WERK PRO-OPER WERK PRO-OPER. Werkplekleren binnen productie-gerelateerde opleidingen

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "WERK PRO-OPER WERK PRO-OPER. Werkplekleren binnen productie-gerelateerde opleidingen"

Transcriptie

1 WERK PRO-OPER Samen - werkplekleren - professionaliseren WERK PRO-OPER Werkplekleren binnen productie-gerelateerde opleidingen

2

3 Inhoudsopgave Inleidend woord over de opbouw Stappenplan Checklist Werkplekleren voor scholen Case: Centrum Leren & Werken Gent dhr. Dirk Damman Case: Gastronomische school Ter Groene Poorte dhr. Raph Van Loocke Case: Vrij Technisch Instituut Waregem dhr. Rik Desmet Case: Sint-Michiels Bree dhr. Michel Cardinaels Case: Arcelor Mittal, draaischijf voor partnerschappen in het Gentse Wie luistert, vergeet. Wie kijkt, onthoudt. Wie doet, leert. Confucius Wij wensen de deelnemende scholen, de centra Leren en Werken, de onderwijskoepels en de sectorale opleidingscentra IPV en OCH te bedanken voor hun inzet en openheid van geest om samen dit project tot een goed einde te hebben gebracht, alsook voor hun inspanningen om werkplekleren binnen het volledige Vlaamse onderwijslandschap verder te willen integreren. Ook willen wij een woord van dank richten aan alle leden van de klankbord- en stuurgroep en aan de binnenlandse en buitenlandse experts voor hun deelname en vooral hun gewaardeerd engagement. Tanja Biebaut & Franz Pieters Opmerking vooraf: De auteurs van deze publicatie hebben om praktische redenen soms de mannelijke vorm gebruikt. Toch willen we uitdrukkelijk meegeven dat hiermee in gelijke mate vrouwen en mannen bedoeld zijn. 3

4 Inleidend WOORD over de opbouw Inleiding De vormgeving van competentiegericht onderwijs vraagt om een herziening van de onderwijsvisie naar het leren in de beroepspraktijk. Het beroepsonderwijs is op weg naar andere onderwijsvormen, die moeten leiden naar aantrekkelijk, efficiënt en effectief beroepsonderwijs. Bij het variëren van de leer- en werkvormen moet leren in en van de beroepspraktijk centraal staan. De vraag die zich dan ook opdringt, is hoe je werkplekleren (WPL) het beste vorm kan geven en hoe je hierbij optimaal rekening kan houden met en kan inspelen op de leer-en ontwikkelingsbehoeften van de leerlingen. Om het beroepsonderwijs competentiegericht op te zetten, zal op een specifieke manier worden gekeken naar beroepsgerichte vorming. Daarbij zal het leren in en van de beroepspraktijk centraal staan. WPL is daarbij een belangrijke werkvorm waarbij competenties op de werkvloer worden verworven. Maar hoe belangrijk is dit leren in de praktijk eigenlijk voor een goede beroepsopleiding? Dat is een vraag die onderwijsmensen misschien te weinig stellen. Het leereffect van WPL wordt nog te vaak onderschat, waardoor men kansen laat liggen om onze studenten onmisbare beroepscompetenties bij te brengen. Als we werkelijk verbeteringen willen aanbrengen in het leren op de leerwerkplek, moeten we ons allereerst goed realiseren wat er in de praktijk gebeurt. Hoe vindt leren op de leerwerkplek eigenlijk plaats? Wat gebeurt er met Anneke als ze, tijdens haar stage in een verpleeghuis, in een maand tijd op drie verschillende manieren leert hoe ze een bed moet opmaken? Wat gebeurt er met Bart als hij bij een drukpers wordt gezet en na één mee-loop-dag in de productie moet gaan draaien? Wat gebeurt er met Achmed als hij een website ontwikkelt voor een bedrijf en daarbij op allerlei behoeftes en verzoeken binnen het leerbedrijf moet inspelen? Welke leeractiviteiten leveren Anneke, Bart en Achmed een effectieve leeropbrengst op? En wat leren ze dan? Hoeveel kunnen zij in de praktijk leren? Wat moeten ze toch echt op de schoolbanken uitgelegd krijgen? En hoe moeten we onze leerlingen dan voorbereiden op hun leerervaringen in de praktijk? Dit is in ieder geval zeker: een jongere leert pas als hij gemotiveerd is en de juiste instrumenten en mogelijkheden aangereikt krijgt om te leren. Verder moet hij ook wel de gelegenheid krijgen om te leren. Juist onder die ideale omstandigheden ontstaat het magische moment dat leren effectief tot stand komt. Iedere onderwijsgevende mentor, leraar moet dit moment kunnen ervaren. Opdat we allemaal zouden beseffen hoe onmisbaar WPL is in onderwijs aan leerlingen die leren met hoofd, hart en handen; om ons terdege bewust te zijn van het belang van onze opdracht in het onderwijs, dienen we ons ervan te vergewissen dat er een wereld te winnen is. WPL kan zo veel beter en daar kunnen en moeten we onderwijs en bedrijfsleven samen aan werken. We proberen om inzicht te bieden in belangrijke inrichtingskenmerken van leersituaties in de werkomgeving, die het leren op de leerwerkplek beïnvloeden. Tevens wordt ingegaan op de optimalisering van de (rand)voorwaarden voor buitenschools leren. 4

5 Situering Er wordt geconstateerd dat voor het verwerven van bredere, flexibeler in te zetten en minder vakgebonden competenties de school vaak niet het ideale leerarrangement kan bieden. De genoemde verkenning geeft een boeiend beeld van het brede gebied van het buitenschools leren dat zich in tal van varianten voordoet gedurende een leven lang leren. Ook worden verschillende strategieën voor combinaties van schools en buitenschools leren in de leerloopbaan benoemd: vervlechting, verbinding en stapeling. Vervlechting binnen leerarrangementen vindt plaats als buitenschools leren door de school in het schoolse leerarrangement wordt geïntegreerd of andersom: als schoolse elementen in een buitenschools leerarrangement worden ingebouwd. Verbinding ligt op het niveau van een leertraject, wanneer arrangementen in verschillende leercontexten worden aaneengeschakeld. Daarbij zijn buitenschoolse leercontexten aanvullend op en soms vervangend voor het schoolse leren, of andersom. Van verbinding is alleen sprake als inderdaad schoolse en buitenschoolse leersituaties samen het traject vormen dat tot het functioneel benodigde geheel aan kennis, vaardigheden en competenties leidt. Stapeling van trajecten kan zich binnen de onderwijsloopbaan afspelen als achtereenvolgens leertrajecten worden doorlopen en afgerond (leerladder > leertraject met stapsgewijze opbouw, desgevallend aan de hand van alternatieve leerroutes). Praktijk? Hoe? De aandacht voor WPL kent al jarenlang een gestage opmars in het beroepsonderwijs en het bedrijfsleven. Want een beroep leer je pas echt in de praktijk. Door WPL een plaats te geven binnen beroepsopleidingen, wordt geprobeerd de aansluiting tussen school en beroepspraktijk te verbeteren. Bedrijven krijgen op deze manier de kans om nieuw competent personeel zelf te werven, alsook de nodige aanpassingsperiode te gunnen om zich in te werken. Bovendien kan het opleiden van deelnemers bijdragen aan kennisontwikkeling en innovatie binnen het bedrijf. Sociale partners zijn op minstens drie manieren betrokken bij beroepsopleidingen: zij functioneren als leerbedrijf (en werkgever) voor deelnemers in opleiding; verder dragen ze bij aan de ontwikkeling van beroepskwalificaties; ten slotte fungeren zij als werkgever van deelnemers die de opleiding succesvol hebben voltooid. Toch is de school verantwoordelijk voor de manier waarop WPL vorm krijgt binnen de beroepsopleiding. Een actieve en productieve samenwerking tussen bedrijfsleven en scholen is daarom van groot belang. 5

6 Komen tot een gemeenschappelijk kader voor WPL Binnen het project WERK PRO-OPER hebben we een kader opgesteld om opvattingen met betrekking tot WPL, alsook ruimere samenwerkingsverbanden tussen onderwijs en bedrijfswereld en de organisatie daarvan in kaart te brengen. Aan de hand van dit kader kunnen de onderwijsinstelling en de organisatie komen tot afstemming van een gezamenlijke visie en goede afspraken rond WPL. Onderstaand stappenplan is ontwikkeld om de leerwerkplek aan dit kader te toetsen, waarbij gebruik wordt gemaakt van een checklist. Zo kunnen de onderwijsinstelling en de organisatie gezamenlijk achterhalen of men ten aanzien van de leerwerkplek voldoende op één lijn zit of dat er mogelijk nog verbeterpunten zijn. Door deze stappen te volgen en de checklist te gebruiken, brengen de betrokkenen de huidige situatieschets in het WPL in kaart. Tevens stelt het de betrokkenen in staat om samen (de onderwijsinstelling én de leerwerkplek) een optimalisatieplan/verbeterplan op te stellen, mocht daar behoefte aan zijn. Het instrument is geschikt: waar WPL eerder nog niet heeft plaatsgevonden: men formuleert een gezamenlijke visie en aanpak met de daarbij horende afspraken; waar al langer WPL plaatsvindt: de onderwijsinstelling en de organisatie maken gezamenlijk de situatieschets op en zetten daar waar nodig de puntjes opnieuw op de i of formuleren een vervolmakingsplan. 6

7 Stappenplan Het kader voor WPL is als checklist vormgegeven. Hierin zijn allerlei aspecten opgenomen, die te maken kunnen hebben met opvattingen over WPL en de consequenties voor de organisatie ervan. We hebben geprobeerd de checklist zo compleet mogelijk te maken. Deze checklist vormt de basis om (meer) gemeenschappelijke opvattingen over WPL te formuleren en om te komen tot een (meer) sluitende organisatie van het WPL. We verwijzen hierbij naar de praktijklogboeken en steekkaarten van de sectorale opleidingscentra van Hout (OCH) en Voeding (IPV). Het praktijklogboek is opgemaakt op basis van het format naar Deens model,opgenomen in het luik buitenlandse inspiratiebronnen. 1. Selecteren, benaderen en informeren van de betrokkenen 2. Plannen en voorbereiden van de bijeenkomsten 3. Houden van de bijeenkomsten 4. Analyseren en beschrijven van de bevindingen 5. Opstellen optimalisatie- of vervolmakingsplan 6. Evalueren optimalisatie- of vervolmakingsplan 1. Selecteren, benaderen en informeren van betrokkenen Het is noodzakelijk om zowel het uitvoerende niveau (leerkrachten en mentors op de leerwerkplek) als het directie niveau te betrekken bij het opstellen van nieuwe of vernieuwde kaders met betrekking tot WPL. Op die manier wordt een volledig beeld verkregen van de bestaande plannen en kaders, de mate waarin die plannen en kaders (kunnen) worden uitgevoerd en hoe deze worden ervaren door de uitvoerenden. Eventueel kan ook het niveau van de lerende hierbij worden betrokken. Bij het selecteren en benaderen van de betrokkenen wordt duidelijk aangegeven wat de bedoeling is van de bijeenkomst(en), wat hun bijdrage is en wat er van hen wordt verwacht in de voorbereiding op de bijeenkomst. 2. Plannen en voorbereiden van de bijeenkomsten Wij raden aan om minimaal drie bijeenkomsten te houden: één voor het management-, één voor het uitvoerende niveau en een samenkomst van beide niveaus. Daardoor wordt het verschil tussen de geplande activiteiten/facilitering én de daadwerkelijke uitvoering/facilitering duidelijk(er). Wij raden ook aan om de leerkracht van de onderwijsinstelling én de mentor van de organisatie of het bedrijf te betrekken bij deze bijeenkomsten, zowel op managementals op uitvoerend niveau en op het consolidatie niveau. Zij hebben contact met het management en de uitvoerende partijen en zij kunnen zich verplaatsen in beide rollen. Dit maakt de verwerking van informatie uit de drie bijeenkomsten eenvoudiger. geef de leerkracht/coördinator van de onderwijsinstelling en de mentor van de organisatie de leiding bij de eerste twee bijeenkomsten. Zij weten het best waar zich de knelpunten bevinden; geef beide betrokkenen de verantwoordelijkheid voor de verslaggeving van de situatieschets; geef beide betrokkenen de verantwoordelijkheid voor het rapporteren van de optimalisatie- en/of vervolmakingsplannen tijdens de derde concluderende bijeenkomst met alle stakeholders. 7

8 Ter voorbereiding op de bijeenkomst kunnen de betrokkenen de checklist invullen. Hierdoor is de bijeenkomst zelf effectiever. In de checklist staan per onderwerp enkele stellingen geformuleerd, waarbij op een vierpuntenschaal (van helemaal niet/nooit tot helemaal wel/altijd ) kan worden aangegeven in welke mate die in de huidige vorm van toepassing zijn op het leren op de leerwerkplek. Het levert een actueel beeld op. Daarnaast geven betrokkenen voor al deze stellingen aan in hoeverre ze de topic wenselijk achten (ideaal beeld). Zo ontstaat er een beeld van: verschillen en overeenkomsten in opvattingen over de huidige situatieschets; verschillen en overeenkomsten in opvattingen over wat men wenselijk acht; en verschillen tussen de huidige en de wenselijke situatie. Dit levert relevante informatie op om het WPL vanuit beide partijen op één lijn te brengen en te versterken. 3. Houden van de bijeenkomsten Tijdens de bijeenkomsten worden de belangrijkste hoge en/of lage scores en verschillen besproken. Er zijn diverse verschillen, bv: (grote) verschillen in de huidige situatieschets zoals de verschillende betrokkenen die ervaren; (grote) verschillen tussen de huidige en de gewenste situatie. Beide verschillen bieden input voor het optimalisatieplan. Tijdens de bijeenkomst is het van belang om te achterhalen of het een wezenlijk verschil betreft of dat het een onderscheid betreft in interpretatie of waardering. De deelnemers aan de bijeenkomst geven voor een aantal categorieën in de checklist aan welke stellingen ze het belangrijkst achten. Deze topics kunnen prioriteit krijgen tijdens de bespreking. Ook hierin kunnen opvallende verschillen opduiken, die onderwerp van gesprek kunnen zijn. We raden aan om de gespreksmomenten tijdig vast te leggen. Op die manier kan de inbreng van de deelnemers worden verwerkt in de momentopname die de bestaande situatie schetst en het eventuele optimalisatieplan. 4. Analyseren en beschrijven van de bevindingen Na de bijeenkomst waarbij de betrokkenen met elkaar hebben gesproken op basis van de ingevulde checklist kunnen de bevindingen worden geanalyseerd en beschreven. Wat is de huidige situatieschets in het leren op de leerwerkplek volgens de betrokkenen van de onderwijsinstelling en de verantwoordelijken in de organisatie? Deze situatieschets wordt genuanceerd of juist aangescherpt door uitspraken die worden gedaan tijdens de bijeenkomst(en). Handreiking voor het analyseren en beschrijven van de situatieschets Voor een leerwerkplek, waar WPL pril van start gaat, kan vanzelfsprekend geen situatieschets worden opgemaakt. Onderstaande stappen kunnen in dit geval als leidraad dienen voor het beschrijven van de wenselijke situatie. Voorbereiding Verzamel de ingevulde checklists van de deelnemers op één lijst waarbij de verschillende rollen andere kleuren krijgen. Deze verzamelde lijst geeft direct inzicht in de eventuele verschillen tussen de verscheidene rollen en in spreiding van de antwoorden. Analyse De checklist is ingedeeld in categorieën, die soms in hoofdpunten zijn onderverdeeld. Iedere categorie bevat een aantal stellingen, waarop de betrokkenen een score hebben ingevuld voor de huidige en voor de gewenste situatie. Voor het beschrijven van de huidige situatieschets is het belangrijk om te kijken naar de scores die de bestaande situatie kenmerken. Bekijk per categorie de (opvallende) verschillen en overeenkomsten. Kijk vervolgens na of de onderliggende stellingen dit beeld bevestigen of net niet. Markeer de opvallende overeenkomsten (die het beschreven beeld bevestigen) of verschillen (die het beeld nuanceren). De deelnemers hebben in de checklist aangestipt welke stellingen of topics ze doorslaggevend vinden. Markeer deze stellingen en geef de verschillende rollen een andere kleur. In de checklist is de mogelijkheid opgenomen om per onderwerp opmerkingen te formuleren. Bekijk de opvallende of interessante opmerkingen van de betrokkenen. 8

9 Beschrijving Beschrijf de verschillen en de overeenkomsten per categorie en eventueel in de onderliggende stellingen. Geef in de beschrijving aan, welke onderdelen de deelnemers als meest belangrijk ervaren en de eventuele verschillen die hierin optreden. Beschrijf eventueel de opmerkingen die de betrokkenen hebben gemaakt bij een gewichtige topic. Deze opmerkingen kunnen worden opgenomen ter illustratie van een verschil of om extra informatie te verstrekken. De bevindingen van de teambegeleiding: na het beschrijven van de huidige situatieschets in de checklist kan terug worden beluisterd (of gelezen) wat is gezegd tijdens de bijeenkomst. Daar waar het gesprek de verschillen accentueert of juist nuanceert, kunnen deze uitspraken worden opgenomen in de huidige situatieschets. Samenvatting Zet de meest opvallende aspecten in de huidige situatieschets op een rijtje. 5. Opstellen optimalisatie- of vervolmakingsplan Als de huidige situatieschets en de gesprekken tijdens de bijeenkomsten hier aanleiding toe geven, kan een optimalisatieplan worden opgesteld. Handreiking voor het schrijven van een optimalisatieplan Maak een beschrijving van de huidige situatieschets. Herhaal vervolgens de stappen voor het analyseren en beschrijven van de gewenste situatie. Nu zijn de bestaande en de gewenste situatie in beeld gebracht. Beschrijf de grootste overeenkomsten: de aspecten waarover men tevreden is. Beschrijf de grootste verschillen tussen huidige en gewenste situatie: de aspecten waar men nog niet tevreden over is en welke mogelijke verbeterpunten zijn. Deze werkpunten vormen de input voor het optimalisatieen/of vervolmakingsplan. Voor het prioriteren van deze punten wordt gekeken naar de topics die de betrokkenen als meest belangrijk hebben aangegeven. 6. Evalueren optimalisatie- of vervolmakingsplan We raden aan wanneer er een optimalisatie- en/of vervolmakingsplan is opgesteld om dit na een afgesproken periode te evalueren. Gebruik bij het evalueren van het optimalisatie- en/ of vervolmakingsplan de checklist (of delen ervan die input hebben gegeven voor het schrijven ervan) en ga na of er vooruitgang is geboekt. Als dat zo is, zouden scores op de aangepakte onderdelen verbeterd moeten zijn of dichter bij elkaar moeten liggen. 9

10 CHECKLIST WERKPLEKLEREN VOOR SCHOLEN Hierna vindt u een aantal stellingen en enkele open vragen met betrekking tot WPL. De antwoordcategorieën kunnen worden geïnterpreteerd als: 0 = helemaal niet 1 = bijna nooit 2 = meestal 3 = altijd Vul voor iedere stelling twee antwoorden in: de gewenste situatie: omcirkel het vakje van het gewenste niveau. de huidige situatie: kruis het vakje aan van het huidig niveau. Om beter op één lijn te komen met betrekking tot de uitvoering en organisatie van WPL gaan we kijken naar verschillen tussen de huidige en de gewenste situatie. Bij het opstellen van een eventueel optimalisatie- en/of vervolmakingsplan zal ook worden gekeken naar de verschillen tussen de huidige uitvoeringspraktijk en de gewenste situatie. Verder wordt u een aantal keer gevraagd om aan te geven welke stelling u het meest belangrijk vindt. Hierdoor kunnen een aantal items tijdens het gesprek met prioriteit worden behandeld. Checklist Visie op leren Schoolbeleid Communicatie tussen scholen en bedrijven Leerlinggerichte communicatie Plaatsingsbeleid Begeleiding Beoordeling Leren en leereffecten 10

11 Visie op leren Er is op onze school een duidelijke visie rond werkplekleren (WPL). De visie op WPL is opgenomen in de beleidsstukken van de school (schoolwerkplan, schoolbeleidsplan, schoolreglement, functieprofielen,...). In deze visie is vermeld welk belang de school hecht aan leren op de leerwerkplek. In deze visie is uitgewerkt welke gevolgen deze heeft op het opleidingsbeleid van de school. In het schoolbeleid wordt expliciet vermeld welke rol leren op de leerwerkplek heeft binnen de organisatie. In het schoolbeleid staat vermeld hoe dit leren op de leerwerkplek wordt mogelijk gemaakt. De visie op leren is op school gedragen en onderbouwt de wijze waarop WPL door de school wordt georganiseerd. De leerkrachten en de mentors zijn voldoende op de hoogte van de visie van hun school specifiek afgestemd op WPL. De leerkrachten en de mentors beschikken over voldoende mogelijkheden om deze visie op leren adequaat vorm te geven. Eventuele Opmerkingen Bij dit luik: 11

12 Schoolbeleid Het management van de school ondersteunt leerkrachten en mentors bij het uitvoeren van WPL. De directie van de school staat open voor suggesties voor het invoeren/optimaliseren/ vervolmaken van WPL. De directie van de school voert optimalisatievoorstellen vanuit de werkvloer uit (samen ontwikkelen van leermaterialen; binnen de klas nuttig gebruik maken van ervaringen opgedaan op de leerwerkplek; inspraak van bedrijven en sectoren om leerdoelen te verfijnen; in samenspraak bepalen welke leerinhouden op de leerwerkplek dienen opgenomen, ) De directie van de school stimuleert optimalisatievoorstellen vanuit de werkvloer. (duidelijke verwachtingen scheppen, visie hierop, uren vrijmaken, werkgroep oprichten, secretariaat betrekken bij ondersteuning administratie, verzekering regelen, scholen zoeken voor partnerschappen, TA(C) inschakelen, nascholingen stimuleren, flexibiliteit voorzien in klasorganisatie/organisatie schooljaar, infomomenten voor ouders stimuleren, bedrijven toelaten binnen de school, een duidelijke visie met het team ontwikkelen,...) Mentors en leerkrachten zijn voldoende geschoold om WPL te kunnen begeleiden Mentors en leerkrachten zijn voldoende opgeleid om evaluaties te kunnen uitvoeren. Mentors en leerkrachten krijgen de mogelijkheid om van elkaar te leren tijdens intervisievergaderingen. Er worden voldoende mogelijkheden aangeboden en voorwaarden gecreëerd om nieuwe vaardigheden aan te leren, reeds verworven vaardigheden te onderhouden, bij te schaven of te perfectioneren (nascholing, stages voor leerkrachten, bedrijfsbezoeken, ) Eventuele Opmerkingen Bij dit luik: 12

13 Communicatie tussen scholen en bedrijven Leerlingen worden op school goed voorbereid op hun WPL. Leerlingen weten precies wat van hen wordt verwacht op de leerwerkplek. Leerlingen kunnen zich een duidelijk beeld vormen bij de gang van zaken op de leerwerkplek. Leerlingen weten welke voorschriften en regels er gelden op de leerwerkplek. Leerlingen weten welke normen en waarden er gelden op de leerwerkplek. Leerlingen weten aan welke competenties ze kunnen werken op de leerwerkplek. Leerlingen hebben voldoende theoretische bagage om het WPL te kunnen starten. Theorie en praktijk worden permanent aan elkaar gekoppeld tijdens het WPL. Leerlingen zijn in staat om de praktijken die ze leren op de leerwerkplek tijdens het WPL te koppelen aan eerder verworven theoretische kennis. Leerlingen weten hoe ze extra theoretische kennis kunnen verwerven tijdens het WPL. Leerkrachten geven na nascholingssessies workshops aan het lerarenteam op de leerwerkplek. Mentors op de leerwerkplek geven workshops op school (uitwisselingsmomenten, waarop informatie en ervaringen over WPL worden gedeeld) Wat leerlingen leren op de leerwerkplek wordt automatisch teruggekoppeld aan het leerproces op school (link tussen praktijkervaringen en theoretische leerinhouden). Eventuele Opmerkingen Bij dit luik: 13

14 Leerlinggerichte communicatie Voor het WPL start weten alle betrokkenen wat ze van elkaar mogen verwachten met betrekking tot contact en communicatie. Er zijn op voorhand duidelijke afspraken gemaakt over het minimum aantal begeleidingsgesprekken. Er zijn op voorhand duidelijke afspraken gemaakt over hoe vaak er contact wordt opgenomen. Er zijn op voorhand duidelijke afspraken gemaakt over wanneer er contact wordt opgenomen. Er zijn op voorhand duidelijke afspraken gemaakt over wie er verantwoordelijk is voor het opnemen van contact. Er zijn op voorhand duidelijke afspraken gemaakt omtrent de wijze waarop contact wordt opgenomen. (telefoon, mail, sms, twitter, bezoek, ) Eventuele Opmerkingen Bij dit luik: 14

15 Plaatsingsbeleid Leerkrachten en mentors werken structureel samen om de leerwerkplek en het potentieel van de lerende optimaal op elkaar af te stemmen. Leerlingen hebben voldoende begeleiding bij het zoeken en verwerven van een leerwerkplek. Leerlingen uit verschillende leerjaren worden tegelijkertijd naar dezelfde leerwerkplek gezonden. Leerlingen uit de verschillende niveaus kunnen samenwerken en van elkaar leren op de leerwerkplek. Eventuele Opmerkingen Bij dit luik: 15

16 Begeleiding Het leerproces wordt structureel begeleid en ondersteund (doordachte en systematische opvolging en evaluatie) Leerlingen leren stap voor stap zelfstandig complexere taken uit te voeren. Leerlingen worden permanent begeleid. Leerlingen krijgen feedback op in hoeverre ze beoogde competenties hebben behaald. Leerlingen krijgen feedback op (deel)opdrachten en uitgevoerde (deel)taken. Leerlingen krijgen feedback op hun afgewerkte werkstukken. Leerlingen stellen bij aanvang van de praktijkles een leerdoel centraal. Leerlingen krijgen aan het einde van de praktijkles feedback op het door hen gestelde leerdoel. Deze feedback wordt ervaren als een cyclisch proces. Deze feedback wordt gekoppeld aan het beeld dat een leerling van een beroep heeft. Minimaal drie keer per schooljaar is er een begeleidingsgesprek over de voortgang in het opleidingstraject van de leerling, waarbij alle partijen aanwezig zijn. Leerlingen leren ook via groepstaken (later teamwork) van elkaar. Ouderejaars leerlingen begeleiden jongere leerlingen bij de praktijkoefeningen. Leerlingen kunnen op de leerwerkplek hulp op maat vragen tijdens hun leerproces. Leerlingen kunnen altijd om feedback vragen. Leerlingen kunnen hulp vragen wanneer in hun handelen de theoretisch kennis niet voldoende is onderbouwd. Eventuele Opmerkingen Bij dit luik: 16

17 Beoordeling De organisatie van de evaluatie is vooraf duidelijk afgesproken en goed geregeld. Toetsing vindt plaats op de leerwerkplek. Toetsing vindt plaats op basis van op voorhand vastgelegde criteria. Er vindt altijd een gesprek plaats na de evaluatie. Bij een eindbeoordeling zijn alle partijen betrokken. Mentors beschikken over voldoende methodieken/instrumenten om praktijkgebonden leeractiviteiten te toetsen. Mentors beschikken over een brede waaier toetsingskaders om feedback te verstrekken aan de diverse actieve participanten (beoordelingsinstrumenten zijn voldoende gedifferentieerd). Formatieve toetsing: doorlopend proces van informatie verzamelen over de leerresultaten, over sterke en zwakke punten, die de leerkrachten kunnen gebruiken voor feedback bij hun lesvoorbereiding en naar hun lerende toe. Summatieve toetsing: aan het einde van de opleiding volgt een eindbeoordeling voor het bereiken van de doelstellingen/een vaardigheids- en voortgangstoetsing op de leerwerkplek. De leerling reflecteert geregeld over het eigen ontwikkelingsproces of het doorlopen traject. Eventuele Opmerkingen Bij dit luik: 17

18 leren en leereffecten WPL levert een bijdrage aan het ontwikkelen van gemotiveerde en gekwalificeerde toekomstige werkkrachten. Leerlingen leren door WPL professioneel handelen en behalen de beoogde beroepscompetenties. Leerlingen ontwikkelen door WPL een duidelijk beroepsbeeld in relatie tot hun eigen ontwikkelingsmogelijkheden. Leerlingen ontwikkelen mede door WPL een mate van verantwoordelijkheidsgevoel en zelfstandigheid. Leerlingen leren de normen en waarden, die horen bij het uitoefenen van een beroep. Leerlingen leren door het WPL algemene werknemersvaardigheden aan (probleemoplossend denken, sociale en handelingscompetenties, teamwork,...) Eventuele Opmerkingen Bij dit luik: 18

19 nota s 19

20 CASE Werkplekleren productiemedewerker CLW Gent Het project werkplekleren CLW Gent liep in samenwerking met diverse voedingsbedrijven uit de regio: De Bruycker, Fiers, Bouchard-L Escaut en Coca Cola. Inleiding CLW Gent is een centrum voor leren en werken, waar jongeren bewust kiezen om al doende te leren. Dit doen ze 3 dagen per week in een bedrijf en 2 dagen leren ze in het centrum. In dit project was er 1 lesdag die doorging in een bedrijf o.l.v. de praktijkleerkracht. De meewerkende bedrijven zijn alle voedingsbedrijven uit de Gentse regio die geloven in werkplekleren. Het project Een eerste belangrijke stap is een bedrijfsbezoek van de leerkrachten en trajectbegeleiding aan de meewerkende bedrijven. Daar wordt post per post bekeken welke mogelijkheden er zoal zijn voor de opleiding productiemedewerker. Deze worden opgelijst en op basis daarvan wordt een leertraject voor de jongeren opgesteld. Belangrijk aandachtspunt in dat leertraject is dat er een geleidelijke opbouw van de competenties gebeurt. Het is zodanig opgebouwd dat er een stijgende moeilijkheidsgraad is. Tijdens de beroepsgerichte vorming gaan de jongeren samen met de praktijkleerkracht een dag naar een bedrijf, waar ze ingeschakeld worden in het proces, steeds onder begeleiding van de leerkracht. Elke deelcompetentie wordt 5 maal ingeoefend en wordt op kwaliteit en snelheid geëvalueerd samen met de mentor en productieleider. Concreet zijn de jongeren één dag per week in het bedrijf en dit gedurende één trimester; het volgende trimester gaan ze naar een ander bedrijf en het derde trimester naar nog een ander. Zo worden de competenties geleidelijk aan opgebouwd en ingeoefend. Op deze manier blijft het ook boeiend voor de jongere omdat hij na een 6 à 8 weken in een totaal andere productieomgeving terechtkomt. Competenties die verworven zijn in de bedrijven worden aanzien als volwaardig deel van het leertraject en meegenomen voor de eindbeslissing bij uitreiking van attesten. Samenwerken Bij de start werden de vertegenwoordigers (HR/productieleiders) van de betrokken bedrijven uitgenodigd in het CLW. Ook de sectorconsulente en de leerkrachten waren aanwezig. Hier werd het project nog eens duidelijk uitgelegd en konden ook vragen gesteld worden. Dergelijke bijeenkomsten werden 2 à 3 keer/jaar georganiseerd; ervaringen werden uitgewisseld en problemen besproken. Opmerkelijk was dat meestal van ieder bedrijf steeds iemand aanwezig was. Alle aanbieders van werkplekleren kregen ook de kans om elkaars bedrijf te bezoeken en de aanpak van werkplekleren te vergelijken. Win-win Jongeren leren competenties geleidelijk aan in een echte arbeidssituatie; ze hebben nog steeds de vertrouwde begeleiding van de leerkracht waaraan ze vragen kunnen stellen en die hen ook wijst op fouten. Ook hun klasgenoten zijn aanwezig, ze staan dus niet alleen op de bedrijfsvloer. De jongeren leren ook het bedrijf en de bedrijfscultuur kennen. Na een trimester komen ze in een nieuwe omgeving, waar andere voedingswaren worden geproduceerd. Voor het bedrijf is deze manier van werken niet echt belastend want de jongeren zijn er slechts een 6 à 8 dagen verdeeld over een trimester. Ze kunnen ook vertrouwen op de aanwezigheid van een leerkracht, dus ze hoeven niet permanent een eigen mentor in te schakelen. Voorts is dit voor hen ook een ideale manier om eventuele nieuwe werknemers te recruteren. 20

Focus op co-makership

Focus op co-makership 04 juli 2011 Focus op co-makership Een stappenplan om te komen tot een kader voor werkplekleren Werkplekleren is een samenwerking tussen ROC Eindhoven en Fontys, Lunetzorg, Vitalis en de Gemeente Eindhoven

Nadere informatie

Werkplekleren: leren doen doet leren 6 februari 2012

Werkplekleren: leren doen doet leren 6 februari 2012 Werkplekleren: leren doen doet leren 6 februari 2012 Workshop werkplekleren: opbouw Wat is werkplekleren? Uitgangspunt Waarom werkplekleren? Getuigenissen Wedstrijd Toekomst werkplekleren? Advies SERV

Nadere informatie

ONDERWIJS & ONDERNEMEN

ONDERWIJS & ONDERNEMEN ONDERWIJS & ONDERNEMEN Zuurstof voor ons onderwijs Zuurstof voor onze toekomst DUAAL LEREN Beste collega-ondernemer, Goed gevormd talent is het basisingrediënt van economische groei en vooruitgang. Jongeren

Nadere informatie

Reflectievragen voor het ontwerpen van een traject met werkplekleren

Reflectievragen voor het ontwerpen van een traject met werkplekleren voor het ontwerpen van een traject met werkplekleren Doelstelling Dit instrument is bedoeld voor het management van een opleiding en opleidingsteams. Het reikt reflectievragen aan voor het ontwerpen van

Nadere informatie

Reflectiegesprek: toekomstbeelden

Reflectiegesprek: toekomstbeelden 1 Reflectiegesprek: toekomstbeelden 1. Mastercampussen: nog sterkere excellente partnerschappen in gezamenlijke opleidingscentra (VDAB West-Vlaanderen) 2. Leertijd+: duaal leren van de toekomst (Syntra

Nadere informatie

Make it work! Virtuele mobiliteit in internationale stages integreren: een snelgids

Make it work! Virtuele mobiliteit in internationale stages integreren: een snelgids Make it work! Virtuele mobiliteit in internationale stages integreren: een snelgids Wat? Internationale stages worden steeds belangrijker in de context van de internationalisering van hoger onderwijs en

Nadere informatie

1. Mobiliteitscoach, van idee tot project: Inleiding

1. Mobiliteitscoach, van idee tot project: Inleiding 1. Mobiliteitscoach, van idee tot project: Inleiding De afsluitende bijeenkomst van het Leonardo-project Key to Mobility vond plaats in september 2011. Het resultaat van het project was een trainingscursus

Nadere informatie

Bijlage 6. Format scholing

Bijlage 6. Format scholing Bijlage 6 Format scholing 1 2 Regionaal Scholingsplan Regionale aanpak kindermishandeling Inge Anthonijsz, senior adviseur NJi Nathalie Sie, implementatieadviseur NJi Utrecht, februari 2009 3 4 Het maken

Nadere informatie

Licentieregeling Reddingsbrigade Nederland

Licentieregeling Reddingsbrigade Nederland Licentieregeling Reddingsbrigade Nederland Voorwoord Reddingsbrigade Nederland introduceert per 1 september 2015 de Licentieregeling. Door middel van de licentieregeling wil Reddingsbrigade Nederland een

Nadere informatie

JAARACTIEPLAN Sept 2015 Aug 2016 RTC Vlaams-Brabant VZW

JAARACTIEPLAN Sept 2015 Aug 2016 RTC Vlaams-Brabant VZW JAARACTIEPLAN Sept 2015 Aug 2016 RTC Vlaams-Brabant VZW Periode 1 september 2015-31 augustus 2016 Goedgekeurd door de Raad van Bestuur op 17/06/2015 1 Inleiding RTC Vlaams-Brabant vzw wil, net als zijn

Nadere informatie

Op weg naar de (academische) opleidingsschool

Op weg naar de (academische) opleidingsschool Discussienota Nationalgeographic.nl Adviescommissie ADEF OidS Mei 2014 1 Inhoudsopgave Inleiding 1. Uitgangspunten Samen Opleiden 2. Ambities van (academische) opleidingsscholen 3. Concept Samen Opleiden

Nadere informatie

Evalueren van Stage Opleiding Polyvalent Verzorgende. Hilde Walravens CVO-TSM Mechelen

Evalueren van Stage Opleiding Polyvalent Verzorgende. Hilde Walravens CVO-TSM Mechelen Evalueren van Stage Opleiding Polyvalent Verzorgende Hilde Walravens CVO-TSM Mechelen INHOUD 1. Situering 2. Goede evaluatie door methodisch handelen Voorbereiding: het voorstellingsbezoek Uitvoering:

Nadere informatie

SCHOOLEIGEN VISIE OP KWALITEITSVOLLE VAKGROEPWERKING

SCHOOLEIGEN VISIE OP KWALITEITSVOLLE VAKGROEPWERKING SCHOOLEIGEN VISIE OP KWALITEITSVOLLE VAKGROEPWERKING SCHOOLJAAR 2015-2016 1. Visie op kwaliteitsvolle vakgroepwerking Een school beschikt over voldoende beleidsvoerend vermogen als ze in staat is om zelfstandig

Nadere informatie

Overzicht analyse- en evaluatie-instrumenten

Overzicht analyse- en evaluatie-instrumenten Overzicht analyse- en evaluatie-instrumenten Onderstaand overzicht toont welke instrumenten de school kan gebruiken om haar beginsituatie in kaart te brengen en/of beleid te evalueren. Voeding Beweging

Nadere informatie

Gezamenlijke aanpak BPV en het BPV-protocol van:

Gezamenlijke aanpak BPV en het BPV-protocol van: Gezamenlijke aanpak BPV en het BPV-protocol van: 2 Gezamenlijke aanpak BPV In de Verbeteragenda BPV van MKB Nederland en VNO-NCW is naar aanleiding van een onderzoek naar de ervaringen van leerbedrijven

Nadere informatie

Studiedag "Wat kan ik (van) je leren? Samenwerkend leren in onderwijs Lerende netwerken

Studiedag Wat kan ik (van) je leren? Samenwerkend leren in onderwijs Lerende netwerken Studiedag "Wat kan ik (van) je leren? Samenwerkend leren in onderwijs Lerende netwerken Marieke van Nieuwenhuyze Karine De Gendt 9 juni 2015 Introductiesessie lerende netwerken Waarom heb je voor deze

Nadere informatie

Scholingsplan 2012-2013. Samen in ontwikkeling

Scholingsplan 2012-2013. Samen in ontwikkeling Scholingsplan 2012-2013 Samen in ontwikkeling Inhoudsopgave Inleiding 3 Pijlers 4 Kader 5 Deskundigheidsbevordering 2012-2013 6 Beschrijvingen van de scholingen 7 Aanmelden voor externe scholingen 9 Inleiding

Nadere informatie

HaKa Nederland b.v. 24-11-2012

HaKa Nederland b.v. 24-11-2012 EVC in de Jeugdzorg HaKa Nederland b.v. 24-11-2012 EVC in de jeugdzorg Wat is EVC? EVC staat voor Erkennen van Verworven Competenties. Het is een instrument waarmee werknemers hun kennis en ervaring -

Nadere informatie

Leidraad voor bedrijfsbezoeken met leerlingen

Leidraad voor bedrijfsbezoeken met leerlingen Ontdek wie wat doet in een bedrijf Leidraad voor bedrijfsbezoeken met leerlingen Maak kennis met de voedingsindustrie Leidraad voor bedrijfsbezoeken met leerlingen 1 2 Gerealiseerd i.s.m. werkgroep voeding

Nadere informatie

ONTWIKKELEN VAN COMPETENTIES IS EEN LEERTRAJECT

ONTWIKKELEN VAN COMPETENTIES IS EEN LEERTRAJECT LEIDRAAD 8: ONTWIKKELEN VAN COMPETENTIES IS EEN LEERTRAJECT Opleiding en doorgroei als garantie voor blijvende inzetbaarheid Een belangrijk aspect als garantie voor blijvende inzetbaarheid is opleiding.

Nadere informatie

Omdat elk kind telt en groeit met plezier ; dat is de titel van het strategisch beleidsplan 2013-2018 van onze Stichting Proo.

Omdat elk kind telt en groeit met plezier ; dat is de titel van het strategisch beleidsplan 2013-2018 van onze Stichting Proo. Jaarplan 2013-2014 VOORWOORD Omdat elk kind telt en groeit met plezier ; dat is de titel van het strategisch beleidsplan 2013-2018 van onze Stichting Proo. Met die titel dagen wij onszelf uit en ieder

Nadere informatie

Onderzoekscompetenties. Schooljaar 2015-2016. GO! atheneum Campus Kompas Noordlaan 10 9230 Wetteren 09 365 60 60

Onderzoekscompetenties. Schooljaar 2015-2016. GO! atheneum Campus Kompas Noordlaan 10 9230 Wetteren 09 365 60 60 GO! atheneum Campus Kompas Noordlaan 10 9230 Wetteren 09 365 60 60 Schooljaar 2015-2016 E-mail: ka.wetteren@g-o.be atheneum@campuskompas.be Website: www.campuskompas.be/atheneum Scholengroep Schelde Dender

Nadere informatie

Hoe bereidt BuSO OV2 voor op tewerkstelling?

Hoe bereidt BuSO OV2 voor op tewerkstelling? Hoe bereidt BuSO OV2 voor op tewerkstelling? Waarde van arbeid en tewerkstelling Arbeid = tewerkstelling of niet? Waarde of betekenis van tewerkstelling: Inkomen Structuur Eigenwaarde Relaties zelfbeeld

Nadere informatie

Test naam Marktgerichtheidsscan Datum 28-8-2012 Ingevuld door Guest Ingevuld voor Het team Team Guest-Team Context Overige

Test naam Marktgerichtheidsscan Datum 28-8-2012 Ingevuld door Guest Ingevuld voor Het team Team Guest-Team Context Overige Test naam Marktgerichtheidsscan Datum 28-8-2012 Ingevuld door Guest Ingevuld voor Het team Team Guest-Team Context Overige Klantgerichtheid Selecteren van een klant Wanneer u hoog scoort op 'selecteren

Nadere informatie

Jaarverslag 2014-2015 DE DELTA

Jaarverslag 2014-2015 DE DELTA Jaarverslag 2014-2015 DE DELTA VOORWOORD In dit verslag van obs de Delta treft u op schoolniveau een verslag aan van de ontwikkelingen in het afgelopen schooljaar in het kader van de onderwijskundige ontwikkelingen,

Nadere informatie

Gedifferentieerde leertrajecten

Gedifferentieerde leertrajecten Studiedag: Het volwassenenonderwijs en levenslang leren: een krachtige synergie VERSLAG WORKSHOP PCA / 4 februari 2015 Gedifferentieerde leertrajecten Dit verslag is een beknopte weergave van de gevoerde

Nadere informatie

Beeldvorming als Leidraad voor Leiderschap

Beeldvorming als Leidraad voor Leiderschap Beeldvorming als Leidraad voor Leiderschap in de reflectie zie je de bron Effectief Leiderschap.. een persoonlijke audit U geeft leiding aan een team, een project of een afdeling. U hebt veel kennis, u

Nadere informatie

ECTS-fiche. HBO5 Werkplekleren productieautomatisering Code 7392 Lestijden 80 Studiepunten n.v.t. 100 %

ECTS-fiche. HBO5 Werkplekleren productieautomatisering Code 7392 Lestijden 80 Studiepunten n.v.t. 100 % ECTS-fiche 1. Identificatie Opleiding Elektro-mechanica HBO5 Module Werkplekleren productieautomatisering Code 7392 Lestijden 80 Studiepunten n.v.t. Mogelijkheid tot JA aanvragen vrijstelling Vereiste

Nadere informatie

1 Doe jij ook mee?! Team in beweging - Nu beslissen Steunpunt Diversiteit & Leren

1 Doe jij ook mee?! Team in beweging - Nu beslissen Steunpunt Diversiteit & Leren Nu beslissen De motieven om te starten met leerlingenparticipatie kunnen zeer uiteenlopend zijn, alsook de wijze waarop je dit in de klas of de school invoert. Ondanks de bereidheid, de openheid en de

Nadere informatie

LEERCOACH IN DE NETWERKSCHOOL. Verantwoordelijkheden

LEERCOACH IN DE NETWERKSCHOOL. Verantwoordelijkheden Leercoaches begeleiden studenten in hun leertraject, studievoortgang en ieontwikkeling binnen de Netwerkschool ROC Nijmegen. Deze notitie uit 2013 beschrijft de verantwoordelijkheden, bevoegdheden en kerntaken

Nadere informatie

Nota: de identiteit van het Kleurenorkest

Nota: de identiteit van het Kleurenorkest Nota: de identiteit van het Kleurenorkest Januari 2015 1 INHOUD De identiteit van het Kleurenorkest... 3 Het Didactische uitgangspunt:... 4 Natuurlijk Leren... 4 De Pedagogische PIJLERS:... 6 NLP: taalkracht...

Nadere informatie

10/05/2012. Project evalueren studenten in het UZA. Hoe is dit gegroeid?? Wat is de achtergrond en het doel van evalueren

10/05/2012. Project evalueren studenten in het UZA. Hoe is dit gegroeid?? Wat is de achtergrond en het doel van evalueren Project evalueren studenten in het UZA Nancy Van Genechten Katrien Van den Sande Yvonne Gilissen Werkgroep mentoren en Hogescholen Hoe is dit gegroeid?? Mentorendag 2010 Hoe verder na vraag Mentoren hadden

Nadere informatie

Werkplekopleidingsschool

Werkplekopleidingsschool Werkplekopleidingsschool Bijna alle scholen van stichting Proo bieden plaats aan studenten van verschillende Pabo s of ROC s. Onze school heeft o.a. studenten van de KPZ te Zwolle. We zijn een werkplekopleidingsschool

Nadere informatie

Dutch Interview Protocols Vraagstellingen voor interviews

Dutch Interview Protocols Vraagstellingen voor interviews Dutch Interview Protocols Vraagstellingen voor interviews PLATO - Centre for Research and Development in Education and Lifelong Learning Leiden University Content Vraagstellingen voor case studies m.b.t.

Nadere informatie

BABZ-opleiding Basisjaar en Specialisatie Burgerzaken

BABZ-opleiding Basisjaar en Specialisatie Burgerzaken www.segment.nl BABZ-opleiding Basisjaar en Specialisatie Burgerzaken Investeren in uw persoonlijk vakmanschap 3 Samen studeren in een vaste groep 3 Persoonlijke benadering 3 Gemotiveerde studenten 3 Enthousiaste

Nadere informatie

Afspraken Begeleidings- en evaluatietraject Mentorenproject Traject functiebeschrijvingen. SG SN BaO loopbaanontwikkeling / loopbaanbegeleiding

Afspraken Begeleidings- en evaluatietraject Mentorenproject Traject functiebeschrijvingen. SG SN BaO loopbaanontwikkeling / loopbaanbegeleiding Loopbaanbegeleiding Loopbaanontwikkeling personeelsbeleid in de SG SN BaO Info 18 april 2008 Inhoud van de sessie Schets van het groeiproces Beleidsvoorbereidende jaren Consequenties voor de definitieve

Nadere informatie

Volwaardige POSTSECUNDAIRE DAGOPLEIDINGEN

Volwaardige POSTSECUNDAIRE DAGOPLEIDINGEN Volwaardige POSTSECUNDAIRE DAGOPLEIDINGEN Je wil een nieuwe uitdaging direct na je secundaire opleiding? Je studeert aan het hoger onderwijs en kiest resoluut voor verandering? Kies voor een voedingsberoep!

Nadere informatie

Lerend Netwerk. Coachingavond Draaiboek Plan B. Case Caermerklooster Firma Denys NV. Proactief handelen

Lerend Netwerk. Coachingavond Draaiboek Plan B. Case Caermerklooster Firma Denys NV. Proactief handelen Lerend Netwerk Coachingavond Draaiboek Plan B Case Caermerklooster Firma Denys NV Proactief handelen 30 november 2010 1 Coachingsessie thema 3: Proactief handelen (Plan B) Structuur van de avond: Inleiding

Nadere informatie

Het Vlaamse kwalificatieraamwerk. Internationaal seminarie 30 november 2009 Rita Dunon

Het Vlaamse kwalificatieraamwerk. Internationaal seminarie 30 november 2009 Rita Dunon Het Vlaamse kwalificatieraamwerk Internationaal seminarie 30 november 2009 Rita Dunon Inhoud Doelstellingen Raamwerk Niveaudescriptoren Kwalificaties Ontwikkelproces Ervaringen Uitdagingen Doelstellingen

Nadere informatie

2. Kritische succesfactoren

2. Kritische succesfactoren Voorbeeld 4. In een industriële bakkerij wil het management een halvering van het aantal klachten van klanten over hygiëne. In het verleden kregen alle medewerkers jaarlijks een opfrissing van de geldende

Nadere informatie

Eindevaluatie implementatie KinderROND

Eindevaluatie implementatie KinderROND Eindevaluatie implementatie KinderROND Juli 2009 Gert Dedel, projectleider KinderROND Inhoudsopgave. Inleiding 3 1. Aanleiding 4 2. Doelstellingen implementatie 5 3. Enquête medewerkers 6 4. Conclusies

Nadere informatie

Academiejaar 2013/2014. navorming. Mentor Klinisch Onderwijs. Artesis Plantijn Hogeschool Antwerpen

Academiejaar 2013/2014. navorming. Mentor Klinisch Onderwijs. Artesis Plantijn Hogeschool Antwerpen Academiejaar 2013/2014 navorming Mentor Klinisch Onderwijs Artesis Plantijn Hogeschool Antwerpen Navorming Mentor Klinisch Onderwijs Deze opleiding is een samenwerking van het departement Gezondheid en

Nadere informatie

De motor van de lerende organisatie

De motor van de lerende organisatie De motor van de lerende organisatie Focus op de arbeidsmarkt Naast het erkennen van leerbedrijven is Calibris verantwoordelijk voor ontwikkeling en onderhoud van kwalificaties in de sectoren zorg, welzijn

Nadere informatie

Arjan Clijsen, Noëlle Pameijer & Ad Kappen

Arjan Clijsen, Noëlle Pameijer & Ad Kappen Met handelingsgericht werken opbrengstgericht aan de slag 1. Inleiding Arjan Clijsen, Noëlle Pameijer & Ad Kappen Wat is de samenhang tussen handelingsgericht werken (HGW) en opbrengstgericht werken (OGW)?

Nadere informatie

Overzicht kerntaken, werkprocessen, prestatie-indicatoren gekoppeld aan examenproducten

Overzicht kerntaken, werkprocessen, prestatie-indicatoren gekoppeld aan examenproducten Overzicht kerntaken, werkprocessen, prestatie-indicatoren gekoppeld aan examenproducten Kerntaak 1 Organiseert het leerproces van de (lerende) medewerker in de praktijk Werkproces Prestatie-indicator Examenproduct

Nadere informatie

Resultaten van de maturiteitsscan procesoptimalisatie in de publieke sector

Resultaten van de maturiteitsscan procesoptimalisatie in de publieke sector Resultaten van de maturiteitsscan procesoptimalisatie in de publieke sector Ann Peirs, Geert Brandt, Partners Covista 15 mei 2015 Intro maturiteitsmodel 150 medewerkers uit de publieke sector waren aanwezig

Nadere informatie

Alle ruimte. voor jou w groei BEROEPSONDERWIJS

Alle ruimte. voor jou w groei BEROEPSONDERWIJS Alle ruimte voor jou w groei BEROEPSONDERWIJS Campus Het Spoor Mol 02 Leerlingen leren door te doen, te ondervinden, mee te maken,. Ze beleven met hun zintuigen, verstand en gevoel, alleen of in groep.

Nadere informatie

Stichting leerkracht: elke dag samen een beetje beter

Stichting leerkracht: elke dag samen een beetje beter Stichting leerkracht: elke dag samen een beetje beter Wat is leerkracht? Stichting leerkracht is een organisatie van enthousiaste experts uit het onderwijs en bedrijfsleven die scholen helpt in het ontwikkelen

Nadere informatie

Visie op Loopbaanoriëntatie en begeleiding

Visie op Loopbaanoriëntatie en begeleiding Visie op Loopbaanoriëntatie en begeleiding regio s-hertogenbosch en omgeving LOB is een verzameling van activiteiten binnen een loopbaangerichte leeromgeving om jongeren actief te laten werken aan hun

Nadere informatie

ONDERZOEK IN HET KADER VAN HET VIERJAARLIJKS BEZOEK OP BASISSCHOOL JOHANNES PAULUS

ONDERZOEK IN HET KADER VAN HET VIERJAARLIJKS BEZOEK OP BASISSCHOOL JOHANNES PAULUS RAPPORT ONDERZOEK IN HET KADER VAN HET VIERJAARLIJKS BEZOEK OP BASISSCHOOL JOHANNES PAULUS Plaats : Heusden Gem Heusden BRIN-nummer : 09PB Onderzoeksnummer : 118176 Datum schoolbezoek : 2 februari 2010

Nadere informatie

Talentmanagement vanuit organisatie perspectief

Talentmanagement vanuit organisatie perspectief Talentmanagement vanuit organisatie perspectief Geëngageerde medewerkers zijn de juweeltjes van uw organisatie. Deze groep medewerkers werkt met passie, werkt harder, stelt zich effectiever, efficiënter

Nadere informatie

Als stagebedrijf wilt u stagiairs uitgebreid kennis laten maken met uw vakgebied;

Als stagebedrijf wilt u stagiairs uitgebreid kennis laten maken met uw vakgebied; Informatiekaart voor bedrijven 1. Doel BPV-stage: Doel van de BPV-stage voor uw bedrijf: Als stagebedrijf wilt u stagiairs uitgebreid kennis laten maken met uw vakgebied; U ziet het aanbieden van BPV-stages

Nadere informatie

Box 2: Vaststellen beginsituatie Handelingsgericht werken op PABO s en lerarenopleidingen VO

Box 2: Vaststellen beginsituatie Handelingsgericht werken op PABO s en lerarenopleidingen VO Kees Dijkstra (Windesheim), Els de Jong (Hogeschool Utrecht) en Elle van Meurs (Fontys OSO). 31 mei 2012 Box 2: Vaststellen beginsituatie Handelingsgericht werken op PABO s en lerarenopleidingen VO Doel

Nadere informatie

> VERSLAG MAATSCHAPPELIJKE STAGES I Inspraakdag Vlaams Parlement Vrijdag 18 maart 2011 (voormiddag)

> VERSLAG MAATSCHAPPELIJKE STAGES I Inspraakdag Vlaams Parlement Vrijdag 18 maart 2011 (voormiddag) > VERSLAG MAATSCHAPPELIJKE STAGES I Inspraakdag Vlaams Parlement Vrijdag 18 maart 2011 (voormiddag) Aanwezig: 18 leerlingen en 1 begeleidende leerkracht Vertegenwoordiging: Sint-Theresia-instituut Kortrijk,

Nadere informatie

De ROWF organiseert al vanaf het begin van de opleidingsschool onderdelen vanuit het generieke programma van de HvA Les op Locatie.

De ROWF organiseert al vanaf het begin van de opleidingsschool onderdelen vanuit het generieke programma van de HvA Les op Locatie. ROWF Les op locatie in de beroepsopdracht van de HvA. De ROWF organiseert al vanaf het begin van de opleidingsschool onderdelen vanuit het generieke programma van de HvA Les op Locatie. Het doel is de

Nadere informatie

Stage? Werkplekleren? Buitenschoolse praktijk? Bouwproject 5 & 6RBW TSM

Stage? Werkplekleren? Buitenschoolse praktijk? Bouwproject 5 & 6RBW TSM Stage? Werkplekleren? Buitenschoolse praktijk? Bouwproject 5 & 6RBW TSM marc.vandereycken@tsmmechelen.be School zkt arbeidsmarkt 02-12-2014 Eén van de belangrijkste vernieuwingen in de huidige leerplannen

Nadere informatie

De Onthaalouderacademie: onthaalouders sterker maken

De Onthaalouderacademie: onthaalouders sterker maken 1 De Onthaalouderacademie Wat is de Onthaalouderacademie? De Onthaalouderacademie: onthaalouders sterker maken De sector van de kinderopvang is in beweging. Er worden heel wat initiatieven genomen om de

Nadere informatie

Stappenplan voor Brede Schoolcoördinatoren Het proces van een Brede School: van evaluatie tot afsprakenkader & actieplan

Stappenplan voor Brede Schoolcoördinatoren Het proces van een Brede School: van evaluatie tot afsprakenkader & actieplan Stappenplan voor Brede Schoolcoördinatoren Het proces van een Brede School: van evaluatie tot afsprakenkader & actieplan Van evaluatie Evaluatie op actieniveau Wanneer? Heel het jaar door, op de momenten

Nadere informatie

Stedelijk Lyceum Lakbors Secundair Onderwijs Herprofilering kantoor. Specifiek: 3de graad Schoolinterne nota

Stedelijk Lyceum Lakbors Secundair Onderwijs Herprofilering kantoor. Specifiek: 3de graad Schoolinterne nota Stedelijk Lyceum Lakbors Secundair Onderwijs Herprofilering kantoor Specifiek: 3de graad Schoolinterne nota Context Outputdata schoolintern Cohorte-onderzoek: 2 groepen leerlingen werden onderzocht Context

Nadere informatie

Een onderzoek naar de kwaliteit van de opleidingsschool

Een onderzoek naar de kwaliteit van de opleidingsschool Werkplekleren Werkplekleren: het han Een onderzoek naar de kwaliteit van de opleidingsschool Miranda Timmermans en Bas van Lanen Beide auteurs zijn verbonden aan de Hogeschool Arnhem en Nijmegen, Faculteit

Nadere informatie

Centrum voor Volwassenenonderwijs LBC-NVK Sint-Niklaas

Centrum voor Volwassenenonderwijs LBC-NVK Sint-Niklaas Opleiding Begeleider in de kinderopvang Schooljaar 2015-2016 versie mei 2015 leerlijk boeiend creatief Centrum voor Volwassenenonderwijs LBC-NVK Sint-Niklaas Kroonmolenstraat 4-9100 Sint-Niklaas Tel. 03

Nadere informatie

Project wiskunde: iteratie en fractalen. Naam:

Project wiskunde: iteratie en fractalen. Naam: Project wiskunde: iteratie en fractalen Naam: Klas: 6EW-6LW-6WW 1 Doelstellingen De leerlingen leren zelfstandig informatie verwerven en verwerken over een opgelegd onderwerp. De leerlingen kunnen de verwerkte

Nadere informatie

Audiovisuele Mediacademie

Audiovisuele Mediacademie Audiovisuele Mediacademie mediarte.be, als spil voor talentmanagement in de audiovisuele sector mediacademie.be, als regisseur, moderator, facilitator en monitor voor talentmanagement in de audiovisuele

Nadere informatie

BPV. Profiel praktijkopleider. Norm. Toelichting. Aanpak. Prestatie

BPV. Profiel praktijkopleider. Norm. Toelichting. Aanpak. Prestatie pagina 1 4 Profiel praktijkopleider Norm Een praktijkopleider speelt in het leerbedrijf een cruciale rol in het succesvol opleiden van onderwijsdeelnemers tot goed geschoolde vakmensen. Het is daarom dat

Nadere informatie

11): Uittreksel uit Referentie SLT-APT1 (RITS Brussel)

11): Uittreksel uit Referentie SLT-APT1 (RITS Brussel) BIJLAGE 1 (Zie 11): Uittreksel uit Referentie SLT-APT1 (RITS Brussel) 1 BIJLAGE 2 (Zie 12, 33): Uittreksel uit Specifieke lerarenopleiding. Documenten ter ondersteuning van het assessment. LIO-traject

Nadere informatie

Het rendement van combinaties van leren en werken: een review studie

Het rendement van combinaties van leren en werken: een review studie Het rendement van combinaties van leren en werken: een review studie A. Nelen 1, C. Poortman 2, A. de Grip 1, L. Nieuwenhuis 3 & P. Kirschner 4 Inleiding Als gevolg van veranderingen in de aard van arbeid

Nadere informatie

Uni-form historiek visie doelstellingen. Over Uni-form

Uni-form historiek visie doelstellingen. Over Uni-form Over Uni-form Ontstaan Vanuit de sector ouderenzorg kwam de vraag om uniformiteit te brengen in stagedocumenten voor de begeleiding van leerlingen verzorging. Voorzieningen werkten met evenveel verschillende

Nadere informatie

Didactische werkvormen in het hoger onderwijs. Sandra Heleyn, Isabelle Claeys, Ann Verdonck

Didactische werkvormen in het hoger onderwijs. Sandra Heleyn, Isabelle Claeys, Ann Verdonck Didactische werkvormen in het hoger onderwijs Sandra Heleyn, Isabelle Claeys, Ann Verdonck HoGent, een mix van werkvormen Uitgangspunten: Elk talent telt>>maatwerk gezien diversiteit in instroom Vraag

Nadere informatie

ONDERZOEK NAAR KWALITEITSVERBETERING. Almende College, locatie Isala voor havo en vwo HAVO

ONDERZOEK NAAR KWALITEITSVERBETERING. Almende College, locatie Isala voor havo en vwo HAVO ONDERZOEK NAAR KWALITEITSVERBETERING Almende College, locatie Isala voor havo en vwo HAVO Plaats : Silvolde BRIN nummer : 14UM C1 BRIN nummer : 14UM 00 HAVO Onderzoeksnummer : 276258 Datum onderzoek :

Nadere informatie

MAAK WERK VAN EEN INNOVATIEVE ORGANISATIECULTUUR IN UW KMO

MAAK WERK VAN EEN INNOVATIEVE ORGANISATIECULTUUR IN UW KMO DETAILED CURRICULUM MAAK WERK VAN EEN INNOVATIEVE ORGANISATIECULTUUR IN UW KMO Innovatie is noodzakelijk om in de huidige hyper-competitieve, internationale en volatiele markt continuïteit te kunnen verzekeren.

Nadere informatie

POWERED BY BEPURE. Elke dag beter

POWERED BY BEPURE. Elke dag beter POWERED BY BEPURE Elke dag beter Hallo zelfvertrouwen! Hallo inzicht! Hallo POWERED BY BEPURE Elke dag beter Innoveren is kansen zien en deze omzetten in producten of diensten die uw klanten echt willen.

Nadere informatie

Workshop Goed kan Beter V&VN congres 27 januari 2011

Workshop Goed kan Beter V&VN congres 27 januari 2011 Workshop Goed kan Beter V&VN congres 27 januari 2011 Doel van de workshop Inzicht krijgen in de wijze waarop de organisatie als leerbedrijf van goed naar beter gebracht kan worden. Kwaliteitsgebieden BPV

Nadere informatie

ATLEC. Ondersteunende Technologie Leren via Eenvormig Curriculum. State of the Art en Onderzoeksanalyse Samenvatting

ATLEC. Ondersteunende Technologie Leren via Eenvormig Curriculum. State of the Art en Onderzoeksanalyse Samenvatting ATLEC Ondersteunende Technologie Leren via Eenvormig Curriculum State of the Art en Onderzoeksanalyse Samenvatting WP nummer WP titel Status WP2 State of the Art en Onderzoeksanalyse F Project startdatum

Nadere informatie

Vastgesteld november 2013. Visie op Leren

Vastgesteld november 2013. Visie op Leren Vastgesteld november 2013. Visie op Leren Inhoudsopgave SAMENVATTING... 3 1. INLEIDING... 4 1.1 Aanleiding... 4 1.2 Doel... 4 2. VISIE OP LEREN EN ONTWIKKELEN... 6 2.1 De relatie tussen leeractiviteiten

Nadere informatie

1. Bepalen van de prioriteiten

1. Bepalen van de prioriteiten 1 1. Bepalen van de prioriteiten Bij het bepalen van prioriteiten heeft men aandacht voor: bevestigen en borgen van wat goed gebleken is (= behoud-punten); verbetering van de vastgestelde werkpunten (=

Nadere informatie

SWPBS en HGW in curriculum lerarenopleiding

SWPBS en HGW in curriculum lerarenopleiding SWPBS en HGW in curriculum lerarenopleiding Inleiding Het LEOZ (Landelijk Expertisecentrum Onderwijs en Zorg) is een samenwerkingsproject van: Fontys Hogescholen, Opleidingscentrum Speciale Onderwijszorg,

Nadere informatie

Doelomschrijving vier deelnemende scholen

Doelomschrijving vier deelnemende scholen Doelomschrijving vier deelnemende scholen 1 doelgroepomschrijvingen Leerbedrijf BAVA (ROC-AKA) Het leerbedrijf Basisvaardigheden (BAVA) is onderdeel van de school voor AKA van het ROC Midden Brabant. Bij

Nadere informatie

Schoolbeleid en ontwikkeling

Schoolbeleid en ontwikkeling Schoolbeleid en ontwikkeling VI. De rol van de schoolleider in een integraal personeelsbeleid met evaluatie als centrale schakel De evaluatie van leerkrachten een belangrijk aandachtspunt geworden in het

Nadere informatie

Accent en de opleidingsschool Versie maart 2013. ACCENT en de opleidingsschool

Accent en de opleidingsschool Versie maart 2013. ACCENT en de opleidingsschool 1 ACCENT en de opleidingsschool Visie op opleiden Accentscholen staan midden in een dynamische samenleving. Van de medewerkers in de scholen wordt verwacht dat ze blijvend inzetbaar zijn. Accent voert

Nadere informatie

EFRO Luik Ondernemende Innovatieve Partnerschappen/Ecosystemen in Studentensteden: toelichting

EFRO Luik Ondernemende Innovatieve Partnerschappen/Ecosystemen in Studentensteden: toelichting EFRO Luik Ondernemende Innovatieve Partnerschappen/Ecosystemen in Studentensteden: toelichting Wat? Een ondernemend innovatief partnerschap ( ecosysteem ) binnen een studentenstad wordt door Agentschap

Nadere informatie

ONDERWIJS LOOPBAAN BEGELEIDING, DE WEG NAAR VERRIJKEND ONDERWIJS

ONDERWIJS LOOPBAAN BEGELEIDING, DE WEG NAAR VERRIJKEND ONDERWIJS ONDERWIJS LOOPBAAN BEGELEIDING, DE WEG NAAR VERRIJKEND ONDERWIJS HGW-studiedag Antwerpen 11-9-2014 Vera Van Heule, Patricia De Backer, Valérie de Smet Oorsprong en toekomst Motivatie: 2011 onvrede met

Nadere informatie

FIT-traject onderwijsvernieuwing met ICT en sociale media. draagvlak inspiratie motivatie vernieuwing 21st century skills borging

FIT-traject onderwijsvernieuwing met ICT en sociale media. draagvlak inspiratie motivatie vernieuwing 21st century skills borging FIT-traject onderwijsvernieuwing met ICT en sociale media draagvlak inspiratie motivatie vernieuwing 21st century skills borging Via het Klavertje 4 Model zet u sociale media en ICT breed in Didactische

Nadere informatie

Een vragenlijst voor de Empowerende Omgeving

Een vragenlijst voor de Empowerende Omgeving Een vragenlijst voor de Empowerende Omgeving Introductie Met de REQUEST methode wordt getracht de participatie van het individu in hun eigen mobiliteit te vergroten. Hiervoor moet het individu voldoende

Nadere informatie

Het huidige jaarplan van de Delta (BRIN 19 ML) is mede gebaseerd op het strategisch beleidsplan 2013-2018 van stichting Proo.

Het huidige jaarplan van de Delta (BRIN 19 ML) is mede gebaseerd op het strategisch beleidsplan 2013-2018 van stichting Proo. Jaarplan 2015-2016 OBS de Delta VOORWOORD Omdat elk kind telt en groeit met plezier ; dat is de titel van het strategisch beleidsplan 2013-2018 van onze Stichting Proo. Met die titel dagen wij onszelf

Nadere informatie

Visie. MISSIEDoelen. 2014-2018 versie: 2014

Visie. MISSIEDoelen. 2014-2018 versie: 2014 Visie MISSIE 2014-2018 versie: 2014 Wildeweg doen Missie - Visie duidelijk Plan Hoe kom je tot een missie? Ambities sec.ond PPSOA Vl.regeerakkoord Welbevinden lln Attesteringen en - screenings - feedbackrapporten

Nadere informatie

Een voor ondernemingen en jongeren aantrekkelijk systeem van Duaal Leren in Vlaanderen. aanpak en proefprojecten

Een voor ondernemingen en jongeren aantrekkelijk systeem van Duaal Leren in Vlaanderen. aanpak en proefprojecten Een voor ondernemingen en jongeren aantrekkelijk systeem van Duaal Leren in Vlaanderen Voka aanpak en proefprojecten Ondernemers willen jongeren kansen geven en zetten duaal leren op de politieke agenda

Nadere informatie

Iedereen Mentor? Mentorenwerking in het AZ Sint-Jan Brugge Oostende AV. Eveline Depreter Stagecoördinator Departement Zorg

Iedereen Mentor? Mentorenwerking in het AZ Sint-Jan Brugge Oostende AV. Eveline Depreter Stagecoördinator Departement Zorg Iedereen Mentor? Mentorenwerking in het AZ Sint-Jan Brugge Oostende AV Eveline Depreter Stagecoördinator Departement Zorg Inleiding Praktische implementatie van het werkplekleren in het AZ Sint-Jan AV

Nadere informatie

1997 kwaliteitsdecreet:

1997 kwaliteitsdecreet: POP Oude wijn in nieuwe zakken? 1997 kwaliteitsdecreet: Trajectbegeleidingsplan op basis van een gesprek met werknemer en elementen uit de evaluatie Doelstelling: concreet plan om welzijn te optimaliseren

Nadere informatie

Programmatiecriteria CVO - onderwijsbevoegdheid 2010 2011

Programmatiecriteria CVO - onderwijsbevoegdheid 2010 2011 Vlaamse Onderwijsraad Raad Levenslang en Levensbreed Leren Kunstlaan 6 bus 6 27 oktober 2009 1210 Brussel RLLL/MDR/DOC/021 Programmatiecriteria CVO - onderwijsbevoegdheid 2010 2011 1 Situering Het decreet

Nadere informatie

VISIETEKST INTEGRALE KWALITEITSZORG (IKZ)

VISIETEKST INTEGRALE KWALITEITSZORG (IKZ) VISIETEKST INTEGRALE KWALITEITSZORG (IKZ) Binnen onze vzw Jeugdzorg Sint-Vincentius zien we kwaliteit als een dynamisch en evolutief gegeven (cfr. Prose-model). Wij willen in eerste instantie een kwaliteitsvolle

Nadere informatie

Omgaan met diversiteit als sleutelcompetentie Omgaan met diversiteit als leerkrachtencompetentie Omgaan met diversiteit als doelstelling van een

Omgaan met diversiteit als sleutelcompetentie Omgaan met diversiteit als leerkrachtencompetentie Omgaan met diversiteit als doelstelling van een I II III Omgaan met diversiteit als sleutelcompetentie Omgaan met diversiteit als leerkrachtencompetentie Omgaan met diversiteit als doelstelling van een schoolbeleid I. Omgaan met diversiteit als sleutelcompetentie

Nadere informatie

Rapport Docent i360. Test Kandidaat

Rapport Docent i360. Test Kandidaat Rapport Docent i360 Naam Test Kandidaat Inhoudsopgave 1. Inleiding 2. Sterkte/zwakte-analyse 3. Feedback open vragen 4. Overzicht competenties 5. Persoonlijk ontwikkelingsplan Inleiding Voor u ligt het

Nadere informatie

WORKSHOP. Type ASO TSO BSO KSO DBSO (mits afstemming vooraf)

WORKSHOP. Type ASO TSO BSO KSO DBSO (mits afstemming vooraf) WORKSHOP NAAM ORGANISATIE TITEL WORKSHOP Studio Globo En... Actie?! DOELGROEP Lager Onderwijs 3 e graad Secundair Onderwijs 1 e graad 2 e graad 3 e graad 4 e graad Type ASO TSO BSO KSO DBSO (mits afstemming

Nadere informatie

H u i s w e r k b e l e i d

H u i s w e r k b e l e i d H u i s w e r k b e l e i d Voor maken. sommige een Voor kinderen aantal anderen kinderen een is complexe het levert huiswerk huiswerk taak echter waarbij geen een zij problemen bron een beroep van op,

Nadere informatie

Congres VELOV Elementen voor de toespraak van Pascal Smet Vlaams minister van Onderwijs, Jeugd, Gelijke Kansen en Brussel Mechelen, 26 maart 2014

Congres VELOV Elementen voor de toespraak van Pascal Smet Vlaams minister van Onderwijs, Jeugd, Gelijke Kansen en Brussel Mechelen, 26 maart 2014 Congres VELOV Elementen voor de toespraak van Pascal Smet Vlaams minister van Onderwijs, Jeugd, Gelijke Kansen en Brussel Mechelen, 26 maart 2014 Nieuwe ontwikkelingen en impulsen op sociaal, cultureel,

Nadere informatie

Samenvatting projectplan Versterking bevolkingszorg

Samenvatting projectplan Versterking bevolkingszorg Aanleiding en projectdoelstellingen Aanleiding In 2011 werd door de (toenmalige) portefeuillehouder Bevolkingszorg in het DB Veiligheidsberaad geconstateerd dat de nog te vrijblijvend door de gemeenten

Nadere informatie

Niets is moeilijk voor wie weet hoe het werkt.

Niets is moeilijk voor wie weet hoe het werkt. Kennis in beweging eten werkt Niets is moeilijk voor wie weet hoe het werkt. Weten werkt Partner in praktijkleren en personeelsontwikkeling. Dat wil Kenniscentrum GOC zijn voor alle bedrijven en medewerkers

Nadere informatie