$FFRXQWDQWVPHWHHQUHFKWHUXJ

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "$FFRXQWDQWVPHWHHQUHFKWHUXJ"

Transcriptie

1 63((&+ 'HKHHU)ULWV%RONHVWHLQ Lid van de Europese Commissie verantwoordelijk voor Interne Markt en Belastingzaken $FFRXQWDQWVPHWHHQUHFKWHUXJ Toespraak ter gelegenheid van de uitreikking van de Henri Sijthoff Prijs $PVWHUGDPRNWREHU

2 De recente boekhoudschandalen in de Verenigde Staten raken de fundamenten van de moderne economie die is gebouwd op een juiste en zorgvuldige financiële verslaggeving. Een onderneming die de regels van goede boekhouding niet respecteert, komt eerder vroeg dan laat terecht in drijfzand. Aandeelhouders lopen het risico hun belegde vermogen in rook te zien opgaan als bedrijven hun resultaten voortdurend te gunstig voorstellen. In de politiek is creatief boekhouden al een gevaarlijke activiteit maar in het bedrijfsleven is het dodelijk. Niemand kan de macht van de feiten ontlopen. De bekende econoom John Kenneth Galbraith noemt de boekhoudschandalen,,de ergst ramp sinds In een gesprek met de Volkskrant van 5 oktober jl. zegt hij dat de macht in de moderne economie is overgegaan van de eigenaars en investeerders naar het management. Volgens hem vormen de bestuurders van bedrijven een,,leidinggevende bureaucratie die de dienst uitmaakt en die probeert aandeelhouders zoet te houden met prachtig ogende kwartaalcijfers. Het kwaad zit, zo meent Galbraith, in het managerial capitalism. Galbraith die als Keynesiaan een actieve rol voor de overheid ziet weggelegd, neemt de gelegenheid te baat zich uit te roepen tot de winnaar van het economische debat. Hij zegt:,,ik geloof dat de ideeënstrijd tussen Milton Friedman en mij in mijn voordeel is beslecht. Milton is een oude vriend. Maar ik zou zeggen dat de voortstuwende kracht van de economie in onze tijd meer uit mijn hoek is gekomen dan uit de zijne. Milton is een elegante exponent van de groep die in het stof moest bijten. Milton Friedman is altijd een pleitbezorger van de vrije markt geweest. Volgens hem stuwt het vrije ondernemerschap de economie voort. Economen als Galbraith, en ook veel politici, maken echter een denkfout in hun kritiek op de ideeën van Friedman. Ze denken namelijk dat vrije markt totale vrijheid betekent en daarmee regelloosheid. Dat is niet juist. Een vrije markteconomie kan zich slechts krachtig ontwikkelen indien er een geëffend speelveld is voor verschillende concurrenten. De overheid is in dit concept geen speler maar regelgever. Zij maakt een wettelijk kader dat voor alle marktpartijen gelijk is en dat misbruik van dominante posities voorkomt. Zij is regelgever en in veel gevallen toezichthouder. De vrije markt is geen anarchie; er heerst geen wet van de jungle. Integendeel, het is een open markt die elke partij toegang geeft onder gelijke voorwaarden. De voortstuwende kracht van de economie waarover Galbraith spreekt is niet de overheid, maar eerlijke concurrentie. De overheid bepaalt de kwaliteitseisen van het voedsel. Het is echter aan de bakkers om de broden te bakken in de vormen en maten die de consument verkiest. De winnaar van concurrentie is de consument. Ook financiële verslaggeving is gebonden aan wettelijke kaders die ervoor moeten zorgen dat aandeelhouders en potentiële investeerders een goed beeld krijgen van de financiële situatie van een onderneming. Boekhouden en financiële verslaggeving komen voort uit een Europese traditie. De Italiaan Luca Pacioli ontwikkelde meer dan 500 jaar geleden het systeem van dubbelboekhouden. Engelsen en Fransen hebben inhoudelijke verslaggeving beginselen ontwikkeld zoals la permance des pertes et des profits. Financiële verslaggeving evolueert en moet zich altijd aanpassen aan nieuwe ontwikkelingen en aan de menselijke creativiteit om boekhoudkundige principes te omzeilen. 2

3 Die menselijke creativiteit is groot, evenals de druk om elk kwartaal betere cijfers voor te leggen. De belangrijkste drijfveer van een onderneming is continuïteit. Die vereist denken en handelen op een lange termijn. Maar de economische druk om steeds betere winstcijfers te presenteren, heeft in de financiële verslaggeving een korte-termijn-reflex doen ontstaan. Ooit werden de financiële resultaten één keer per jaar gepresenteerd. Daarna veranderde dat tijdsbestek in een half jaar en nu worden de cijfers per kwartaal bekendgemaakt. Het gevolg is dat bestuurders van een onderneming onder druk staan om op korte termijn klinkende resultaten te laten zien. Dat is niet vol te houden en na de eerste tegenvaller duikt de verleiding van creatief boekhouden op. Of zoals men in het Engels zegt: cooking the books and fiddling the figures. Het juryrapport van de recente verkiezing van het slechtste jaarverslag van Nederland, de miss ugly verkiezing, laat dat spanningsveld zien. Duurzaamheid moet in toenemende mate wijken voor snel succes. Sommige bestuurders van ondernemingen laten zich verleiden tot het schilderen van te rooskleurige beelden teneinde de hoge winstverwachtingen waar te maken. Maar het snelle succes is niet per definitie duurzaam. Volgens Pieter Lakeman, luis in de pels van velen, zien we nu de gevolgen. In een recent vraaggesprek zei hij:,,je kunt als belegger geen jaarrekening vertrouwen. Een van de redenen van dit cooking of books is volgens Lakeman dat bestuurders van grote Nederlandse bedrijven de resultaten kunstmatig verhogen om zichzelf te verrijken. Niet continuïteit maar egoïsme is de leidraad. In dat geval zijn de bestuurders er niet om de aandeelhouders te bedienen, zoals in een vrije markt economie zou moeten, maar om zichzelf te bedienen. De scepsis van Lakeman zit dus dicht bij die van Galbraith. Wat moeten wij nu doen? Moeten we terug naar het concept van Galbraith en een Keynesiaans beleid voeren met de overheid als speler, regelgever en toezichthouder? Ik denk het niet. Met een Keynesiaans beleid van oplopende overheidstekorten zouden we terugvallen in de fouten van de jaren zeventig. Nee, de overheid moet haar rol als regelgever serieus nemen en tekortkomingen in de financiële verslaggeving wegnemen door verbeterde wetgeving en toezicht. De vrije markt moet voor iedereen een open en geëffend speelveld zijn, wat betekent dat de trukendoos met creatief boekhouden moet worden gesloten. 3

4 Volgens mij is door de onredelijke druk hoge winstcijfers voor te leggen een praktijk ontstaan die ertoe heeft geleid dat de kwaliteit van de financiële verslaggeving nu lager ligt dan tien jaar geleden. Dat kwaliteitsverlies heeft verschillende oorzaken. 1) Een eerste tekortkoming is het feit dat beloningsstructuren van managers te vaak op aandelenkoersen zijn gebaseerd. Dat geeft bestuurders van ondernemingen disproportionele prikkels om financiële uitkomsten te manipuleren op basis van opgeschroefde markverwachtingen. De spanning tussen de kort termijn en de lange termijn dringt zich onmiddellijk op. Want het is zeer de vraag of die aandelenkoersafhankelijke beloningen wel tot duurzame VKDUHKROGHUYDOXH leiden. Dergelijke beloningen leiden, gezien de menselijke geest, eerder tot kortzichtig opportunistisch gedrag van managers, veelal ten koste van aandeelhouders. Wie durft er bij de huidige situatie op de aandelenmarkten nog te spreken over ³VKDUHKROGHU YDOXH? Dat was het concept bij uitstek van een aantal jaar geleden maar het werd weggedrukt door de JOLWWHUDQGJODPRXU van het snelle succes. Ik ben voor een oriëntatie op de lange termijn want de belangen zijn groot. Het gaat niet alleen om aandeelhouders. Lage aandelenkoersen hebben ook gevolgen voor werknemers via pensioenfondsen. Juist voor Nederland met zijn goed ontwikkelde systeem van pensioenfondsen is dit essentieel. 2) Een tweede oorzaak van het kwaliteitsverlies is de permanente ontwikkeling van afgeleide financiële instrumenten, de zogenoemde ILQDQFLDO HQJLQHHULQJ. Dat is voor de financiële verslaggeving een nieuwe Olympische tak van sport. Vrijwel elke dag komen er nieuwe financiële instrumenten op de markt. Hoe moeten die nieuwe instrumenten worden verwerkt in een boekhoudkundig stelsel dat er niet op is voorzien? Sommigen vinden het wenselijk de µidluydoxh DFFRXQWLQJ te beoordelen in het licht van de doelstelling van de jaarrekening. Anderen twijfelen daar aan. Daarnaast zijn er juridische bedrijfsconstructies die tot doel hebben bepaalde zaken buiten de jaarrekening te houden. Ook hier ligt een uitdaging voor financiële verslaggeving. 3) Een derde element is de macht van pressiegroepen. Het is niet verwonderlijk dat deskundigen die boekhoudkundige regels vervaardigen moeite hebben de snel veranderende verschijnselen te volgen. Het doel is ervoor te zorgen dat deze verschijnselen op een adequate manier in de jaarrekening worden verantwoord. Maar er zijn krachten die dit frustreren. De aandelengebaseerde beloningen hoeven in de VS niet als kosten te worden verantwoord. Dat komt door het ontbreken van regelgeving. In andere gevallen is het moeilijk goede en pragmatische standaarden te ontwikkelen, zoals ingeval IAS 39 omtrent de net genoemde µidluydoxh. Ik ben er van overtuigd dat dit soort moeilijkheden niet, zoals in de VS wordt opgelost door bijvoorbeeld 8000 bladzijden gedetailleerde regelgeving te maken waarin wordt aangegeven hoe afgeleide instrumenten in de jaarrekening moeten worden verantwoord. Dat wordt een onoverzichtelijk breipatroon. Ik vind dat een té regelsgerichte benadering inzake financiële verslaggeving juist overtredingen uitlokt. Slimme advocaten zouden constructies kunnen bedenken die wel binnen de regels passen maar tot doel hebben een té florissante voorstelling van zaken te geven. Martin Luther zei het al ³-XULVWHQ VLQG E VH &KULVWHQ. Ze zouden op het idee kunnen komen om bijvoorbeeld via onvolledige consolidatiecriteria entiteiten voor speciale doeleinden op te richten om die vervolgens legitiem buiten de geconsolideerde jaarrekening te laten. 4

5 4) Een vierde aspect is het gewicht van toekomstgerichte informatie in de cijfers van de jaarrekening. Prognoses zijn altijd boeiend maar het is de vraag of ze ooit werkelijkheid worden. De meest bekende prognose is de weersvoorspelling en zoals U vaak heeft gezien is het weer weerbarstiger dan voorspellers denken. Toch is ondernemen toekomstgericht werken. Voor de financiële verslaggeving is het de vraag of de jaarrekening een verantwoordingsfunctie heeft of dient om investeringsbeslissingen te nemen. In ieder geval betekent de toepassing van de huidige Internationale Standaarden voor Jaarrekeningen dat het duidelijker wordt dat toekomstgerichte informatie deels op veronderstellingen zijn gebaseerd. Geringe veranderingen in waarderingsmodellen kunnen tot grote verschillen in waarderingen leiden. Prognoses zijn maar prognoses, dat geldt voor ondernemers en politici. Het komt niet zelden voor dat partijen de opiniepeilingen winnen en vervolgens de verkiezingen verliezen. Het gebeurt evenmin zelden dat nieuwe bedrijven met door prognoses gevoede euforie op de beurs worden gelanceerd, maar vervolgens wegzakken. De waarde van een prognose is relatief. Veel dot com bedrijven kunnen dit nu getuigen. Ik vraag mij af of de controlerende accountant wel voldoende zekerheid kan geven voor toekomstgerichte informatie en, indien dit niet het geval is, of dit niet in de accountantsverklaring tot uitdrukking zou moeten komen. 5) Een vijfde kernelement is de onafhankelijkheid van de boekhoudkundige controle. Het is fundamenteel onjuist de accountantscontrole te beschouwen als een dienst zoals iedere andere professionele dienstverlening. Een té klantgerichte benadering kan afbreuk doen aan de integriteit van de accountant die namens de maatschappij de betrouwbaarheid van financiële verantwoordingen controleert. Wat te denken van vragen in handleidingen voor accountants zoals: Vraag de klant wat hij van de accountantscontrole verwacht? Het gevaar van U vraagt, wij draaien loert om de hoek. Het is essentieel dat de controlerend accountant onafhankelijk is en als zodanig overkomt. Het aanbieden van bijkomende diensten aan de te controleren onderneming doet natuurlijk twijfels rijzen omtrent de onafhankelijkheid en de objectiviteit van de controlerend accountant. Er kan een vermenging van belangen ontstaan indien de accountant weet dat scherpe boekhoudkundige controle negatieve invloed heeft op adviserende opdrachten van de onderneming, en mogelijke vervolgopdrachten. Dat echter wil niet zeggen dat de Europese Commissie voorstander is van een absolute scheiding. De benadering van de Europese Commissie is op principes gebaseerd, met de simpele regel dat de controlerend accountant geen relatie moet hebben en geen enkele dienst moet verlenen die zijn onafhankelijkheid aantasten. Ik wil hier opmerken dat ik verheugd ben dat de Nederlandse beroepsorganisaties zo voortvarend het Commissie-voorstel ter harte hebben genomen en een gezamenlijk voorstel tot regelgeving inzake onafhankelijkheid hebben opgesteld. Dit is zeer belangrijk omdat investeren een zaak van vertrouwen is die wordt geschraagd door correcte financiële verslaggeving. Verschijnselen die dit vertrouwen schaden, zijn slecht voor de economie. De accountant van morgen moet een accountant met een recht rug zijn. 5

6 Kortom, de samenloop van bovengenoemde factoren maakt correcties in financiële verslaggeving noodzakelijk. Enron heeft die tekortkomingen en moeilijkheden een gezicht gegeven. Het drama is echter dat de tekortkomingen van Enron veel wijder verspreid bleken dan aanvankelijk werd gedacht. Er was een principieel verkeerde praktijk ontstaan. Een enkele klokkenluider was voldoende om het hele systeem in elkaar te doen storten. De correcties zijn niet alleen noodzakelijk in naam van aandeelhouders, maar ook voor andere VWDNHKROGHUV. Wie zou een ex-medewerker van Enron willen zijn met een pensioenopbouw vrijwel volledig gebaseerd op waardeloze aandelen? Enron heeft het besef gesterkt dat een vrije markt niet mogelijk is zonder degelijke regels en dat regels moeten worden uitgevoerd. De Europese Commissie is al jaren bezig met nieuwe regels op het gebied van financiële verslaggeving die kadert in het Aktieplan voor Financiële Diensten. Financiële Diensten vormen het laatste gat in de Europese Interne Markt en ik werk dagelijks aan de totstandkoming van een efficiënte Europese kapitaalmarkt die het vertrouwen van de investeerders waard is. Als voorbeeld noem ik de verordening inzake Internationale Standaarden voor Jaarrekeningen die in juni werd aangenomen. De Commissie werkt op het ogenblik aan de goedkeuring van de individuele standaarden en het ontwikkelen van deugdelijk systeem van afdwinging om te garanderen dat de standaarden binnen de hele Europese Unie goed worden toegepast. De Commissie richt zich ook op FRUSRUDWH JRYHUQDQFH, een term waarvan geen eensluidende definitie bestaat. Het is van belang dat er een systeem van gewicht en tegenwicht is dat de speelruimte van de bestuurders van ondernemingen bepaalt. Jaap Winter zal over enkele weken het definitieve rapport van de groep deskundigen inzake vennootschapsrecht aan de Commissie presenteren. Voorts zal de Commissie binnenkort een mededeling publiceren waarin de prioriteiten voor de komende jaren inzake accountantscontrole worden aangegeven. Het doel is de kwaliteit van die controle binnen de hele Europese Unie te verbeteren en te harmoniseren. Daarin komen onderwerpen aan de orde zoals extern toezicht, het gebruik van internationale controle standaarden en ethische beroepscodes. Ik ben optimistisch over het zelfreinigende vermogen van de vrije markt economie in combinatie met de democratische rechtsorde. Enron heeft iedereen geconfronteerd met verkeerde gewoontes. De financiële verslaggeving liep achter op de ontwikkelingen en zij werd omzeild. Managers presenteerden zich als wonderdokters die eindeloos enorme groeicijfers voortoverden. De beurs bloeide op hooggespannen verwachtingen en aandeelhouders rekenden zich snel rijk. De nieuwe economie leek een code woord voor gouden bergen. De ontnuchterende les is dat er geen alternatief is voor duurzaamheid en gedegenheid. Dat geldt voor ondernemen en voor financiële verslaggeving. De Amerikaanse overheid probeert de correctie een gezicht te geven door de financieel verantwoordelijken van Enron in handboeien af te voeren. Een schrikeffect is misschien nuttig, maar het is geen substituut voor adequate wetgeving die duurzaamheid en gedegenheid verankert. En hoe beoordeel ik de ideeënstrijd tussen Galbraith en Friedman? Veel ideeën van de eerste hebben ons geleid naar begrotingstekorten waarvoor velen nu nog boeten. Veel ideeën van de tweede hebben meer welvaart opgeleverd dan een accountant boekhoudkundig kan verwerken. 6

+RH NDQ (XURSD KHW YHUWURXZHQ LQ GH ILQDQFLsOHPDUNWHQKHUVWHOOHQ"

+RH NDQ (XURSD KHW YHUWURXZHQ LQ GH ILQDQFLsOHPDUNWHQKHUVWHOOHQ 63((&+ 'HKHHU)ULWV%RONHVWHLQ Lid van de Europese Commissie verantwoordelijk voor Interne Markt en Belastingzaken +RH NDQ (XURSD KHW YHUWURXZHQ LQ GH ILQDQFLsOHPDUNWHQKHUVWHOOHQ" Toespraak ABN-AMRO $PVWHUGDPQRYHPEHU

Nadere informatie

TETRALERT - ONDERNEMING VOORSTEL TOT HERZIENING VAN DE RICHTLIJN AANDEELHOUDERSRECHTEN

TETRALERT - ONDERNEMING VOORSTEL TOT HERZIENING VAN DE RICHTLIJN AANDEELHOUDERSRECHTEN TETRALERT - ONDERNEMING VOORSTEL TOT HERZIENING VAN DE RICHTLIJN AANDEELHOUDERSRECHTEN 1. Inleiding Op 9 april 2014 maakte de Europese Commissie aan het Europees Parlement een voorstel van richtlijn over

Nadere informatie

EUROPEES PARLEMENT ONTWERPADVIES. Commissie interne markt en consumentenbescherming VOORLOPIGE VERSIE 2004/0065(COD) 3.2.2005

EUROPEES PARLEMENT ONTWERPADVIES. Commissie interne markt en consumentenbescherming VOORLOPIGE VERSIE 2004/0065(COD) 3.2.2005 EUROPEES PARLEMENT 2004 ««««««««««««2009 Commissie interne markt en consumentenbescherming VOORLOPIGE VERSIE 2004/0065(COD) 3.2.2005 ONTWERPADVIES van de Commissie interne markt en consumentenbescherming

Nadere informatie

I M T E C H N. V. B U S I N E S S P R I N C I P L E S

I M T E C H N. V. B U S I N E S S P R I N C I P L E S I M T E C H N. V. B U S I N E S S P R I N C I P L E S Algemeen Het beleid van Imtech N.V. is gericht op de continuïteit van de onderneming als een winstgevende organisatie, die met haar bedrijven en medewerkers

Nadere informatie

HOEBERT HULSHOF & ROEST

HOEBERT HULSHOF & ROEST Inleiding Artikel 1 Deze standaard voor aan assurance verwante opdrachten heeft ten doel grondslagen en werkzaamheden vast te stellen en aanwijzingen te geven omtrent de vaktechnische verantwoordelijkheid

Nadere informatie

PostNL Business Principles

PostNL Business Principles 3 december 2014 PostNL N.V. PostNL Business Principles Raad van Bestuur Auteur Director Audit & Security Titel PostNL Business Principles Versie 1.1 Dit document is een vertaling van de Engelstalige versie.

Nadere informatie

Workshop Toezicht op vrije. Maurice Verhoeven en Sjoerd Warringa

Workshop Toezicht op vrije. Maurice Verhoeven en Sjoerd Warringa Workshop Toezicht op vrije beroepsoefenaren Maurice Verhoeven en Sjoerd Warringa 23 september 2010 Toezicht: ja Inzicht: nee Agenda Inleiding en afbakening Toezicht op accountants Toezicht op curatoren

Nadere informatie

Themaonderzoek 2011 Winst per aandeel (IAS 33)

Themaonderzoek 2011 Winst per aandeel (IAS 33) Themaonderzoek 2011 Winst per aandeel (IAS 33) Toezicht Financiële Verslaggeving 27 oktober 2011 Autoriteit Financiële Markten De AFM bevordert eerlijke en transparante financiële markten. Wij zijn de

Nadere informatie

Gezocht: Ondernemende cateraar. Hayk Simons (HTC Advies) Jacqueline Winnen (AFM) Mariëlle Hintzen (HTC Advies) Judith van Dijk-Backus (VERMAAT)

Gezocht: Ondernemende cateraar. Hayk Simons (HTC Advies) Jacqueline Winnen (AFM) Mariëlle Hintzen (HTC Advies) Judith van Dijk-Backus (VERMAAT) Gezocht: Ondernemende cateraar Hayk Simons (HTC Advies) Jacqueline Winnen (AFM) Mariëlle Hintzen (HTC Advies) Judith van Dijk-Backus (VERMAAT) Agenda Introductie Trends en ontwikkelingen Autoriteit Financiële

Nadere informatie

Besluit tot wijziging van de Nadere voorschriften controleen overige standaarden Vastgesteld 18 december 2008

Besluit tot wijziging van de Nadere voorschriften controleen overige standaarden Vastgesteld 18 december 2008 Besluit tot wijziging van de Nadere voorschriften controleen overige standaarden Vastgesteld 18 december 2008 1 Besluit tot wijziging van de Nadere voorschriften controle- en overige standaarden Vastgesteld

Nadere informatie

Werken aan 22 miljoen eerlijke spaarproducten

Werken aan 22 miljoen eerlijke spaarproducten Werken aan 22 miljoen eerlijke spaarproducten Een schitterende trouwjurk, prachtige ringen voordat je elkaar het jawoord geeft, heb je al flink wat beslissingen genomen. Belangrijke beslissingen waaraan

Nadere informatie

Gedragscode. SCA Gedragscode

Gedragscode. SCA Gedragscode SCA Gedragscode 1 Gedragscode SCA Gedragscode SCA wil op sociaal- en milieutechnisch verantwoorde wijze omgaan met haar belanghebbenden en op basis van respect, verantwoordelijkheid en uitmuntendheid een

Nadere informatie

Internetconsultatie Wet implementatie richtlijn markten voor financiële instrumenten. 6 juli 2015

Internetconsultatie Wet implementatie richtlijn markten voor financiële instrumenten. 6 juli 2015 Ministerie van Financiën Korte Voorhout 7 Postbus 20201 2500 EE Den Haag Internetconsultatie Wet implementatie richtlijn markten voor financiële instrumenten 6 juli 2015 Reactie van: VERENIGING VAN EFFECTENBEZITTERS

Nadere informatie

Publiekssymposium Eerlijke Bankwijzer

Publiekssymposium Eerlijke Bankwijzer Page 1 of 5 U bevindt zich hier: Home Ministeries Financiën Documenten en publicaties Toespraken Publiekssymposium Eerlijke Bankwijzer Publiekssymposium Eerlijke Bankwijzer Toespraak 27-01-2011 Toespraak

Nadere informatie

Financieele Dagblad Henri Sijthoff Prijs 2014

Financieele Dagblad Henri Sijthoff Prijs 2014 27 November 2014 ESMA/2014/1434 Financieele Dagblad Henri Sijthoff Prijs 2014 The Grand Hotel Amsterdam Steven Maijoor Chair European Securities and Markets Authority Dames en heren, Graag wil ik het Financieele

Nadere informatie

Materieel belang in de jaarrekening. Nationale Verslaggevingsdag 26 juni 2012 Ton Meershoek Hoofd toezicht financiële verslaggeving

Materieel belang in de jaarrekening. Nationale Verslaggevingsdag 26 juni 2012 Ton Meershoek Hoofd toezicht financiële verslaggeving Materieel belang in de jaarrekening Nationale Verslaggevingsdag 26 juni 2012 Ton Meershoek Hoofd toezicht financiële verslaggeving Agenda Inleiding Doel van de jaarrekening Wat is materieel belang Wat

Nadere informatie

FUND GOVERNANCE CODE VAN DELTA LLOYD ASSET MANAGEMENT N.V.

FUND GOVERNANCE CODE VAN DELTA LLOYD ASSET MANAGEMENT N.V. FUND GOVERNANCE CODE VAN DELTA LLOYD ASSET MANAGEMENT N.V. I. INLEIDING Doel Delta Lloyd Asset Management N.V. (DLAM) wenst de DUFAS Principles of Fund Governance na te leven. De onderhavige code heeft

Nadere informatie

INTERNATIONAL STANDARD ON AUDITING 560 GEBEURTENISSEN NA DE EINDDATUM VAN DE PERIODE

INTERNATIONAL STANDARD ON AUDITING 560 GEBEURTENISSEN NA DE EINDDATUM VAN DE PERIODE INTERNATIONAL STANDARD ON AUDITING 560 GEBEURTENISSEN NA DE EINDDATUM VAN DE PERIODE INHOUDSOPGAVE Paragraaf Inleiding... 1-3 Definities... 4 Gebeurtenissen die zich vóór de datum van de controleverklaring

Nadere informatie

Ivo Opstelten Minister van Veiligheid en Justitie Postbus 20301 2500 EH DEN HAAG

Ivo Opstelten Minister van Veiligheid en Justitie Postbus 20301 2500 EH DEN HAAG Post Bits of Freedom Bank 55 47 06 512 M +31 (0)6 13 38 00 36 Postbus 10746 KvK 34 12 12 86 E ton.siedsma@bof.nl 1001 ES Amsterdam W https://www.bof.nl Ivo Opstelten Minister van Veiligheid en Justitie

Nadere informatie

Indorama Ventures Public Company Limited Ondernemingsbestuur beleid

Indorama Ventures Public Company Limited Ondernemingsbestuur beleid Indorama Ventures Public Company Limited Ondernemingsbestuur beleid (Goedgekeurd door de raad van bestuur vergadering nr.1/2009 op 29 september 2009) Bericht van de voorzitter Indorama Ventures Public

Nadere informatie

Het Wie, Wat en Hoe van Welzorg

Het Wie, Wat en Hoe van Welzorg Het Wie, Wat en Hoe van Welzorg En op welke wijze wij onze klanten verder willen brengen. Inhoud Onze Visie 4 Onze Missie 6 Onze kernwaarden 8 Onze gedragscode 10 Algemeen 11 Naleving van de wet 11 Medewerkers

Nadere informatie

Whitepaper. Cloud Computing. Computication BV 2013. Alleen naar cloud bij gewenste flexibiliteit

Whitepaper. Cloud Computing. Computication BV 2013. Alleen naar cloud bij gewenste flexibiliteit Whitepaper Cloud Computing 1 Computication BV 2013 Nu we op de toppen van de hypecyclus van cloud computing zijn beland, lijkt iedereen te denken dat deze vorm van automatisering zaligmakend is. Het is

Nadere informatie

Het Wie, Wat en Hoe vanwelzorg in 2012

Het Wie, Wat en Hoe vanwelzorg in 2012 Het Wie, Wat en Hoe vanwelzorg in 2012 En hoe de puzzelstukjes Of hoe de puzzelstukjes precies in elkaar precies passen in elkaar passen Onze Visie Wie we willen zijn in 2012 1 1 Als marktleider in het

Nadere informatie

Concept Praktijkhandreiking 1119 Nadere toelichtingen in de goedkeurende controleverklaring

Concept Praktijkhandreiking 1119 Nadere toelichtingen in de goedkeurende controleverklaring Nadere toelichtingen in de goedkeurende controleverklaring maart 2012 Concept Praktijkhandreiking 1119 Inleiding Binnen de huidige wet- en regelgeving kan de accountant reeds uitdrukkelijk inspelen op

Nadere informatie

&RUSRUDWHJRYHUQDQFHLQ(XURSD

&RUSRUDWHJRYHUQDQFHLQ(XURSD 63((&+ 'HKHHU)ULWV%RONHVWHLQ Lid van de Europese Commissie verantwoordelijk voor Interne Markt en Belastingzaken &RUSRUDWHJRYHUQDQFHLQ(XURSD Toespraak Clifford Chance $PVWHUGDP-DQXDUL Ik dank u voor de

Nadere informatie

10765/11 ADD 1 oms/rts/dp 1 DG C I

10765/11 ADD 1 oms/rts/dp 1 DG C I RAAD VA DE EUROPESE U IE Brussel, 29 augustus 2011 (02.09) (OR.en) Interinstitutioneel dossier: 2009/0035 (COD) 10765/11 ADD 1 DRS 87 COMPET 217 ECOFI 294 CODEC 917 O TWERP-MOTIVERI G VA DE RAAD Betreft:

Nadere informatie

Juridisch kader: mededelingenbrieven financiële verslaggeving

Juridisch kader: mededelingenbrieven financiële verslaggeving Juridisch kader: mededelingenbrieven financiële verslaggeving Hieronder vindt u een overzicht van enige relevante wetsartikelen (januari 2016). Voor de meest actuele informatie zie www.wetten.overheid.nl

Nadere informatie

PRINCIPLES OF FUND GOVERNANCE COMMODITY DISCOVERY FUND Bijgewerkt tot 8 juli 2014

PRINCIPLES OF FUND GOVERNANCE COMMODITY DISCOVERY FUND Bijgewerkt tot 8 juli 2014 PRINCIPLES OF FUND GOVERNANCE COMMODITY DISCOVERY FUND Bijgewerkt tot 8 juli 2014 Principles of Fund Governance Pag. 1/5 1. INLEIDING Commodity Discovery Management B.V. (de Beheerder ) is de beheerder

Nadere informatie

Deontologische Code. Deze Deontologische Code is zowel op individuen als op entiteiten die interne auditdiensten verlenen van toepassing.

Deontologische Code. Deze Deontologische Code is zowel op individuen als op entiteiten die interne auditdiensten verlenen van toepassing. Deontologische Code INLEIDING Het doel van de Deontologische Code van het Instituut is het stimuleren van een ethische cultuur binnen het geheel van de professionele uitoefening van interne audit. Interne

Nadere informatie

Bijlage 3. Intern reglement van het Auditcomité

Bijlage 3. Intern reglement van het Auditcomité Bijlage 3 Intern reglement van het Auditcomité 1. Samenstelling en vergoeding Het Comité bestaat uit twee leden die door de Raad van Bestuur van de Zaakvoerder worden aangeduid uit de onafhankelijke Bestuurders.

Nadere informatie

Workshop gedragstoezicht BES

Workshop gedragstoezicht BES Workshop gedragstoezicht BES Hans Wolters 30 maart 2010 Agenda 1. Taken AFM en inhoud gedragstoezicht 2. Zorgplicht 3. Transparantietoezicht 4. Voorkomen overkreditering 2 1. Taak: wat doet de AFM? De

Nadere informatie

Gedrag om trots op te zijn

Gedrag om trots op te zijn Gedrag om trots op te zijn Oversluizen Thermal Engineering B.V. geeft aandacht aan de belangen van haar klanten, medewerkers, zakenpartners en onze omgeving. Door dit uitgangspunt altijd voor ogen te houden

Nadere informatie

Herziening van ISA 580 Schriftelijke bevestigingen: Ondersteuning van andere controle-informatie

Herziening van ISA 580 Schriftelijke bevestigingen: Ondersteuning van andere controle-informatie Josef Ferlings, Lid van de IAASB, Lid van de IAASB Representations Task Force en Voorzitter van de Auditafdeling IDW Hauptfachausschuss Herziening van ISA 580 Schriftelijke bevestigingen: Ondersteuning

Nadere informatie

Verordening gedrags- en beroepsregels accountants (VGBA)

Verordening gedrags- en beroepsregels accountants (VGBA) (VGBA) Geldend per 1 januari 2014 Verordening gedrags- en beroepsregels accountants De ledenvergadering van de Nederlandse beroepsorganisatie van accountants, Gelet op artikel 19, tweede lid, aanhef en

Nadere informatie

Alternatieve financiële prestatie-indicatoren. Toezicht Kwaliteit Accountantscontrole & Verslaggeving

Alternatieve financiële prestatie-indicatoren. Toezicht Kwaliteit Accountantscontrole & Verslaggeving Alternatieve financiële prestatie-indicatoren Toezicht Kwaliteit Accountantscontrole & Verslaggeving April 2014 Inhoudsopgave 1 Conclusie en samenvatting 4 2 Doelstellingen, onderzoeksopzet en definiëring

Nadere informatie

Voorzieningen, voorwaardelijke verplichtingen en activa. Toezicht Financiële Verslaggeving

Voorzieningen, voorwaardelijke verplichtingen en activa. Toezicht Financiële Verslaggeving Voorzieningen, voorwaardelijke verplichtingen en activa Toezicht Financiële Verslaggeving Oktober 2013 Inhoudsopgave 1 Mangementsamenvatting 4 2 Aanleiding, doelstellingen en populatie 6 3 Belangrijkste

Nadere informatie

1. Standpunt van het IBR

1. Standpunt van het IBR Advies van 5 oktober van het Instituut van de Bedrijfsrevisoren met betrekking tot de Mededeling van de Europese Commissie over een vereenvoudiging van het ondernemingsklimaat op het gebied van vennootschapsrecht,

Nadere informatie

Studentenuitwerkingen Externe verslaggeving

Studentenuitwerkingen Externe verslaggeving Studentenuitwerkingen Externe verslaggeving Hoort bij het opgavenboek, tweede druk 2012, isbn 978-90-01-80956-0. Drs. H.J. Bouwer Dr. D.H. van Offeren Drs. E.M. van der Veer Inhoud Antwoorden hoofdstuk

Nadere informatie

Informatie over de Autoriteit Financiële Markten. Een kennismaking. Wat doet de AFM?

Informatie over de Autoriteit Financiële Markten. Een kennismaking. Wat doet de AFM? Informatie over de Autoriteit Financiële Markten Een kennismaking Wat doet de AFM? Wie is de AFM? AFM is de afkorting voor Autoriteit Financiële Markten. De AFM is de gedragstoezichthouder op de financiële

Nadere informatie

Auditcommissie wettelijk verplicht voor organisaties van openbaar belang

Auditcommissie wettelijk verplicht voor organisaties van openbaar belang Auditcommissie wettelijk verplicht voor organisaties van openbaar belang Jos de Groot, Assurance Organisaties van openbaar belang (OOBs) dienen een auditcommissie in te stellen of als alternatief hiervoor

Nadere informatie

26 mei 2015. secretaris - mr. C. Heck-Vink - Postbus 16020-2500 BA Den Haag - tel. 070-3307139 - fax. 070-3624568 - c.heck@knb.nl

26 mei 2015. secretaris - mr. C. Heck-Vink - Postbus 16020-2500 BA Den Haag - tel. 070-3307139 - fax. 070-3624568 - c.heck@knb.nl Advies inzake het consultatievoorstel voor Wijziging van de Wet toezicht accountantsorganisaties, het Burgerlijk Wetboek, en enige andere wetten ter implementatie van richtlijn nr. 2014/56/EU van het Europees

Nadere informatie

Nieuwe regels voor transparantere verslaglegging in Nederland

Nieuwe regels voor transparantere verslaglegging in Nederland Nieuwe regels voor transparantere verslaglegging in Nederland Arjan Brouwer en Jos de Groot, Assurance Met de Transparantierichtlijn, die binnenkort in Nederland in werking treedt, wil de EU bereiken dat

Nadere informatie

ethisch handvest Voorwoord door Jean-Louis Bouchard, Voorzitter van de Groep Presentatie en engagement van het Comex Ethisch Handvest Econocom Groep

ethisch handvest Voorwoord door Jean-Louis Bouchard, Voorzitter van de Groep Presentatie en engagement van het Comex Ethisch Handvest Econocom Groep ethisch handvest Voorwoord door Jean-Louis Bouchard, Voorzitter van de Groep Presentatie en engagement van het Comex Ethisch Handvest Econocom Groep Bijlagen WOORD VOORAF DOOR JEAN-LOUIS BOUCHARD, VOORZITTER

Nadere informatie

Norm inzake de toepassing van de ISA's in Belgie

Norm inzake de toepassing van de ISA's in Belgie Norm inzake de toepassing van de ISA's in Belgie De Raad van het Instituut van de Bedrijfsrevisoren, Overwegende dat het moderniseren van het norrnatief kader voor de uitvoering van revisorale opdrachten

Nadere informatie

Gedragscode. Inleiding

Gedragscode. Inleiding Gedragscode Inleiding Deze gedragscode is van toepassing op alle werknemers (inclusief de directeurs) die voor een of meer van de entiteiten werken die tot de VastNed Groep behoren (VastNed Retail N.V.,

Nadere informatie

L 120/20 Publicatieblad van de Europese Unie 7.5.2008 AANBEVELINGEN COMMISSIE

L 120/20 Publicatieblad van de Europese Unie 7.5.2008 AANBEVELINGEN COMMISSIE L 120/20 Publicatieblad van de Europese Unie 7.5.2008 AANBEVELINGEN COMMISSIE AANBEVELING VAN DE COMMISSIE van 6 mei 2008 inzake de externe kwaliteitsborging voor wettelijke auditors en auditkantoren die

Nadere informatie

Brussel, 1 augustus 2012 (OR. en) RAAD VA DE EUROPESE U IE. 13037/12 Interinstitutioneel dossier: 2011/0297 (COD)

Brussel, 1 augustus 2012 (OR. en) RAAD VA DE EUROPESE U IE. 13037/12 Interinstitutioneel dossier: 2011/0297 (COD) RAAD VA DE EUROPESE U IE Brussel, 1 augustus 2012 (OR. en) 13037/12 Interinstitutioneel dossier: 2011/0297 (COD) DROIPE 115 EF 188 ECOFI 736 CODEC 2004 VOORSTEL van: de Commissie d.d.: 27 juli 2012 Nr.

Nadere informatie

Opzet beantwoording consultatievragen herziene NV COS editie 2014

Opzet beantwoording consultatievragen herziene NV COS editie 2014 1. Heeft u specifieke vragen of opmerkingen bij de aangepaste vertalingen van Standaarden 200-810 en 3402 (voor de nieuwe of herziene Standaarden zijn aparte vragen in hoofdstuk 2)? nee. 2. Kunt u zich

Nadere informatie

CleanLease International Business principles: onze normen en waarden

CleanLease International Business principles: onze normen en waarden Versie definitief Datum, 21 december 2011 CleanLease International Business principles: onze normen en waarden Inhoud 1 Inleiding CleanLease normen en waarden 2 Normen en waarden: medewerkers 3 Normen

Nadere informatie

Meer duidelijkheid over samenstellingsopdrachten met komst Standaard 4410

Meer duidelijkheid over samenstellingsopdrachten met komst Standaard 4410 Spotlight Meer duidelijkheid over samenstellingsopdrachten met komst Standaard 4410 Robert van der Glas - Statutaire compliance, Tax Reporting & Strategy De NBA heeft onlangs de herziene standaard uitgebracht

Nadere informatie

Het assurance-raamwerk De accountant en het verstrekken van zekerheid

Het assurance-raamwerk De accountant en het verstrekken van zekerheid Het assurance-raamwerk De accountant en het verstrekken van zekerheid Koninklijk Nederlands Instituut van Registeraccountants Inhoudsopgave 1 Inleiding 3 2 Het begrip assurance en maatschappelijke ontwikkelingen

Nadere informatie

Een kwestie van principes

Een kwestie van principes Een kwestie van principes De Verordening Gedragscode voor registeraccountants in het kort Koninklijk Nederlands Instituut van Registeraccountants Hoofdlijnen van de Verordening Gedragscode Op 1 januari

Nadere informatie

TOELICHTEND INFORMATIEMEMORANDUM. met betrekking tot het voorstel tot wijziging van het prospectus van

TOELICHTEND INFORMATIEMEMORANDUM. met betrekking tot het voorstel tot wijziging van het prospectus van TOELICHTEND INFORMATIEMEMORANDUM met betrekking tot het voorstel tot wijziging van het prospectus van Insinger de Beaufort European Mid Cap Fund N.V. 16 april 2014 I N H O U D 1. DOEL TOELICHTEND INFORMATIEMEMORANDUM

Nadere informatie

Slimme ondernemers kennen de weg...

Slimme ondernemers kennen de weg... Slimme ondernemers kennen de weg... Als je de route kent, kom je nog eens ergens......en bereiken zo trefzeker hun bestemming Verspeek/Mutsaers zorgt voor trefzekere (financiële) begeleiding van het MKB.

Nadere informatie

Hieruit zijn 3 kandidaten voor de titel van overheidsmanager van het jaar genomineerd, die zich zojuist aan u hebben gepresenteerd.

Hieruit zijn 3 kandidaten voor de titel van overheidsmanager van het jaar genomineerd, die zich zojuist aan u hebben gepresenteerd. 1 Juryrapport verkiezing Overheidsmanager van het Jaar 1998 (uit te spreken door de voorzitter van de jury, de minister van Financiën, drs. G. Zalm, tijdens de slotavond van de verkiezing d.d. 22 januari

Nadere informatie

Waarschuwing Woord vooraf Executive Summary (NL) Executive Summary (FR) Executive summary (EN) Inleiding 1

Waarschuwing Woord vooraf Executive Summary (NL) Executive Summary (FR) Executive summary (EN) Inleiding 1 Waarschuwing Woord vooraf Executive Summary (NL) Executive Summary (FR) Executive summary (EN) V VII IX XV XXI XXVII Inleiding 1 Hoofdstuk 1. Het commissarisverslag: structuur 3 1.1. Inleiding 5 1.2. Verslag

Nadere informatie

Open vragen 1. Wat zijn stakeholders van een onderneming?

Open vragen 1. Wat zijn stakeholders van een onderneming? Vragen hoofdstuk 8: Externe verslaggeving Open vragen 1. Wat zijn stakeholders van een onderneming? Externe verslaggeving is, zoals de naam al aangeeft, gericht op het verschaffen van informatie aan partijen

Nadere informatie

BIJLAGE. Raad voor de Jaarverslaggeving T.a.v. de voorzitter, de heer H. de Munnik RA Postbus 7984 1008 AD AMSTERDAM. 14 maart 2007 PN/AVs

BIJLAGE. Raad voor de Jaarverslaggeving T.a.v. de voorzitter, de heer H. de Munnik RA Postbus 7984 1008 AD AMSTERDAM. 14 maart 2007 PN/AVs RJ-Comm. 1034 Raad voor de Jaarverslaggeving T.a.v. de voorzitter, de heer H. de Munnik RA Postbus 7984 1008 AD AMSTERDAM Datum BIJLAGE Onze 14 maart 2007 PN/AVs Betreft: pensioenlast uit hoofde van richtlijn

Nadere informatie

Wat is realiteit? (interactie: vraagstelling wie er niet gelooft en wie wel)

Wat is realiteit? (interactie: vraagstelling wie er niet gelooft en wie wel) Wat is realiteit? De realiteit is de wereld waarin we verblijven met alles wat er is. Deze realiteit is perfect. Iedere mogelijkheid die we als mens hebben wordt door de realiteit bepaald. Is het er, dan

Nadere informatie

Autoriteit Financiële Markten

Autoriteit Financiële Markten AFM consulteert Concept Beleidsregel aangaande de methodiek voor het berekenen van het aantal aandelen waarop financiële instrumenten betrekking hebben en de meldingsplicht bij indices en mandjes Ter consultatie

Nadere informatie

Juridische aspecten van de stichting administratiekantoor (STAK).

Juridische aspecten van de stichting administratiekantoor (STAK). Juridische aspecten van de stichting administratiekantoor (STAK). mr. dr. R.W.F. Hendriks, Willem II stadion te Tilburg 20 juni 2012 De STAK Certificering van aandelen is een in Nederland veel voorkomende

Nadere informatie

Doel is om voor deelnemers een beeld te schetsen van hoe het pensioen in elkaar steekt en hoe hun eigen pensioen er voorstaat.

Doel is om voor deelnemers een beeld te schetsen van hoe het pensioen in elkaar steekt en hoe hun eigen pensioen er voorstaat. Majesteit, dames en heren. Hartelijk welkom! En, Majesteit, ik weet zeker dat ik hier namens alle aanwezigen spreek als ik zeg dat wij buitengewoon vereerd zijn dat U bij een deel van dit programma aanwezig

Nadere informatie

EUROPEES PARLEMENT. Commissie interne markt en consumentenbescherming. Commissie interne markt en consumentenbescherming

EUROPEES PARLEMENT. Commissie interne markt en consumentenbescherming. Commissie interne markt en consumentenbescherming EUROPEES PARLEMENT 2004 2009 Commissie interne markt en consumentenbescherming 9.11.2007 WERKDOCUMENT over het voorstel voor een Richtlijn van het Europees Parlement en de Raad tot wijziging van Richtlijn

Nadere informatie

Governance bij een fonds onder toezicht van de AFM (en wat kun je daar als coöperatie van leren)

Governance bij een fonds onder toezicht van de AFM (en wat kun je daar als coöperatie van leren) Governance bij een fonds onder toezicht van de AFM (en wat kun je daar als coöperatie van leren) Achtergrondinformatie Coöperaties halen veelal geld op binnen besloten kring. Een kring bestaande uit personen

Nadere informatie

Profiel lid raad van commissarissen

Profiel lid raad van commissarissen Profiel lid raad van commissarissen Profiel lid raad van commissarissen Doel Het houden van toezicht op het beleid van de directie en op de algemene gang van zaken van Agrico B.V. en de daaraan verbonden

Nadere informatie

WERKGROEP. comply or explain PRACTICALIA. Datum: 30 november 2015. EY, De Kleetlaan 2, 1831 Diegem. Nederlands en Frans

WERKGROEP. comply or explain PRACTICALIA. Datum: 30 november 2015. EY, De Kleetlaan 2, 1831 Diegem. Nederlands en Frans WERKGROEP comply or explain PRACTICALIA Datum: 30 november 2015 Locatie: Timing: Taal: EY, De Kleetlaan 2, 1831 Diegem 14u00 17u00 Nederlands en Frans DOELSTELLING Het finale doel is om betere inzichten

Nadere informatie

AMENDEMENTEN 1-16. NL In verscheidenheid verenigd NL 2012/2044(INI) 2.5.2012. Ontwerpadvies Evelyn Regner (PE486.197v01-00)

AMENDEMENTEN 1-16. NL In verscheidenheid verenigd NL 2012/2044(INI) 2.5.2012. Ontwerpadvies Evelyn Regner (PE486.197v01-00) EUROPEES PARLEMENT 2009-2014 Commissie juridische zaken 2012/2044(INI) 2.5.2012 AMENDEMENTEN 1-16 Evelyn Regner (PE486.197v01-00) De 20 belangrijkste bekommernissen van EU-burgers en ondernemingen inzake

Nadere informatie

GECOMBINEERDE COMMISSIE VENNOOTSCHAPSRECHT. van de. Nederlandse Orde van Advocaten. en de. Koninklijke Notariële Beroepsorganisatie

GECOMBINEERDE COMMISSIE VENNOOTSCHAPSRECHT. van de. Nederlandse Orde van Advocaten. en de. Koninklijke Notariële Beroepsorganisatie GECOMBINEERDE COMMISSIE VENNOOTSCHAPSRECHT van de Nederlandse Orde van Advocaten en de Koninklijke Notariële Beroepsorganisatie Advies inzake het Ambtelijk Voorontwerp aanpassing en terugvordering bonussen

Nadere informatie

Net dat beetje meer, en daar zijn wij trots op!

Net dat beetje meer, en daar zijn wij trots op! Niet groter, maar slimmer en kleiner is het antwoord op onze huidige economische problemen. Abel accountants is een klein accountantskantoor. Bewust klein omdat wij geloven in persoonlijke contacten, een

Nadere informatie

Directie Financiële Markten. Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten Generaal Postbus 20018 2500 EA 's-gravenhage. 12 september 2008 FM/2008/2167 M

Directie Financiële Markten. Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten Generaal Postbus 20018 2500 EA 's-gravenhage. 12 september 2008 FM/2008/2167 M Directie Financiële Markten Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten Generaal Postbus 20018 2500 EA 's-gravenhage Datum Uw brief (Kenmerk) Ons kenmerk 12 september 2008 FM/2008/2167 M Onderwerp Harmonisatie

Nadere informatie

HEIJMANS N.V. REGLEMENT AUDITCOMMISSIE

HEIJMANS N.V. REGLEMENT AUDITCOMMISSIE HEIJMANS N.V. REGLEMENT AUDITCOMMISSIE Vastgesteld door de RvC op 10 maart 2010 1 10 maart 2010 INHOUDSOPGAVE Blz. 0. Inleiding... 3 1. Samenstelling... 3 2. Taken en bevoegdheden... 3 3. Taken betreffende

Nadere informatie

Samenvatting stembeleid MN

Samenvatting stembeleid MN Samenvatting stembeleid MN MN is van mening is dat actief aandeelhouderschap van groot belang is voor een verantwoorde bedrijfsvoering door de bedrijven waar zij in belegt. Daarom voert MN wereldwijd een

Nadere informatie

RAAD VA DE EUROPESE U IE. Brussel, 31 juli 2012 (OR. en) 13023/12 Interinstitutioneel dossier: 2011/0295 (COD) EF 187 ECOFI 734 DROIPE 114 CODEC 1999

RAAD VA DE EUROPESE U IE. Brussel, 31 juli 2012 (OR. en) 13023/12 Interinstitutioneel dossier: 2011/0295 (COD) EF 187 ECOFI 734 DROIPE 114 CODEC 1999 RAAD VA DE EUROPESE U IE Brussel, 31 juli 2012 (OR. en) 13023/12 Interinstitutioneel dossier: 2011/0295 (COD) EF 187 ECOFI 734 DROIPE 114 CODEC 1999 GEWIJZIGD VOORSTEL van: de Europese Commissie d.d.:

Nadere informatie

Terug naar de basiswaarden M A G A Z I N E. In financiële advisering past geen dubbele moraal. FFP-Verkiezingsdebat

Terug naar de basiswaarden M A G A Z I N E. In financiële advisering past geen dubbele moraal. FFP-Verkiezingsdebat J A A R G A N G 6 N U M M E R 2 J U N I 2 0 1 0 M A G A Z I N E In financiële advisering past geen dubbele moraal FFP-Verkiezingsdebat Integraal advies nader verankeren in gedragscode Terug naar de basiswaarden

Nadere informatie

MdV UITGESPROKEN TEKST GELDT

MdV UITGESPROKEN TEKST GELDT MdV De begroting is wederom een knap staaltje werk waar door heel veel medewerkers in dit huis veel energie en vakmanschap in is gestoken. Dat verdient waardering, zowel richting college als richting al

Nadere informatie

Bijdrage opruimingskosten in de jaarrekening

Bijdrage opruimingskosten in de jaarrekening Bijdrage opruimingskosten in de jaarrekening Verschillende overheidsregelingen eisen van ondernemingen financiële bijdragen voor de kosten van het opruimen van producten of productiefaciliteiten van die

Nadere informatie

Hengelo, april 2013. 02 Gedragscode Twence

Hengelo, april 2013. 02 Gedragscode Twence Gedragscode Twence Twence in Hengelo is een (inter)nationale speler op de markt van grondstoffen en duurzame energie met hoogwaardige verwerking van afvalstromen en biomassa. Met innovatieve technieken

Nadere informatie

Verkiezingen Tweede Kamer 2012

Verkiezingen Tweede Kamer 2012 Verkiezingen Tweede Kamer 2012 Nederlandse politieke partijen langs de Europese meetlat Financiën dr. Edwin van Rooyen Update: 6-9-2012 Tussen de politieke partijen in Nederland bestaat aanzienlijke verdeeldheid

Nadere informatie

Met deze beknopte samenvatting proberen wij enkele van de grootste verschillen en essentieelste kenmerken van beide landen weer te geven.

Met deze beknopte samenvatting proberen wij enkele van de grootste verschillen en essentieelste kenmerken van beide landen weer te geven. BELGIË NEDERLAND EEN WERELD VAN VERSCHIL Ondanks het feit dat België en Nederland buren zijn, nagenoeg dezelfde taal wordt gesproken en ze economisch zeer sterk verbonden zijn is er op boekhoudkundig,

Nadere informatie

Een eigen bedrijf is leuk!

Een eigen bedrijf is leuk! M200815 Een eigen bedrijf is leuk! Ervaringen van starters uit de jaren 1998-2000 drs. A. Bruins drs. D. Snel Zoetermeer, december 2008 2 Een eigen bedrijf is leuk! Een eigen bedrijf geeft ondernemers

Nadere informatie

hypotheken verzekeringen pensioenen

hypotheken verzekeringen pensioenen Dienstverleningsdocument Spaak Assurantiën Wie zijn wij? Wij zijn Spaak Assurantiën, uw adviseur in verzekeren. Wij zijn gevestigd in Groningen sinds 1958. Het is van oudsher een familiebedrijf, en dat

Nadere informatie

Eerlijk delen, krachten bundelen en niemand aan de kant

Eerlijk delen, krachten bundelen en niemand aan de kant Venlo, 5 november 2010 Begroting 2011-2014 Eerlijk delen, krachten bundelen en niemand aan de kant Venlo moet bezuinigen. Bezuinigen betekent dat de gemeenteraad vandaag besluit te stoppen met wat we gisteren

Nadere informatie

7.c Kennisgeving door de raad van commissarissen van de voor benoeming voorgedragen

7.c Kennisgeving door de raad van commissarissen van de voor benoeming voorgedragen 1. Opening Agenda voor de algemene vergadering van Koninklijke Ten Cate N.V. te houden op donderdag 17 april 2014 om 14.00 uur in het Polman Stadion, Stadionlaan 1 te Almelo. 2. Mededelingen 3. Jaarverslag

Nadere informatie

MEDEDELING AAN DE LEDEN

MEDEDELING AAN DE LEDEN EUROPEES PARLEMENT 2009-2014 Commissie verzoekschriften 6.9.2011 MEDEDELING AAN DE LEDEN Betreft: Verzoekschrift 1820/2009, ingediend door José Maria Carrasco Cano (Spaanse nationaliteit), namens de "Asociación

Nadere informatie

Hoofdstuk 2 Duurzame marketing. Hoofdstuk 2 Duurzame marketing

Hoofdstuk 2 Duurzame marketing. Hoofdstuk 2 Duurzame marketing Hoofdstuk 2 Duurzame marketing Hoofdstuk 2 Duurzame marketing Leerdoelen 1. Een definitie geven van het marketingconcept (in het kader van duurzaamheid), en de stappen in het marketingproces kort omschrijven.

Nadere informatie

ONVZ past dit principe toe. Het principe is uitgewerkt in het reglement van de raad van bestuur.

ONVZ past dit principe toe. Het principe is uitgewerkt in het reglement van de raad van bestuur. Raad van bestuur Samenstelling en deskundigheid Samenstelling 3.1.1. De raad van bestuur is zodanig samengesteld, dat hij zijn taak naar behoren kan vervullen. Complementariteit, collegiaal bestuur en

Nadere informatie

Aanvraagformulier tot certificatie van een Fiscale Data Module als onderdeel van een geregistreerd kassasysteem

Aanvraagformulier tot certificatie van een Fiscale Data Module als onderdeel van een geregistreerd kassasysteem Via dit aanvraagformulier verzamelt de Federale Overheidsdienst Financiën (FOD Financiën) de gegevens die noodzakelijk zijn om de certificatieprocedure uit te voeren van een Fiscale Data Module, zoals

Nadere informatie

Hoofdlijnen Corporate Governance Structuur

Hoofdlijnen Corporate Governance Structuur Hoofdlijnen Corporate Governance Structuur 1. Algemeen Deugdelijk ondernemingsbestuur is waar corporate governance over gaat. Binnen de bedrijfskunde wordt de term gebruikt voor het aanduiden van hoe een

Nadere informatie

A D V I E S Nr. 1.489 ------------------------------- Zitting van maandag 19 juli 2004 -----------------------------------------

A D V I E S Nr. 1.489 ------------------------------- Zitting van maandag 19 juli 2004 ----------------------------------------- A D V I E S Nr. 1.489 ------------------------------- Zitting van maandag 19 juli 2004 ----------------------------------------- Fondsen voor bestaanszekerheid - neerlegging van jaarrekeningen, jaarverslagen

Nadere informatie

Bovenop zaken. Goede dienstverlening is een professionele mentaliteit.

Bovenop zaken. Goede dienstverlening is een professionele mentaliteit. Bovenop zaken Bovenop zaken Joanknecht & Van Zelst bestaat ruim 65 jaar. Maakte alle golven van de conjunctuur mee. Bleef altijd scherp, zowel vakinhoudelijk als qua dienstverlenende mentaliteit. Decennia

Nadere informatie

Toespraak commissaris van de Koning Max van den Berg, seminar 'Wetenschap middenin de samenleving', Groningen, 30 mei 2013

Toespraak commissaris van de Koning Max van den Berg, seminar 'Wetenschap middenin de samenleving', Groningen, 30 mei 2013 Toespraak commissaris van de Koning Max van den Berg, seminar 'Wetenschap middenin de samenleving', Groningen, 30 mei 2013 Dames en heren, Wetenschap is ontstaan uit verwondering en nieuwsgierigheid. Al

Nadere informatie

info@zeker-online.nl www.zeker-online.nl Drs L. (Bert) F.G. Tuinsma RA, voorzitter 10 december 2013

info@zeker-online.nl www.zeker-online.nl Drs L. (Bert) F.G. Tuinsma RA, voorzitter 10 december 2013 info@zeker-online.nl www.zeker-online.nl Drs L. (Bert) F.G. Tuinsma RA, voorzitter 10 december 2013 2 Boekhouden in de cloud!! 3 Aanbod te over: 4 5 Hoe betrouwbaar en veilig is online administratieve

Nadere informatie

COMPLIANCE MET DE NEDERLANDSE CORPORATE GOVERNANCE CODE

COMPLIANCE MET DE NEDERLANDSE CORPORATE GOVERNANCE CODE COMPLIANCE MET DE NEDERLANDSE CORPORATE GOVERNANCE CODE Corporate Governance Novisource streeft naar een organisatiestructuur die onder meer recht doet aan de belangen van de onderneming, haar klanten,

Nadere informatie

Accountancy en integriteit

Accountancy en integriteit Accountancy en integriteit Jaap ten Wolde CIROC 5 oktober 2011 Bouwjaar 1947 Over de inleider KPMG 33 jaar. Openbaar accountant, daarna hoofd forensische accountancy 2005: Oprichter en partner IFO (Instituut

Nadere informatie

Een gids over onderhandelen

Een gids over onderhandelen Een gids over onderhandelen Een gids over ONDERHANDELEN Onderhandelen doen we voortdurend en niet alleen in zakelijke situaties. Vaak worden onderhandelingen beschouwd als een compromis om een probleem

Nadere informatie