VOLWASSENENONDERWIJS

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "VOLWASSENENONDERWIJS"

Transcriptie

1 VOLWASSENENONDERWIJS Organisatie: modulaire opleiding Onderwijsvorm: HOSP Categorie: Economisch Opleiding: MEERTALIG SECRETARIAAT Modules: A Talen 780 lt B Secretariaatsbeheer 240 lt C Informatieverwerking 280 lt D Optie Talen 200 lt E Optie informatica 200 lt Leerplannummer: 2004/696M (nieuw) Nummer Inspectie: 03-04/1244/N

2

3 Afdeling Graduaat Meertalig Secretariaat Modulair ORGANIGRAM optie Talen optie Informatica

4 A.Talen(780 LT) B.Secretariaatsbeheer(240 LT) C.Informatieverwerking(280LT) D.Optie talen(200lt) E.Optie informatica (200LT) C.1. Bedrijfseconomische informatieverwerking 40 lt TV A.2. Communicatievaardigheden 60 lt TV B.2. Inleiding tot het recht 40 lt TV C.2. Presentatiepakket, en taakbeheer 40 lt TV D.2. Engels 3 40 lt TV E.2. Gegevens- Beheer 2 40 lt TV A.3. Frans lt TV B.3. Sociale wetgeving, beroepsethiek en personeelsbeleid 60 lt TV C.3. Tekstverwerking 80 lt TV D.3.Vierde taal 3 40 lt TV E.3. Websiteontwikkeling 40 lt TV A.4. Frans 2 80 lt TV B.4. Organisatie 60 lt TV C.4. Reken programma 1 60 lt TV D.4. Projectwerk 80 lt TV E.4. Projectwerk 80 lt TV A.5. Engels lt TV C.5. Gegevensbeheer 1 60 lt TV A.6. Engels 2 80 lt TV A.7 Vierde taal lt TV A.8. Vierde taal 2 80 lt TV GRADUAATDIPLOMA MEERTALIG SECRETARIAAT optie Talen (1300 lt basis lt optie = 1500 lt) GRADUAATDIPLOMA MEERTALIG SECRETARIAAT optie Informatica (1300 lt basis lt optie = 1500 lt)

5 1. Inleiding en situering Dit leerplan is tot stand gekomen door de krachten van verschillende centra te bundelen. Ervaring leert dat dergelijke bundeling efficiënter werkt en de productiviteit ruimschoots verhoogt. Door dit werk gezamenlijk aan te pakken, zijn we er niet alleen in geslaagd om een gemeenschappelijk product af te leveren, maar bovendien hebben onze samenkomsten gezorgd voor een stroom van informatie-uitwisseling tussen de collega s van de verschillende centra van de verschillende netten. Jarenlange leservaring heeft zo zijn beslag gekregen in dit leerplan. 1

6 2. Beginsituatie 1. Om toegelaten te worden tot de opleiding moet de cursist ingeschreven zijn alvorens 1/3 van de lestijden van een module gegeven zijn. 2. Voor sommige modules is het aangewezen gebruik te maken van de computer. Van de cursisten die instappen, kan verwacht worden dat ze elementair kunnen omgaan met een Officepakket. 3. De cursist moet houder zijn van één van de hiernavolgende studiebewijzen: a. diploma van hoger secundair onderwijs; b. diploma van een aanvullend secundair beroepsonderwijs c. een getuigschrift of diploma van hogere secundaire technische leergangen; d. een buitenlands diploma of getuigschrift dat op grond van gelijkwaardigheid met het niveau hoger secundair onderwijs gelijkwaardig verklaard kan worden. 4. indien de cursist niet voldoet aan de diplomavereisten kan de cursist de opleiding aanvatten door het afleggen van een toelatingsproef slechts indien de cursist 21 jaar wordt in het jaar waarin de cursist de cursus aanvat. 5. cursisten die de opleiding aanvatten kunnen starten in modules die geen voorafgaandelijk kennis vereisen. 6. cursisten die de opleiding vervolgen kunnen vervolgmodules aanvatten indien de cursisten met succes verplicht voorafgaandelijke modules afgewerkt hebben of indien de cursisten door een vrijstellingsproef bewezen hebben aan de doelstellingen van verplicht voorafgaandelijk modules te voldoen. 2

7 3. Algemene doelstellingen Analyses uit het bedrijfsleven wijzen uit dat mensen met een diploma hoger onderwijs meer kansen op succes hebben op de arbeidsmarkt dan met een diploma secundair onderwijs. Het hoger volwassenenonderwijs biedt mensen - die door omstandigheden de kans op een hogere opleiding voltijds onderwijs gemist hebben de kans om een diploma hoger onderwijs te behalen. Modularisering van de opleiding biedt voldoende flexibiliteit om tegemoet te komen aan de opleidingsnoden van deze doelgroep. Cursisten kunnen volgens eigen behoeften zelf een leertraject uitstippelen, de opleidingsduur naar behoeften bepalen en de instapmomenten zelf vaststellen. Democratisering van het onderwijs wordt hierdoor geconcretiseerd. Het bedrijfsleven is nog steeds op zoek naar geschikte werkkrachten gezien de spectaculaire groei van het volwassenenonderwijs. In de opleiding wordt de klemtoon gelegd op het ontwikkelen van voornamelijk analytisch denken, de vorming van commercieel inzicht, het kunnen hanteren van conflictsituaties, organisatievermogen, inzicht in complexe situaties, planmatig denken, probleemoplossend vermogen, De opleiding binnen het volwassenenonderwijs onderscheidt zich van de opleidingen binnen het voltijds onderwijs door zijn directe beroepsgerichtheid en inzetbaarheid van de afgestudeerden. Twee opties drongen zich hierbij op: Talen en Informatica. Dit zijn de twee hoofdgebieden die een goede secretariaatsmedewerker moet beheersen. De basis van beide wordt aangeboden in de verplichte basismodules, de vervolmaking van één van beiden volgt dan in de opties. 3

8 4. Leerplandoelstellingen en algemene methodologische wenken 1. Leerplandoelstellingen: deze worden per module toegelicht 2. Algemene methodologische wenken. a. Meer dan tot nu toe wordt het belangrijk gevonden de competentie te ontwikkelen om zelfstandig te leren uit boeken, artikels en papers, meer dan het leren via presentaties van docenten. Het ontwikkelen van methodische manieren van probleem oplossen en het leren van communicatieve vaardigheden krijgen ook feitelijk meer aandacht en inzet in het onderwijs. Vakinhoudelijke onderwerpen zijn belangrijk maar worden eerder gezien als gereedschap om te gebruiken in productieve taken, waarbij de vorm en inhoud van die taken sterk afhankelijk is van het vakgebied en de latere beroepsperspectieven. b. Er treedt een verschuiving op van doceren naar leren. In het ontwerp van dit leerplan wordt meer het leerproces van de cursist als uitgangspunt genomen voor de opzet van het studieprogramma en de indeling van de studieactiviteiten. De rol en taak van de docent verandert meer en meer in de richting van de coach van het leerproces, in plaats van degene die vakinhoud aanreikt. Reflectie op het leren vanuit eigen ervaring in opdrachten, problemen en projecten worden als zeer belangrijk gezien. 4

9 VOLWASSENENONDERWIJS Organisatie: modulaire opleiding Onderwijsvorm: HOSP Categorie: Economisch Opleiding: GRADUAAT MEERTALIG SECRETARIAAT Module: A Talen 780 lt

10 Eenheid A 1 : Nederlands Vereiste voorkennis De cursist heeft de specifieke eindtermen van Nederlands richtgraad 2.3 verworven. Met andere woorden, hij moet ofwel een certificaat richtgraad 2.3 behaald hebben, ofwel via een vrijstellingsproef aantonen dat hij Nederlands richtgraad 2.3 verworven heeft. Algemene doelstelling De cursist kan zich vlot en accuraat mondeling en schriftelijk zowel in de beroepscontext als in alledaagse situaties uitdrukken. De cursist communiceert effectief en efficiënt in het zakelijk Nederlands zowel schriftelijk/receptief als mondeling/productief. Bij tweegesprekken en vergaderingen kan hij zich luistervaardig maar ook assertief opstellen. Doordat hij kan notuleren en rapporteren, draagt hij ten slotte bij tot efficiënt werkoverleg en continuïteit in het beleid van de organisatie. Hij kan vlot en soepel een zakelijke brief, memorandum, bericht of fax opstellen in overeenstemming met de gangbare normen. Studieduur 120 lestijden 6

11 Leerplandoelstellingen Leerinhouden Methodologische wenken De cursist kan zijn ideeën helder en foutloos zowel mondeling als schriftelijk formuleren. Hij kan daarbij informatiebronnen en hulpmiddelen gebruiken. Adviezen om correct, aantrekkelijk, duidelijk en gepast te formuleren, uitspraak, spelling, woordenschat, grammatica en stijl zoals de zinsamentrekking, de beknopte bijzin, de werkwoordelijke eindgroep, congruentie, de puntsgewijze opsomming, de overspannen tangconstructie, te lange zinnen, lange aanloop, de nominalisering, woordovertolligheid, vlotte spreektaal, de juiste perspectiefkeuze, de lijdende vorm, variatie in zinsbouw, enz. De diverse (papieren en elektronische) bronnen en hulpmiddelen om op internet, in de bibliotheek en thuis taal- en spellingproblemen op te lossen en informatie op te zoeken (spellinggids, spellingchecker, grammatica, AN-gids, verklarend woordenboek, synoniemenwoordenboek, taaldatabanken enz.) Taalvaardigheid wordt opgevat als communicatieve competentie. Het centrale begrip daarbij is de taaltaak. Een taaltaak is een complete, op zichzelf staande communicatieve en functionele taak, bijvoorbeeld een verslag lezen of een documentaire bekijken. De cursisten moeten zich in het onderwijs volledig kunnen concentreren op de taaltaak en hun leerproces actief zelf weten te sturen. Taaltaken zijn opgebouwd uit deeltaken, het OVUR-principe: oriënteren op de taak; voorbereiden op de taak; uitvoeren van de taak; reflecteren op de taakuitvoering. 7

12 De cursist kan brieven opstellen en beantwoorden, memo s en dienstnota s uitschrijven, en ook fax- en e- mailberichten schrijven en verzenden. De cursist kan zakelijke telefoongesprekken voeren. De structuur en de kenmerken van de belangrijkste soorten brieven, memoranda, faxen en berichten (volgens de BINnormen): goednieuws-, neutraalnieuws- en slechtnieuwsbrieven, persuasieve brieven zoals de offerte, de klachtenbehandeling, de afwijzing, de betalingsherinnering en de maanbrief, de verzoekbrief, de uitnodiging, brieven in verband met de handelstransactie, de goodwillbrief, enz. De telefoonetiquette en de huisstijl; de regels om klantgericht te telefoneren (telefoongesprek openen en afsluiten, doorverbinden met vooraanmelding, probleemsituaties oplossen enz.); de klachtenbehandeling; omgaan met lastige klanten; het telefoonalfabet; het gebruik van toestellen, enz. Voordat cursisten een taaltaak uitvoeren, oriënteren ze zich eerst op die taak: ze gaan na met wat voor soort taak, tekst, communicatieve situatie ze te maken krijgen en welke ervaringen ze daar al mee hebben. Ze bereiden zich vervolgens voor op de taakuitvoering door hun voorkennis over het onderwerp op te roepen, informatie te verzamelen en een plan voor de uitvoering van een taak te maken. De taakuitvoering zelf houdt in het verstrekken en verwerken van informatie, met behulp van verschillende taalmiddelen en taalhandelingen. Na de taakuitvoeringen reflecteren de cursisten, zowel op het resultaat ervan (bijvoorbeeld de kwaliteit van hun voordracht) als op de manier waarop ze de taak hebben aangepakt. Wat ze ontdekken in de reflectiefase, nemen ze als leereffect mee in de oriëntatie op een volgende taaltaak. Zo wordt het leren een cyclisch proces op een steeds hoger niveau. Oriënteren Hij weet bij tweegesprekken de nodige luisterbereidheid en vaardigheid aan de dag te leggen om vragen te beantwoorden en informatie te geven, te registreren en te verwerken. Basisgesprekstechnieken: luistervaardigheden (kleine aanmoedigingen, vragen stellen, parafraseren, samenvatten, reflectie van gevoel); regulerende vaardigheden (het gesprek openen en afsluiten, terugkoppelen naar begindoelen, situatie verduidelijken, hardop denken); zendervaardigheden (opbouwende kritiek geven, omgaan met kritiek en emoties, op een assertieve manier bezwaar maken enz.) Wat voor een soort tekst moet ik schrijven, lezen, beluisteren, vertellen? Waar vind ik voorbeelden van dit soort teksten? Hoe ziet zo'n tekst eruit? Wat zijn de kenmerken Welke informatie moet ik geven/vinden? Waarop moet ik speciaal letten om een goed resultaat te bekomen? Hoe zal ik deze opdracht het best aanpakken? Stel een werkplan op. Voorbereiden 8

13 De cursist kan met medewerkers van gedachte wisselen en klanten en bezoekers te woord staan. De structuur en de kenmerken van de belangrijkste professionele gespreksmodellen zoals het probleemoplossend gesprek (in het bijzonder het klachtengesprek), het interview, het slechtnieuwsgesprek, het advies- en coachinggesprek, het functionerings- en beoordelingsgesprek Waarover handelt de tekst die ik moet schrijven, lezen, beluisteren, vertellen? Wat weet ik/mijn publiek al over dit onderwerp? Wat zou ik er nog willen over weten? Wat is belangrijke informatie, wat is minder belangrijk? Welke volgorde geef ik aan deze informatie? Hij kan actief aan besprekingen en vergaderingen deelnemen. De cursist kan notuleren voor vergaderingen. De structuur en kenmerken van de verschillende types vergaderingen (besluitvormingsvergaderingen, informerende en inspraakvergaderingen, brainstormvergaderingen, onderhandelingen en conflicthantering); de functie, de kenmerken en de verschillende onderdelen van goede vergaderagenda s; de taken van deelnemers voor en tijdens de vergadering, en de verschillende typen bijdragen die deelnemers kunnen leveren; de taken van de voorzitter voor en tijdens de vergadering, en de technieken om die taken goed uit te voeren; de taken van onderhandelaars in de verschillende onderhandelingsfasen; de kenmerken van de Harvard-methode van onderhandelen; de verschillende stijlen van conflicthantering De functies en kenmerken van verschillende soorten notulen; de taken van de notulist voor, tijdens en na de vergadering; de inhoudselementen, lay-out en formuleringskenmerken van goede notulen. Uitvoeren Ik voer de opdracht uit volgens het werkplan dat ik opstelde. Ik hou bij de uitvoering rekening met de antwoorden die ik tijdens de voorbereiding vond. Reflecteren Heb ik de vragen uit de eerste twee fases juist beantwoord? Blijf ik/mijn publiek nog met vragen zitten? Waar en wanneer heb ik problemen ondervonden? Heb ik de juiste werkwijze gevolgd? Wat deed ik goed, wat had ik beter kunnen doen? Denk vooraf goed na over de eisen die gesteld worden. (Wanneer is deze opdracht geslaagd?) Stel een werkplan op waarin je vermeldt wat je wanneer doet. (Wanneer moet ik allemaal verzamelen, wat mag ik niet 9

14 Hij kan verslagen opstellen. De cursist kan een sollicitatiebrief met cv schrijven, aan een interview deelnemen en een sollicitatiegesprek voeren. De structuur en de kenmerken van de belangrijkste soorten eenvoudige rapporten: bijvoorbeeld de (telefoon)memo, de dienstnota, de mededeling (in het bijzonder de nieuwe regeling, de maatregel, de probleemsignalering), de circulaire, het kort verslag (van een gesprek, van een bezoek enz.), enzovoort De sollicitatiebrief met cv en het sollicitatiegesprek. vergeten? ) Ga op zoek naar veel informatie. Daaruit kan je selecteren, ideeën opdoen Hier ontdek je misschien ook mogelijke valkuilen Denk na over de uitvoering van je werk en vorm een redelijk oordeel. Voor het adequaat uitvoeren van de taaltaken ( en de deeltaken daarbinnen), heeft de cursist diverse soorten kennis en vaardigheden nodig. Een taalvaardige cursist maakt bij het uitvoeren van taaltaken in authentieke taalgebruikssituaties actief gebruik van de volgende componenten of bouwstenen: vorm: de cursist heeft kennis van talige vormaspecten van de taaltaak die nodig zijn om de taak te kunnen uitvoeren, bijvoorbeeld: tekststructuren, argumentaties, grammatica en spelling; gebruik: de cursist kan de taal gebruiken en interpreteren met het oog op passend in de situatie en het beoogde effect; inhoud: de leerling kent woorden, begrippen en achtergronden voldoende om de onderwerpen van teksten of communicatieve situaties te begrijpen; aanpak: de cursist kent strategieën om taalgebruik en taalleren (bij) te sturen zodat de uitvoering van de taak tot een goed eind gebracht wordt. 10

15 Eenheid A 2 : Communicatievaardigheden Vereiste voorkennis De cursist heeft de specifieke eindtermen van Nederlands richtgraad 2.3 verworven. Met andere woorden, hij moet ofwel een certificaat richtgraad 2.3 behaald hebben, ofwel via een vrijstellingsproef aantonen dat hij Nederlands richtgraad 2.3 verworven heeft. Algemene doelstelling Na deze eenheid kan de cursist zich met de beheersing van de communicatievaardigheden en de analyse en planning van de communicatie met inzicht en effect communiceren als een volwaardige gesprekspartner met medewerkers of klanten van de organisatie en met deskundigen uit andere afdelingen van de organisatie. Daarbij gaat de aandacht naar zowel het verbale als het non-verbale uitdrukkingsvermogen. De cursist kan efficiënt teksten lezen en schrijven, tweegesprekken voeren, deelnemen aan een groepsgesprek en een presentatie geven. Studieduur 60 lestijden 11

16 Leerplandoelstellingen De cursist is vertrouwd met het communicatiemodel, de communicatiesoorten en de verschillende functies van de communicatie. Hij kan een communicatieplan opstellen. De cursist kan informatieve, persuasieve, argumentatieve en prescriptieve teksten ontwerpen, analyseren, samenvatten en kritisch becommentariëren. De cursist kan een tekst in de juiste stijl formuleren. De cursist kent de verschillende leesstrategieën om teksten te lezen. Leerinhouden Communicatiemodel; non-verbale en verbale communicatie; de preferentiële, expressieve, relationele en appellerende functie van de communicatie. Opdrachtanalyse, doelgroep- en contextanalyse, doelspecificering, keuze van communicatievorm en medium, randvoorwaarden,uitwerking van een communicatieplan. Structurering van teksten: : thema s, verwijzingen, soorten relaties en hun markeringen, (model)vragenschema s (mindmapping), ordeningsprincipes voor antwoorden, verdeling in inleiding-kern-slot, manieren om structuur zichtbaar te maken, alinea-indeling en alineastructuur, titels en tussenkoppen. Stijldimensies: uiterlijke structuur, moeilijkheid, exactheid, informatiedichtheid, aantrekkelijkheid, afstandelijkheid. Cyclisch lezen in leesrondes (oriënterend, globaal en intensief lezen), snellezen, de kenmerken van verschillende soorten samenvattingen, kritisch lezen Methodologische wenken Volgens David Kolb komen een viertal leerstijlen vaak voor: het openstaan voor concrete ervaringen; - het analyseren van die ervaringen door middel van observatie en reflectie; - het zich eigen maken van regels, concepten en principes; - het uitproberen van en experimenteren met die verworven regels, concepten en principes. Doordat bij een bepaalde leerder bijvoorbeeld de reflectieve vaardigheid veel sterker is ontwikkeld dan de experimenteervaardigheid, ziet voor deze leerder het leerproves er anders uit dan voor eenn leerder waarbij het omgekeerde het geval is. Zo beginnen sommigen met het nadenken over het probleem; anderen proberen het eerst uit en ontdekken al doende wat er niet lukt en gaan er dan over nadenken. Een leerproces is echter pas volledig als alle fasen van dit proces doorlopen zijn. Dit heeft belangrijke gevolgen voor het gebruik van werkvormen. Bij elke fase horen werkvormen die geschikt zijn om precies in die fase gebruikt te worden. in werkvormen zodat de vier leerstijlen aan bod komen opdat zoveel mogelijk leerder de volledige cirkel, het volledige leerproces doorlopen. Waar we starten op de cirkel zal ook variëren. Leren is een continu proces. Bij elke pool in het model van Kolb hoort een leeractiviteit: ervaren, verhelderen, verklaren, toepassen. 12

17 De cursist kan zowel naar voordrachten als naar gesprekspartners tijdens een vergadering actief luisteren. Hij kan een informatieve of persuasieve mondelinge presentatie houden, een tweegesprek voeren en aan een groepsgesprek deelnemen. Soorten openingen en afsluitingen; vooruitblik; goede innerlijke en uiterlijke structuur; goede overgangen; aantrekkelijke anekdotes, voorbeelden, citaten en retorische vragen; lichaamstaal zoals houding, gebaren, mimiek, oogcontact; stem- en taalgebruik; oordeelkundig gebruik van visuele hulpmiddelen zoals PowerPoint en van een spreekschema. 13

18 14

19 Eenheid A 3 : Frans 1 Vereiste voorkennis De cursist die Nederlands niet als moedertaal heeft, heeft de specifieke eindtermen van Frans richtgraad 2.3 verworven. Met andere woorden, hij moet ofwel een certificaat richtgraad 2.3 behaald hebben, ofwel via een vrijstellingsproef aantonen dat hij Frans richtgraad 2.3 verworven heeft. Algemene doelstelling De cursist kan zich vlot en accuraat mondeling en schriftelijk in eenvoudige communicatiesituaties zowel in de beroepscontext als in alledaagse situaties uitdrukken. De cursist communiceert effectief en efficiënt in de zakelijke vreemde taal zowel schriftelijk/receptief als mondeling/productief. Bij tweegesprekken en vergaderingen kan hij zich luistervaardig maar ook assertief opstellen. Doordat hij kan notuleren en rapporteren, draagt hij ten slotte bij tot efficiënt werkoverleg en continuïteit in het beleid van de organisatie. Hij kan vlot en soepel een eenvoudige en courante zakelijke brief, memorandum, bericht of fax opstellen in overeenstemming met de gangbare normen. De cursist kan efficiënt teksten lezen en schrijven, aantekeningen maken, tweegesprekken voeren, een eenvoudige presentatie geven en bezoekers verwelkomen. Studieduur 120 lestijden 15

20 Leerplandoelstellingen Leerinhouden Methodologische wenken De cursist kan: vlot en accuraat functioneren in elementaire communicatiesituaties zowel in de beroepscontext als in alledaagse situaties; diverse bronnen en hulpmiddelen (verklarend woordenboek, vertaalwoordenboek, grammatica, internet) voldoende efficiënt gebruiken voor het produceren en begrijpen van teksten. Voldoende vlot en accuraat omgaan met onbekenden per telefoon of in tweegesprekken zoals het baliegesprek of het interview. Verwelkoming van bezoekers aan een bedrijf of organisatie, bezoekers aankondigen, kennismaken, gastvrijheid tonen, zelf te woord staan, verzoeken inwilligen, bezoekers aan internen voorstellen en/of omgekeerd. Een eenvoudige presentatie geven over onderwerpen zoals een product of een dienst met behulp van grafisch materiaal en moderne audiovisuele media. Cijfermateriaal, grafieken en tabellen kritisch analyseren en uitleggen. Geschreven teksten of audiovisuele documenten aan de hand van aantekeningen schriftelijk (schematisch) en mondeling samenvatten en becommentariëren; Communicatieve vaardigheden Communicatief vaardigheidsonderwijs is de uiteindelijke doelstelling van het taalonderwijs. De fundamentele opdracht van de taalcoach bestaat er dan ook in om zijn cursisten productief en receptief taalvaardig te maken en hen te begeleiden bij hun groei naar talige autonomie en bekwaamheid om zelfstandig te leren. Binnen dat proces van vaardigheids-verwerving moeten de noodzakelijke bouwstenen voor communicatie zoals woordenschatkennis, beheersing van het taalsysteem, socioculturele competentie en tekstcompetentie hun geëigende, functionele plaats krijgen. De didactische implicaties van deze oriëntering zijn dan ook cursist-gerichtheid, strategieontwikkeling, de verwerving van metacognitie (de reflectie over het eigen leerproces) als voorwaarde voor strategisch handelen, taakgericht onderwijs en de holistische benadering van taal (taal als geheel). Oriënteer de lesactiviteiten op de training van de vier vaardigheden. Zeker in de beginfase van de taalopleiding is het belangrijk om veel aandacht te besteden aan de training van elke vaardigheid. 16

21 Correcte en gepaste omgangsvormen en formuleringen hanteren met voldoende zin voor grammaticale en lexicale precisie, spelling, interpunctie en een voldoende gevoel voor ontvangergerichtheid, taalregisters, correcte uitspraak en intonatie ontwikkelen. Voldoende functioneren in de socio-culturele en socio-economische diversiteit van het taalgebied Attitudes en vaardigheden ontwikkelen die in sociaal en communicatief opzicht onontbeerlijk zijn voor de management assistant. Voor zichzelf aantekeningen maken als voorbereiding bijvoorbeeld van een telefoongesprek of naar aanleiding van een vergadering. Analyse en synthese van informatieve, prescriptieve en argumentatieve zakelijke teksten via begrijpend lezen (scannen en skimmen) en de hoofdzaken ervan samen te vatten. Eenvoudige (zaken)brieven ( persoonlijke semi-formele, formele) schrijven zoals een uitnodiging, regeling in verband met afspraken en zakenreizen, hotel en stand reserveren, felicitatie, bedanking, condoléance. Handelsbrieven, faxberichten, memoranda en mailberichten voldoende accuraat en lezergericht schrijven over onderwerpen zoals inlichtingen, prijsaanvraag, offerte, bestelling, verpakking, verzending, betaling, vervoer, verzekering, bank, douane. Een instructie of aanwijzing voor producten of diensten begrijpen en schrijven in de vorm van een kattebelletje, memorandum, nota of standaarddocument. Luistervaardigheid Goed leren luisteren helpt niet alleen een goede uitspraak te verwerven, het ondersteunt ook de ontwikkeling van de andere vaardigheden. Bovendien kan het geoefend worden zonder te hoeven spreken, lezen of schrijven in de vreemde taal. In de beginfase is het moeilijk om uit te gaan van volledig authentiek taalmateriaal: gesproken taal lijkt dikwijls ongestructureerd en chaotisch. Authentieke teksten op beginnerniveau zijn wel bruikbaar als ze kort en eenvoudig zijn, en als er een goede contextuele ondersteuning is, bijvoorbeeld in de vorm van illustraties of toelichtingen vooraf. Luisteropdrachten kunnen extensief en intensief luisteren betreffen. Bij het eerste gaat het om een globaal begrip (bijv. luisteren naar een verhaaltje). Bij het tweede richten de cursisten zich meer op specifieke informatie (bijv. luisteren naar een mededeling op het perron). Leesvaardigheid Goed kunnen lezen ondersteunt en ontwikkelt de andere vaardigheden, speelt een rol bij het verwerven en consolideren van woordenschat, morfologie en syntactische structuren, en introduceert de cursisten in een andere cultuur en samenleving. Ook hier kun je een onderscheid maken tussen 17

22 Zowel nagespeelde elementaire beroepssituaties oefenen (zoals rollenspel, simulatie) als werkelijke communicatie (zoals discussie, debat) aan de hand van actuele en socioeconomische teksten. Blijk geven van attitudes en vaardigheden zoals zin voor zelfstandigheid, accuraatheid, analytisch en synthetisch denkvermogen, resultaatsgericht werken, flexibiliteit, organisatievermogen, stijl in omgangsvormen, verantwoordelijkheid, zelfstandigheid, assertiviteit en persoonlijke creativiteit. extensieve en intensieve leesvaardigheid. Oefenopdrachten kun je het beste toesnijden op het inoefenen van de leesstrategieën die een goed lezer hanteert: de verhaallijn zoeken, de inhoud van een volgend tekstgedeelte voorspellen, de betekenis van onbekende woorden uit de context proberen afleiden, logische verbanden binnen een tekst opsporen. (wordt vervolgd) Contexten Met context wordt de situatie bedoeld waarin men de taal gebruikt. Elke context dekt een ruim semantisch veld van woordfamilies, dat als vertrekpunt kan dienen voor het aanbrengen van de woordenschat in de vreemde taal. De nadruk ligt op functioneel taalgebruik, dat wil zeggen taalgebruik dat de cursist toelaat zelfstandig te functioneren in de vreemde taal. De opsomming hieronder is oriënterend en niet dwingend. 1. Contacten met officiële instanties 18

23 2. Leefomstandigheden 3. Afspraken en regelingen (logies en maaltijden) 4. Consumptie 5. Openbaar en privé-vervoer 6. Voorlichtingsdiensten 7. Vrije tijd 8. Nutsvoorzieningen 9. Ruimtelijke oriëntering 10. Onthaal 11. Gezondheidsvoorzieningen 12. Klimaat 13. Sociale communicatie op het werk 14. Opleidingsvoorzieningen 15. Communicatie op het werk De onderwerpen, waaruit een keus wordt gemaakt in functie van de prioritaire beroepscontext en belangstellingssfeer van de cursisten, zijn van socio-economische en socioculturele aard zoals: - economie: macro-economische begrippen, financieel-economische begrippen, economische crisis, economisch beleid, ontwikkeling, Noord- Zuid, milieuproblematiek - werkgelegenheid: arbeidsomstandigheden, arbeidsvoorwaarden, werkgever en werknemer, arbeidsverhoudingen, veiligheid en gezondheid, mobiliteit, loopbaan, werkloosheid, etiquette, voorkomen, gedrag, karakter, workaholism, stress, leidinggevende vaardigheden, managementvaardigheden, technologie, rol vrouw, teamwerk 19

24 - opleiding: beroepsopleiding, toekomstperspectieven, promotiekansen, nascholing, omscholing, specialisatie, interviewtechnieken, assertiviteit, probleemoplossend denken - consumptie: kantoorbenodigdheden, gewicht, hoeveelheid, grootte, maten, cijfers, symbolen, betaalmiddelen, prijs en geld, prijsberekening, consument zijn, geld, bankwezen - onderneming / organisatie: structuur, leiding en management, producten en diensten, personeel, financiën, boekhouding, administratie, reclame, public relations, marketing, verkoop, inkoop, verzekering, transport, beurs - kantoor: kantoorbenodigdheden, inrichting, computer, werkzaamheden, grafiek en tabel, communicatie, gesprekken, reageren, kritiseren, redeneren, meetings, klantenonthaal - landkunde: geschiedenis (historische mijlpalen), commerciële en financiële instellingen, internationale organisaties, EG, handel en economie, sociale, politieke, culturele en economische actualiteit, taalgebieden, sociale conventies en gebruiken, omgaan met verschillen (intercultureel domein) - tijd: toekomstverwachtingen, time management, taalveranderingen - communicatie: onderhandelen en overleggen, beargumenteren, vergaderen, besluit vormen, technisch taalgebruik, klantenbehandeling, presentatie geven Kennis van het taalsysteem 20

25 De aanpak van de grammatica heeft grondige wijzigingen ondergaan sinds de opkomst van de communicatieve aanpak: grammatica wordt niet langer beschouwd als een doel op zich, maar als een middel om efficiënter te kunnen communiceren. Daaruit volgt dat kennis en gebruik van de metataal tot het strikte minimum worden beperkt. De lijst van grammaticale elementen die opgesomd wordt in wat volgt is oriënterend: een communicatieve aanpak veronderstelt uiteraard dat de lesgever ingaat op de praktische noden van de cursist. 1. Woordsoorten, morfologie en spelling Le verbe La conjugaison des verbes réguliers, irréguliers usuels et pronominaux - à tous les temps et modes appris Le pronom Les pronoms relatifs composés (à qui, pour lesquels...) Le mot "tout" Les numéraux Spelling en interpunctie Les accents (aigu, grave, circonflexe) Le tréma (p. ex. haïr, aiguë) La cédille L apostrophe 21

VOLWASSENENONDERWIJS

VOLWASSENENONDERWIJS VOLWASSENENONDERWIJS Organisatie: Modulaire opleiding Onderwijsvorm: HOSP Categorie: Economisch Opleiding: MEERTALIG SECRETARIAAT Modules: A Talen 780 lt B Secretariaatsbeheer 240 lt C Informatieverwerking

Nadere informatie

Vlaamse Dienst van het Katholiek Volwassenenonderwijs VDKVO Guimardstraat 1 1040 BRUSSEL. Leerplan CATEGORIE. Meertalig Secretariaat EcHOSP.

Vlaamse Dienst van het Katholiek Volwassenenonderwijs VDKVO Guimardstraat 1 1040 BRUSSEL. Leerplan CATEGORIE. Meertalig Secretariaat EcHOSP. Vlaamse Dienst van het Katholiek Volwassenenonderwijs VDKVO Guimardstraat 1 1040 BRUSSEL Leerplan CATEGORIE Meertalig Secretariaat EcHOSP Modulair CATEGORIE Economisch 04-05/1466/V Maart 2005 Categorie

Nadere informatie

Eindtermen Nederlands algemeen secundair onderwijs (derde graad)

Eindtermen Nederlands algemeen secundair onderwijs (derde graad) Eindtermen Nederlands algemeen secundair onderwijs (derde graad) Bron: www.ond.vlaanderen.be/dvo 1 Luisteren 1 De leerlingen kunnen op structurerend niveau luisteren naar uiteenzettingen en probleemstellingen

Nadere informatie

~ 1 ~ selecteren. (LPD 1,8,27) (LPD 13,22,23,27)

~ 1 ~ selecteren. (LPD 1,8,27) (LPD 13,22,23,27) ~ 1 ~ Functionele taalvaardigheid/ tekstgeletterdheid Eindtermen (P)AV voor 2 de graad SO 3 de graad SO 3 de jaar 3 de graad SO DBSO niveau 2 de graad DBSO niveau 3 de graad DBSO niveau 3 de jaar 3 de

Nadere informatie

CONCEPT. Tussendoelen Engels onderbouw vo havo/vwo

CONCEPT. Tussendoelen Engels onderbouw vo havo/vwo Tussendoelen Engels onderbouw vo havo/vwo Preambule Voor alle domeinen van Engels geldt dat het gaat om toepassingen van kennis en vaardigheden op thema s die alledaags en vertrouwd zijn. Hieronder worden

Nadere informatie

MODERNE VREEMDE TALEN - ASO DUITS Het voorliggende pakket eindtermen beantwoordt aan de decretale situatie waarbij in de basisvorming in de derde

MODERNE VREEMDE TALEN - ASO DUITS Het voorliggende pakket eindtermen beantwoordt aan de decretale situatie waarbij in de basisvorming in de derde MODERNE VREEMDE TALEN - ASO DUITS Het voorliggende pakket eindtermen beantwoordt aan de decretale situatie waarbij in de basisvorming in de derde graad ASO, Duits als tweede moderne vreemde taal kan worden

Nadere informatie

Vlaams Ministerie van Onderwijs en Vorming 1 september 2007 LEERGEBIED TALEN. Modulaire opleiding Frans Opstap talen AO BE 011

Vlaams Ministerie van Onderwijs en Vorming 1 september 2007 LEERGEBIED TALEN. Modulaire opleiding Frans Opstap talen AO BE 011 LEERGEBIED TALEN Modulaire opleiding Frans Opstap talen AO BE 011 Versie 2.0 BVR Pagina 1 van 9 Inhoud Vlaams Ministerie van Onderwijs en Vorming 1 september 2007 1 Opleiding... 3 1.1 Relatie opleiding

Nadere informatie

2.3 Literatuur. 1.4.2 Schriftelijke vaardigheden 1.4.2.1 Lezen LES GODVERDOMSE DAGEN OP EEN GODVERDOMSE BOL LEERPLAN ALGEMEEN:

2.3 Literatuur. 1.4.2 Schriftelijke vaardigheden 1.4.2.1 Lezen LES GODVERDOMSE DAGEN OP EEN GODVERDOMSE BOL LEERPLAN ALGEMEEN: LES GODVERDOMSE DAGEN OP EEN GODVERDOMSE BOL ALGEMEEN: p.8 2.3 Literatuur In onze leerplannen is literatuur telkens als een aparte component beschouwd, meer dan een vorm van leesvaardigheid. Na de aanloop

Nadere informatie

Voor alle leraren Nederlands. 'Vergelijkend schema', eindtermen vaardigheden van de 3 graden: tekstsoorten, procedures/strategieën en attitudes.

Voor alle leraren Nederlands. 'Vergelijkend schema', eindtermen vaardigheden van de 3 graden: tekstsoorten, procedures/strategieën en attitudes. Voor alle leraren Nederlands 'Vergelijkend schema', eindtermen vaardigheden van de 3 graden:, procedures/strategieën en attitudes. 1 Luisteren 1e graad 2e graad 3e graad uiteenzetting leerstofonderdeel

Nadere informatie

CONCEPT. Domein A 1: Lezen van zakelijke teksten. Tussendoelen Nederlands onderbouw vo havo/vwo

CONCEPT. Domein A 1: Lezen van zakelijke teksten. Tussendoelen Nederlands onderbouw vo havo/vwo Tussendoelen Nederlands onderbouw vo havo/vwo Domein A 1: Lezen van zakelijke teksten Subdomein A 1.1: Woordenschat 1.1 h/v de betekenis van onbekende woorden afleiden uit de context; 1.2 h/v de betekenis

Nadere informatie

Luister- en kijkvaardigheid in de lessen Nederlands

Luister- en kijkvaardigheid in de lessen Nederlands Les Taalblad, Pendelaars Tekstsoort, publiek, niveau Informatieve en persuasieve tekst Onbekend publiek Structurerend niveau voor leesvaardigheid, beoordelend niveau voor luistervaardigheid Verwijzing

Nadere informatie

CVO PANTA RHEI - Schoonmeersstraat GENT

CVO PANTA RHEI - Schoonmeersstraat GENT identificatie opleiding Talen modulenaam Spaans Richtgraad 3: niveau 7 en 8 (ERK = Vantage) code module 6014/6015 en 6016/6017 goedkeuring door aantal lestijden 120/jaar studiepunten datum goedkeuring

Nadere informatie

Niveaus van het Europees Referentiekader (ERK)

Niveaus van het Europees Referentiekader (ERK) A Beginnend taalgebruiker B Onafhankelijk taalgebruiker C Vaardig taalgebruiker A1 A2 B1 B2 C1 C2 LUISTEREN Ik kan vertrouwde woorden en basiszinnen begrijpen die mezelf, mijn familie en directe concrete

Nadere informatie

Opleiding. Meertalig secretariaat. Code + officiële benaming van de module. A3 Frans 1. Academiejaar 2015-2016. Semester. 1 en 2.

Opleiding. Meertalig secretariaat. Code + officiële benaming van de module. A3 Frans 1. Academiejaar 2015-2016. Semester. 1 en 2. Opleiding Meertalig secretariaat Code + officiële benaming van de module A3 Frans 1 Academiejaar 2015-2016 Semester 1 en 2 Studieomvang 9 studiepunten Totale studietijd 180 Aantal lestijden 120 Aandeel

Nadere informatie

Secundair volwassenenonderwijs STUDIEGEBIED TALEN RICHTGRAAD 1&2

Secundair volwassenenonderwijs STUDIEGEBIED TALEN RICHTGRAAD 1&2 Secundair volwassenenonderwijs STUDIEGEBIED TALEN RICHTGRAAD 1&2 Modulaire opleiding Europese talen groep 1* R 1 AO TA 001 *Europese talen groep 1: Deens, Duits, Engels, Frans, Italiaans, Portugees, Roemeens,

Nadere informatie

CONCEPT. Domein A 1: Lezen van zakelijke teksten. Tussendoelen Nederlands onderbouw vo, vmbo

CONCEPT. Domein A 1: Lezen van zakelijke teksten. Tussendoelen Nederlands onderbouw vo, vmbo Tussendoelen Nederlands onderbouw vo, vmbo Domein A 1: Lezen van zakelijke teksten Subdomein A 1.1: Woordenschat 1.1 vmbo de betekenis van onbekende woorden afleiden uit de context; 1.2 vmbo de betekenis

Nadere informatie

Kan ik het wel of kan ik het niet?

Kan ik het wel of kan ik het niet? 1 Kan ik het wel of kan ik het niet? Hieronder staan een aantal zogenaamde kan ik het wel, kan ik het niet-schalen. Deze hebben betrekking op uw taalvaardigheid in zowel het Nederlands als het Engels.

Nadere informatie

De leerling leert strategieën te gebruiken voor het uitbreiden van zijn Duitse woordenschat.

De leerling leert strategieën te gebruiken voor het uitbreiden van zijn Duitse woordenschat. A. LEER EN TOETSPLAN DUITS Onderwerp: Leesvaardigheid De leerling leert strategieën te gebruiken voor het uitbreiden van zijn Duitse woordenschat. De leerling leert strategieën te gebruiken bij het verwerven

Nadere informatie

Profiel Professionele Taalvaardigheid

Profiel Professionele Taalvaardigheid Profiel Professionele Taalvaardigheid PPT Het Profiel Professionele Taalvaardigheid omvat de taalvaardigheid die nodig is om professioneel in het Nederlands te functioneren en is in de eerste plaats gericht

Nadere informatie

VLAAMS VERBOND VAN HET KATHOLIEK SECUNDAIR ONDERWIJS LEERPLAN SECUNDAIR ONDERWIJS. NEDERLANDS Derde graad BSO Derde leerjaar. Alle studierichtingen

VLAAMS VERBOND VAN HET KATHOLIEK SECUNDAIR ONDERWIJS LEERPLAN SECUNDAIR ONDERWIJS. NEDERLANDS Derde graad BSO Derde leerjaar. Alle studierichtingen VLAAMS VERBOND VAN HET KATHOLIEK SECUNDAIR ONDERWIJS LEERPLAN SECUNDAIR ONDERWIJS NEDERLANDS Derde graad BSO Derde leerjaar Alle studierichtingen Licap - Brussel: - september 1995 INHOUD 1 BEGINSITUATIE...

Nadere informatie

VOLWASSENENONDERWIJS LEERTRAJECT ENGELS

VOLWASSENENONDERWIJS LEERTRAJECT ENGELS VOLWASSENENONDERWIJS Organisatie: Modulaire opleiding Studiegebied: Talen Afdeling: LEERTRAJECT ENGELS Richtgraad: 2.2 Nummer GO 2003/652M Nieuw Nummer Inspectie: 02-03/713/G/O/P/V/V Leerplan Engels Richtgraad

Nadere informatie

Naam leerlingen. Groep BBL 1 Nederlands. Verdiepend arrangement. Basisarrange ment. Leertijd; 5 keer per week 45 minuten werken aan de basisdoelen.

Naam leerlingen. Groep BBL 1 Nederlands. Verdiepend arrangement. Basisarrange ment. Leertijd; 5 keer per week 45 minuten werken aan de basisdoelen. Verdiepend Basisarrange ment Naam leerlingen Groep BBL 1 Nederlands Leertijd; 5 keer per week 45 minuten werken aan de basisdoelen. - 5 keer per week 45 minuten basisdoelen toepassen in verdiepende contexten.

Nadere informatie

VOLWASSENENONDERWIJS LEERTRAJECT ENGELS

VOLWASSENENONDERWIJS LEERTRAJECT ENGELS VOLWASSENENONDERWIJS Organisatie: Modulaire opleiding Studiegebied: Talen Afdeling: LEERTRAJECT ENGELS Richtgraad: 2.1 Nummer GO 2003/651M Nieuw Nummer Inspectie: 02-03/712/G/O/P/V/V Leerplan Engels

Nadere informatie

MODULAIRE OPLEIDING. Talen. Engels. RG 2 Treshold 3 bis. Volwassenenonderwijs

MODULAIRE OPLEIDING. Talen. Engels. RG 2 Treshold 3 bis. Volwassenenonderwijs Volwassenenonderwijs Onderwijssecretariaat van de Steden en Gemeenten van de Vlaamse Gemeenschap v.z.w. Leerplan Studiegebied MODULAIRE OPLEIDING Talen Leergang Engels Onderwijsvorm RG 2 Treshold 3 bis

Nadere informatie

CVO PANTA RHEI - Schoonmeersstraat GENT

CVO PANTA RHEI - Schoonmeersstraat GENT identificatie opleiding Talen modulenaam Spaans Richtgraad 4: niveaus 9 en 10 (ERK = Effectiveness) code module 6046/6047 en 6048/6049 goedkeuring door aantal lestijden 120/jaar studiepunten datum goedkeuring

Nadere informatie

Studiegids FRANS Schooljaar 2015-2016

Studiegids FRANS Schooljaar 2015-2016 Studiegids FRANS Schooljaar 2015-2016 Inleiding Binnen het verruimde Verenigde Europa met zijn opengestelde grenzen, neemt het belang van de kennis van talen zonder twijfel toe. Handelscontacten, politieke

Nadere informatie

Aartsbisdom Mechelen-Brussel Vicariaat Onderwijs Diocesane Pedagogische Begeleiding Secundair Onderwijs

Aartsbisdom Mechelen-Brussel Vicariaat Onderwijs Diocesane Pedagogische Begeleiding Secundair Onderwijs Aartsbisdom Mechelen-Brussel Vicariaat Onderwijs Diocesane Pedagogische Begeleiding Secundair Onderwijs Vakdocumenten Frans (2004) Visie en accenten leerplan Frans BaO 1 De eerste stappen zetten - Basiswoordenschat

Nadere informatie

Educatief Professioneel (EDUP) - C1

Educatief Professioneel (EDUP) - C1 Educatief Professioneel (EDUP) - C1 Voor wie? Voor hogeropgeleide volwassenen (18+) die willen functioneren in een uitdagende kennis- of communicatiegerichte functie: in het hoger onderwijs, als docent

Nadere informatie

Inhoudsoverzicht NN5 Tweede Fase

Inhoudsoverzicht NN5 Tweede Fase Inhoudsoverzicht NN5 Tweede Fase Cursus Hoofdstuk havo 4/5 vwo 4 vwo 5/6 1 Leesvaardigheid 2 Schrijfvaardigheid 1 Inleiding leesvaardigheid 1 Leesstrategieën 2 Schrijfdoelen 3 Tekstsoorten 4 Tekst en publiek

Nadere informatie

PTA Nederlands BBL Kijkduin, Statenkwartier Waldeck cohort 15-16-17

PTA Nederlands BBL Kijkduin, Statenkwartier Waldeck cohort 15-16-17 Exameneenheden Nederlands (verschillen tussen BBL en KBL zijn in de tekst aangegeven) NE/K/1 Oriëntatie op leren en werken De kandidaat kan zich oriënteren op de eigen loopbaan en op het belang van Nederlands

Nadere informatie

PTA Nederlands TL/GL Bohemen, Houtrust, Kijkduin, Media&Design cohort 13-14-15

PTA Nederlands TL/GL Bohemen, Houtrust, Kijkduin, Media&Design cohort 13-14-15 Examenprogramma NE/K/1 Oriëntatie op leren en werken De kandidaat kan zich oriënteren op de eigen loopbaan en op het belang van Nederlands in de maatschappij. NE/K/2 Basisvaardigheden De kandidaat kan

Nadere informatie

VOLWASSENENONDERWIJS LEERTRAJECT ENGELS

VOLWASSENENONDERWIJS LEERTRAJECT ENGELS VOLWASSENENONDERWIJS Organisatie: Modulaire opleiding Studiegebied: Talen Afdeling: Richtgraad: LEERTRAJECT ENGELS 1.1 (herwerkt) Nummer GO 2003/769M (vervangt 2002/750) Nummer Inspectie: 02-03/932/G/O/P/V/V

Nadere informatie

Profiel Academische Taalvaardigheid PAT

Profiel Academische Taalvaardigheid PAT Het Profiel Academische Taalvaardigheid omvat de taalvaardigheid die nodig is om op academisch niveau het Nederlands te functioneren en is de eerste plaats gericht op formele communicatie. Dit profiel

Nadere informatie

Niveaubepaling Nederlandse taal

Niveaubepaling Nederlandse taal Niveaubepaling Nederlandse taal Voor een globale niveaubepaling kunt u de niveaubeschrijvingen A1 t/m C1 doornemen en vaststellen welk niveau het beste bij u past. Niveaubeschrijving A0 Ik heb op alle

Nadere informatie

PTA Nederlands BBL & KBL Kijkduin, Statenkwartier (Vakcollege Techniek) cohort 14-15-16

PTA Nederlands BBL & KBL Kijkduin, Statenkwartier (Vakcollege Techniek) cohort 14-15-16 Examenprogramma (verschillen tussen BBL en KBL zijn in de tekst aangegeven) NE/K/1 Oriëntatie op leren en werken De kandidaat kan zich oriënteren op de eigen loopbaan en op het belang van Nederlands in

Nadere informatie

Modularisering van meertalige en multiculturele academische communicatievaardigheden voor BA en MA niveau

Modularisering van meertalige en multiculturele academische communicatievaardigheden voor BA en MA niveau 2011 2014 Projectnummer 517575-LLP-1-2011-1-CH- ERASMUS-EMCR OVEREENKOMST NR. 2011-3648 / 001-001 Modularisering van meertalige en multiculturele academische communicatievaardigheden voor BA en MA niveau

Nadere informatie

Opleiding. Tolk Vlaamse Gebarentaal. Code + officiële benaming van de module. Module Vlaamse Gebarentaal B. Academiejaar 2015-2016.

Opleiding. Tolk Vlaamse Gebarentaal. Code + officiële benaming van de module. Module Vlaamse Gebarentaal B. Academiejaar 2015-2016. Opleiding Tolk Vlaamse Gebarentaal Code + officiële benaming van de module Module Vlaamse Gebarentaal B Academiejaar 2015-2016 Semester 2 Studieomvang 9 studiepunten Totale studietijd 180 Aantal lestijden

Nadere informatie

Professional Communication Advanced

Professional Communication Advanced Exameneisen PCA Professional Communication Advanced Publicatiedatum 1 juni 2008 Startdatum 1 januari 2005 Doelgroep Voorkennis Vrijstelling - mensen die basiskennis hebben van communicatie, bijvoorbeeld

Nadere informatie

Taaltaken, verwerkingsniveaus, tekstsoorten, tekstkenmerken en strategieën

Taaltaken, verwerkingsniveaus, tekstsoorten, tekstkenmerken en strategieën 1 Bijlage 10. Eindtermen moderne vreemde talen: Frans of Engels van de derde graad bso (derde leerjaar) Taaltaken, verwerkingsniveaus, tekstsoorten, tekstkenmerken en strategieën LUISTEREN vrij concreet

Nadere informatie

Taaltaken, verwerkingsniveaus, tekstsoorten, tekstkenmerken en strategieën

Taaltaken, verwerkingsniveaus, tekstsoorten, tekstkenmerken en strategieën 1 Bijlage 7. Eindtermen moderne vreemde talen: Frans of Engels van de derde graad bso (eerste en tweede leerjaar) Taaltaken, verwerkingsniveaus, tekstsoorten, tekstkenmerken en strategieën LUISTEREN vertrouwd

Nadere informatie

Eindtermen Nederlands lager onderwijs

Eindtermen Nederlands lager onderwijs Eindtermen Nederlands lager onderwijs Bron: www.ond.vlaanderen.be/dvo 1 Luisteren De leerlingen kunnen (verwerkingsniveau = beschrijven) de informatie achterhalen in: 1.1 een voor hen bestemde mededeling

Nadere informatie

PTA Nederlands TL voor overstappers uit 3H Houtrust cohort 14-15-16

PTA Nederlands TL voor overstappers uit 3H Houtrust cohort 14-15-16 Examenprogramma PTA Nederlands TL voor overstappers uit 3H Houtrust cohort 14-15-16 NE/K/1 Oriëntatie op leren en werken De kandidaat kan zich oriënteren op de eigen loopbaan en op het belang van Nederlands

Nadere informatie

Secretaresse. NVOG opleidingen groep. 1 jaar, 36 lessen van 3 uur, een avond per week + 4 examenavonden Alkmaar Hoorn

Secretaresse. NVOG opleidingen groep. 1 jaar, 36 lessen van 3 uur, een avond per week + 4 examenavonden Alkmaar Hoorn Secretaresse 1 jaar, 36 lessen van 3 uur, een avond per week + 4 examenavonden Voor iedereen die werkzaam is of wil zijn in een secretariële functie en daarvoor het volledig secretaressediploma wil behalen

Nadere informatie

Secundair volwassenenonderwijs STUDIEGEBIED TOERISME

Secundair volwassenenonderwijs STUDIEGEBIED TOERISME Secundair volwassenenonderwijs STUDIEGEBIED TOERISME Opleiding Medewerker reisbureau/touroperator BO TO 003 Versie 1.0 BVR Pagina 1 van 20 Inhoud Vlaams Ministerie van Onderwijs en Vorming 1 september

Nadere informatie

Examenprogramma Engelse taal

Examenprogramma Engelse taal Examenprogramma Engelse taal Informatiewijzer Preambule 1 Leeswijzer 2 Engelse taal 3 1. Preambule De zes algemene onderwijsdoelen die voor alle vakken en sectoren in het vmbo gelden, zijn 1 Werken aan

Nadere informatie

Kennisbasis Duits 8 juli 2009. 2. Taalkundige kennis

Kennisbasis Duits 8 juli 2009. 2. Taalkundige kennis Kennisbasis Duits 8 juli 2009 Thema Categorie/kernconcept Omschrijving van de categorie / het kernconcept De student 1. Taalvaardigheden 1.1 De vaardigheden 1.1.1 beheerst de kijkvaardigheid en de luistervaardigheid

Nadere informatie

13. De leerling leert strategieën te gebruiken bij het verwerven van informatie uit gesproken en geschreven Engelstalige teksten.

13. De leerling leert strategieën te gebruiken bij het verwerven van informatie uit gesproken en geschreven Engelstalige teksten. A. LEER EN TOETSPLAN Vak: Engels Onderwerp: Leesvaardigheid 12, 13, 14, 17 13. De leerling leert strategieën te gebruiken bij het verwerven van informatie uit gesproken en geschreven Engelstalige teksten.

Nadere informatie

Dienstenbeschrijving communicatieve vaardigheden

Dienstenbeschrijving communicatieve vaardigheden Dienstenbeschrijving communicatieve vaardigheden Training-1 Training-2 Training-3 : Basistraining communicatieve vaardigheden : Communicatieve vaardigheden voor professionals : Hoe voer ik een intakegesprek

Nadere informatie

Vlaams Ministerie van Onderwijs en Vorming 25-9-2008 STUDIEGEBIED HANDEL. Modulaire opleiding Secretariaatsmedewerker BO HA 002

Vlaams Ministerie van Onderwijs en Vorming 25-9-2008 STUDIEGEBIED HANDEL. Modulaire opleiding Secretariaatsmedewerker BO HA 002 RLLL/EXT/ADV/001bijl1 STUDIEGEBIED HANDEL Modulaire opleiding Secretariaatsmedewerker BO HA 002 Bijlage bij het Vlor-advies Pagina 1 van 34 Inhoud Vlaams Ministerie van Onderwijs en Vorming 25-9-2008 1

Nadere informatie

inhoud Hoofdstuk 3 Ik, de ontvanger 40 3.1 Luisteren 40 3.1.1 Non-verbaal luistergedrag 41 3.1.2 Verbaal luistergedrag 42 3.2 Kritiek ontvangen 43

inhoud Hoofdstuk 3 Ik, de ontvanger 40 3.1 Luisteren 40 3.1.1 Non-verbaal luistergedrag 41 3.1.2 Verbaal luistergedrag 42 3.2 Kritiek ontvangen 43 inhoud Deel 1 Communicatief competent Hoofdstuk 1 Strategisch denken 2 1.1 Communicatie en strategie 2 1.2 Publieks- en situatiegericht denken 3 1.3 Doelgericht denken 4 1.3.1 Het formuleren van doelen

Nadere informatie

NVOG opleidingen. Secretaresse. 1 jaar, 36 lessen van 2 3/4 uur, een avond per week + 4 examenavonden Alkmaar Hoorn

NVOG opleidingen. Secretaresse. 1 jaar, 36 lessen van 2 3/4 uur, een avond per week + 4 examenavonden Alkmaar Hoorn vo Secretaresse 1 jaar, 36 lessen van 2 3/4 uur, een avond per week + 4 examenavonden Voor iedereen die werkzaam is of wil zijn in een secretariële functie en daarvoor het volledig secretaressediploma

Nadere informatie

11. De leerling leert verder vertrouwd te raken met de klank van het Frans door veel te luisteren naar gesproken en gezongen teksten.

11. De leerling leert verder vertrouwd te raken met de klank van het Frans door veel te luisteren naar gesproken en gezongen teksten. A. LEER EN TOETSPLAN Leerjaar: 3 Onderwerp: Luistervaardigheid 11, 12, 13, 14 11. De leerling leert verder vertrouwd te raken met de klank van het Frans door veel te luisteren naar gesproken en gezongen

Nadere informatie

Basisarrangement. Groep: AGL fase 1 Leerjaar 1 Vak: Nederlandse taal. 5x per week 45 minuten werken aan de basisdoelen

Basisarrangement. Groep: AGL fase 1 Leerjaar 1 Vak: Nederlandse taal. 5x per week 45 minuten werken aan de basisdoelen Basis Groep: AGL fase 1 Leerjaar 1 Vak: Nederlandse taal 5x per week 45 minuten werken aan de basisdoelen Deviant methode leer/werkboek VIA vooraf op weg naar 1F. De 8 thema s in het boek hebben terugkerende

Nadere informatie

Overzicht modules Algemene vorming TSO3

Overzicht modules Algemene vorming TSO3 Overzicht modules Algemene vorming TSO3 Inhoud TSO3 Aardrijkskunde 1... 2 TSO3 Aardrijkskunde 2... 3 TSO3 Aardrijkskunde 3... 4 TSO3 Engels 1... 5 Engels 2... 6 TSO3 Nederlands 1... 7 TSO3 Nederlands 2...

Nadere informatie

13. De leerling leert strategieën te gebruiken bij het verwerven van informatie uit gesproken en geschreven Engelstalige teksten.

13. De leerling leert strategieën te gebruiken bij het verwerven van informatie uit gesproken en geschreven Engelstalige teksten. A. LEER EN TOETSPLAN Onderwerp: Leesvaardigheid 12, 13, 14, 17 geschreven Engelstalige teksten. 14. De leerling leert in Engelstalige schriftelijke en digitale bronnen informatie te zoeken, te ordenen

Nadere informatie

A1 A2 B1 B2 C1. betrekking op concrete betrekking op abstracte, complexe, onbekende vertrouwde

A1 A2 B1 B2 C1. betrekking op concrete betrekking op abstracte, complexe, onbekende vertrouwde Luisteren - kwalitatieve niveaucriteria en zinsbouw tempo en articulatie Teksten hebben Teksten hebben Teksten hebben Teksten hebben Teksten hebben o.a. betrekking op zeer betrekking op betrekking op betrekking

Nadere informatie

VOLWASSENENONDERWIJS LEERTRAJECT FRANS

VOLWASSENENONDERWIJS LEERTRAJECT FRANS VOLWASSENENONDERWIJS Organisatie: Modulaire opleiding Studiegebied: Talen Afdeling: LEERTRAJECT FRANS Richtgraad: 1.1 Nummer GO 2003/704M (vervangt 2002/748) Nummer Inspectie: 02-03/733/G/O/P/V/V (vervangt

Nadere informatie

Engels, vmbo gltl, Liesbeth Pennewaard kernen subkernen Context (inhoud) taalvaardigheidsniveau CE of SE Eindterm niveau GL/TL Exameneenh eid Lezen

Engels, vmbo gltl, Liesbeth Pennewaard kernen subkernen Context (inhoud) taalvaardigheidsniveau CE of SE Eindterm niveau GL/TL Exameneenh eid Lezen Engels, vmbo gltl, Liesbeth Pennewaard kernen subkernen Context (inhoud) taalvaardigheidsniveau CE of SE Eindterm niveau GL/TL Exameneenh eid Lezen Correspondentie lezen Opleiding: uitwisseling, vorming,

Nadere informatie

ASO - studierichtingen in VIA-TIENEN

ASO - studierichtingen in VIA-TIENEN ASO - studierichtingen in VIA-TIENEN De onderwijsvorm ASO is een breed algemeen vormende doorstroomrichting waarin de leerlingen zich voorbereiden op een academische of professionele bacheloropleiding.

Nadere informatie

STUDIEGEBIED NEDERLANDS TWEEDE TAAL

STUDIEGEBIED NEDERLANDS TWEEDE TAAL Vlaamse Onderwijsraad Raad Levenslang en Levensbreed Leren Kunstlaan 6 bus 6 26 februari 2008 1210 Brussel RLLL/ET/ADV/005bijl14 STUDIEGEBIED NEDERLANDS TWEEDE TAAL Opleiding NT2 Professioneel Bedrijfsgericht

Nadere informatie

Resonans geletterdheidsmodules

Resonans geletterdheidsmodules Resonans geletterdheidsmodules Provinciaal Onderwijs Vlaanderen 8 mei 2014 Inhoud 1. Wat 2. Ontwikkeling 3. Stand van zaken 4. Mogelijkheden en beperkingen 5. Organisatie 6. Vragenronde 7. Inhoudelijke

Nadere informatie

Module BE NT2 01 Data Operationalisering contacturen Operationalisering projectwerk. Module BE NT2 02 LUISTEREN 1

Module BE NT2 01 Data Operationalisering contacturen Operationalisering projectwerk. Module BE NT2 02 LUISTEREN 1 LUISTEREN 1 Module BE NT2 01 Data Operationalisering contacturen Operationalisering projectwerk Alle relevante gegevens begrijpen in een enkelvoudige instructie (prescriptieve teksten) van een onbekende

Nadere informatie

PTA Nederlands KBL Bohemen, Kijkduin, Statenkwartier Waldeck cohort 15-16-17

PTA Nederlands KBL Bohemen, Kijkduin, Statenkwartier Waldeck cohort 15-16-17 Exameneenheden Nederlands NE/K/1 Oriëntatie op leren en werken De kandidaat kan zich oriënteren op de eigen loopbaan en op het belang van Nederlands in de maatschappij. NE/K/2 Basisvaardigheden De kandidaat

Nadere informatie

VOLWASSENENONDERWIJS LEERTRAJECT SPAANS

VOLWASSENENONDERWIJS LEERTRAJECT SPAANS VOLWASSENENONDERWIJS Organisatie: Modulaire opleiding Studiegebied: Talen Afdeling: LEERTRAJECT SPAANS Richtgraad: 2.4 Nummer GO 2003/683M Nieuw Nummer Inspectie: 02-03/699/G/O/P/V/V richtgraad 2.4 1 Richtgraad

Nadere informatie

VOLWASSENENONDERWIJS. Modulair. Talen CHINEES. nieuw 04-05/1337/N. Organisatie: Studiegebied: Opleiding: Richtgraad: RG 2.2. Nummer GO 2005/061M

VOLWASSENENONDERWIJS. Modulair. Talen CHINEES. nieuw 04-05/1337/N. Organisatie: Studiegebied: Opleiding: Richtgraad: RG 2.2. Nummer GO 2005/061M VOLWASSENENONDERWIJS Organisatie: Modulair Studiegebied: Talen Opleiding: CHINEES Richtgraad: RG 2.2 Nummer GO 2005/061M nieuw Nummer Inspectie: 04-05/1337/N Voor de aanmaak van dit leerplan Chinees

Nadere informatie

LEERGEBIED MAATSCHAPPIJ-ORIËNTATIE

LEERGEBIED MAATSCHAPPIJ-ORIËNTATIE Vlaamse Onderwijsraad Raad Levenslang en Levensbreed Leren Kunstlaan 6 bus 6 26 februari 2008 1210 Brussel RLLL/ET/ADV/005bijl3 Bijlage bij het Vlor-advies LEERGEBIED MAATSCHAPPIJ-ORIËNTATIE Opleiding

Nadere informatie

Secundair volwassenenonderwijs STUDIEGEBIED NEDERLANDS TWEEDE TAAL

Secundair volwassenenonderwijs STUDIEGEBIED NEDERLANDS TWEEDE TAAL Secundair volwassenenonderwijs STUDIEGEBIED NEDERLANDS TWEEDE TAAL Opleiding Nederlands tweede taal Richtgraad 2 AO NT 017 taal Richtgraad 2 - BVR Pagina 1 van 33 Inhoud 1 Opleiding... 4 1.1 Relatie opleiding

Nadere informatie

Schrijven en leren op de pabo en de basisschool. Zomerschool Lopon2 28 augustus 2014 Mieke Smits

Schrijven en leren op de pabo en de basisschool. Zomerschool Lopon2 28 augustus 2014 Mieke Smits Schrijven en leren op de pabo en de basisschool Zomerschool Lopon2 28 augustus 2014 Mieke Smits Onderwerpen Schrijven op de lerarenopleiding en de basisschool De kracht van schrijven voor het leren en

Nadere informatie

VSKO LEERPLAN OPLEIDING NT2. Richtgraad 1.2 Verlengd Traject. Modulair. Studiegebied NT2

VSKO LEERPLAN OPLEIDING NT2. Richtgraad 1.2 Verlengd Traject. Modulair. Studiegebied NT2 VSKO LEERPLAN OPLEIDING NT2 Richtgraad 1.2 Verlengd Traject Modulair Studiegebied NT2 Goedkeuringscode: 06-07/1712/N/G 1 maart 2007 Meewerkende centra voor volwassenenonderwijs Bron : Leerplan NT2 Richtgraad

Nadere informatie

PTA Nederlands KBL Bohemen, Kijkduin, Media&Design, Statenkwartier (Vakcollege) cohort

PTA Nederlands KBL Bohemen, Kijkduin, Media&Design, Statenkwartier (Vakcollege) cohort Examenprogramma NE/K/1 Oriëntatie op leren en werken De kandidaat kan zich oriënteren op de eigen loopbaan en op het belang van Nederlands in de maatschappij. NE/K/2 Basisvaardigheden De kandidaat kan

Nadere informatie

STUDIEGEBIED NEDERLANDS TWEEDE TAAL

STUDIEGEBIED NEDERLANDS TWEEDE TAAL Vlaamse Onderwijsraad Raad Levenslang en Levensbreed Leren Kunstlaan 6 bus 6 26 februari 2008 1210 Brussel RLLL/ET/ADV/005bijl15 STUDIEGEBIED NEDERLANDS TWEEDE TAAL Opleiding NT2 Professioneel Juridisch

Nadere informatie

CVO PANTA RHEI - Schoonmeersstraat 26 9000 GENT 09 335 22 22

CVO PANTA RHEI - Schoonmeersstraat 26 9000 GENT 09 335 22 22 identificatie opleiding Medewerker Reisbureau/Touroperator modulenaam Zakelijke Communicatie in eerste vreemde taal 1 code module A2 goedkeuring door aantal lestijden 80 studiepunten datum goedkeuring

Nadere informatie

Doorlopende leerlijnen Nederlands (PO - havo/vwo) 2011

Doorlopende leerlijnen Nederlands (PO - havo/vwo) 2011 Doorlopende leerlijnen Nederlands ( - havo/vwo) 2011 De samengevatte kerndoelen en eindtermen in samenhang met de referentieniveaus taal Domein 1. Leesvaardigheid Nr. 4: Informatie achterhalen in informatieve

Nadere informatie

PROVINCIAAL ONDERWIJS VLAANDEREN

PROVINCIAAL ONDERWIJS VLAANDEREN 1 PROVINCIAAL ONDERWIJS VLAANDEREN LEERPLAN ONDERWIJS VOOR SOCIALE PROMOTIE NT2 RICHTGRAAD 1.1 Copyright Provinciaal Onderwijs Vlaanderen NT2-1.1/03/OSP/M/G LEERPLAN NT2 Richtgraad 1.1 C. Maes A. Michiels

Nadere informatie

Competentieprofiel. Instituut voor Interactieve Media. Competentieprofiel studenten Instituut voor Interactieve Media vastgesteld juni 2006

Competentieprofiel. Instituut voor Interactieve Media. Competentieprofiel studenten Instituut voor Interactieve Media vastgesteld juni 2006 Competentieprofiel Instituut voor Interactieve Media Competentieprofiel studenten Instituut voor Interactieve Media vastgesteld juni 2006 Aangepast in maart 2009 Inleiding De opleiding Interactieve Media

Nadere informatie

PTA Nederlands TL/GL Bohemen, Houtrust, Kijkduin, Media&Design cohort 14-15-16

PTA Nederlands TL/GL Bohemen, Houtrust, Kijkduin, Media&Design cohort 14-15-16 Examenprogramma PTA Nederlands TL/GL Bohemen, Houtrust, Kijkduin, Media&Design cohort 14-15-16 NE/K/1 Oriëntatie op leren en werken De kandidaat kan zich oriënteren op de eigen loopbaan en op het belang

Nadere informatie

Vaardigheidsmeter Communicatie

Vaardigheidsmeter Communicatie Vaardigheidsmeter Communicatie Persoonlijke effectiviteit Teamvaardigheden Een goede eerste indruk Zelfempowerment Communiceren binnen een team Teambuilding Assertiviteit Vergaderingen leiden Anderen beïnvloeden

Nadere informatie

Voorwoord. Veel succes met de schrijftraining! Amsterdam, februari 2012. Freek Bakker Joke Olie. 6 Voorwoord

Voorwoord. Veel succes met de schrijftraining! Amsterdam, februari 2012. Freek Bakker Joke Olie. 6 Voorwoord Voorwoord Schrijven op B2 is een takenboek dat hulp biedt bij de training in het schrijven van korte en langere teksten in het Nederlands, die geschreven moeten worden op het Staatsexamen NT2 II. Schrijven

Nadere informatie

1 Basiscompetenties voor de leraar secundair onderwijs

1 Basiscompetenties voor de leraar secundair onderwijs 1 Basiscompetenties voor de leraar secundair onderwijs Het Vlaams parlement legde de basiscompetenties die nagestreefd en gerealiseerd moeten worden tijdens de opleiding vast. Basiscompetenties zijn een

Nadere informatie

VOLWASSENENONDERWIJS LEERTRAJECT SPAANS

VOLWASSENENONDERWIJS LEERTRAJECT SPAANS VOLWASSENENONDERWIJS Organisatie: Modulaire opleiding Studiegebied: Talen Afdeling: LEERTRAJECT SPAANS Richtgraad: 1.2 Nummer GO 2003/775M (vervangt 2002/753) Nummer Inspectie: 02-03/946/G/O/P/V/V (vervangt

Nadere informatie

SLO-kerndoelanalyse Alles-in-1/Alles apart. Uitgeverij Alles-in-1

SLO-kerndoelanalyse Alles-in-1/Alles apart. Uitgeverij Alles-in-1 SLO-kerndoelanalyse Alles-in-1/Alles apart Uitgeverij Alles-in-1 Stichting leerplanontwikkeling (SLO), Enschede 2 maart 2010 Alle rechten voorbehouden. Mits de bron wordt vermeld is het toegestaan om zonder

Nadere informatie

SLO-kerndoelanalyse Alles-in-1/Alles apart. Uitgeverij Alles-in-1

SLO-kerndoelanalyse Alles-in-1/Alles apart. Uitgeverij Alles-in-1 SLO-kerndoelanalyse Alles-in-1/Alles apart Uitgeverij Alles-in-1 Stichting leerplanontwikkeling (SLO), Enschede 2 maart 2010 Alle rechten voorbehouden. Mits de bron wordt vermeld is het toegestaan om zonder

Nadere informatie

Examenprogramma Nederlandse taal vmbo vanaf het CE 2014

Examenprogramma Nederlandse taal vmbo vanaf het CE 2014 Informatiewijzer: 1. Preambule 2. Leeswijzer 3. Nederlands vmbo 1. Preambule De zes algemene onderwijsdoelen die voor alle vakken en sectoren in het vmbo gelden, zijn 1. Werken aan vakoverstijgende thema's

Nadere informatie

Naam leerlingen. Groep BBL1 Engels. Verdiepend arrangement. Basisarrange ment. Leertijd; 3 keer per week 45 minuten werken aan de basisdoelen.

Naam leerlingen. Groep BBL1 Engels. Verdiepend arrangement. Basisarrange ment. Leertijd; 3 keer per week 45 minuten werken aan de basisdoelen. Verdiepend Basisarrange ment Naam leerlingen Groep BBL1 Engels Leertijd; 3 keer per week 45 minuten werken aan de basisdoelen. - 3 keer per week 45 minuten basisdoelen toepassen in verdiepende contexten.

Nadere informatie

CVO PANTA RHEI - Schoonmeersstraat 26 9000 GENT 09 335 22 22

CVO PANTA RHEI - Schoonmeersstraat 26 9000 GENT 09 335 22 22 identificatie opleiding modulenaam code module Talen Frans Richtgraad 2: niveau 3, 4, 5 en 6 (ERK: Threshold) 5920/5921 en 5922/5923 en 5924/5925 en 5926/5927 goedkeuring door aantal lestijden 120/jaar

Nadere informatie

PROVINCIAAL ONDERWIJS VLAANDEREN

PROVINCIAAL ONDERWIJS VLAANDEREN PROVINCIAAL ONDERWIJS VLAANDEREN LEERPLAN ONDERWIJS VOOR SOCIALE PROMOTIE CHINEES RICHTGRAAD 1.3 Copyright Provinciaal Onderwijs Vlaanderen CH-1.3/03/OSP/M/G Voor de aanmaak van dit leerplan Chinees richtgraad

Nadere informatie

Competentieprofiel. Maatschappelijk werker

Competentieprofiel. Maatschappelijk werker Competentieprofiel maatschappelijk werker OCMW 1. Functie Functienaam Afdeling Dienst Functionele loopbaan Maatschappelijk werker Sociale zaken Sociale dienst B1-B3 2. Context Het OCMW garandeert aan elke

Nadere informatie

Secundair volwassenenonderwijs STUDIEGEBIED HANDEL

Secundair volwassenenonderwijs STUDIEGEBIED HANDEL Vlaams Ministerie van Onderwijs en Vorming 1 september 2011 Secundair volwassenenonderwijs STUDIEGEBIED HANDEL Opleiding Telefonist-receptionist BO HA 004 Pagina 1 van 11 Inhoud 1 Opleiding...3 1.1 Relatie

Nadere informatie

Studiegids ENGELS Schooljaar 2015-2016

Studiegids ENGELS Schooljaar 2015-2016 Studiegids ENGELS Schooljaar 2015-2016 Inleiding Binnen het verruimde Verenigde Europa met zijn opengestelde grenzen, neemt het belang van de kennis van talen zonder twijfel toe. Handelscontacten, politieke

Nadere informatie

Examen PCF Professional Communication Foundation

Examen PCF Professional Communication Foundation Examen PCF Professional Communication Foundation Publicatiedatum Startdatum 1 maart 2006 1 juli 2003 Doelgroep Iedere ervaren of aankomend IT-er. Voorkennis Geen specifieke voorkennis. Er wordt echter

Nadere informatie

Nederlands ( 3F havo vwo )

Nederlands ( 3F havo vwo ) Nederlands Nederlands ( 3F havo vwo ) havo/vwo bovenbouw = CE = Verdiepende keuzestof = SE Mondelinge taalvaardigheid Subdomeinen Gespreksvaardigheid Taken: - deelnemen aan discussie en overleg - informatie

Nadere informatie

CVO PANTA RHEI - Schoonmeersstraat 26 9000 GENT 09 335 22 22

CVO PANTA RHEI - Schoonmeersstraat 26 9000 GENT 09 335 22 22 identificatie opleiding Medewerker Reisbureau/Touroperator modulenaam Zakelijke communicatie in een eerste vreemde taal 2 code module A4 goedkeuring door aantal lestijden 80 studiepunten datum goedkeuring

Nadere informatie

PROVINCIAAL ONDERWIJS VLAANDEREN

PROVINCIAAL ONDERWIJS VLAANDEREN PROVINCIAAL ONDERWIJS VLAANDEREN LEERPLAN ONDERWIJS VOOR SOCIALE PROMOTIE SPAANS RICHTGRAAD 2.2 Copyright Provinciaal Onderwijs Vlaanderen SP-2.2/03/OSP/M/G Richtgraad 2.2 1 Situering...2 2 Beginsituatie...8

Nadere informatie

Syntheseproef kerst 2013 Theoretische richtingen

Syntheseproef kerst 2013 Theoretische richtingen Syntheseproef kerst 2013 Theoretische richtingen Vooraf De syntheseproef bestaat uit een aantal onderdelen. 1. Schriftelijke taalvaardigheid Het verslag dat je maakte van de aidsgetuigenis van Kristof

Nadere informatie

Basiseducatie LEERGEBIED Maatschappijoriëntatie (MO)

Basiseducatie LEERGEBIED Maatschappijoriëntatie (MO) Basiseducatie LEERGEBIED Maatschappijoriëntatie () Opleiding Maatschappijoriëntatie - Rechten en plichten 028 Versie 1.0 BVR Pagina 1 van 18 Inhoud 1 Opleiding... 3 1.1 Relatie opleiding referentiekader...

Nadere informatie

Secundair volwassenenonderwijs STUDIEGEBIED NEDERLANDS TWEEDE TAAL

Secundair volwassenenonderwijs STUDIEGEBIED NEDERLANDS TWEEDE TAAL Secundair volwassenenonderwijs STUDIEGEBIED NEDERLANDS TWEEDE TAAL Opleiding Nederlands tweede taal Richtgraad 1 AO NT 016 taal Richtgraad 1 - BVR Pagina 1 van 24 Inhoud 1 Opleiding... 4 1.1 Relatie opleiding

Nadere informatie

VOLWASSENENONDERWIJS LEERTRAJECT FRANS

VOLWASSENENONDERWIJS LEERTRAJECT FRANS VOLWASSENENONDERWIJS Organisatie: Modulaire opleiding Studiegebied: Talen Afdeling: LEERTRAJECT FRANS Richtgraad: 1.2 Nummer GO 2003/705M (vervangt 2002/749) Nummer Inspectie: 02-03/734/G/O/P/V/V (vervangt

Nadere informatie