Weg en doel zijn één. Wat is meditatie:

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Weg en doel zijn één. Wat is meditatie:"

Transcriptie

1 Weg en doel zijn één In januari van dit jaar hield ik op verzoek van de Remonstrantse gemeente in Naarden-Bussum een lezing over meditatie. In de gemeente bestaat een groep leden die maandelijks bijeenkomt om op hun manier te mediteren. Behalve hun interesse in manieren van mediteren viel de lezing in een lezingencyclus, waarin het begrip ruimte centraal stond. De onderstaande tekst is een bewerking van mijn verhaal op die avond. Voor de Cirkel-lezer zal de inhoud grotendeels bekend zijn. In mijn voorbereiding ging ik uit van een beginnend publiek. Een deel uit het voorstellen van mezelf: Ongeveer 14 jaar geleden ben ik in aanraking gekomen met meditatie en dat langzamerhand zelf gaan beoefenen. In die fase van mijn leven, had ik van alles bereikt. Goede banen, een gezin met kinderen, vriendschappen. Ik was me vaak en vaag bewust van een lichte onvrede en een voortdurend zoeken in mijn bestaan. Ik kwam toen in aanraking met het aanbod van Hans Knibbe, de School voor Zijnsoriëntatie. Het was in de meditatietraining, die hij gaf dat ik voor het eerst een heel diepe realisatie van thuiskomen had. Thuiskomen in mezelf, maar ook in iets dat veel ruimer was dan mezelf en tegelijkertijd niet gescheiden was van dat zelf. Daar begon toen mijn spirituele pad. Dagelijks mediteer ik nu in de ochtend. Ondanks deze ervaring van jaren, ervaar ik mezelf als beginnend op dit pad. Vanuit deze wetenschap neem ik u vanavond graag mee op een kleine verkenningstocht in wat meditatie is. De opbouw van de avond zal er als volgt uitzien: Tussendoor zal in het kort enige uitleg over mijn achtergrond (de Zijnsvisie en wat Zijnsoriëntatie is) zeker aan de orde komen,omdat voor mij de meditatiebeoefening verbonden is met deze visie, die ik zie als een manier van leven. Een levenskunst. Ik wil mijn verhaal centreren rondom de volgende punten: een verkenning wat is meditatie, waarbij ik aandacht zal geven aan verschillende vormen van meditatie ingaan op de zitmeditatie (zijnsmeditatie), die ik zelf beoefen. ingaan op de vraag: wat kan meditatie voor ons betekenen? Tot slot wil ik graag ingaan op uw vragen. Overigens wil ik u uitnodigen, daar waar U vragen hebt, onmiddellijk in te springen. Ik zal kijken of er ik er meteen op ingaan of in de loop van mijn verhaal aan uw vraag toekom. Ik wil proberen u door middel van kleine oefeningetjes iets te laten proeven van de beoefening. En graag aansluiten bij uw ervaringen. In de voorbereiding met u is er gesproken over het thema dat in dit seizoen in uw gemeente centraal staat Ruimte en af en toe hoop ik daaraan te refereren. De begrippen vrijheid, verantwoordelijkheid en verdraagzaamheid, die in het vaandel van de remonstrantse gemeenten staan, inspireerden mij in de voorbereiding van deze lezing. Ik hoop zo hier en daar wat dwarsverbindingen te leggen met uw inspiratiebron en zal daar zeker enige prudentie betrachten, omdat ik weinig van uw achtergrond ken. Hopelijk leidt een en ander tot een aardig gesprek. Wat is meditatie:

2 Het is altijd leuk om de dikke van Dale er op na te slaan. Daar wordt de oorsprong van het woord weergegeven: meditatio (latijn) en de betekenis: Er staat: overpeinzing, bespiegeling, contemplatie; en dan: poging om de diepste werkelijkheid te ervaren door innerlijke beschouwing (mediteren: in zichzelf keren); (en afkomstig uit de r.k.kerk:) een vorm van inwendig gebed door de overweging van een godsdienstige waarheid (bijvoorbeeld de overweging van het lijden des heren in de vastentijd). Ik denk dat ik het dichtst aansluit bij de definitie: van de diepste werkelijkheid te ervaren. Niet zozeer door naar binnen te keren, maar door aanwezig te zijn in Nu, door te rusten in de oorspronkelijke open staat van het bewustzijn. Daar kom ik zo op terug. Staat en methode Het woord meditatie verwijst wat mij betreft zowel naar de methode van meditatie als naar de bewustzijnsstaat van meditatie. Er zijn veel verschillende methodes, vormen van meditatie. Ik wil een paar voorbeelden geven alvorens in te gaan op de meditatie, die ik beoefen en het beste ken. De verschillen in methoden zitten zowel in de uiterlijke vorm als in de innerlijke doelstellingen. Als we kijken naar de uiterlijke vormverschillen zijn er bijvoorbeeld zitmeditaties (misschien de meest bekende), met verschil tussen met ogen dicht en ogen open. Er zijn loopmeditaties (onder andere in de Tibetaanse Kum Nye bewegingsleer heel goed uitgelegd), dansmeditaties, lachmeditatie en springmeditatie. De doelstellingsverschillen vallen uiteen in: rusten, bezinnen, inkeren, inzicht geven, vrijheid en extase beleven, training om de werkelijkheid open tegemoet te treden. De verschillen hebben natuurlijk te maken met de oorsprong van de meditatieve vormen. Het hindoeïsme en boeddhisme geven heel precieze onderscheidingen van allerlei stappen in bepaalde meditatievormen. En ook van de daarbij behorende en te bereiken bewustzijnsstaten. Het begrip meditatie is dus allerminst eenduidig. Het is een verzamelbegrip van allerlei werkvormen, met hun verschillende doelen. Zelf beoefen ik een vorm van zitmeditatie, de Zijnsmeditatie, zoals die, geïnspireerd door de boeddhistische Dzogchen vorm, onderwezen wordt in onze school. Bewustzijnsstaat Ik wil het eerst met u hebben over meditatie als bewustzijnsstaat en straks over de methode: Met bewustzijnsstaat bedoel ik een staat van zijn. Meditatie is een manier van Zijn. Je bent in de staat van meditatie. Je doet niet iets. Je bent niet aan het mediteren. Het is op de eerste plaats een staat van Zijn, van niet-doen. In de Zijnsmeditatie gaat het op de eerste plaats om te rusten in de natuurlijke, open, ongekunstelde aard van het oneindige bewustzijn. Onze oorspronkelijke aard is er een van diep gemak, puurheid, helderheid, licht. Anders gezegd: meditatie is de herinnering(-plek) aan Zijn. En als ik het zo zeg zitten we misschien al op het scharnierpunt tussen de staat en de methode. Het is de directe realisatie dat we Zijn zijn, of God(delijk) zijn, of vrijheid zijn, of ruimte zijn. Zijn is de altijd aanwezige gronddimensie van ons

3 bestaan. Het gaat er niet om een bepaalde staat te veroveren, maar om te ontspannen in de staat die er al is. Dus te ontspannen, te herinneren dat we vrij, ruim, goddelijk zijn. Of terug naar van Dale: direct te zien wat onze diepste werkelijkheid of aard is. In meditatie probeer je niet je geest in een bepaalde concentratie, trance of extase, gedachteloosheid of stilte te krijgen. Je bent niet naar iets aan het kijken in jezelf, buiten jezelf, maar je bent. Er is geen hechting aan welk object of subject dan ook. Er is geen doel, geen referentiepunt. Je zit en bent. Of er is zitten en zijn, dat is nog directer en kaler geformuleerd. Je laat elke actieve vormgeving van jezelf los en laat alles rusten in Zijn. Er is een Tibetaans gezegde: meditatie is niet, eraan wennen is. Om te beginnen is meditatie niet iets doen, niet streven, maar op natuurlijke wijze opgenomen worden in de ruime oerstaat, waaruit alles ontstaat en weer naartoe terugkeert. Er is een meditatie-meester Chögyam Trungpa, die zegt: het is tijd verspillen, de tijd wat rust gunnen, met de niet-tijd samenvallen, creëer maagdelijke tijd, onbezoedelde tijd, pure tijd. Zit en creëer zuivere tijd. 1) Voor ons drukdoende westerlingen een niet meteen voor de hand liggende activiteit, geloof ik. In het werk dat ik doe, gebruiken we vaak het zinnetje: Rust in Zijn. Ik zou eens aan u willen vragen, dat zinnetje een minuut of twee bij U te houden. Als een soort koan, een realisatie. Door zo twee minuten stil te zitten kan bijna iedereen van de aanwezigen iets proeven van ruimte, vrede en vrijheid, openheid. Een paar voorbeelden: iemand zegt: ik weet niet precies wat Zijn is, maar ik weet dat het goed is. Een andere deelnemer in de zaal vergelijkt het met de ervaring van wandelen in de natuur. Er is stilte, weidsheid, frisheid, een breuk met de mallemolen van de dag. Een ervaring van ruimer zijn dan jezelf, één met de natuur. Een ander geeft aan hoe er contact is met een groter iets en is zich bewust van zichzelf, de omgeving; ervaart een stevigheid en zachtheid tegelijkertijd. Rusten in Zijn nodigt uit tot meteen hier in de realiteit aanwezig zijn. Tegelijkertijd is er een besef van ruimte, van onderdeel zijn van iets dat groter en meer overstijgend is. Zijn is meestal heel direct ervaarbaar, dichtbij. Er is een diepe, natuurlijke ontspanning. Er is een gevoel van ongescheidenheid: er is niets dat buiten Zijn valt. Ik en de ander (het andere) zijn niet gescheiden. Elke vorm van dwangmatigheid glijdt van je af: er is een vanzelfsprekend weten van hoe de dingen in elkaar zitten (je wijsheidsgeest komt tevoorschijn). Er is een natuurlijke stroming in het (energie)lichaam en er is een gevoel van gesetteld zijn. Van thuis zijn. Zijn is niet ergens daar. Het is al hier en nu. Dus er is niet iets om na te streven, te bereiken. Er is geen doel, geen moeten. Als we het over meditatie als bewustzijnsstaat hebben waarin je je dit direct realiseert hebben we het tegelijkertijd over viering. Het is altijd vreugdevol deze staat te ervaren. Je viert dat je je oorspronkelijke staat herinnert. Je was altijd al vrij en dat zie je weer. Helder en klaar. Dit is wat de boeddhisten noemen the sacred view. De heilige blik. Nu komen we op het punt van meditatie als methode. Strikt genomen kan een methode je niet tot de bewustzijnsstaat, die ik zo net heb proberen te schetsen, brengen. Een methode veronderstelt een doel en afstand tot een doel. Maar het kenmerk van Zijn, of de Zijnsdimensie is nu juist dat het het meest nabije is dat

4 bestaat. In die zin kun je er niet naar toe. En er ook niet vanaf. Je kunt het niet bereiken, het is er al. Het is zelfs zo dat als je te hard zoekt naar Zijn je het contact ermee juist verliest. Er is een heel mooi klein eenvoudig boekje van Chögyam Trungpa over meditatie met de titel: Het pad is het doel. 2) Dat vind ik wel mooi. Meditatie is het al. Wat er zich ook voordoet op het pad: het is het al. Doortrekkend: hoe het leven ook is, zo is het. Waarom toch een methode? Ik denk dat u, net als ik, allang in de gaten hebt dat we in ons dagelijks leven meestal vergeten wie we ten diepste zijn. Waarschijnlijk is dat zelfs voor u de motivatie om in deze kring zoals hier in uw gemeente bij elkaar te komen. Om u dat weer te herinneren. We kunnen niet om het feit heen dat we veelvuldig afgeleid zijn van onze natuurlijke vrije staat. Die afleiding bestaat uit een hele constellatie van gedachten, gevoelens en aannames over onszelf en de wereld. En de hechting aan en identificatie van onszelf met deze beelden van onszelf en de andere(n) op het wereldtoneel. We kunnen dat snappen door naar het proces van menswording te kijken. Behalve dat we goddelijke wezens zijn, intrinsiek vrij zijn, zijn we menselijke wezens. In het ontwikkelingsproces is sprake van een doorgaande evolutie, waarvan conditionering in de jeugd een onderdeel is. De grondpatronen en de bijbehorende bouwstenen van wie we geworden zijn (en telkens opnieuw zijn) worden gevormd in onze jeugd. Deze grondpatronen van voelen, denken en doen en relateren zijn ontstaan in een situatie van afhankelijkheid. Als kind zijn we afhankelijk van onze ouders en opvoeders. We groeien op door de zorg en liefde van onze ouders én onontkoombaar (en tevens bruikbaar) is dat we ons zullen aanpassen aan de omgeving en de eisen die gesteld worden. Geen enkel ouderstel biedt de ideale opvoeding, elk kind zal met situaties te maken krijgen, die pijnlijk zijn. Dit kan variëren van licht pijnlijk tot traumatiserend en/of beschadigend. Als afweer naar en ter vermijding van die pijn ontwikkelen we patronen en defensiemechanismen die onder andere onze natuurlijke aard vernauwen en beperken. Deze vernauwing die in het latere leven een chronisch karakter krijgt, beleeft een deel van de mensen, dat bijvoorbeeld onze school bezoekt als een te kleine jas, waarin men leeft. En meestal is zij aanleiding tot de keuze voor een bewustzijnsontwikkeling pad. De Zijnsvisie biedt de mogelijkheid te leren zien hoe gewoontepatronen door het geschiedenisverhaal zijn ontstaan. Het ervaren van onvrede met het leven en het zoeken naar verbetering zien we als een directe roep van de diepste aard van de mensen (door ons ook wel Spirit genoemd) om een bewuster en levenslustiger leven te leiden vanuit die goddelijke aard. Ons werk bestaat behalve uit bewustzijnstraining ook uit dieptepsychologische begeleiding. De ervaringen van tekort (in het verleden) in de ogen zien en accepteren zien wij als noodzakelijk in het proces van volwassen worden. Daarom zien we het psychologische werk als niet gescheiden van het spirituele werk. Basaal in de training is wakker worden naar de gewoontepatronen, je verhaal en zien dat je dat (niet alleen) bent. En daarnaast herinneringswerk doen van wie we ten diepste zijn. Zoals u intussen ziet hebben we nu twee dingen: we zijn vrijheid (of Zijn), diegene die we ten diepste zijn en vrijheid (of Zijn) in een soms te beperkt jasje, diegene die we geworden zijn.ten diepste zijn ze ongescheiden. Dat zien we niet altijd direct. Meditatie is een uitermate bruikbare methode om een meer open houding te trainen om te gaan zien waar je überhaupt bent. Of je

5 bijvoorbeeld samenvalt met een te benauwde (door de historie vormgegeven) creatie van jezelf. In verschillende fases van de meditatie trainen we de geest. We kunnen leren wakker te worden naar onze gewoontepatronen; we kunnen ons herinneren wie we ten diepste zijn en de ruime en heilige blik verstevigen in onszelf dat hoe we ook zijn dat al volkomen volmaakt is (dit is de letterlijke betekenis van Dzogchen). Mediteren is daarmee een manier om de weg terug vinden naar een oorspronkelijke, natuurlijke vrijheid. Het kan ons motiveren deze natuurlijkheid de bron voor de vormgeving van ons dagelijkse leven te laten zijn. Doen en niet-doen Ik wil u nu heel concreet meenemen in hoe gaat het in zijn werk gaat. Er is het eerste punt van discipline: je moet er een gewoonte van maken dagelijks te mediteren, wat mij betreft. We zijn gewoontediertjes zoals uit wat ik u net vertelde al bleek. We kunnen dus bij dat deel van onszelf aansluiten; het gewoon gaan doen. Vanuit datzelfde gewoontediertjesgedrag is er aanvankelijk meestal protest. Er is altijd wel een reden om niet te gaan zitten. We zijn druk, druk en druk. En we vragen ons af: wat levert het me op? Gek genoeg voelt het in het begin (en niet alleen dan) als beperkend voor de vrijheid van je dagelijkse zelf, uiteindelijk is het juist uitnodigend naar de realisatie van echte vrijheid. Zoals ik mediteer ga ik s morgens na het ontbijt op een kussentje zitten. Meestal doe ik eerst wat korte bewegingsoefeningen om het lichaam wakker te maken, spieren op te warmen, wat dieper in en uitademen. Energie wat meer stromend te maken. Ik heb een mooi plekje in mijn huis. Met een mij dierbaar boeddhabeeld. Het is een afbeelding van Vajrasattva, die in de rechterhand een vajra vasthoudt, een scepter en in de linkerhand een ghanta, een bel. De vajra is het symbool van het onverstoorbare mannelijke principe, dat de weg vertegenwoordigt. De ghanta symboliseert de vergankelijkheid, het vrouwelijke principe dat de wijsheid, het doel vertegenwoordigt. Tezamen tonen deze twee symbolen dat weg en doel één zijn. Meestal doe ik een klein kaarsje aan en daarmee is al een plek van schoonheid en viering gecreëerd. Op de eerste plaats is er dan een gemakkelijk zitten. Geen gekunstelde of strakke vorm. Voor ik verder ga wil ik u vragen een kleine oefening te doen: gaat u eens rechtop zitten op uw stoel met de rug recht, de voeten naast elkaar op de grond, u kunt de handen laten rusten op de benen en de ogen kijken voor u uit naar de grond. Er is een lichte aandacht op de adem. Dan wil ik u vragen zo een paar minuten te zitten. Aanwezigen merken op: het is onwennig en een beetje raar; het is anders dan gewoon, ik doorbreek iets; ik ga ineens opmerken hoeveel ik denk en vind; ik krijg het wat benauwd door op de adem te letten; het lijkt wel kermis in mijn hoofd; er was een verschil waar te nemen tussen mijn gedachten en ik die de gedachten ziet. De eerste fase van de meditatie is gewijd aan wakkertetraining: de techniek van wakkerte bestaat uit: de juiste houding aannemen (rechte rug, borstgebied open, handen laten rusten op de knieën, mond klein beetje open, ogen open). De aandacht op de adem is een training in focussen of concentratie. Er is een lichte aandacht op de adem en de rest van de aandacht is weids. Als er aandacht is op de adem, gaat je opvallen dat er heel veel afleiding is in de geest. Allerlei gedachten, gevoelens,

6 waarnemingen van dingen buiten je, zijn continue in een ononderbroken stroom aan de gang. Normaal zijn we geïdentificeerd met de inhouden van deze verschijningsvormen. Door nu een bepaald deel van de aandacht op de adem te hebben komt er ruimte tussen dat wat je waarneemt en jij als waarnemer. Met als gevolg dat zowel dat wat je waarneemt binnen en buiten je en jij zelf meer in zich zelf gaat rusten. Zonder al die dingen weg te doen, train je jezelf niet in de afleiding te gaan, niet te hechten (door er naar toe te gaan of van weg te gaan), maar meer in de momenten tussen de gedachten te rusten. Daardoor is er meer losheid, ruimte en meer ervaren van pure aanwezigheid, present zijn in het sterk vergankelijke moment. Het is een hele kunst het evenwicht te vinden tussen een goede toon van alertheid en niet te streng worden voor jezelf. Als de aandacht te slap is zal er een subtiel vervloeien blijven met de afleiding. Is de aanpak te strak dan krijg je het benauwd en ga je te hard tegen je mallemolen in. In de school gebruiken we regelmatig een boeddhistische metafoor: de stroom van waarnemingen is als een wilde rivier. Jij bent als een stok in de rivier aanwezig. Niet gescheiden van de rivier, stevig aanwezig. Alles beweegt en stroomt door en het stok zijn biedt een laconiek anker in alle wat zo aan levendigheid in jou aanwezig is. Deze fase van de meditatie duurt ongeveer tien minuten. De tweede fase van de meditatie is herinnering van inspiratie. Het is een actieve fase van contact maken met de inspiratie van alle tijden. Het is een belangrijk onderdeel omdat hiermee de meditatie gevoelvol opgeladen wordt. In het boeddhisme doet men dat door bepaalde beelden van inspirerende figuren te visualiseren, mantra te zingen. Deze technieken gebruik ik zelf ook. In de school werken wij ook met het visualiseren van beelden van vrije vormen van ons zelf, waar je je op af kunt stemmen. Deze iconen van God, zoals je ze zou kunnen noemen worden in alle wijsheidstradities gebruikt. De herinnering aan een voor jou inspirerend mens kan bruikbaar zijn, zoals ook de herinnering aan bepaalde dichtregels, bijbelteksten.in deze fase is het begrip en de beoefening van devotie van groot belang. Het is een relationeel gebeuren. Je bent bereid jezelf los te laten in het grotere. Er is een gebaar van overgave. Terwijl je al God bent, laat je jezelf los in God. Je herinnert je actief dat de inspiratie buiten je is, maar vooral in jou. Door middel van devotie en het aangaan van een hartsverbinding met de tekst, de mantra, het beeld, ervaar je dat dit zo is. Dit ben jij. Het is een fase van afstemming, herinnering, van ontspannen en vertrouwen. Oh, ja dit is waar. Van vreugde en blijdschap. Uit de zaal komt een vraag over de overeenkomst tussen bidden en meditatie. Mijn antwoord daarop: zoals ik zelf bidden ken vanuit mijn katholieke opvoeding is bidden gericht naar God. Meestal om hulp en steun te vragen. Aan het begrip bidden is een beeld van God buiten je verbonden. Een concept van God, die zorg voor je draagt. Als ik hier vanavond over God spreek of over het Goddelijke dan is dat voor mij synoniem aan het grote oneindige bewustzijn. Onze theïstische cultuur maakt een scheiding tussen God en de fysieke wereld. God en de mens. Alleen in de mystieke elementen van de religieuze tradities valt deze splitsing weg. In het boeddhisme en met name in de hoogst ontwikkelde leren is deze scheiding ook niet aanwezig. In mijn weten kunnen we de wereld en de werkelijkheid en onszelf zien als de directe manifestatie van liefde, van God. En daarmee is God niet iets buiten ons. En ook niet alleen een God tot wie je bidt. Wel zie ik een overeenkomst met de

7 fase in de meditatie zoals ik net over het voetlicht bracht. We kunnen ons als brug tussen ons gewoonte zelf, dat vergeten is wie hij is en weer thuis wil komen in wie hij werkelijk is (God) afstemmen op het Grotere. Daarvoor kunnen we ons voorstellen dat het Grotere (God) ook buiten ons is. Om uiteindelijk in de overgave aan het Grotere onszelf weer te herkennen als het Grotere. In de laatste fase van de meditatie wordt de oriëntatie op al wat we tot nu toe hebben gedaan los gelaten. Wakkerte en aandacht laten we voor wat ze zijn. We bewaken niets, we letten niet speciaal op of zijn bezig met verruimen of openen. Alles is precies zoals het is. Of we nu afgeleid, verlicht, verstoord of gelukkig zijn: het is. Verwijlen is hier het woord. Niet onderbreken wat is. Er is een directe realisatie van hoe alles uitdrukking van het ene, van Zijn is. Er is rusten in Zijn. Er is niet speciaal een doener, een waarnemer. Er is niet-doen. Dit niet-doen heeft geen vorm. Dit is de vrije staat, die onbegrensd en niet vast is. Een diepe stille, onbeweeglijke en onveranderlijke staat. De non-duale staat. De staat waarin alles ongescheiden is. De staat van voor de creatie van een jij en een ik. Van niet-twee, van geen object en geen subject. Het grote oneindige bewustzijn. Dit is de oergrond van alles, in de christelijke traditie: God de Vader. Het is de directe actualisatie en realisatie van de diepste werkelijkheid. We kunnen het proberen te beschrijven en het is dat waarover niet gesproken kan worden. Een prachtige paradox waarmee te leven is. In deze fase van meditatie, die ook wel niet-meditatie wordt genoemd is er een heel directe levende ervaring van Zijn zijn. We zijn oneindig bewustzijn, we zijn alom aanwezige liefde. Er is vrijheid, losheid en diep gemak. We zijn nog nooit zo thuis geweest en het biedt ons geen enkel onderdak. Wat kan meditatie voor ons betekenen? Voor een deel is dat in mijn verhaal al aan de orde gekomen. Voor mij persoonlijk is het allerbelangrijkste in de loop van al de jaren geworden: de herinnering wakker houden aan wie ik ten diepste ben. Ooit heb ik dat eens proberen te vangen in de woorden licht, liefde en lust. De herinnering aan een motivatie hoe te leven. De motivatie om een goed mens te zijn. Niet omdat ik dat zou moeten worden. Maar omdat deze basale goedheid de diepste aard van ons en alles is. Zo wil ik ook kijken naar de mensen met wie ik werk en leef. In hen de inherente schoonheid en liefde herkennen. Almaas omschrijft het als Het is een kwestie van God helpen leven. Aangezien God de wereld is, is het lijden van de wereld zijn lijden. De harmonie in jezelf en in anderen zien, herkennen en leven, zal het lijden in de wereld doen verminderen. 3) De training in meditatie van herinnering van de diepste werkelijkheid noemen de boeddhisten purification of perception. Reiniging van waarneming. Met name de blik, die vrijkomt in de laatste fase van de meditatie, herinnert mij eraan dat hoe de dingen ook verschijnen, of dat nu verward, verdicht, vernauwd, mooi, plezierig, feestelijk is: het is steeds een manifestatie van het Ene. Daarmee is er ten diepste aan mij of de ander op absoluut niveau niets fout. Het leven is wat het is. In de overgave aan het leven schuilt de schoonheid van ons bestaan. Ik kan altijd bevlogen raken als ik vertel of schrijf over meditatie. Misschien omdat het zo deze kern in mij heeft geraakt. Niets af te doen aan hoe het leven is maar een houding te trainen van levensbeaming, zoals Otto Duintjer dat in zijn onlangs verschenen boekje: Onuitputtelijk is de waarheid, 4) zo mooi benoemd.

8 Postmeditatie In dit kader hanteren de boeddhisten dit begrip en zeggen:het gaat in feite om postmeditatie. Het gaat niet uitsluitend om die korte tijd op je kussentje, maar hoe je dit weet mee te nemen door de dag heen. Zo zie ik dat ook. Meditatie moet niet afgesneden zijn van het dagelijkse leven. Het is het leven zelf. Meditatie s morgens op een plek kan de directe herinnering aan Zijn, aan ruimte en vrijheid zijn. Maar we leven samen met mensen in verbondenheid en daar gaat het om de beperkingen van wie we geworden zijn los te laten en onszelf telkens opnieuw als die goddelijke wezens vorm te geven in relaties. In de maatschappij waar we werkzaam zijn. Dit is het niet aflatende werk van integratie. Het willen dealen met ons gestuntel en onvolkomenheden. Wellicht is hier de link te leggen naar uw begrippen van vrijheid, verantwoordelijkheid en verdraagzaamheid. Meditatie is een manier om direct de vrijheid, inspiratie te herinneren en te zien waar we die vergeten (de verticale weg). Integratie van vrijheid hiervan in de sociale mensenwereld is waar het uiteindelijk om gaat (horizontale weg). Dat vraagt van ons om op een natuurlijke manier verantwoordelijkheid te nemen en elkaar te verduren in wie we zijn. Tot slot: Mijn lezing had ik geen titel gegeven, nu voor de bewerking voor het tijdschrift is dat wel aan de orde. Ik kies als aanhef voor dit stuk de betekenis behorend bij de symbolisering van Vajrasattva (zie eerder in het artikel) weg en doel zijn één. De Zijnsmeditatie, is diep geïnspireerd door de Dzogchentraditie, de hoogste leer van het Vajrayana boeddhisme. Dzogchen is de weg van zelf-bevrijding. Is het tantrapad, een gepassioneerd pad: vrijheid is lust en lust is vrijheid. Kenmerkend voor de meditatie binnen Zijnsoriëntatie is dat deze niet-ascetisch is. Wat ons betreft is meditatie lustvol en buikig. Sexy, vlezig en intiem in tegenstelling tot streng, vroom of ingetogen. De werkelijkheid is diep in zichzelf intens seksueel. We zijn tot in elke cel licht, lust en liefde. Deze werkelijkheid kunnen we in onszelf realiseren en actualiseren. Wat mij inspireert is dat in het weg en doel zijn één, in de betekenis van Vajrasattva de vereniging zit van mannelijke en vrouwelijke principes. Deze zijn universeel. Als ik die mannelijke en vrouwelijke kwaliteiten nog eens op een rijtje zet en daarbij zowel kijk wat het traditionele tantrisme daarover zegt als wat er in onze visie wellicht aan overeenkomst te vinden is, dan kom ik tot het volgende. Mannelijk: De vajra (scepter) vertegenwoordigt de methode, de weg. De onverstoorbaarheid, het onvernietigbare. Tevens het oneindige vermogen tot manifestatie als vorm (het scheppend vermogen), hetzij als zuiver waarnemen, hetzij als onzuiver waarnemen. In Zijnsoriëntatie spreken we over wakkerte en alertheid, doen, rugkant, het lef en de moed om nergens bij te horen, dakloos te zijn, los staan, een avontuurlijk en elk moment nieuw leven te leiden. Vrouwelijk: De ghanta (bel) symboliseert de vergankelijkheid, en vertegenwoordigt de wijsheid, het doel. Tevens de leegte en het kennende van dat wat manifest is. In Zijnsoriëntatie horen daarbij presentie en verwijlen, niet-doen, buikkant; het lef en de moed en het vermogen verbinding te realiseren, overgave, ontvankelijkheid. Het diepe weten dat het leven en wat we doen ten diepste om-niet is.

9 In het Vajrasattva beeldje heeft het handvat van de bel dezelfde vorm als de vajra. Daarmee wordt bedoeld dat (manifestatie-) vorm en leegte niet gescheiden zijn. Samsara en nirvana (verlichting en verdichting) zijn uitdrukking van dezelfde oorspronkelijke bewustzijnsstaat. Het pad is het doel. De vereniging van de mannelijke en vrouwelijke principes is een inherent gegeven. Het oneindige liefdesspel is altijd al volop aan de gang.ten diepste hoeven we niets te doen om dat in onszelf te ontdekken. Het werk dat we doen en waarvan meditatie een basaal onderdeel is op een relatief niveau ook nodig en uitermate bruikbaar. Het helpt ons te zien waar we vrij kunnen zijn van het terugkerende opgehangen zijn aan de (object-relatie vanuit de) geschiedenis. We kunnen elk moment nieuw zijn in relatie. Zijnsoriëntatie nodigt ons uit heel persoonlijk tot bloei te komen. Intiem en gewoon te zijn in de relaties tot onze omgeving. Daarmee in de wereld te zijn. Zijnsoriëntatie is niet van de wereld afgewend, integendeel wat ons betreft stimuleert het een ieder volop deel te nemen en bij te dragen aan het leven van alledag. Muike Mutsaers (1952) is werkzaam op de school voor Zijnsoriëntatie als trainer, begeleider en supervisor. Ze is lid van de redactie van de Cirkel. Correspondentie-adres: F.C. Dondersstraat 61, 3572 JE Utrecht, Noten 1. Het pad is het doel, Chögyam Trungpa, handboek voor boeddhistische meditatie; Uitgeverij Karnak, Idem 3. Negen facetten van eenheid, het enneagram als wegwijzer naar onze Essentie. A.H. Almaas, Uitgeverij Altamira-Becht, Onuitputtelijk is de waarheid, Otto Duintjer, Uitgeverij Damon, 2002.

Wat is Zijnsoriëntatie?

Wat is Zijnsoriëntatie? Wat is Zijnsoriëntatie? Zijnsoriëntatie is een modern spiritueel pad dat boeddhistische wijsheid en diepgaand psychologisch inzicht integreert. Zijnsoriëntatie helpt je jouw leven werkelijk te verdiepen

Nadere informatie

Grijp niet naar de rivier, je kunt haar niet pakken

Grijp niet naar de rivier, je kunt haar niet pakken Rust in Zijn Zijn is het Hart van alle verschijnselen in binnen- en buitenwereld. Rust in de oneindige, roerloze presentie daarvan. Laat alles verschijnen zoals het wil en weer oplossen in Zijn. Jij hoeft

Nadere informatie

Oefeningen voor inkeer en verstilling

Oefeningen voor inkeer en verstilling Oefeningen voor inkeer en verstilling Oefeningen voor inkeer en verstilling In de christelijke traditie zijn veel voorbeelden te vinden van oefeningen die een hulp kunnen zijn voor het gebedsleven. Hieronder

Nadere informatie

Leven in vrijheid, vreugde en onschuld. ik ben resultaat rol essentie plannen, verbeelden en uitvoeren rollen potentie te communiceren

Leven in vrijheid, vreugde en onschuld. ik ben resultaat rol essentie plannen, verbeelden en uitvoeren rollen potentie te communiceren Leven in vrijheid, vreugde en onschuld. We beginnen de cursus met het zetten van een intentie. Een intentie is een korte zin met de woorden ik er in en het resultaat wat jij wil bereiken in deze intensive

Nadere informatie

Luisteren naar de Heilige Geest

Luisteren naar de Heilige Geest Luisteren naar de Heilige Geest Johannes 14:16-17 En Ik zal de Vader bidden en Hij zal u een andere Trooster geven om tot in eeuwigheid bij u te zijn, de Geest der waarheid, die de wereld niet kan ontvangen,

Nadere informatie

Een Visioen van Liefde

Een Visioen van Liefde Een Visioen van Liefde Orthen, april 2012 WIE ZIJN WIJ? De oorsprong van de gemeenschap San Salvator ligt in de rooms-katholieke traditie, en voelt zich van daaruit verbonden met de Bijbel, geïnspireerd

Nadere informatie

WEEK ÉÉN JOHN MAIN OSB, MONASTERY WITHOUT WALLS P.115

WEEK ÉÉN JOHN MAIN OSB, MONASTERY WITHOUT WALLS P.115 WEEK ÉÉN De reis is eenvoudig. Het vereist een bepaalde visie op het belang, een zekere nederigheid om te beginnen, en een zekere trouw en moed om vol te houden. Vóór alles echter de bereidheid om je te

Nadere informatie

Golf van de Rode Maan

Golf van de Rode Maan Golf van de Rode Maan Data waarin de golf van de Rode Maan valt: 11-2 t/m 23-2-2015 *29-10 t/m 10-11-2015 *16-7 t/m 28-7-2016 *2-4 t/m 14-4- 17 18-12 t/m 30-12 -2017 * 4-9- t/m 16-9-2018 * 22-5 t/m 3-6-2019

Nadere informatie

70 Zegenspreuken. om aandachtig en dankbaar te leven. Kick Bras tekst Anke Bras - van Oord - schilderijen

70 Zegenspreuken. om aandachtig en dankbaar te leven. Kick Bras tekst Anke Bras - van Oord - schilderijen 70 Zegenspreuken om aandachtig en dankbaar te leven Kick Bras tekst Anke Bras - van Oord - schilderijen Inleiding In dit boekje vind je 35 kaartjes met elk twee zegenspreuken. De kaartjes kunnen uit het

Nadere informatie

Kleine gids voor christelijke meditatie

Kleine gids voor christelijke meditatie Kleine gids voor christelijke meditatie Kleine gids voor christelijke meditatie Oefeningen voor jezelf en het begeleiden van je groep Lex Boot Uitgeverij Boekencentrum, Zoetermeer www.uitgeverijboekencentrum.nl

Nadere informatie

Het ontstaan van Breathfulness

Het ontstaan van Breathfulness Het ontstaan van Breathfulness Het is een intensieve reis om deze nieuwe weg in te slaan, alles mag er zijn om de weg van Breathfulness te realiseren: een weg naar een verruimd leven. Een weg om de harmonie

Nadere informatie

Zeven hulpbronnen van vertrouwen. Door: Carlos Estarippa

Zeven hulpbronnen van vertrouwen. Door: Carlos Estarippa Zeven hulpbronnen van vertrouwen Door: Carlos Estarippa Geïnspireerd door het boek van Bertie Hendriks Dagboek van de Ziel. De zeven levensfasen (Hendriks, 2013) wil ik in onderstaand artikel beschrijven

Nadere informatie

Kiezelsteenmeditatie voor een beginnersgeest Een oefening voor kinderen van alle leeftijden

Kiezelsteenmeditatie voor een beginnersgeest Een oefening voor kinderen van alle leeftijden Kiezelsteenmeditatie voor een beginnersgeest Een oefening voor kinderen van alle leeftijden door Thich Nhat Hanh Ik wil jullie vragen om het liedje te zingen over de bloem, de berg, het water en de ruimte.

Nadere informatie

ZIJNSGEORIENTEERD PAD ZIJNSTRAINING ZIJNSPAD INSPIRATIEKRING SCH OOL VOO R ZIJN S ORI EN TATIE

ZIJNSGEORIENTEERD PAD ZIJNSTRAINING ZIJNSPAD INSPIRATIEKRING SCH OOL VOO R ZIJN S ORI EN TATIE ZIJNSGEORIENTEERD PAD ZIJNSTRAINING ZIJNSPAD INSPIRATIEKRING SCH OOL VOO R ZIJN S ORI EN TATIE Z ijnsoriëntatie biedt een pad voor levenskunst. Onder levenskunst verstaan wij het leven vanuit wie je werkelijk

Nadere informatie

Zijnsmeditatie. Ontdek de vrijheid in elk moment van je bestaan. 1. Meditatie in beweging. Door: Noor Christoph

Zijnsmeditatie. Ontdek de vrijheid in elk moment van je bestaan. 1. Meditatie in beweging. Door: Noor Christoph Zijnsmeditatie Ontdek de vrijheid in elk moment van je bestaan Door: Noor Christoph Zoals in veel levensbeschouwelijke stromingen neemt meditatie ook in Zijnsoriëntatie een belangrijke plaats in. Daarbij

Nadere informatie

2.2 Liefdevolle vriendelijkheid naar jezelf

2.2 Liefdevolle vriendelijkheid naar jezelf 2.2 Liefdevolle vriendelijkheid naar jezelf Zingen of luisteren naar de cd: Adem in, ik ga terug naar het eiland in mijzelf. Er zijn prachtige bomen op dit eiland. Er zijn heldere waterstromen. Er zijn

Nadere informatie

Bewustwording dag 1 Ik aanvaard mezelf zoals ik nu ben.

Bewustwording dag 1 Ik aanvaard mezelf zoals ik nu ben. Het meditatieprogramma duurt veertig dagen en bestaat uit tien affirmaties. Het is fijn om gedurende dit programma een dagboek bij te houden om je bewustwordingen en ervaring op schrijven. Elke dag spreek

Nadere informatie

Presentatie afstudeerscriptie

Presentatie afstudeerscriptie Presentatie afstudeerscriptie Mijn afstudeerscriptie is een christelijk meditatiedagboek, met als titel: in het ritme van de tijden. Als eerste laat ik jullie de voorkant zien, om daarmee iets te vertellen

Nadere informatie

Meditatie legt de kiem om bewuster te worden te midden van de chaos van alledag.*

Meditatie legt de kiem om bewuster te worden te midden van de chaos van alledag.* nazomer 2014 Meditatie legt de kiem om bewuster te worden te midden van de chaos van alledag.* In de drukte van alledag Ons dagelijks leven is voor velen druk. Vol met wat we willen, moeten, kunnen, ontwikkelen.

Nadere informatie

Wat is Zijnsoriëntatie?

Wat is Zijnsoriëntatie? Wat is Zijnsoriëntatie? Zijnsoriëntatie is een modern spiritueel pad dat boeddhistische wijsheid en diepgaand psychologisch inzicht integreert. Zijnsoriëntatie helpt je jouw leven werkelijk te verdiepen

Nadere informatie

Meelezen, meeleven: Mijn HealingArt-orakelboek..

Meelezen, meeleven: Mijn HealingArt-orakelboek.. WantToKnow.nl Meelezen, meeleven: Mijn HealingArt-orakelboek.. 25 februari 2014 Door GuidoJ. Aanbevelen Vanaf haar vroegste jeugd heeft Willeke Hendrik via haar ouders, de passie voor kunst en spiritualiteit

Nadere informatie

Presentatie van mijn scriptie Gij geeft het Uw beminden in de slaap gehouden op 24 oktober 2008 in het Titus Brandsma Memorial.

Presentatie van mijn scriptie Gij geeft het Uw beminden in de slaap gehouden op 24 oktober 2008 in het Titus Brandsma Memorial. Presentatie van mijn scriptie Gij geeft het Uw beminden in de slaap gehouden op 24 oktober 2008 in het Titus Brandsma Memorial. Inleiding Lieve mensen, Gij geeft het Uw beminden in de slaap,. zo luidt

Nadere informatie

Spiritueel dagboek. Met teksten en inzichten van MORYA zoals opgetekend door Geert Crevits

Spiritueel dagboek. Met teksten en inzichten van MORYA zoals opgetekend door Geert Crevits Spiritueel dagboek Met teksten en inzichten van MORYA zoals opgetekend door Geert Crevits Voorwoord: Een spiritueel dagboek 5 Waarom een spiritueel dagboek? 7 Om bewuster te leven en te handelen Aandachtspunten

Nadere informatie

De Tantrische Weg. Een lezing en introductieweekend van de Tantrische Weg onder leiding van Theo de Klein en Sandhya Wessels

De Tantrische Weg. Een lezing en introductieweekend van de Tantrische Weg onder leiding van Theo de Klein en Sandhya Wessels De Tantrische Weg Een lezing en introductieweekend van de Tantrische Weg onder leiding van Theo de Klein en Sandhya Wessels Tantra is het pad van intimiteit met jezelf. Intimiteit met jezelf is in hoge

Nadere informatie

Training Zijnsoriëntatie:

Training Zijnsoriëntatie: j e z e l f e n d e w e r e l d t o t b l o e i b r e n g e n Training Zijnsoriëntatie: Rusten in Zijn Doen wat je écht wilt In de natuur gebeurt het soms. Je ziet een vlinder, een bloem en even wordt

Nadere informatie

Universiteit van het leven

Universiteit van het leven Universiteit van het leven Eerste druk, april 2012 2012 Lucien M. Verkooijen Corrector: Elly van de Vlugt Fotografie: Fred van Welie Coverbeeld: schilderij De Parel, olieverf op paneel, door Lia Vonk isbn:

Nadere informatie

Versluierde boodschappen van Jezus in het Thomas Evangelie (392, 406, 407, 408, 409)

Versluierde boodschappen van Jezus in het Thomas Evangelie (392, 406, 407, 408, 409) Versluierde boodschappen van Jezus in het Thomas Evangelie (392, 406, 407, 408, 409) 392. De versluierde boodschap van Jezus 22-02-2015 Deze preek is gebaseerd op het Evangelie van Thomas (Codex II, Boek

Nadere informatie

Een Bekrachtigende Tijd van Ziele-Overgang voor Iedereen

Een Bekrachtigende Tijd van Ziele-Overgang voor Iedereen Een Bekrachtigende Tijd van Ziele-Overgang voor Iedereen Geschreven door auteur Geen Reacties Gepubliceerd: december 28th, 2013 Natalie Glasson Aartsengel Metatron, met Natalie Glasson Binnenin jouw wezen

Nadere informatie

Levensdoelen omzetten met de kristallijne getallenmatrix

Levensdoelen omzetten met de kristallijne getallenmatrix Thorsten Weiss Levensdoelen omzetten met de kristallijne getallenmatrix Uitgeverij Akasha Inhoud Een koude ochtend 7 De liefde en het hart: alleen voor watjes? 11 Waarom liefde de motor is voor topprestaties

Nadere informatie

SPIRITUELE INTELLIGENTIE: Welke betekenis wil je hebben als leider?

SPIRITUELE INTELLIGENTIE: Welke betekenis wil je hebben als leider? SPIRITUELE INTELLIGENTIE: Welke betekenis wil je hebben als leider? LEVENDAAL 11, 6715 KJ EDE - TELEFOON 06 21 24 22 55 leidjew@xs4all.nl - www.leidjewitte.nl SPIRITUALITEIT De aangeboren menselijke behoefte

Nadere informatie

The Magic / Rhonda Byrne

The Magic / Rhonda Byrne The Magic / Rhonda Byrne samenvatting: The Magic is gebaseerd op de Wet van de Aantrekkingskracht, een fundamentele, wetenschappelijke, universele wet, die alle energie in ons universum stuurt. Volgens

Nadere informatie

Meditatie. Hartkwaliteiten. Vaardige middelen. Welbevinden GOED- HEID. Leerhouding. Sociaal competent. Visie Boeddhistisch curriculum

Meditatie. Hartkwaliteiten. Vaardige middelen. Welbevinden GOED- HEID. Leerhouding. Sociaal competent. Visie Boeddhistisch curriculum Het Boeddhistische Curriculum Onderstaande figuur geeft de visie van dit curriculum aan. Het uitgangspunt is Natuurlijke goedheid, dat ervaren kan worden als welbevinden, sociale competentie en een positieve

Nadere informatie

In gesprek met God. In gesprek met God. In gesprek met God. m n. Marlies Medema & Agnes Huizenga

In gesprek met God. In gesprek met God. In gesprek met God. m n. Marlies Medema & Agnes Huizenga Voelt bidden voor jou soms als het doen van een lange reeks verzoekjes aan God? Mis je inspiratie om met God in gesprek te gaan? Dit werkboekje geeft je handvatten om je gesprekken met God eens over een

Nadere informatie

Manen. om je dromen waar te maken. JAARBOEK november december 2017

Manen. om je dromen waar te maken. JAARBOEK november december 2017 13 Manen om je dromen waar te maken JAARBOEK november 2016 - december 2017 JAARBOEK november 2016 - december 2017 Dit ben ik PERSOONLIJK Naam Adres Postcode en woonplaats Telefoon thuis Je natuur is liefde

Nadere informatie

Eerste Hulp Bij Eetbuien

Eerste Hulp Bij Eetbuien Deze twee oefeningen helpen je: -om een eetbui te voorkomen -om te leren analyseren welke lastige gedachten en gevoelens je wilt onderdrukken met een eetbui Met deze oefeningen van 5 minuten kun je ervaren:

Nadere informatie

weekend workshop ONT-DEK de PERSOONLIJKE DEUR NAAR JE ESSENTIE

weekend workshop ONT-DEK de PERSOONLIJKE DEUR NAAR JE ESSENTIE weekend workshop ONT-DEK de PERSOONLIJKE DEUR NAAR JE ESSENTIE met lichaam en geest naar je essentie workshop begeleid door twee ervaren vakspecialisten Laurence Brian spiritueel lichaamswerker en Monique

Nadere informatie

Geworteld leven. Je weg gaan in de Geest van Jezus 14 JANUARI 2015

Geworteld leven. Je weg gaan in de Geest van Jezus 14 JANUARI 2015 Geworteld leven Je weg gaan in de Geest van Jezus 14 JANUARI 2015 Psalm 1 Gelukkig de mens Die vreugde vindt in de wet van de HEER en zich verdiept in zijn wet, dag en nacht. Hij zal zijn als een boom,

Nadere informatie

SOEFISME IN HET DAGELIJKS LEVEN

SOEFISME IN HET DAGELIJKS LEVEN SOEFISME IN HET DAGELIJKS LEVEN Een leerling van Hazrat Inayat Khan (Een kopie van de uitgave van) The Sufi International Headquarters Publishing Society 1 Liefde ontwikkelt zich tot harmonie en uit harmonie

Nadere informatie

De Inner Child meditatie

De Inner Child meditatie De Inner Child meditatie copyright Indra T. Preiss volgens Indra Torsten Preiss copyright Indra T. Preiss Het innerlijke kind Veel mensen zitten met onvervulde verlangens die hun oorsprong hebben in hun

Nadere informatie

MahaYoga zomerweek. -24 t/m 29 juli 2016-

MahaYoga zomerweek. -24 t/m 29 juli 2016- MahaYoga zomerweek -24 t/m 29 juli 2016- Yoga, meditatie, vakantie, chakra-filosofie, leren, klankmeditatie, mantrazang, ontspannen, wandelen, groeien 1 Het pad van de yogi is het volgen van de Kundalini

Nadere informatie

Dit.pdf bestand is onderdeel van de eerste les van de Online Meditatiecursus door Wendy van Mieghem, psychotherapeut en docent in innerlijke groei.

Dit.pdf bestand is onderdeel van de eerste les van de Online Meditatiecursus door Wendy van Mieghem, psychotherapeut en docent in innerlijke groei. Dit.pdf bestand is onderdeel van de eerste les van de Online Meditatiecursus door Wendy van Mieghem, psychotherapeut en docent in innerlijke groei. Wat is meditatie? Er zijn veel verschillende opvattingen

Nadere informatie

MODULE #7 CORE PURPOSE

MODULE #7 CORE PURPOSE MODULE #7 CORE PURPOSE Welkom bij het 90 dagen mindset coachings programma. Dit programma heeft de potentie om jouw leven compleet te veranderen de komende 90 dagen. Daarin is het belangrijk dat je de

Nadere informatie

Nieuwsbrief Januari 2010

Nieuwsbrief Januari 2010 DE ROBIJN Nieuwsbrief Januari 2010 Een gelukkig nieuw jaar. Ik wens iedereen een heel creatief, daadkrachtig en energierijk 2010 toe. Deze kwaliteiten zullen je helpen om het nieuwe jaar dat voor je ligt

Nadere informatie

Contact houden met onze Schepper

Contact houden met onze Schepper Contact houden met onze Schepper Contact houden met onze Schepper ZEVENDE ZONDAG VAN PASEN 20 mei 2007 Woord- en Communieviering met Mariaverering Woord van welkom Wij komen samen in de naam van de Vader,

Nadere informatie

Inhoud. Inleiding... 9

Inhoud. Inleiding... 9 Inhoud Inleiding.............................................................. 9 Hoofdstuk 1: Mindfulness introduceren................................. 15 Mindfulness ontdekken.......................................15

Nadere informatie

Liefde als kruispunt. Parochie Sint-Jozef Aalst Kruisoplegging Welkomstlied

Liefde als kruispunt. Parochie Sint-Jozef Aalst Kruisoplegging Welkomstlied Parochie Sint-Jozef Aalst Kruisoplegging 2007 Liefde als kruispunt Welkomstlied kom en vier het feest met mij. kom en vier het feest met mij. kom en vier het feest met mij. luister naar het Woord van God.

Nadere informatie

8-stappen ONTDEK-JEZELF

8-stappen ONTDEK-JEZELF 8-stappen ONTDEK-JEZELF SCHATKAART #rust #richting #route VOORWOORD Als klein jongetje droomde ik al van het avontuur. Dat ik in mijn avonturenmobiel niet alleen de wereld, maar vooral mezelf zou ontdekken.

Nadere informatie

Cursus Spirituele en Mediamieke Ontwikkeling 2

Cursus Spirituele en Mediamieke Ontwikkeling 2 NIEUWSBRIEF 14 februari 2015 1 Lieve mensen, Iedere dag is een dag van de liefde, om degenen om je heen te vertellen hoeveel je van ze houdt, het leven in je hart te koesteren en te genieten van de grote

Nadere informatie

Openingsgebeden INHOUD

Openingsgebeden INHOUD Openingsgebeden De schuldbelijdenis herzien Openingsgebeden algemeen Openingsgebeden voor kinderen Openingsgebeden voor jongeren INHOUD De schuldbelijdenis herzien De schuldbelijdenis heeft in de openingsritus

Nadere informatie

4.De vierde Edele Waarheid is de waarheid van de weg, die leidt naar het beëindigen van het lijden.

4.De vierde Edele Waarheid is de waarheid van de weg, die leidt naar het beëindigen van het lijden. Het Achtvoudig Pad Als we de geschiedenis van het boeddhisme nagaan zien we, school na school, traditie na traditie, dat voortdurend opnieuw verwezen wordt naar de Vier Edele Waarheden en vooral naar het

Nadere informatie

Soms kan het te moeilijk zijn om wat diep in je leeft uit te spreken. Soms durf je dat gewoon niet, voor niemand niet.

Soms kan het te moeilijk zijn om wat diep in je leeft uit te spreken. Soms durf je dat gewoon niet, voor niemand niet. Ontmoetingskerk - Laren NH - 3 november 2013 2 Koningen 2 Hoe zwaar kan het voor je zijn om afscheid te moeten nemen. Wat gaat er door je heen, als je iemand moet loslaten. Red ik het wel zonder de ander,

Nadere informatie

Wat is Keuzeloos Gewaarzijn ofwel Meditatie?

Wat is Keuzeloos Gewaarzijn ofwel Meditatie? Wat is Keuzeloos Gewaarzijn ofwel Meditatie? door Nathan Wennegers Trefwoord: zelfkennis / meditatie 2015 Non2.nl Zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van de uitgever mag niets uit deze uitgave

Nadere informatie

Je vindt geen vrede door de omstandigheden van je leven te veranderen, maar door te beseffen wie je ten diepste bent.

Je vindt geen vrede door de omstandigheden van je leven te veranderen, maar door te beseffen wie je ten diepste bent. Energetische Meditatie Je vindt geen vrede door de omstandigheden van je leven te veranderen, maar door te beseffen wie je ten diepste bent. - Eckhart Tolle - Wat is het? De grondlegger van Energetische

Nadere informatie

Kerk 20.21 Ik wens jullie vrede! Zoals de Vader mij heeft uitgezonden, zo zend ik jullie uit.

Kerk 20.21 Ik wens jullie vrede! Zoals de Vader mij heeft uitgezonden, zo zend ik jullie uit. Kerk 20.21 Ik wens jullie vrede! Zoals de Vader mij heeft uitgezonden, zo zend ik jullie uit. a. Inleiding Veel christenen verlangen ernaar hun leven met elkaar en met hun omgeving te delen met hun buren,

Nadere informatie

In de eeuwigheid van het leven waarin ik ben is alles volmaakt, heel en compleet en toch verandert het leven voortdurend. Er is geen begin en geen

In de eeuwigheid van het leven waarin ik ben is alles volmaakt, heel en compleet en toch verandert het leven voortdurend. Er is geen begin en geen 14 In de eeuwigheid van het leven waarin ik ben is alles volmaakt, heel en compleet en toch verandert het leven voortdurend. Er is geen begin en geen einde, alleen een voortdurende kringloop van materie

Nadere informatie

een glimlach doet wonderen

een glimlach doet wonderen Rafaël, Irene, Bernardien, pa, ma, Dorien, Tanja, Rita, Sonja, Bas, Wim, Annemiek en Christine BEDANKT voor jullie LIEFDEVOLLE bijdrage aan de creatie van dit boek Aan de stad Haarlem: BEDANKT voor je

Nadere informatie

Voor jouw succes en je uniekheid door Margje van der Lei CanDo Coaching www.candocoaching.nl

Voor jouw succes en je uniekheid door Margje van der Lei CanDo Coaching www.candocoaching.nl Voor jouw succes en je uniekheid door Margje van der Lei CanDo Coaching www.candocoaching.nl Door specifieke intenties te zetten helpt het je op naar de weg waar je naar toe wilt. Wanneer de intentie niet

Nadere informatie

Jaarprogramma voor hooggevoelige vrouwen

Jaarprogramma voor hooggevoelige vrouwen Jaarprogramma voor hooggevoelige vrouwen Eerste weekend werkbladen Copyright Tamara Beekmans Vrouwenkrachtacademie 1 Jouw Sprookje Er was eens... Copyright Tamara Beekmans Vrouwenkrachtacademie 2 Schrijf

Nadere informatie

Snelle Gids Fase II. Wil je alsjeblieft met je gezicht naar mij toe op je buik rollen?

Snelle Gids Fase II. Wil je alsjeblieft met je gezicht naar mij toe op je buik rollen? STAP 1- ENERGETISCHE LICHAAMSVOORBEREIDING STAP 2- KERNENERGIE UITSTRALEN (STUUR VAN CENTRUM BOVEN TOT CENTRUM BENEDEN ÉÉN KEER) Zeg de naam van de cliënt, Kies je er op dit moment voor om de uitstraling

Nadere informatie

Uitvaart voorbede Voorbeeld 1.

Uitvaart voorbede Voorbeeld 1. Uitvaart voorbede Voorganger: Genadige en barmhartige God. U ziet ons hier bijeen in ons verdriet rond het sterven van N. Hij / zij was één van ons, wij zullen hem / haar missen. Geef ons de kracht samen

Nadere informatie

376. Uitleg van het Scheppingsverhaal (1) 9-11-2014

376. Uitleg van het Scheppingsverhaal (1) 9-11-2014 Uitleg van het Scheppingsverhaal (376, 377, 378, 393, 394) 376. Uitleg van het Scheppingsverhaal (1) 9-11-2014 Deze preek is mede gebaseerd op Het Geheime boek van Johannes (Codex II, Boek 1, pag. 1 en

Nadere informatie

Oasemoment "De Heer is mijn herder" Parochie Sint-Willibrord - woensdag 22 mei 2013

Oasemoment De Heer is mijn herder Parochie Sint-Willibrord - woensdag 22 mei 2013 Oasemoment "De Heer is mijn herder" Parochie Sint-Willibrord - woensdag 22 mei 2013 Lezing (uit de Nieuwe Bijbelvertaling) Psalm 23 Een psalm van David. De Heer is mijn herder, het ontbreekt mij aan niets.

Nadere informatie

WIJ zijn hier gekomen niet alleen om jullie en alle anderen hier te

WIJ zijn hier gekomen niet alleen om jullie en alle anderen hier te SAMENVATTING VAN DE REDEVOERINGEN GEHOUDEN VOOR DE JEUGD IN SURINAME EN DE NEDERLANDSE ANTILLEN Willemstad, 19 oktober 1955, Oranjestad, 22 oktober 1955. Paramaribo, 5 november t 955 WIJ zijn hier gekomen

Nadere informatie

2-JARIGE MEDITATIE OPLEIDING Start januari 2016

2-JARIGE MEDITATIE OPLEIDING Start januari 2016 2-JARIGE MEDITATIE OPLEIDING Start januari 2016 De wereld heeft stralende lichten nodig die niet alleen de kennis en ervaring van yoga delen met de wereld maar ook de openende en verlichtende ervaring

Nadere informatie

rome van je De Sleutels Dit is een uitgave van:

rome van je De Sleutels Dit is een uitgave van: Dit is een uitgave van: ITIP school voor leven en werk Marspoortstraat 16 7201 JC Zutphen Telefoon: 0575-510 850 E-mail: opleiding@itip.nl Website: www.itip.nl De Sleutels rome van je Ik hou van de mystieke

Nadere informatie

HET GEESTELIJK AANBOD VAN MOEDER CLARA FEY: EEN WEG VAN ACTIE - CONTEMPLATIE

HET GEESTELIJK AANBOD VAN MOEDER CLARA FEY: EEN WEG VAN ACTIE - CONTEMPLATIE Zr. María del Rocío, Conferentie 2009-2014 HET GEESTELIJK AANBOD VAN MOEDER CLARA FEY: EEN WEG VAN ACTIE - CONTEMPLATIE De Oefening van Moeder Clara kan gedefinieerd worden als een voortdurende wandel

Nadere informatie

Preek , ds. Els de Clercq

Preek , ds. Els de Clercq Preek 17-05-2015, ds. Els de Clercq 1 Orde van dienst Preek 17-05-2015, ds. Els de Clercq Lied 686: 1,2, en 3 Votum en groet Lied 833: 3x Inleidende woorden Gebed Lied 162: 1,2,3 Lezing Genesis 6: 5 t/m

Nadere informatie

Werkboek Het is mijn leven

Werkboek Het is mijn leven Werkboek Het is mijn leven Het is mijn leven Een werkboek voor jongeren die zelf willen kiezen in hun leven. Vul dit werkboek in met mensen die je vertrouwt, bespreek het met mensen die om je geven. Er

Nadere informatie

Het leven leren leven

Het leven leren leven Rouwbegeleiding in de praktijk Het leven leren leven Karin van der Plas Themabijeenkomst IDPZ 31 oktober Programma Welkom Theorie over rouw Bespreking casus/ luisteroefening Wat is Levenskunst? Tijd voor

Nadere informatie

De Levensbron, Rilland Kerkdienst van Woord en Sacrament, zondag 14 februari 2016 Eerste zondag in de Veertigdagentijd: Invocabit

De Levensbron, Rilland Kerkdienst van Woord en Sacrament, zondag 14 februari 2016 Eerste zondag in de Veertigdagentijd: Invocabit De Levensbron, Rilland Kerkdienst van Woord en Sacrament, zondag 14 februari 2016 Eerste zondag in de Veertigdagentijd: Invocabit Voorganger: ds. W. Lolkema Mmv van Gospelband Vision, Tholen De VOORBEREIDING

Nadere informatie

Sprankelend Spraakmakend Verrassend Inspirerend Waanzinnig

Sprankelend Spraakmakend Verrassend Inspirerend Waanzinnig Grijp je Ambities Sprankelend Spraakmakend Verrassend Inspirerend Waanzinnig Je dromen verwezenlijken in 7 stappen. Grijp je ambities Brengt je dichterbij je ideaal Laat je talenten leven Helpt je het

Nadere informatie

Gemeente van onze Heer Jezus Christus, lieve mensen,

Gemeente van onze Heer Jezus Christus, lieve mensen, Gemeente van onze Heer Jezus Christus, lieve mensen, In de afgelopen weken hebben we een aantal keer uit het boek Hooglied gelezen. We zijn er mee begonnen met Pasen, en vandaag, met Pinksteren, lezen

Nadere informatie

Over Kwartjes, met aandacht eten, Je adem en een bijzonder Museum.

Over Kwartjes, met aandacht eten, Je adem en een bijzonder Museum. Over Kwartjes, met aandacht eten, Je adem en een bijzonder Museum. Hatseflats! Vandaag begin je aan een nieuwe, andere manier van omgaan met jezelf, je tijd, je omgeving en alles wat je op je pad tegen

Nadere informatie

HOE JE IN 5 STAPPEN ECHT ZELFVERTROUWEN OPBOUWT

HOE JE IN 5 STAPPEN ECHT ZELFVERTROUWEN OPBOUWT HOE JE IN 5 STAPPEN ECHT ZELFVERTROUWEN OPBOUWT DOOR ANN VAN RIET WWW.ALTHEA-COACHING.BE Hallo! In dit e-book ga je leren hoe je echt zelfvertrouwen kan opbouwen. En daarmee bedoel ik dus niet gewoon denken

Nadere informatie

Wees wijs met licht. Leo Cheizoo. We begrijpen waarom kinderen bang zijn voor het donker, maar waarom zijn mensen bang voor het Licht?

Wees wijs met licht. Leo Cheizoo. We begrijpen waarom kinderen bang zijn voor het donker, maar waarom zijn mensen bang voor het Licht? Wees wijs met licht Leo Cheizoo We begrijpen waarom kinderen bang zijn voor het donker, maar waarom zijn mensen bang voor het Licht? Plato ISBN: 90-76564-63-9 NUR-code: 720 NUR-omschrijving: Esoterie algemeen

Nadere informatie

De vier onmetelijke vermogens van de geest

De vier onmetelijke vermogens van de geest De vier onmetelijke vermogens van de geest Geluk is alleen mogelijk als er liefde is. Ware liefde heeft het vermogen iedere situatie waarin we ons bevinden te genezen en te veranderen, en ons leven een

Nadere informatie

Bij u schuil ik, u bent mijn schild,

Bij u schuil ik, u bent mijn schild, Bij u schuil ik, u bent mijn schild, in uw woord stel ik mijn hoop. Psalm 119:114 inleiding Laten we eerlijk zijn: het is niet zo eenvoudig om regelmatig uit de Bijbel te lezen en te bidden. Onze volle

Nadere informatie

De Robijn Nieuwsbrief Januari 2008. Het wonder komt ongemerkt je geest binnen wanneer die even pas op de plaats maakt en stil is.

De Robijn Nieuwsbrief Januari 2008. Het wonder komt ongemerkt je geest binnen wanneer die even pas op de plaats maakt en stil is. De Robijn Nieuwsbrief Januari 2008 Lieve mensen, Allereerst wens ik iedereen een vreugdevol nieuw jaar toe. Misschien begin je dit jaar met de beste voornemens, zoals altijd en heb je bewust gekeken naar

Nadere informatie

Spirituele Volwassenheid CHE Salon Marinet Ritz. Spirituele Volwassenheid - over de weg van menselijke rijping en volledig mens zijn

Spirituele Volwassenheid CHE Salon Marinet Ritz. Spirituele Volwassenheid - over de weg van menselijke rijping en volledig mens zijn Spirituele Volwassenheid CHE Salon Marinet Ritz Stuk uit inleidende verhaal op CHE Website Verslag en impressie Helmer in overleg met Marinet Spirituele Volwassenheid - over de weg van menselijke rijping

Nadere informatie

Dat we hier vanavond bij elkaar zijn wordt vooral bepaald door de wereldse kalender. En niet de kalender van de christelijke feesten.

Dat we hier vanavond bij elkaar zijn wordt vooral bepaald door de wereldse kalender. En niet de kalender van de christelijke feesten. Preek op Oudjaarsavond 2013 Dat we hier vanavond bij elkaar zijn wordt vooral bepaald door de wereldse kalender. En niet de kalender van de christelijke feesten. Oudjaarsdag: het lijkt een dag als alle

Nadere informatie

Het huis van de angst en het huis van de liefde Preek van Jos Douma over Romeinen 8:15

Het huis van de angst en het huis van de liefde Preek van Jos Douma over Romeinen 8:15 Het huis van de angst en het huis van de liefde Preek van Jos Douma over Romeinen 8:15 U hebt de Geest niet ontvangen om opnieuw als slaven in angst te leven, u hebt de Geest ontvangen om Gods kinderen

Nadere informatie

365 Wonderdagen. Marianne WilliaMson. Uitgeverij de Zaak

365 Wonderdagen. Marianne WilliaMson. Uitgeverij de Zaak 365 Wonderdagen Marianne WilliaMson Uitgeverij de Zaak oorspronkelijke titel: a Year of MiraCles, Daily Devotions and Reflections Copyright 2013 Marianne Williamson Copyright 2015 Uitgeverij de Zaak Published

Nadere informatie

Preek over Psalm 1,1 a.2 (jeugddienst): Hoe kan ik tijd met God doorbrengen?

Preek over Psalm 1,1 a.2 (jeugddienst): Hoe kan ik tijd met God doorbrengen? Preek over Psalm 1,1 a.2 (jeugddienst): Hoe kan ik tijd met God doorbrengen? Gemeente van onze Heer Jezus Christus! Ze zitten met z'n tweeën op haar kamer: Reinier en Marloes. Ze kennen elkaar al een poosje.

Nadere informatie

Oefening: Innerlijke stemmen Tijd: 30 minuten

Oefening: Innerlijke stemmen Tijd: 30 minuten Oefening: Innerlijke stemmen Tijd: 30 minuten Intro Sta je wel eens stil bij al de innerlijke stemmen die je in je hoofd hoort? Vaak hoor je ze op een wat strenge, zeurderige of klagende toon. Ze zijn

Nadere informatie

Logomeditatie. Deze meditatie is geschreven naar aanleiding van het enneagramlogo dat wij zelf als een genade hebben ontvangen.

Logomeditatie. Deze meditatie is geschreven naar aanleiding van het enneagramlogo dat wij zelf als een genade hebben ontvangen. Logomeditatie Vooraf Deze meditatie is geschreven naar aanleiding van het enneagramlogo dat wij zelf als een genade hebben ontvangen. Wie deze meditatie alleen of in groep wil doen, kan de tekst best traag

Nadere informatie

Pelgrimage door IJsland

Pelgrimage door IJsland Pelgrimage door IJsland Een tocht door je fascinerende zelf 2013 Hattink & Vosters www.hattink-vosters.nl #31653315694 Over het verschil tussen een leven vol onrust en een leven dat je bewust en zelfstandig

Nadere informatie

De vijf Boeddha s van Wijsheid

De vijf Boeddha s van Wijsheid De vijf Boeddha s van Wijsheid Om te beginnen wil ik een korte uitleg geven wat nu werkelijk bedoeld wordt met : Een Boeddha Een Boeddha verpersoonlijkt het hoogste wat een mens kan bereiken in moraliteit

Nadere informatie

BELOFTE-FORMULES DOOPLITURGIE. voor het doopsel van meerdere kinderen

BELOFTE-FORMULES DOOPLITURGIE. voor het doopsel van meerdere kinderen BELOFTE-FORMULES DOOPLITURGIE voor het doopsel van meerdere kinderen In dit boekje vind je een 15-tal voorbeelden van belofte-formules die je als ouders kan uitspreken tijdens de doopviering van je kind.

Nadere informatie

Liefhebben (279, 281, 353, 359) 279. Houden van de ander doe je in de mate waarin je van je zelf houdt. Lieve mensen 22 juli 2012

Liefhebben (279, 281, 353, 359) 279. Houden van de ander doe je in de mate waarin je van je zelf houdt. Lieve mensen 22 juli 2012 Liefhebben (279, 281, 353, 359) 279. Houden van de ander doe je in de mate waarin je van je zelf houdt Lieve mensen 22 juli 2012 Er ligt een verband tussen het houden van jezelf en het houden van de ander.

Nadere informatie

Geluksgevoel hangt meer af van je mentale vermogen dan van wat je overkomt

Geluksgevoel hangt meer af van je mentale vermogen dan van wat je overkomt "Geluk is vooral een kwestie van de juiste levenshouding" Geluksgevoel hangt meer af van je mentale vermogen dan van wat je overkomt Ons geluk wordt voor een groot stuk, maar zeker niet alleen, bepaald

Nadere informatie

Een huwelijk sluit je niet, maar een huwelijk open je.

Een huwelijk sluit je niet, maar een huwelijk open je. Een huwelijk sluit je niet, maar een huwelijk open je. Zo komt het dat een man zich losmaakt van zijn vader en moeder en zich hecht aan zijn vrouw, met wie hij één van lichaam wordt. - Genesis 2:24 samen_bw_v3.indd

Nadere informatie

Mind & Motion, Centrum voor BewustZijn

Mind & Motion, Centrum voor BewustZijn NIEUWSBRIEF Follow your it knows the way Mind & Motion, Centrum voor BewustZijn Nieuwsbrief 1 9 januari 2015 Lieve mensen, Een mooi en bijzonder nieuw jaar. Ik wens jullie allen een liefdevol, gezond,

Nadere informatie

levensbeschouwelijke identiteit van catent Scholen zijn als bomen Leven niet alleen Zonder grond en wortels Leeft geen school, niet één

levensbeschouwelijke identiteit van catent Scholen zijn als bomen Leven niet alleen Zonder grond en wortels Leeft geen school, niet één levensbeschouwelijke identiteit van catent Scholen zijn als bomen Leven niet alleen Zonder grond en wortels Leeft geen school, niet één De scholen van Catent - afzonderlijk en gezamenlijk - zijn als een

Nadere informatie

Jaarthema NGK Dalfsen

Jaarthema NGK Dalfsen Jaarthema NGK Dalfsen Seizoen 2015-2016 Breng ons samen Verbonden van hart tot hart Aanvaard elkaar daarom ter ere van God, zoals Christus u heeft aanvaard Romeinen 15 vers 7 Jaarthema 2015-2016: Leven

Nadere informatie

Tuin van Heden 3 en 4 Werken met kunst in de paasperiode. Kernles 1: Kunstenaar, wat vertel je mij?

Tuin van Heden 3 en 4 Werken met kunst in de paasperiode. Kernles 1: Kunstenaar, wat vertel je mij? Tuin van Heden 3 en 4 Werken met kunst in de paasperiode Opmerking vooraf: Voor de uitwerking van deze lessen hebben we doelen gehaald uit verschillende thema s van de betreffende graad. Na elk doel verwijzen

Nadere informatie

-1- Mijn geluk wordt niet veroorzaakt door iets van buiten het is mijn staat van Zijn

-1- Mijn geluk wordt niet veroorzaakt door iets van buiten het is mijn staat van Zijn Test geluk en levenskunst Beantwoord elke stelling met ja/eens of nee/oneens -1- Mijn geluk wordt niet veroorzaakt door iets van buiten het is mijn staat van Zijn -2- Ik ben niet zo gevoelig voor lof of

Nadere informatie

Module 1. Bewustwording.

Module 1. Bewustwording. Module 1. Bewustwording. Dag 3. Visioning Ontdek wat jouw ziel te zeggen heeft over jouw bestemming en werk. Je staat op het punt om te gaan luisteren naar de wijsheid van je ziel als het gaat over jouw

Nadere informatie

HOOFDSTUK II: HET BEGRIP SPIRITUALITEIT IN DE PALLIATIEVE ZORG

HOOFDSTUK II: HET BEGRIP SPIRITUALITEIT IN DE PALLIATIEVE ZORG HOOFDSTUK II: HET BEGRIP SPIRITUALITEIT IN DE PALLIATIEVE ZORG INLEIDING In dit hoofdstuk willen we meer ingaan op de kenmerken van spiritualiteit, zodat de betekenis van deze dimensie concreter wordt

Nadere informatie

Fundamenten van het Christelijk geloof. Deel 3: Een Nieuw leven

Fundamenten van het Christelijk geloof. Deel 3: Een Nieuw leven Fundamenten van het Christelijk geloof Deel 3: Een Nieuw leven Inhoud Inleiding Avond 1 Avond 2 Avond 3 Avond 4 Avond 5 Nieuw leven Wat is vrijheid? Een nieuwe kijk op jezelf Babushka God in jou De Bijbel

Nadere informatie

Opleidingen. 2014 Quantum Fysiek Chakra Yoga

Opleidingen. 2014 Quantum Fysiek Chakra Yoga 1 Yoga lerares, Quantum fysiek Chakra Healing CV. Helena H. Dusseljee Werk ervaringen 15 jaar van het werken met mensen in psychiatrisch ziekenhuis, jeugd gevangenis, Verslaving Kliniek, vrouwen opvang,

Nadere informatie