Dag van de Verpleging 2013 Verpleegkundigen laten zich inspireren

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Dag van de Verpleging 2013 Verpleegkundigen laten zich inspireren"

Transcriptie

1 16 mei 2013 nummer 10 Op de bres voor de beroepsgroep Jong VUmc timmert aan de weg Interventiecardiologie in de voorhoede Ik wil mijn vakgebied verder brengen Depressie bij ouderen De VAR is het afgelopen jaar een goede gesprekspartner geworden voor de belangrijke gremia in de organisatie pagina 2 Denk-tanks stimuleren jonge medewerkers om over de grenzen van hun vak-gebied heen te kijken pagina 3 Interventiecardiologie introduceerde drie innovaties. Wereldwijd loopt dit specialisme mee in de voorste linies pagina 4 René Leemans is een spin in het web en denkt op alle niveaus mee over oncologie en VUmc pagina 7 Caroline Sonnenberg zocht uit waarom vrouwen twee keer zoveel kans hebben op een depressie als mannen indrukken Dag van de Verpleging 2013 Verpleegkundigen laten zich inspireren Laura Eikenaar, student verpleegkunde, en oncologisch chirurg Lisette te Velde bespreken samen met een patiënt de geplande behandeling foto: digidaan Verpleegkundigen over de hele wereld vieren jaarlijks op de geboortedag van Florence Nightingale (Florence, 12 mei 1820-Londen, 13 augustus 1910) de Internationale Dag van de Verpleging. Omdat die dag dit jaar op een zondag viel, organiseerde VUmc op dinsdag 14 mei een middag om de grootste beroepsgroep van VUmc in het zonnetje te zetten. En om de verpleegkundeprijs 2013 uit te reiken natuurlijk. n Monique Krinkels Project therapietrouw wint Verpleegkundeprijs 2013 Er waren dit jaar acht inzendingen voor de Verpleegkundeprijs. De jury, bestaande uit verpleegkundigen, een zorgmanager en vertegenwoordigers van de cliëntenraad craz en van Vrouwen VU Hulp, stond voor de moeilijke keuze om een winnaar aan te wijzen. Het werd het project van Anita Kramers, Linda Cornelissen, Geesje Kok, Lobke Borger en Ineke van der Jagt, waarmee zij de therapietrouw van de hematologiepatiënten tijdens en na ontslag willen verbeteren. Patiënten die een allogene stamceltransplantatie ondergaan moeten langdurig veel medicatie slikken, zowel tijdens de opname als na ontslag. Het is heel belangrijk dat de medicatie op de juiste wijze en tijdstippen wordt ingenomen, dit bepaalt mede het aanslaan van de behandeling. Als patiënten eenmaal thuis zijn, vinden zij het moeilijk de medicatie-inname goed te organiseren en om goed te weten wat ze slikken. Het blijkt een hele klus om uit te zoeken wat er in elk doosje van de apotheek zit en hoe en wanneer dit moet worden ingenomen. Ze zijn hier ook wel onzeker over evenals de mantelzorg. De indieners van het project willen de patiënten al tijdens de opname vertrouwd maken met de aan hen voorgeschreven medicatie. Ze krijgen een geldbedrag van euro en 0,1 fte gedurende een jaar om het project te realiseren. Closing the gap PRISMA breidt zich uit Caroline Lubach, verpleegkundig consulent diabetes, won vorig jaar de Verpleegkundeprijs Haar project richt zich op het vergroten van het zelfmanagement van chronisch zieke patiënten. Ze wilde de patiëntencursus prisma (pro-actieve interdisciplinaire self management educatie) die bij diabetes wordt gebruikt, toepasbaar maken voor andere chronische ziekten. Lubach kon wegens vakantie niet aanwezig zijn op de Dag van de Verpleging, maar Agaath Zeinstra, verpleegkundig consulent diabetes en teamleider polikliniek inwendige geneeskunde, besprak de voortgang van het project. Bij de methode die de diabetesverpleegkundige heeft ontwikkeld staat de patiënt aan het roer. De behandeldoelen worden vanuit verschillende hulpverleners op elkaar afgestemd in nauwe samenspraak met en primair vanuit de patiënt. Er is een interdisciplinair groepsprogramma als aanvulling op de individuele begeleiding. Deze vorm van begeleiding is toepasbaar bij alle chronische aandoeningen, bij wie het gedrag van invloed is op het Het thema van de Dag van de Verpleging is dit jaar Closing the gap, het verkleinen van de wereldwijde kloof tussen arm en rijk. Traumaverpleegkundige Doppie Winterwerp illustreerde dat onderwerp met haar ervaringen op Bonaire. VUmc helpt Fundashon Mariadal, de overkoepelende zorgorganisatie op Bonaire, om de gezondheidszorg naar Nederlands niveau te tillen. Dit gebeurt in samenwerking met het amc. Bonaire is een van de drie bes-landen die sinds 1 januari 2011 Nederlandse gemeenten zijn geworden. De inwoners van het tropische eiland hebben dezelfde zorgverzekeringswet als Nederlanders, maar de gezondheidszorg is er nog niet erg ver ontwikkeld. Omdat ik een van de eerste verpleegkundigen was die naar Bonaire ging, was er in het begin nog veel onduidelijkheid. Zo kreeg ik niet eerst een cursus Papiaments en geen concrete opdrachten mee. De eerste maand heb ik me op de achtergrond gehouden. Ik heb vooral geobserveerd hoe de verpleegkundigen daar werken, gekeken wat ik kon doen om de dingen te verbeteren, en dat met de teamleider besproken alvorens daadwerkelijk veranderingen in de voeren. In de maanden daarna startte ze met verbeteracties. Zo heb ik het rapportagesysteem veranderd, is de artsenvisite en grote visite ingevoerd, is de communicatie met artsen veranderd en ben ik met de begeleiding van de studenten aan de slag gegaan. Winterwerp heeft niet alleen de vakkennis van de collega s daar verbeterd, ze heeft er zelf ook wat van opgestoken. Ze zijn flexibel, kunnen goed met de vele veranderingen omgaan, creëren rust en kunnen zaken goed achter zich laten. verloop van de ziekte of aandoening. Lubach is gestart met het creëren van draagvlak onder de zorgverleners. Er is inmiddels een start gemaakt bij patiënten met hiv/aids. Ze heeft een handleiding geschreven over de aanpak bij deze ziekte en heeft samen met de Amstel Academie een train de trainer programma opgezet. Met dit programma wil Lubach verpleegkundigen en andere professionals opleiden om de cursus te kunnen geven aan chronisch patiënten. Vervolg op pagina 2

2 Vervolg van pagina 1 Verpleegkundige Standaard wordt inspiratiebron Joost van Daalen, verpleegkundig hoofd longziekten, en Arianne ten Klooster, senior verpleegkundige bij heelkunde, bespraken de nieuwe Verpleegkundige Standaard (dvs). Hieraan wordt momenteel hard gewerkt. dvs is bedoeld om het professioneel handelen van verpleegkundigen eenduidiger en transparanter maken. Dat is belangrijk omdat de zorgvragen van patiënten complexer worden en in een steeds kortere behandelperiode moeten worden beantwoord, vertelde Van Daalen. Daarbij worden medische behandelingen ingewikkelder, hebben patiënten steeds vaker meerdere aandoeningen en is de leeftijd van patiënten gemiddeld hoger. Verpleegkundigen ondersteunen 7x24 uur de patiënten. Dat vraagt om een logisch en goed onderbouwd verpleegplan, goede onderlinge afstemming (ook met de emanciperende patiënt!), volgorde van handeling en overdracht. dvs voorziet in een standaard op dit gebied: welke vragen worden aan de patiënt gesteld bij opname en waarom? Wat is, naast de medische noodzaak, het verpleegkundige vraagstuk? Welke verpleegkundig diagnose kan worden gesteld? Welke resultaten van het verpleegkundig handelen worden verwacht? Welke verpleegkundige interventies worden daarvoor ingezet? Voorbeeld: als een patiënt wel kan lopen maar toch steeds in bed wil liggen en geholpen wil worden, is het belangrijk te achterhalen wat er precies aan de hand is. Hier kan een medisch aspect een rol spelen maar het zou ook om angst kunnen gaan. Het is dan aan de verpleegkundige om in een kort tijdsbestek te achterhalen wat er aan de hand is. Dit is veelvoorkomend verpleegkundig werk, maar gebeurt in een heel wisselend palet. Van Daalen: de één vraagt wel door, de ander niet, de één weet wat hij wil weten en de ander niet, de één is goed in het analyseren van een casus, de ander niet, de een heeft het brede scala aan nodige competenties op een hoog niveau ontwikkelt, de ander minder. Zo ontstaat gemakkelijk een wisselende aanpak van de zorgvragen, in elke dienst is er immers een andere verpleegkundige. Dit schept verwarring tussen collega s en, niet in de laatste plaats bij de patiënt. Misverstanden tasten de kwaliteit van de patiëntenzorg aan, ondermijnen het vertrouwen, initiëren risico s en vragen veel tijd en energie. De VUmc Verpleegkundige Standaard ondersteunt verpleegkundigen bij het geven van optimale verpleegkundige zorg. Het gaat om inspiratie, uitwerking van het werkproces, verpleegkundige competenties en aansturing van de zorg. Dat zijn essentiële zachte en harde beroepselementen die binnen dvs op een unieke manier met elkaar verweven zullen worden. dvs moet een handreiking worden die elke verpleegkundige aan het bed kan begrijpen en inspireren. Daarbij is het van groot belang dat dvs door alle betrokkenen als ondersteunend aan het primaire proces wordt ervaren. dvs moet waarde toevoegen, dat is de toets van zijn bruikbaarheid. Die waarde toevoeging is goed voor de patiënt en zeker ook voor de verpleegkundige zélf. Op de bres voor beroepsgroep Voedingsassistente in de prijzen Stomverbaasd was voedingsassistente Aafke Heinis toen Jan Mosselman, accountmanager Cure & Care van FrieslandCampina, haar een prijs kwam overhandigen. Ze kreeg een volledig verzorgd boerderijweekend voor zes personen. Heinis was een van de ruim 700 deelnemers aan een congres van de Vereniging voor Food & Hospitality Management, VHVG, op 22 maart in Congrescentrum Cinemec in Ede. De dag voor de gastvrijheidsmedewerker is bedoeld voor voedingsassistentes, gastvrouwen en -heren, roomservicemedewerkers en allen die in de zorg dagelijks met gastvrijheid bezig zijn. Het thema was dit jaar Gastvrijheid een sprookje of realiteit. Verschillende sprekers gingen in op wat gastvrijheid voor een patiënt betekent. Een glimlach of een warm gebaar maken het verschil, was de conclusie. Vorig jaar ben ik voor het eerst zelf naar deze dag gegaan, vertelt Laura Neuteboom, allround specialist voeding bij het facilitair bedrijf. Het was zo n interessante bijeenkomst dat ik de uitnodiging deze keer naar alle afdelingen heb doorgestuurd. Dit jaar waren er voedingsassistenten van een stuk of vijf, zes afdelingen aanwezig. Hopelijk zijn dat er volgend jaar meer! Foto mark van den brink Tracer 12e jaargang nr 10, 16 mei 2013 Tracer is het tweewekelijkse medewerkersblad van VU medisch centrum. Oplage: Tracer wordt gemaakt onder verantwoor de lijk heid van de dienst communicatie. Eindredactie Monique Krinkels Redactie Caroline Arps, Maartje van Boekel, Bernie Hermes, Edith Krab, Marcel Licher, Marre Roozen, Marieke Schutte, Jan Spee Redactieraad Henk Groenewegen, Tom Stoof, Riekie de Vet Redactie-adviesgroep Erik van Aalst, Ronald Gabel, Marcel van der Haagen, Marga Jaspers, Inèz de Jonge, Willy Schuppert, Maybritt Stal, Esther van t Riet en Cora Visser Vaste bijdragen Rick Dros, Henriëtte van der Horst, Chris Mulder, Osvaldo Heredia Redactiesecretariaat dienst communicatie VUmc, kamer PK4x190 telefoon (020) , Vormgeving De Ontwerperij, Amsterdam Druk DeltaHage, Den Haag Opgave en vragen over abonnementen dienst communicatie VUmc, kamer PK4x190 (020) , Copyright 2013 VUmc, Amsterdam Alle rechten voorbehouden. Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd, opgeslagen in een geautomatiseerd gegevensbestand, of openbaar gemaakt, in enige vorm of op enige wijze, hetzij elektronisch, mechanisch, door fotokopieën, opnamen of op enige andere manier, zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van de redactie. Volgende Tracer De volgende Tracer verschijnt op donderdag 30 mei Deadline voor kopij is 22 mei om uur. De rol van de Verpleegkundige Adviesraad (var) is vorig jaar sterker geworden. Dat blijkt wel uit het verhaal De var van morgen dat voorzitter Amy Morreale-Tulleken, teamleider intensive care volwassenen, afstak. Het was natuurlijk een roerig jaar. Daardoor is de var meer ingebed geraakt in de organisatie. Of het nu om het stafconvent gaat, de raad van bestuur of de raad van toezicht, ze weten ons te vinden. Ook hebben er op verzoek van de igz regelmatig gesprekken plaatsgevonden. De var hield zich tot vorig jaar vooral bezig met advisering. Maar we hebben in 2012 ook deelgenomen aan overleggen. Daarmee is een grote wens van ons vervuld. Morreale merkte dat een groeiend aantal verpleegkundigen de weg naar de var kent. We krijgen steeds meer vragen van hen. Ze is tevreden over de positie die de var nu inneemt en heeft er alle vertrouwen in dat dit in de toekomst verder zal versterken. We zijn een goede gesprekspartner voor de belangrijke gremia in de organisatie en we staan stevig voor onze beroepsgroep. We willen daarom het bestuur uitbreiden met enthousiaste verpleegkundigen die willen meedenken. Plukker unplugged Oeps! Lean werken staat of valt met leiderschap, concluderen hoofd operatiekamers Kjeld Aij en leancoach Bas Lohman in hun zojuist verschenen managementboek. De zorg is gebaat bij lean werken. Als je deze managementfilosofie juist toepast, wordt de zorg immers efficiënter. Dit komt de patiënt ten goede. Krachtig leiderschap is echter onontbeerlijk om de noodzakelijke cultuurverandering te bereiken, aldus Aij. De twee VUmc-ers houden in L2 Zorg: Lean Leiderschap in de praktijk een persoonlijk pleidooi voor een nieuwe manier van aansturen. Zij doen dat door de situatie in de fictieve umc Zorgelo te schetsen. Over Ooit zat ik in het bestuur van een branchevereniging. Dat was vóór het internettijdperk. Als je iets wilde vastleggen, deed je dat op papier. En als je anderen daarover wilde informeren, stuurde je hun dat papier op. Wij zouden een moeilijk gesprek voeren met een Fred Plukker, voorzitter rivaliserende vereniging. Die wilde ons inlijven. Hoe moesten we het overleg ingaan? Een van de raad van bestuur stafmedewerker gaf ons een advies: pappen en nathouden. Dat had hij letterlijk zo opgeschreven. Ons secretariaat stuurde een keurig agendavoorstel op naar de op overname beluste concurrent. Er bevonden zich enkele bijlagen bij. Daaronder, per abuis, ook de notitie met de aanbeveling pappen en nathouden. Oeps! Door de digitalisering is de kans op dit soort blunders alleen maar toegenomen. Wie heeft niet wel eens per ongeluk een verkeerd geadresseerd? Of te snel op reply to all VUmc-ers pleiten in boek voor lean werken de schouder van Jeanine Dekker, afdelingshoofd spoedeisende hulp, zien we hoe het welslagen van lean staat of valt met het (voorbeeld)gedrag van haar en haar collega-leidinggevenden. Daarbij worden de essentiële aspecten van leiderschap, management, organisatiekunde en communicatie apart belicht. Zo biedt dit boek behalve een praktische leidraad ook theoretische verdieping, waarbij telkens bruggen tussen praktijk en theorie worden geslagen. Het boek L2 Zorg: Lean Leiderschap in de praktijk van Kjeld Aij en Bas Lohman kost 22,50 euro en kan worden besteld bij managementboek.nl. geklikt? Ernstiger wordt het wanneer niet de zender in de fout gaat, maar nieuwsgierigen moeite doen om informatie te verkrijgen die hun niets aangaat. Nóg ernstiger is het als die informatie patiënten betreft. Het is mij in verschillende ziekenhuizen opgevallen dat medewerkers ook dokters! lang niet altijd weten waaraan zij zich in dit opzicht te houden hebben. Het feit dat je toegang hebt tot een (elektronisch) systeem, betekent nog niet dat je alles mag inzien wat in dat systeem is opgeslagen. Sterker: je mag alleen gegevens van of over een patiënt bekijken als je direct bij zijn behandeling betrokken bent. Zo niet, dan geldt het devies: ogen thuis! U wilt toch ook niet dat uw collega s in uw medisch dossier neuzen? Gelukkig hebben we bij VUmc inmiddels een reglement waarin helder beschreven staat wat wel en niet is toegestaan. O ja, dat gesprek met die concurrerende vereniging: dat werd niks. Ze hebben ons onze misstap nooit vergeven. Ik kan het ze niet kwalijk nemen. 2 Tracer mei 2013 Organisatie Onderzoek Onderwijs Patiëntenzorg

3 Jong VUmc timmert aan de weg Opvallend Foto mark van den brink Jong VUmc organiseert themaborrels, workshops en denktanks voor jonge medewerkers uit de hele organisatie. Voor de activiteiten van Jong VUmc is behoorlijk wat animo, maar het bestuur wil de belangstelling nog meer vergroten met behulp van de social media. Half juni komt financieel directeur Dirk de Kruif zijn bezuinigingsplannen voorleggen aan een denktank van jong VUmc-ers. n Jeroen Kleijne Jong VUmc bestaat al een hele tijd, maar sinds twee jaar zijn we met het nieuwe bestuur weer een stuk actiever geworden, vertelt Iris Nawia. Jong VUmc is bedoeld voor jonge medewerkers die het leuk vinden om in contact te komen met leeftijdgenoten van andere afdelingen. We lopen allemaal tegen dezelfde dingen aan, bijvoorbeeld persoonlijke en professionele ontwikkeling. Op deze manier kunnen we elkaar ondersteunen. Bovendien is het leuk en interessant om ook eens met onderwerpen bezig te zijn die niet op je eigen werkterrein liggen. Denktank Jong VUmc organiseert netwerkbijeenkomsten en workshops. De laatste tijd zijn daar ook denktanks bij gekomen. Mensen met verschillende functies kunnen bij zo n denktank een vraagstuk voorleggen aan een groep jong VUmc-ers. Zo had p&o hele specifieke vragen aan jonge medewerkers, bijvoorbeeld over het Nieuwe Werken en talentbeleid. Naar aanleiding van de denktank is p&o bezig met een actieplan, waarin onze suggesties voor het personeelsbeleid zeker worden meegenomen. De belangstelling voor de activiteiten van Jong VUmc is behoorlijk groot. Nawia: Bij zo n denktank zitten we met een club van twintig, dertig man bij elkaar en bij de themaborrels is de opkomst nog groter. Toch zie je vaak dezelfde gezichten. We denken er dus wel over na hoe we meer mensen kunnen interesseren voor onze activiteiten, met name arts-assistenten en onderzoekers. Bij VUmc werken veel jonge mensen. Via social media als Twitter, Facebook en Yammer willen we proberen onze doelgroep nog beter te bereiken. Op 18 juni houdt Jong VUmc weer een denktank, dit keer met financieel directeur Dirk de Kruif. Hij wil met ons sparren over de bezuinigingsdoelstelling voor 2014 en 2015, een onderwerp dat iedereen bezighoudt. Als je de kans krijgt om over zo n thema mee te denken, moet je die grijpen. Ik vind het persoonlijk vooral interessant om meer te weten over de financiële kant van ons werk, maar dit is natuurlijk ook een manier om invloed uit te oefenen op onze eigen toekomst. Jong VUmc wordt zeker serieus genomen. Meer weten? Wil je meer weten over de activiteiten van Jong VUmc? Blijf op de hoogte via nl of kijk op intranet: intranet/ afdelingen/thema/jong-vumc.!nikki van Dessel, arts-onderzoeker bij huisartsgeneeskunde & ouderengeneeskunde, heeft de Junior Researcher Award 2013 van The Vasco da Gama Movement gewonnen. Deze prijs is bedoeld voor artsen die patiëntenzorg met onderzoek combineren. De jury ontving onderzoeksvoorstellen uit zeven Europese landen. Van Dessel eindigde daarbij als eerste. Ze is uitgenodigd om haar onderzoek te presenteren op het wonca (World Organization of National Colleges, Academies and Academic Associations of General Practitioners/Family Physicians) congres in Praag in juni. Guus van Dongen, Anton Ussi, Oskar Uzun en Rafael Smit hebben met een consortium bestaande uit VUmc Imaging Center Amsterdam, eatris en bv Cyclotron VU een subsidie van euro verworven voor de aanschaf van apparatuur die de productie van pet tracers moet verhogen en verbeteren. Dit ter versterking van de internationale positie van VUmc als producent van medische tracers. De subsidie wordt verstrekt in het kader van de Kansen voor West Clusterregeling, en wordt mede mogelijk gemaakt door het Europees Fonds voor Regionale Ontwikkeling van de Europese Unie. Benoemingen Heleen Oudemans-van Straaten is per 1 mei benoemd tot hoogleraar intensive care (ic), in het bijzonder de klinische intensive care. Oudemans werkte eerder als intensivist bij het olvg. Zij is een internationaal erkend expert op het gebied van nierfunctie vervangende therapie, voeding en metabolisme. Oudemans gaat zich binnen VUmc naast de patiëntenzorg bezighouden met onderzoek naar het optimaliseren van voeding bij ic patiënten, naar vitamine c en microcirculatie, en naar metabole effecten van citraat hemofiltratie. Julia van Oort, Iris Nawia-Strating en Tessa Bouwhuis (vlnr) zoeken mogelijkheden om nog meer jonge medewerkers te interesseren in de activiteiten van Jong VUmc Annette Moll is per 1 mei benoemd tot hoogleraar oogheelkunde in het bijzonder retinoblastoom. Moll is sinds 1991 verbonden aan de afdeling oogheelkunde van VUmc. Zij gaat zich naast de patiëntenzorg bezighouden met onderzoek naar retinoblastoom. Chris Mulder De lift De veiligheidslift van Otis uit 1854 etiquette. Je gaat aan de kant of loopt eruit om liftverlaters voorrang te geven. Gegroet wordt er niet of nauwelijks. Goedemorgen of werk ze kan er eigenlijk niet vanaf. Witte jassen praten ongegeneerd over een patiënt. In tram, bus of trein wordt u ook omringd door vreemden, die u niet zelf heeft uitgezocht. Eenmaal in het ziekenhuis in de lift is dat niet anders. Groet u zelf uw collega s en patiënten die binnenkomen in de lift? Niet uitbundig, een discrete groet mag ook. Ik zou willen voorstellen dat als we de lift in gaan, een lachje en een knikje zeker mag. In de gangen van ons ziekenhuis, met name op en neer van kliniek naar polikliniek is het eigenlijk niet veel anders. Waarom zou je groeten, ook al zie je mensen vrijwel dag in dag uit. Maar ja we zijn met We weten eigenlijk toch niet wie waar werkt; we weten wel dat hij of zij er al jaren werkt. Op afdeling Q, bij de balie mdl, zien wij elke dag een aantal passanten langskomen. Niet veel, het is geen standaard doorgangsroute, maar toch. Bij ons baliepersoneel zijn er een paar zeer berucht. Ze groeten nooit, kijken altijd de andere kant op, weten op de een of andere manier dat lachje of dat knikje te voorkomen. Eén slachtoffer is berucht. De balie glimlacht al als ze hem langs zien komen. Waarom toch! We hopen dat hij dit stukje ook leest en ook gaat groeten als hij langskomt. De portiers in mijn vorige ziekenhuis zeiden altijd: Jij hebt vast net zo n hekel aan de mensen die je nooit groeten als wij. Ik begreep dondersgoed wat ze bedoelden. Kortom, misschien moeten we een etiquette uitschrijven. Eén van die 10 huisregels die we vroeger bedacht hebben en die vrolijk op ons bureau stonden te verkommeren. Ik heb hem nog staan. Laten we het zo zeggen: groeten mag! heeft hoogbouw mogelijk gemaakt; daarvoor waren er alleen trappen. Elisha Otis heeft de lift weliswaar niet uitgevonden, maar zijn elevator brake voorkwam dat een lift van de negende gewoon rücksichtslos naar beneden stortte. Hij werd miljonair en u ziet zijn naam nog steeds overal in liften. Etiquette in de lift staat niet op schrift. Tafelmanieren, feestelijk kleding, solliciteren etc. wel. Sinds ik als student in 1970 voor het eerst in de nauwe lift stond tussen de b en de c-vleugel op weg naar 6 midden, toen nog ic, viel het mij al op: niemand zegt wat. Als sardientjes op en neer. Er is iets van Chris Mulder is hoogleraar maag-, darm- en leverziekten Tracer mei 2013 Organisatie Onderzoek Onderwijs Patiëntenzorg 3

4 Uit de Agenda Beloop pulmonale hypertensie goed meetbaar Alexander Nap, Niels van Royen en Paul Knaapen (vlnr) zijn er trots op dat VUmc zo innovatief is op hun vakgebied Vrijdag 24 mei aula, uur, H. Groepenhoff, Clinical relevance of exercise testing in pulmonary hypertension De test met zes minutenloopafstand levert veel en voldoende informatie voor patiënten met pulmonale hypertensie (ph) en het beloop van de ziekte. De ingewikkelde fietstest met metingen van de ademhalingsgassen voegt daar vaak maar weinig aan toe. Dat is de conclusie van bewegingswetenschapper en hoofd van de functieafdeling longziekten Herman Groepenhoff in zijn promotieonderzoek naar welke parameters een goede voorspellende waarde hebben over het beloop van de ziekte ph. Zeldzame ziekte Een verhoogde bloeddruk in de longcirculatie, pulmonale hypertensie (ph), is een zeldzame maar levensbedreigende ziekte die relatief jonge mensen treft. Als gevolg van de ph moet de rechter harthelft veel harder werken. Vanaf het beginstadium van de ziekte vertonen patiënten een verminderd inspanningsvermogen met een karakteristiek inspanningsprofiel zoals gemeten tijdens een uitgebreide inspanningstest met een ademmasker. Uit eerder onderzoek blijkt dat de maximale inspanningstolerantie in combinatie met het meten van verschillend inspanningsparameters, zoals zuurstofopname, koolzuurafgifte, ventilatie en hartfrequentie, belangrijke klinische informatie bevat voor het bestuderen van ph. Simpele manier Echter op het gebied van inspanningstesten bij ph bestaan nog veel vragen. Groepenhoff laat zien dat je via inspanningsonderzoek, op een relatief simpele manier het hart-minuutvolume (hmv) en dus ook het slagvolume (=hmv/hf) kunt bepalen. Bij ph is met name het slagvolume het meest afgenomen en daarom belangrijk om te meten. Er is nog steeds onderzoek nodig naar welke parameters van belang zijn bij het onderzoek onder ph-patiënten. Groepenhoff nam ook deel aan een wetenschappelijke expeditie op grote hoogte. Mensen die op grote hoogte leven hebben een grotere kans op het ontwikkelen van ph. Iedereen ontwikkelt ph op grote hoogte maar na afdaling verdwijnt de ph snel. De mensen die op grote hoogte wonen, en dus hun hele sociale leven daar hebben opgebouwd, hebben deze mogelijkheid niet. Hij deed tijdens de expeditie onderzoek naar de gevolgen van ph bij mensen met chronische hoogteziekte. Hij vond dat patiënten ondanks hun chronische hoogteziekte en PH, toch tot een normale maximale zuurstofopname in staat zijn. Meer weten over wetenschappelijk onderzoek in VUmc? In de tweewekelijkse digitale nieuwsbrief w-zine staat meer over promoties en oraties. Aanmelden is mogelijk via Drie nieuwe behandelmethoden toegelicht Interventiecardiologie VUmc in de voorhoede Na de introductie van de dotterbehandeling ruim 20 jaar geleden, ontwikkelde de interventiecardiologie zich in snel tempo. In VUmc loopt het specialisme wereldwijd mee in de voorste linie. Drie recente innovaties zijn hiervan het voorbeeld: hartklep vervangen via een slagader, nierzenuwen uitschakelen via radiofrequente golven om de bloeddruk te verlagen en oplosbare stents. n Ben de Graaf Twee grote studies brachten het vervangen van een hartklep via een katheter (percutane klepvervanging) de laatste drie jaar in een stroomversnelling, zegt interventiecardioloog Niels van Royen. We passen de methode toe bij patiënten die niet geopereerd kunnen worden, bijvoorbeeld omdat ze te zwak zijn, en bij patiënten met hoog risico. Wij volgen als tweede interventiecentrum in Nederland de methode Nijmegen. Dat wil zeggen: we benaderen de hartklep niet via de liesslagader, maar via een slagader onder het sleutelbeen. De liesslagader is in tegenstelling tot de sleutelbeenslagader vaak verkalkt, waardoor bij bijna een derde van de patiënten de procedure niet lukt. Ook is in de lies de kans op een bloeding groter. Uitschakelen nierzenuwen Alexander Nap, interventiecardioloog in opleiding, licht de tweede innovatie toe: De nieren zijn soms betrokken bij hoge bloeddruk. Uitschakelen van de zenuwbanen in de nieren (renale denervatie) kan dan helpen. Via een katheter in de liesslagader verhitten we de zenuwen door radiofrequente golven. Vergelijk het met de werking van een magnetron. We passen dit toe bij mensen met hoge bloeddruk (onderdruk > 95 mmhg, bovendruk > 165 mmhg), die niet reageren op andere therapieën, zoals dieet en meerdere medicijnen, waaronder een plaspil. Ook mag geen andere oorzaak gevonden zijn. In 2011 zijn we met onze collega s in Utrecht als eerste gestart met deze behandeling. Oplosbare stents Sinds begin dit jaar passen de interventiecardiologen oplosbare stents toe bij dotterbehandelingen. Bij het oprekken van de vernauwde kransslagader van het hart wordt vaak een metalen veertje (stent) ingebracht om het bloedvat open te houden. Op langere termijn kan het lichaam dit lichaamsvreemde materiaal inkapselen, waardoor opnieuw een vernauwing ontstaat (in-stentrestenose). Ook kan acute thrombose (in-stent-thrombose) ontstaan. Sinds kort is er een melkzuurstent op de markt die na drie jaar volledig is opgelost, legt interventiecardioloog Paul Knaapen uit. Zo blijft het vat open, maar is het risico op hernieuwde vernauwing door de stent verdwenen. Knaapen onderzoekt over drie jaar via een pet-scan de doorbloeding van de hartspier na een klassieke en een melkzuurstent. Dan weten we of de nieuwe methode ook op langere termijn effectief is. Zo dragen we als VUmc ons steentje bij aan de ontwikkelingen binnen ons vakgebied. Tussen wetenschap en spiritualiteit Liefde is meer dan interactie tussen zenuwcellen Natuurlijk stond natuurwetenschap centraal in de oratie van neuropatholoog Pieter Wesseling. Het belang van de neuro-oncologische pathologie voor de vooruitgang in zowel het onderzoek als de patiëntenzorg was het hoofdthema. Daarnaast gelooft hij dat niet alles zomaar is te vangen in natuurwetenschappelijke kaders. Liefde is meer dan een interactie tussen zenuwcellen, noemt hij als voorbeeld. n Monique Krinkels In mijn werk gelden strikt natuurwetenschappelijke kaders en daar kan ik heel goed mee uit de voeten, stelt Pieter Wesseling. Maar als christen is er in mijn ogen meer dan dat. In mijn oratie wilde ik ook dat delen met de toehoorders. Voor sommige collegawetenschappers geldt dat zaken die niet meetbaar, weegbaar of telbaar zijn niet meetellen. In mijn ogen is dat veel te reductionistisch gedacht. Revolutionaire ontwikkeling Als neuro-oncologisch patholoog verricht Wesseling vooral onderzoek aan hersentumorweefsel. De kennis daarover heeft zich in het afgelopen decennium revolutionair ontwikkeld. Hij ziet een centrale rol weggelegd voor de neuropathologie bij zowel het boeken van verdere voortgang in het onderzoek als bij het vertalen van de opgedane kennis naar de patiëntenzorg. We krijgen met behulp van wetenschappelijk onderzoek steeds meer informatie over het tumorweefsel. De grote uitdaging is om deze ontwikkelingen zo te benutten dat we niet alleen beter begrijpen waar het misgaat in de cel, maar dat we patiënten met aandoeningen aan het zenuwstelsel ook beter kunnen helpen. Om verschillende redenen dreigt hier een disbalans te ontstaan, juist in een tijd van marktwerking en economische krapte. Hij maakt zich ook wat zorgen over de ontwikkelingen in de geneeskundeopleiding. Volgens een recente studie dreigt de empathie van veel jongeren in de eerste paar jaar van de geneeskundestudie af te kalven. Dit wordt mee in de hand gewerkt doordat zorg meer en meer als business dreigt te worden gezien, en doordat zaken als inkomen, status en professionele autonomie hoog in het vaandel staan. Daardoor worden hun drijfveren anders ingekleurd. Laten we in plaats daarvan vooral hoog houden dat het een eer is om dienstbaar te zijn aan patiënten. Complex Waar hij zich als wetenschapper buigt over het vergroten van de zichtbaarheid, meetbaarheid en telbaarheid van hersentumoren, gelooft hij dat er meer is dan het stoffelijke. Dat we iets niet met ons gebruikelijke gereedschap kunnen waarnemen, wil niet zeggen dat het er niet is. In mijn ogen is het brein het voertuig van de - voor ons niet waarneembare - geest. Ik meen dat we ons als wetenschappers bescheiden moeten blijven opstellen, want het leven is complex, stelt hij. Tegelijkertijd blijft Wesseling een nuchtere gelovige: Ik weet niet hoe de wereld precies tot stand is gebracht. Ik was er niet bij. En ik kan ook niet narekenen waarom er zoveel ellende is op de wereld. Ik weet niet hoe God precies werkt, maar ik geloof dat er een liefhebbende God is en dat is belangrijk voor mij. Foto Mark van den Brink 4 Tracer mei 2013 Organisatie Onderzoek Onderwijs Patiëntenzorg

5 Vacatures VUmc Agenda Alle vacatures zijn te lezen op intranet onder P&O, klik op: interne vacatures en werving en daarna op, interne vacatures. Ons adres is: Werving & selectie, polikliniek 7Z 163. Vacatures 6 mei tot 13 mei. Uiterlijke reactie datum zie intranet. Wetenschappelijk onderzoek Onderzoeker in Opleiding eiwitsecretie van de tuberculose bacterie als nieuw target voor de ontwikkeling van antibiotica D WH Het ontrafelen van het eiwitsecretiesysteem van tuberculose om vervolgens een nieuw antibioticum te ontwikkelen! Afdeling medische microbiologie en infectieziekten (MMI), Divisie V Paramedisch Apothekersassistent poliklinische apotheek D MV Word jij de volgende aanwinst van ons team? Afdeling apotheek en klinische farmacie, Divisie V Personeel en organisatie Staf/management - ICT ICT specialist bedrijfsvoering D WH Hou jij het ziekenhuis draaiende? Afdeling dienst ICT, delivery team bedrijfsvoering, Facilitair bedrijf / Stafdiensten, Divisie VII ICT specialist primaire zorg D WH Hou jij het ziekenhuis draaiende? Afdeling dienst ICT, delivery team zorg primair, Facilitair bedrijf / Stafdiensten, Divisie VII ICT specialist zorg ondersteunend D WH Hou jij het ziekenhuis draaiende? Afdeling dienst ICT, delivery team zorg ondersteunend, Facilitair bedrijf / Stafdiensten, Divisie VII Informatie over personele zaken vindt u ook op intranet onder de rubriek P&O direct Vacaturebeheermaatregel opnieuw ingevoerd De raad van bestuur heeft verzocht de vacaturebeheermaatregel weer in te voeren. De procedure vacaturebeheersing is hetzelfde gebleven als in Op P&O direct vindt u meer informatie over de procedure voor vrijstelling van bepaalde vacatures en de benodigde formulieren hiervoor. Binnenkort wordt ook het draaiboek vacaturemaatregel via P&O direct gepubliceerd. Aanvraag van vrijstelling gebeurt alleen digitaal via het mailadres: Brief over BIG-herregistratie Vóór 1 juli a.s. zal vanuit de instantie BIGregister een brief gestuurd worden naar alle medewerkers die zich vóór 1 januari 2014 moeten gaan herregistreren. Op P&O direct vindt u alle informatie die nodig is voor de herregistratie, klik op de link in de rechter kolom. In de nieuwsbrief van het BIG-register die eind april uitkwam is een interview te lezen met Gerda Berkhout, zorgmanager en Elles van Balen, projectmanager herregistratie BIG. Dit interview is ook in VUmc deze week gepubliceerd. Overzicht van alle P&O-formulieren Op verzoek van vele medewerkers, een overzicht met alle actuele P&O-formulieren op alfabet. Je kunt het overzicht vinden op de homepagina van P&O direct, onderaan bij de top 10 formulieren. Klik op een link in het overzicht, dan wordt het formulier geopend. Aanmelden voor de nieuwsbrief P&O direct Wil je op de hoogte blijven van nieuws op het gebied van CAO UMC of wetswijzigingen? Je kunt je nu zelf aanmelden voor de nieuwsbrief P&O direct. Deze nieuwsbrief is bedoeld voor alle medewerkers van VU medisch centrum en verschijnt maandelijks. Hier komen onderwerpen aan de orde als: nieuwe CAO UMC, gebruik van persoonlijk budget, de digitale salarisstrook, loopbaanontwikkeling etc.. Wil je ook de nieuwsbrief P&O direct in je mailbox? Meld je dan nu aan via P&O direct (intranet). Heb je geen adres en -account van VUmc? Dan kan je dat aanvragen bij ICT. Staf/management Adviseur bedrijfsvoering D YO Ben jij een scherpe en kritische controller die de puzzelstukjes in elkaar weet te passen? Én heb je ervaring opgedaan in een ziekenhuis? Afdeling divisiebureau II en III, Divisie III Wetenschappelijk onderzoek Onderzoeker in Opleiding cardiovasculaire effecten van hyperoxieis D Een translationeel onderzoek. Afdeling Intensive Care, Divisie IV Ondernemingsraad Stagiaires Stagiair marktonderzoek (meeloopstage) D MV Volg jij een studie met een commerciële of economische richting? Afdeling Microbiome ltd., Divisie V Stagiair communicatie D MB Ben jij de communicatiestrateeg voor ons zorgmanagement? Afdeling Staf/Management - Communicatie, Divisie VII Dagelijks bestuur OR; Inge Schadee-Eestermans (voorzitter), Willy Arjaans (vice-voorzitter), Andy Higgs, Emile Heilbron, Rene van Andel (ambtelijk secretaris) Inlichtingen: Bureau medezeggenschap, Hoogbouw H 322, Tel 43478, orgaan/or/ Onderwerpen die in de ondernemingsraad aan de ORde zijn: Commissies Het dagelijks bestuur van de ondernemingsraad is al weer enkele weken actief: Willy Arjaans (voorzitter), Jan Rauwerda (vice-voorzitter), Klaske van den Berg (lid) en Andy Higgs (lid). Het voorbereidende werk t.b.v. besluitvorming in de plenaire OR wordt gedaan door een viertal commissies. Ook deze hebben nu alle een voorzitter: Commissie Fusies, Samenwerking en Reorganisaties (FSR): Klaske van den Berg Commissie Personeel & Organisatie (P&O): Alice Lindner-Popkes Commissie Communicatie (CC): Erik van Halsema Commissie Onderwijs en Onderzoek (O&O): Jan Rauwerda Bereikbaarheidsdiensten afdeling ICT Onderdeel van de reorganisatie ICT is de aanpassing voor medewerkers van de bereikbaarheidsdienst t.b.v. de 24/7 ondersteuning. Daarvoor heeft de dienst ICT een instemmingsaanvraag ingediend bij de OR. In de plenaire OR is een beeldvorming gedaan rond deze kwestie. De medewerkers ICT blijken goed ingelicht en meegenomen te zijn in het proces. De OR heeft echter diverse bezorgde reacties ontvangen van medewerkers ICT rond het kunnen aanbieden van de voorgestane skilled service. De zorgpunten worden schriftelijk teruggegeven aan het hoofd ICT, mw. Ineke Molenaars, met de bedoeling deze op korte termijn in gezamenlijk overleg te bespreken. Wijzigen reorganisatiecode De dames Elly Jonkeren en Esther Vermaat, van de dienst P&O, zijn voor dit agendapunt uitgenodigd in de vergadering. Er ligt nu een vernieuwde versie van de reorganisatie code als concept. De punten, die de OR van belang vond, zijn verwerkt in deze versie. De reorganisatiecode blijft een concept totdat het SBK klaar is. De OR gaat akkoord met de concept reorganisatie code Instemmingsverzoek ANW De ondernemingsraad verleent zijn instemming inzake het gaan werken in bereikbaarheidsdienst conform artikel van de cao UMC, door twee medewerkers van de afdeling Anatomie & Neurowetenschappen. Beeldvorming alliantie AMC In het document Naar een alliantie AMC VUmc staat de presentatie van de plannen op hoofdlijnen. De commissies binnen de OR bekijken het stuk kritisch aan de hand van de volgende punten: personele gevolgen, goed in kaart brengen van aanpalende specialismen, patiëntenstromen van buitenaf, acute zorg, financiën, duidelijkheid over één UMC. Promoties: donderdag 16 mei auditorium, uur, M. Yildirim Spraakman, Who What Why. Childhood Obesity Risk Behaviors promotoren: prof.dr.ir. J. Brug, prof.dr. W. van Mechelen copromotoren: dr. M.J.M. Chin A Paw, dr. S.J. te Velde vrijdag 17 mei aula, uur, T. van Ham, Loss or Rb proteins: Consequences for cell cycle control and genome integrity promoter: prof.dr. H.P.J. te Riele vrijdag 24 mei aula, uur, H. Groepenhoff, Clinical relevance of exercise testing in pulmonary hypertension promoter: prof.dr. A. Vonk Noordergraaf copromotor: dr. H.J. Bogaard maandag 3 juni - aula, uur, L.W. van Golen, Effects of Insulin and Type 1 Diabetes on the Human Brain: Imaging Studies Using PET and fmri promotoren: prof.dr. M. Diamant, prof.dr. A.A. Lammertsma copromotoren: dr. R.G. IJzerman, dr. M.C. Huisman dinsdag 4 juni - auditorium, uur, E. van Dellen, Lesions in the connected brain. A network perspective on brain tumors and lesional epilepsy promotoren: prof.dr. C.J. Stam, prof.dr. J.J. Heimans copromotoren: dr. J.C. Reijneveld, dr. L. Douw woensdag 5 juni - aula, uur, S. Mahmutoglu, Creatine deficiency sydromes: contributions to selective and newborn screening and treatment promotoren: prof.dr.ir. C.A.J.M. Jakobs, prof.dr. G.S. Salomons donderdag 6 juni - aula, uur, B.M. Janssen, Resilience and old age. Community care from an insider and empowerment perspective promotoren: prof.dr. T.A. Abma, prof.dr. T. Van Regenmortel vrijdag 7 juni - aula, uur, B.G. Boerrigter, The pulmonary hemodynamics and exercise in chronic obstructive pulmonary disease promotor: prof.dr. A. Vonk Noordegraaf copromotoren: dr. H.J. Bogaard, prof.dr. N. Westerhof maandag 10 juni aula,, M.J. de Bruijn, Speech quality in oral oropharyngeal cancer patients. The development and evaluation of objective speech assessment methods promotoren: prof.dr. I.M. Verdonck-de Leeuw, prof.dr. C.R. Leemans, prof.dr. J.A. Langendijk copromotor: dr. L. ten Bosch donderdag 13 juni - aula, uur, F.A. van Nes, Everyday activities of ageing couples: changes in the face of declining health promotoren: prof.dr. D.J.H. Deeg, prof.dr. T.A. Abma copromotor: dr. H. Jonsson vrijdag 14 juni - aula, uur, M.F. van Wier, The effects of a distance counseling lifestyle program for weight control among an overweight working population promotoren: prof.dr. W. van Mechelen, prof.dr.ir. T. Smid copromotoren: dr. J.C. Dekkers, dr. I.J.M. Hendriksen Oraties: vrijdag 5 juli - aula, uur, prof.dr. J.P. de Winter, Dokter, heb ik dat kankergen? Afscheid vrijdag 31 mei aula, uur, prof.dr. J.T.V.M. de Jong, Soul searching, a journey into global mental health vrijdag 21 juni - aula, uur, prof.dr. G.W.J.M. Tangelder, Fysiologie, panta rhei en plaatjes vrijdag 28 juni - aula, uur, prof.dr. Th.A.H. Doreleijers, Gekker moet het niet worden Symposium Vrijdag 28 juni VUmc Amstelzaal, Op weg naar een nieuw centrum voor de behandeling van complexe botdefecten Meer informatie: Mrs. M.M. Verweij-Deddens tel: Inschrijfgeld 25,- Seminars: maandag 27 mei MF H161, 16.00uur, VUmc Immunology Seminar, met Noortje Klaver, MCBI en Sue Gibbs, Dermatology maandag 3 juni PK 7X.216, 16:00 uur, PICA seminar, met Piet Bakker (AMC): De toegevoegde waarde van kwantitatieve analyse in de zorg Tracer mei 2013 Servicepagina 5

6 Menu Amstel Academie Informatie over het menu vindt u ook op de startpagina van intranet De Boelelaan HV Amsterdam (020) Centrum voor Leiderschapsontwikkeling en Effectiviteitsverbetering en Bij- en nascholingen: F. Broekhof (020) Medisch ondersteunende opleidingen en Verpleegkundige vervolgopleidingen: K. Jonker (020) donderdag 16 mei coq au vin, gegrilde groenten, gebakken krieltjes, gebonden tomatensoep, vegetarische gebonden tomatensoep, heldere Chinese kippensoep, vegetarische heldere Chinese soep vrijdag 17 mei tjap tjoy met kip, vegetarische tjap tjoy, witte rijst, gebonden aspergesoep, vegetarische gebonden aspergesoep, heldere groentesoep, vegetarische heldere groentesoep zaterdag 18 mei varkensfilet pesto, champignonschotel vegetarisch, tomatensaus + jus, broccoli, gekookte aardappelen, gebonden kip-kerriesoep, vegetarische gebonden kerriesoep, heldere tomaat-vermicellisoep, vegetarische heldere tomaat-vermicellisoep zondag 19 mei kalfsrollade, kaas-broccolitaart, pepersaus, vegetarische pepersaus, snijbonen, gestoofde abrikozen, Duchesse aardappelen, heldere vermicellisoep, vegetarische heldere vermicellisoep maandag 20 mei gevulde kipfilet, gevulde aubergine, rode wijnsaus, tutti-frutti compote, pommes carré, heldere kippensoep, vegetarische heldere groentensoep dinsdag 21 mei gegrilde white copperfilet, rode wijnsaus, gegrilde groenten, duchesse aardappelen, gebonden linzensoep, vegetarische gebonden linzensoep, heldere Mulligatawnysoep, vegetarische heldere Mulligatawnysoep woensdag 22 mei roti kip, vegetarische roti, rotivellen, gebonden champignonsoep, vegetarische gebonden champignonsoep, heldere Madrileensesoep, vegetarische heldere Madrileensesoep donderdag 23 mei bretonse gehaktbal, groenten gehaktbal, jus, vegetarische jus, snijbonen, gekookte aardappelen, gebonden kippensoep, vegetarische gebonden créme soep, heldere aspergesoep, vegetarische heldere aspergesoep vrijdag 24 mei gebakken vis, remouladesaus, gemengde salade, frituuraardappel, gebonden tomatensoep, vegetarische gebonden tomatensoep, heldere Chinese kippensoep, vegetarische heldere Chinese soep zaterdag 25 mei döner kebab, Turks brood, knolooksaus, pikante saus tomatensalade, gebonden aspergesoep, vegetarische gebonden aspergesoep, heldere groentesoep, vegetarische heldere groentesoep zondag 26 mei gemarineerde kipfilet, omelet naturel, kerriesaus, Koninginne melange, gekookte aardappelen, gebonden kip-kerriesoep, vegetarische gebonden kerriesoep, heldere tomaatvermicellisoep, vegetarische heldere tomaat-vermicellisoep maandag 27 mei kerrieragout, vegetarische kerrieragout, doperwten, witte rijst, gekookte aardappelen, gebonden champignonsoep, vegetarische gebonden champignonsoep, heldere Madrileensesoep, vegetarische heldere Madrileensesoep dinsdag 28 mei gegrilde zalmfilet, wokgoenten, noedels, witte rijst, gebonden kippensoep, vegetarische gebonden crèmesoep, heldere aspergesoep, vegetarische heldere aspergesoep woensdag 29 mei Hollandse hachée, vegetarische hachée, rode kool met appeltjes, aardappelpuree, gebonden Zwitserse kaassoep, vegetarische gebonden Zwitserse kaassoep, heldere Chinese kippensoep, vegetarische heldere Chinese soep Het opleidingsaanbod van Bij- en nascholingen voorjaar 2013 van VUmc Academie staat op internet: opleidingen/ Opleiding Zorgadministratie (RZA) De opleiding RZA biedt je een brede basis om als zorgadministrateur in een instelling binnen de gezondheidszorg aan de slag te gaan. De opleiding is ontwikkeld in nauwe samenwerking met mensen uit de praktijk die ook een deel van de theorielessen verzorgen. Hoe is de opleiding opgebouwd? De opleiding is competentiegericht opgebouwd. Actuele onderwerpen vormen de uitgangspunten voor de opdrachten die in de praktijk moeten worden uitgevoerd. Daarnaast wordt de lesstof toegelicht door docenten uit de praktijk met specifieke expertise voor bepaalde onderwerpen. Tijdens de opleidingsperiode van 12 maanden werk en leer je afwisselend. Het praktijkdeel vindt plaats in de eigen zorginstelling. Tijdens de praktijkperioden wordt je begeleid door een collega van je eigen afdeling. Daarom is het Oproepen & advertenties noodzakelijk dat je gedurende de opleiding een arbeidsovereenkomst hebt met een zorginstelling. Gedurende de opleiding wordt gebruik gemaakt van diverse werkvormen, zoals colleges, werkgroepen en individuele presentaties. Daarnaast bieden we je een digitale leeromgeving, waarin je digitale modules kunt volgen, lesstof kunt raadplegen en je resultaten worden bijgehouden. Een greep uit de leerstof RZA Gedurende de opleiding komende de volgende onderwerpen aanbod: - Medische terminologie en ziekteleer - Onderzoek- en behandelmethoden - Computervaardigheden - Zorginformatie - Statistiek, epidemiologie en PICO-methodiek - Informatietechnologie en systemen - Administratieve organisatie, zorgfinanciering en control - Wet- en regelgeving in de patiëntenzorg - Classificatiesystemen en standaarden - Bekostiging en financiering van de zorg Medewerkers en vrijwilligers van VUmc kunnen gratis een advertentie plaatsen. Niet meer dan 25 woorden en voorzien van achternaam en toestelnummer. Prijzen niet hoger dan 2250 euro. Aanleveren via Telefonisch vergaderen kan voordeliger Het facilitair bedrijf heeft afspraken gemaakt met het bedrijf TelefonischOverleg.nl om het telefonisch vergaderen met meerdere mensen tegelijk gemakkelijker en goedkoper te maken voor VUmc medewerkers. De telefonische vergaderdienst organiseert tegen lage tarieven (8 cent per minuut per deelnemer) conference calls in Nederland of daarbuiten. De lokale inbelnummers van TelefonischOverleg.nl zorgen ervoor dat de deelnemers in hun eigen land (lokaal) in kunnen bellen en deelnemen aan uw telefonische vergadering, zonder extra kosten. Een conference call opzetten kan op die manier wereldwijd, voor een scherp tarief. Gerry van Heerde, leidinggevende Servicepunt FB: De kosten die TelefonischOverleg.nl rekent in vergelijking met de KPN zijn echt lager. Vandaar dat we deze partij onder de aandacht willen brengen. Meer weten over TelefonischOverleg.nl: Nieuwe telefoonnummers Vanaf zondag 26 mei 2013 (tussen en uur) zal de meldkamer ambulancezorg van Ambulance Amsterdam uitsluitend nog bereikbaar zijn via onderstaande nummer(s): Algemeen Spoed Algemeen Geen Spoed Besteld Vervoer SEH EHH/(CCU) PCI MMT arts en Verpl MMT Chauf. en Piloot Helikamer VU BBL/PICU Indien uw organisatie gebruik maakt van voorgeprogrammeerde nummers in toestellen of de telefooncentrale, verzoek ik u deze in de komende dagen aan te passen, opdat u en uw medewerkers per aankomende zondag 26 mei het correcte nummer gebruiken indien zij contact wensen met de meldkamer ambulancezorg. Workshop AIOS: Opleider van de toekomst In 2012 is deze workshop in opdracht van De Jonge Orde in alle UMC s in Nederland gegeven aan AIOS. Het doel van de workshop is om AIOS in korte tijd praktische handvatten en inzichten te geven, over hoe effectief in gesprek te gaan met je eigen opleider of supervisor. De AIOS leert aan de hand van een eenvoudig model en praktische voorbeelden hoe hij/zij het gesprek zodanig kan voeren en beïnvloeden, dat er een prettig en effectief gesprek kan ontstaan. Daarmee is de AIOS nu geholpen, tijdens de opleiding en in het samenwerken met anderen. We sorteren ook al voor op de toekomst, waarin de AIOS een coachende stijl van begeleiden of leidinggeven nodig zullen hebben. De workshop biedt daar handvatten voor. In 2013 gaan we opnieuw langs alle UMC s met deze workshop. In de maanden juni, september en oktober zullen we elke maand 1 dag aanwezig zijn. Op die dag zijn er 5 workshops van een uur waar AIOS aan kunnen deelnemen. AIOS kunnen zich aanmelden via Meer informatie Brigitte Schouten ( , & Wardy Doosje ( , - Organisatie van de gezondheidszorg - Privacy en ethiek in de zorg Daarnaast wordt in de opleiding aandacht besteed aan diverse vaardigheden om het beroep zorgadministrateur in de praktijk uit te kunnen voeren. Start: september 2013 (in juni worden 2 introductie dagdelen georganiseerd) Informatie: Caroline van Vliet, tel. (020) of per Het aanbod van het Centrum voor Leiderschapsontwikkeling en Effectiviteitsverbetering voorjaar 2013 van VUmc Academie staat op internet: opleidingen/ Persoonlijke ontwikkeling Kwikando: 9, 16 en 29 oktober, 5 (hele dagen), 12, 19 en 26 november 2013 (middagen) In Kwikando worden sporten, coaching en bewuster voelen met elkaar verweven. Wetenschappers Persoonlijk leiderschap voor postdocs: 12 en 13 juni 2013 (hele dagen) In de training Persoonlijk leiderschap voor postdocs leert u wat u écht nodig heeft om Workshop ÁIOS: Coachende opleider van de toekomst In de maanden juni, september en oktober 2013 worden er in ieder Universitair Medisch Centrum workshops gegeven van 55 minuten voor AIOS. De workshop is ontwikkeld in opdracht van de Jonge Orde en gaat over het uitoefenen van invloed vanuit je eigen positie als AIOS onder andere in relatie tot je opleider. De workshop wordt verspreid over drie dagen per UMC en vijf keer per dag gegeven voor kleine groepen van 5 personen. Aanmelden: u kunt zich aanmelden via Vernieuwingsimpuls Uitnodiging VI Voorlichtingsdag (Veni, Vidi, Vici) Hoe hoog zijn de subsidiebedragen? Welke tips hebben laureaten? Wat schrijf ik wel op en wat niet? Wil je antwoord op deze vragen, kom dan op 21 juni naar de voorlichtingsbijeenkomst VI voor Veni, Vidi en Vici. Daar vertellen laureaten en coördinatoren waarop je moet letten bij de subsidieaanvraag. De ochtend is bedoeld voor de disciplines Alfa/ Gamma en de middag voor Bèta/Leven. Aanmelden Deelname is gratis. Aanmelden kan via het aanmeldformulier op de website. Programma Op de website staat het uitgebreide programma. De voertaal tijdens de voorlichting is Engels. Locatie De voorlichtingsbijeenkomst vindt plaats in het NWO-gebouw aan de Laan van Nieuw Oost-Indië 300, 2593 CE Den Haag. Graag tot ziens op vrijdag 21 juni! uw eigen toekomst succesvol in de hand te nemen. Integral PhD-program: from Student to Professional (1st year): 19 en 20 september 2013 Finishing a PhD on time, with a thesis of high quality is a huge challenge and requires other competencies then just scientific and technical skills. In this integral training program you learn all you need for a successful PhD and the life after your PhD. Nederlandse taal en cultuur Nederlandse taal en cultuur voor gevorderden: 10, 17 en 24 september, 1, 8, 15 en 29 oktober, 5, 12, 19 en 26 november en 3 december 2013 ( alle dagen van tot uur ) Voor meer informatie kunt u ook contact opnemen met Editha Samsom. Tel. (020) , 6 Tracer mei 2013 Servicepagina

7 Ik wil mijn vakgebied verder brengen René Leemans is een spreekwoordelijke spin in het web. Het afdelingshoofd KNOheelkunde/hoofd-halschirurgie denkt op alle niveaus mee over oncologie en over VUmc. n Ursula Wopereis HPV-virus Toen ik hier begon was kanker in het hoofd-halsgebied synoniem met veel roken in combinatie met excessief alcoholgebruik. 1+1 = 3. Tegenwoordig zien we mensen van in de vijftig die weinig of niet gerookt of gedronken hebben en toch keelkanker krijgen. De oorzaak is veelal het hpv-virus, dat ook baarmoederhalskanker kan veroorzaken. Deze tumorvariant is relatief goed te behandelen. Het percentage hpv-keelkankerpatiënten stijgt en bedraagt inmiddels rond de dertig procent. In de vs is hpvkeelkanker bij mannen al een groter Draag weer wit-week volksgezondheidsprobleem dan baarmoederhalskanker. Dit is op zich al verontrustend nieuws. Omdat hpv seksueel wordt overgedragen wordt hiervoor vrijwel continu aandacht in de media gevraagd. Orale seks wordt als oorzaak aangewezen. NET-QUBIC Ik vind hoofd-halschirurgie een prachtig vak. Je bent met heel ingrijpende zaken bezig, zoals de kwaliteit van leven. Daar doen we ook onderzoek naar. Samen met mijn collega, psychologe en Alpe d HuZes hoogleraar Irma Verdonck, hebben we een subsidie van drie miljoen euro gekregen om in een consortium van VUmc, Nijmegen, Utrecht en Groningen een kleine duizend patiënten te vervolgen die worden behandeld voor tumoren in het hoofd-halsgebied. Het is een allesomvattend onderzoek waarmee we alle prognostische factoren voor een behoorlijk leven na de behandeling in kaart gaan brengen, zowel biologisch, qua René Leemans (Rotterdam 1959) studeert geneeskunde in Rotterdam, wordt assistent chirurgie in het Andreas Ziekenhuis, doet de opleiding KNOheelkunde in VUmc en verdiept zich vervolgens met een KWF-fellowship in chirurgische behandelingen en - reconstructies. In 1994 wordt Leemans staflid in VUmc, waar hij in 2000 wordt benoemd tot hoogleraar hoofd-halschirurgie. Sinds 2002 is René Leemans hoofd van de afdeling KNO-heelkunde/ hoofd-halschirurgie en opleider. therapie als psychosociaal. Duizendpoot Ik wil mijn vakgebied verder brengen en combineer mijn werk als afdelingshoofd met een aantal nevenactiviteiten. Als lid van het directoraat van het onderzoekinstituut oncologie en immunologie heb ik bijvoorbeeld training en educatie in portefeuille. Ons doel? Jonge mensen, met name basale wetenschappers in het lab, behouden voor de oncologie. Verder ben ik general secretary van de European Head and Neck Society. Sinds kort ben ik ook interim voorzitter van divisie iii. Het zijn spannende tijden, Vijf x V volgens René Leemans Verwanten Mijn vrouw en ik hebben een zoon van vijf Vakantie Vroeger maakten we verre reizen, tegenwoordig blijven we dichter bij huis. We gaan veel naar Spanje Vrije tijd Tijd voor thuis en ik speel graag tennis en golf Voetbalfan Ik ben voor Feyenoord en sta zaterdagochtend langs de lijn. Dan speelt mijn zoon, met zijn allen op een kluitje achter de bal aan Vaccinatie Als veel meer Nederlandse meisjes zich zou laten vaccineren zouden we het HPV-virus kunnen uitbannen. Dat is niet het geval. Dan moeten we ons afvragen: waarom zouden we geen jongens vaccineren? alleen al vanwege de alliantie met het amc. Ik ben daar op verschillende niveaus bij betrokken, van afdeling tot beleidsraad en bestuur stafconvent, waar ik ook in zit. Het gaat met kleine stapjes, maar de samenwerking krijgt steeds meer vorm. Stevige basis Hoe ik alles combineer? Dat kan alleen met een stevige basis. Voor mij is thuis thuis. Vroeger werkte ik regelmatig s avonds door, dat doe ik nu minder. En ik heb natuurlijk een stabiele afdeling en erg goede ondersteuning. Die kunnen best eens een paar dagen zonder mij. Hevig menstrueel bloedverlies en wat daaraan te doen is Hevig menstrueel bloedverlies: er is vaak wat aan te doen. Maar veel vrouwen blijven ermee lopen. Om meer bekendheid te genereren voor de aandoeningen die hevig menstrueel bloedverlies veroorzaken en wat eraan is te doen, is er van 4 tot 8 juni de Draag weer wit week. Ook VUmc doet mee. Gynaecoloog Wouter Hehenkamp vertelt. n Ellen Kleverlaan Schaamte, onbekendheid met de mogelijkheden om er wat aan te doen, het idee dat het er nou eenmaal bij hoort en de vrouw in kwestie die denkt gewoon een pechvogel te zijn: er zijn legio redenen waarom vrouwen vaak blijven doorlopen met hevig menstrueel bloedverlies. Wouter Hehenkamp zegt dat er zelfs geen goed beeld is van het aantal vrouwen dat deze klachten heeft. We gaan uit van ongeveer 20 procent, maar dat is een schatting. Vaak is er wat aan te doen. Van het slikken van de pil of het laten plaatsen van een Mirenaspiraal tot het verwijderen van poliepen en vleesbomen; afhankelijk van de oorzaak zijn er verschillende behandelingen mogelijk. VUmc bepaalt inhoud De Draag weer wit-week is een initiatief van Hologic, een farmaceutisch bedrijf dat producten fabriceert die bij de behandeling van dergelijke klachten nodig kunnen zijn. Hologic doet de logistieke kant, vertelt Hehenkamp. Zij benaderen de media en communiceren erover, onder andere via Maar de inhoud van het programma is geheel aan de medici die zich bij het initiatief hebben aangesloten en dat zijn er al aardig wat in Nederland. Hologic bemoeit zich dus niet met de inhoud van het programma. VUmc trekt hierin samen op met amc. Op dinsdag 4 juni is er van uur tot uur bij VUmc een inhoudelijk programma voor patiënten. Hehenkamp en collega s zullen veel informatie geven en bieden de mogelijkheid om vragen te stellen. Door mee te doen met deze week dragen wij uit dat patiënten hiervoor goed terecht kunnen bij VUmc en amc. Klus Hehenkamp is voorzitter van de werkgroep richtlijn Hevig menstrueel bloedverlies, die als het goed is op 31 mei door de nvog (Nederlandse Vereniging voor Obstetrie en Gynaecologie) wordt geaccordeerd. Een richtlijn die geheel evidence based is ingericht. Ook de eerste lijn kan vaak al goed hevig menstrueel bloedverlies behandelen. Maar daarvoor hebben huisartsen wel genoeg kennis nodig over de aandoeningen en wat eraan te doen is. De werkgroep onder leiding van Hehenkamp heeft daarom nog een klus te klaren: het herschrijven van deze richtlijn voor de eerstelijnszorgverleners. De bijeenkomst op 4 juni is in De Rietwijker in de polikliniek van tot uur. Foto Mark van den Brink Anderzijds is onderzoek nodig om te ontrafelen waarom het amyloid ziekmakend is, bij sommigen een erfelijke basis heeft om te stapelen, het eiwit klontert en juist op jonge leeftijd de hersenen beschadigt. Beide manieren van wetenschappelijke aanpak vinden in het onderzoeksprogramma van het Deltaplan een plek. Philip Scheltens, hoogleraar neurologie, samen met Rudi Westendorp, hoogleraar ouderengeneeskunde, op de opiniepagina van De Volkskrant, 27 april Daar moeten we goed naar gaan kijken, want de voedselketen is een van de meest kwetsbare onderdelen van onze maatschappij. Iedereen eet; je wil niet dat vervelende bacteriën zich via het voedsel gaan verspreiden. Jan Kluytmans, hoogleraar microbiologie, over de verontrustende boodschap dat er een verband is ontdekt tussen frequent vlees eten en het oplopen van mrsa. De Gelderlander, 2 mei Wij willen graag dat leerlingen zich gaan interesseren om onderzoek te doen. We zijn hier vandaag met een groep wetenschappers op verschillende terreinen en willen hersenwetenschap op scholen brengen, leerlingen enthousiasmeren voor de wetenschap. Hanneke Hulst, neurowetenschapper, over een bezoek aan leerlingen van 4 en 5 vwo. rtvnoordkop.nl, 3 mei Als iemand langdurig pijnstillers gebruikt en geen pijn meer heeft, is men daar blij mee natuurlijk. Maar op een gegeven moment komt er twijfel: is het nog nodig om die pijnstillers te gebruiken? Ik zeg dan altijd: u moet geregeld de deur op een kier zetten. Daar bedoel ik mee dat men af en toe moet kijken of men van de pijn af is omdat de pijn is gestopt of doordat men pijnstillers gebruikt Wouter Zuurmond, anesthesioloog, in Leef!, nr. 76, mei-juni-juli Je moet een patiënt met kanker blijven zien als een mens met alles wat daarbij hoort; een hart, longen en weet ik wat meer. En niet als een kanker waar een patiënt omheen zit. Hematoloog Peter Huijgens in Medisch Contact, mei De vorm van het oor is heel complex. Een 3D-print is een goede manier om een mal te ontwikkelen. Mijn onderzoek wordt gefinancierd door het Brandwondencentrum, maar het zou erg helpen als ik een 3D-printer kan aanschaffen. Dat kost tussen de en euro. Dat geld probeer ik via crowdfunding bij elkaar te krijgen. Ernst-Jan Bos, arts in opleiding plastische chirurgie. Nederlands Dagblad, 8 mei Door de leeftijd van de vaccinatie tegen baarmoederhalskanker te verlagen van 12 naar 9 jaar wordt het probleem eerder aangepakt en krijgt het HPV-virus minder kans zich te ontwikkelen. Patholoog Chris Meijer over de vraag op welke leeftijd meisjes het beste kunnen worden gevaccineerd tegen hpv. Radio I journaal, 11 mei Meer lezen wat VUmc-ers in de media te melden hebben? Stuur een mail naar en u ontvangt dagelijks het nieuws uit de ochtend- en avondbladen. 7 Tracer mei 2013 Organisatie Onderzoek Onderwijs Patiëntenzorg

8 Prikbord Aangeboden: Burberry trenchcoat Het prikbord op intranet biedt medewerkers de mogelijkheid om oproepen te plaatsen. Dagelijks zijn er nieuwe vraagen aanbodadvertenties te vinden. Sommige berichten vallen op. foto paul le clercq Nog steeds welkom Alzheimeronderzoeker Mieke de Jager zoekt nog steeds enthousiaste musici voor het Westerkamerorkest. Afgezien van leuke reacties van collega s heb ik tot nu toe nog geen respons gehad op mijn oproep voor nieuwe violisten. Maar dat kan zeker nog komen, het is afgelopen weken natuurlijk ook vakantie geweest. Anna Kock-del Buono is administratief medewerkster bij maag- darm- en leverziekten en een echte modeliefhebster. Ze biedt een Burberry trenchcoat aan op het prikbord. Anna heeft de jas al een aantal keer geprobeerd te verkopen, maar tot nu toe met weinig succes. Ik heb deze trenchcoat een tijdje terug gekocht in Rotterdam, in de uitverkoop. Ik wilde al heel lang een Burberry hebben en kon hem niet laten liggen. Helaas staat de kleur beige mij toch niet zo goed, daarom wil ik er nu iemand anders blij mee maken. Ik heb hem maar een paar keer gedragen, dus hij is zo goed als nieuw. De trenchcoat is een jas met een bijzondere geschiedenis. De huidige Burberry trenchcoat stamt namelijk af van een ontwerp dat in 1914 voor de officieren aan de Engelse trenches - Engels voor loopgraven - werd ontwikkeld. Volgens Anna is de jas bijna een eeuw later nog steeds een graag gewild item. Deze jas is heel populair, vooral dit lange model is typisch Burberry. Maar voor dit lange model geldt; je houdt er van of niet. De jas valt namelijk over de knie en sommige vrouwen willen liever een kort jasje. Maar voor welk type vrouw is deze jas nou geschikt? Natuurlijk voor de Burberry-liefhebster. Je moet wel van het specifieke ruitpatroon houden. Maar het is ook gewoon een mooie jas die bijna elke vrouw er goed verzorgd uit laat zien. Anna laat blijken dat ze het erg jammer vindt dat ze de jas moet verkopen. Ik ben van Italiaanse afkomst, mode is mij dan ook met de paplepel ingegoten. Mijn dochters en zoons zijn, net als ik, ook veel met mode bezig. Maar helaas staat een donkerdere kleur mij beter. De jas van Anna heeft maat 42 en is te koop voor 150 euro. Voor wie helemaal modeverantwoord de zomer in wil, heeft Anna eventueel ook nog een bijpassende sjaal te koop, met het bekende ruitje. n EdW 100 kilometer roeien voor Setting Sail Op 29 mei wordt de oc&c Ringvaart Regatta geroeid, een wedstrijd van precies 100 kilometer die begint in Leiden en eindigt in Delft. Zes roeiers gaan tijdens deze langste marathonroeiwedstrijd ter wereld geld inzamelen om Setting Sail for cancer research, voor onderzoek naar Therapie op maat, te steunen. Het team bestaat onder meer uit Hessel Tacoma, marathonroeier van het jaar 2012 en oud topzeilers Arnoud Hummel en Cees van Bladel. Zij zijn geïnspireerd door de zeilreis van Luc Overtoom, die volgend jaar de wereld rond gaat varen om aandacht te vragen voor het onderzoek van VUmc Cancer Center Amsterdam. Ze doen dat in een Volans, een kleine, snelle roeiboot, die dit jaar voor het eerst in een aparte klasse meedoet. Meer informatie over deze actie is te vinden op settingsail. Tweet #VUmc Op het social medium Twitter wordt veel gezegd over VUmc. Door patiënten, bezoekers, studenten, medewerkers en vele anderen. Een greep uit de leukste (geanonimiseerde) reacties van afgelopen weken: Niks dan lof voor VUmc trouwens. Wat een lieve mensen allemaal. Op poli s en Eerste Hulp Patiënt, 29 april om Vanaf gisteren een feit, mijn lieve vriendin is goedgekeurd als mijn #happy Patiënt, 2 mei om 7.03 uur Gelukt! Het VUmc nog een jaar helpen bij het optimaliseren van de brandveiligheid. Medewerker, 2 mei om 8.11 uur Trots op mijn promovendus Jaap Dronkers! Promotie 14 Hoogleraar, 3 mei om Afdeling SEH van #VUmc: bedankt voor de goede zorgen die vanmorgen aan mijn man besteed zijn. Partner van patiënt, 5 mei om uur Together, Dutch university hospitals make good #research projects great. Happy to be collaborating Onderzoeker, 6 mei om uur Lorenzo In cijfers Elk jaar publiceert VUmc de kerncijfers over het afgelopen jaar. BIZA heeft echter veel meer en spannender gegevens over wat er binnen de organisatie gebeurt Als een patiëntendossier al vier jaar niet meer actief is gebruikt, wordt deze gedigitaliseerd. Sinds 2004 zijn er dossiers integraal gescand en daar komen er jaarlijks bij. 8 Tracer mei 2013 Organisatie Onderzoek Onderwijs Patiëntenzorg

9 medewerkersblad van donderdag 16 mei 2013 nummer 10 Het functiehuis in het kort: 1 Iedere medewerker vervult een waardevolle taak in onze organisatie. Functie, taken en resultaten staan in je functiebeschrijving. 2 De functiebeschrijving zegt WAT er verwacht wordt, maar zegt niets over HOE je je werk doet. Dat blijft een zaak van jezelf en je leidinggevende, bijvoorbeeld in het jaargesprek. 3 Het functiehuis is de totale set functiebeschrijvingen en functiewaarderingen. Deze set moet kloppen met de realiteit. 4 Teksten van alle functies komen op intranet. Je kunt straks op elk moment zien wat de taken en resultaten zijn per functie. Van jezelf, maar ook van je collega s en van de functie die je misschien ambieert. 5 Met functiewaardering wordt ook de salarisschaal van je functie vastgesteld. Elke medewerker krijgt zijn functiebeschrijving en de waardering daarvan. Voor velen verandert er niets, voor sommigen zal dit betekenen dat er een nieuwe officiële functienaam komt. Je salaris inclusief uitloop tot het maximum van de schaal, wordt in elk geval niet lager dan nu. 6 Door het functiehuis verdwijnen geen banen. Functiewaardering kan wel onrust geven. Daarom volgt er inspraak en voorlichting. Daarmee hopen we bezwaren tegen de nieuwe beschrijvingen te voorkomen. 7 Het project Nieuw functiehuis is nu gestart en duurt ongeveer een jaar. Het wordt uitgevoerd door de gezamenlijke directeuren, in opdracht van de raad van bestuur. Een stuurgroep stuurt binnen het project leidinggevenden en personeelsadviseurs aan. De stuurgroep overlegt regelmatig met de ondernemingsraad. Samenwerkingsovereenkomst VUmc Ruim vijfhonderd lopers aan de start van GGZ ingeestloop De raden van bestuur van ggz ingeest en VUmc hebben op 7 mei jongstleden een voorgenomen besluit genomen tot vaststelling van de samenwerkingsovereenkomst tussen de stichting ggz ingeest en VUmc. De samenwerkingsovereenkomst komt voort uit het eerder genomen besluit om niet juridisch te fuseren met VUmc, maar wel de samenwerking tussen beide organisaties - met name op de kerntaken cliëntenzorg, onderzoek en opleiding - te continueren en verder uit te bouwen. Poliklinieken Hogguerstraat ook naar Westflank Foto Jean Pierre Jans Ondanks de meivakantie kwamen ruim vijfhonderd lopers af op de tiende editie van de GGZ ingeestloop. Burgemeester Nederveen van Bloemendaal - waar Bennebroek deel van uitmaakt - moedigde de lopers al klappend aan en overhandigde de prijzen aan zowel de kinderen als de volwassenen. Het was een Een functiehuis met 305 functienamen en beschrijvingen; dat is de situatie bij GGZ ingeest. Het bleek een obstakel bij de reorganisaties die achter ons liggen. Modernisering is geboden om als organisatie te kunnen voldoen aan de eisen die deze tijd aan ons stelt. Directeuren algemene zaken Jan-Willem Pijpers en Afke Middelkoop maken deel uit van de stuurgroep Nieuw functiehuis. Pijpers als voorzitter, Middelkoop als lid. n Ellen Kleverlaan Een tijd als deze vraagt om een flexibele organisatie, legt Middelkoop uit. We leven in een wereld die continu verandert. Wil je als organisatie duurzaam zijn, dan moet je bestand zijn tegen veranderingen. Met ons functiehuis is het heel lastig gebleken om flexibel op veranderingen in te springen. Onze functiebeschrijvingen zijn heel specifiek en groot in aantal. Bij de reorganisaties van de afgelopen jaren, was het daarom ondanks de geringe verschillen tussen functies, weleens moeilijk om medewerkers te herplaatsen op een andere functie dan gezellige en zeer geslaagde loop. Bij de kinderloop ging de eerste prijs naar de achtjarige tweeling Suus en Rens Altorf. De vijf kilometer werd bij de dames gewonnen door Jeske Hoogeboom in minuten. Tweede werd Irma Altorf (de moeder van de winnende tweeling) en derde Nienke van der Zee. Merwin Dollison won bij de functie die zij hadden. Eigenlijk is ons functiehuis een weerslag van hoe we jaren geleden werkten, vult Pijpers aan. Ooit voldeed het om aan de vragen van de maatschappij te voldoen, maar de vragen van vandaag zijn heel andere. Daar hebben we met dit functiehuis geen antwoord op. Laat staan op de vragen van morgen. Conditionering Er moet een duidelijke relatie komen tussen onze organisatiedoelen en de bijdragen van de medewerker daaraan, zegt Pijpers. We gaan beschrijven welke verwachtingen wij van medewerkers in hun functies hebben. Het is belangrijk dat we afstappen van onze conditionering om te denken in beroepen en opleidingen, zegt Middelkoop. Er komen functiebeschrijvingen met taken en verantwoordelijkheden en de competenties die daarvoor nodig zijn en waarbij meerdere opleidingen kunnen passen. Medewerkers die met jongeren werken en medewerkers die met ouderen werken, kunnen bijvoorbeeld in dezelfde functiegroep komen te vallen. De opleiding is een andere, maar de competenties, taken en verantwoordelijkheden kunnen hetzelfde zijn voor die functiegroep. Verpleegkundigen en begeleiders eerst De stuurgroep Nieuw functiehuis de heren de vijf kilometer in een tijd van minuten. Johan Neve werd tweede, Ronald Seijsener derde. In minuten ging de eerste prijs op de tien kilometer bij de heren naar Jeffrey Vork. Gevolgd door Nico Altorf (de vader van de winnende tweeling) en Alfred Roelen. Esther van Heerde liep als snelste dame de heeft eerst een projectplan opgesteld en een projectleider aangetrokken: Frank Schuurmans. Nu gaan zij aan de slag met nieuwe functieprofielen voor verpleegkundigen en begeleiders, veruit de grootste groep medewerkers. Daarna komen de andere functieprofielen aan bod. In het eerste kwartaal van 2014 moeten tien kilometer in maar liefst minuten. Evelien Zandvliet werd tweede en Manous Groot derde. Bij de Schoonderbeek businessloop ging de winst naar het team van de Gebroeders Griekspoor bv. De tweede plaats was voor het team van het Kennemer Gasthuis en derde werden de lopers van Veenman en Vink.n JvB Nieuw functiehuis GGZ ingeest wordt flexibele organisatie alle functies opnieuw zijn beschreven; het totale aantal is dan met ongeveer vijftig procent geslonken. De komende tijd zal de stuurgroep regelmatig communiceren over de veranderingen die eraan komen. In de zomer van 2014 heeft iedere medewerker zijn nieuwe functienaam en beschrijving. De polikliniek angst & dwang en de polikliniek depressie van locatie Hogguerstraat verhuizen ook naar de Westflank. Net als de poliklinieken die nu gehuisvest zijn op de A.J. Ernststraat. Het streven is hiermee de academische werkplaatsen, de verbinding met VUmc en met het programma soma en psyche te versterken. Vanuit de Westflank wordt, in samenwerking met andere circuits, ook gewerkt op een locatie in Amsterdam-West. Komende tijd wordt onderzocht welk type activiteiten en behandelingen op deze buitenlocatie gaan plaatsvinden. Als thuis wonen niet meer gaat Zeventig procent van de mensen met dementie woont thuis, maar wat als dat niet meer gaat? Als thuis wonen niet meer gaat gaat over wonen in een andere setting dan thuis. Welke woonvormen zijn er, hoe kom je hiervoor in aanmerking en hoe gaat dit dan in zijn werk? Jacqueline Verbon, cliëntconsulent zorgbemiddeling van Cordaan vertelt hierover tijdens het Alzheimer Café op 21 mei aanstaande. Het Alzheimer Café Amsterdam Nieuw-West is een informele ontmoetingsplek waar zowel mensen met als zonder dementie elkaar ontmoeten, informatie uitwisselen en steun vinden. Het café vindt plaats in dienstencentrum De Osdorperhof aan de Pieter Calandlaan 86 in Amsterdam. De avond start om uur (zaal open uur) en de toegang is gratis. Meer informatie: n AB Jaarverslag familievertrouwenspersoon Welke vragen en klachten legden familieleden en naastbetrokkenen in 2012 bij de familievertrouwenspersoon (fvp) neer? Wat heeft de fvp kunnen betekenen voor familie, hulpverleners en cliënten? Is het de Landelijke Stichting Familievertrouwenspersonen (lsfvp) gelukt structurele subsidie te krijgen? In het jaarverslag 2012 van de familievertrouwenspersoon van ggz ingeest lees je onder andere het antwoord op deze vragen. Er wordt ingegaan op hetgeen zowel binnen de organisatie als op landelijk gebied is gebeurd. Je vindt het jaarverslag op de themapagina Familiebeleid op intranet. n AB

10 Het proefschrift is net klaar. Maar graag licht ik alvast een tipje van de sluier op, vertelt psychiater bij de polikliniek van ouderenpsychiatrie Caroline Sonnenberg. Zij deed onderzoek naar depressie bij ouderen. En dan vooral de verdeling tussen de seksen. We weten dat volwassen vrouwen twee keer zoveel kans hebben op een depressie als mannen. Vaak wordt als oorzaak gewezen naar hormonen. n Gert de Jager Opmerkelijk onderzoek: depressie bij ouderen In het kader van lasa, het langlopende onderzoek onder Nederlandse ouderen van VU, VUmc en ggz ingeest, heb ik gegevens bekeken van mensen tussen 55 en 85 jaar met een depressie. En wat blijkt: ook in hier zie je dezelfde verdeling. Vrouwen hebben twee keer zoveel kans op een depressie als mannen. Wanneer het verschil alleen aan hormonen zou liggen, verwacht je dat het verschil kleiner wordt. Dat is dus niet het geval. Daarom heb ik gekeken naar risicofactoren die de kans op depressie vergroten. Belangrijke factoren zijn het hebben van een lichamelijk beperkende ziekte, verlies van levenspartner en de steun uit de omgeving. Met name bij lichamelijke ziekten scoren vrouwen hoog, denk bijvoorbeeld aan artrose. Ook verliezen vrouwen relatief vaker hun levenspartner aangezien mannen gemiddeld eerder sterven en vaak ouder zijn dan hun vrouw. Ook dat verklaart een deel van het verschijnsel. Overigens krijgen mannen vaker een depressie na verlies van hun partner. Foto Mark van den Brink Maar aangezien de groep die dit overkomt in omvang zoveel kleiner is, zie je dit niet terug in de absolute cijfers. Medicatie Ook heb ik gekeken naar het gebruik van medicatie. Daar zie je een forse toename van het gebruik van antidepressiva in de afgelopen twintig jaar. Gebruikte bij de start van lasa in 1992 slechts vijftien procent van de ouderen met ernstige depressie een antidepressivum, waarvan slechts een kwart in een effectieve dosis, nu is het gebruik gestegen naar dertig procent en vrijwel allen gebruiken een effectieve dosis. Hier zie je duidelijk de enorme ontwikkeling die zich in deze medicatie heeft voorgedaan. Zorgwekkend vond ik het gebruik van benzodiazepines door depressieve ouderen. Deze middelen werken niet tegen een depressie, bij langdurig gebruik werken ze eerder negatief. Toch is het gebruik vergeleken met 1992 hetzelfde gebleven, namelijk dertig tot veertig procent onder ouderen met een ernstige depressie. Het gaat hier bovendien om mensen die deze medicijnen langdurig slikken. GGZ ingeest werkt met UWV aan re-integratie In april 2012 hebben UWV en GGZ Nederland een landelijk convenant getekend om samen te werken aan behoud van werk en re-integratie van cliënten. Bij GGZ ingeest overleggen al twee teams regelmatig met het UWV over de ondersteuning van cliënten. We hebben een gezamenlijk belang, stelt Marion Ammeraal, stafmedewerker bij Actenz. n Jeroen Kleijne Het convenant streeft naar een hogere arbeidsparticipatie van mensen met psychische problemen. We willen mensen zo adequaat mogelijk behandelen, met behoud van werk en re-integratie. Werk is voor veel cliënten belangrijk. Als je werkt, maak je deel uit van de maatschappij, verdien je je eigen geld en vergroot je je gevoel voor eigenwaarde. Werk kan zelfs bijdragen aan het herstel. Daarom is het nodig dat de ggz en uwv op een goede manier samenwerken. Dat ze elkaar kennen en samen cliënten zo goed mogelijk ondersteunen, zegt Marion Ammeraal. Korte lijnen Bij ggz ingeest werken inmiddels al twee teams nauw samen met het uwv: in Amsterdam het f-act jongvolwassenen en het f-act in Haarlem. De trajectbegeleider zit regelmatig om de tafel met iemand van het uwv om te zien wat er nodig is om de cliënt zonder onnodige barrières aan het werk te krijgen of te houden. Daarnaast hebben de trajectbegeleiders van Actenz altijd korte lijnen met de arbeidsdeskundigen en de verzekeringsartsen van het uwv. Ik ken de cijfers niet uit mijn hoofd, maar de samenwerking met het uwv heeft zeker een positief effect op de arbeidsparticipatie van cliënten. Toch vindt de stafmedewerker van Actenz dat ggz ingeest nog wel stappen vooruit kan zetten. Binnen de hele organisatie moeten we ons realiseren dat behandelaren en medewerkers van het uwv elkaar nodig hebben om cliënten op een goede manier te ondersteunen. Het is goed dat we informatie uitwisselen over elkaars werkwijze. Het uwv is er niet om iemands uitkering af te pakken, maar om mee samen te werken. Ons gezamenlijk belang is dat we mensen aan het werk helpen of aan het werk houden. Meer informatie Andere teams bij ggz ingeest die meer willen samenwerken met het uwv of kennis willen uitwisselen, kunnen via Actenz contactgegevens krijgen. Actenz heeft samen met anderen binnen ggz ingeest en het uwv een toolkit ontwikkeld met adviezen voor mogelijke samenwerkingsvormen tussen ggz en uwv rondom cliënten met een Wajonguitkering. Neem voor meer informatie contact op met Marion Ammeraal, E GGZ ingeest 2.0 5e jaargang, nummer mei 2013 indrukken is het tweewekelijkse medewerkersblad van GGZ ingeest. Oplage: indrukken wordt gemaakt onder verantwoordelijkheid van de dienst communicatie. Eindredactie Annemarie Burgers Redactie Dienst communicatie Aan dit nummer werkten mee Joke van Ballegooijen, Mark van den Brink, Marlin Burkunk, Gert de Jager, Jean Pierre Jans, Jeroen Kleijne, Ellen Kleverlaan Vormgeving De Ontwerperij, Amsterdam Drukwerk DeltaHage, Den Haag Redactieadres GGZ ingeest, dienst communicatie t.a.v. indrukken Postbus 74077, 1070 BB Amsterdam T (088) E Een digitale time-out bij partnergeweld In deze rubriek vind je nieuwe apps, websites en andere IT-toepassingen in de wereld van de geestelijke gezondheidszorg. Helder uitgelegd, zonder jargon. Suggesties voor deze rubriek kun je mailen naar of via n Marlin Burkunk Bij huiselijk geweld is het lastig om emoties die tot escalaties leiden te herkennen en te hanteren. Daarom ontwikkelde de Lumensgroep voor het Steunpunt Huiselijk Geweld Eindhoven-De-Kempen de Time Out!-app. Koppels die zelf aangegeven hun relatie op dit gebied te willen verbeteren, installeren de app op hun smartphone. Gebaseerd op de time out -methode ondersteunt de app bij het afstand nemen van een conflict. Bij ruzie start een van de partners een time-out. Er verschijnen rustgevende taken in beeld ( ga even de hond uitlaten ), die vooraf zijn ingesteld. De app controleert via gps of de ruziemakers bij elkaar wegblijven. Als een van de partners na de time-out nog niet gekalmeerd is, of de instructies niet opvolgt, belt de Time Out!-app een vooraf afgesproken contactpersoon. Hierbij kan stoom worden afgeblazen. Ga naar: indrukken 16 mei

Masterclass Patiëntveiligheid III: Kwetsbare ouderen en preventie van risico s

Masterclass Patiëntveiligheid III: Kwetsbare ouderen en preventie van risico s Masterclass Patiëntveiligheid III: Kwetsbare ouderen en preventie van risico s Onderdeel van 4 sessies om Iedere patiënt altijd veilig op uw afdeling waar te maken 17 april 2012 19 juni 2012 25 september

Nadere informatie

Kenniscentrum patiëntenlogistiek VUmc-VU

Kenniscentrum patiëntenlogistiek VUmc-VU Kenniscentrum patiëntenlogistiek VUmc-VU Prof. Dr. Ger Koole Hoogleraar Optimalisatie van Bedrijfsprocessen VU, Faculteit der Exacte Wetenschappen Wat is er al gebeurd: een terugblik (1) Deelname VUmc

Nadere informatie

De zorg is onze passie, verbeteren ons vak. Productive Ward

De zorg is onze passie, verbeteren ons vak. Productive Ward Productive Ward Verbeter de kwaliteit, veiligheid en doelmatigheid van uw zorg door reductie van verspilling Brochure Productive Ward CBO 2012 CBO, Postbus 20064, 3502 LB UTRECHT Alle rechten voorbehouden.

Nadere informatie

afdeling Intensive Care (IC) algemene informatie

afdeling Intensive Care (IC) algemene informatie patiënteninformatie afdeling Intensive Care (IC) algemene informatie U of uw naaste is opgenomen op de afdeling Intensive Care (IC). Wat kunt op deze afdeling verwachten? Wie werken er op deze afdeling?

Nadere informatie

Hart voor je patiënt, goed in je vak, trots op je werk

Hart voor je patiënt, goed in je vak, trots op je werk Visie Verpleging & Verzorging VUmc 2015 Preventie Zorg plannen Pro-actief State-of-the-art zorg Samen Zorg uitvoeren Gezamenlijk verant wo or de lijk Screening & diagnostiek Efficiënt Zinvolle ontmoeting

Nadere informatie

3-daagse Masterclass Zorg ICT: EPD en ehealth toepassingen in de zorg

3-daagse Masterclass Zorg ICT: EPD en ehealth toepassingen in de zorg 3-daagse Masterclass Zorg ICT: EPD en ehealth toepassingen in de zorg 12 maart, 9 april en 7 mei 2014 Locatie: Broederplein 39, 3703 CD Zeist Nascholing voor professionals in de gezondheidszorg Georganiseerd

Nadere informatie

EXPERTS MEET THE. Seminars voor financials in de zorg WWW.BAKERTILLYBERK.NL/FINANCE4CARE DE ZORG: ANDERS DENKEN VOOR EFFICIËNTERE ZORG

EXPERTS MEET THE. Seminars voor financials in de zorg WWW.BAKERTILLYBERK.NL/FINANCE4CARE DE ZORG: ANDERS DENKEN VOOR EFFICIËNTERE ZORG MEET THE EXPERTS KENNISMAKING MET LEAN IN DE ZORG: ANDERS DENKEN VOOR EFFICIËNTERE ZORG DOOR DR. VINCENT WIEGEL OP 16 OKTOBER 2014 VERBINDENDE CONTROL DOOR MR. DR. HARRIE AARDEMA OP 6 NOVEMBER 2014 INKOOP

Nadere informatie

PeerEducatie Handboek voor Peers

PeerEducatie Handboek voor Peers PeerEducatie Handboek voor Peers Handboek voor Peers 1 Colofon PeerEducatie Handboek voor Peers december 2007 Work-Wise Dit is een uitgave van: Work-Wise info@work-wise.nl www.work-wise.nl Contactpersoon:

Nadere informatie

WELKOM OP DE AFDELING LONGZIEKTEN

WELKOM OP DE AFDELING LONGZIEKTEN WELKOM OP DE AFDELING LONGZIEKTEN 628 Inleiding Deze folder is bestemd voor patiënten die worden opgenomen worden op de afdeling Longziekten van het Sint Franciscus Gasthuis. Voor de meeste mensen is een

Nadere informatie

Trainingen en workshops voor praktijkopleiders en leidinggevenden. Jouw talent, onze ambitie!

Trainingen en workshops voor praktijkopleiders en leidinggevenden. Jouw talent, onze ambitie! Trainingen en workshops voor praktijkopleiders en leidinggevenden Jouw talent, onze ambitie! Je vindt het belangrijk om te blijven investeren in je eigen ontwikkeling. Zeker als je nieuwe vaardigheden

Nadere informatie

Informatie over de gang van zaken op de afdeling

Informatie over de gang van zaken op de afdeling Chirurgie / Orthopedie Afdelingsinformatie Informatie over de gang van zaken op de afdeling Inleiding In deze folder vindt u informatie over een opname op de afdeling Chirurgie/Orthopedie. Op deze afdeling

Nadere informatie

Baas in eigen loopbaan Training

Baas in eigen loopbaan Training Vergroot loopbaanzelfregie bij medewerkers Baas in eigen loopbaan Training INFORMATIE VOOR HR EN LEIDINGGEVENDEN Inleiding Is loopbaanontwikkeling en arbeidsmobiliteit een belangrijk thema in uw organisatie

Nadere informatie

Baas in eigen loopbaan Training

Baas in eigen loopbaan Training Vergroot loopbaanzelfregie bij medewerkers Baas in eigen loopbaan CORINA KRAAN, BELEIDSMEDEWERKER SOCIAAL DOMEIN, GEMEENTE WOERDEN De training maakt heel helder waar je staat. Dankzij de feedbackgesprekken

Nadere informatie

Als u klachten heeft...

Als u klachten heeft... Als u klachten heeft... Bent u niet tevreden? Wij, Raad van Bestuur, medewerkers en artsen van het willen graag dat u tevreden bent over uw medische behandeling. Ook willen we dat u zich welkom voelt bij

Nadere informatie

COPD-zorgpad. In deze folder vindt u informatie over het COPD-zorgpad.

COPD-zorgpad. In deze folder vindt u informatie over het COPD-zorgpad. COPD-zorgpad Inleiding U bent opgenomen op de afdeling Longziekten van het HagaZiekenhuis, locatie Leyweg. De reden voor uw opname is een ontregeling en/of verergering van uw COPD, Chronic Obstructive

Nadere informatie

Welkom op verpleegafdeling F

Welkom op verpleegafdeling F Welkom op verpleegafdeling F Welkom U bent opgenomen in het Albert Schweitzer ziekenhuis, locatie Zwijndrecht. In de folder vertellen we graag hoe de gang van zaken is op verpleegafdeling F en met welke

Nadere informatie

Programma Stichting Educatie Atrium Innovations

Programma Stichting Educatie Atrium Innovations Programma Stichting Educatie Atrium Innovations Laat uw voeding uw medicijn zijn en uw medicijn uw voeding Hippocrates Groeien in gezondheid door kennis Gezondheid is een kostbaar bezit. Wij willen graag

Nadere informatie

Restaurant t Trefpunt Menu September 2015

Restaurant t Trefpunt Menu September 2015 Restaurant t Trefpunt Menu September 2015 Warme maaltijd van 12.00-13.30 uur Vanaf 7 september 2015 ook van 17.30-19.00 uur Reservering niet nodig wel gewenst St. Elisabeth wenst u smakelijk eten! Voor

Nadere informatie

REGELGEVING EN ETHIEK IN DE MEDISCHE PRAKTIJK

REGELGEVING EN ETHIEK IN DE MEDISCHE PRAKTIJK REGELGEVING EN ETHIEK IN DE MEDISCHE PRAKTIJK Medische fouten, incidenten en meldingsplicht voor specialisten en AIOS Vrijdag 8 juni 2012 Toelichting PAO Heyendael organiseert op 8 juni 2012 de cursus

Nadere informatie

Naam project :Ontslag matrix Zorgeenheid : VCCH Namen indiener(s) : Mirjam Al en Simone Kok Hoofd zorgeenheid : Hilda Ket

Naam project :Ontslag matrix Zorgeenheid : VCCH Namen indiener(s) : Mirjam Al en Simone Kok Hoofd zorgeenheid : Hilda Ket verpleegkunde prijs 2014 VU medisch centrum Naam project :Ontslag matrix Zorgeenheid : VCCH Namen indiener(s) : Mirjam Al en Simone Kok Hoofd zorgeenheid : Hilda Ket Mailadres contactpersoon : m.al@vumc.nl

Nadere informatie

Symposium Patiëntveiligheid en Medische technologie

Symposium Patiëntveiligheid en Medische technologie Uitnodiging en programma Symposium Patiëntveiligheid en Medische technologie Datum: donderdag 27 november 2014 Tijdstip: 12.00-18.00 uur Locatie: Domus Medica, Mercatorlaan 1200, 3528 BL Utrecht Universitair

Nadere informatie

Project CanBetter. Patiëntveiligheid. Doelmatigheid. Ouderenzorg. Medisch Leiderschap 01-04-2014 2

Project CanBetter. Patiëntveiligheid. Doelmatigheid. Ouderenzorg. Medisch Leiderschap 01-04-2014 2 Medisch Leiderschap Prof.dr. Margriet Schneider Loes Nissen, aios MDL Jessica Vogel, Bedrijfsleider MDL Judith Voogt, student geneeskunde, onderzoeker V & V Project CanBetter Patiëntveiligheid Doelmatigheid

Nadere informatie

Stage bij de Dienst Maatschappelijk Werk en Patiëntenservice van het LUMC Het LUMC

Stage bij de Dienst Maatschappelijk Werk en Patiëntenservice van het LUMC Het LUMC Stage bij de Dienst Maatschappelijk Werk en Patiëntenservice van het LUMC Het LUMC Het Leids Universitair Medisch Centrum is een centrum van medische vernieuwing, dat de patiëntenzorg wil verbeteren door

Nadere informatie

Stage bij de Dienst Diëtetiek, Maatschappelijk Werk en Patiëntenservice van het LUMC

Stage bij de Dienst Diëtetiek, Maatschappelijk Werk en Patiëntenservice van het LUMC Stage bij de Dienst Diëtetiek, Maatschappelijk Werk en Patiëntenservice van het LUMC Het LUMC Het Leids Universitair Medisch Centrum is een centrum van medische vernieuwing, dat de patiëntenzorg wil verbeteren

Nadere informatie

Poliklinische longrevalidatie

Poliklinische longrevalidatie Poliklinische longrevalidatie Inleiding De longaandoeningen COPD (chronische bronchitis en/of longemfyseem) en astma zijn chronische aandoeningen. Dat wil zeggen dat ze niet te genezen zijn. Deze beide

Nadere informatie

Tineke Boudewijns VERSTAG

Tineke Boudewijns VERSTAG Tineke Boudewijns VERSTAG Colofon Eindredactie Joost Pool Redactie Boris Goddijn Vormgeving Pien Vermazeren Fotografie Boris Goddijn Beeldbewerking Pien Vermazeren Copyright en disclaimer Het overnemen

Nadere informatie

Samenvatting voor niet-ingewijden

Samenvatting voor niet-ingewijden voor niet-ingewijden Type 2 diabetes Diabetes is een ernstige chronische ziekte, die wordt gekenmerkt door te hoge glucosespiegels (de suikers ) in het bloed. Er zijn verschillende typen diabetes, waarvan

Nadere informatie

Klinische opname. Algemene informatie

Klinische opname. Algemene informatie Klinische opname Algemene informatie In deze brochure van SymforaMeander centrum voor psychiatrie, vindt u algemene en praktische informatie over de behandeling en de gang van zaken in de kliniek. Leest

Nadere informatie

Zorggroep Cohesie Cure and Care denkt mee met mensen met Diabetes! Optimale Diabeteszorg door goede samenwerking tussen zorgverleners

Zorggroep Cohesie Cure and Care denkt mee met mensen met Diabetes! Optimale Diabeteszorg door goede samenwerking tussen zorgverleners Zorggroep Cohesie Cure and Care denkt mee met mensen met Diabetes! Optimale Diabeteszorg door goede samenwerking tussen zorgverleners Uw huisarts heeft vastgesteld dat u lijdt aan Diabetes Mellitus, een

Nadere informatie

Restaurant t Trefpunt Menu Februari 2015

Restaurant t Trefpunt Menu Februari 2015 Restaurant t Trefpunt Menu Februari 2015 Warme maaltijd van 12.00-13.00 uur Reservering niet nodig St. Elisabeth wenst u smakelijk eten! U bent ook welkom voor ontbijt of avondmaaltijd (brood). Voor speciale

Nadere informatie

Opleiding consulent seksuele gezondheid NVVS

Opleiding consulent seksuele gezondheid NVVS Dat vind ik een van de mooiste dingen aan de seksuologie: dat de geestelijke en de somatische gezondheidszorg erin samen komen. evaluatie deelnemer mensenkennis Opleiding consulent seksuele gezondheid

Nadere informatie

Als u klachten heeft...

Als u klachten heeft... Als u klachten heeft... Bent u niet tevreden? Wij, directie, medewerkers en revalidatieartsen van Tolbrug willen graag dat u tevreden bent over uw (para)medische behandeling. Ook willen we dat u zich welkom

Nadere informatie

Verpleegafdeling Hematologie

Verpleegafdeling Hematologie Verpleegafdeling Hematologie Inhoud Verschillende disciplines 5 Verpleegkundigen 5 Artsen 5 Psychosociale en levensbeschouwelijke zorg 6 Geestelijk verzorger 6 Maatschappelijk werk 6 Psycholoog 6 Psychiater

Nadere informatie

Interne Geneeskunde Oncologie Dagcentrum

Interne Geneeskunde Oncologie Dagcentrum Interne Geneeskunde Oncologie Dagcentrum Expertisecentrum voor infuustherapie en medische interventies Interne Geneeskunde Oncologie U bent door uw behandelend arts doorverwezen naar het Dagcentrum van

Nadere informatie

Evaluatierapport. Workshop. Bewust en positief omgaan met ADHD. Universiteit van Tilburg Forensische psychologie. 23 april 2010

Evaluatierapport. Workshop. Bewust en positief omgaan met ADHD. Universiteit van Tilburg Forensische psychologie. 23 april 2010 Evaluatierapport Workshop Bewust en positief omgaan met ADHD Universiteit van Tilburg Forensische psychologie 23 april 2010 Drs. Arno de Poorter (workshopleider) Drs. Anne van Hees (schrijver evaluatierapport)

Nadere informatie

Dagbehandeling bij kinderen

Dagbehandeling bij kinderen Dagbehandeling bij kinderen November 2008 B61905(w) 2 Dagbehandeling bij kinderen Dagbehandeling bij kinderen Binnenkort komt uw kind voor een dagbehandeling naar het ziekenhuis. Dagbehandeling houdt in

Nadere informatie

ACUTE SHORT STAY (ASS) 1032 Inleiding U bent of uw naaste is opgenomen op de Acute Short Stay (ASS). Dit is een afdeling die speciaal is bedoeld voor korte opnames na een bezoek aan de Spoedeisende Hulp.

Nadere informatie

Welkom op verpleegafdeling C3. Locatie Dordwijk

Welkom op verpleegafdeling C3. Locatie Dordwijk Welkom op verpleegafdeling C3 Locatie Dordwijk Welkom op verpleegafdeling C3 U bent opgenomen in het Albert Schweitzer ziekenhuis, locatie Dordwijk op verpleegafdeling C3. Bij Bureau Opname heeft u het

Nadere informatie

we invite you to grow

we invite you to grow we invite you to grow Talentprogramma Kwaliteitsverpleegkundige Zorgmanagement Bedrijfsvoering Medisch Verpleegkundig adviseur van het zorgproces 2 Doelgroep Verpleegkundigen niveau 4 en 5 met minimaal

Nadere informatie

WERELDS Diversiteits-trainingen

WERELDS Diversiteits-trainingen WERELDS Diversiteits-trainingen Diversiteitsmanagement Interculturele Communicatie Diversiteit voor politici Interculturele personele gespreksvoering Integreren in uw organisatie (voor allochtone medewerkers)

Nadere informatie

21st Century Skills Training

21st Century Skills Training Ontwikkeling van competenties voor de 21 e eeuw - Vernieuwend - Voor werknemers van nu - Met inzet van moderne en digitale technieken - - Integratie van social media - Toekomstgericht - Inleiding De manier

Nadere informatie

Met subsidie en ontvangen stagevergoedingen financiert de SBOH sinds 1989 de huisartsopleiding en

Met subsidie en ontvangen stagevergoedingen financiert de SBOH sinds 1989 de huisartsopleiding en BOH in Beeld 2013 waar de sboh voor staat Met subsidie en ontvangen stagevergoedingen financiert de SBOH sinds 1989 de huisartsopleiding en sinds 2007 de opleiding tot specialist ouderen geneeskunde. De

Nadere informatie

Hartrevalidatie op maat

Hartrevalidatie op maat FYSIOTHERAPIE Hartrevalidatie op maat BEHANDELING Hartrevalidatie op maat Het St. Antonius Ziekenhuis biedt hartpatiënten een revalidatieprogramma aan. Dit geldt alleen voor patiënten die een hart-infarct

Nadere informatie

Afdeling A2 Orthopedie

Afdeling A2 Orthopedie ORTHOPEDIE Afdeling A2 Orthopedie U of uw familielid/naaste is zojuist opgenomen op de afdeling Orthopedie van het Laurentius ziekenhuis Roermond. Een opname in het ziekenhuis is niet prettig, maar vaak

Nadere informatie

UMC St Radboud. Verpleegkundig spreekuur voor ziekte van Crohn of Colitis Ulcerosa

UMC St Radboud. Verpleegkundig spreekuur voor ziekte van Crohn of Colitis Ulcerosa UMC St Radboud Verpleegkundig spreekuur voor ziekte van Crohn of Colitis Ulcerosa Patiënteninformatie Van uw behandelende arts heeft u gehoord dat u de ziekte van Crohn of Colitis Ulcerosa heeft. Een ziekte

Nadere informatie

Verpleegafdeling G2, Intensive Care

Verpleegafdeling G2, Intensive Care Verpleegafdeling G2, Intensive Care Locatie Dordwijk Informatie voor bezoekers Albert Schweitzer ziekenhuis afdeling Intensive Care februari 2015 pavo 0032 Inleiding Uw familielid is opgenomen op de verpleegafdeling

Nadere informatie

Palliative care in an aging society Palliatieve zorg in een ouder wordende samenleving. 3rd Amsterdam Symposium on Palliative Care

Palliative care in an aging society Palliatieve zorg in een ouder wordende samenleving. 3rd Amsterdam Symposium on Palliative Care 3rd Amsterdam Symposium on Palliative Care Palliative care in an aging society Palliatieve zorg in een ouder wordende samenleving Dinsdag 8 oktober 2013 Auditorium Vrije Universiteit Amsterdam Palliative

Nadere informatie

Samenvatting. Belangrijkste bevindingen

Samenvatting. Belangrijkste bevindingen Samenvatting Chronische nierschade (CNS) en de complicaties daarvan, veroorzaken, naast de grote persoonlijke impact, veel druk op gezondheidszorg voorzieningen. Door de vergrijzing en de toename van suikerziekte

Nadere informatie

vrijdag 18 maart 2016

vrijdag 18 maart 2016 9 e Nascholing Hematologie voor verpleegkundigen en andere disciplines PROGRAMMA vrijdag 18 maart 2016 Locatie: Onderwijscentrum Erasmus MC Dr. Molewaterplein 50 3015 GE Rotterdam Inlichtingen: Mevrouw

Nadere informatie

The University Hospital of Crete

The University Hospital of Crete The University Hospital of Crete In Heraklion, Griekenland Snuffel stageverslag Snuffel stageverslag November/december 2012 The University Hospital of Crete Student: Bonnie Oosterveld Nummer: 10004726

Nadere informatie

EEN ANALYSE METHODE DE PRAKTIJK

EEN ANALYSE METHODE DE PRAKTIJK EEN ANALYSE METHODE DE PRAKTIJK Ida Wijsman Ida Wijsman, Diabetesverpleegkundige en coördinator zorg Gelre Ziekenhuizen, locatie Zutphen Een analyse methode Het komende anderhalf uur. Het motto! Een analyse

Nadere informatie

Verpleegafdeling Maag-, Darm en Leverziekten

Verpleegafdeling Maag-, Darm en Leverziekten Verpleegafdeling Maag-, Darm en Leverziekten In overleg met uw behandelend arts heeft u besloten tot opname op verpleegafdeling Maag-, Darm- en Leverziekten. In deze folder staat informatie over de gang

Nadere informatie

Hoe kan Hogeschool Utrecht social media inzetten om een duurzame relatie op te bouwen met haar (oud) studenten?

Hoe kan Hogeschool Utrecht social media inzetten om een duurzame relatie op te bouwen met haar (oud) studenten? Hoe kan Hogeschool Utrecht social media inzetten om een duurzame relatie op te bouwen met haar (oud) studenten? Deadline: 27 juni 2010 Prijzengeld: 5000,- Battle Type: (Zie voor meer informatie over de

Nadere informatie

Serviceconcept. Presentatie. Onze Lieve Vrouwe Gasthuis Amsterdam

Serviceconcept. Presentatie. Onze Lieve Vrouwe Gasthuis Amsterdam Serviceconcept ZORGVISIE PERSBERICHT 17 maart 2010 Het Onze Lieve Vrouwe Gasthuis (OLVG) in Amsterdam is een van de eerste ziekenhuizen in Nederland die met grote regelmaat mysteryguests gaat inzetten

Nadere informatie

E-MAIL AWARD 2013 : PROCEDURE & CASE FORMAT

E-MAIL AWARD 2013 : PROCEDURE & CASE FORMAT E-MAIL AWARD 2013 : PROCEDURE & CASE FORMAT Leuk en goed dat u een case in wilt dienen. Om de jurering eerlijk, eenvoudig en overzichtelijk te maken, willen we u vragen uw case in te dienen aan de hand

Nadere informatie

INSPIRATIE VOOR INNOVATIE Ontwikkelingen in de acute intensieve zorg

INSPIRATIE VOOR INNOVATIE Ontwikkelingen in de acute intensieve zorg INVITATIONAL CONFERENCE 14 november 2013 locatie: Scandic Sanadome, Weg door Jonkerbosch 90, Nijmegen INSPIRATIE VOOR INNOVATIE Ontwikkelingen in de acute intensieve zorg INLEIDING Wij nodigen professionals

Nadere informatie

Zorggroep Cohesie Cure and Care denkt mee bij zorg voor ouderen! Optimale zorg voor ouderen in een kwetsbare positie

Zorggroep Cohesie Cure and Care denkt mee bij zorg voor ouderen! Optimale zorg voor ouderen in een kwetsbare positie Zorggroep Cohesie Cure and Care denkt mee bij zorg voor ouderen! Optimale zorg voor ouderen in een kwetsbare positie Nederland vergrijst. Er komen steeds meer ouderen met steeds meer en verschillende soorten

Nadere informatie

LEIDERS VAN MORGEN MD NETWERK VOOR HR EN MD PROFESSIONALS

LEIDERS VAN MORGEN MD NETWERK VOOR HR EN MD PROFESSIONALS LEIDERS VAN MORGEN MD NETWERK VOOR HR EN MD PROFESSIONALS Graag vertel ik u in deze brochure over Leiders van Morgen, een Management Development (MD) netwerk dat october 2010 van start gaat. Voor meer

Nadere informatie

Programma Stichting Educatie Atrium Innovations GEZONDHEID

Programma Stichting Educatie Atrium Innovations GEZONDHEID Programma Stichting Educatie Atrium Innovations GEZONDHEID Groeien in gezondheid door kennis Onze gezondheid is ons belangrijkste bezit. Daarom is het goed dat we ons er steeds meer van bewust worden dat

Nadere informatie

Verpleegafdeling Nierziekten en Maag-, Darm- en Leverziekten

Verpleegafdeling Nierziekten en Maag-, Darm- en Leverziekten Verpleegafdeling Nierziekten en Maag-, Darm- en Leverziekten In overleg met uw behandelend arts heeft u besloten tot opname op verpleegafdeling Nierziekten en Maag-, Darm- en Leverziekten. In deze folder

Nadere informatie

Samen komen we verder. Draag bij aan onderzoek naar kanker, steun stichting VUmc CCA

Samen komen we verder. Draag bij aan onderzoek naar kanker, steun stichting VUmc CCA Samen komen we verder Draag bij aan onderzoek naar kanker, steun stichting VUmc CCA Uw bijdrage zorgt voor vooruitgang Juan Garcia, onderzoeker bij VUmc CCA: Ik studeerde geneeskunde omdat ik mensen wilde

Nadere informatie

E-HEALTH EN DE OUDERENZORG

E-HEALTH EN DE OUDERENZORG E-HEALTH EN DE OUDERENZORG Donderdag 6 februari 2014 Toelichting PAO Heyendael organiseert, samen met de doelgroepcommissie Ouderengeneeskunde op donderdag 6 februari 2014 de cursus: E-HEALTH EN DE OUDERENZORG

Nadere informatie

Meer succes met je website

Meer succes met je website Meer succes met je website Hoeveel geld heb jij geïnvesteerd in je website? Misschien wel honderden of duizenden euro s in de hoop nieuwe klanten te krijgen. Toch levert je website (bijna) niets op Herkenbaar?

Nadere informatie

informatie over de intensive care unit

informatie over de intensive care unit patiënteninformatie informatie over de intensive care unit In deze folder geven wij u informatie over de Intensive Care Unit (ICU) van het Onze Lieve Vrouwe Gasthuis. Op de ICU worden patiënten behandeld

Nadere informatie

In deze Nieuwsbrief: Beste VvP-leden,

In deze Nieuwsbrief: Beste VvP-leden, Is deze e-mail niet goed leesbaar? Klik hier voor de webversie. Beste VvP-leden, Na het droeve bericht van het overlijden van Hanny Huntjens (zie onderstaand het 'in memoriam') pakken we met elkaar ook

Nadere informatie

Congres Kleinschalig Zorgen

Congres Kleinschalig Zorgen Congres Kleinschalig Zorgen Praktische tips voor de duizendpoot! 7 april 2015 ReeHorst, Ede Alweer 25 jaar geleden werd de eerste kleinschalige woonvorm opgericht. In de afgelopen jaren is er veel veranderd

Nadere informatie

De rol van de AIOS in patiëntveiligheid en kwaliteit: verwonder & verbeter

De rol van de AIOS in patiëntveiligheid en kwaliteit: verwonder & verbeter Workshop LOIG 22-01-2015 De rol van de AIOS in patiëntveiligheid en kwaliteit: verwonder & verbeter O.l.v: Dr. C. Konings, opleider Catharina ziekenhuis Eindhoven J. Voogt, PhD-student Universitair Medisch

Nadere informatie

Snelle en uitstekende fertiliteitspreservatie

Snelle en uitstekende fertiliteitspreservatie Snelle en uitstekende fertiliteitspreservatie Aan vrouwelijke patiënten 40 jaar met een oncologische aandoening Regio zuidwest Nederland Datum 22 mei 2015 Auteur Prof. dr. J.S.E. Laven, Erasmus MC Dr.

Nadere informatie

NFU-master. Kwaliteit en Veiligheid in de Patiëntenzorg

NFU-master. Kwaliteit en Veiligheid in de Patiëntenzorg NFU-master Kwaliteit en Veiligheid in de Patiëntenzorg 2016-2018 De master Kwaliteit en Veiligheid in de Patiëntenzorg De zorg heeft initiatiefnemers en leiders in kwaliteit en veiligheid van zorg nodig.

Nadere informatie

Post-hbo opleiding seksuologie

Post-hbo opleiding seksuologie Post-hbo opleiding seksuologie mensenkennis Plezierige overdracht, de docent spreekt uit ervaring en brengt veiligheid en openheid in de groep door haar respectvolle wijze van benaderen. Top! Post-hbo

Nadere informatie

Tia Service Radboud universitair medisch centrum

Tia Service Radboud universitair medisch centrum Tia Service Inleiding In overleg met uw behandelend arts bent u doorverwezen naar de TIA poli op de polikliniek Neurologie of Spoedeisende Hulp van het Radoudumc. Dit omdat u kortgeleden mogelijk kortdurend

Nadere informatie

Acute zorg anders 2012

Acute zorg anders 2012 Acute Zorgregio Oost organiseert in samenwerking met regionale partners het symposium Acute zorg anders 2012 communicatie en samenwerking in de acute zorgketen donderdag 8 maart 2012 congrescentrum Triavium,

Nadere informatie

AANMELDINGSFORMULIER ONCOLOGISCHE NAZORG HERSTEL & BALANS OF FYSIEKE TRAINING

AANMELDINGSFORMULIER ONCOLOGISCHE NAZORG HERSTEL & BALANS OF FYSIEKE TRAINING AANMELDINGSFORMULIER ONCOLOGISCHE NAZORG HERSTEL & BALANS OF FYSIEKE TRAINING Om in aanmerking te komen voor Oncologische Nazorg dient u het aanmeldingsformulier invullen en binnen drie weken retourneren

Nadere informatie

Zie figuur verantwoordelijkheidsverdeling werkplekmanagement.

Zie figuur verantwoordelijkheidsverdeling werkplekmanagement. Verpleegkundig Hoofd Zorgeenheid / Manager 10 --------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- Plaats in de organisatie/oriëntatie:

Nadere informatie

Welkom op afdeling longziekten B22

Welkom op afdeling longziekten B22 Welkom op afdeling longziekten B22 Uw verblijf op afdeling B22 Verpleegafdeling B22 is een afdeling waar patiënten verblijven met een aandoening aan de longen en luchtwegen en daarvoor behandeld worden.

Nadere informatie

Hoe Yulius jongeren met autisme kan helpen

Hoe Yulius jongeren met autisme kan helpen Jongeren Hoe Yulius jongeren met autisme kan helpen Vragen? Voor wie is deze brochure? Je hebt deze brochure gekregen omdat je autisme hebt of nog niet zeker weet of je autisme hebt. Je bent dan bij Yulius

Nadere informatie

Restaurant t Trefpunt Menu september 2014

Restaurant t Trefpunt Menu september 2014 Restaurant t Trefpunt Menu september 2014 Warme maaltijd van 12.00-13.00 uur Reservering niet nodig St. Elisabeth wenst u smakelijk eten! U bent ook welkom voor ontbijt of avondmaaltijd (brood). Voor speciale

Nadere informatie

beslisschijf evaluatie pilot Besluitvorming in de palliatieve fase palliatieve zorg

beslisschijf evaluatie pilot Besluitvorming in de palliatieve fase palliatieve zorg evaluatie pilot Besluitvorming in de palliatieve fase beslisschijf palliatieve zorg Begin 2006 zijn de VIKC-richtlijnen voor de palliatieve zorg en het zakboekje verschenen. Het IKMN en het UMC Utrecht

Nadere informatie

ZGT Gedragscode. ZGT heeft ziekenhuizen in Almelo en Hengelo zgt.nl

ZGT Gedragscode. ZGT heeft ziekenhuizen in Almelo en Hengelo zgt.nl ZGT heeft ziekenhuizen in Almelo en Hengelo zgt.nl ZGT Gedragscode 2 In goede handen ZGT hecht aan een goede sfeer waarin medewerkers, patiënten en bezoekers tot hun recht komen. In de dagelijkse omgang

Nadere informatie

Algemeen klinisch fysicus in opleiding

Algemeen klinisch fysicus in opleiding Algemeen klinisch fysicus in opleiding ir. Mariken Zijlmans Beroepsoriëntatieavond voor Biomedisch Technologen (in opleiding) 17 september 2012 Curriculum Vitae ir. Mariken Zijlmans 30 jaar Algemeen Klinisch

Nadere informatie

Cliëntenraad Reinier de Graaf JAARVERSLAG 2013

Cliëntenraad Reinier de Graaf JAARVERSLAG 2013 Cliëntenraad Reinier de Graaf JAARVERSLAG 2013 Versie: 1 juli 2014 Inleiding Het jaarverslag van de Cliëntenraad van het Reinier de Graaf ziekenhuis wordt hierbij voor de eerste keer als publicatie aan

Nadere informatie

Rechten van kinderen, jongeren en hun ouders

Rechten van kinderen, jongeren en hun ouders Rechten van kinderen, jongeren en hun ouders Rechten van kinderen, jongeren en hun ouders De rechten van kinderen en jongeren die vrijwillig in behandeling zijn bij Accare, zijn vastgelegd in de Wet op

Nadere informatie

Leiding geven aan leren 2015-2016 ACADEMIE PEDAGOGIEK EN ONDERWIJS. saxion.nl/apo

Leiding geven aan leren 2015-2016 ACADEMIE PEDAGOGIEK EN ONDERWIJS. saxion.nl/apo Leiding geven aan leren 2015-2016 ACADEMIE PEDAGOGIEK EN ONDERWIJS saxion.nl/apo Leiding geven aan leren Waarom en voor wie Onderwijsgevenden in het primair onderwijs (regulier en speciaal onderwijs),

Nadere informatie

Welkom. Thoraxcentrum

Welkom. Thoraxcentrum Welkom Welkom op afdeling B1, één van de verpleegafdelingen Cardio thoracale Chirurgie van het UMCG. U bent hier opgenomen om een operatie te ondergaan aan uw hart of longen. Door middel van deze folder

Nadere informatie

Regionale samenwerking in de triage in de acute (huisartsen)zorg

Regionale samenwerking in de triage in de acute (huisartsen)zorg Regionale samenwerking in de triage in de acute (huisartsen)zorg Symposium Samen in de acute zorg 2016 14 maart 2016 Inhoud presentatie: Visie op spoed (huisartsen)zorg tijdens ANW-uren Dokterswacht Friesland

Nadere informatie

Teaching on the Run. verbeter uw opleidingsvaardigheden voor dokters door dokters korte modules

Teaching on the Run. verbeter uw opleidingsvaardigheden voor dokters door dokters korte modules Teaching on the Run verbeter uw opleidingsvaardigheden voor dokters door dokters korte modules Teaching on the Run Teaching on the Run (TOTR) is een beknopte versie van het Teach the Teachers programma

Nadere informatie

Klinische Ethiek op de IC

Klinische Ethiek op de IC congres Klinische Ethiek op de IC 26 november 2010 - Jaarbeurs Utrecht Bestemd voor IC-verpleegkundigen, fellows (artsen) intensive care, arts- assistenten en intensivisten. Wat zijn de lange-termijn gevolgen

Nadere informatie

Opname op een verpleegafdeling in MCH Antoniushove

Opname op een verpleegafdeling in MCH Antoniushove Opname op een verpleegafdeling in MCH Antoniushove Informatie voor patiënten F1123-0000 oktober 2015 Medisch Centrum Haaglanden www.mchaaglanden.nl MCH Antoniushove, Burgemeester Banninglaan 1 Postbus

Nadere informatie

Utrecht: Hart van Gezondheidszorg Kansen voor samenwerking

Utrecht: Hart van Gezondheidszorg Kansen voor samenwerking Kansen voor samenwerking Prof. dr. Douwe Biesma Voorzitter Raad van Bestuur St. Antonius Ziekenhuis Utrecht/Nieuwegein Allereerst welkom in ons nieuwe ziekenhuis St. Antonius altijd dichtbij Ziekenhuis

Nadere informatie

Veel onwetendheid over baarmoederhalskanker op Curaçao zaterdag, 24 mei 2014 00:00

Veel onwetendheid over baarmoederhalskanker op Curaçao zaterdag, 24 mei 2014 00:00 Het grootste onderzoek naar baarmoederhalskanker en HPV-genotype in het Caribisch gebied tot nu toe vindt plaats op Curaçao. Bij 57.000 vrouwen op Curaçao zit een oproep in de bus om een PAP-test te doen.

Nadere informatie

E-MAIL CAMPAGNE 2015 : PROCEDURE & CASE FORMAT

E-MAIL CAMPAGNE 2015 : PROCEDURE & CASE FORMAT E-MAIL CAMPAGNE 2015 : PROCEDURE & CASE FORMAT Leuk en goed dat je een case in wilt dienen. Om de jurering eerlijk, eenvoudig en overzichtelijk te maken, willen we je vragen je case in te dienen aan de

Nadere informatie

Zorggroep Cohesie Cure and Care denkt mee bij hart- en vaatziekten! Optimale zorg bij hart- en vaatziekten door samenwerkende zorgverleners

Zorggroep Cohesie Cure and Care denkt mee bij hart- en vaatziekten! Optimale zorg bij hart- en vaatziekten door samenwerkende zorgverleners Zorggroep Cohesie Cure and Care denkt mee bij hart- en vaatziekten! Optimale zorg bij hart- en vaatziekten door samenwerkende zorgverleners 1 op de 3 mensen in Nederland overlijdt aan een hart- of vaatziekte.

Nadere informatie

Het congres wordt mede mogelijk gemaakt door:

Het congres wordt mede mogelijk gemaakt door: Het congres wordt mede mogelijk gemaakt door: OVER DE SPREKERS Paul Epping is secretaris van STIPOIZ en al jarenlang betrokken bij vele innovaties in de zorg Martin Boekholdt is bijzonder hoogleraar

Nadere informatie

Parallelsessie 4. Prof. dr. A.A.M. Masclee, hoofd afdeling Maag- Darm- en Leverziekten, MUMC+

Parallelsessie 4. Prof. dr. A.A.M. Masclee, hoofd afdeling Maag- Darm- en Leverziekten, MUMC+ Parallelsessie 4 Prof. dr. A.A.M. Masclee, hoofd afdeling Maag- Darm- en Leverziekten, MUMC+ Programma Welkom Presentaties: 1. Verleden, Heden, Toekomst Patiëntenparticipatie door prof. dr. A.A.M. Masclee

Nadere informatie

Kookdame. Eten zoals thuis.

Kookdame. Eten zoals thuis. Kookdame Eten zoals thuis. Hoe raar is dat? Zorgorganisaties zijn er om mensen beter te maken, beter te laten functioneren en zich beter te laten voelen. Natuurlijk zijn allereerst de zorg en begeleiding

Nadere informatie

REEF-carrièremanagement. voor jouw persoonlijke groei. delen om te groeien

REEF-carrièremanagement. voor jouw persoonlijke groei. delen om te groeien REEF-carrièremanagement voor jouw persoonlijke groei delen om te groeien REEF hecht veel waarde aan de persoonlijke groei van zijn medewerkers. Daarom helpt REEF je in de eerste plaats aan uitdagende en

Nadere informatie

Interne Geneeskunde. De Dialyseafdeling UMCG

Interne Geneeskunde. De Dialyseafdeling UMCG Interne Geneeskunde De Dialyseafdeling UMCG Interne Geneeskunde Deze folder geeft u praktische informatie over behandeling op de dialyseafdeling. De informatie is bedoeld voor patienten maar ook voor

Nadere informatie

Algemene informatie Intensive Care (IC)

Algemene informatie Intensive Care (IC) Algemene informatie Intensive Care (IC) Inhoudsopgave Klik op het onderwerp om verder te lezen. Afdeling Intensive Care 1 Wachten tijdens de opname en tijdens het verblijf 1 Bezoek 2 Mobiele telefoon 2

Nadere informatie

Opname voor een operatie in MCH Antoniushove

Opname voor een operatie in MCH Antoniushove Opname voor een operatie in MCH Antoniushove Informatie voor patiënten F1128-0000 oktober 2015 Medisch Centrum Haaglanden www.mchaaglanden.nl MCH Antoniushove, Burgemeester Banninglaan 1 Postbus 411, 2260

Nadere informatie