Woningbehoefte Stadsregio Rotterdam

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Woningbehoefte Stadsregio Rotterdam 2010-2020"

Transcriptie

1 Rotterdam

2

3 Rotterdam M. Hoppesteyn Centrum voor Onderzoek en Statistiek (COS) maart 2009 In opdracht van de Stadsregio Rotterdam

4 Centrum voor Onderzoek en Statistiek (COS) Auteur: M. Hoppesteyn Project: Adres:Goudsesingel 78, 3011 KD Rotterdam Postbus 21323, 3001 AH Rotterdam Telefoon:(010) Telefax:(010) Website:www.cos.rotterdam.nl

5 Samenvatting In juli 2008 liet het ministerie van VROM weten dat zij tot nieuwe bouwafspraken met de regio s wil komen voor de periode 2010 t/m Ondanks het feit dat VROM enige afstand nam van de kwantitatieve insteek bij eerdere afspraken, gaf zij toch een kwantitatieve voorzet. Voor elke regio werd een nieuwbouwbehoefte berekend voor de periode Bij de Stadsregio valt deze berekening echter aanzienlijk lager uit dan de bestaande afspraken voor dezelfde periode, die in mei 2006 zijn gemaakt: 49 duizend woningen in plaats van de eerder afgesproken 65 duizend. De berekening voor de regio Haaglanden komt uit op vergelijkbaar niveau als de bestaande afspraak. In dit rapport wordt nagegaan of, en zo ja in hoeverre, de afspraken van mei 2006 neerwaarts moeten worden bijgesteld. Daarbij is ook aandacht besteed aan de relatie met Haaglanden en aan de kwalitatieve woningbehoefte in termen van woonmilieus. De argumentatie is opgesteld in overleg met de provincie Zuid-Holland en met ABF Research, onder andere middels een expertiseoverleg. De verantwoordelijkheid voor het rapport ligt uiteraard volledig bij de opsteller. De eindconclusie is dat de nieuwe berekening geen aanleiding vormt om de bouwafspraak van de Stadsregio neerwaarts bij te stellen. Uit het expertiseoverleg volgt juist het advies om in te zetten op het oude getal van 65 duizend woningen. De lagere nieuwbouwbehoefte-berekening is gebaseerd op een neerwaartse bijstelling tussen twee versies van de Primos prognose. Het demografische model Primos heeft zijn diensten inmiddels bewezen in de wereld van bouwen en wonen, en doet dat nog steeds. De betekenis van de uitkomsten wordt duidelijker door te kijken naar trends uit het verleden, naar de relaties met andere regio s en naar de ontwikkelingen op hoger schaalniveau (provincie, nationaal). Dan blijkt dat de neerwaartse bijstelling van de huishoudenprognose deels kan worden verklaard doordat volgens de nieuwere Primosversie het individualiseringsproces in de Stadsregio wat minder snel verloopt. Een andere factor is het in 2004/2005 aangescherpte migratie- en asielbeleid in Nederland. Overigens zijn in de nieuwste prognose van het CBS de landelijke toekomstverwachtingen voor buitenlandse migratie weer vrijwel terug op het oude niveau (vanwege meer arbeidsimmigranten, waaronder kenniswerkers). Ten slotte speelt de negatieve trend in het binnenlandse migratiesaldo van de provincie Zuid-Holland een rol. Maar binnen de provincie, op het niveau van de regio s, is de binnenlandse migratie tot op zekere hoogte stuurbaar en dat biedt kansen voor de Stadsregio (zie expertiseoverleg verderop). Voor de kwalitatieve woningbehoefte is rechtstreeks geput uit De Woonmilieu Atlas, editie Zuidvleugel. De vraagontwikkeling en het planaanbod zijn daarin ingedeeld naar 13 woonmilieus, variërend van Stedelijk via Kleinstedelijk en Dorps tot Landelijk wonen. De groep Stedelijke woonmilieus is het meest divers. Daarin zijn namelijk de grootstedelijke centra van Rotterdam en Den Haag vertegenwoordigd, maar ook de naoorlogse gebieden met veel portiekflats en de ruimere groenstedelijke wijken met overwegend eengezinswoningen. Hoe ontwikkelen vraag en aanbod zich volgens deze atlas? De balans tussen vraag en aanbod laat zien in welke woonmilieus er tekorten of overschotten dreigen te ontstaan. Hoewel in de Stadsregio de vraag en het planaanbod relatief sterk gericht zijn op groen(klein)stedelijke woonmilieus, blijft er nog steeds een fors tekort over aan groenstedelijk wonen. Daartegenover staat een aanzienlijk overschot aan de minder gewilde Stedelijk naoorlogs compacte gebieden. Dat geldt trouwens ook voor de regio Haaglanden. In vergelijking met Haaglanden slaagt de Stadsregio er beter in om Rotterdam maart van 21

6 tegemoet te komen aan de vraag naar Centrumstedelijk wonen. Hierboven is het expertiseoverleg al aangehaald. Een belangrijke uitkomst is het eerder genoemde advies om vast te houden aan 65 duizend woningen in de periode Uit de kwantitatieve cijfers blijkt al dat de trend zich weer herstelt, maar daarbovenop is er zeker nog ruimte voor ambitie. Wat die ambitie betreft leidde het expertiseoverleg tot het volgende. De uitgangspositie van de Stadsregio wordt in zekere zin als gunstig beschouwd, met name vanwege de relatief goedkope woningvoorraad in de steden en vanwege de nog aanwezige fysieke ruimte voor het ontwikkelen van gewilde woonmilieus (centrum stedelijk, groen stedelijk). De relatief goedkope woningvoorraad kan goed van pas komen bij de verwachte verdere toename van internationale arbeidsmigratie en bij het verder benutten van de kansen om meer studenten te behouden voor de regio. Om deze kansen te verzilveren zijn strategische investeringen nodig. Of, zoals tijdens het overleg werd gezegd, "de kost gaat voor de baat uit". Een aantal initiatieven wordt met name als kansrijk gezien, zoals de uitbouw van Rotterdam als studentenstad, de inzet van de relatief lage vastgoedprijzen om startende ondernemingen aan te trekken en imagebuilding (skyline, haven, centrum van vermaak, sport en cultuur, broedplaats voor nieuwe trends in mode/vormgeving/architectuur). Ten slotte werden nog enkele risico's voor de toekomst benoemd. Houd aandacht voor de krimpregio's ten zuiden van de Stadsregio. Wanneer deze krimp doorzet, krijgt de Stadsregio te maken met afnemende vraag vanuit deze regio s of zelfs weglekkende vraag naar deze regio s. En laat een eventuele bijstelling van de ambities voor de Zuidplaspolder niet leiden tot één groot Groenstedelijk gebied, want dan heeft de Stadsregio haar eigen concurrentie gecreëerd. Rotterdam maart van 21

7 Inhoudsopgave 1 Inleiding 9 2 Cijfers op een rij: kwantitatief 11 3 Cijfers op een rij: kwalitatief 17 4 Uitkomsten expertise-overleg 21 Rotterdam maart van 21

8 Rotterdam maart van 21

9 1 Inleiding In mei 2006 hebben de Zuidvleugelpartners onderling en met het Rijk afgesproken om tussen 2010 en woningen te bouwen, inclusief vervangende nieuwbouw. De Stadsregio Rotterdam en Haaglanden nemen daarvan het grootste deel voor hun rekening: respectievelijk en woningen. Deze afspraken zijn mede tot stand gekomen op basis van de toen geldende toekomstverwachtingen ten aanzien van bevolking, huishoudens en daarmee samenhangend woningbehoefte. In juli 2008 liet het ministerie van VROM middels een kamerbrief weten dat zij tot nieuwe afspraken wil komen voor de periode 2010 t/m Op regioniveau is de context van de nieuwe afspraken echter anders dan in De Minister beoogt namelijk een omslag van kwantitatieve woningbouwafspraken naar integrale gedifferentieerde afspraken over duurzame verstedelijking. Ondanks deze nuancering wordt in de eerste bijlage van de brief alvast een kwantitatieve voorzet op regioniveau gegeven, in de vorm van een berekening van de nieuwbouwbehoefte. De berekening voor Haaglanden komt uit op woningen en ligt daarmee iets hoger dan de afspraak van mei 2006 (63.500). Voor de Stadsregio valt de berekening echter fors lager uit dan de afspraak van mei 2006, namelijk in plaats van De Stadsregio heeft aan het COS gevraagd om te beargumenteren of/in hoeverre de afspraken van mei 2006 neerwaarts moeten worden bijgesteld. Daarbij moet ook aandacht worden besteed aan de relatie met Haaglanden en aan de kwalitatieve invulling in termen van woonmilieus. De argumentatie moet worden opgesteld in overleg met de provincie Zuid-Holland en met ABF Research (hierna aangeduid als ABF). Leeswijzer In hoofdstuk 2 wordt een aantal cijfers op een rij gezet. Voor zowel de afspraken van mei 2006 als voor de VROM-berekeningen van juli 2008 is telkens gebruik gemaakt van de meest recente versie van het demografische prognosemodel Primos. Dit model heeft zijn diensten inmiddels bewezen in de wereld van bouwen en wonen. Het is echter nooit bedoeld als blauwdruk voor de toekomst. Voor een goede interpretatie moeten de prognose-uitkomsten dan ook in breder perspectief worden geplaatst: hoe heeft de Stadsregio zich ontwikkeld (ten opzichte van Haaglanden) in de periode die aan de betreffende berekening vooraf ging, en op welke wijze werkt dit door in de berekening? Zijn er sindsdien nieuwe ontwikkelingen en wat zijn de nieuwste verwachtingen van het CBS? Hoofdstuk 3 geeft de gevraagde kwalitatieve invulling in termen van woonmilieus. Daarvoor wordt rechtstreeks geput uit De Woonmilieu Atlas, editie Zuidvleugel. Op 21 januari 2009 vond een expertiseoverleg plaats met de provincie Zuid-Holland en met ABF. Hoofdstuk 4 bevat de uitkomsten van dit overleg. 1 Kamerbrief juli 2008 Verstedelijkingsafspraken Rotterdam maart van 21

10 Rotterdam maart van 21

11 2 Cijfers op een rij: kwantitatief Zoals in de inleiding werd aangegeven, is zowel voor de afspraken van mei 2006, als voor de VROM-berekeningen van juli 2008, gebruik gemaakt van de meest recente Primosversie die op dat moment beschikbaar was. Daarbij is de verwachte huishoudenontwikkeling een belangrijke prognose-uitkomst, omdat deze sterk samenhangt met de ontwikkeling van de woningbehoefte. Daarom wordt eerst de huishoudenontwikkeling besproken zoals die volgens de twee Primosversies werd verwacht voor de periode Het betreft de onderbroken curves in Figuur 2.1. De blauwe curve geeft de verwachte huishoudenontwikkeling volgens Primos2005, de Primosversie die actueel was ten tijde van de afspraken van mei De oranje curve geeft de ontwikkeling volgens Primos2007, de Primosversie waarop de nieuwbouwbehoefte uit de kamerbrief van juli 2008 is gebaseerd. Volgens Primos2005 zal de Stadsregio in duizend huishoudens tellen. In de periode neemt dit aantal verder toe met 34 duizend, zodat in 2020 het aantal van 618 duizend huishoudens wordt bereikt. Volgens Primos2007 is de toename in diezelfde periode aanzienlijk minder groot, namelijk bijna 16 duizend huishoudens in plaats van 34 duizend. Ten opzichte van Primos2005 is de verwachte huishoudengroei dus ruim 18 duizend lager. Deze neerwaartse bijstelling is van ongeveer vergelijkbare omvang als het verschil tussen de bouwafspraak van mei 2006 en de nieuwbouwberekening van juli 2008 (65-49=16 duizend). Hoewel de verwachte huishoudengroei samenhangt met allerlei andere demografische processen (zie verderop), doet de grijze curve vermoeden dat de relatief sterke dip van de Stadsregio in het recente verleden sterk doorwerkt in Primos2007. In Haaglanden was deze dip veel minder sterk, en blijft de huishoudenprognose ook veel meer op peil. Figuur 2.1 Huishoudens in de Stadsregio en in de regio Haaglanden Duizenden Stadsregio: gerealiseerd Primos2005 Primos Duizenden Haaglanden: gerealiseerd Primos2005 Primos2007 Rotterdam maart van 21

12 Het is voor het COS niet mogelijk en ook niet de bedoeling om in dit hoofdstuk de lagere berekening van juli 2008 volledig te verklaren. Uiteindelijk gaat het om de betekenis van de uitkomsten voor de Stadsregio (zie uitkomsten expertise-overleg). Toch is hier een nadere analyse op zijn plaats. Eerst wordt een korte beschrijving van het Primos-model gegeven. Vervolgens wordt aan de hand van enkele componenten duidelijk gemaakt hoe de Stadsregio zich ten opzichte van Haaglanden heeft ontwikkeld, en op welke wijze dit heeft doorwerkt in de prognose. Het Primos model is te karakteriseren als een boekhoudkundig model. Het model administreert een veelheid aan veranderingen in de bevolking. Daarbij spelen mee: geboorte, sterfte, buitenlandse migratie, binnenlandse migratie (met andere gemeenten in Nederland) en veranderingen van huishoudenpositie (thuiswonende kinderen die de deur uit gaan, alleenstaanden die gaan samenwonen, samenwonenden die gaan scheiden etcetera). In grote lijnen valt de Primos prognose ook te karaktariseren als een trend prognose. Voor geboorte, sterfte en buitenlandse migratie wordt de trend doorgetrokken, waarbij de meest recente nationale CBS prognose het totaal voor Nederland levert. Ook de ontwikkelingen in de individualisering en de wijze waarop mensen alleen of samenwonen, worden trendmatig doorgetrokken. De binnenlandse migratie is de meest stuurbare component, zoals ook in werkelijkheid het geval is. Op regionaal niveau zijn structurele migratiepatronen van sterke invloed op de binnenlandse migratie, maar speelt ook de verwachte woningbouw een rol. Op gemeentelijk niveau is de invloed van woningbouw nog sterker dan op regionaal niveau. Voor componenten die relatief sterk kunnen bijdragen aan de ontwikkeling van het aantal huishoudens, wordt hieronder gekeken naar eventuele bijstellingen tussen Primos2005 en Primos2007. Het gaat dan om de componenten sterfte, buitenlandse migratie, binnenlandse migratie en individualisering (veranderingen van huishoudenpositie). Wanneer de betreffende component voor de Stadsregio aanzienlijk sterker is bijgesteld dan voor Haaglanden, wordt gekeken naar de invloed van recente ontwikkelingen op de prognose: in hoeverre is de bijstelling veroorzaakt door een dip in het recente verleden? Zijn er inmiddels aanwijzingen voor herstel? Hierbij geldt dat het begrip recent relatief is, afhankelijk van het jaar waarin de betreffende prognose is opgesteld. Omdat gekozen is voor de drie meest recente jaren, gaat het bij Primos2005 om de jaren 2002 t/m 2004 en bij Primos2007 om de jaren 2004 t/m De component sterfte is zowel voor de Stadsregio als voor Haaglanden neerwaarts bijgesteld (2010 t/m 2019: respectievelijk 664 en 230 minder sterfgevallen). In tegenstelling tot de andere componenten die hier besproken worden, is de relatie met huishoudenontwikkeling negatief: bij een neerwaartse bijstelling van de sterfte zal het aantal opheffingen van huishoudens (door sterfte van eenpersoonshuishoudens) minder groot zijn, hetgeen een positief effect heeft op de huishoudenontwikkeling. De fors lagere huishoudengroei in de Stadsregio in de periode heeft dus niet te maken met deze component. De verwachtingen omtrent buitenlandse migratie zijn in Primos2007 aanzienlijk lager dan in Primos2005. Voor een flink deel is dit het gevolg van een neerwaartse bijstelling van de nationale CBS prognose van december 2006 ten opzichte van december 2004, waarin rekening is gehouden met voortzetting van het destijds recentelijk aangescherpte migratie- en asielbeleid in Nederland. Daar komt bij dat schommelingen in de buitenlandse migratie in Zuid-Holland en daarbinnen de Stadsregio, altijd extra hard aan komen omdat een relatief groot deel van alle internationale verhuizingen hier plaats vindt. Rotterdam maart van 21

13 Onderstaande 2 figuren geven inzicht in de verschuivingen. Figuur 2.2 heeft betrekking op de situatie ten tijde van Primos2005, Figuur 2.3 op de situatie ten tijde van Primos2007. Bij Nederland, Zuid- Holland en de Stadsregio is de invloed van het recente verleden goed zichtbaar. De omslag naar een negatief buitenlands saldo voor de Stadsregio in Primos 2007 gaat samen met een omslag in het recente verleden (vergelijk de lichtgrijze staven tussen beide figuren). Ook voor Haaglanden is het recente saldo ten tijde van Primos2007 lager dan ten tijde van Primos Toch is hier het verwachte buitenlands saldo voor bij Primos2007 hoger dan bij Primos2005. Figuur 2.2 Buitenlands saldo: Trend, recent en prognose Primos 2005 (jaarlijks gemiddelde) Duizenden Nederland Zuid-Holland Stadsregio Haaglanden buitenlands saldo: trend recent prognose volgens Primos 2005 Figuur 2.3 Buitenlands saldo: Trend, recent en prognose Primos 2007 (jaarlijks gemiddelde) Duizenden Nederland Zuid-Holland Stadsregio Haaglanden buitenlands saldo: trend recent prognose volgens Primos 2007 Ten slotte is het met name voor deze component (buitenlands saldo) relevant om te kijken naar de actuele ontwikkelingen en naar de nieuwste nationale CBS prognose van december 2008, omdat de Stadsregio hiervan altijd een relatief groot aandeel toegewezen krijgt. De nieuwste registratiegegevens van het CBS laten zien dat het fors negatieve saldo van de Stadsregio van 2006 in 2007 alweer aanzienlijk minder negatief is (van naar ). Uit Figuur 2.4 blijkt verder dat de nieuwste CBS-prognose alweer hoger ligt dan de vorige, en dat dit voor de eerste prognosejaren nog veel sterker geldt dan voor de latere jaren. Volgens het CBS ligt de prognose vooral hoger doordat er weer meer immigranten naar ons land komen dan in 2006 werd verwacht. Figuur 2.4 Landelijk buitenlands saldo: realisaties en diverse CBS prognoses Duizenden Buitenl.Saldo* : gerealiseerd CBS2004 CBS2006 CBS2008 *) exclusief administratieve correcties Rotterdam maart van 21

14 Vervolgens kan gekeken worden naar de component binnenlandse migratie. In de modelbeschrijving werd aangegeven dat op regioniveau structurele migratiepatronen een belangrijke rol spelen, gevolgd door verwachtingen t.a.v. de woningvoorraadontwikkeling. De onderstaande twee figuren doen vermoeden dat op provincieniveau de structurele patronen nog wat meer gewicht in de schaal leggen dan op regioniveau. Vanwege de negatieve trend van Zuid-Holland ten tijde van Primos2007 is het verwachte binnenlands saldo voor Zuid-Holland fors neerwaarts bijgesteld ten opzichte van Primos Het lijkt erop dat met name de regio Haaglanden last heeft gehad van deze structurele component: Het rechter deel van Figuur 2.6 laat zien dat, ondanks het feit dat het trendmatige binnenlands saldo nog steeds positief is, voor Haaglanden in de periode een fors negatief saldo is geprognosticeerd. De verwachte woningvoorraadtoename voor Haaglanden in Primos2007 is maar weinig lager dan in Primos2005, zeker in vergelijking met de Stadsregio. De conclusie ten aanzien van deze component is dus genuanceerd: De lagere huishoudengroei van de Stadsregio in de periode ten opzichte van Primos 2005 zal zeker voor een deel te maken hebben met de neerwaartse bijstelling van het binnenlands saldo. Maar het grote verschil dat in de Primosversie 2007 is ontstaan ten opzichte van Haaglanden, komt niet direct voort uit deze component. Een bijkomende conclusie is dat in het Primosmodel de binnenlandse migratie op het niveau van regio s sterk bepaald kan worden door ontwikkelingen op het niveau van de provincie. In de Primosversie 2007 lijkt vooral Haaglanden hier last van te hebben. Meer algemeen geredeneerd geldt, dat als een Zuid-Hollandse regio erin slaagt om een positieve richting te geven aan het trendmatige binnenlands saldo, dit wel eens meer effect zou kunnen sorteren dan direct geconcludeerd zou worden op basis van de Primos-uitkomsten. Kortom, de binnenlandse migratie is tot op zekere hoogte stuurbaar en zoals in de inleiding werd vermeld: de Primos-uitkomsten zijn niet zonder meer bedoeld als blauwdruk voor de toekomst. Figuur 2.5 Binnenlands saldo: Trend, recent en prognose Primos 2005 (jaarlijks gemiddelde) Zuid-Holland Stadsregio Haaglanden binnenlands saldo: trend recent prognose volgens Primos 2005 Duizenden Figuur 2.6 Binnenlands saldo: Trend, recent en prognose Primos 2007(jaarlijks gemiddelde) Zuid-Holland Stadsregio Haaglanden binnenlands saldo: trend recent prognose volgens Primos 2007 Duizenden De hierboven besproken processen hebben allemaal betrekking op personen. Dit betekent dat de 2 Deze bijstelling werd al genoemd in de brochure Primos Update 2007 (ABF Research, voorjaar 2008) Rotterdam maart van 21

15 waargenomen verschuivingen weliswaar van invloed zijn op de huishoudenprognose, maar lang niet altijd via een één op één relatie. Dat is alleen het geval wanneer de betreffende persoon een eenpersoonshuishouden vormt. Voor de huishoudenprognose zijn daarom de verwachtingen omtrent huishoudenvorming van belang. Een landelijke trend daarin is dat huishoudens gemiddeld genomen kleiner zullen worden, m.a.w. uit minder personen zullen bestaan. Dit proces wordt ook wel aangeduid als individualisering, maar heeft uiteraard ook te maken met de toenemende vergrijzing. Figuur 2.7 a t/m d geeft een beeld van deze individualisering. Tot nu toe is er in beide regio s nog maar beperkt sprake van individualisering (grijze balken in a en d), maar volgens Primos2005 zal dit in de periode pas goed op gang komen. In Primos2007 wordt nog steeds een verdere individualisering verwacht, maar toch wat minder sterk dan in Primos2005. In de grote twee steden (figuur b en c) is de gemiddelde huishoudenomvang aanvankelijk al aanzienlijk kleiner, maar wordt volgens Primos2005 in de toekomst ook nog een forse individualisering verwacht. De bijstelling in Primos2007 is hier groter dan gemiddeld in de regio s. In Den Haag zou de gemiddelde huishoudenomvang na 2010 zelfs nauwelijks meer afnemen. Primos2007 veronderstelt dus wat minder individualisering dan Primos2005. Een vergelijking van de beide regio s leert dat deze bijstelling in de Stadsregio wat sterker is dan in Haaglanden. Dit effect heeft ook bijgedragen aan de relatief sterke neerwaartse bijstelling van de huishoudenprognose voor de Stadsregio: gegeven een bepaald aantal personen moeten er wat grotere huishoudens gevormd worden, waardoor de ontwikkeling van het aantal huishoudens minder snel verloopt. Figuur 2.7 Individualisering (gemeten via gemiddelde huishoudenomvang*) a) Stadsregio realisatie Primos2005 Primos b) Rotterdam realisatie Primos2005 Primos2007 1,7 1,8 1,9 2,0 2,1 2,2 1,7 1,8 1,9 2,0 2,1 2, d) Haaglanden realisatie Primos2005 Primos c) Den Haag realisatie Primos2005 Primos2007 1,7 1,8 1,9 2,0 2,1 2,2 1,7 1,8 1,9 2,0 2,1 2,2 * gemiddeld aantal personen (inclusief institutionele bevolking) per huishouden Rotterdam maart van 21

16 Conclusies kwantitatief: De lagere nieuwbouwbehoefte-berekening van juli 2008 is gebaseerd op een neerwaartse bijstelling van de huishoudenprognose in Primos2007 ten opzichte van Primos2005. Deze neerwaartse bijstelling kan deels worden verklaard door een omslag in de buitenlandse migratie. In Primos2007 (en de daarachter liggende landelijke CBSprognose) is op landelijk niveau rekening gehouden met het destijds aangescherpte migratie- en asielbeleid. Omdat een relatief groot deel van alle internationale verhuizingen plaats vindt in Zuid-Holland en daarbinnen met name in de Stadsregio, daalde het verwachte buitenlands saldo van de Stadsregio voor de periode 2010 t/m 2019 fors: van jaarlijks gemiddeld naar 800. Inmiddels zijn op landelijk niveau de toekomstverwachtingen voor het buitenlands saldo weer vrijwel terug op het oude niveau (waar Primos2005 mee rekende). In de CBS-prognose van december 2008 wordt namelijk verwacht dat er weer meer immigranten naar ons land zullen komen. Een andere verklaring voor de lagere huishoudengroei in Primos2007 is dat de veronderstelde individualisering minder snel verloopt ten opzichte van de vorige Primosversie. De Stadsregio is wat dit betreft nog wat sterker aangepast dan de regio Haaglanden. Door deze sterker aangepaste veronderstelling kunnen er, gegeven een bepaalde bevolkingsontwikkeling, minder huishoudens gevormd worden dan in Haaglanden. Wellicht dat de relatief sterke verkleuring van de Stadsregio aanleiding is geweest voor de lagere individualiseringsverwachting. Kwantitatief belangrijke groepen als Turken en Marokkanen leven nog steeds aanzienlijk vaker in gezinsverband dan westerse allochtonen en niet-allochtonen. De binnenlandse migratie is in Primos2007 voor heel Zuid-Holland fors neerwaarts bijgesteld. Dit structurele effect treft Haaglanden echter nog sterker dan de Stadsregio en vormt dus geen verklaring voor de lagere huishoudengroei in de Stadsregio ten opzichte van Haaglanden. Een belangrijk gegeven is, dat de binnenlandse migratie in praktijk op regioniveau stuurbaar is. Op basis van het bovenstaande ontstaat de sterke indruk dat de berekende nieuwbouwbehoefte van juli 2008 voor de Stadsregio Rotterdam te laag is. De berekening lijkt dan ook geen reden te zijn om de bouwafspraak van mei 2006 neerwaarts bij te stellen. Rotterdam maart van 21

17 3 Cijfers op een rij: kwalitatief Dit hoofdstuk gaat in op de kwalitatieve invulling van de regionale woningbehoefte in termen van woonmilieus. Daarvoor wordt rechtstreeks geput uit De Woonmilieu Atlas, editie Zuidvleugel, conceptversie 23 januari 2009 (hierna aangeduid als Woonmilieuatlas Zuidvleugel). De Woonmilieuatlas Zuidvleugel is opgesteld door de werkgroep Programmeringsafspraken, waarin de Zuidvleugelpartners vertegenwoordigd zijn. Als kwantitatieve basis voor de Woonmilieuatlas Zuidvleugel gelden de in mei 2006 met de Minister gemaakte afspraken. De Woonmilieuatlas Zuidvleugel is onderdeel van een strategie voor het in balans brengen van woonmilieus in termen van woningvraag en woningaanbod, hierna aangeduid als vraag en aanbod. Als basis voor de vraag is gebruik gemaakt van een zogenaamd vraaggestuurd bouwprogramma. Kort gezegd houdt dit in dat in elk prognosejaar alleen die woningen worden gebouwd, waarnaar qua type en woonmilieu gevraagd wordt door de woonconsument 3. De basis voor het aanbod wordt gevormd door een inventarisatie van het planaanbod per regiogemeente, die vervolgens is vertaald naar een investeringsstrategie. De balans is telkens het verschil tussen vraag en aanbod. Bij het in balans brengen van de woonmilieus wordt ernaar gestreefd om veel meer binnenstedelijk te bouwen: 80% binnen bestaand stedelijk gebied. Dit bestaand stedelijk gebied is vastgelegd in het rapport Woonmilieubalans van 11 september 2009, waarin ook gekozen is om op enkele uitzonderingen na uit te gaan van de door het Rijk gehanteerde woonmilieudefinities, te weten de 13-deling van ABF Research (zie Figuur 3.1). Figuur 3.1 Woonmilieus in de Stadsregio volgens de 13-deling van ABF Research 3 Dit vraaggestuurde bouwprogramma is berekend met het woningmarktsimulatiemodel Socrates van ABF Research Rotterdam maart van 21

18 Uit de Woonmilieubalans bleek al dat met de oorspronkelijke investeringsstrategie forse tekorten over zouden blijven, zowel voor de gehele Zuidvleugel als daarbinnen in de woonmilieus Centrum Stedelijk, Groen (klein)stedelijk en Landelijk bereikbaar. Ook bleek dat in de investeringsstrategie het percentage binnen bestaand stedelijk gebied blijft steken op 65% in plaats van de nagestreefde 80%. Ten behoeve van de Woonatlas Zuidvleugel is het planaanbod van de investeringsstrategie geactualiseerd, maar het bovenbeschreven beeld blijft daarbij ongewijzigd. Hieronder volgt een overzicht van de geactualiseerde balansen voor de Zuidvleugel als geheel en daarbinnen de Stadsregio en Haaglanden. Aan de aanbodzijde van deze balans houdt de Woonmilieu Atlas rekening met 30 procent planuitval, het oorspronkelijk geïnventariseerde planaanbod is dus omvangrijker. Tabel 3.1 Geactualiseerde woonmilieubalansen 2010 t/m 2019 (bron: De Woonmilieu Atlas, editie Zuidvleugel) Stadsregio Haaglanden Zuidvleugel vraag aanbod* balans vraag aanbod* balans vraag aanbod* balans (80% (81% (81% (58% (80% (65% binnen) binnen) binnen) binnen) binnen) binnen) Centrum-stedelijk plus Centrum-stedelijk Stedelijk vooroorlogs Stedelijk naoorlogs compact Stedelijk naoorlogs grondgebonden Groen stedelijk Centrum kleinstedelijk Kleinstedelijk Groen kleinstedelijk Centrum dorps Dorps Landelijk bereikbaar Landelijk perifeer Totaal *) Bij het aanbod is rekening gehouden met 30% planuitval. Het geïnventariseerde planaanbod is dus omvangrijker. In de Woonmilieuatlas Zuidvleugel wordt vervolgens een voorstel gedaan om het planaanbod zodanig aan te passen dat de kwantitatieve en kwalitatieve ambities haalbaar zijn. Daarvoor wordt aanvullend op het reeds geactualiseerde planaanbod een aantal bewerkingen uitgevoerd. Deze bewerkingen worden echter gepresenteerd op het niveau van de Zuidvleugel als geheel en kunnen hier dus niet afzonderlijk voor de Stadsregio en Haaglanden worden besproken. Het document heeft de functie van atlas, in de zin van een verzameling kaarten waaruit men zijn eigen plaats/planaanbod t.o.v. de omgeving kan terugvinden. Hieronder wordt in beeld gebracht hoe de kwalitatieve vraag in de Stadsregio zich verhoudt tot die in de regio Haaglanden en het overige deel van de Zuidvleugel. Rotterdam maart van 21

19 Figuur 3.2 Vraag 2010 t/m 2019 naar woonmilieu, absoluut (bron: De Woonmilieu Atlas, editie Zuidvleugel) Centrum-stedelijk plus Centrum-stedelijk Stedelijk vooroorlogs Stedelijk naoorlogs compact Stedelijk naoorlogs grondgebonden Groen stedelijk Centrum kleinstedelijk Kleinstedelijk Groen kleinstedelijk Centrum dorps Dorps Landelijk bereikbaar Landelijk perifeer overig Zuidvleugel Haaglanden Stadsregio Figuur 3.3 Vraag 2010 t/m 2019 naar woonmilieu, procentueel (bron: De Woonmilieu Atlas, editie Zuidvleugel) 100% 0% 12% 9% 8% Centrum-stedelijk plus 90% 5% Centrum-stedelijk 9% 13% 80% 12% 3% 1% Stedelijk vooroorlogs 5% 6% 3% 70% 4% 2% Stedelijk naoorlogs compact 13% 60% 16% Stedelijk naoorlogs grondgebonden 4% 26% 50% 7% 11% Groen stedelijk 8% 3% Centrum kleinstedelijk 40% 4% 4% 10% Kleinstedelijk 30% 21% 16% 10% Groen kleinstedelijk 20% 6% 8% 8% Centrum dorps 10% 5% 11% 13% Dorps 6% 0% Landelijk bereikbaar Landelijk perifeer Stadsregio Haaglanden ov. Zuidvleugel Omdat alleen de steden Rotterdam en Den Haag het woonmilieu Centrum-stedelijk plus in huis hebben, is de vraag naar dit woonmilieu volledig gericht op de Stadsregio en Haaglanden. Wat verder opvalt, is dat in de Stadsregio de vraag aanzienlijk sterker is gericht op Groenstedelijke en Groen kleinstedelijke milieus dan in de regio Haaglanden. Daarentegen is de Stadsregionale vraag juist minder vaak gericht op de twee andere populaire woonmilieus, Centrum-stedelijk en Landelijk bereikbaar. Rotterdam maart van 21

20 Conclusies kwalitatief In de Woonmilieuatlas Zuidvleugel is de kwantitatieve vraag afkomstig van de in mei 2006 met de Minister gemaakte afspraken. De werkgroep Programmeringsafspraken heeft er dus voor gekozen om voor de Stadsregio vast te houden aan (ruim) woningen, ondanks de reeds gepubliceerde Kamerbrief met de lagere nieuwbouwbehoefte-berekening van woningen. De kwalitatieve vraag is in de Stadsregio aanzienlijk sterker gericht op Groenstedelijke en Groen kleinstedelijke milieus dan in de regio Haaglanden het geval is. Daarentegen is de Stadsregionale vraag juist minder vaak gericht op het woonmilieu Landelijk bereikbaar. Hieronder worden nog enkele kwalitatieve conclusies getrokken over het geactualiseerde planaanbod en de resulterende balans. Daarbij geldt dat de door de werkgroep Programmeringsafspraken voorgestelde bewerkingen om het planaanbod aan te passen, nog niet zijn verwerkt (omdat ze in de Woonmilieuatlas niet beschikbaar zijn op regio-niveau). Het planaanbod van de Stadsregio bevindt zich voor 81 procent in bestaand stedelijk gebied. Daarmee voldoet de Stadsregio aan het streefpercentage van 80 procent, in tegenstelling tot de regio Haaglanden en de Zuidvleugel als geheel (respectievelijk 58% en 65%). Overeenkomstig het accent op groen(klein)stedelijke woonmilieus in de Stadsregionale vraagontwikkeling (zie hierboven), is ook het planaanbod van de Stadsregio sterker op deze woonmilieus gericht dan in de regio Haaglanden. Wanneer de vraag met het planaanbod wordt geconfronteerd (balans), dan blijkt dat er voor de Stadsregio nog steeds forse tekorten overblijven aan Groen (klein) stedelijke woonmilieus, ondanks het accent hierop in het planaanbod. Daartegenover staat een aanzienlijk overschot aan de minder gewilde Stedelijk naoorlogs compacte gebieden. Deze gebieden liggen even buiten de stedelijke centra en worden gekenmerkt door veel hoogbouw in de vorm van portiekflats. In de overige woonmilieus is er meer evenwicht tussen vraag en aanbod. De balans voor Haaglanden wijkt op een aantal punten af van die voor de Stadsregio. Wat daarbij het meest opvalt is dat de Stadsregio er aanzienlijk beter in slaagt, om de vraag naar Centrumstedelijk wonen te honoreren. Dat geldt zowel voor het woonmilieu Centrumstedelijk plus als voor Centrum-stedelijk. Rotterdam maart van 21

Primos-model. Basisuitkomsten Primos 2013 Kleidum

Primos-model. Basisuitkomsten Primos 2013 Kleidum Primos-model Basisuitkomsten Primos 2013 Kleidum 2 Het Primos-model Werking Primos-model Het Primos-model voorspelt de bevolkingsontwikkeling als gevolg van geboorte, sterfte, buitenlandse en binnenlandse

Nadere informatie

Onderzoeksrapport DSO/Programmamanagement, Strategie en Onderzoek. Verkenning regionale woningbehoefte voor het omgevingsplan Binckhorst

Onderzoeksrapport DSO/Programmamanagement, Strategie en Onderzoek. Verkenning regionale woningbehoefte voor het omgevingsplan Binckhorst Onderzoeksrapport DSO/Programmamanagement, Strategie en Onderzoek Verkenning regionale woningbehoefte voor het omgevingsplan Binckhorst Onderzoeksrapport DSO/Programmamanagement, Strategie en Onderzoek

Nadere informatie

Toekomstige demografische veranderingen gemeente Groningen in een notendop

Toekomstige demografische veranderingen gemeente Groningen in een notendop VLUGSCHRIFT Bevolkingsprognose gemeente Groningen - Toekomstige demografische veranderingen gemeente Groningen in een notendop Inleiding De omvang en samenstelling van de bevolking van de gemeente Groningen

Nadere informatie

Woonmonitor Limburg 2015 en Bevolkings- en huishoudensprognose Progneff 2016

Woonmonitor Limburg 2015 en Bevolkings- en huishoudensprognose Progneff 2016 provincie limburg!ngekomef\i Gemeente Nederweert PERSOONLIJK Gemeente Nederweert College van Burgemeester en Wethouders Postbus 2728 6030 AA NEDERWEERT 3 1 OKT. 2016 NR. -------- ----.. --- - - -- -- Cluster

Nadere informatie

Bestuuriijke samenvatting Monitor Woonvisie Inleiding

Bestuuriijke samenvatting Monitor Woonvisie Inleiding Bestuuriijke samenvatting Monitor Woonvisie 2012 1. Inleiding De provincie Zuid-Holland monitort de voortgang van haar ambities op het gebied van wonen. Deze ambities zijn venwoord in de Woonvisie 2011-2020.

Nadere informatie

Woningbehoefte onderzoek

Woningbehoefte onderzoek Woningbehoefte onderzoek Prognose woningbehoefte Amersfoort tot 2015 Gemeente Amersfoort Sector Dienstverlening, Informatie en Advies (DIA) Afdeling Onderzoek en Statistiek Marc van Acht Uitgave en rapportage:

Nadere informatie

Demografische ontwikkeling Gemeente Medemblik

Demografische ontwikkeling Gemeente Medemblik Demografische ontwikkeling Gemeente Medemblik Andijk Opmeer Medemblik Wervershoof Enkhuizen Stede Broec Koggenland Hoorn Drechterland Inhoud blz. Colofon 1. Bevolkingsontwikkeling 1 1.1 Aantal inwoners

Nadere informatie

Centraal Bureau voor de Statistiek. Persbericht. In 2025 fors meer huishoudens in de Randstad

Centraal Bureau voor de Statistiek. Persbericht. In 2025 fors meer huishoudens in de Randstad Centraal Bureau voor de Statistiek Persbericht PB08-049 8 juli 2008 9.30 uur In 2025 fors meer huishoudens in de Randstad Sterkste groei aan noordoostzijde Randstad Ook meer huishoudens in Noord-Brabant

Nadere informatie

vraaggericht woningmarkt onderzoek Maastricht

vraaggericht woningmarkt onderzoek Maastricht vraaggericht woningmarkt onderzoek Maastricht Stec Groep aan Gemeente Maastricht Desiree Uitzetter 18 november 2014 U vroeg ons: Actuele inzichten voor herijking stedelijke programmering Nieuwe regionale

Nadere informatie

Bijlage 1: DE ANALYSE

Bijlage 1: DE ANALYSE Bijlage 1: DE ANALYSE ONTWIKKELING KWANTITATIEVE BEHOEFTE Om deze voor de U10-gemeenten te achterhalen zijn 2 landelijk erkende prognoses gebruikt: Primos en Pearl. Deze verschillen in methodiek, maar

Nadere informatie

Demografische ontwikkelingen gemeente Utrechtse Heuvelrug Uitwerking onderzoeksvraag door Radha Parahoe (april 2010)

Demografische ontwikkelingen gemeente Utrechtse Heuvelrug Uitwerking onderzoeksvraag door Radha Parahoe (april 2010) Demografische ontwikkelingen gemeente Utrechtse Heuvelrug Uitwerking onderzoeksvraag door Radha Parahoe (april 2010) Vanuit de VNG komen diverse krimp en vergrijzingcijfers. In de woonvisie Wonen in een

Nadere informatie

Bevolkingsprognose van Amersfoort 2013-2030 Gemeente Amersfoort Marc van Acht en Ben van de Burgwal maart 2013

Bevolkingsprognose van Amersfoort 2013-2030 Gemeente Amersfoort Marc van Acht en Ben van de Burgwal maart 2013 Bevolkingsprognose van Amersfoort 213-23 Gemeente Amersfoort Marc van Acht en Ben van de Burgwal maart 213 In april verwacht Amersfoort haar 15.ste inwoner te mogen begroeten. Ondanks de recessie in de

Nadere informatie

Woonmilieus. Stedelijke woonmilieus

Woonmilieus. Stedelijke woonmilieus Woonmilieus Voor de indeling in woonmilieus wordt om praktische redenen aangesloten bij de bestaande indeling van ABF. Deze indeling kent een typering in vijf verschillende woonmilieus, met een verfijning

Nadere informatie

Noord-Brabant in demografisch perspectief

Noord-Brabant in demografisch perspectief Noord-Brabant in demografisch perspectief over prognoses, trends en ontwikkelingen en de opgaven op het vlak van wonen met zorg en welzijn --- Inspiratiebijeenkomst Wonen met zorg en welzijn Futura / Provincie

Nadere informatie

Beschrijving bevolkingsprognose 2015 OIS

Beschrijving bevolkingsprognose 2015 OIS Beschrijving bevolkingsprognose 2015 OIS In deze rapportage wordt beschreven hoe de bevolkingsprognose van OIS tot stand komt. De achterliggende veronderstellingen voor de prognose worden toegelicht, en

Nadere informatie

Woningvoorraad en woningbehoefte in Nederland

Woningvoorraad en woningbehoefte in Nederland Wonen in Hilversum Woningvoorraad en woningbehoefte in Nederland De Nederlandse woningmarkt staat momenteel in het middelpunt van de belangstelling. Deze aandacht heeft vooral betrekking op de ordening

Nadere informatie

Demografische (wijk-) analyse van de woningbouwplannen Deventer 2015

Demografische (wijk-) analyse van de woningbouwplannen Deventer 2015 Demografische (wijk-) analyse van de woningbouwplannen Deventer 2015 Uitgave : team Kennis en Verkenning Naam : John Stam Telefoonnummer : 3298 Mail : gj.stam@deventer.nl 1 Inhoudsopgave pagina 1 Inleiding:

Nadere informatie

Onderwerp Bevolkings- en woningbehoefteprognose Noord-Brabant, actualisering 2011

Onderwerp Bevolkings- en woningbehoefteprognose Noord-Brabant, actualisering 2011 Onderwerp Bevolkings- en woningbehoefteprognose Noord-Brabant, actualisering 2011 Status Informerend Voorstel Kennis te nemen van de bevolkings- en woningbehoefteprognose Noord-Brabant, actualisering 2011

Nadere informatie

Demografische ontwikkeling Gemeente Hoorn 2011-2025

Demografische ontwikkeling Gemeente Hoorn 2011-2025 Demografische ontwikkeling Gemeente Hoorn 211-225 Inhoud blz. Colofon 1. Bevolkingsontwikkeling 1 1.1 Aantal inwoners 1 1.2 Componenten van de groei 3 2. Jong en oud 6 3. Huishoudens 8 Uitgave I&O Research

Nadere informatie

Krimp én groei PRIMOS BEVOLKINGSPROGNOSE Op basis van deze factsheet trekken we de volgende conclusies: 2 Bevolkingsomvang

Krimp én groei PRIMOS BEVOLKINGSPROGNOSE Op basis van deze factsheet trekken we de volgende conclusies: 2 Bevolkingsomvang Krimp én groei PRIMOS BEVOLKINGSPROGNOSE 216-24 Inhoud 1. Conclusies 2. Bevolkingsomvang 3. Leeftijd 4. Verloop 5. Huishoudens De bevolkings- en huishoudenprognose voor de Drechtstedengemeenten is in het

Nadere informatie

Prognose bevolking en woningbehoefte Noord-Holland 2005

Prognose bevolking en woningbehoefte Noord-Holland 2005 Prognose bevolking en woningbehoefte Noord-Holland 2005 Afdeling Kennis en Strategie Wim Konter Juli 2005 2 PROVINCIE NOORD-HOLLAND Inhoudsopgave 5 Inleiding Hoe worden deze ontwikkelingen verwerkt in

Nadere informatie

Planbureau voor de Leefomgeving PERSBERICHT. Bevolking daalt in kwart Nederlandse gemeenten. Nieuwe regionale bevolkingsprognoses tot 2040:

Planbureau voor de Leefomgeving PERSBERICHT. Bevolking daalt in kwart Nederlandse gemeenten. Nieuwe regionale bevolkingsprognoses tot 2040: Planbureau voor de Leefomgeving PERSBERICHT Nieuwe regionale bevolkingsprognoses tot 2040: Bevolking daalt in kwart Nederlandse gemeenten De komende dertig jaar treedt in delen van Nederland, vooral in

Nadere informatie

De huishoudens in Groningen worden steeds kleiner

De huishoudens in Groningen worden steeds kleiner De huishoudens in Groningen worden steeds kleiner In Nederland is een trend zichtbaar naar steeds kleinere families, ook wel de verdunning van huishoudens genoemd. Niet het aantal huishoudens neemt af,

Nadere informatie

Bevolkingsprognoses Deventer 2013

Bevolkingsprognoses Deventer 2013 Bevolkingsprognoses Deventer 2013 december 2013 Uitgave : team Kennis en Verkenning Naam : John Stam Telefoonnummer : 3298 Mail : gj.stam@deventer.nl 1 1 Samenvatting en conclusies... 3 2 Inleiding...

Nadere informatie

Bevolkingsprognose Nieuwegein 2011

Bevolkingsprognose Nieuwegein 2011 Postbus 1 3430 AA Bezoekadres Martinbaan 2 3439 NN www.nieuwegein.nl Communicatie, Juridische & Personeelszaken Bevolkingsprognose Nieuwegein 2011 Raadsnummer Datum 7 mei 2012 Auteur Tineke Brouwers Versie

Nadere informatie

Woningmarktverkenning. Amersfoort

Woningmarktverkenning. Amersfoort Woningmarktverkenning Amersfoort Woningmarktverkenning Amersfoort Uitgevoerd in opdracht van Gemeente Amersfoort W. Faessen M. Vijncke C. Poulus november 2010 r2010-0052cp 10173-WON ABF RESEARCH VERWERSDIJK

Nadere informatie

Kernprognose : tijdelijk minder geboorten

Kernprognose : tijdelijk minder geboorten Bevolkingstrends 214 Kernprognose 213 : tijdelijk minder geboorten Dit artikel verscheen eerder, op 16-12-213, als thema-artikel en webartikel op de website. Coen van Duin Lenny Stoeldraijer januari 214

Nadere informatie

Bevolkingsprognose Purmerend 2011-2026

Bevolkingsprognose Purmerend 2011-2026 Bevolkingsprognose Purmerend 2011-2026 Uitgevoerd door: Jan van Poorten Team Beleidsonderzoek & Informatiemanagement Gemeente Purmerend mei 2011 Informatie: Gemeente Purmerend Team Beleidsonderzoek & Informatiemanagement

Nadere informatie

Demografische ontwikkeling Gemeente Hoorn Augustus 2014

Demografische ontwikkeling Gemeente Hoorn Augustus 2014 Demografische ontwikkeling Gemeente Hoorn Augustus 214 Colofon Uitgave I&O Research Van Dedemstraat 6c 1624 NN Hoorn Tel.nr. 229-282555 Rapportnummer 214-245 Datum Augustus 214 Opdrachtgever De Westfriese

Nadere informatie

Inleiding. Vervolgens worden uitgangspunten geformuleerd die van belang zijn voor de regionale woonvisie.

Inleiding. Vervolgens worden uitgangspunten geformuleerd die van belang zijn voor de regionale woonvisie. notitie Wonen in Molenwaard april 2012 Inleiding De woningmarkt is de laatste jaren sterk aan veranderingen onderhevig. De economische situatie heeft grote gevolgen gehad voor de woningmarkt, evenals nieuwe

Nadere informatie

Fact sheet. Bevolkingsprognose. Jaarlijks Amsterdammers erbij. Amsterdam blijft groeien. nummer 4 mei 2014

Fact sheet. Bevolkingsprognose. Jaarlijks Amsterdammers erbij. Amsterdam blijft groeien. nummer 4 mei 2014 Fact sheet nummer 4 mei 214 Bevolkingsprognose Figuur 1 Bevolking in Amsterdam, 1985-24 x 1. 15 1 95 9 85 8 75 7 5 Jaarlijks 1. Amsterdammers erbij Het inwonertal van Amsterdam is in 21 met 11.74 personen

Nadere informatie

Bijlage Visie Oost : Cijfers & trends bevolking en woningvoorraad Hilversum

Bijlage Visie Oost : Cijfers & trends bevolking en woningvoorraad Hilversum Bijlage Visie Oost : Cijfers & trends bevolking en woningvoorraad Hilversum 1. Ontwikkeling bevolking naar leeftijd De Primos huishoudensprognose (2011) voor de periode 2010-2040 schetst het volgend beeld:

Nadere informatie

Demografische ontwikkeling Gemeente Stede Broec

Demografische ontwikkeling Gemeente Stede Broec Demografische ontwikkeling Gemeente Stede Broec Andijk Opmeer Medemblik Wervershoof Enkhuizen Stede Broec Koggenland Hoorn Drechterland Inhoud blz. Colofon 1. Bevolkingsontwikkeling 1 1.1 Aantal inwoners

Nadere informatie

Demografische ontwikkeling Gemeente Hoorn

Demografische ontwikkeling Gemeente Hoorn Demografische ontwikkeling Gemeente Hoorn Andijk Opmeer Medemblik Wervershoof Enkhuizen Stede Broec Koggenland Hoorn Drechterland Inhoud blz. Colofon 1. Bevolkingsontwikkeling 1 1.1 Aantal inwoners 1 1.2

Nadere informatie

Monitor Woningproductie Noordvleugel 2015. Woningvraag, Plancapaciteit en Productie

Monitor Woningproductie Noordvleugel 2015. Woningvraag, Plancapaciteit en Productie Monitor Woningproductie Noordvleugel 2015 Woningvraag, Plancapaciteit en Productie Versie: juli 2015 Inleiding monitor woningproductie Noordvleugel Deze tweede monitor woningproductie vindt zijn oorsprong

Nadere informatie

Bevolkingsprognose Arnhem

Bevolkingsprognose Arnhem Bevolkingsprognose Arnhem 2016-2030 Gemeente Arnhem Afdeling Informatievoorziening Onderzoek & Statistiek Juli 2016 Inhoud Arnhem groeit door... 3 Natuurlijke aanwas nader bekeken... 5 Migratie nader bekeken...

Nadere informatie

Demografie in Schildersbuurt-Oost

Demografie in Schildersbuurt-Oost Aantal inwoners Demografie in Schildersbuurt-Oost De buurt Schildersbuurt-Oost ligt in stadsdeel 5 Centrum en heeft 7.332 inwoners. Aantal inwoners De gemeente Den Haag telde op 1 januari 2015 515.739

Nadere informatie

Second opinion Bevolkingsprognose Den Haag

Second opinion Bevolkingsprognose Den Haag Second opinion Bevolkingsprognose 2008-2025 Den Haag Joop de Beer Nederlands Interdisciplinair Demografisch Instituut Postbus 11650 2502 AR Den Haag beer@nidi.nl 070-3565234 In opdracht van de afdeling

Nadere informatie

Nieuwbouw en transformatie in de regio s Delfzijl en Oost Groningen: hoe gaan we om met krimp?

Nieuwbouw en transformatie in de regio s Delfzijl en Oost Groningen: hoe gaan we om met krimp? Nieuwbouw en transformatie in de regio s Delfzijl en Oost Groningen: hoe gaan we om met krimp? Nieuwbouw en transformatie in de regio s Delfzijl en Oost Groningen: hoe gaan we om met krimp? Overleg Wonen

Nadere informatie

Artikelen. Huishoudensprognose : belangrijkste uitkomsten. Maarten Alders en Han Nicolaas

Artikelen. Huishoudensprognose : belangrijkste uitkomsten. Maarten Alders en Han Nicolaas Artikelen Huishoudensprognose 2 25: belangrijkste uitkomsten Maarten Alders en Han Nicolaas Het aantal huishoudens neemt de komende jaren toe, van 7,1 miljoen in 25 tot 8,1 miljoen in 25. Dit blijkt uit

Nadere informatie

DEMOGRAFIE DEMOGRAFISCHE TRENDBREUK DOOR VERMINDERDE WONINGBOUW

DEMOGRAFIE DEMOGRAFISCHE TRENDBREUK DOOR VERMINDERDE WONINGBOUW HOOFDSTUK 2 DEMOGRAFIE DEMOGRAFISCHE TRENDBREUK DOOR VERMINDERDE WONINGBOUW Van sterke bevolkingsgroei door migratie naar matige groei door geboorteoverschot De drooglegging van de Haarlemmermeerpolder

Nadere informatie

Migratiestromen en inkomensontwikkelingen in de provincie Groningen

Migratiestromen en inkomensontwikkelingen in de provincie Groningen Migratiestromen en inkomensontwikkelingen in de provincie Groningen Mensen verhuizen om allerlei redenen. Om samen te wonen, voor werk of studie of vanwege de woning zelf. Deze verhuizingen spelen een

Nadere informatie

Demografische ontwikkeling Gemeente Koggenland Augustus 2014

Demografische ontwikkeling Gemeente Koggenland Augustus 2014 Demografische ontwikkeling Gemeente Koggenland Augustus 214 Colofon Uitgave I&O Research Van Dedemstraat 6c 1624 NN Hoorn Tel.nr. 229-282555 Rapportnummer 214-246 Datum Augustus 214 Opdrachtgever De Westfriese

Nadere informatie

PEARL: uitkomsten van de regionale bevolkings- en allochtonenprognose 2005 2025 voor provincies

PEARL: uitkomsten van de regionale bevolkings- en allochtonenprognose 2005 2025 voor provincies PEARL: uitkomsten van de regionale bevolkings- en allochtonenprognose 225 voor provincies Andries de Jong 1) In 26 hebben het Ruimtelijk Planbureau en het Centraal Bureau voor de Statistiek voor het eerst

Nadere informatie

Brabant in demografisch perspectief

Brabant in demografisch perspectief Brabant in demografisch perspectief Actuele bevolkingsontwikkelingen, prognoses en provinciaal (ruimtelijk) beleid Provinciale Raad voor de Leefomgeving 4 november 2016 Niek Bargeman Senior adviseur bevolking

Nadere informatie

HET APOLLO MODEL. studentenhuisvesting op.

HET APOLLO MODEL. studentenhuisvesting op. Utrecht HET APOLLO MODEL Het Apollo Model is tot stand gekomen op initiatief van Kences en de ministeries van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap en Binnenlandse Zaken en Koninkrijksreslaties. Met dit model

Nadere informatie

Centraal Bureau voor de Statistiek. Persbericht. Tempo vergrijzing loopt op

Centraal Bureau voor de Statistiek. Persbericht. Tempo vergrijzing loopt op Centraal Bureau voor de Statistiek Persbericht PB10-083 17 december 2010 9.30 uur Tempo vergrijzing loopt op Komende 5 jaar half miljoen 65-plussers erbij Babyboomers leven jaren langer dan vooroorlogse

Nadere informatie

Informatiebijeenkomst gemeenteraden. 25 januari 2011, Twello Gerard Sizoo

Informatiebijeenkomst gemeenteraden. 25 januari 2011, Twello Gerard Sizoo Informatiebijeenkomst gemeenteraden 25 januari 2011, Twello Gerard Sizoo Waarom aandacht voor demografie? Demografische prognoses naar beneden bijgesteld Actualisering regionaal woningbouwprogramma Vergrijzing

Nadere informatie

RIGO Research en Advies Woon- werk- en leefomgeving www.rigo.nl. Woningbehoefte voor de wijk Marickenzijde in De Ronde Venen

RIGO Research en Advies Woon- werk- en leefomgeving www.rigo.nl. Woningbehoefte voor de wijk Marickenzijde in De Ronde Venen RIGO Research en Advies Woon- werk- en leefomgeving www.rigo.nl Woningbehoefte voor de wijk Marickenzijde in De Ronde Venen De verantwoordelijkheid voor de inhoud berust bij RIGO. Het gebruik van cijfers

Nadere informatie

LEEFTIJD 1.1.2016 Bevolking Bevolking 0-19 jaar 63.028 Bevolking 20-64 jaar 155.898 Bevolking 65 jaar 51.002 In de Drechtsteden wonen momenteel bijna 270.000 mensen. In 2015 nam het aantal personen toe

Nadere informatie

Bevolkingsprognose Deventer 2015

Bevolkingsprognose Deventer 2015 Bevolkingsprognose Deventer 2015 Aantallen en samenstelling van bevolking en huishoudens Augustus 2015 augustus 2015 Uitgave : team Kennis en Verkenning Naam : John Stam Telefoonnummer : 0570 693298 Mail

Nadere informatie

Bevolkingsprognose Den Haag 2015 2

Bevolkingsprognose Den Haag 2015 2 2 3 4 De omvang en samenstelling van de bevolking is van grote betekenis voor gemeentelijk beleid en gemeentelijke dienstverlening. Om tijdig op veranderingen in te kunnen spelen is inzicht nodig in hoe

Nadere informatie

Overzichtsrapport SER Gelderland

Overzichtsrapport SER Gelderland Overzichtsrapport SER Gelderland Bevolking en participatie In opdracht van SER Gelderland September 2008 Drs. J.D. Gardenier L.T. Schudde CAB Martinikerkhof 30 9712 JH Groningen 050-3115113 cab@cabgroningen.nl

Nadere informatie

Centraal Bureau voor de Statistiek

Centraal Bureau voor de Statistiek Centraal Bureau voor de Statistiek Persbericht PB12-073 13 december 2012 9.30 uur Potentiële beroepsbevolking blijft straks op peil dankzij 65-plussers Geen langdurige krimp potentiële beroepsbevolking

Nadere informatie

Socrates TREND A variant

Socrates TREND A variant Socrates TREND A variant Kleidumerland Inhoudsopgave Inhoudsopgave...3 Samenvatting + leeswijzer...5 Woningmarkt Kleidumerland...5 Woningmarktregio Kleistreek...5 Conclusie...6 Leeswijzer...6 1 Verwachtingen

Nadere informatie

Kwalitatieve woningmarktverkenning 2010-2020 Noord-Holland. Regionale Actieprogramma s Wonen

Kwalitatieve woningmarktverkenning 2010-2020 Noord-Holland. Regionale Actieprogramma s Wonen Kwalitatieve woningmarktverkenning 2010-2020 Noord-Holland Regionale Actieprogramma s Wonen Kwalitatieve woningmarktverkenning 2010-2020 Noord-Holland Regionale Actieprogramma s Wonen Uitgevoerd in opdracht

Nadere informatie

Bevolkingsprognoses Deventer oktober 2012

Bevolkingsprognoses Deventer oktober 2012 Bevolkingsprognoses Deventer 2012 oktober 2012 Uitgave : team Kennis en Verkenning Naam : John Stam Telefoonnummer : 3298 Mail : gj.stam@deventer.nl 1 1 Samenvatting en conclusies... 3 2 Inleiding... 6

Nadere informatie

$ % $ # &'' ( ) &!'&! * +) &!'&!,, & # & -. / 0 1 1 * 2. -.! "!#

$ % $ # &'' ( ) &!'&! * +) &!'&!,, & # & -. / 0 1 1 * 2. -.! !# $%$ #&''( )&!'&!*+)&!'&!,,& #& -./ 011 *2.-. "!#! ! (31-.1 41 51 /.( 1131 ( 31 $3 6 36 1 31 0* 34*17 3 1,*/8,/$9. 6 1 3 3 * : 1 1 3 /,/$& ;3*/33 131(1 1 ( 7 6 3 / 1 1 3 (31$/ (/)1-.-7 16 3 6 6 3 11

Nadere informatie

Woonwensen en Woningbehoefte. Kenneth Gopal Kathrin Becker

Woonwensen en Woningbehoefte. Kenneth Gopal Kathrin Becker 16086-ABF Woonwensen en Woningbehoefte Kenneth Gopal Kathrin Becker 16086-ABF Opbouw presentatie I. Waar komen we vandaan? Relevante ontwikkelingen in het recente verleden II. Waar gaan we naar toe? Blik

Nadere informatie

Achtergrondinformatie Woonsymposium WONEN IN STAD.NL. SESSIE Stad maken

Achtergrondinformatie Woonsymposium WONEN IN STAD.NL. SESSIE Stad maken Achtergrondinformatie Woonsymposium WONEN IN STAD.NL SESSIE Stad maken donderdag 19 maart 2015 Stad maken Duiding en context De traditionele rollen binnen het ontwikkeltraject veranderen. De corporaties,

Nadere informatie

Bevolkingsvraagstukken in Nederland anno 2006. Grote steden in demografisch perspectief

Bevolkingsvraagstukken in Nederland anno 2006. Grote steden in demografisch perspectief Bevolkingsvraagstukken in Nederland anno 2006 Grote steden in demografisch perspectief WPRB Werkverband Periodieke Rapportage Bevolkingsvraagstukken WPRB Ingesteld door de minister van OCW Vinger aan de

Nadere informatie

Bevolkingsprognose 2010 2025 gemeente Groningen

Bevolkingsprognose 2010 2025 gemeente Groningen Deze publicatie is uitgegeven door Onderzoek en Statistiek Groningen September Bevolkingsprognose gemeente Groningen Inleiding Dit vlugschrift behandelt de bevolkingsprognose van de gemeente Groningen.

Nadere informatie

Woningmarktrapport - 4e kwartaal 2013. Gemeente Dordrecht

Woningmarktrapport - 4e kwartaal 2013. Gemeente Dordrecht Woningmarktrapport - 4e kwartaal 213 Gemeente Dordrecht Aantal verkochte woningen naar type (NVM) 1 aantal verkocht 9 8 7 6 5 4 3 2 1 Tussenwoning Hoekwoning Twee onder één kap Vrijstaand Appartement

Nadere informatie

Primos Prognose 2007. De toekomstige ontwikkeling van bevolking, huishoudens en woningbehoefte

Primos Prognose 2007. De toekomstige ontwikkeling van bevolking, huishoudens en woningbehoefte Primos Prognose 2007 De toekomstige ontwikkeling van bevolking, huishoudens en woningbehoefte Primos Prognose 2007 De toekomstige ontwikkeling van bevolking, huishoudens en woningbehoefte H.J. den Otter

Nadere informatie

Bijlage bij brief Modernisering Huurbeleid

Bijlage bij brief Modernisering Huurbeleid Bijlage bij brief Modernisering Huurbeleid Inleiding Om inzicht te krijgen in de effecten van het beleid op segregatie, is het noodzakelijk de lokale situatie en de samenstelling van de voorraad in ogenschouw

Nadere informatie

Woningmarktrapport 3e kwartaal 2015. Gemeente Rotterdam

Woningmarktrapport 3e kwartaal 2015. Gemeente Rotterdam Woningmarktrapport 3e kwartaal 215 Gemeente Rotterdam Aantal verkochte woningen naar type (NVM) 9 Aantal verkocht 8 7 6 5 4 3 2 1 Tussenwoning Hoekwoning Twee onder één kap Vrijstaand Appartement 4e kwartaal

Nadere informatie

Kwartaalbericht Woningmarkt

Kwartaalbericht Woningmarkt Woningmarktregio Parkstad In verschillende delen van ons land neemt de bevolkingsomvang af. Deze demografische krimp heeft grote gevolgen voor de woningmarkt. Parkstad Limburg is in ons land koploper op

Nadere informatie

Woningmarktrapport 4e kwartaal 2015. Gemeente Amsterdam

Woningmarktrapport 4e kwartaal 2015. Gemeente Amsterdam Woningmarktrapport 4e kwartaal 215 Gemeente Amsterdam Aantal verkochte woningen naar type (NVM) 3 Aantal verkocht 25 2 15 1 5 Tussenwoning Hoekwoning Twee onder één kap Vrijstaand Appartement 1e kwartaal

Nadere informatie

Amsterdam (incl Diemen en Amstelveen)

Amsterdam (incl Diemen en Amstelveen) Amsterdam (incl Diemen en Amstelveen) HET APOLLO MODEL Het Apollo Model is tot stand gekomen op initiatief van Kences en de ministeries van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap en Binnenlandse Zaken en Koninkrijksreslaties.

Nadere informatie

Monitor Leerdamse woningmarkt 2006

Monitor Leerdamse woningmarkt 2006 Monitor Leerdamse woningmarkt 2006 1. Inleiding Bij de vaststelling van de beleidsnota Volkshuisvesting 2005 2010 door de gemeenteraad op 14 april 2005 zijn een aantal conclusies getrokken die kenmerkend

Nadere informatie

BRABANT IN DEMOGRAFISCH PERSPECTIEF ontwikkelingen van de (West-)Brabantse bevolking trends prognoses beleidseffecten - opgaven

BRABANT IN DEMOGRAFISCH PERSPECTIEF ontwikkelingen van de (West-)Brabantse bevolking trends prognoses beleidseffecten - opgaven BRABANT IN DEMOGRAFISCH PERSPECTIEF ontwikkelingen van de (West-)Brabantse bevolking trends prognoses beleidseffecten - opgaven Regionale Collegebijeenkomst Regio West-Brabant 19 september 2012 Niek Bargeman

Nadere informatie

Demografische ontwikkeling Gemeente Enkhuizen

Demografische ontwikkeling Gemeente Enkhuizen Demografische ontwikkeling Gemeente Enkhuizen 211-225 Inhoud blz. Colofon 1. Bevolkingsontwikkeling 1 1.1 Aantal inwoners 1 1.2 Componenten van de groei 3 2. Jong en oud 6 3. Huishoudens 8 Uitgave I&O

Nadere informatie

WoON-themarapport. Woningbouwplanningen van kwantiteit naar kwaliteit

WoON-themarapport. Woningbouwplanningen van kwantiteit naar kwaliteit Woningbouwplanningen van kwantiteit naar kwaliteit Middelburg, december 2013 Colofon SCOOP 2013 Samenstelling Dick van der Wouw Nadet Somers SCOOP Zeeuws instituut voor sociale en culturele ontwikkeling

Nadere informatie

Bevolkingsprognose 2015

Bevolkingsprognose 2015 Bevolkingsprognose 2015 a Bevolkingsprognose 2015 April 2015 Colofon Dit is een uitgave van de provincie Drenthe RO15042801-Bevolkingsprognose 2015 Inhoud Samenvatting 4 1 Inleiding 6 2 De gebruikte veronderstellingen

Nadere informatie

BEGELEIDENDE NOTITIE BIJ DE RESULTATEN VAN PROGNEFF Dhr. J. Meuwissen Dhr. M. Poeth

BEGELEIDENDE NOTITIE BIJ DE RESULTATEN VAN PROGNEFF Dhr. J. Meuwissen Dhr. M. Poeth BEGELEIDENDE NOTITIE BIJ DE RESULTATEN VAN PROGNEFF 2016 BEGELEIDENDE NOTITIE BIJ DE RESULTATEN VAN PROGNEFF 2016 Dhr. J. Meuwissen Dhr. M. Poeth Maastricht, september 2016 INHOUDSOPGAVE Pagina MANAGEMENT

Nadere informatie

Wonen met Zorg in de anticipeerregio s

Wonen met Zorg in de anticipeerregio s Wonen met Zorg in de anticipeerregio s Inleiding In de komende decennia zal de bevolkingssamenstelling veranderen en zal het aandeel ouderen in de bevolking toenemen. Indien nu al bekend is hoeveel ouderen

Nadere informatie

Provincie Zuld - Holland 0 8 JULI Datum Ofitvinfiat. bfjtage(n) 1

Provincie Zuld - Holland 0 8 JULI Datum Ofitvinfiat. bfjtage(n) 1 College van Gedeputeerde Staten van de Provincie Zuid-Holland Postbus 90602 2509 LP DEN HAAG I Provincie Zuld - Holland 0 8 JULI 2016 Datum Ofitvinfiat Poslbus 1002 3130 EB Bezoekadres: Westnieuwiand 6

Nadere informatie

fluchskrift

fluchskrift Wonen in Fryslân Afgelopen jaren minder toename woningen In 2011 bedraagt de totale woningvoorraad in Fryslân 282.689 woningen. In 2000 bestond de totale woningvoorraad nog uit 261.849 woningen. Tussen

Nadere informatie

Grote gemeenten goed voor driekwart van bevolkingsgroei tot 2025

Grote gemeenten goed voor driekwart van bevolkingsgroei tot 2025 Persbericht PB13 062 1 oktober 2013 9:30 uur Grote gemeenten goed voor driekwart van bevolkingsgroei tot 2025 Tussen 2012 en 2025 groeit de bevolking van Nederland met rond 650 duizend tot 17,4 miljoen

Nadere informatie

Monitor Woningbouwproductie Noordvleugel. Woningvraag, Plancapaciteit en Productie

Monitor Woningbouwproductie Noordvleugel. Woningvraag, Plancapaciteit en Productie Monitor Woningbouwproductie Noordvleugel Woningvraag, Plancapaciteit en Productie Datum: 4 juni 2014 Inleiding monitor woningbouwproductie Noordvleugel Deze monitor vindt zijn oorsprong in de bestuurlijke

Nadere informatie

Demografische ontwikkeling Gemeente Enkhuizen

Demografische ontwikkeling Gemeente Enkhuizen Demografische ontwikkeling Gemeente Enkhuizen Andijk Opmeer Medemblik Wervershoof Enkhuizen Stede Broec Koggenland Hoorn Drechterland Inhoud blz. Colofon 1. Bevolkingsontwikkeling 1 1.1 Aantal inwoners

Nadere informatie

Demografische ontwikkelingen : onzekerheid en regionale diversiteit

Demografische ontwikkelingen : onzekerheid en regionale diversiteit Demografische ontwikkelingen 2010-2040: onzekerheid en regionale diversiteit Jan Ritsema van Eck Frank van Dam Carola de Groot Andries de Jong PBL Ruimteconferentie 21 mei 2013 Opbouw presentatie 1) Vragen

Nadere informatie

Wonen in Dordrecht. De crisis voorbij?; trends en verwachtingen. 30 november 2010

Wonen in Dordrecht. De crisis voorbij?; trends en verwachtingen. 30 november 2010 Wonen in Dordrecht De crisis voorbij?; trends en verwachtingen 30 november 2010 Inhoudsopgave 1. Wat willen we? Beleid en welke afspraken zijn er voor Dordrecht? 2. Hoe staan we er voor? Stand van zaken

Nadere informatie

Factsheets. Profielen gemeentes van Utrecht

Factsheets. Profielen gemeentes van Utrecht Factsheets Profielen gemeentes van Utrecht Leeswijzer Profielen gemeentes van Utrecht Per gemeente van de provincie Utrecht is een profiel gemaakt. Dit profiel is weergegeven op basis van vier pagina s.

Nadere informatie

Woningmarktrapport - 3e kwartaal 2013. Gemeente Haarlemmermeer

Woningmarktrapport - 3e kwartaal 2013. Gemeente Haarlemmermeer Woningmarktrapport - 3e kwartaal 213 Gemeente Haarlemmermeer Aantal verkochte woningen naar type (NVM) 12 aantal verkocht 1 8 6 4 2 Tussenwoning Hoekwoning Twee onder één kap Vrijstaand Appartement 4e

Nadere informatie

Langdurige werkloosheid in Nederland

Langdurige werkloosheid in Nederland Langdurige werkloosheid in Nederland Robert de Vries In 25 waren er 483 duizend werklozen. Hiervan waren er 23 duizend 42 procent langdurig werkloos. Langdurige werkloosheid komt vooral voor bij ouderen.

Nadere informatie

DEMOGRAFISCHE ONTWIKKELINGEN GULPEN-WITTEM OP KERNNIVEAU

DEMOGRAFISCHE ONTWIKKELINGEN GULPEN-WITTEM OP KERNNIVEAU DEMOGRAFISCHE ONTWIKKELINGEN GULPEN-WITTEM OP KERNNIVEAU DEMOGRAFISCHE ONTWIKKELINGEN GULPEN-WITTEM OP KERNNIVEAU Concept Maastricht, 19 juni 2008 Drs. J.C.G. Hensgens Drs. J.J.L. Meuwissen E,til Postbus

Nadere informatie

Fact sheet. Dienst Wonen, Zorg en Samenleven. Eigen woningbezit 1e en 2e generatie allochtonen. Aandeel stijgt, maar afstand blijft

Fact sheet. Dienst Wonen, Zorg en Samenleven. Eigen woningbezit 1e en 2e generatie allochtonen. Aandeel stijgt, maar afstand blijft Dienst Wonen, Zorg en Samenleven Fact sheet nummer 1 januari 211 Eigen woningbezit 1e en Aandeel stijgt, maar afstand blijft Het eigen woningbezit in Amsterdam is de laatste jaren sterk toegenomen. De

Nadere informatie

Provincie Noord-Holland

Provincie Noord-Holland Provincie Noord-Holland POSTBUS 3007 2001 DA HAARLEM Provinciale Staten van Noord-Holland Door tussenkomst van de Statengriffier, mr. J.J.M. Vrijburg Florapark 6, kamer L-l 04 2012 HK Haarlem 2 2OKT. 2013

Nadere informatie

Neimed Krimpbericht. Buitenlandse migratie vertraagt bevolkingskrimp JUNI 2015

Neimed Krimpbericht. Buitenlandse migratie vertraagt bevolkingskrimp JUNI 2015 JUNI 2015 Neimed Krimpbericht Buitenlandse migratie vertraagt bevolkingskrimp Het aantal inwoners daalt in de meeste Limburgse gemeenten, omdat er weinig kinderen geboren worden. De daling wordt versterkt

Nadere informatie

Auteur: Onderzoek en statistiek gemeente Dronten Datum: 28 januari 2016 Voor vragen: Feiten en cijfers 2015 Bevolking

Auteur: Onderzoek en statistiek gemeente Dronten Datum: 28 januari 2016 Voor vragen: Feiten en cijfers 2015 Bevolking Auteur: Onderzoek en statistiek gemeente Dronten Datum: 28 januari 2016 Voor vragen: h.van.eijken@dronten.nl Feiten en cijfers 2015 Bevolking Inleiding Wat is Dronten feiten en cijfers Dit document is

Nadere informatie

Samenvatting Regionaal Woningbehoefteonderzoek 2015 Gemeente Culemborg

Samenvatting Regionaal Woningbehoefteonderzoek 2015 Gemeente Culemborg Samenvatting Regionaal Woningbehoefteonderzoek 2015 Gemeente Culemborg Inleiding Op 12 mei 2015 is het regionale Woningbehoefteonderzoek (WBO) vrij gegeven. Dit WBO biedt input voor de lokale woonvisie.

Nadere informatie

Analyse van de markt voor (bestaande) huurwoningen in de Gemeente Steenwijkerland

Analyse van de markt voor (bestaande) huurwoningen in de Gemeente Steenwijkerland Analyse van de markt voor (bestaande) huurwoningen in de Gemeente Steenwijkerland drs. J.E. den Ouden 1-11-2013 Bevolking De gemeente Steenwijkerland telt momenteel circa 43.400 inwoners. Het inwonertal

Nadere informatie

Monitor sociale woningvoorraad stadsregio Rotterdam

Monitor sociale woningvoorraad stadsregio Rotterdam Monitor sociale woningvoorraad stadsregio Rotterdam Monitor sociale woningvoorraad stadsregio Rotterdam G.H. van der Wilt en W.H.M. van der Zanden Centrum voor Onderzoek en Statistiek (COS) April 2012

Nadere informatie

Gedeputeerde Staten. 2012 HK Haarlem. Betreft: beantwoording motie positie starters op de woningmarkt (M2-3/5-3-2-12) Geachte leden,

Gedeputeerde Staten. 2012 HK Haarlem. Betreft: beantwoording motie positie starters op de woningmarkt (M2-3/5-3-2-12) Geachte leden, Provinciale Staten van Noord-Holland door tussenkomst van de Statengriffier, mr. J.J.M. Vrijburg Florapark 6, kamer L-104 2012 HK Haarlem Gedeputeerde Staten Uw contactpersoon J.J. Kluit BEL Doorkiesnummer

Nadere informatie

Economische monitor. Voorne PutteN 5 GEMEENTEN. 4 e editie. Opzet en inhoud

Economische monitor. Voorne PutteN 5 GEMEENTEN. 4 e editie. Opzet en inhoud 4 e editie Economische monitor Voorne PutteN Opzet en inhoud In 2010 verscheen de eerste editie van de Economische Monitor Voorne-Putten, een gezamenlijk initiatief van de vijf gemeenten Bernisse, Brielle,

Nadere informatie

Onderbouwing Ladder voor Duurzame Verstedelijking Gemeentehuis Leusden

Onderbouwing Ladder voor Duurzame Verstedelijking Gemeentehuis Leusden Onderbouwing Ladder voor Duurzame Verstedelijking Gemeentehuis Leusden 10 februari 2016 Eindrapportage Status: Eindrapportage Datum: 10 februari 2016 Een product van: Bureau Stedelijke Planning bv Oosthaven

Nadere informatie

Monitor Woningproductie Noordvleugel 2016 Woningvraag, Plancapaciteit en Productie

Monitor Woningproductie Noordvleugel 2016 Woningvraag, Plancapaciteit en Productie Monitor Woningproductie Noordvleugel 2016 Versie juni 2016 Inleiding In deze derde monitor woningproductie wordt in vogelvlucht een weergave gegeven van de cijfers die op dit moment beschikbaar zijn. Het

Nadere informatie

Krimp Prognose 2010-2025

Krimp Prognose 2010-2025 Provincie: (Stads)regio gemeenten: Limburg Profiel gemeente: Maastricht Zuid-Limburg: Maastricht, Sittard-Geleen en Heerlen Regio: 35 Aanbod van leegstand Leegstand per stad: Huidige leegstand: aantal

Nadere informatie

Vergrijzing, verkleuring en individualisering. Voor wie verstandig handelt!

Vergrijzing, verkleuring en individualisering. Voor wie verstandig handelt! Vergrijzing, verkleuring en individualisering Trendsamenvatting Naam Definitie Scope Conclusies Invloed Impact Bronnen Vergrijzing, verkleuring en individualisering De wereldbevolking neemt toe, waarbij

Nadere informatie