Grid Computing & Distributed e-infrastructures

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Grid Computing & Distributed e-infrastructures"

Transcriptie

1 Grid Computing & Distributed e-infrastructures Jan Just Keijser, Nikhef David Groep, NIKHEF Network of Talents Grid Lezing 19 Februari 2014 Graphics: Real Time Monitor, Gidon Moont, Imperial College London, see

2 Even over mijzelf Werkzaam bij Nikhef sinds 2005 Eerst 'System Integrator' voor het VL-e project: Virtual Laboratory for e-science Tot 2012 'Grid Systems Architect' voor het BiG Grid project Tegenwoordig focus ik op multi/many core computing (GPUs, Xeon Phi)

3

4

5 LHC Computing Large Hadron Collider the worlds largest microscope quarks Zoektocht naar de fundamentele bouwstenen van de natuurkunde 27 km omtrek CERN, Genève m atom nucleus ~ 20 PByte data per jaar, ~ moderne PCs

6 CERN, Where the web was born Bij vorige HEP experimenten waren honderden wetenschappers en duizenden technici betrokken, lokaal en op afstand Gebruikers op het CERN, opgericht in 1954 als de eerste internationale organisatie in Europa, wilden wereldwijd gegevens met elkaar delen Deze behoefte bracht Tim Berners-Lee op het idee om het World Wide Web te creëren in 1989/1990 (nu 25 jr geleden!)

7 Slide courtesy: GridCafe.org and Bob Jones, EGEE (www.eu-egee.org)

8 If the customer calls it a grid, it is a grid

9 De naam Grid is gekozen vanwege de analogie met het electriciteitsnetwerk ( power grid ) (Foster & Kesselman 1997) Visie: rekenkracht uit de muur, net zoals je de stekker van een broodrooster in het stopcontact stopt Dit idee is al vrij oud: distributed computing, metacomputing Gebaseerd op : Web 2.0, Virtualisation, Cloud Computing

10 Waarom hebben een Grid nodig? Wetenschappers hebben behoefte aan meer en meer rekenkracht en data-opslag. De hoeveelheid meetgegevens per experiment neemt exponentieel toe Referentie: de Bijbel 5 MByte X-ray image 5 MByte/image Functional MRI 1 GByte/day Bio-informatics databases 500 GByte each Refereed journal papers 1 TByte/jr Satellite world imagery 5 TByte/jr US Library of Congress Internet Archive Particle Physics 2005 Particle Physics Today: LHC 20 TByte 100 TByte 1 PByte/jr 20 PByte/jr 1 Petabyte = Megabyte

11 Van wetenschap naar e-science Het gebruik van computers en IT binnen experimenten neemt nog steeds toe Sommige experimenten zouden zonder computers niet eens mogelijk zijn Doordat IT een integraal onderdeel van het experiment wordt verandert het experiment zelf ook Wetenschap wordt e-science

12 Ballon (30 Km) Signal/Background 10-9 Stapel CDs met 1 jaar LHC data! (~ 20 Km) Data volume (high rate) X (large number of channels) X (4 experiments) 20 PetaBytes nieuwe data per jaar Concorde (15 Km) Rekenkracht (event complexity) X (number of events) X (thousands of users) processoren Mt. Blanc (4.8 Km)

13 Voorbij het Web: Grids en e-science Work regardless of geographical location, interact with colleagues, share and access data The GRID: networked data processing centres and middleware software as the glue of resources (computers, disks, mass storage). Scientific instruments, libraries and experiments provide huge amounts of data based on:

14 Hoe ziet het grid eruit? Image courtesy:

15 Hoe werkt het Grid? Gebaseerd op geavanceerde Grid Middleware Deze middleware zoekt automatisch de gegevens op die de wetenschapper nodig heeft, en de rekenkracht om deze gegevens te analyseren. De middleware verdeelt ook de taken over de verschillende resources en regelt de beveiliging, accounting, monitoring en nog veel meer. Slide courtesy: GridCafe.org and Bob Jones, EGEE (www.eu-egee.org)

16 Grid vs Cloud Biggest difference: (cost of) network bandwidth

17 Grids in e-science Het Grid betekent meer dan één' Meer dan één lokatie Meer dan één computer Meer dan één wetenschapsgebied Meer dan

18 Meer dan één organisatie National Grid Initiatives & European Grid Initiative Op nationaal niveau wordt een grid infrastructuure aangeboden aan nationale en internationale gebruikers door de NGIs. BiG Grid is (de facto) de Nederlandse NGI. Het 'European Grid Initiative' coördineert de inspanningen van de verschillende NGIs en bewaakt de interoperabiliteit Er zijn circa 40 Europese NGIs, met links naar Zuid Amerika en Taiwan EGI is gehuisvest op het Science Park in Amsterdam

19 Cross-domain en globale e-science grids De gemeenschappen die tezamen het grid vormen: Worden niet centraal/hierarchisch beheerd, Werken (tijdelijk) samen om een specifiek probleem op te lossen, Nemen voor deze samenwerking (een deel van) hun resources mee, En delen deze resources naar eigen inzicht en op hun eigen voorwaarden.

20 Grid Infrastructuur Om deze doelen te realiseren is een persistente infrastructuur nodig, gebaseerd op standaarden Hardware clusters, supercomputers, databases, mass storage, visualisatie, netwerken Beveiliging en AAA authentication, authorization, accounting, billing en beveiliging Software execution services, workflow, resource information systems, database access, storage management, meta-data Applications user support, ICT experts met domein kennis

21 Nikhef (NDPF) processor cores TByte disk Gbps network SARA (GINA+LISA) processor cores TByte disk TByte tape Gbps network RUG-CIT (Grid) processor cores 10 TByte disk Gbps network Philips Research Ehv processor cores GByte disk Gbps network

22 Image sources: VL-e Consortium Partners Virtual Laboratory for e-science Data integration voor genomics, proteomics, etc. analysis Timo Breit et al. Swammerdam Institute of Life Sciences Medical Imaging en fmri Avian Alert en FlySafe Willem Bouten et al. UvA Institute for Biodiversity Ecosystem Dynamics, IBED Silvia Olabarriaga et al. AMC and UvA IvI Bram Koster et al. LUMC Microscopic Imaging group Molecular Cell Biology en 3D Electron Microscopy

23 Image sources: BiG Grid Consortium Partners BiG Grid SCIAMACHY Wim Som de Cerff et al. KNMI MPI Nijmegen: Psycholinguistics

24 Image sources: BiG Grid Consortium Partners BiG Grid Leiden Grid Infrastructure: Computational Chemistry LOFAR: LOw Frequency ARray radio telescoop

25 'Distributed e-infrastructures' Focus-shift Gedistribueerde authenticatie Federated Cloud-computing Federatieve authenticatie SURFfederatie & SURFConext Gebaseerd op 'ring of trust' model: Ik werk bij Nikhef Nikhef en de UvA zijn aangesloten bij de SURFfederatie Als ik wil inloggen bij de UvA, wordt mijn authenticatie verzoek doorgespeeld naar Nikhef Nikhef zegt: is OK, waarop UvA ook zegt: is OK Uitdaging: gedistribueerde authorisatie

26 Uitdagingen: schaalvergroting Grid betekent vooral schaalvergroting: Gedistribueerd rekenen op vele, verschillende computers, Gedistribueerde opslag van gegevens, Grote hoeveelheden data (Giga-, Tera-, Petabytes) Grote aantallen bestanden (miljoenen). Dit levert leuke problemen op: even inloggen op afstand is er op het grid niet altijd bij, Het debuggen van een programma is een uitdaging, Gewone filesystems verslikken zich in miljoenen bestanden, Gegevens opslaan is één ding, gegevens zoeken en terugvinden blijkt echter nog lastiger.

27 Uitdagingen: beveiliging Waarom is beveiliging zo belangrijk in een wetenschappelijk grid? Als beheerder van een grid site laat je toe dat relatief onbekenden programma's op jouw computers draaien, Al deze computers zijn verbonden aan het internet met supersnelle netwerken, Hierdoor is het grid een potentieel erg gevaarlijke dienst op internet

28 Uitdagingen: Data Management Het is mogeljk om Petabytes of data op te slaan, maar... Het ophalen van die data is moeilijker dan je zou denken; Het beheren van zulke hoeveelheden data is niet triviaal; De Applicaties zijn doorgaans veel kleiner dan de hoeveel data die ze moeten verwerken breng altijd je applicatie naar de data, niet andersom; De data over de data (metadata) wordt cruciaal: lokatie, Experimentele omstandigheden, Datum en tijd Het opslaan van deze metadata in een database kan het verschil maken tussen succes en mislukking.

29 Uitdagingen: Job efficiency Een veel gehoorde klacht over grid computing is de lage 'job efficiency' (~94%). Bedenk wel: Falende jobs deden dat bijna altijd vanwege problemen met toegang tot data; Als je data toegangs problemen eruit filtert, springt de 'job efficiency' naar ~99%, wat vergelijkbaar is met rekenclusters en cloud computing. Wat ga je hier mee om: Repliceer bestanden naar meerdere opslag systemen; Kopieer data naar een grid site voordat je gaat rekenen; Program for failure.

30 Vragen?

Grid: van wetenschap naar e-science

Grid: van wetenschap naar e-science Grid: van wetenschap naar e-science Jan Just Keijser, Nikhef janjust@nikhef.nl David Groep, NIKHEF Unix Professionals Lezing 4 Oktober 2010 Graphics: Real Time Monitor, Gidon Moont, Imperial College London,

Nadere informatie

Cloud Computing: Met HPC in de wolken Ron Trompert

Cloud Computing: Met HPC in de wolken Ron Trompert Cloud Computing: Met HPC in de wolken Ron Trompert Wat is Cloud computing Voorbeelden Cloud Soorten Cloud SaaS (Software as a Service) Software die als een dienst wordt aangeboden, bijv. google calendar,

Nadere informatie

#doorbraakmetmkb #doorbraakmetbigdata. High Performance Computing, Data Science & Data Storage solutions

#doorbraakmetmkb #doorbraakmetbigdata. High Performance Computing, Data Science & Data Storage solutions #doorbraakmetmkb #doorbraakmetbigdata High Performance Computing, Data Science & Data Storage solutions Overzicht Introductie - SURFsara en het bedrijfsleven - Type vraagstukken - SURFsara ICT Infractructuur

Nadere informatie

HPC CLOUD INTRODUCTIE. Jan Bot, SURFsara 5 augustus 2015

HPC CLOUD INTRODUCTIE. Jan Bot, SURFsara 5 augustus 2015 HPC CLOUD INTRODUCTIE Jan Bot, SURFsara 5 augustus 2015 Iets over jullie Doel van vandaag Introductie van het nieuwe HPC Cloud Kweken van een gezamelijk vocabulaire [S4R] Gelegenheid tot netwerken De hands-on

Nadere informatie

ENlIGhTEN YOUR RESEARch 3 de winnaars

ENlIGhTEN YOUR RESEARch 3 de winnaars Enlighten Your Research3 de winnaars Take your e-infrastructure to the next level Met gepaste trots presenteren we de winnaars van Enlighten Your Research 3. Het thema van de wedstrijd was Take your e-infrastructure

Nadere informatie

De large hadron collider: Hoe zien de eerste botsingen eruit? Ivo van Vulpen

De large hadron collider: Hoe zien de eerste botsingen eruit? Ivo van Vulpen De large hadron collider: Hoe zien de eerste botsingen eruit? Ivo van Vulpen Het grootste en het kleinste volgens mijn dochter van 3 volgens haar vader Olifant Klein muisje Grootst Kleinst 10 +22 m 10-9

Nadere informatie

High Performance Computing

High Performance Computing High Performance Computing Kristian Rietveld (krietvel@liacs.nl, kamer 138) Groep Computer Systems - Embedded systems - Specifieke software mappen op specfieke hardware. - Hardware synthesis. - Real-time

Nadere informatie

Aandachtspunten bij de transitie naar een Big Data-omgeving

Aandachtspunten bij de transitie naar een Big Data-omgeving Aandachtspunten bij de transitie naar een Big Data-omgeving Organisaties worden steeds meer voor de uitdaging gesteld om grote volumes aan data te verwerken en op te slaan. Het gemiddelde volume aan data

Nadere informatie

VMWORLD 2011 US WRAP

VMWORLD 2011 US WRAP VMWORLD 2011 US WRAP UP VIKTOR VAN DEN BERG MARCEL VAN OS WELKOM ELKOM & A & AGENDA Viktor van den Berg, Dutch VMUG Leader Marcel van Os, Senior Technical Trainer @ XTG Agenda VMUG Update (Viktor) VMware

Nadere informatie

WELKOM BIJ SURF MBO TREEDT TOE TOT SURF

WELKOM BIJ SURF MBO TREEDT TOE TOT SURF WELKOM BIJ SURF MBO TREEDT TOE TOT SURF Paul Rullmann, vz SURF Barneveld, 18 september 2014 Grensverleggende ICT-innovaties In SURF werken hoger onderwijsen onderzoeksinstellingen samen aan de verbetering

Nadere informatie

Belangrijkste ideeën/concepten uit OS, incl. proces

Belangrijkste ideeën/concepten uit OS, incl. proces Operating System Overview (Hfst 2) Wat is een OS? Wat was een OS? Evolutie van OS. OS als virtuele machine OS als beheerder van hulpbronnen (resources) Belangrijkste ideeën/concepten uit OS, incl. proces

Nadere informatie

Samenwerking Medical Intelligence. UMC Utrecht Hyleco Nauta, Directeur Directie Informatie & Technologie

Samenwerking Medical Intelligence. UMC Utrecht Hyleco Nauta, Directeur Directie Informatie & Technologie Samenwerking Medical Intelligence UMC Utrecht Hyleco Nauta, Directeur Directie Informatie & Technologie Vertrekpunt samenwerking Medical Intelligence Veel ziekenhuizen implementeren EPD s Samenwerking

Nadere informatie

Backup bestaat niet meer

Backup bestaat niet meer Backup bestaat niet meer Reno van der Looij Account Manager De Ictivity Groep Dennis Zuiderwijk Channel Manager Benelux Seagate Cloud systems & Solutions Backup bestaat niet meer! Backup bestaat niet meer

Nadere informatie

Blackboard. Jan Willem van der Zalm Director EMEA, Blackboard Managed Hosting DATE

Blackboard. Jan Willem van der Zalm Director EMEA, Blackboard Managed Hosting DATE Blackboard Managed Hosting SURF Cloud Vendordag Jan Willem van der Zalm Director EMEA, Blackboard Managed Hosting DATE 2 Agenda SURF Cloud strategie Blackboard Managed Hosting & Private Cloud Blackboard

Nadere informatie

High Availability & Disaster Recovery

High Availability & Disaster Recovery Disaster Recovery Problematiek en denkpistes voor oplossingen Cevi Usernamiddag 8 december 2009 9 december 2009 Cevi bedrijfspresentatie High Availability & Disaster Recovery Een theoretische benadering

Nadere informatie

Special Interest Group RESEARCH SUPPORT

Special Interest Group RESEARCH SUPPORT Special Interest Group RESEARCH SUPPORT Samenwerken, Open Access en Data voor onderzoek 23 maart 2015 Henk van den Hoogen Voorzitter SIG RS SIG Research Support Staat voor: - inzicht geven/delen (ICT-)

Nadere informatie

Opbouw archief tot nu toe

Opbouw archief tot nu toe Agenda Achtergrond bij de rollout VIAA timeline & archiefsysteem Proces digitalisering => archivering VIAA en U Demo & Training Future Work Support en documentatie. Opbouw archief tot nu toe Grootste mijlpalen

Nadere informatie

Software Defined Datacenter Visie van Cisco. Erwin uit de Bos Datacenter Strategie Specialist NL euitdebo@cisco.com Versie: 5 februari 2015

Software Defined Datacenter Visie van Cisco. Erwin uit de Bos Datacenter Strategie Specialist NL euitdebo@cisco.com Versie: 5 februari 2015 Software Defined Datacenter Visie van Cisco Erwin uit de Bos Datacenter Strategie Specialist NL euitdebo@cisco.com Versie: 5 februari 2015 Tomorrow Starts Here. Make amazing things happen by connecting

Nadere informatie

Agenda 26-4-2009. Wat zijn de gevolgen van Cloud en Gridcomputing voor de gebruikersorganisatie en de beheersfunctie.

Agenda 26-4-2009. Wat zijn de gevolgen van Cloud en Gridcomputing voor de gebruikersorganisatie en de beheersfunctie. Wat zijn de gevolgen van Cloud en Gridcomputing voor de gebruikersorganisatie en de beheersfunctie. John Lieberwerth Agenda Even voorstellen Cloud Computing De tien Plagen Gebruikersorganisatie en ICT

Nadere informatie

Naar High Throughput DNA data analyse

Naar High Throughput DNA data analyse Naar High Throughput DNA data analyse Laboratorium automatisering seminar Jan-Peter Nap Hanze University Groningen 8/10/10 1 van 24 gisteren CLC bio, a comprehensive platform for NGS analysis nu: Super-scale

Nadere informatie

Nieuwe resultaten van de zoektocht naar het Higgs deeltje in ATLAS

Nieuwe resultaten van de zoektocht naar het Higgs deeltje in ATLAS Nieuwe resultaten van de zoektocht naar het Higgs deeltje in ATLAS Op 4 juli 2012 presenteerde het ATLAS experiment een update van de actuele resultaten van de zoektocht naar het Higgs deeltje. Dat gebeurde

Nadere informatie

End to End Virtualisation

End to End Virtualisation End to End Virtualisation Virtualisatie in een Citrix wereld Edwin van den Broek Valid ICT Uiteindelijk willen we allemaal hetzelfde De DSM visie Applicaties transparant aan gebruikers aanbieden, ongeacht

Nadere informatie

Onder de motorkap van Microsoft Azure Web Sites. Eelco Koster Software architect ORDINA

Onder de motorkap van Microsoft Azure Web Sites. Eelco Koster Software architect ORDINA Onder de motorkap van Microsoft Azure Web Sites Eelco Koster Software architect ORDINA Agenda Introductie Architectuur Project Kudu Azure Resource Manager Doel Dieper inzicht geven in de werking van Azure

Nadere informatie

Hoog Beschikbaarheid en het waterschapshuis

Hoog Beschikbaarheid en het waterschapshuis Hoog Beschikbaarheid en het waterschapshuis het doel, de mogelijkheden en de beperkingen Oracle Waterschapsdag SPREKER : E-MAIL : DATUM : Johan Westerduin jwesterduin@transfer-solutions.com 30 november

Nadere informatie

VMware View 4.5 een overview. Eline Klooster Technical Trainer e.klooster@xtg.nl

VMware View 4.5 een overview. Eline Klooster Technical Trainer e.klooster@xtg.nl VMware View 4.5 een overview Eline Klooster Technical Trainer e.klooster@xtg.nl Eline Klooster Xpert Training Group VMware Authorized Training Center Citrix Authorized Learning Center Microsoft CPLS Eigen

Nadere informatie

CMS Ronde Tafel. Cloud Continuity. Ir. Jurian Hermeler Principal Consultant

CMS Ronde Tafel. Cloud Continuity. Ir. Jurian Hermeler Principal Consultant CMS Ronde Tafel Cloud Continuity Ir. Jurian Hermeler Principal Consultant Introductie Quint Wellington Redwood Onafhankelijk Management Adviesbureau Opgericht in 1992 in Nederland Ruim 20 jaar ervaring

Nadere informatie

Droom of werkelijkheid? Integratie VMware NSX en F5 zorgt voor effectieve uitrol van applicaties.

Droom of werkelijkheid? Integratie VMware NSX en F5 zorgt voor effectieve uitrol van applicaties. Droom of werkelijkheid? Integratie VMware NSX en F5 zorgt voor effectieve uitrol van applicaties. Ralph Wanders Datacenter Solutions Manager IT SECURITY IS TOPSPORT! Datacenter solutions componenten Orchestrate

Nadere informatie

SURF DTL Interest Group Compute Resources for Life Science Research

SURF DTL Interest Group Compute Resources for Life Science Research SURF DTL Interest Group Compute Resources for Life Science Research Second meeting: April 22, 2015 Summary of kick-off meeting Update on NFU Data4LifeSciences WP 7 This meeting: best practices HPC facilities

Nadere informatie

High Performance Computing

High Performance Computing High Performance Computing Kristian Rietveld (krietvel@liacs.nl, kamer 138) Groep Computer Systems High-Performance Computing Optimizing compilers (generieke codes, maar ook specifieke rekenkernels). Parallel

Nadere informatie

Decentraliseer en Beheers? Dick Epema

Decentraliseer en Beheers? Dick Epema Decentraliseer en Beheers? Dick Epema De NWO wetenschapsquiz 2011 Je kunt bij Facebook heel goed zien hoeveel vrienden jouw vrienden hebben. Hebben mensen op Facebook gemiddeld net zoveel vrienden als

Nadere informatie

Van Virtualisatie naar Cloud Computing De roadmap voor de toekomst?

Van Virtualisatie naar Cloud Computing De roadmap voor de toekomst? Van Virtualisatie naar Cloud Computing De roadmap voor de toekomst? Louis Joosse Principal Consultant Alle intellectuele eigendomsrechten met betrekking tot de inhoud van of voortvloeiende uit dit document

Nadere informatie

1 De essentie van escience is dat breed toepasbare ICT-systemen ontwikkeld en ingezet worden voor onderzoek in sterk verschillende vakgebieden en dat hiermee ook samenwerking binnen en tussen vakgebieden

Nadere informatie

5 CLOUD MYTHES ONTKRACHT

5 CLOUD MYTHES ONTKRACHT 5 CLOUD MYTHES ONTKRACHT Na enkele jaren ervaring met de cloud, realiseren zowel gebruikers als leveranciers zich dat enkele van de vaakst gehoorde mythes over cloud computing eenvoudigweg... niet waar

Nadere informatie

Duurzame software? Single- versus multi-tenant software. Erik Jagroep 10-04-2013

Duurzame software? Single- versus multi-tenant software. Erik Jagroep 10-04-2013 Duurzame software? Single- versus multi-tenant software Erik Jagroep 10-04-2013 Agenda Achtergrond Eerste experiment Resultaten Toekomstig onderzoek Centric Opgericht in 1992 door Gerard Sanderink Uitgegroeid

Nadere informatie

Support Center GIS-Flanders

Support Center GIS-Flanders Support Center GIS-Flanders Our mission: Ensuring the optimal use of geographic information in Flanders Het Ondersteunend Centrum GIS-Vlaanderen is

Nadere informatie

SARA High Performance Networking Vancis Network Services

SARA High Performance Networking Vancis Network Services SARA High Performance Networking Vancis Network Services Welkom op het Science Park Amsterdam Welkom in het Network Operations Center Sadi Koçak, Peter Tavenier en Ingrid Janssen SARA High Performance

Nadere informatie

Weblogic 10.3 vs IAS 10.1.3

Weblogic 10.3 vs IAS 10.1.3 Vision ~ Knowledge ~ Results Weblogic 10.3 vs IAS 10.1.3 OGh Fusion Middleware/ SOA Dag 19 Mei 2010, Het Oude Tolhuys Edwin Biemond email edwin.biemond@whitehorses.nl Web http://blogs.whitehorses.nl/,

Nadere informatie

De convergentie naar gemak. Hans Bos, Microsoft @hansbos, hans.bos@microsoft.com

De convergentie naar gemak. Hans Bos, Microsoft @hansbos, hans.bos@microsoft.com De convergentie naar gemak Hans Bos, Microsoft @hansbos, hans.bos@microsoft.com ge mak (het; o) 1. kalmte, bedaardheid: iem. op zijn gemak stellen kalm laten worden 2. het vermogen iets zonder moeite te

Nadere informatie

THE CLOUD IN JURIDISCH PERSPECTIEF SPREKERSPROFIEL. Mr. Jan van Noord Directeur International Tender Services (ITS) BV

THE CLOUD IN JURIDISCH PERSPECTIEF SPREKERSPROFIEL. Mr. Jan van Noord Directeur International Tender Services (ITS) BV THE CLOUD IN JURIDISCH PERSPECTIEF SPREKERSPROFIEL Mr. Jan van Noord Directeur International Tender Services (ITS) BV Wat is Cloud Op het moment dat content uit het eigen beheer c.q. toezicht verdwijnt

Nadere informatie

Dell SonicWALL product guide

Dell SonicWALL product guide Dell SonicWALL product guide TZ Series Dell SonicWALL SMB solutions: TZ Series at-a-glance De Dell SonicWALL TZ Serie bevat de instapmodellen van de Dell SonicWALL fi rewalls. De serie bestaat uit drie

Nadere informatie

De onderzoeksdatainfrastructuur

De onderzoeksdatainfrastructuur ! Data Archiving and Networked Services De onderzoeksdatainfrastructuur in Nederland Jan-Willem Boiten (CTMM-TraIT) en Marjan Grootveld (DANS) Landelijke datamanagementdag 10-09-2014 DANS is een instituut

Nadere informatie

EVO:RAIL VDI AANPAK Plaveit VMware EVO:RAIL de weg voor VDI?

EVO:RAIL VDI AANPAK Plaveit VMware EVO:RAIL de weg voor VDI? EVO:RAIL VDI AANPAK Plaveit VMware EVO:RAIL de weg voor VDI? APRIL 8, 2015 SLIDE 1 #Name: Verloigne Geert #Function: Technical Consultant #Email: geert.verloigne@realdolmen.com #UC: +32 2 801 51 81 Company:

Nadere informatie

NDFF - EcoGRID. - Uniform datamodel - PostgreSQL Spatial database - Organisaties onderhouden hun eigen DB - 20.000.000 records

NDFF - EcoGRID. - Uniform datamodel - PostgreSQL Spatial database - Organisaties onderhouden hun eigen DB - 20.000.000 records ebioscience toepassingen in de ecologie in vogelvlucht Willem Bouten Computational Biogeography & Physical Geography Institute for Biodiversity & Ecosystem Dynamics Computational Biogeography & Physical

Nadere informatie

Onderwijs- en examenregeling van de masteropleiding

Onderwijs- en examenregeling van de masteropleiding vrije Universiteit amsterdam Faculteit der Exacte Wetenschappen Onderwijs- en examenregeling van de masteropleiding Computer Science Deel B Preambule In dit document wordt een A en een B gedeelte onderscheiden.

Nadere informatie

Cloud Computing. Definitie. Cloud Computing

Cloud Computing. Definitie. Cloud Computing Cloud Computing Definitie In de recente literatuur rond Cloud Computing zijn enorm veel definities te vinden die het begrip allemaal op een verschillende manier omschrijven. Door deze diversiteit zijn

Nadere informatie

Welkom. Christophe Limpens. Solution Consultancy Manager

Welkom. Christophe Limpens. Solution Consultancy Manager Welkom Christophe Limpens Solution Consultancy Manager Veranderende tijden For internal use only. Select your 'R' level. De huidige taal van onze klanten CLOUD Disaster Recovery MAART OKTOBER DECEMBER

Nadere informatie

Technische Specificaties nieuwe Unix Applikaties

Technische Specificaties nieuwe Unix Applikaties Technische Specificaties nieuwe Unix Applikaties In 2010 werden 7 Unix servers geconsolideerd naar een nieuwe Unix omgeving, waar gebruik gemaakt wordt van srp s (vergelijkbaar met zone, of container).

Nadere informatie

Industrial Food Informatics ICT voor R&D

Industrial Food Informatics ICT voor R&D ICT voor R&D ICT DELTA Congres Utrecht, 23 mei 2007 D.J.P. Out Unilever Research Vlaardingen De primaire taak van onze R&D afdelingen is het leveren en toepassen van alle noodzakelijke wetenschappelijke

Nadere informatie

Data, tools en infrastructuren Rollen en verantwoordelijkheden

Data, tools en infrastructuren Rollen en verantwoordelijkheden Data, tools en infrastructuren Rollen en verantwoordelijkheden Laurents Sesink Nederlands-Vlaamse samenwerking bij de digitalisering van het erfgoed Antwerpen, 21 juni 2012 Waarom wetenschappelijke data

Nadere informatie

Stoomboot & de toekomst

Stoomboot & de toekomst Stoomboot & de toekomst W. Verkerke (ATLAS) Wat is stoomboot Gebruikers definitie van concept stoomboot Op basis van gesprekken met ATLAS/LHCb/ALICE/Astro Lokale batch faciliteit met de volgende definierende

Nadere informatie

CompTIA opleidingen. voor beginnende systeembeheerders

CompTIA opleidingen. voor beginnende systeembeheerders CompTIA opleidingen voor beginnende systeembeheerders Algemene Informatie Compu Act Opleidingen Compu Act Opleidingen onderscheidt zich op het gebied van kwaliteit, prijsniveau en aanbod. Op onze vestigingen

Nadere informatie

Praktijkcasus Identity management. Bert Dondertman 14 september 2010

Praktijkcasus Identity management. Bert Dondertman 14 september 2010 Praktijkcasus Identity management Bert Dondertman 14 september 2010 Agenda Praktijkcasus: Waarom? Hoe? Score op de diverse dimensies OGh IAM presentatie juli 2010 2 Waarom? Centraal klantportaal waar mogelijkheden

Nadere informatie

Preservation metadata voor AV-collecties: De uitdagingen

Preservation metadata voor AV-collecties: De uitdagingen Preservation metadata voor AV-collecties: De uitdagingen subtitel arial 32 cursief in onderkast AV-productie-archief Entertainment Nieuws Drama Nationaal erfgoed Amateurfilm Documentaires Fotocollectie

Nadere informatie

Hoe maak ik mijn datacenterinfrastructuur cloud ready? Door: Bart Nieuwenhuis

Hoe maak ik mijn datacenterinfrastructuur cloud ready? Door: Bart Nieuwenhuis Hoe maak ik mijn datacenterinfrastructuur cloud ready? Door: Bart Nieuwenhuis Application: Data Center Fire Pump Controller Chillers Surge Protection Automatic Transfer Switch Uninterruptible Power Supplies

Nadere informatie

Nikhef in het nieuw: (Renoveren terwijl het onderzoek doorgaat) Kick-off bijeenkomst 28 mei 2015, Stan Bentvelsen

Nikhef in het nieuw: (Renoveren terwijl het onderzoek doorgaat) Kick-off bijeenkomst 28 mei 2015, Stan Bentvelsen Nikhef in het nieuw: (Renoveren terwijl het onderzoek doorgaat) Kick-off bijeenkomst 28 mei 2015, Stan Bentvelsen 1 Renovatie N & H 2 Onze gebouwen N & H 3 Onze gebouwen N & H Nikhef Amsterdam Science

Nadere informatie

14/09/2012 WETENSCHAP, TECHNOLOGIE, INNOVATIE EN DE MAATSCHAPPIJ: EEN PRAKTIJKVOORBEELD. Elie Ratinckx VRWI

14/09/2012 WETENSCHAP, TECHNOLOGIE, INNOVATIE EN DE MAATSCHAPPIJ: EEN PRAKTIJKVOORBEELD. Elie Ratinckx VRWI WETENSCHAP, TECHNOLOGIE, INNOVATIE EN DE MAATSCHAPPIJ: EEN PRAKTIJKVOORBEELD Elie Ratinckx VRWI Studiedag Toekomstverkenningen 21 september 2012 HISTORIEK VRWI TOEKOMSTVERKENNINGEN Ontwikkeling Methodologie

Nadere informatie

Single sign on kan dé oplossing zijn

Single sign on kan dé oplossing zijn Whitepaper Single sign on kan dé oplossing zijn door Martijn Bellaard Martijn Bellaard is lead architect bij TriOpSys en expert op het gebied van security. De doorsnee ICT-omgeving is langzaam gegroeid

Nadere informatie

Click to edit Master subtitle style NOIV Congres 2011 GIS Open In Verbinding. Marcel de Rink

Click to edit Master subtitle style NOIV Congres 2011 GIS Open In Verbinding. Marcel de Rink Click to edit Master subtitle style NOIV Congres 2011 GIS Open In Verbinding Marcel de Rink Open? Of Gesloten? Agenda Waarom is Esri Open? Waarin is Esri Open? Open Open Open Open Standaarden Source Data

Nadere informatie

BRAIN FORCE THE JOURNEY TO THE CLOUD. Ron Vermeulen Enterprise Consultant

BRAIN FORCE THE JOURNEY TO THE CLOUD. Ron Vermeulen Enterprise Consultant BRAIN FORCE THE JOURNEY TO THE CLOUD Ron Vermeulen Enterprise Consultant BRAIN FORCE Europe Europese Professional Services Provider Consultancy, Projects & Solutions, Staffing Belangrijkste Partnerships

Nadere informatie

Opleiding integraal denkende professionals: MSc Urban Environmental Management and Technology SIKB congres 6 Oktober 2010 Tim Grotenhuis

Opleiding integraal denkende professionals: MSc Urban Environmental Management and Technology SIKB congres 6 Oktober 2010 Tim Grotenhuis Opleiding integraal denkende professionals: MSc Urban Environmental Management and Technology SIKB congres 6 Oktober 2010 Tim Grotenhuis Contact opleiding: Marc Spiller (marc.spiller@wur.nl) Integrale

Nadere informatie

Hoe zet u virtualisatie slim in bij forensische onderzoeksomgevingen?

Hoe zet u virtualisatie slim in bij forensische onderzoeksomgevingen? Hoe zet u virtualisatie slim in bij forensische onderzoeksomgevingen? ir. Ronald van Vugt ronald@netwell.eu Aanleiding Deze presentatie is ontstaan naar aanleiding van een nieuw architectuur ontwerp voor

Nadere informatie

Creating a marketplace where expertise is made available through videoconferencing. Roland Staring Community Support Manager roland.staring@surfnet.

Creating a marketplace where expertise is made available through videoconferencing. Roland Staring Community Support Manager roland.staring@surfnet. Expert at a distance Creating a marketplace where expertise is made available through videoconferencing Roland Staring Community Support Manager roland.staring@surfnet.nl Working together for education

Nadere informatie

Cloud werkplek anno 2014. Cloud werkplek anno 2014

Cloud werkplek anno 2014. Cloud werkplek anno 2014 Introductie Peter Klix Infrastructuurarchitect Specialisatie networking en desktop concepts Peter.klix@eic.nl Cloud desktop Introductie Desktop concepten door de jaren Infrastructuur Cloud concepten Focus

Nadere informatie

REFERENCE CASE PZ GLM: VIRTUALISATIE ADMINISTRATIEF NETWERK

REFERENCE CASE PZ GLM: VIRTUALISATIE ADMINISTRATIEF NETWERK REFERENCE CASE PZ GLM: VIRTUALISATIE ADMINISTRATIEF NETWERK 10 Mei 2016 AGENDA LoB ICT Solutions: Wie zijn wij en wat doen wij? Behoeften van PZ GLM Oplossing voor de behoeften Voorgestelde oplossing Voordelen

Nadere informatie

SharePoint intranet bij Barco Beter (samen)werken en communiceren

SharePoint intranet bij Barco Beter (samen)werken en communiceren SharePoint intranet bij Barco Beter (samen)werken en communiceren Els De Paepe Hans Vandenberghe 1 OVER BARCO 90+ 3,250 +1 billion Presence in more than 90 countries Employees Sales for 4 consecutive years

Nadere informatie

Strategisch omgaan met de cloud

Strategisch omgaan met de cloud http://www.flickr.com/photos/mseckington/ Strategisch omgaan met de cloud Floor Jas, Hoofd Advanced Services, SURFnet bv Floor.Jas@SURFnet.nl Issues met cloud Privacy Dataportabiliteit Beveiliging Koppelbaarheid

Nadere informatie

Integratie in de praktijk

Integratie in de praktijk Integratie in de praktijk Werken als integratie consultant bij KLM Werken als integratie consultant bij KLM T. Lansbergen A. Kwekel Hogeschool Rotterdam 13/10/2015 Agenda Introductie - Organisatie Use

Nadere informatie

Agentschap NL Bodem+ naar Azure. 2 maart 2011 Microsoft Applicatie Platform Congres, Zeist

Agentschap NL Bodem+ naar Azure. 2 maart 2011 Microsoft Applicatie Platform Congres, Zeist Agentschap NL Bodem+ naar 2 maart 2011 Microsoft Applicatie Platform Congres, Zeist Agentschap NL Bodem+ is een onderdeel van de directie NL Milieu & Leefomgeving van Agentschap NL. Agentschap NL is begin

Nadere informatie

The Control Room of the Future

The Control Room of the Future Even voorstellen: Prodek Automation products Opgericht in 2001 Importeur / distributeur Opleiding / levering / advies / consultancy / dienstverlening Joop de Kwant Directeur Hoe ziet de toekomstige controle

Nadere informatie

Project Comfort Portaalsite met. Microsoft SharePoint. Astena Business Software. Uw Gids naar Digitaal Comfort. John Van de Velde Sales & Marketing

Project Comfort Portaalsite met. Microsoft SharePoint. Astena Business Software. Uw Gids naar Digitaal Comfort. John Van de Velde Sales & Marketing Project Comfort Portaalsite met Microsoft SharePoint Astena Business Software Uw Gids naar Digitaal Comfort John Van de Velde Sales & Marketing Inhoud Mensen Processen Informatie Microsoft Application

Nadere informatie

BeCloud. Belgacom. Cloud. Services.

BeCloud. Belgacom. Cloud. Services. Cloud Computing Webinar Unizo Steven Dewinter Steven.Dewinter@belgacom.be January 20 th, 2012 Agenda Agenda: Wat is nu precies Cloud Computing? Voordelen & Nadelen Hoe ga ik naar de Cloud? Belgacom Cloud

Nadere informatie

We hadden geen benul van de latere betekenis van de uitvindingen van internet en web

We hadden geen benul van de latere betekenis van de uitvindingen van internet en web Walter Hoogland, fysicus en bestuurder van Cern en Nikhef We hadden geen benul van de latere betekenis van de uitvindingen van internet en web Walter Hoogland zat als directeur van natuurkunde-instituut

Nadere informatie

The OSI Reference Model

The OSI Reference Model Telematica Applicatielaag Hoofdstuk 16, 17 Applicatielaag 4Bevat alle toepassingen die van het netwerk gebruik maken n E-mail n Elektronisch nieuws n WWW n EDI (Electronic Data Interchange) n Napster,

Nadere informatie

Hoge beschikbaarheid bij Lips Textielservices Johan Westerduin, Transfer Solutions

Hoge beschikbaarheid bij Lips Textielservices Johan Westerduin, Transfer Solutions Hoge beschikbaarheid bij Lips Textielservices Johan Westerduin, Transfer Solutions 22 April, 2010 Woerden, Nederland Introductie Transfer Solutions Transfer Solutions is een gespecialiseerde

Nadere informatie

De ICT beheerder in 2016 Ictivity IT Culinair

De ICT beheerder in 2016 Ictivity IT Culinair De ICT beheerder in 2016 Ictivity IT Culinair René Voortwist ICT Adviseur Ik denk veel aan de toekomst, want het is daar dat ik de rest van mijn leven zal doorbrengen. Woody Allen Amerikaans filmregisseur

Nadere informatie

Het regelen van ondersteuning op open source software voor overheidsorganisaties. Afstudeerpresentatie Daniël Vijge 12 november 2007

Het regelen van ondersteuning op open source software voor overheidsorganisaties. Afstudeerpresentatie Daniël Vijge 12 november 2007 Het regelen van ondersteuning op open source software voor overheidsorganisaties Afstudeerpresentatie Daniël Vijge 12 november 2007 Inhoud van de presentatie Waarom dit onderzoek? Opzet van het onderzoek

Nadere informatie

HPC CLOUD INTRODUCTIE. Jan$Bot,$SURFsara$ 15$oktober$2015$

HPC CLOUD INTRODUCTIE. Jan$Bot,$SURFsara$ 15$oktober$2015$ HPC CLOUD INTRODUCTIE Jan$Bot,$SURFsara$ 15$oktober$2015$ Iets over jullie Doel van vandaag Introductie van het nieuwe HPC Cloud Kweken van een gezamelijk vocabulaire [S4R] Gelegenheid tot netwerken De

Nadere informatie

Trends in Laboratory Informatics

Trends in Laboratory Informatics LIMS,SDMS,CDS & ELN in één systeem? Mr.Roel de Hoop RAAK Lab Informatics B.V. roel@raakbv.com Laboratory Informatics Laboratory Informatics Laboratory Informatics is the specialized application of information

Nadere informatie

SaaS en cloud computing: in de mist of in de wolken? Karin Zwiggelaar, partner 20 september 2010

SaaS en cloud computing: in de mist of in de wolken? Karin Zwiggelaar, partner 20 september 2010 SaaS en cloud computing: in de mist of in de wolken? Karin Zwiggelaar, partner 20 september 2010 We staan aan de vooravond van de volgende Internetrevolutie De klassieke werkwijze van organisaties zal

Nadere informatie

Business & IT Alignment deel 1

Business & IT Alignment deel 1 Business & IT Alignment deel 1 Informatica & Economie Integratie 1 Recap Opdracht 1 Wat is integratie? Organisaties Strategie De omgeving van organisaties AH Bonuskaart AH Bonuskaart Economisch Geïntegreerd

Nadere informatie

operating system beveiliging

operating system beveiliging De evolutie van operating system beveiliging Erik Poll Digital Security group Radboud Universiteit Nijmegen Moderne Operating Systems? 2 Eerst: geloof in evolutie & vooruitgang Eerste editie Source: http://www.galvin.info/history-of-operating-system-concepts-textbook

Nadere informatie

Achterhoek 2020 Tom van der Horst, TNO 28 januari 2015 1

Achterhoek 2020 Tom van der Horst, TNO 28 januari 2015 1 Achterhoek 2020 Tom van der Horst, TNO 28 januari 2015 1 Dutch industry fit for the future?! onze wereld verandert en dus ook onze industrie. met impact op economie en samenleving smart industry agenda

Nadere informatie

Windows 7 juist nu! Frank Spuls v-fspuls@microsoft.com 11 november 2009

Windows 7 juist nu! Frank Spuls v-fspuls@microsoft.com 11 november 2009 juist nu! Frank Spuls v-fspuls@microsoft.com 11 november 2009 Inspelen op veranderingen Hoofdkantoor Werkenop afstand Mobiele en flexibele medewerkers Bijkantoren 2 Slide 3 Voornaamste conclusies Er is

Nadere informatie

Virtual Enterprise Centralized Desktop

Virtual Enterprise Centralized Desktop Virtual Enterprise Centralized Desktop Het gebruik van virtuele desktops en de licensering daarvan Bastiaan de Wilde, Solution Specialist Microsoft Nederland Aanleiding Steeds meer gebruik van Virtuele

Nadere informatie

Dynamic infrastructure. Expertvisie: In vijf stappen naar een dynamische it-infrastructuur

Dynamic infrastructure. Expertvisie: In vijf stappen naar een dynamische it-infrastructuur Expertvisie: In vijf stappen naar een dynamische it-infrastructuur Expertvisie: In vijf stappen naar een dynamische it-infrastructuur We behandelen in dit document de 5 stappen naar een dynamische it-infrastructuur:

Nadere informatie

The Next Generation ICT Infrastructuur Security Wireless Data

The Next Generation ICT Infrastructuur Security Wireless Data The Next Generation ICT Infrastructuur Security Wireless Data De impact van nieuwe technologieën en sociale media op het nieuwe werken en vereisten Wim Bisschops Erwin Roels Objectief van deze presentatie

Nadere informatie

EPLAN User group. Siemens in Nederland. Unrestricted Siemens Nederland N.V. 2015

EPLAN User group. Siemens in Nederland. Unrestricted Siemens Nederland N.V. 2015 EPLAN User group Siemens in Nederland siemens.nl Wereldwijde aanwezigheid Dicht bij de klant overal ter wereld 10,9 115.000 69 Omzet (in miljard ) 2 15% van wereldwijd totaal Werknemers 3 33 % van wereldwijd

Nadere informatie

Als Leidse Informaticus in actie. College studievaardigheden Rokesh Jankie (https://plus.google.com/+rokeshjankie/)

Als Leidse Informaticus in actie. College studievaardigheden Rokesh Jankie (https://plus.google.com/+rokeshjankie/) Als Leidse Informaticus in actie College studievaardigheden Rokesh Jankie (https://plus.google.com/+rokeshjankie/) Rokesh Jankie 1993-1998 Rokesh Jankie Rokesh Jankie 1993-1998 Wist niks van computers,

Nadere informatie

Health 2.0 & de patiënt centraal INTEGRATED CARE. Joris Moolenaar Msc Compriz 12-11-2010. donderdag 2 december 2010

Health 2.0 & de patiënt centraal INTEGRATED CARE. Joris Moolenaar Msc Compriz 12-11-2010. donderdag 2 december 2010 Health 2.0 & de patiënt centraal INTEGRATED CARE Joris Moolenaar Msc Compriz 12-11-2010 !"#$%&'()*+,*+,-% E-health bestaat vaak uit: - zelfmanagement - Online communicatie - Informatie - Integratedcare

Nadere informatie

Windows Azure in de praktijk

Windows Azure in de praktijk Windows Azure in de praktijk Eelco Koster IT Architect, Ordina eelco.koster@ordina.nl http://eelco.azurewebsites.net/ @eelco_zelf Agenda Wat is cloud Wat biedt Microsoft? Praktijk voorbeelden Wat is cloud?

Nadere informatie

Werken met onderzoeksdata Services en repositories voor de onderzoeker in Nederland

Werken met onderzoeksdata Services en repositories voor de onderzoeker in Nederland Werken met onderzoeksdata Services en repositories voor de onderzoeker in Nederland Ana van Meegen, Vrije Universiteit Leon Osinski, TU Eindhoven Henk van den Hoogen, Universiteit Maastricht Maarten van

Nadere informatie

Offshore Outsourcing van Infrastructure Management

Offshore Outsourcing van Infrastructure Management Offshore Outsourcing van Infrastructure Management an emerging opportunity dr. Erik Beulen Atos Origin/Tilburg University 1 Agenda Introductie Ontwikkelingen Risicovergelijking Best practices Conclusies

Nadere informatie

Enterprise Architectuur. een duur begrip, maar wat kan het betekenen voor mijn gemeente?

Enterprise Architectuur. een duur begrip, maar wat kan het betekenen voor mijn gemeente? Enterprise Architectuur een duur begrip, maar wat kan het betekenen voor mijn gemeente? Wie zijn we? > Frederik Baert Director Professional Services ICT @frederikbaert feb@ferranti.be Werkt aan een Master

Nadere informatie

Hoe ontwikkel je een regionale economy?

Hoe ontwikkel je een regionale economy? 1 Hoe ontwikkel je een regionale economy? Model van 5 elementen Excellent Science World leading and accessible positions in sciences People make the difference Attracting world class scientists and talented

Nadere informatie

ICT en Medische Technologie. Waar MT en ICT samen komen

ICT en Medische Technologie. Waar MT en ICT samen komen ICT en Medische Technologie Waar MT en ICT samen komen Wie ben ik? Bas Kraneveld Sinds 2002 werkzaam in Medische Technologie (Jeroen Bosch Ziekenhuis) 1 e contact met Medische ICT, echter nog zeer beperkt

Nadere informatie

ICT Infrastructuren: Processen en Threads. 18 november 2013 David N. Jansen

ICT Infrastructuren: Processen en Threads. 18 november 2013 David N. Jansen ICT Infrastructuren: Processen en Threads 18 november 2013 David N. Jansen Datum en Ajd van werkcollege na overleg met de aanwezigen: donderdag 8:45 10:30 Leerdoel voor vandaag. Stallings hoofdst 2 4 Hoofddoelen

Nadere informatie

Automated Networks, IaaS en SaaS

Automated Networks, IaaS en SaaS Automated Networks, IaaS en SaaS Donderdag 30 april 2015 Stratix en SURFnet Automated Networks 2 Automated Networks Behoefte? Capaciteitsbehoefte groeit - Video Behoefte aan grotere mate van flexibiliteit

Nadere informatie

Enterprisearchitectuur

Enterprisearchitectuur Les 2 Enterprisearchitectuur Enterprisearchitectuur ITarchitectuur Servicegeoriënteerde architectuur Conceptuele basis Organisatiebrede scope Gericht op strategie en communicatie Individuele systeemscope

Nadere informatie

Microsoft; applicaties; ontwikkelaar; developer; apps; cloud; app; azure; cloud computing; DevOps; microsoft azure

Microsoft; applicaties; ontwikkelaar; developer; apps; cloud; app; azure; cloud computing; DevOps; microsoft azure Asset 1 van 7 Over het bouwen van cloudoplossingen Gepubliceerd op 24 february 2015 Praktische handleiding voor ontwikkelaars die aan de slag willen met het maken van applicaties voor de cloud. Zij vinden

Nadere informatie