Aanval op de uitval. perspectief en actie

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Aanval op de uitval. perspectief en actie"

Transcriptie

1 Aanval op de uitval perspectief en actie

2 Fatma wil fysiotherapeut worden. En dat kan ze ook. Maar ze heeft nog een wel een lange leerloopbaan te gaan. Er kan in die leerloopbaan van alles misgaan waardoor ze haar droom niet kan waarmaken. Want het aantal leerlingen dat voortijdig afhaakt is nog altijd groot. Gelukkig begint het aantal nieuwe voortijdig schoolverlaters te dalen ( in 2002, in 2004 en in 2005), maar de aanval op de uitval gaat door! Niet alleen vanwege Fatma, maar voor ons allemaal. Europa heeft een goed opgeleide beroepsbevolking hard nodig om ook in de toekomst haar concurrentiepositie te behouden. De minister en staatssecretaris van OCW willen samen met alle betrokkenen het aantal nieuwe schooluitvallers terugbrengen tot maximaal in Daarvoor moet meer gebeuren dan alleen het verspreiden van de extra miljoenen die het kabinet heeft vrijgemaakt voor deze aanval (van 81 miljoen in 2006 tot 270 miljoen in 2010). Scholen, gemeenten, RMC s, zorginstellingen, de werkgevers, de rijksoverheid, CWI s, politie, justitie, ouders en kinderen moeten gezamenlijk de schooluitval aanpakken. Het aanvalsplan in kort bestek De aanval op de uitval wordt ingezet op twee fronten. We willen ten eerste dat veel minder leerlingen stoppen met school voordat ze een startkwalificatie hebben. Ten tweede willen we de leerlingen die toch uitvallen beter en sneller begeleiden naar school, werk of slimme combinaties van die twee. We willen scholen niet tot in detail vertellen hoe ze uitval moeten voorkomen. De school zelf kent de leerlingen, kent de omgeving van de school en ziet dagelijks wat er mis gaat. Maar er zijn wel vier thema s bij het voorkomen van uitval die elke school en professional zal herkennen. Vroege preventie: als Fatma thuis geen Nederlands spreekt, heeft ze extra hulp nodig om geen achterstanden op te lopen. Soepele overgangen: als Fatma overstapt naar vervolgonderwijs, mag ze niet zomaar in het diepe gegooid worden. Een overgang is altijd moeilijk en scholen moeten die overgangen goed begeleiden. Bij de les houden: als Fatma spijbelt, kan dat het begin van het einde van haar droom zijn. Ze moet daarom letterlijk en figuurlijk bij de les gehouden worden. De praktijk als leermeester: we houden Fatma niet bij de les, als zij bij onderwijs vooral denkt aan een hoge stapel boeken. De praktijk is voor Fatma de belangrijkste leermeester. Binnen de huidige bekostiging en regelgeving kunnen scholen zelf al heel veel doen om met deze thema s aan de slag te gaan. Bijvoorbeeld met behulp van de good practices die we hebben verzameld en die te vinden zijn op Als Fatma dan toch uitvalt - en soms kun je dat niet voorkomen is het nodig te kijken naar wat er precies met haar aan de hand is en waar zij mee geholpen is. Hier past een persoonlijke benadering, want elke leerling is uniek. Om met het aanvalsplan een vliegende start te maken, gaat OCW deze zomer nog met gemeenten en scholen in twaalf RMC-regio s overeenkomsten sluiten. De belangrijkste afspraak is daarbij dat gemeenten en scholen het aantal uitvallers binnen één jaar met 10% terugbrengen. Ze kiezen daarbij zelf de instrumenten waarmee ze dit doel willen bereiken, bijvoorbeeld uit de beschreven good practices. Hiervoor is geld beschikbaar (in totaal 16 miljoen voor de 12 regio s). Vervolgens houden we deze lijn vast en zal het aantal nieuwe uitvallers in 2010 maximaal zijn.

3 1 Aanpakken bij de bron Het probleem wordt aangepakt bij de bron door taal- en leerachterstanden vroeg in de leerloopbaan te bestrijden. Maar ook door zorgleerlingen vanuit een gezamenlijk team van zorginstellingen en de school te helpen met hun problemen. Dit gebeurt door onder andere de volgende maatregelen: Uitbreiden van het aantal schakelklassen/summerschools. Het bereik van voor- en vroegschoolse educatie wordt uitgebreid van 50% naar 70% van de doelgroep in Meer zorgadviesteams in het mbo voor leerlingen met gedragsproblemen en / of zorgbehoeften. Hierin wordt 10 miljoen per jaar extra geïnvesteerd.

4 2 Soepele overgangen Een slechte aansluiting tussen primair en voortgezet onderwijs kan het begin zijn van problemen in de leerloopbaan. Bij de overgang van vmbo naar mbo vindt veel uitval plaats. Een doorlopende leerlijn met soepele overgangen voorkomt dat leerlingen uitvallen. Structurele versterking voor begeleiding van zorgleerlingen op mbo niveau 1-2. Zorgleerlingen kunnen hiermee in het mbo dezelfde intensieve begeleiding krijgen, als die nu in het vmbo bij het leerwegondersteunend onderwijs wordt geboden. Hierdoor kunnen zij succesvol doorstromen van vmbo naar mbo om daar een startkwalificatie te halen. Hier wordt 60 miljoen extra per jaar voor uitgetrokken. Samen met de Taskforce Jeugdwerkloosheid is aan alle RMC-regio s een handreiking aangeboden over het succesvolle preventieproject bij de overgang van het vmbo naar het mbo. Voor de uitvoering van dit project is eenmalig per regio beschikbaar gesteld.

5 3 Bij de les blijven Uitval begint vaak bij spijbelen. Als je leerlingen met problemen wilt helpen, moet je ze wel kunnen bereiken. Leerlingen moeten niet alleen beter, maar ook langer bij de les gehouden worden. Daarom wordt de leerplicht verlengd tot de achttiende verjaardag. Dit betekent overigens niet dat de leerling persé langer in het klaslokaal moet zitten, want leren kan ook gecombineerd worden met werken. Met behulp van het onderwijsnummer wordt samen met de Informatie Beheer Groep hard gewerkt aan een verregaande registratieverbetering. De uitwisseling van gegevens tussen de IBG en de RMC s, waarmee nu wordt geëxperimenteerd, zal bij bewezen succes in het studiejaar landelijk worden ingevoerd. Voor leerlingen die nog geen startkwalificatie hebben gehaald, wordt de leerplicht verlengd tot de 18e verjaardag. In combinatie met andere maatregelen van de Aanval op de uitval leidt dit tot vermindering van het aantal schoolverlaters. Hier wordt 16 miljoen per jaar voor uitgetrokken, oplopend tot 130,5 miljoen in OCW onderzoekt hoe de uitvoering van de Leerplichtwet en RMC-regelgeving kan worden verbeterd en hoe beide functies elkaar kunnen versterken. Een goede samenwerking is immers de sleutel tot een betere informatievoorziening.

6 4 De praktijk als leermeester Leerlingen moeten na het voltooien van de opleiding een plek op de arbeidsmarkt kunnen vinden. Sommige leerlingen leren sowieso graag in de praktijk. Daarom: meer praktijk op school, meer praktijkgericht onderwijs en meer stages. Werving van extra stage- en simulatieplaatsen voor jongeren die moeilijk plaatsbaar zijn op gewone stageplaatsen. Hier wordt 35 miljoen per jaar extra voor uitgetrokken. Per 2006/2007 tellen jongeren die zich hebben ingeschreven voor een beroepsbegeleidende leerweg-opleiding, maar op 31 december nog geen geschikte stageplaats hebben gevonden, mee in de bekostiging van ROC s. ROC s worden hierdoor gestimuleerd jongeren actief te begeleiden naar een stageplaats.

7 Als ze toch uitvallen Als er dan toch uitval optreedt, onderscheiden we allereerst twee groepen uitvallers die elk om een geheel andere aanpak vragen: Jongeren die bewust en weloverwogen kiezen voor werk boven school. Hoewel we het niet toejuichen, accepteren we de keuze van deze jongeren voor werk boven school en doen we het uiterste om ze in hun werk toch aan een startkwalificatie te helpen. Ook als de school niet meer betrokken is, kunnen zij erkenning krijgen voor wat zij in de praktijk geleerd hebben. Voor jongeren die, om verschillende redenen, niet gemotiveerd zijn om op school te blijven, maar wel de capaciteiten hebben, wordt een zogenaamde derde leerweg ontwikkeld waarbij de deelnemers leren in de praktijk. Zij kunnen dan, onder regie van het ROC, direct vanuit het vmbo aan het werk en toch blijven leren om een startkwalificatie te halen. Jongeren die stoppen met school zonder uitzicht op een stabiele plaats op de arbeidsmarkt. Deze groep bestaat uit jongeren met zeer verschillende achtergronden, verschillende problemen en verschillende uitvalmotieven. Hun situatie moet op één plek op een persoonlijke manier worden beoordeeld. Dan pas kunnen deze jongeren goed begeleid worden naar school, naar werk of naar een combinatie van die twee. In enkele gevallen zal eerst andere hulpverlening, zoals psychologische hulp of een gedragscorrigerend traject, nodig zijn voordat verdere begeleiding mogelijk is. Jongeren verdwijnen in het begeleidingstraject geen moment uit beeld en hoeven niet bij elke nieuwe instantie waar ze mee te maken krijgen opnieuw door een ingewikkelde intakeprocedure heen.

8 Samen verantwoordelijk Schooluitval is een probleem dat ons allemaal raakt en waar we met zijn allen de schouders onder moeten zetten. Bij de uitvoering van het beleid zijn veel partijen betrokken, want het is nu eenmaal een complex probleem waarin onderwijs, werk, zorg, justitie en werkgevers allemaal een rol spelen. De bestuurlijke regie bij de uitval van jongeren ligt bij de gemeenten. Bij het begeleiden van jongeren is het RMC de belangrijkste uitvoerder. Bij het voorkomen van uitval is natuurlijk de school aan zet. Want die weet als geen ander wat er speelt bij jongeren die dreigen uit te vallen. Een school die op een actieve manier verantwoordelijkheid neemt om uitval te voorkomen neemt kennis van good practices die bij andere scholen goed blijken te werken om uitval te voorkomen en onderzoekt of die aanpak overgenomen kan worden; houdt contact met jongeren bij de overgang van VO naar MBO totdat ze een plek in het vervolgonderwijs hebben gevonden; draagt zo veel mogelijk (en zo zorgvuldig mogelijk) informatie over zorgleerlingen over bij overgangen in de leerloopbaan (van PO naar VO en van VO naar MBO); onderhoudt contact met de ouders, met name bij leerlingen met een verhoogd uitvalrisico; ondersteunt de jongeren actief bij het vinden van een stage; zoekt en onderhoudt zelfstandig contact met werkgevers in de regio van de school om afspraken over samenwerking te maken. Contact Voor meer informatie en actualiteiten over voortijdig schoolverlaten kunt u terecht op onze website. Hier vindt u tevens het complete aanvalsplan tegen schooluitval.

Jong Nieuw-West. Uitvoering actielijnen Jeugd en Onderwijs in Nieuw-West 2013-2015

Jong Nieuw-West. Uitvoering actielijnen Jeugd en Onderwijs in Nieuw-West 2013-2015 Jong Nieuw-West Uitvoering actielijnen Jeugd en Onderwijs in Nieuw-West 2013-2015 Samenvatting Stadsdeel Nieuw-West kent relatief veel kwetsbare gezinnen en risicojongeren. Het stadsdeel treft de komende

Nadere informatie

SAMEN STERKER DAN ALLEEN?

SAMEN STERKER DAN ALLEEN? SAMEN STERKER DAN ALLEEN? Voortgezet onderwijs en gemeenten Een uitgave in het kader van het landelijk LEA-ondersteuningstraject (OCW) 2 INHOUDSOPGAVE Samenvatting 5 1 Inleiding 9 2 De educatieve agenda

Nadere informatie

Voortijdig van school

Voortijdig van school Foto: Martine Sprangers Onduidelijkheid over aantallen schoolverlaters Voortijdig van school Door Gert van den Berg 16 Jongeren die de school niet afmaken, lopen grote kans om werkloos te worden. En als

Nadere informatie

KIEZEN MOET [JE] KUNNEN Z E S PRAKTIJ K V O O R B E E L D E N VA N S T U D I E- EN BEROEPSKEUZEORIËNTAT I E I N H E T V M B O

KIEZEN MOET [JE] KUNNEN Z E S PRAKTIJ K V O O R B E E L D E N VA N S T U D I E- EN BEROEPSKEUZEORIËNTAT I E I N H E T V M B O KIEZEN MOET [JE] KUNNEN Z E S PRAKTIJ K V O O R B E E L D E N VA N S T U D I E- EN BEROEPSKEUZEORIËNTAT I E I N H E T V M B O KIEZEN MOET [JE] KUNNEN 2 Voorwoord Help ze kiezen! Een realistische en doordachte

Nadere informatie

Zoveel mogelijk kinderen samen naar school

Zoveel mogelijk kinderen samen naar school Zoveel mogelijk kinderen samen naar school 2 inleiding De wet is gewijzigd en dat brengt vernieuwingen met zich mee op de basisschool. Met de invoering van de wet Passend Onderwijs per 1 augustus 2014

Nadere informatie

Entreeopleidingen en het bindend studieadvies VERSIE 2.0

Entreeopleidingen en het bindend studieadvies VERSIE 2.0 Entreeopleidingen en het bindend studieadvies VERSIE 2.0 Titel : Entreeopleidingen en het bindend studieadvies Project/Werkgroep : Werkgroep bindend studieadvies Auteur(s) : Mieke de Haan MBO Raad : Houttuinlaan

Nadere informatie

Meer dan het gewone. CVO op weg naar 2020. Vereniging voor Christelijk Voortgezet Onderwijs te Rotterdam en omgeving

Meer dan het gewone. CVO op weg naar 2020. Vereniging voor Christelijk Voortgezet Onderwijs te Rotterdam en omgeving Meer dan het gewone CVO op weg naar 2020 Vereniging voor Christelijk Voortgezet Onderwijs te Rotterdam en omgeving Meer dan het gewone CVO op weg naar 2020 CVO Rotterdam en omgeving Rotterdam, oktober

Nadere informatie

Over leerloopbanen en loopbaanleren. Loopbaancompetenties in het (v)mbo

Over leerloopbanen en loopbaanleren. Loopbaancompetenties in het (v)mbo Over leerloopbanen en loopbaanleren Loopbaancompetenties in het (v)mbo F. Meijers, M. Kuijpers & J. Bakker Februari 2006 Dit onderzoek wordt gesubsidieerd door: Samenwerkende brancheorganisaties beroepsonderwijs

Nadere informatie

Niemand kan het. alleen!

Niemand kan het. alleen! Niemand kan het alleen! 1 Niemand kan het alleen! 2 1 Voorwoord In Nederland werken we met veel partijen hard aan de toekomst van de jeugd. We bouwen aan goed onderwijs, toegankelijke jeugdzorg, jeugdbeleid

Nadere informatie

Stad om op te groeien Kadernota Integraal Jeugdbeleid Groningen 2011-2014

Stad om op te groeien Kadernota Integraal Jeugdbeleid Groningen 2011-2014 Stad om op te groeien Kadernota Integraal Jeugdbeleid Groningen 2011-2014 Stad om op te groeien Kadernota Integraal Jeugdbeleid Groningen 2011-2014 Dienst Onderwijs Cultuur Sport en Welzijn, gemeente Groningen

Nadere informatie

Focus op Onderwijstraject

Focus op Onderwijstraject Focus op Onderwijstraject Een handreiking voor een doorlopend onderwijstraject voor, tijdens en na gesloten verblijf Focus op onderwijstraject 2 Focus op Onderwijstraject Een handreiking voor een doorlopend

Nadere informatie

Handreiking aanbod jongeren 16 23 jaar. De transitie naar volwassenheid

Handreiking aanbod jongeren 16 23 jaar. De transitie naar volwassenheid Handreiking aanbod jongeren 16 23 jaar De transitie naar volwassenheid Naam project: Handreiking aanbod jongeren 16 tot 23 Opdrachtgever: FoodValley Gemeenten Opsteller advies: Ernst van Berkum Versienummer:

Nadere informatie

Ook deze jeugd heeft de toekomst!

Ook deze jeugd heeft de toekomst! Ook deze jeugd heeft de toekomst! In de tijden van bezuinigingen wordt volop gekeken waar het voor minder kan. Uitkeringen staan onder druk en wie maar enigszins kan werken, moet aan de slag. Op papier

Nadere informatie

leerling passend onderwijs maken we samen

leerling passend onderwijs maken we samen Om de Om de leerling 1 leerling passend onderwijs maken we samen Inhoud Doorgaande lijnen... 1 Zorgwekkend ziekteverzuim... 2 Thuiszitters... 3 Van VSO naar arbeid... 4 Bovenschoolse arrangementen... 5

Nadere informatie

Zag je het maar. Kansen voor jongeren met een licht verstandelijke beperking

Zag je het maar. Kansen voor jongeren met een licht verstandelijke beperking Zag je het maar Kansen voor jongeren met een licht verstandelijke beperking Dit is een folder van het netwerk Gewoon meedoen. Het netwerk bestaat uit elf (branche)- organisaties die samenwerken en eraan

Nadere informatie

Wat kan Altra bieden?

Wat kan Altra bieden? Wat kan Altra bieden? Specialistische jeugd & opvoedhulp Passend onderwijs Speciaal onderwijs Aanmelden voor specialistische jeugdhulp van Altra: 06-11759999 of aanmeldpunt@altra.nl Aanmelden voor crisishulp:

Nadere informatie

Stichting Platforms Vmbo. Wat moet en wat mag in de onderbouw vmbo

Stichting Platforms Vmbo. Wat moet en wat mag in de onderbouw vmbo Stichting Platforms Vmbo Wat moet en wat mag in de onderbouw vmbo Stichting Platforms Vmbo Wat moet en wat mag in de onderbouw vmbo 1 Onderwijsinhoud 2 Onderwijsvormgeving 3 Onderwijs aan zorgleerlingen

Nadere informatie

Bureau Onderzoek Gemeente Groningen, oktober 2005

Bureau Onderzoek Gemeente Groningen, oktober 2005 Hoe werk jij? Methodiekontwikkeling bij de dienst SOZAWE Jeanine Vosselman Monique Beukeveld Bureau Onderzoek Gemeente Groningen, oktober 2005 Bureau Onderzoek heeft als kernactiviteiten instrumentontwikkeling

Nadere informatie

Advies. De school en leerlingen met gedrags problemen

Advies. De school en leerlingen met gedrags problemen Advies De school en leerlingen met gedrags problemen De school en leerlingen met gedrags problemen Colofon De Onderwijsraad is een onafhankelijk adviescollege, opgericht in 1919. De raad adviseert, gevraagd

Nadere informatie

Suzanne Beek, Arie van Rooijen & Cees de Wit. Samen. kun je meer dan alleen. Educatief partnerschap met ouders in primair en voortgezet onderwijs

Suzanne Beek, Arie van Rooijen & Cees de Wit. Samen. kun je meer dan alleen. Educatief partnerschap met ouders in primair en voortgezet onderwijs Suzanne Beek, Arie van Rooijen & Cees de Wit Samen kun je meer dan alleen Educatief partnerschap met ouders in primair en voortgezet onderwijs Colofon Deze brochure is één van de opbrengsten van een project

Nadere informatie

Cohort 2011 Lioonderzoek Ellen van Kooten - Spreeuw

Cohort 2011 Lioonderzoek Ellen van Kooten - Spreeuw Titel Inleverdatum Cohort 2011 Lioonderzoek Ellen van Kooten - Spreeuw Mon 30 Mar 2015 08:23:22 PM CEST 13% 7% Bron: Hogeschool van Amsterdam - DMR 2 (Domein Maatschappij en Recht) (01/22/2015) 5% Bron:

Nadere informatie

Lessen over diversiteitsbeleid. bij gemeenten, provincies en waterschappen

Lessen over diversiteitsbeleid. bij gemeenten, provincies en waterschappen Lessen over diversiteitsbeleid 1 bij gemeenten, provincies en waterschappen 2 L e s s e n o v e r d i v e r s i t e i t s b e l e i d b i j g e m e e n t e n, provincies en waterschappen 3 Lessen over

Nadere informatie

Optimaal verbinden van leren en werken Alexander Rinnooy Kan, voorzitter SER. Wat is de stand van zaken van de Nederlandse arbeidsmarkt?

Optimaal verbinden van leren en werken Alexander Rinnooy Kan, voorzitter SER. Wat is de stand van zaken van de Nederlandse arbeidsmarkt? Optimaal verbinden van leren en werken Alexander Rinnooy Kan, voorzitter SER Wat is de stand van zaken van de Nederlandse arbeidsmarkt? Rinnooy Kan start met de melding dat de aansluiting van het onderwijs

Nadere informatie

Stadjers van A tot Z. Aanvalsplan laaggeletterdheid 2010-2014 Gemeente Groningen

Stadjers van A tot Z. Aanvalsplan laaggeletterdheid 2010-2014 Gemeente Groningen Stadjers van A tot Z Aanvalsplan laaggeletterdheid 2010-2014 Gemeente Groningen De strijd tegen laaggeletterdheid is het effectiefst wanneer hij op lokaal niveau wordt gevoerd. Daarom is in het Aanvalsplan

Nadere informatie

Gescheiden als partner, verbonden als ouder

Gescheiden als partner, verbonden als ouder Gescheiden als partner, verbonden als ouder 1 januari 2015 1 U heeft contact met Jeugdbescherming Gelderland, omdat er zorgen zijn over uw kind of de kinderen, mogelijk mede als gevolg van problemen met

Nadere informatie

Goed voorbereid naar school. Samen aan de slag met taalachterstand

Goed voorbereid naar school. Samen aan de slag met taalachterstand Goed voorbereid naar school Samen aan de slag met taalachterstand Inhoud Interviews Jan Paantjens, wethouder maatschappelijke ontwikkeling in de gemeente Halderberge: Het ITJ rapport was een soort gratis

Nadere informatie

Opvoedingsondersteuning aan gezinnen met jonge kinderen door vrijwilligsters Succesvolle werkwijzen binnen Moeders Informeren Moeders (MIM)

Opvoedingsondersteuning aan gezinnen met jonge kinderen door vrijwilligsters Succesvolle werkwijzen binnen Moeders Informeren Moeders (MIM) Opvoedingsondersteuning aan gezinnen met jonge kinderen door vrijwilligsters Succesvolle werkwijzen binnen Moeders Informeren Moeders (MIM) ~ 7 ~ Opvoedingsondersteuning aan gezinnen met jonge kinderen

Nadere informatie

Winst door verbinden werk, activering en maatschappelijke ondersteuning

Winst door verbinden werk, activering en maatschappelijke ondersteuning Winst door verbinden werk, activering en maatschappelijke ondersteuning Verkenning voor gemeenten en partners In opdracht van het ministerie van SZW en het ministerie van VWS Oktober 2012 1 Inleiding 3

Nadere informatie

Zorg voor senioren; hoe eerder, hoe beter! Beschrijving van het project Buurtcontactpersonen in Utrecht Binnenstad en Utrecht Noordoost

Zorg voor senioren; hoe eerder, hoe beter! Beschrijving van het project Buurtcontactpersonen in Utrecht Binnenstad en Utrecht Noordoost Zorg voor senioren; hoe eerder, hoe beter! Beschrijving van het project Buurtcontactpersonen in Utrecht Binnenstad en Utrecht Noordoost Stade Advies Utrecht, mei 2008 Lous Brouwer in opdracht van i.s.m.

Nadere informatie