 Hormonen. Homeostase. Het handhaven van de verschillende balansen in het lichaam. Continue taak, o.i.v. de steeds wisselende omstandigheden Module 4 Hormonen 1/24 Homeostase Het handhaven van de verschillende balansen in het lichaam Continue taak, o.i.v. de steeds wisselende omstandigheden Bloeddruk, bloedvolume, temperatuur Plasmaniveaus

Nadere informatie

Sexhormonen. Michael Fouraux & François Verheijen

Sexhormonen. Michael Fouraux & François Verheijen Sexhormonen Michael Fouraux & François Verheijen Herhaling Endo I hypothalamus + - hypofyse + - klier hormoon Schildklier uit Endo I TRH + - TSH + - T4 & T3 Acties van hormoon Schildklier uit Endo I Endocrinologie

Nadere informatie

Inwendige geneeskunde. Hyperthyreoïdie.

Inwendige geneeskunde. Hyperthyreoïdie. Inwendige geneeskunde Hyperthyreoïdie www.catharinaziekenhuis.nl Inhoud De schildklier... 3 Hyperthyreoïdie... 3 Ziekten die hyperthyreoïdie kunnen veroorzaken... 4 Het stellen van de diagnose hyperthyreoïdie...

Nadere informatie

Operatie van de schildklier Strumectomie

Operatie van de schildklier Strumectomie Operatie van de schildklier Strumectomie Afdeling algemene chirurgie 1 Binnenkort ondergaat u een operatie aan uw schildklier. Deze folder is bedoeld als aanvulling op wat uw specialist u verteld heeft.

Nadere informatie

Schildklierafwijkingen en zwangerschap. Poli Gynaecologie Route 48

Schildklierafwijkingen en zwangerschap. Poli Gynaecologie Route 48 00 Schildklierafwijkingen en zwangerschap Poli Gynaecologie Route 48 1 De inhoud van deze voorlichtingsfolder is samengesteld door de Nederlandse Vereniging voor Obstetrie en Gynaecologie (NVOG). Deze

Nadere informatie

Zwangerschap en Schildklier

Zwangerschap en Schildklier S.v.p. verzenden in enveloppe Zwangerschap en Schildklier Stationsstraat 79G 3811 MH Amersfoort childklierstichting Stationsstraat 79G, 3811 MH Amersfoort Tel.: 0900-899 88 66 ( 0,20 per minuut) Zwangerschap

Nadere informatie

Hormonale therapie bij borstkanker

Hormonale therapie bij borstkanker Hormonale therapie bij borstkanker Borstcentrum Máxima is gevestigd op locatie Eindhoven Operatie, bestraling en chemotherapie zijn de meest bekende behandelmethoden bij kanker. Bij bepaalde soorten kanker

Nadere informatie

> Schildklieroperatie

> Schildklieroperatie > Informatiebrochure www.azstlucas.be Binnenkort ondergaat u een schildklier in AZ Sint-Lucas. Met deze brochure willen we u graag informatie geven over de verschillende aspecten bij deze. In de brochure

Nadere informatie

Schildklierfunctie en disfunctie bij ouderen

Schildklierfunctie en disfunctie bij ouderen Schildklierfunctie en disfunctie bij ouderen Brigitte Decallonne Dienst Endocrinologie UZ Leuven FYSIOLOGIE Verandert de schildklierfysiologie en (hoe) moet men rekening houden met de effecten van comorbiditeit

Nadere informatie

Schildklierafwijkingen en zwangerschap

Schildklierafwijkingen en zwangerschap Schildklierafwijkingen en zwangerschap Inleiding U heeft een schildklieraandoening en u bent of wilt zwanger worden. In deze folder leest u hier meer over. De schildklier kan te snel werken (hyperthyreoïdie)

Nadere informatie

Wat een klier! Hormonen en klieren

Wat een klier! Hormonen en klieren Wat een klier! Je hebt vast wel eens over klieren gehoord. Niet het klieren zelf natuurlijk, dus het vervelend doen, maar die andere klieren: namelijk hormoonklieren. Hormonen en klieren Hormonen zijn

Nadere informatie

Gericht labo-onderzoek bij verdenking op schildklierlijden

Gericht labo-onderzoek bij verdenking op schildklierlijden Gericht labo-onderzoek bij verdenking op schildklierlijden Handleiding voor LOK-groepen Domus Medica vzw Overzicht programma Inleiding Casus 1 en 2 Plenaire bespreking Casus 3, 4, 5 en 6 Plenaire bespreking

Nadere informatie

De Schildklier. De HPT-as

De Schildklier. De HPT-as De Schildklier Veel meer dan thermoregulatie Fysiologie van de schildklier Invloed van de HPA- en HPG-as Aandoeningen met hun symptomatologie - Het Euthyroïd Sick Syndroom - Invloed op de gewrichten Behandeling

Nadere informatie

Patiënteninformatie. Te snel werkende schildklier (Hyperthyreoïdie) Te snel werkende schildklier 1

Patiënteninformatie. Te snel werkende schildklier (Hyperthyreoïdie) Te snel werkende schildklier 1 Patiënteninformatie Te snel werkende schildklier (Hyperthyreoïdie) Te snel werkende schildklier 1 Te snel werkende schildklier (Hyperthyreoïdie) Polikliniek Interne Geneeskunde, route 0.5 Telefoon (050)

Nadere informatie

Proefexamen PsBK1. Centraal Exameninstituut Complementaire Zorg

Proefexamen PsBK1. Centraal Exameninstituut Complementaire Zorg Proefexamen PsBK1 Centraal Exameninstituut Complementaire Zorg Dit proefexamen PsBK1 bestaat uit 15 meerkeuzevragen. Het werkelijke examen PsBK1 bestaat uit 60 meerkeuzevragen. Duur van het examen PsBK1

Nadere informatie

Interne Geneeskunde. Patiënteninformatie. Struma. Slingeland Ziekenhuis

Interne Geneeskunde. Patiënteninformatie. Struma. Slingeland Ziekenhuis Interne Geneeskunde Struma i Patiënteninformatie Slingeland Ziekenhuis Struma Een struma is een vergrote schildklier. Het heet ook wel een krop. De schildklier zit aan de voorkant van uw hals. Mensen met

Nadere informatie

Les 3 e Bach. Biomedische Wetenschappen. Thyreotoxicose. Jean-Marc Kaufman

Les 3 e Bach. Biomedische Wetenschappen. Thyreotoxicose. Jean-Marc Kaufman 2007-2008 2008 Les 3 e Bach. Biomedische Wetenschappen Thyreotoxicose Jean-Marc Kaufman Jean.kaufman@ugent.be Schildklierhormoon - - Hypothalamus TRH + TRH receptor Hypofysaire thyreotropen TSH + TSH receptor

Nadere informatie

schildklierafwijkingen en zwangerschap

schildklierafwijkingen en zwangerschap schildklierafwijkingen en zwangerschap 2 Inhoud 1 Algemeen 1.1 Wat is de schildklier en hoe werkt hij 1.2 De ontwikkeling van de schildklier bij de baby 2 Schildklierziekten 2.1 Hypothyreoïdie 2.2 Hyperthyreoïdie

Nadere informatie

Ontsteking van de schildklier. Thyreoïditis

Ontsteking van de schildklier. Thyreoïditis Ontsteking van de schildklier Thyreoïditis 2 U heeft een ontsteking van de schildklier, thyreoïditis. Een thyreoïditis verloopt in fases. In de eerste fase raken de voorraadcellen in de schildklier beschadigd.

Nadere informatie

Een te snel werkende schildklier door de ziekte van Graves

Een te snel werkende schildklier door de ziekte van Graves Een te snel werkende schildklier door de ziekte van Graves Inleiding In deze folder leest u meer over een te snel werkende schildklier door de ziekte van Graves. De schildklier De schildklier is een vlindervormig

Nadere informatie

Kliniek endocrinologie. Dirk Vanderschueren

Kliniek endocrinologie. Dirk Vanderschueren Kliniek endocrinologie Dirk Vanderschueren Kliniek Vrouw 64 jaar Geen klachten wel wat meer depressief MVG: negatief buiten polsfractuur 5 jaar geleden KO: BD 140-80, pols 88, gekende goiter Kliniek Vrouw

Nadere informatie

Endocriene aandoeningen en hart- en vaatziekten

Endocriene aandoeningen en hart- en vaatziekten Endocriene aandoeningen en hart- en vaatziekten Dr. A.M.H. (Menno) Vergeer 16 september 2014 Hoe vaak kom je het tegen? zelden af en toe vaak Moet je van gehoord hebben Moet je bestuderen Leer je vanzelf

Nadere informatie

Interne Geneeskunde. Patiënteninformatie. Hyperthyreoïdie. Slingeland Ziekenhuis

Interne Geneeskunde. Patiënteninformatie. Hyperthyreoïdie. Slingeland Ziekenhuis Interne Geneeskunde Hyperthyreoïdie i Patiënteninformatie Slingeland Ziekenhuis Hyperthyreoïdie Hyperthyreoïdie is een schildklieraandoening waarbij de schildklier te snel werkt. Hierdoor wordt te veel

Nadere informatie

SCHILDKLIERFUNCTIESTOORNISSEN EN ZWANGERSCHAP

SCHILDKLIERFUNCTIESTOORNISSEN EN ZWANGERSCHAP SCHILDKLIERFUNCTIESTOORNISSEN EN ZWANGERSCHAP SCHILDKLIERFUNCTIETESTEN TIJDENS DE ZWANGERSCHAP Wat is de normale range voor TSH in elk trimester? [2012] Trimester-specifieke, per centrum bepaalde, normaalwaarden

Nadere informatie

DIAGNOSE STELLEN? 1-6-2014. Gezond ouder worden. Wat als m n schildklier opspeelt? Klachten bij schildklier ziekte

DIAGNOSE STELLEN? 1-6-2014. Gezond ouder worden. Wat als m n schildklier opspeelt? Klachten bij schildklier ziekte Gezond ouder worden Wat als m n schildklier opspeelt? Bruce H.R. Wolffenbuttel Afd. Endocrinologie Twitter: @bhrw Web: www.umcg.net, www.gmed.nl Onderzoek en behandeling Klachten en verschijnselen Diagnose

Nadere informatie

Radiojoodtherapie bij de hyperthyroïde kat

Radiojoodtherapie bij de hyperthyroïde kat Radiojoodtherapie bij de hyperthyroïde kat Nucleaire Diergeneeskunde Vakgroep Medische Beeldvorming van de Huisdieren en Orthopedie van de Kleine Huisdieren Faculteit Diergeneeskunde, Universiteit Gent

Nadere informatie

Thema 5 Regeling en waarneming Doelstelling 1 Homeostase bij de mens Homeostase Dynamisch evenwicht Homeostatische regelkringen

Thema 5 Regeling en waarneming Doelstelling 1 Homeostase bij de mens Homeostase Dynamisch evenwicht Homeostatische regelkringen Thema 5 Regeling en waarneming Doelstelling 1 Homeostase bij de mens Homeostase : het min of meer constant houden van de omstandigheden (het interne milieu) in een organisme door middel van regelkringen

Nadere informatie

Hormonale therapie en HRPC Werking, effecten en wat als de therapie niet meer werkt? Het woord hormoon komt van het Grieks woord HORMAEIN dit betekent AANZETTEN, IN BEWEGING ZETTEN Hormonale therapie bij

Nadere informatie

5 juli blauw. Toelatingsexamen arts en tandarts. Informatie verwerven en verwerken (IVV) STILLEESTEKST 1

5 juli blauw. Toelatingsexamen arts en tandarts. Informatie verwerven en verwerken (IVV) STILLEESTEKST 1 Kleef hier onmiddellijk een identificatie-etiket blauw Toelatingsexamen arts en tandarts 5 juli 2016 Informatie verwerven en verwerken (IVV) STILLEESTEKST 1 Figuur 1A: Werking van een wateroplosbaar hormoon:

Nadere informatie

5 juli geel. Toelatingsexamen arts en tandarts. Informatie verwerven en verwerken (IVV) STILLEESTEKST 1

5 juli geel. Toelatingsexamen arts en tandarts. Informatie verwerven en verwerken (IVV) STILLEESTEKST 1 Kleef hier onmiddellijk een identificatie-etiket geel Toelatingsexamen arts en tandarts 5 juli 2016 Informatie verwerven en verwerken (IVV) STILLEESTEKST 1 Figuur 1A: Werking van een wateroplosbaar hormoon:

Nadere informatie

SCHILDKLIERPROBLEMEN BEHANDELING MET RADIOACTIEF JODIUM

SCHILDKLIERPROBLEMEN BEHANDELING MET RADIOACTIEF JODIUM SCHILDKLIERPROBLEMEN BEHANDELING MET RADIOACTIEF JODIUM FRANCISCUS VLIETLAND Inleiding Vanwege een (te) snel werkende schildklier (hyperthyreoïdie) komt u in aanmerking voor een behandeling met radioactief

Nadere informatie

Nederlandse Vereniging voor Obstetrie en Gynaecologie PATIËNTENVOORLICHTING

Nederlandse Vereniging voor Obstetrie en Gynaecologie PATIËNTENVOORLICHTING NVOG Nederlandse Vereniging voor PATIËNTENVOORLICHTING Schildklierafwijkingen en Zwangerschap No 16 2004 NVOG Het copyright en de verantwoordelijkheid voor deze folder berusten bij de Nederlandse Vereniging

Nadere informatie

onderzoek van je schildklier De TRH-test

onderzoek van je schildklier De TRH-test onderzoek van je schildklier De TRH-test Onder ouders verstaan wij ook verzorger(s), pleeg- of adoptieouder(s) U kunt wijzigingen of aanvullingen op deze informatie door geven per e-mail: patienteninformatiewkz@umcutrecht.nl

Nadere informatie