Ondersteuningsbrochure volwassenenonderwijs. schooljaar

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Ondersteuningsbrochure volwassenenonderwijs. schooljaar 2014-2015"

Transcriptie

1 Ondersteuningsbrochure volwassenenonderwijs schooljaar

2 Inhoud 1 Trajectbegeleiding in uw centrum Toelichting Doelgroepenbeleid (inclusief omgevingsanalyse) ontwikkelen en formuleren Beleidsplan Breed evalueren Differentiatie in de klaspraktijk Trajectbegeleiding Organogram VTO-beleid (CVO) Teamcoaching en leiding geven aan verandering Professionaliseren via internationalisering NT1 voor niet-moedertaalsprekers Niveauverhoging bij mode Werken met mensen met geletterdheidsproblemen Leerplanimplementatie ICT (basiseducatie) 27 2 Centrumoverschrijdende trajectbegeleiding Toelichting Functie- en competentieprofielen (basiseducatie) 30 3 Opleidingen Open aanbod Toelichting Volwassenen aanspreken op hun leer-kracht: een positief leerklimaat met cursisten in het volwassenenonderwijs Duidelijke taal: mondeling en schriftelijk Update van de wegcode voor lesgevers rijbewijs CBE Feest! : het beeldboek van Nieuw Leven Het digitaal leerpad van de soap Nieuw Leven Time- en stressmanagement (voor administratieve medewerkers) Assertief ondersteunen (voor administratieve medewerkers) Observeren van competenties en talenten 43 2

3 Inhoud Gesprekstechnieken evaluatie- en functioneringsgesprekken Moeilijke gesprekken voeren met cursisten Opleidingen op aanvraag Toelichting ICT-toepassingen in de klas Werken met Wablieft-boeken Werken met de Wablieft-krant Hoe schrijf ik voor websites? Hoe maak je e-nieuwsbrieven talig aantrekkelijk? Didactische werkvormen die wél werken! 54 4 Praktijkvoorbeelden uit de centra 55 5 Lerende netwerken en werkgroepen Toelichting Digitaal leermateriaal ICT-opleidingen Werkgroep Nieuw Leven digitale leerpaden Werkgroep: Leerplanimplementatie NT Lerend netwerk: Lesgeven in de gevangenis 62 6 Opvolging doorlichting Geletterdheid Platform Geletterdheid Toolbox Geletterdheid 67 8 Informatie en publicaties Publicaties 69 3

4 8.2 Infotheek Decretale stuurgroep volwassenenonderwijs Vraaggestuurd aanbod: databank met experts Wablieft Werkvormen bij Wablieft-krant in downloadbare handleiding Wablieft-krant Kleine Wablieft (papier) Kleine Wablieft (digitaal) Online artikels Wablieft-boeken en lesmateriaal bij Wablieft-boeken Beeldboeken 74 4

5 Inleiding Beste lezer, Het decreet op het volwassenenonderwijs van juni 2007 tekende de opdracht uit voor de begeleiding van de centra in het volwassenenonderwijs. Vocvo kreeg daarbij de volgende opdrachten voor de ondersteuning van de centra voor basiseducatie (CBE) en de autonome centra voor volwassenenonderwijs (CVO): 1. agogische en organisatorische ondersteuning bieden; 2. de deskundigheid van de personeelsleden bevorderen; 3. onderwijsvernieuwing en kwaliteitszorg coördineren, stimuleren en faciliteren; 4. centra ondersteunen bij het realiseren van de eindtermen, specifieke eindtermen [erkende beroepskwalificaties] en basiscompetenties bij de cursisten; 5. samen met de pedagogische begeleidingsdiensten specifieke opdrachten uitvoeren voor heel de sector. Voor uitgebreide informatie hierover en over onze organisatie kunt u terecht op onze website: Wat onze ondersteuning betreft is maatwerk, snel en adequaat inspelen op behoeften en een structurele aanpak op langere termijn het handelsmerk van Vocvo. Onze ondersteuning is zowel agogisch, didactisch als beleidsmatig en houdt rekening met wetenschappelijk onderzoek. Sinds een tweetal jaren slagen we erin om voor al onze centra jaarlijks een persoonlijk ondersteuningsplan uit te werken, aansluitend bij de beleidskeuzes van elk individueel centrum. Elk centrum kan zo rekenen op een gelijke, gegarandeerde hoeveelheid ondersteuning. We willen met het huidige aanbod verdergaan op de ingeslagen weg en deze aanpak verbeteren en uitbreiden. Werken aan geletterdheid is voor ons een speerpunt. Daarom zijn we dit jaar gestart met de uitbouw van een platform geletterdheid. Via projecten werken we aan andere ondersteuningsinitiatieven op dit gebied en uiteraard is geletterdheid sterk aanwezig in onze trajecten, de opleidingen, onze krant Wablieft en de materialen die we uitgeven. Ondertussen werken we gestaag verder aan de uitbouw van onze expertenpool en infotheek. Ook het aantal publicaties dat Vocvo voor de centra uitwerkte, neemt toe. Hierover vindt u achteraan in deze brochure een beknopt overzicht en de contactpersonen die u kunnen verder helpen als u meer wil weten. 5

6 Inleiding Vocvo werkt graag samen met andere organisaties. In de eerste plaats met de andere begeleidingsdiensten, in de schoot van de stuurgroep volwassenenonderwijs. Alleen als we de krachten bundelen, komen we tot een efficiënte en kwaliteitsvolle ondersteuning van het volwassenenonderwijs. Daarbij houden we rekening met de behoeften en de eigenheid van alle partners. Jaarlijks zorgen we samen voor een extra ondersteuningsaanbod. Dit aanbod vindt u niet in deze brochure. We bezorgen dit later in een apart document. Onze begeleiders stippelen graag samen met u een of twee trajecten op maat uit. In elk traject maken ze gebruik van een variatie aan ondersteuningsmethodieken. Daarnaast hebben we voor u een ruim aanbod aan centrumoverschrijdende opleidingen en een aantal lerende netwerken en werkgroepen. Een eerste categorie opleidingen wordt vooraf vastgelegd en bieden we aan in open aanbod. De andere opleidingen kan u op maat aanvragen. Ook nieuw dit jaar is dat we een aantal momenten willen organiseren waarop centra hun goede praktijkvoorbeelden kunnen tonen aan elkaar. Onze geletterdheidsprojecten, de ondersteuning bij de opvolging van een doorlichting, de Wablieft, onze publicaties en onze andere diensten maken het plaatje compleet. Nu is het aan u om te kiezen. Wij wensen u alvast veel leesplezier. Namens het Vocvo-team, Bart Horemans Directeur 6

7 1 Trajectbegeleiding in uw centrum

8 Trajectbegeleiding in uw centrum 1.1 Toelichting Vocvo biedt de centra een trajectbegeleiding aan op maat, op centrumniveau. Hoe komt uw trajectbegeleiding tot stand? Vocvo stelt thema s voor per schooljaar voor de trajectbegeleidingen. Het aanbod houdt rekening met de feedback en prioriteiten van de centra, het beleid van de overheid en de opdracht en mogelijkheden van Vocvo. U kiest uit dit aanbod maximum 2 thema s waar uw centrum begeleiding van Vocvo voor vraagt. Op basis van het uit te werken traject en de vraag bepaalt u samen met de begeleider welke tijdsbesteding van het centrum vereist is om de trajectbegeleiding succesvol te laten verlopen. Zo kunt u de 7 dagdelen waar uw centrum recht op heeft realistisch inplannen. Voor de centra voor basiseducatie is er dit schooljaar 1 dagdeel gereserveerd voor de centrumoverschrijdende trajectbegeleiding Functie- en competentieprofielen. De fiches hieronder lijsten alle mogelijke thema s op voor een trajectbegeleiding. U leest meer over de inhoud, de beoogde doelgroep, de doelstellingen en mogelijke acties. Uiteraard worden de gekozen acties nog op maat van uw centrum uitgewerkt. Naargelang het centrum kunnen dit meer of minder acties zijn. De trajectbegeleiding wordt op maat van uw centrum uitgeschreven in een Individueel Plan. Uw pedagogische begeleider is uw aanspreekpersoon voor alle vragen, informatie of verduidelijking. 8

9 Trajectbegeleiding in uw centrum 1.2 Doelgroepenbeleid Verduidelijking Denken vanuit doelgroepen in het volwassenenonderwijs is voor het strategisch beleid van een CVO of CBE een onontbeerlijk kompas. Een goede kennis van de doelgroepen geeft veel indicaties om goede keuzes te maken wanneer we ons onderwijsaanbod samenstellen, de didactische aanpak bepalen en de organisatie vormgeven. Bij het uitbouwen van een doelgroepenbeleid zijn de volgende stappen cruciaal: Stap 1: gegevens verzamelen en doelgroepen beschrijven Stap 2: keuzes maken op basis van een gedragen visie Stap 3: een actieplan op maat van het centrum opstellen en uitwerken Deze aanpak kan leiden tot een: meer doordachte organisatie van het onderwijsaanbod op maat; meer gerichte werving van en transparantie voor potentiële cursisten; grotere waardering door samenwerkende partners en andere belanghebbenden; betere positionering van het centrum t.a.v. andere aanbodverstrekkers; duidelijkere en meer coherente interne communicatie over de doelgroep; duidelijker en coherenter extern communicatiebeleid. Doelgroep Doelstellingen Zowel de omgeving waarin centra opereren als de doelgroepen evolueren continu. Het is aangewezen om regelmatig een update te doen. Directie, middenkader, stafmedewerkers, communicatieverantwoordelijken, IKZ-coördinatoren, intakers, trajectbegeleiders. Na het traject: heeft het centrum een actueel zicht op bereikte en potentiële doelgroep(segment)en; kan het centrum onderbouwde keuzes maken i.v.m. doelgroepen- en aanbodbeleid; beschikt het centrum over een actieplan waarin eventuele aanbodontwikkelingen (combinaties, samenwerkingen,...) en marketingacties (boodschap, kanalen, imago) concreet vorm krijgen; kan het centrum duidelijke keuzes wat betreft doelgroep/onderwijsaanbod communiceren t.a.v. de eigen medewerkers en van externe (samenwerkende) partners en stakeholders. 9

10 Trajectbegeleiding in uw centrum Mogelijke acties Tijdsinvestering voor het centrum (is richtinggevend) Deze trajectbegeleiding wil instrumenten en een systematische werkwijze aanreiken om: doelgroepen en hun specifieke onderscheidende kenmerken in kaart te brengen op vlak van behoeften, motieven, participatie en retentie de huidige (impliciete) keuzes in het doelgroepgericht werken naar boven te halen en te beoordelen: welke doelgroepen bereiken we met ons huidig aanbod? keuzes te maken i.v.m. doelgroepenbeleid. Tot wie richten we ons? Willen we: --de bereikte doelgroep vergroten voor het huidige aanbod? --nieuwe doelgroepen aantrekken met het bestaande aanbod? --ons aanbod vernieuwen voor doelgroepen die we reeds bereiken? --nieuw aanbod ontwikkelen en daarmee nieuwe doelgroepen aanspreken? haalbare keuzes te maken en de meerwaarde te bepalen wat betreft gewenste combinaties doelgroep/aanbod gegevens te verzamelen om aanbodontwikkeling (combinaties, samenwerkingen,...) en wervingsinspanning (boodschap, kanalen, imago) op te modelleren een actie- en communicatieplan (intern en extern) uit te werken 5 à 7 dagdelen (3 uur) of afhankelijk van het uitgewerkte traject of de vraag. 10

11 Trajectbegeleiding in uw centrum 1.3 Beleidsplan Verduidelijking De ontwikkeling van een beleidsplan kan je opvatten als een eerste concrete stap om te komen tot integrale kwaliteitszorg (IKZ) binnen de organisatie. Het beleidsplan (BP) bevat de strategische en operationele doelstellingen voor een beleidsperiode. Het is een werkinstrument om het beleid uit te voeren. Het beleidsplan is het sturingsmiddel waarmee de organisatie de werkzaamheden richt op het gemeenschappelijke doel, namelijk de opdracht of de bestaansreden van de organisatie. De concretisering van de missie in strategische en operationele doelstellingen vormt een goed referentiekader om de behaalde resultaten en de wijze waarop de organisatie functioneert te evalueren en waar nodig bij te sturen. Een gedeelde missie, een geëxpliciteerd beleid en actieplan zijn belangrijke hulpmiddelen voor wie de Plan-Do-Check-Act-cirkel op een systematische wijze wil toepassen. Doelgroep Doelstellingen Mogelijke acties Het traject volgt de verschillende fasen van de beleidsplanning in de Q-box IKZ-medewerkers van CBE s en CVO s Na het traject beschikt het centrum over een kwalitatief en gedragen beleidsplan. Beleidsplan opstellen of keuze uit de volgende onderdelen: Stap 1: meting van de organisatiecultuur Stap 2: inleidende opleiding over beleidsplanning (Q-box) Stap 3: analyse van de huidige missie en/of schrijven van nieuwe missie en visie Stap 4: uitvoering van de gegevensverzameling/zelfevaluatie Stap 5: uitvoering van de gegevensanalyse Stap 6: opstellen van de beleidsuitdagingen Stap 7: formuleren van de beleidsopties Stap 8: SMART formuleren van de strategische en operationele doelstellingen Stap 9: opstellen van de strategie Stap 10: slotbespreking van de inhoud en lay-out van het BP en de bijlagen -- situering van het BP in IKZ --bespreking van de te volgen methode 11

12 Trajectbegeleiding in uw centrum Tijdsinvestering voor het centrum (is richtinggevend) Afhankelijk van het uitgewerkte traject of de vraag 12

13 Trajectbegeleiding in uw centrum 1.4 Breed evalueren Verduidelijking Traditioneel toetsen staat al een hele tijd onder druk. De huidige klasrealiteit waarbij van lesgevers wordt gevraagd om flexibel in te spelen op de leerbehoeften van de cursisten, heeft aangetoond dat het focussen op deelaspecten van competenties niet meer volstaat. Ook de opleidingsprofielen en leerplannen willen lesgevers stimuleren om breed te kijken naar de cursist en vanuit een positieve benadering ook breed te evalueren. Toch ervaren centra knelpunten bij het implementeren van deze elementen in de klaspraktijk. Hoe kan ik elk van mijn cursisten fair beoordelen in het licht van de leerplandoelstellingen of sleuteldoelen? Hoe kan ik soberheid in de evaluatie nastreven en toch voldoende relevante informatie vergaren? Hoe kan ik efficiënt breed evalueren? Hoe kan ik bepaalde knelpunten aanpakken betreffende de inhoud van de evaluatie, het vertalen van de leerplandoelstellingen naar concrete evaluatietaken, het toepassen van kwaliteitscriteria voor evaluatie, het opstellen van beoordelingswijzers en het omgaan met eventuele weerstanden bij het invoeren van nieuwe vormen van evaluatie. Om een gedragen en kwaliteitsvolle evaluatiepraktijk te kunnen uitbouwen, is het belangrijk om op centrumniveau een gemeenschappelijke visie op evaluatie te ontwikkelen. Op basis van een behoefteanalyse bepalen centrum en begeleider welke studie- of leergebied(en) de trajectbegeleiding zal omvatten en welke stappen worden opgenomen. Doelgroep Doelstellingen De deelnemers engageren zich voor het hele traject dat het centrum en de begeleider afspreken. CBE: lesgevers en coördinator(en) van een of meerdere leergebieden CVO: lesgevers en coördinator(en) van een of meerdere studiegebieden Na het traject: kunnen de deelnemers een gedragen visie op evaluatie formuleren; kunnen de deelnemers op centrumniveau acties uitvoeren die breed evalueren stimuleren; kunnen de deelnemers evaluatiemateriaal kritisch beoordelen en aanpassen a.d.h.v. kwaliteitscriteria; hebben de deelnemers een eenduidige interpretatie van de leerplandoelstellingen en bijhorende moeilijkheidsgraad en kunnen ze hun kennis toepassen; kunnen de deelnemers valide en betrouwbaar evaluatiemateriaal (inclusief beoordelingsmodellen- en wijzers) ontwikkelen; kunnen de deelnemers toepassingen maken in verschillende evaluatievormen; kunnen de deelnemers eigen ontwikkeld materiaal inbedden in een kwaliteitsvolle evaluatiepraktijk. 13

14 Trajectbegeleiding in uw centrum Mogelijke acties Tijdsinvestering voor het centrum (is richtinggevend) in kaart brengen van bestaande evaluatiepraktijk en materiaal inzicht verwerven in het leerplan en de leerplandoelstellingen vertalen naar concrete evaluatietaken ontwikkelen van voorbeeldmateriaal voor evaluatie met respect voor bepaalde kwaliteitscriteria ontwikkelen van voorbeeldmateriaal in het kader van breed evalueren reflectie over en uittesten van ontwikkeld materiaal reflectie over planning van evaluatie Afhankelijk van het uitgewerkte traject of de vraag 14

15 Trajectbegeleiding in uw centrum 1.5 Differentiatie in de klaspraktijk Verduidelijking Doelgroep Doelstellingen Mogelijke acties Tijdsinvestering voor het centrum (is richtinggevend) Heel wat lesgevers ervaren in hun klasgroepen veel heterogeniteit. Er is heel wat diversiteit tussen leerders op verschillende factoren die succes en tempo van leren beïnvloeden. Hoe kan je als lesgever beter inspelen op deze verscheidenheid en deze benutten om ieders leren te stimuleren? De trajectbegeleiding vertrekt vanuit een theoretisch kader rond differentiëren. Hier wordt een stevige basis gelegd voor de verdere begeleiding op maat van het centrum. De didactische principes binnen dit denkkader worden op basis van lesobservaties omgezet in de praktijk. CBE: lesgevers van een of meerdere leergebieden CVO: lesgevers van een of meerdere studiegebieden Na het traject: zijn deelnemers zich bewust van de verschillende manieren waarop differentiatie kan ingevuld worden; hebben deelnemers meer inzicht in leerderskenmerken; kunnen deelnemers materiaal beoordelen waarin verschillende vormen van differentiatie verwerkt zijn; hebben deelnemers inzicht in differentiatiemogelijkheden binnen een krachtige leeromgeving; kunnen deelnemers differentiëren op niveau van de input en de ondersteuning in de klas, zowel op vlak van vaardigheidsniveau als op vlak van behoeften. Om bepaalde principes van differentiatie in de lespraktijk te concretiseren, doorlopen we doorheen het traject een aantal fasen: introductie van een theoretisch denkkader voor differentiatie gerichte observaties in de klas, bij voorkeur met mogelijkheid tot filmen verdiepende training op basis van de klasobservaties implementatie van actiepunten in de lespraktijk via een persoonlijk ontwikkelingsplan formuleren van een aantal actiepunten op maat van het centrum 4 dagdelen (3 uur) of afhankelijk van het uitgewerkte traject of de vraag. 15

16 Trajectbegeleiding in uw centrum 1.6 Trajectbegeleiding Verduidelijking Het volwassenenonderwijs besteedt veel aandacht aan het opvolgen en begeleiden van cursisten tijdens hun leertraject. De leerachtergrond, persoonlijke situatie, leermogelijkheden en het perspectief van de cursist zijn dermate verschillend dat trajectbegeleiding een echte uitdaging wordt in het volwassenenonderwijs. Doelgroep Doelstellingen Mogelijke acties Tijdsinvestering voor het centrum (is richtinggevend) Vocvo helpt het centrum een totaalconcept voor trajectbegeleiding te ontwikkelen, waarin taken worden verdeeld en rollen worden afgebakend. Er zal een actieplan worden opgesteld om dit totaalconcept in de praktijk om te zetten. Trajectbegeleiders CVO of CBE Na het traject: heeft het centrum een visie op trajectbegeleiding; hebben de deelnemers een goed inzicht in de rollen die worden opgenomen tijdens de trajectbegeleiding; hebben de deelnemers zicht op de informatiedoorstroom en communicatielijnen; hebben de deelnemers zicht op de randvoorwaarden en hinderpalen; heeft het centrum een concreet actieplan; kunnen de deelnemers het actieplan implementeren in het centrum. visieontwikkeling; definiëren van de rollen binnen de trajectbegeleiding; uitbouwen en toepassen van een totaalconcept trajectbegeleiding; formuleren van acties op basis van het totaalconcept trajectbegeleiding; formuleren van acties op basis van de informatiedoorstroom en communicatielijnen. Afhankelijk van het uitgewerkte traject of de vraag. 16

17 Trajectbegeleiding in uw centrum 1.7 Organogram Verduidelijking Doelgroep Doelstellingen Mogelijke acties Tijdsinvestering voor het centrum (is richtinggevend) Een organisatie heeft een structuur die ons helpt om in samenwerking het beleidsplan te realiseren. Deze structuur wordt vaak grafisch weergegeven in een organogram. In dit organogram kan je lezen hoe de taken, verantwoordelijkheden en bevoegdheden worden verdeeld en in welke verhouding medewerkers staan ten opzichte van elkaar. Vaak is dit eerder een historisch gegeven; we zijn gewoon geraakt aan een bepaalde manier van samenwerken en verwachten dat elk hierbinnen zijn klassieke rol opneemt. Als deze structuur niet langer functioneel is voor de organisatie, nemen mensen vaak spontaan het initiatief om extra taken op te nemen, wat een informele structuur doet ontstaan. Dit leidt helaas vaak tot verwarring en spanningen in de samenwerking. Daarom is het nuttig om, vertrekkend van het beleidsplan, een check te doen of de bestaande structuur wel geschikt is om het plan succesvol in praktijk te brengen. Misschien kan de structuur eenvoudiger gemaakt worden? Misschien zijn er kritische taken die explicieter moeten opgenomen worden? Misschien kunnen verantwoordelijkheden beter en logischer verdeeld worden? CBE s en CVO s Na het traject: beschikt de organisatie over een expliciete, formele structuur, grafisch weergegeven in een organogram. Deze structuur is functioneel voor het bereiken van de organisatiedoelen en is gekend, begrepen en aanvaard door alle medewerkers; hebben de medewerkers een concreet zicht op de weg die ze willen afleggen om de verwachtingen bij hun rol te kunnen vervullen. analyse van het beleidsplan en SWOT van de huidige structuur via interviews met functiehouders voor het centrum voorstellen en bediscussiëren van alternatieve structuren in groep (met relevante stakeholders) valideren van een nieuwe structuur opmaken van een ontwikkelingsplan om alle medewerkers effectief te leren omgaan met nieuwe verwachtingen (competentieontwikkeling, ontwikkelen/optimaliseren van processen, ondersteunen van het communicatieproces,...) Afhankelijk van het uitgewerkte traject of de vraag. 17

18 Trajectbegeleiding in uw centrum 1.8 VTO-beleid (CVO) Verduidelijking Doelgroep Doelstellingen Het uitbouwen en concretiseren van een strategisch VTO-beleid vraagt aandacht en coaching op diverse vlakken, bv. bij het: vertalen van het beleidsplan naar concrete VTO-hefbomen: op welke processen willen we VTO focussen? opmaken van VTO-doelstellingen die medewerkers helpen om de gewenste ontwikkeling zichtbaar/tastbaar te maken in kaart brengen van ontwikkelbehoeften (via zelfevaluatie, 90 of 360 feedback) opmaken van een Persoonlijk Ontwikkelplan (POP) aanbieden van ondersteuning om deze plannen in praktijk te brengen (opzetten van leertrajecten op maat van de organisatie, waarbij medewerkers gesteund worden in hun POP) opzetten en ondersteunen van functioneringsgesprekken om deze ontwikkeltrajecten op te volgen, te verfijnen en te evalueren. Op basis van een behoefteanalyse bepalen centrum en begeleider op welke vlakken er ondersteuning, coaching, concreet advies en begeleiding nodig zijn. Deze trajectbegeleiding is enkel bestemd voor CVO s. Voor de CBE's wordt rond dit thema de centrumoverschrijdende trajectbegeleiding Functie- en competentieprofielen (basiseducatie) georganiseerd (zie 2.2). VTO-verantwoordelijken, leidinggevenden en middenkader Na het traject: heeft de organisatie een duidelijk zicht op het stappenplan om te komen tot een VTO-beleid; heeft de organisatie een VTO-beleid op maat van de eigen organisatie; --dat praktisch werkbaar is; --met een haalbare werkbelasting; --passend binnen de beschikbare budgetten; -- én dat zichtbaar verband houdt met de toekomstvisie van de organisatie (er zit een duidelijke lijn in alle VTOinspanningen); wordt het VTO-beleid daarenboven gedragen door de meerderheid van de medewerkers en heeft het een hoge mate van zelfsturing. 18

19 Trajectbegeleiding in uw centrum Mogelijke acties Tijdsinvestering voor het centrum (is richtinggevend) informeren over stappenplan VTO-beleid opzetten van een strategische visiedag ontwikkelen van een competentiemodel coachen/opleiden van leidinggevenden/stafmedewerkers in het voeren van planningsgesprekken (bepalen van individuele leerdoelen) opmaken van een POP-systeem waarmee elke medewerker een eigen ontwikkelplan kan opmaken dat matcht met het VTO-beleidsplan ondersteuning/opleiding bij het voeren van POP-gesprekken (hoe pak je dit concreet aan, vermijden van klassieke valkuilen,...) uitwerken van leertrajecten om op een kosteneffectieve manier de gewenste competentieontwikkeling te stimuleren Afhankelijk van het uitgewerkte traject of de vraag. 19

20 Trajectbegeleiding in uw centrum 1.9 Teamcoaching en leiding geven aan verandering Verduidelijking Doelgroep Doelstellingen Mogelijke acties Tijdsinvestering voor het centrum (is richtinggevend) Directieteams en onderwijsteams krijgen in deze tijd met serieuze uitdagingen te maken. Om teams snel effectief en efficiënt te laten functioneren, is het belangrijk om heldere en afgelijnde doelen te formuleren, de rollen te verdelen volgens de sterktes van de leden, duidelijke samenwerkingsafspraken te maken en onderlinge relaties te optimaliseren. Bij teamcoaching vertrekken we van een inzicht in de persoonlijke sterktes van elk teamlid en zorgen we op een creatieve en interactieve manier voor een betere samenwerking. Insights is de basis voor een betere kennis en waardering van de diversiteit in het team. Directieteams moeten niet alleen als team functioneren, ze gaan zelf ook door een veranderingsproces. Bovendien wordt van hen verwacht dat ze als inspirerend leider hun hele organisatie warm maken voor de vaak ingrijpende veranderingen. We onderzoeken samen de verschillende fasen van het veranderingsproces, de reactie van de medewerkers en de rol van de leiders in elke fase. Ten slotte oefenen we de nodige vaardigheden. Directieteams, leidinggevende teams en veranderingsteams Na het traject zullen de deelnemers: inzicht hebben in de ontwikkeling en effectiviteit van hun team en acties bepaald hebben om als team te groeien; een zicht hebben in hun eigen profiel en elkaars persoonlijke sterktes waarderen; binnen het team de rollen op basis van deze sterktes kunnen verdelen, juiste samenwerkingsafspraken en heldere gedeelde doelen hebben; de aangepaste communicatiestijl hanteren voor elk teamlid; de tools hebben om hun onderlinge relatie bespreekbaar te maken; de fasen van verandering kunnen herkennen en eigen reactie in deze fasen kunnen duiden; inspirerend kunnen reageren in elke fase, aangepast aan de persoonlijkheid en de leerstijl van de medewerkers. Insights basisworkshop: samenwerken vanuit sterktes workshop rond teameffectiviteit: doelen, rollen, afspraken, relaties workshop rond inspirerend leiden van veranderingen persoonlijke coaching van elk teamlid in eigen ontwikkeling als leiders van veranderingen een persoonlijk profiel voor elk teamlid + teamprofiel Insights opstellen betrokkenheid bij verandering genereren door betrokkenheid van het team: interactieve, creatieve en beslissingsprocessen voor teams en organisaties. Afhankelijk van het uitgewerkte traject of de vraag. 20

21 Trajectbegeleiding in uw centrum 1.10 Professionaliseren via internationalisering Verduidelijking Vocvo wil de CBE s en CVO s ondersteunen in hun professionalisering, onder andere via internationalisering. De Europese regelgeving voor subsidiëring van professionalisering in het volwassenenonderwijs is sinds januari 2014 grondig gewijzigd. Het nieuwe programma Erasmus+ overkoepelt alle voorgaande subsidieformules. Ook Grundtvig vindt hierin voor het volwassenenonderwijs zijn plaats. Zowel voor de individuele professionalisering van de medewerkers als voor het opzetten van een strategisch partnerschap met centra uit het buitenland, brengt dit een aantal mogelijkheden met zich mee. De focus ligt daarbij op extra financiering voor kwalitatieve versterking. Innovatie en goede praktijken Doelgroep Doelstellingen Vocvo kan helpen bij het uittekenen van een beleid waar professionalisering via internationalisering een meerwaarde wordt voor uw centrum. Aan de hand van de professionaliseringsprioriteiten van uw centrum, kan Vocvo u begeleiden in het realiseren van een European Development Plan, dat noodzakelijk is voor het indienen van een subsidieaanvraag. Naast visieontwikkeling en plannen, willen we ook de realisatie van een concreet subsidiedossier ondersteunen. Op die manier verhogen we samen de slaagkans van de ingediende aanvraag. Nascholingscoördinatoren, middenkader, stafmedewerkers of CBE- en CVO-medewerkers die het centrumbeleid kennen. Na het traject: is er een centrumvisie over professionalisering via internationalisering; kennen de deelnemers de mogelijkheden die Erasmus+ biedt: de prioriteiten, de programmamogelijkheden voor individuele professionalisering en de programmamogelijkheden voor strategische partnerschappen; zijn de deelnemers op de hoogte van de inhoudelijke en administratieve (volledigheid, juistheid, tijdigheid) vereisten van een dossier; heeft het centrum een European Development Plan ontwikkeld dat ze voor de verschillende dossieraanvragen kan gebruiken; weet het centrum hoe het de slaagkans van zijn dossier kan verhogen; heeft het centrum tools om internationalisering in het centrumbeleid te integreren. 21

22 Trajectbegeleiding in uw centrum Mogelijke acties Tijdsinvestering voor het centrum (is richtinggevend) centrumvisie ontwikkelen rond professionalisering via internationalisering, gekaderd in het nascholingsbeleid informeren over de relevante mogelijkheden van Erasmus+: individuele professionalisering en strategische partnerschappen centrumcriteria opstellen waaraan deelname van medewerkers wordt afgetoetst ontwikkelen van een actie- (en communicatie)plan begeleiding bij het vertalen van de centrumprioriteiten in een European Development Plan tips geven bij het opstellen van een subsidiedossier feedback geven op het initiële subsidiedossier: aftoetsen aan de evaluatiecriteria van de commissie adviseren: wijzen op administratieve lacunes en suggereren van verbeteringen afhankelijk van het uitgewerkte traject of de vraag minimum 4 dagdelen 22

23 Trajectbegeleiding in uw centrum 1.11 NT1 voor niet-moedertaalsprekers Verduidelijking Doelgroep Doelstellingen Er is een groeiende groep laagopgeleide mensen die niet het Nederlands als moedertaal heeft, maar voor wie het NT2-aanbod geen verder antwoord kan bieden op specifieke leernoden. Deze groep is zeer verscheiden naar leertempo en -vaardigheden, mondelinge vaardigheid, uitgebreidheid van woordenschat, specifieke spellingsproblemen,... Ook hun beleving van lees- en schrijfproblemen en hun kijk op het volgen van les om daar iets aan te doen, is vaak erg verschillend van moedertaalsprekers. De verwachting is dat de diversiteit binnen de doelgroep in de toekomst alleen nog maar zal toenemen. De flexibilisering in de nieuwe OP/LP NT1 biedt verschillende mogelijkheden om tegemoet te komen aan de geschetste heterogeniteit. En dit zowel op het vlak van de vaststelling van de verschillen, de doelenbepaling, de keuzes in samenstelling van aanbod, de plaatsing in groep, de nodige leeractiviteiten en de vereiste deskundigheden bij de lesgever. Lesgevers, traject-/cursistbegeleiders en verantwoordelijken NT1 en Waystage NT2 Na het traject hebben de deelnemers: de leerderskenmerken en factoren in het aanbod NT1/NT2 geïdentificeerd die goede voorspellers zijn voor succes in een aanbod NT1; een werkwijze afgesproken en instrumenten ontwikkeld om deze kenmerken bij een intake of tijdens een assessmentperiode valide en betrouwbaar in kaart te brengen; de mogelijkheden verkend die nieuwe LP NT1 of combinaties met andere modules (MO, ICT) bieden om aanbod in te richten dat effectief kan inspelen op specifieke kenmerken; de mogelijkheden afgewogen om L-modules, open modules of maatwerk in te zetten; de mogelijkheden verkend om binnen gemengde groepen te differentiëren en gericht ondersteuning te bieden aan cursisten met diverse achtergronden; de alternatieven afgewogen van bijkomende gerichte ondersteuning buiten de groep: OLC, logopedie, extra moment ondersteuning, een handelingsprotocol opgesteld voor een goede samenstelling van cursisttrajecten of plaatsing in bepaald aanbod. 23

24 Trajectbegeleiding in uw centrum Mogelijke acties Tijdsinvestering voor het centrum (is richtinggevend) profielen van cursisten opmaken screeningsintrument zoeken/maken nieuwsoortig aanbod samenstellen handelingsprotocol voor plaatsing cursisten opstellen krachtigere leeromgeving ontwikkelen (differentiatie, interactie, coöperatie, mediatie, denkstimulerende en taalontwikkelende activiteiten, de plaats van meerdere talen in de didactiek, ) Minimaal 3 dagdelen, afhankelijk van de gekozen doelstellingen 24

25 Trajectbegeleiding in uw centrum 1.12 Niveauverhoging bij mode Verduidelijking Doelgroep Doelstellingen Mogelijke acties Tijdsinvestering voor het centrum (is richtinggevend) De opleiding Naaien in het studiegebied Huishoudelijk Onderwijs en de opleidingen in het studiegebied Mode liggen in elkaars verlengde, maar situeren zich op een ander niveau. De opleiding Naaien is niet kwalificerend / beroepsgericht, terwijl het studiegebied Mode dat wel is. Dit niveauverschil is niet altijd even duidelijk voor cursisten. Heel wat cursisten Mode volgen deze opleiding bijvoorbeeld niet vanuit een professioneel, maar eerder vanuit een sociaal perspectief. Met het centrum werken we verschillende acties uit om het onderscheid op verschillende vlakken duidelijker te krijgen. Lesgevers Naaien en Mode, opleidingsverantwoordelijken Na de begeleiding is het verschil in niveau tussen de opleiding van de 2 studiegebieden duidelijk zichtbaar voor de betrokkenen in de publiciteit, communicatie, lesmaterialen, praktijkopdrachten en evaluaties, observaties in modules binnen de verschillende opleidingen in kaart brengen van de punten waarop niveauverschil merkbaar moet zijn begeleiding tijdens de vakoverleggen: sensibiliseren, motiveren, didactische ingrepen doen, voorbeeldmodule uitwerken, 3 dagdelen (3 uur) 25

26 Trajectbegeleiding in uw centrum 1.13 Werken met mensen met geletterdheidsproblemen Verduidelijking Het volwassenenonderwijs biedt een brede waaier aan opleidingen, waarvan vele een opstap- of tweedekansfunctie vervullen. Een groot deel van de doelgroep ondervindt bij het volgen van een dergelijke opleiding in meer of mindere mate geletterdheidsproblemen. Als het secundair volwassenenonderwijs expliciet aandacht besteedt aan het inspelen op deze geletterdheidsnoden, dan kan dit voor heel wat cursisten de drempel naar deelname sterk verlagen en de kansen op succes verhogen. In het decreet van 15 juni 2007 heeft het volwassenenonderwijs de mogelijkheid en de opdracht gekregen om geletterdheidsmodules te organiseren om zo de geletterdheid (en de educatieve redzaamheid) van cursisten te versterken. Doelgroep Doelstellingen Mogelijke acties Tijdsinvestering voor het centrum (is richtinggevend) Deze trajectbegeleiding vertrekt vanuit een theoretisch kader: wat is de definitie van geletterdheid, wat leert onderzoek ons, wat verwacht de overheid in dit kader,... Van hieruit ontwikkelen de deelnemers een visie op het werken aan geletterdheid binnen hun centrum. Deze visie wordt vervolgens vertaald naar een of meerdere concrete acties. Lesgevers CVO Na het traject: kunnen de deelnemers geletterdheid definiëren; weten de deelnemers hoe de basiseducatie aan geletterdheid werkt en wat de overheid in dit kader verwacht van de CVO s; heeft het centrum een visie op het werken aan geletterdheid; beschikt het centrum over handvatten om geletterdheid in het aanbod te integreren; hebben de deelnemers tools om het geletterdheidsniveau van hun cursisten te verhogen. visieontwikkeling introductie van een theoretisch kader voor geletterdheid een samenwerking tussen een CBE en CVO opzetten in het kader van doorstroom Toolbox Geletterdheid verkennen formuleren van een aantal actiepunten op maat van het centrum in het centrum een specifieke actie rond geletterdheid uitwerken Afhankelijk van het gekozen traject 26

27 Trajectbegeleiding in uw centrum 1.14 Leerplanimplementatie ICT (basiseducatie) Verduidelijking Doelgroep Doelstellingen (afhankelijk van de noden) Mogelijke acties Tijdsinvestering voor het centrum (is richtinggevend) Sinds 1 september 2013 is er in de basiseducatie een nieuw leerplan ICT. Vocvo pakte de implementatie daarvan in eerste instantie centrumoverschrijdend aan door het oprichten van de V-drive. Tijdens de bijeenkomsten leerden de deelnemers werken met authentieke leertaken, ontwikkelden ze leermiddelen, wisselden ervaringen uit,... Het resultaat van al die inspanningen werd zichtbaar gemaakt op een platform dat we de V-drive noemden. Met deze trajectbegeleiding willen we tegemoet komen aan de vraag van centra om ook een traject te kunnen lopen op maat van het centrum zelf, in het centrum zelf. CBE s, en afhankelijk van de noden, de educatieven, het centrumbestuur of beide Na het traject: beschikken het centrum en de medewerkers over de nodige competenties om het leerplan ICT te realiseren beschikt het centrum over een gedragen visie op de realisatie van het leerplan ICT; voorziet het centrum in de noodzakelijke randvoorwaarden om het leerplan ICT te kunnen realiseren of heeft het daarvoor een plan; kunnen de educatieven authentieke leertaken ontwerpen; kunnen de educatieven in voldoende mate gebruik maken van ICT-materiaal en -toepassingen om het leerplan ICT te realiseren; beschikken het centrum en de educatieven over kwalitatief lesmateriaal om het leerplan ICT te realiseren; heeft het centrum een duidelijke visie op hoe ze de realisatie van het leerplan ICT kunnen evalueren; kunnen de educatieven kunnen evaluatietools ontwerpen voor de evaluatie van de leerplanrealisatie ICT; beschikt het centrum over kwalitatief evaluatiemateriaal. visie uitwerken infosessie organiseren leertaken ontwikkelen vorming geven rond ICT-tools en ICT-toepassingen Afhankelijk van het gekozen traject 27

28 2 Centrumoverschrijdende trajectbegeleiding

29 Centrumoverschrijdende trajectbegeleiding 2.1 Toelichting Naast de individuele trajectbegeleiding voor uw centrum bieden we ook een of meerdere centrumoverschrijdende trajecten aan. Dat kan gaan om de implementatie van nieuwe leerplannen, maar ook over andere zaken waar samenwerken en samen nadenken en ontwikkelen met andere centra een meerwaarde kan zijn. Dit jaar bieden we voor de basiseducatie het vervolg aan van 'Functie- en competentieprofielen (basiseducatie)'. 29

30 Centrumoverschrijdende trajectbegeleiding 2.2 Functie- en competentieprofielen (basiseducatie) Verduidelijking Doelgroep Doelstellingen Mogelijke acties Tijdsinvestering voor het centrum (is richtinggevend) In opdracht van de federatie basiseducatie loopt er sinds maart 2013 een centrumoverschrijdende trajectbegeleiding rond het ontwikkelen van gezamenlijke functie- en competentieprofielen voor de centra voor basiseducatie. Elk CBE spendeert hieraan jaarlijks 1 dagdeel ondersteuning. In het schooljaar plannen we het functie- en competentieprofiel van: 1. de uitvoerend administratief medewerker 2. de beleidsondersteunend administratief medewerker 3. de ervaringsdeskundige in de armoede Medewerkers CBE Na het traject beschikken alle CBE s over gezamenlijke, met consensus ontwikkelde, functie- en competentieprofielen voor de uitvoerend administratief medewerker, voor de beleidsondersteunend administratief medewerker en voor de ervaringsdeskundige in de armoede. voorbereidend huiswerk visiedag werkgroepbijeenkomst met tussentijds huiswerk resonansbijeenkomst Afhankelijk van het uitgewerkte traject of de vraag. 30

31 3 Opleidingen

32 Opleidingen 3.1 Open aanbod 32

33 Opleidingen: open aanbod Toelichting Vocvo organiseert jaarlijks een aantal opleidingen. We maken daarbij vanaf dit schooljaar het onderscheid tussen opleidingen in open aanbod en opleidingen op vraag. De keuze van de opleidingen werd mee bepaald door de feedback van de centra, het beleid van de overheid en de ontwikkelingen in de onderwijssector. De aangeboden opleidingen kunnen aanvullingen zijn bij de trajectbegeleiding van een centrum. U en uw medewerkers kunnen ze ook los van de trajectbegeleiding volgen. Alle open opleidingen zijn centrumoverstijgend. Er zijn opleidingen voor de verschillende medewerkers van de centra: leidinggevenden, lesgevers, administratieven, In de opleidingen ontmoet u collega s van andere centra. Deze professionele uitwisseling is beslist een meerwaarde bij de opleidingen. Vocvo doet een beroep op interne of externe experten voor deze opleidingen. In de fiches hieronder lichten we de verschillende opleidingen toe, geven we aan voor wie de opleiding bedoeld is, en wat u na de opleiding kent of kunt doen. Hieronder vindt u ons open aanbod. Met open aanbod bedoelen we dat we de opleidingen op een of meerdere vooraf vastgelegde locaties en data aanbieden aan alle centra. Ook de inhoud ligt min of meer vast. Interesse? Schrijf je dan binnenkort in via onze website! 33

34 Opleidingen Volwassenen aanspreken op hun leer-kracht: een positief leerklimaat met cursisten in het volwassenenonderwijs Verduidelijking Lesgeven aan volwassenen is een onderschatte vorm van onderwijs. Buitenstaanders denken dat de cursisten per definitie gemotiveerd zijn en zich voorbeeldig gedragen. Maar lesgevers in het volwassenenonderwijs hebben af en toe te maken met lastig gedrag van cursisten, bijvoorbeeld: de cursist die liever lui dan moe is en zijn resultaten niet controleert; de cursist die vindt dat je lessen 'leuk' moeten zijn en klaagt als ze zich moet inspannen; de cursist die denkt dat hij kan multi-tasken en dus niet goed oplet; de cursist die overgevoelig is voor kritiek op haar werk; de cursist die naar de les komt bij wijze van ontspanning en graag kletst; de cursist die vaak de moed verliest en geregeld opgepept moet worden. Met volwassenen kun je moeilijk een vermanende vinger opsteken, een moraliserende preek ten beste geven of klassieke straffen en beloningen uitdelen. Als lesgevers verwachten we medewerking op basis van redelijke argumenten, maar dat lukt niet altijd. In deze nascholingsdag gooien we het over een heel andere boeg. We putten uit de literatuur over de werking van de hersenen van volwassenen. Vooral Daniel Kahnemans Het feilbare brein biedt veel inspiratie om aan cursisten te tonen waarom het zo moeilijk is om resultaten te controleren of zich lang te concentreren. En hoe het komt dat echt multitasken meestal onmogelijk is. En waarom we het zo moeilijk hebben met kritiek. Doelgroep Doelstellingen Tijdsinvestering deelnemers Wat de werking van de hersenen betreft, staan alle volwassenen op gelijke voet. Docenten zowel als cursisten. We kunnen onze cursisten dan ook op een niet-veroordelende manier wijzen op valkuilen en blinde vlekken. Elke les is een fascinerende oefening in het trainen van ons brein. En elk vak biedt eigen kansen om de leer-kracht van volwassenen aan te spreken. In deze vorming krijg je nieuwe ideeën om je cursisten te motiveren om zich in te spannen voor je vak. Docenten CVO en CBE Na de vorming: kan je weerstanden van cursisten begrijpen vanuit de werking van de hersenen van volwassenen; kan je cursisten doen aanvaarden dat studeren niet permanent 'leuk' kan zijn; kan je cursisten motiveren om zich in te zetten voor je vak. 2 dagdelen Max. 20 deelnemers 34

35 Opleidingen: open aanbod Begeleiding Wanneer Locatie Prijs per deelnemer Inschrijving Monique D'Aes is nascholer voor het GO! en heeft zich toegelegd op de aanpak van gedragsproblemen van pubers en adolescenten. Daarnaast geeft ze nascholingen over het leren van volwassenen en het hanteren van weerstanden. Ze is moderator van Herstelconferenties en heeft verschillende artikels gepubliceerd over de relatie leraar/leerlingen en over een positief sanctiebeleid. Nog te bepalen. Nog te bepalen. Prijs voor 1 dagdeel: 20 per deelnemer. Prijs voor 2 dagdelen: 30 per deelnemer. (Er is een broodjeslunch voorzien als je aan de 2 dagdelen deelneemt.) Schrijf je binnenkort in op onze website. 35

36 Opleidingen: open aanbod Duidelijke taal: mondeling en schriftelijk Verduidelijking Merk je dat het niet eenvoudig is om in een gesprek de juiste boodschap over te brengen aan je cursisten? Wablieft geeft tips en tricks in een praktische opleiding! Aan de hand van praktijkvoorbeelden oefen je vaardigheden om heldere gesprekken te voeren. Doelgroep Doelstellingen Tijdsinvestering deelnemers Begeleiding Wanneer Locatie In het tweede dagdeel neem je teksten van je centrum onder de loep: lesmateriaal, brieven, folderteksten,... Je leert enkele gouden Wablieft-tips voor duidelijke taal toe te passen. Hou je pen alvast klaar! CVO- en CBE-medewerkers. Je krijgt voor de opleiding een mailtje met de vraag om eigen teksten door te sturen. De trainer gebruikt deze teksten dan als lesmateriaal. Na de vorming: weet je wat duidelijke taal inhoudt; ken je de Wablieft-tips om duidelijk te spreken en te schrijven; heb je die tips geoefend op basis van situaties in je centrum en op basis van je eigen teksten. 2 dagdelen Wablieft Prijs per deelnemer 100 Inschrijving 1ste trimester (nog te bepalen) Vocvo (vergaderzaal), Kardinaal Mercierplein 1, 2800 Mechelen Schrijf je binnenkort in op onze website. Min. 7 en max. 15 deelnemers 36

37 Opleidingen: open aanbod Update van de wegcode voor lesgevers rijbewijs CBE Verduidelijking Als theorielesgever voor het rijbewijs B in het volwassenenonderwijs ervaart u hoe moeilijk het is om de wegcode op een begrijpbare manier over te brengen. De regels zijn complex en bovendien is er de afgelopen jaren heel wat gewijzigd. Het is echter niet eenvoudig om hierover duidelijke en bruikbare informatie te vinden. Deze opleiding voorziet een uitgebreide update van de wegcode. Door concrete situaties te bespreken en verbanden te leggen tussen situaties en regels, wordt er verder gebouwd op jouw kennis van het verkeersreglement. Ook de manier waarop je de verschillende onderwerpen kan aanbrengen tijdens de les komt aan bod. Doelgroep Doelstellingen Tijdsinvestering deelnemers Begeleiding Wanneer Locatie Prijs per deelnemer Inschrijving In de opleiding wordt gebruik gemaakt van het lesmateriaal, dat door de Vlaamse Stichting Verkeerskunde (VSV) werd ontwikkeld voor het project Rijbewijs op School. Je kan dit materiaal nadien gebruiken tijdens je lessen of er je eigen materiaal mee aanvullen. Er is ook ruimte om je eigen lesmateriaal af te toetsen aan het volledige pakket en materiaal uit te wisselen met collega s. Lesgevers rijbewijs CBE Na de vorming: kennen de deelnemers de wegcode; hebben de deelnemers een pak inspiratie opgedaan om het verkeersreglement over te brengen aan hun cursisten. 2 dagdelen Tijdens deze opleiding wordt er interactief gewerkt en kan je je eigen materiaal gebruiken. Het is interessant als je vooraf nadenkt over de onderwerpen die voor jou niet helemaal duidelijk zijn of die je moeilijk vindt om aan te brengen tijdens de les Roel De Klerk (Vlaamse Stichting Verkeerskunde) We organiseren deze opleiding twee keer: op vrijdag 10 oktober 2014 en op vrijdag 17 oktober 2014, telkens van 9.30 tot uur Vlaamse Stichting Verkeerskunde, Zebrastraat 32, 9000 Gent (10 oktober) Vocvo (vergaderzaal), Kardinaal Mercierplein 1, 2800 Mechelen (17 oktober) 100 / 2 dagdelen Schrijf je binnenkort in op onze website. Max. 12 deelnemers 37

38 Opleidingen: open aanbod Feest! : het beeldboek van 'Nieuw Leven' Verduidelijking Na de soap Nieuw Leven ontwikkelden Vocvo en Wablieft ook een beeldboek: Feest!. Topfotograaf Jimmy Kets zorgde voor de beelden, Vocvo en Wablieft schreven de tekst. Net als de film is het beeldboek in de eerste plaats bedoeld als lesmateriaal voor laaggeletterde anderstalige volwassenen. Het beeldboek verschijnt in juni Doelgroep Doelstellingen Tijdsinvestering deelnemers Begeleiding Wanneer Locatie Het beeldboek is een vervolg van de film en vertelt wat de hoofdpersonages na de geboorte van Marjani beleven. Realisme en humor zijn opnieuw de twee voornaamste ingrediënten. In het verhaal zoomen we in op Badu en Lien enerzijds en Adita en Koen anderzijds. Tijdens deze opleiding lichten we eerst beknopt de soap Nieuw Leven toe, gaan we vervolgens na hoe je het beeldboek in je NT2- en Alfa-lessen kan integreren en wisselen we ten slotte lespraktijken uit. Lesgevers van laaggeletterde anderstalige volwassenen (NT2, Alfa) Na de opleiding: beschikken de deelnemers over concrete lessuggesties om doelgericht en taakgericht met Feest!, het beeldboek van Nieuw Leven, aan de slag te gaan; zijn de deelnemers in staat om het beeldboek met de soap Nieuw Leven te combineren; hebben de deelnemers inspiratie opgedaan om zelf lesmateriaal te ontwikkelen; kunnen de deelnemers ook met de vorige twee Wablieft-beeldboeken Milan is alleen en Eva is weg aan de slag. 1 dagdeel Vocvo Prijs per deelnemer 50 Inschrijving 2de semester (van 9.30 tot uur) De Factorij, Huart Hamoirlaan 136, 1030 Schaarbeek Schrijf je binnenkort in op onze website. 38

39 Opleidingen: open aanbod Het digitaal leerpad van de soap 'Nieuw Leven' Verduidelijking Doelgroep Doelstellingen Tijdsinvestering deelnemers Begeleiding Wanneer Locatie Prijs per deelnemer 50 Inschrijving Vorig jaar gaf Vocvo de soap Nieuw Leven uit. Vanuit een aantal centra kwam de vraag of er digitale leerpaden konden gemaakt worden bij de dvd. We willen hier graag op ingaan en daarom richten we een beperkte werkgroep op om voor elk van de afleveringen een digitaal leerpad in Xerte te ontwikkelen voor Alfa-NT2 en voor NT2. Als ze klaar zijn, organiseren we een of meerdere studiemomenten om ze voor te stellen en om de leraren er mee te leren werken. Alfa-NT2 en NT2-leraren Na de vorming: beschikken de deelnemers over digitale leerpaden in Xerte bij de soap Nieuw Leven ; kunnen de deelnemers de leerpaden didactisch optimaal in hun lessen inzetten. 1 dagdeel Ontwikkelaars van de leerpaden Maart 2015, van 9.30 tot uur De Factorij, Huart Hamoirlaan 136, 1030 Schaarbeek Schrijf je binnenkort in op onze website. 39

40 Opleidingen: open aanbod Time- en stressmanagement (voor administratieve medewerkers) Verduidelijking Hoe zorg je ervoor dat je tussen alle verzoeken, mails en to do s die op je afkomen, het Noorden niet verliest? Misschien lukt het nog wel een beetje om te plannen, maar ontbreekt de moed en zelfdiscipline om deze planning aan te houden. Herken je het probleem van overstelpt zijn? Dan is deze opleiding voor jou, om te leren werken volgens de juiste prioriteiten, voor jezelf en voor het samenwerken met de collega s in het centrum. In deze opleiding gaan we verder dan de klassieke vorming in time management. Bedoeling is dat je bewust leert omgaan met tijd en stresssignalen, de juiste prioriteiten in het werk legt, je persoonlijke productiviteit in vraag stelt en verbetert. Doelgroep Doelstellingen Tijdsinvestering deelnemers Begeleiding Wanneer De opleidingen Time- en stressmanagement (3.1.7) en Assertief ondersteunen (3.1.8) zijn complementair. Ze kunnen afzonderlijk gevolgd worden, maar we moedigen de deelnemers aan om zich voor beide opleidingen in te schrijven. Administratieve medewerkers van CBE s en CVO s Na de opleiding zullen de deelnemers: meer bewust omgaan met hun persoonlijk kompas: waar ze belang aan hechten, hoe keuzes maken over tijdsbesteding, zowel op het werk als in de balans werk-privé; eigen taken beter kunnen organiseren in functie van de eigen agenda (nu en later doen) en een gezonde taakverdeling (met anderen en/of zelf doen); beter kunnen omgaan met tijdverlies dat ze zelf creëren of waar anderen de oorzaak van zijn; concrete kapstokken en adviezen mee naar huis nemen om meer greep te krijgen op de eigen werkorganisatie, productiviteit en stress; meer durven diplomatisch neen zeggen, onderhandelen, hulp vragen en opkomen voor wat ze nodig hebben. Kortom, met deze opleiding verhogen de deelnemers de kwali-tijd van hun werk. Ze zullen meer zelfdiscipline aan de dag leggen en bij nieuwe verzoeken gepast reageren om werkdruk te kanaliseren. 1 opleidingsdag + voorbereidende schriftelijke intake Caroline Noël of Marijke Theunis (Human Challenge) vrijdag 14 november 2014, van 9.30 tot uur Min. 10 en max. 14 deelnemers 40

41 Opleidingen: open aanbod Locatie Prijs per deelnemer Inschrijving CBE Brusselleer, Marcqstraat 16, 1000 Brussel 150 (Er is een broodjeslunch voorzien) Schrijf je binnenkort in op onze website. 41

42 Opleidingen: open aanbod Assertief ondersteunen (voor administratieve medewerkers) Verduidelijking Administratieve medewerkers combineren vaak onthaal, telefoon, ondersteuning van collega s en andere administratieve taken. Dit vraagt dat ze assertieve ondersteuners zijn van hun verschillende klanten: externen, collega s en cursisten. Er wordt van hen verwacht dat ze anderen ondersteunen, zonder dat ze een manusje van alles worden. Hoe kan ik als administratief medewerker klantgericht handelen en tegelijk aangeven waar mijn grenzen liggen? Hoe kan ik collega s en cursisten op hun verantwoordelijkheden aanspreken? Hoe kan ik hiervoor de gepaste communicatie gebruiken, zowel naar externen, collega s als naar cursisten toe? Op deze uitgangsvragen biedt de opleiding Assertief ondersteunen een antwoord. Doelgroep Doelstellingen Tijdsinvestering deelnemers Begeleiding Wanneer Locatie Prijs per deelnemer Inschrijving De opleidingen Time- en stressmanagement (3.1.7) en Assertief ondersteunen (3.1.8) zijn complementair. Ze kunnen afzonderlijk gevolgd worden, maar we moedigen de deelnemers aan om zich voor beide opleidingen in te schrijven. Administratieve medewerkers van de CBE s en CVO s Na de opleiding: weten de deelnemers wat klantgericht handelen is; kennen de deelnemers de eigenschappen van professionele communicatie; hebben de deelnemers inzicht in de onderlinge relatie tussen de eigen communicatiestijl en de reactie van de klant; durven de deelnemers diplomatisch neen zeggen en onderhandelen, en kunnen ze op een assertieve manier een boodschap overbrengen; hebben de deelnemers tips en praktische tools om een juiste balans te ontwikkelen tussen het dienstbare en het assertieve in hun job; hebben de deelnemers een concreet actieplan voor hun eigen werksituatie. 1 dag Leen Lambrechts of collega (Coaching Square) donderdag 16 april 2015 (secretaressedag), van 9.30 tot uur CBE Brusselleer, Marcqstraat 16, 1000 Brussel 140 (Er is een broodjeslunch voorzien.) Schrijf je binnenkort in op onze website. 42

43 Opleidingen: open aanbod Observeren van competenties en talenten Verduidelijking Doelgroep Doelstellingen Tijdsinvestering deelnemers Begeleiding Wanneer Locatie Prijs per deelnemer Inschrijving Functie- en competentieprofielen zijn een uitstekend instrument om medewerkers te coachen op hun talenten. In deze opleiding ontwikkel je een heldere visie op het werken met gedragscompetenties in de effectieve begeleiding van personeel. Je ontdekt hoe talent en competenties zich tot elkaar verhouden en welke stappen je kan ondernemen om gedragsmatige competenties van je medewerkers te beoordelen en te ontwikkelen. Daarbij krijg je concrete tools en vaardigheden aangereikt die je onmiddellijk in de praktijk zal kunnen gebruiken. Het werken met competentieprofielen brengt ook valkuilen met zich mee; je krijgt de nodige adviezen en tips om dit te vermijden of op te vangen. In deze opleiding werken we met de nieuwe functie- en competentieprofielen die voor de basiseducatie in opmaak zijn. De opleidingen 'Observeren van competenties en talenten' (3.1.9) en 'Gesprekstechnieken evaluatie- en functioneringsgesprekken' (3.1.10) zijn complementair. Ze kunnen afzonderlijk gevolgd worden, maar wij raden deelnemers aan om zich voor beide opleidingen in te schrijven, omdat dit een meerwaarde oplevert. Min. 10 en max. 14 deelnemers Directies en beleidsmedewerkers van CBE Na de opleiding kunnen de deelnemers: gedragscompetenties vertalen naar de werkcontext van hun medewerkers; in dagdagelijkse situaties gedrag van medewerkers systematisch observeren en interpreteren naar competenties en talenten; zowel sterktes als aandachtspunten in het functioneren van medewerkers constructief benoemen; gemakkelijk gedragsmatige aspecten waarin medewerkers kunnen groeien herkennen en erkennen; een gericht en realistisch coachingsplan opstellen voor de ontwikkeling van competenties en talenten. 2 dagdelen Marijke Theunis of Caroline Noël (Human Challenge) We organiseren deze opleiding twee keer: - vrijdag 3 oktober 2014, van 9.30 tot uur - vrijdag 21 november 2014, van 9.30 tot uur (extra opleidingsdag) CBE Brusselleer, Marcqstraat 16, 1000 Brussel 150 (Er is een broodjeslunch voorzien.) Schrijf je binnenkort in op onze website. 43

44 Opleidingen: open aanbod Gesprekstechnieken evaluatie- en functioneringsgesprekken Verduidelijking Een evaluatie- of functioneringsgesprek is een uitgelezen moment om samen met je medewerker terug te blikken op voorbije prestaties en ontwikkelingsgericht te kijken naar de toekomst. Hoe pak je een evaluatie- of functioneringsgesprek op een waarderende manier aan? Hoe zorg je ervoor dat je medewerkers gemotiveerd en betrokken het evaluatiegesprek verlaten, ook wanneer je hen negatieve feedback dient te geven? Hoe ga je om met weerstand? Doelgroep Doelstellingen Tijdsinvestering deelnemers Begeleiding Tijdens deze opleiding zoomen we in op de gesprekstechnieken die het succes van een evaluatie- of functioneringsgesprek bepalen, en gaan we concreet aan de slag met eigen cases. CBE directieleden en beleidsmedewerkers Na de opleiding: kennen de deelnemers de communicatieve technieken bij het geven van feedback aan medewerkers; zien de deelnemers het belang van de voorbereiding en de opbouw van het evaluatiegesprek in; houden de deelnemers rekening met de persoonlijke stijl van de medewerker in het voeren van het evaluatiegesprek: leren zij acceptatie en betrokkenheid bevorderen; worden de deelnemers zich bewust van de eigen communicatieve aanpak van het evaluatiegesprek en hoe dit op de medewerker overkomt; hebben de deelnemers inzicht in de interferentie tussen de eigen communicatiestijl en de reactie van de medewerker, ook (en vooral) als de communicatie moeilijk wordt; herkennen de deelnemers signalen van weerstand en kunnen ze hiermee omgaan, zonder de pedalen te verliezen; krijgen de deelnemers tips en praktische tools voor een juiste balans tussen de boodschap helder brengen en voldoende ruimte geven aan de medewerker. 2 dagdelen + voorbereidende oefening eigen case Caroline Noël of Marijke Theunis (Human Challenge) Voor deze opleiding schakelen we ook een acteur in. Min. 10 en max. 14 deelnemers 44

45 Opleidingen: open aanbod Wanneer Locatie Prijs per deelnemer Inschrijving We organiseren deze opleiding twee keer: - vrijdag 10 oktober 2014, van 9.30 tot uur - vrijdag 28 november 2014, van 9.30 tot uur (extra opleidingsdag) CBE Brusselleer, Marcqstraat 16, 1000 Brussel 150 (Er is een broodjeslunch voorzien.) Schrijf je binnenkort in op onze website. 45

46 Opleidingen: open aanbod Moeilijke gesprekken voeren met cursisten Verduidelijking Doelgroep Doelstellingen Tijdsinvestering deelnemers Begeleiding Wanneer Locatie Prijs per deelnemer 140 Inschrijving Bij cursistenbegeleiding hoort geregeld ook een feedbackgesprek, en af en toe ook een slechtnieuwsgesprek. Hoe voer ik op een correcte manier een slechtnieuwsgesprek? Hoe zorg ik ervoor dat de cursist, ook na negatieve feedback, gemotiveerd en betrokken het gesprek verlaat? Hoe pak ik deze moeilijke gesprekken op een waarderende manier aan? Hoe ga ik om met de weerstand die mijn boodschap opwekt? Op deze vragen biedt de opleiding Moeilijke gesprekken voeren met cursisten een antwoord. We zoomen in op gesprekstechnieken en gaan concreet met eigen casussen aan de slag. Lesgevers en trajectbegeleiders in CBE s en CVO s Na de opleiding: kennen de deelnemers de communicatieve technieken om een slechtnieuwsgesprek met cursisten te voeren; kennen de deelnemers de communicatieve technieken om feedback aan cursisten te geven; zijn de deelnemers zich bewust van de eigen communicatieve aanpak en hoe dit op de cursist overkomt; hebben de deelnemers inzicht in de interferentie tussen de eigen communicatiestijl en de reactie van de cursist, ook (en vooral) als de communicatie moeilijk wordt; herkennen de deelnemers signalen van weerstand en kunnen ze hiermee omgaan; krijgen de deelnemers tips en praktische tools om en moeilijk gesprek met cursisten te voeren; hebben de deelnemers een persoonlijk actieplan om de kwaliteit van hun moeilijke gesprekken verder te optimaliseren. 1 dag + voorbereidende oefening eigen casus Leen Lambrechts of collega (The Coaching Square) vrijdag 23 januari 2015, van 9.30 tot uur CBE Brusselleer, Marcqstraat 16, 1000 Brussel Schrijf je binnenkort in op onze website. 46

47 Opleidingen 3.2 Opleidingen op aanvraag 47

48 Opleidingen op aanvraag Toelichting Vanaf dit schooljaar bieden we ook een aantal opleidingen op aanvraag aan. Op aanvraag betekent dat we in overleg met een centrum of met een paar centra de locatie en de datum bepalen. Verder proberen we de inhoud zo veel mogelijk op maat te maken ICT-toepassingen in de klas Verduidelijking Doelgroep Doelstellingen Tijdsinvestering deelnemers Begeleiding Wanneer Locatie Prijs per deelnemer Apps, filmpjes, blogs, wiki's, sites, moocs, de lijst van ICT-toepassingen is eindeloos en hij groeit nog elke dag aan. Begin er maar aan als leraar. We proberen voor deze opleiding zo veel mogelijk op maat van de deelnemers te werken door hen vooraf een vragenlijst aan te bieden. Op basis van de resultaten werken we dan een voorstel op maat uit. Weinig ICT-vaardige lesgevers van CBE s en CVO s die meer toepassingen in hun les willen gebruiken Na de vorming: beschik je over een aantal gerichte informatiepunten / bronnen om zelf aan de slag te kunnen gaan met nieuwe ICTtoepassingen; kan je een aantal ICT-toepassingen toepassen in je klaspraktijk. 1 dag Ghislain De Bondt (Leerpunt CBE Zuid-Oost-Vlaanderen, Vocvo) Afhankelijk van de beschikbaarheid van de nascholer Centrum met voldoende computers Afhankelijk van het afgesproken programma en het aantal deelnemers. De richtprijs bedraagt tussen 40 en 80 per deelnemer. 48

49 Opleidingen op aanvraag Werken met Wablieft-boeken Verduidelijking Doelgroep Doelstellingen Tijdsinvestering deelnemers Begeleiding Wanneer Locatie Mooie teksten, aantrekkelijke boeken en toegankelijke literatuur kunnen leerlingen en cursisten tot een lezer maken. Voor een aantal lezers is dat tijdelijk, tot zij voldoende kennis van het Nederlands verworven hebben. Daarnaast is er een grote groep met Nederlands als moedertaal of Nederlands als tweede, derde, taal, die ook problemen ondervindt om goed genoeg te kunnen lezen en schrijven. Ook hen willen we bereiken. Via Wablieft-boeken en via andere toegankelijke en mooie boeken, praten over de personages en de thema s, schrijfoefeningen, een les over interpunctie, woordenschat oefenen, actief luisteren, een rollenspel, Bij talloze lesdoelen, eindtermen en opleidingsprofielen kunnen boeken, gedichten en teksten vanzelfsprekend ingezet worden. We geven concrete lestips en voorzien ruimte om ervaringen uit te wisselen. CVO- en CBE-lesgevers Na de vorming: heb je zicht op het aanbod Wablieft-boeken en andere toegankelijke boeken; ken je methodieken om met boeken aan de slag te gaan in de klas. 1 dagdeel (3 uur) Wablieft Prijs per deelnemer 50 Nog te bepalen Nog te bepalen Meer info Meer info kan je verkrijgen bij Ilona Plichart, coördinatrice Wablieft ( tel.: ). 49

50 Opleidingen op aanvraag Werken met de Wablieft-krant Verduidelijking Doelgroep Doelstellingen Tijdsinvestering deelnemers Begeleiding Wanneer Locatie Actualiteit is dankbaar lesmateriaal. In een opleiding van één dagdeel bekijken we hoe we de Wablieft-krant, de Kleine Wablieft en de online artikels van Wablieft kunnen inzetten om te werken aan lesdoelen binnen NT1, NT2 in CVO en CBE, en ook binnen TKO. We voorzien ruimte om ervaringen uit te wisselen. We bekijken ook hoe we de Wablieft-kranten kunnen gebruiken als opstap naar andere media (kranten, eventueel ook tv en radio). Lesgevers CVO en CBE, zowel startende lesgevers als meer ervaren lesgevers. Ook coördinatoren NT2 en NT1 zijn welkom. Deelnemers zullen voor de opleiding al een mailtje krijgen, waarin we peilen naar ervaringen met de krant en naar de niveaus waarin deelnemers werken met de krant. Zo kunnen we de opleiding goed afstemmen op de vragen uit de groep. Na de vorming: ken je de verschillende Wablieft-kranten; heb je een reeks methodieken geoefend om er in de eigen klaspraktijk mee aan de slag te gaan; heb je ervaringen uitgewisseld met andere lesgevers; krijg je een syllabus met methodieken mee; kan je de Wablieft-kranten inzetten om de leerdoelen van de modules te behalen. 1 dagdeel (3 uur) Wablieft Prijs per deelnemer 50 Nog te bepalen Nog te bepalen Inschrijving Meer info kan je verkrijgen bij Ilona Plichart, coördinatrice Wablieft ( tel.: ). 50

51 Opleidingen op aanvraag Hoe schrijf ik voor websites? Verduidelijking Doelgroep Doelstellingen Tijdsinvestering deelnemers Begeleiding Wanneer Locatie Schrijf je vaak teksten voor de website van jouw centrum, maar vrees je dat je lezers te snel wegklikken? Dan is de training 'Hoe schrijf ik voor websites' van Wablieft iets voor jou. Tijdens de training herschrijf je je eigen webteksten. Samen met de trainer zoek je naar aantrekkelijker alternatieven zodat je lezers blijven hangen. Hou je pen dus al klaar! CVO- en CBE-medewerkers die vaak webteksten schrijven. Je krijgt voor de opleiding een mailtje met de vraag om eigen webteksten door te sturen. De trainer gebruikt deze teksten dan als lesmateriaal. Na de vorming: heb je een beter inzicht gekregen in wat webteksten onderscheidt van gedrukte teksten; weet je wat duidelijke taal inhoudt; kan je aanduiden welke elementen (woorden, structuur,...) een webtekst onduidelijk maken; ken je de Wablieft-tips om duidelijk te schrijven; heb je die tips geoefend door eigen items en zinnen uit webteksten te herschrijven. 2 dagdelen Wablieft Prijs per deelnemer 100 Nog te bepalen Vocvo (vergaderzaal), Kardinaal Mercierplein 1, 2800 Mechelen Inschrijving Meer info kan je verkrijgen bij Ilona Plichart, coördinatrice Wablieft ( tel.: ). 51

52 Opleidingen op aanvraag Hoe maak je e-nieuwsbrieven talig aantrekkelijk? Verduidelijking Doelgroep Doelstellingen Tijdsinvestering deelnemers Begeleiding Wanneer Locatie Droom je van een aantrekkelijke en duidelijke e-nieuwsbrief die met plezier gelezen wordt? In deze opleiding van Wablieft krijg je tips om je eigen e-nieuwsbrief aan te pakken. Medewerkers CVO en CBE die e-nieuwsbrieven schrijven of willen schrijven. Je krijgt voor de opleiding een mailtje met de vraag om eigen teksten door te sturen. De trainer gebruikt deze teksten dan als lesmateriaal. Na de vorming: heb je een beter inzicht gekregen in wat e-nieuwsbrieven onderscheidt van andere tekstsoorten; weet je wat duidelijke taal inhoudt; kan je aanduiden welke elementen (woorden, structuur,...) een e-nieuwsbrief helder en aantrekkelijk maken; ken je enkele Wablieft-tips om duidelijk te schrijven; heb je die tips geoefend door eigen items en zinnen uit nieuwsbrieven te herschrijven. 2 dagdelen Wablieft Prijs per deelnemer 100 Nog te bepalen Vocvo (vergaderzaal), Kardinaal Mercierplein 1, 2800 Mechelen Inschrijving Meer info kan je verkrijgen bij Ilona Plichart, coördinatrice Wablieft ( tel.: ). 52

53 Opleidingen op aanvraag Didactische werkvormen die wél werken! Verduidelijking Wanneer heb je het gevoel: Dit was een prima les? Dikwijls heeft dit te maken met het hanteren van de juiste werkvormen. Werkvormen zijn meer dan alleen momenten om een les op te leuken. Hoe scherper je voor ogen hebt wat het doel is en wie jouw cursisten zijn, hoe makkelijker het is om een geschikte werkvorm te kiezen of zelf te bedenken. Helaas zijn veel voor het onderwijs uitgedachte werkvormen te ingewikkeld of duren te lang. Ben je op zoek naar werkvormen die ook werken in jouw lesgroep? Doelgroep Doelstellingen Tijdsinvestering deelnemers Begeleiding Wanneer Locatie Geloof je in de kracht van een goede werkvorm zodat je met de talenten van élke student aan de slag kan? Dan is deze vorming iets voor jou. CVO-leraren Na de vorming: kan je op een doelgerichte en effectieve wijze op zoek gaan naar de meest gepaste werkvormen voor je lessen; kan je werkvormen evalueren op toepasbaarheid voor je lespraktijk; kan je werkvormen inzetten om zo veel mogelijk tegemoet te komen aan individuele verschillen in je lesgroep; kan je de werkvormen toepassen in je lespraktijk; gebruik je activerende werkvormen als een hefboom voor zelfwerkzaamheid bij je cursisten. 2 dagdelen Prijs per deelnemer 100 An Cloet (Vocvo) 2 vrijdagen tijdens het 1ste trimester (met een pauze van 3 weken) Huis van het Nederlands Brussel, Philippe de Champagnestraat 23, 1000 Brussel 53

54 4 Praktijkvoorbeelden uit de centra In de centra zijn heel wat voorbeelden van goede praktijk te vinden. Helaas komen die vaak niet of onvoldoende aan de oppervlakte. Daarom willen we die goede voorbeelden meer zichtbaar maken. Tijdens het tweede semester van het schooljaar organiseren we dan ook graag een praktijkdag. Vanaf nu starten we met het verzamelen van praktijkvoorbeelden in onze centra voor die dag. U kunt uw suggesties kwijt bij onze begeleiders. Dat kunnen zaken zijn uit uw eigen centrum, maar ook dingen die u elders gezien heeft. Geef ons een seintje en Vocvo zorgt dan voor de rest.

55 5 Lerende netwerken en werkgroepen

56 Lerende netwerken en werkgroepen 5.1 Toelichting Jaarlijks brengt Vocvo de centra samen in een aantal lerende netwerken en werkgroepen. Onder een lerend netwerk verstaan we een tijdelijke groep van directies, lesgevers, beleidsmedewerkers, etc., met dezelfde leernoden, die regelmatig samenkomen met de bedoeling ervaringen en kennis te delen kennis te verhogen en te construeren producten te ontwikkelen en output te creëren rond een samen afgesproken thema of onderwijsaspect. De deelnemers bepalen samen de doelen en de eindproducten die ze willen realiseren. Vocvo treedt op als netwerkbegeleider, stelt op basis van de gekozen doelen het netwerkplan op en neemt het voortouw in de realisatie en de opvolging ervan. Met onze werkgroepen mikken we in de eerste plaats op de realisatie van specifieke producten binnen een afgelijnde periode. De focus is er beperkter dan in een lerend netwerk. 56

57 Lerende netwerken en werkgroepen 5.2 Digitaal leermateriaal ICT-opleidingen Verduidelijking Doelgroep Doelstellingen Vorig jaar startte Vocvo voor de Centra voor Basiseducatie een werkgroep leermiddelen ICT op om de kwaliteit van de ICTopleidingen in de basiseducatie te verhogen en om de leraren ICT in de basiseducatie te ondersteunen. We richtten hiervoor een ondersteuningsplatform op waar leraren materiaal kunnen delen, maar waar ze ook een lesvoorbereidingsmodel, tips, voorbeeldmateriaal, een forum, tools en nog veel meer krijgen aangereikt. Ondertussen is het platform al aardig gevuld en zijn alle CBE betrokken. Aan het platform is ook opleiding verbonden, naast een aantal bijeenkomsten met de leden van de werkgroep, werd er ook een vormingsweekend georganiseerd. We willen dit initiatief dan ook graag verderzetten al is het maar om hiervan te leren zodat we in de toekomst ook voor andere opleidingen en leraren dergelijke platformen kunnen opzetten. Leraren ICT-opleidingen van de CBE s Algemene doelstelling Het uitbouwen van een ondersteuningsplatform voor ICT-leraren van de basiseducatie. Het is de bedoeling dat leraren hier terecht kunnen voor lesmateriaal, lesvoorbereidingsmodellen, didactische ondersteuning, hulp van collega's en deskundigen,... Kortom, het platform is dé plek waar ICT-leraren van de basiseducatie met hun vragen, maar ook met hun eigen inzichten en tips terecht kunnen. Specifieke doelstellingen de deelnemers kunnen kwaliteitsvolle ICT-lesarrangementen maken voor het doelpubliek van de basiseducatie; de deelnemers beschikken over een netwerk aan collega's waarmee ze samen aan de kwaliteit van het ICT-onderwijs in de basiseducatie werken; de deelnemers kunnen hun cursisten op een valide en brede wijze evalueren; de deelnemers kunnen gebruik maken van ICT-toepassingen in hun lessen; de deelnemers kunnen hun lessen afstemmen op de doelgroep, hun klasgroep en op de individuele cursist; de deelnemers zijn experts in hun vakgebied en kunnen vorming geven aan andere ICT-leraren. 57

58 Lerende netwerken en werkgroepen Mogelijke acties Begeleiding Tijdsinvestering voor het centrum (is richtinggevend) samen lesarrangementen maken samen nadenken over de kwaliteit van de ICT-opleidingen in de basiseducatie en verbeteracties opzetten deelnemen aan vormingsactiviteiten instrumenten ontwikkelen demonstraties geven materiaal delen feedback geven,... Ghislain De Bondt (Leerpunt CBE Zuid-Oost-Vlaanderen, Vocvo) Een drietal bijeenkomsten per jaar; een tweedaagse is ook mogelijk. Overleg via forum en samenwerking via Google Drive en Google Sites. De tijdsinvestering is afhankelijk van de noden en behoeften. 58

59 Lerende netwerken en werkgroepen 5.3 Werkgroep 'Nieuw Leven' digitale leerpaden Verduidelijking Doelgroep Doelstellingen Mogelijke acties Begeleiding Vorig jaar gaf Vocvo de soap 'Nieuw Leven' uit. Vanuit een aantal centra kwam de vraag of er digitale leerpaden konden gemaakt worden bij de dvd. We willen hier graag op ingaan en daarom richten we een beperkte werkgroep op om voor elk van de afleveringen een digitaal leerpad in Xerte te ontwikkelen voor alfa-nt2 en voor NT2. Als ze klaar zijn dan organiseren we een of meerdere studiemomenten om ze voor te stellen en om de leraren er mee te leren werken. 4 of 6 CBE- of CVO-leraren De deelnemers: kunnen competentieontwikkelende digitale leerpaden ontwikkelen; kunnen vorming geven aan andere leraren die competentieontwikkelende leerpaden willen maken; zijn vertrouwd met Xerte of kunnen met Xerte werken. vorming volgen om het lesvoorbereidingsmodel te leren gebruiken proefleerpad ontwikkelen feedback verwerken afwerken leerpad bijwonen van expertengroepvergaderingen presenteren van de leerpaden op de studiedag De ontwikkeling vindt plaats in de maanden september-december 2014 (en duurt naar schatting 15 halve dagen) 59

60 Lerende netwerken en werkgroepen 5.4 Werkgroep: Leerplanimplementatie NT1 Verduidelijking Doelgroep Doelstellingen Mogelijke acties Begeleiding Tijdens het werkjaar ontwikkelende een CBE-commissie de leerplannen NT1 functioneren, NT1 participeren en NT1 doorstroom op basis van de eerder goedgekeurde opleidingsprofielen. Het komende werkjaar bieden we ondersteuning voor de implementatie van deze leerplannen in ieder centrum. We brengen hiervoor de verantwoordelijken NT1 en/of stafmedewerkers samen die in hun CBE het aanbod en de hele werking moeten afstemmen op de nieuwe leerplannen. We willen hen voorzien van instrumenten, inzichten, strategieën en materialen om het implementeren en uitdiepen van bepaalde aspecten meteen aan te pakken in het team. Verantwoordelijken NT1 en stafmedewerkers programmatie Uit onderstaande mogelijkheden kan de werkgroep inspiratie vinden: kunnen de deelnemers de visie achter het leerplan in hun centrum ontwikkelen; kennen de deelnemers actieve werkvormen om hun collega s het leerplan te leren lezen; kunnen de deelnemers het thema evaluatie uitdiepen in hun centrum (zowel bij de start als verder in het traject); hebben de deelnemers evaluatiematerialen uitgewisseld en bijgesteld; hebben de deelnemers nieuwe mogelijkheden verkend en afgewogen voor programmatie in hun centrum: L-modules, combinatie met modules uit andere leergebieden of opleidingen, open modules. Mogelijke acties concepten en materiaal voor evaluatie uitwisselen en herwerken naar de nieuwe leerplannen het opzetten van een digitaal platform voor uitwisseling, opslag en samenwerking onderzoeken of nieuwe programmatiemogelijkheden inhoudelijk afgestemd zijn op de behoeften van cursistenprofielen en organisatorisch haalbaar zijn: L-modules; combinaties modules; open modules stappenplan opstellen voor implementatie in het CBE: strategie uittekenen, communicatieplan, werkvormen voor visieontwikkeling, leerplanlezen,... 3 bijeenkomsten 60

61 Lerende netwerken en werkgroepen 5.5 Lerend netwerk: Lesgeven in de gevangenis Verduidelijking Doelgroep Doelstellingen Mogelijke acties Begeleiding De stuurgroep volwassenenonderwijs neemt heel wat initiatieven om de centra te ondersteunen op het gebied van kennis- en expertiseontwikkeling voor het lesgeven in de gevangenis. De centra voor basiseducatie geven echter aan dat er daarnaast nood is aan didactische ondersteuning van de lesgevers. Daarom willen we hen volgend schooljaar samenbrengen in een lerend netwerk. De deelnemers bepalen tijdens de eerste bijeenkomst wat ze willen realiseren. Op basis daarvan maakt Vocvo dan een netwerkplan met bijbehorende acties. Samen zorgen we dan voor de realisatie. Lesgevers CBE die les geven in de gevangenis De deelnemers: beschikken over een aantal hulplijnen om hun lespraktijk in de gevangenis te verbeteren; kunnen hun lespraktijk in de gevangenissen verbeteren op basis van wat ze in het netwerk geleerd hebben; vertrekken vanuit een gelijkgerichte visie wat hun lespraktijk in de gevangenis betreft; kunnen problemen oplossen waarop ze stuiten bij het lesgeven in de gevangenis. netwerkdoelen en acties bepalen uitwisselen van ervaringen uitwisselen van materiaal een netwerkplatform uitbouwen intervisie visie uitwerken,... 3 bijeenkomsten van een halve dag 61

62 6 Opvolging doorlichting

63 Opvolging doorlichting Verduidelijking Doelgroep Doelstellingen Mogelijke acties Begeleiding Vocvo wil de centra graag ondersteunen bij de opvolging van een doorlichting. Als een centrum het definitieve doorlichtingsverslag heeft gekregen, willen we telkens samen met de directie(team) het verslag doornemen en bekijken waar en hoe we het centrum kunnen ondersteunen. We maken daarbij een onderscheid tussen een advies 1, 2, en 3. In geval van advies 1 bekijkt de begeleider samen met het centrumbestuur de verbeterpunten. De remediëring kan dan opgenomen worden in het individueel begeleidingsplan van het volgende schooljaar. Voor advies twee hanteren we ongeveer dezelfde werkwijze alleen bekijken we hier gericht hoe we de tekorten kunnen wegwerken en hoe Vocvo hierbij kan helpen. Bij advies drie helpen we onmiddellijk bij het opstellen van het verbeterplan en de planning en de uitvoering van de verbeteracties. De ondersteuning van Vocvo wordt opgenomen in het individueel begeleidingsplan van het centrum. CBE's en CVO's Na de bespreking van het doorlichtingsverslag en de ontvangst van het ondersteuningsvoorstel: weet het centrum welke ondersteuning het van Vocvo krijgt; heeft het centrum zicht op hoe het eventuele tekorten op korte termijn kan wegwerken; kan het centrum het wegwerken van eventuele tekorten integreren in een structurele verbetering van een hele opleiding of van het hele centrum op langere termijn. analyseren en bespreken van het doorlichtingsverslag uittekenen ondersteuningstraject feedback geven op en mee opstellen verbeterplan remediëren feedback geven op het doorlichtingsverslag opstellen van het verbetertraject Afhankelijk van het verslag kan het gaan om een minimale tijdsbesteding of om een langdurig traject. 63

64 7 Geletterdheid

65 Geletterdheid 7.1 Platform Geletterdheid Verduidelijking Doelgroep Doelstellingen Projectleider en contactpersoon Website Voor Vocvo is geletterdheid een van de speerpunten. Niet alleen besteden we er veel aandacht aan in ons ondersteuningsaanbod. We zijn ook verantwoordelijk voor de uitvoering en de opvolging van het Plan Geletterdheid. We stellen vast dat het er heel wat initiatieven worden genomen in verband met geletterdheid, maar dat het niet altijd even duidelijk is waar wie met welke vraag terecht kan. Met dit platform willen we een centraal toegangspunt organiseren dat op termijn het vertrekpunt moet worden voor iedereen die met een geletterdheidsvraag of -probleem geconfronteerd wordt. Leraren, centra en scholen, bedrijven, beleidsmedewerkers, de Vlaamse overheid, laaggeletterden, organisaties, een toegangspunt creëren waar iedereen die met een geletterdheidsvraag of -probleem zit, terecht kan voor een antwoord of een oplossing de realisaties van het Plan Geletterdheid en alle initiatieven in Vlaanderen op het gebied van geletterdheid samenbrengen en zichtbaar maken de geletterdheidsproblematiek beter in de aandacht brengen Caroline Gielens, Projectleider Plan Geletterdheid Verhogen: Het Platform Geletterdheid werd op 30 april 2014 gelanceerd. Surf naar 65

66 Geletterdheid 7.2 Toolbox Geletterdheid Verduidelijking Bedrijven worden vaak geconfronteerd met geletterdheidsproblemen op de werkvloer, al zijn ze zich daar niet altijd van bewust. Hoe werk je daar aan, de betrokken werknemers hebben vaak niet de tijd om zich tot een CBE te wenden en de CBE hebben veelal geen toegang tot de bedrijfsvloer. Daar willen we met dit ESF-project iets aan doen. Vanuit Vocvo sturen we een projectleider uit die in samenwerking met 4 centra voor basiseducatie en de sectoren geletterdheidsproblemen in een bedrijf in kaart brengen en vervolgens tools ontwikkelen of aanbieden om hieraan te verhelpen. Doelgroep Doelstellingen Projectleider en contactpersoon Website De tools en ondersteuningsmethodieken worden aangeboden op de projectwebsite. Het is de bedoeling om deze aanpak in de toekomst uit te breiden en te verankeren in de werking van de CBE. CBE s, bedrijven, sectoren een structurele samenwerkingsaanpak tot stand brengen tussen CBE, bedrijven en sectoren voor de aanpak van geletterdheidsproblemen op de werkvloer; een methodiek/ondersteuningstraject uitwerken voor de aanpak van geletterdheidsproblemen op de werkvloer; tools ontwikkelen en ter beschikking stellen van CBE en bedrijven om geletterdheidsproblemen op de werkvloer aan te pakken; handvatten aanreiken om een geletterdheidsbeleid voor een bedrijf uit te werken; bekijken wat we uit het project kunnen leren en gebruiken om iets gelijkaardigs te ontwikkelen voor scholen, CVO en andere organisaties. Eva Hüwels, Projectcoördinator ESF-project Toolbox Geletterdheid: Hou in de gaten voor meer informatie over de lancering van de website. 66

67 8 Informatie en publicaties

68 Informatie en publicaties De infotheek biedt gebruikers de mogelijkheid aan om zelf heel wat informatie op te zoeken, na te lezen en te downloaden. Je vindt er naast boeken en tijdschriften ook links naar publicaties, onderzoeken, artikels, lesmaterialen en nog veel meer. Ze hebben allemaal dit gemeenschappelijk: hun relevantie voor het volwassenenonderwijs. Daarnaast kan je met concrete vragen steeds bij een Vocvo-medewerker terecht. 8.1 Publicaties Op de website van Vocvo vind je onder andere: nieuwsberichten, het aanbod van centrumondersteuning, leerplannen en opleidingsprofielen, publicaties, materiaal dat we uitgeven Wablieft-boeken en het didactisch materiaal om met traaglezende volwassenen te werken, contactgegevens van alle medewerkers. Onze tweewekelijkse nieuwsbrief verspreiden we digitaal. In de nieuwsbrief vind je actuele informatie over wat er reilt en zeilt in de sector van het volwassenenonderwijs (o.a. vormingen, decreetswijzigingen, uitvoeringsbesluiten, ). Wil je de nieuwsbrief graag in je mailbox ontvangen? Mail dan naar Wil je nieuws over je eigen centrum met andere centra delen? Of wil je een vacature op onze website plaatsen? Stuur dan een mail naar Glen Fobelets: 68

69 Informatie en publicaties 8.2 Infotheek Vanaf volgend schooljaar starten we met een professionele online infotheekdatabank. Om de infotheek uit te bouwen, werken we samen met CIPAL en de Universiteit Antwerpen in het project Brocade Library Services. In de infotheek ligt de focus op digitale informatieverspreiding, reservaties, uitleen en literatuurlijsten. Zo willen we onze dienstverlening aan het volwassenenonderwijs verder optimaliseren. Contact Je kan onze infotheekverantwoordelijke Ludwine Liefooghe bereiken via of op het nummer Decretale stuurgroep volwassenenonderwijs Op de website van de stuurgroep volwassenenonderwijs vind je informatie terug van de verschillende projectgroepen: Curriculumontwikkeling EVC Geletterdheid Onderwijs aan gedetineerden Visie- en conceptontwikkeling E-leren Werkgroepen 8.4 Vraaggestuurd aanbod: databank met experts In het volwassenenonderwijs (en ook daarbuiten) is er een enorme behoefte aan ondersteuning en professionalisering. De afgelopen jaren is er al heel wat vooruitgang geboekt doordat de overheid extra middelen voorzag specifiek voor het 69

70 Informatie en publicaties volwassenenonderwijs en ook voor projecten die van belang zijn voor de verschillende beleidsdomeinen. Die middelen zijn echter niet toereikend om alles zelf te kunnen doen. Samenwerken en slimmer werken door concepten naar voor te schuiven die het effect en het bereik van de ondersteuning vergroten, zijn dan ook aan de orde van de dag. Een expertenpool is daar een voorbeeld van. Vanaf juni 2014 is de tool voor onze databank klaar en starten we met het vullen ervan. De databank is actueel en de kwaliteit van de opgenomen experts en van de dienstverlening wordt permanent bewaakt. We maken hiervoor gebruik van een online applicatie. De expertenpool volwassenenonderwijs wordt in de Vocvo-infotheekdatabank en Brocade Library Services geïntegreerd. Contact Potentiële klanten krijgen vrij toegang tot het publieke gedeelte van de databank. Voor advies en meer informatie kan je terecht bij je pedagogische begeleidingsdienst en de beheerder. Je kan onze infotheekverantwoordelijke Ludwine Liefooghe bereiken via of op het nummer Wablieft Werkvormen bij Wablieft-krant in downloadbare handleiding De Wablieft-krant en de Kleine Wablieft zijn schitterend lesmateriaal om in de klas mee te werken. Daarom ontwikkelde Wablieft een handleiding vol prikkelende werkvormen, op maat van de CVO's en CBE's. De handleiding kan je downloaden via volgende link: Wablieft-krant De wekelijkse Wablieft-krant ligt elke woensdag bij onze lezers. In 12 bladzijden krijgen onze lezers duidelijke artikels over het nieuws uit binnen- en buitenland. We trakteren onze lezers ook op leuke weetjes, een pittige blog, een kruiswoordraadsel en nog veel meer. De Wablieft-krant is interessant lesmateriaal in modules NT1, NT2, MO, 70

NT2-docent, man/vrouw met missie

NT2-docent, man/vrouw met missie NT2docent, man/vrouw met missie Resultaten van de bevraging bij NT2docenten Door Lies Houben, CTOmedewerker Brede evaluatie, differentiatie, behoeftegericht werken, De NT2docent wordt geconfronteerd met

Nadere informatie

Aanbod begeleiding volwassenenonderwijs Vocvo. Trajectbegeleiding. Schooljaar 2011-2012

Aanbod begeleiding volwassenenonderwijs Vocvo. Trajectbegeleiding. Schooljaar 2011-2012 Aanbod begeleiding volwassenenonderwijs Vocvo Trajectbegeleiding Schooljaar 2011-2012 Inhoud 1 Trajectbegeleiding 3 1.1 Integrale kwaliteitszorg (IKZ) en onderwijsvernieuwing 3 1.1.1 Trajectbegeleiding

Nadere informatie

Gedifferentieerde leertrajecten

Gedifferentieerde leertrajecten Studiedag: Het volwassenenonderwijs en levenslang leren: een krachtige synergie VERSLAG WORKSHOP PCA / 4 februari 2015 Gedifferentieerde leertrajecten Dit verslag is een beknopte weergave van de gevoerde

Nadere informatie

De G-coach. Geïntegreerde geletterdheidstraining in beroepsopleidingen. Brussel, 23 oktober 2009. dept. WSE

De G-coach. Geïntegreerde geletterdheidstraining in beroepsopleidingen. Brussel, 23 oktober 2009. dept. WSE De Geïntegreerde geletterdheidstraining in beroepsopleidingen Brussel, 23 oktober 2009 dept. WSE Onderzoek i.o. MVG, Dept. WSE en ikv. Plan Geletterdheid Verhogen Literatuur- en praktijkonderzoek Didactisch

Nadere informatie

Stappenplan voor Brede Schoolcoördinatoren Het proces van een Brede School: van evaluatie tot afsprakenkader & actieplan

Stappenplan voor Brede Schoolcoördinatoren Het proces van een Brede School: van evaluatie tot afsprakenkader & actieplan Stappenplan voor Brede Schoolcoördinatoren Het proces van een Brede School: van evaluatie tot afsprakenkader & actieplan Van evaluatie Evaluatie op actieniveau Wanneer? Heel het jaar door, op de momenten

Nadere informatie

Aanbod begeleiding volwassenenonderwijs Vocvo. Deskundigheidsbevordering. Schooljaar 2011-2012

Aanbod begeleiding volwassenenonderwijs Vocvo. Deskundigheidsbevordering. Schooljaar 2011-2012 Aanbod begeleiding volwassenenonderwijs Vocvo Deskundigheidsbevordering Schooljaar 2011-2012 Inhoud 1 Deskundigheidsbevordering 3 1.1 Meerdaagse opleidingen 3 1.1.1 Opleiding voor (nieuwe) IKZ-coördinatoren

Nadere informatie

Onthaalbureau Inburgering Limburg vzw. Presentatie voor ERSV (18/12/2012) AI in het Onthaalbureau

Onthaalbureau Inburgering Limburg vzw. Presentatie voor ERSV (18/12/2012) AI in het Onthaalbureau Onthaalbureau Inburgering Limburg vzw Presentatie voor ERSV (18/12/2012) AI in het Onthaalbureau Inhoud 1. Wat doet Onthaalbureau Inburgering Limburg? 2. VuurWerkt als methode voor perspectiefbepaling

Nadere informatie

Tussen de Vlaamse Regering, vertegenwoordigd door de heer Frank Vandenbroucke, Vlaamse minister van Onderwijs en Vorming,

Tussen de Vlaamse Regering, vertegenwoordigd door de heer Frank Vandenbroucke, Vlaamse minister van Onderwijs en Vorming, SAMENWERKINGSOVEREENKOMST TUSSEN DE VLAAMSE REGERING, DE PEDAGOGISCHE BEGELEIDINGSDIENSTEN EN HET VLAAMS ONDERSTEUNINGSCENTRUM VOOR HET VOLWASSENENONDERWIJS Tussen de Vlaamse Regering, vertegenwoordigd

Nadere informatie

Hoofdstuk I - Algemene bepalingen

Hoofdstuk I - Algemene bepalingen SAMENWERKINGSOVEREENKOMST TUSSEN DE VLAAMSE REGERING EN HET VLAAMS ONDERSTEUNINGSCENTRUM VOOR HET VOLWASSENENONDERWIJS Tussen de Vlaamse Regering, vertegenwoordigd door de heer Frank Vandenbroucke, Vlaamse

Nadere informatie

1. Bepalen van de prioriteiten

1. Bepalen van de prioriteiten 1 1. Bepalen van de prioriteiten Bij het bepalen van prioriteiten heeft men aandacht voor: bevestigen en borgen van wat goed gebleken is (= behoud-punten); verbetering van de vastgestelde werkpunten (=

Nadere informatie

PIAAC daagt het Plan Geletterdheid uit! Workshop Studiedag PIAAC 20 maart 2014

PIAAC daagt het Plan Geletterdheid uit! Workshop Studiedag PIAAC 20 maart 2014 PIAAC daagt het Plan Geletterdheid uit! Workshop Studiedag PIAAC 20 maart 2014 Welkom Wie zijn de experten te gast? Wie zijn wij? Wat gaan we doen in deze workshop? 1. Presentatie: verwezenlijkingen en

Nadere informatie

Competentieprofiel voor coaches

Competentieprofiel voor coaches Competentieprofiel voor coaches I. Visie op coaching Kwaliteit in coaching wordt in hoge mate bepaald door de bijdrage die de coach biedt aan: 1. Het leerproces van de klant in relatie tot diens werkcontext.

Nadere informatie

Managers en REC-vorming ----- GEEN VOORUITGANG ZONDER VOORTREKKERS

Managers en REC-vorming ----- GEEN VOORUITGANG ZONDER VOORTREKKERS @ ----- Managers en REC-vorming ----- AB ZONDER VOORTREKKERS GEEN VOORUITGANG De wereld van de REC-vorming is volop beweging. In 1995 werden de eerste voorstellen gedaan en binnenkort moeten 350 scholen

Nadere informatie

Hoe kan u strategie implementeren en tot leven brengen in uw organisatie?

Hoe kan u strategie implementeren en tot leven brengen in uw organisatie? Hoe kan u strategie implementeren en tot leven brengen in uw organisatie? De externe omgeving wordt voor meer en meer organisaties een onzekere factor. Het is een complexe oefening voor directieteams om

Nadere informatie

OPLEIDING LEIDINGGEVEN IN DE KINDEROPVANG. Een opleiding om hoger op te komen

OPLEIDING LEIDINGGEVEN IN DE KINDEROPVANG. Een opleiding om hoger op te komen OPLEIDING LEIDINGGEVEN IN DE KINDEROPVANG 2012 Een opleiding om hoger op te komen 1 OPLEIDING 2012 Ervaring: De training heeft me sterker gemaakt in mijn rol als leidinggevende. Ik heb mijn beleid en doelen

Nadere informatie

GEZOND WERKEN INDIGO BRABANT. Training en ondersteuning in mentaal fit werken

GEZOND WERKEN INDIGO BRABANT. Training en ondersteuning in mentaal fit werken GEZOND WERKEN INDIGO BRABANT Training en ondersteuning in mentaal fit werken 2 Gezond Werken Gezonde werknemers gaan met plezier naar het werk. Ze zijn geestelijk fit en blijven fit. Gezonde werkdruk biedt

Nadere informatie

Competentiemanagement bij de federale overheid

Competentiemanagement bij de federale overheid Competentiemanagement bij de federale overheid Competentieprofielen Basis Leidinggevend A4 December 2009 LEIDINGGEVEND A4 1/ BASISPROFIEL Tabel informatie begrijpen taken Taken uitvoeren Leidinggevend

Nadere informatie

De doelstellingen van directie en personeel worden expliciet omschreven in een beleidsplan en worden jaarlijks beoordeeld door de directie.

De doelstellingen van directie en personeel worden expliciet omschreven in een beleidsplan en worden jaarlijks beoordeeld door de directie. FUNCTIE: Directeur POC AFKORTING: DIR AFDELING: Management 1. DOELSTELLINGEN INSTELLING De doelstellingen staan omschreven in het beleidsplan POC. Vermits de directie de eindverantwoordelijkheid heeft

Nadere informatie

Trainingen en workshops voor praktijkopleiders en leidinggevenden. Jouw talent, onze ambitie!

Trainingen en workshops voor praktijkopleiders en leidinggevenden. Jouw talent, onze ambitie! Trainingen en workshops voor praktijkopleiders en leidinggevenden Jouw talent, onze ambitie! Je vindt het belangrijk om te blijven investeren in je eigen ontwikkeling. Zeker als je nieuwe vaardigheden

Nadere informatie

1 Basiscompetenties voor de leraar secundair onderwijs

1 Basiscompetenties voor de leraar secundair onderwijs 1 Basiscompetenties voor de leraar secundair onderwijs Het Vlaams parlement legde de basiscompetenties die nagestreefd en gerealiseerd moeten worden tijdens de opleiding vast. Basiscompetenties zijn een

Nadere informatie

Inspirerend Management. in de zorg. Een modulaire aanpak gericht op de ontwikkeling van nieuw leiderschap

Inspirerend Management. in de zorg. Een modulaire aanpak gericht op de ontwikkeling van nieuw leiderschap Inspirerend Management Development in de zorg Een modulaire aanpak gericht op de ontwikkeling van nieuw leiderschap Behoefte aan effectief leiderschap Vergroting van de invloed van de politiek en zorgverzekeraars

Nadere informatie

12 scenario s. van warme overdracht

12 scenario s. van warme overdracht 12 scenario s van warme overdracht Scenario s van warme overdracht tussen centra voor volwassenenonderwijs CVO - centra voor basiseducatie CB Voor mensen met minder geletterdheidsvaardigheden is het niet

Nadere informatie

Checklist afsprakenkader en actieplan Brede School in Brussel

Checklist afsprakenkader en actieplan Brede School in Brussel Checklist afsprakenkader en actieplan Brede School in Brussel De 'Checklist voor afsprakenkader en actieplan Brede School is een instrument om Brede Schoolcoördinatoren en hun partners te ondersteunen

Nadere informatie

ECTS-fiche. 1. Identificatie. Module. Lestijden 60

ECTS-fiche. 1. Identificatie. Module. Lestijden 60 ECTS-fiche 1. Identificatie Opleiding Marketing Module Management & Organisatie Code C2 Lestijden 60 Studiepunten n.v.t. Ingeschatte totale studiebelasting (in uren) 1 Mogelijkheid tot JA aanvragen vrijstelling

Nadere informatie

Handleiding bij het opstellen van een Persoonlijk ontwikkelingsplan (POP)

Handleiding bij het opstellen van een Persoonlijk ontwikkelingsplan (POP) Handleiding bij het opstellen van een Persoonlijk ontwikkelingsplan (POP) In de voorbereiding op het Pop gesprek stelt de medewerker een persoonlijk ontwikkelingsplan op. Hierbij maakt de medewerker gebruik

Nadere informatie

Technisch adviseur coördinator volwassenenonderwijs

Technisch adviseur coördinator volwassenenonderwijs Technisch adviseur coördinator volwassenenonderwijs Tijdelijke job (niet via uitzendkantoren) Functieomschrijving Coördineren en opvolgen van alle activiteiten met betrekking tot materiële en agogische

Nadere informatie

Aanbod begeleiding volwassenenonderwijs Vocvo. Algemeen vormingsaanbod. Schooljaar 2011-2012

Aanbod begeleiding volwassenenonderwijs Vocvo. Algemeen vormingsaanbod. Schooljaar 2011-2012 Aanbod begeleiding volwassenenonderwijs Vocvo Algemeen vormingsaanbod Schooljaar 2011-2012 Inhoud 1 Algemeen vormingsaanbod 3 1.1 Intervisie leidinggevenden 3 1.2 Duidelijk schrijven voor het web 5 1.3

Nadere informatie

Didactische werkvormen in het hoger onderwijs. Sandra Heleyn, Isabelle Claeys, Ann Verdonck

Didactische werkvormen in het hoger onderwijs. Sandra Heleyn, Isabelle Claeys, Ann Verdonck Didactische werkvormen in het hoger onderwijs Sandra Heleyn, Isabelle Claeys, Ann Verdonck HoGent, een mix van werkvormen Uitgangspunten: Elk talent telt>>maatwerk gezien diversiteit in instroom Vraag

Nadere informatie

Ontwikkeling. Opleiding Persoonlijke Ontwikkeling

Ontwikkeling. Opleiding Persoonlijke Ontwikkeling Ontwikkeling Opleiding Persoonlijke Ontwikkeling Opleiding Persoonlijke Ontwikkeling Waarom? Ik heb het idee dat ik wel eens tekortschiet als het erom gaat anderen duidelijk te maken wat ik bedoel. Ik

Nadere informatie

Competentieprofiel. Maatschappelijk werker

Competentieprofiel. Maatschappelijk werker Competentieprofiel maatschappelijk werker OCMW 1. Functie Functienaam Afdeling Dienst Functionele loopbaan Maatschappelijk werker Sociale zaken Sociale dienst B1-B3 2. Context Het OCMW garandeert aan elke

Nadere informatie

Dossier Mediacoach 2015

Dossier Mediacoach 2015 Dossier Mediacoach 2015 Mediacoach is een opleiding voor professionelen die werken met jongeren en/of volwassenen en die mediawijsheid willen integreren in hun eigen beroepspraktijk. Mediawijsheid is onontbeerlijk

Nadere informatie

Competentiemanagement bij de federale overheid

Competentiemanagement bij de federale overheid Competentiemanagement bij de federale overheid Competentieprofielen Basis Leidinggevend D December 2009 LEIDINGGEVEND D 1/ BASISPROFIEL Tabel informatie begrijpen taken Taken uitvoeren Leidinggevend D

Nadere informatie

FIT-traject onderwijsvernieuwing met ICT en sociale media. draagvlak inspiratie motivatie vernieuwing 21st century skills borging

FIT-traject onderwijsvernieuwing met ICT en sociale media. draagvlak inspiratie motivatie vernieuwing 21st century skills borging FIT-traject onderwijsvernieuwing met ICT en sociale media draagvlak inspiratie motivatie vernieuwing 21st century skills borging Via het Klavertje 4 Model zet u sociale media en ICT breed in Didactische

Nadere informatie

Aanbod Persoonlijke Vaardigheden

Aanbod Persoonlijke Vaardigheden Aanbod Persoonlijke Vaardigheden Naast de huidige in-house trainingen is er ook op individuele basis een aanbod van trainingen waaraan oio-medewerkers kunnen deelnemen. Deze trainingen zijn gericht op

Nadere informatie

Flyer Intervisie. Intervisie is vooral taakgericht en resultaatgericht werken met collega s ter optimalisering van de werkzaamheden van alledag.

Flyer Intervisie. Intervisie is vooral taakgericht en resultaatgericht werken met collega s ter optimalisering van de werkzaamheden van alledag. Flyer - Intervisie Wat is intervisie? Intervisie is vooral taakgericht en resultaatgericht werken met collega s ter optimalisering van de werkzaamheden van alledag. De volgende omschrijving van intervisie

Nadere informatie

Toll-net: samenwerken aan e-leren en gecombineerd leren voor volwassenen

Toll-net: samenwerken aan e-leren en gecombineerd leren voor volwassenen AFSTANDSLEREN EN ICT GECOMBINEERD ONDERWIJS 4 1 Toll-net: samenwerken aan e-leren en gecombineerd leren voor volwassenen Steven De Pauw Coördinator Toll-net Steven Verjans Universitair docent Open Universiteit

Nadere informatie

Deze leidraad helpt om het gesprek in team aan te gaan rond kwaliteit, vooraleer je de sjablonen in de digitale leermodules invult.

Deze leidraad helpt om het gesprek in team aan te gaan rond kwaliteit, vooraleer je de sjablonen in de digitale leermodules invult. Deel 2 Kwaliteitsbeleid Deze leidraad is gebaseerd op de digitale leermodules van Kind & Gezin. Die modules zijn bedoeld om de verschillende onderdelen van het kwaliteitshandboek uit te werken. Die modules

Nadere informatie

COMMUNICEREN VANUIT JE KERN

COMMUNICEREN VANUIT JE KERN COMMUNICEREN VANUIT JE KERN Wil je duurzaam doelen bereiken? Zorg dan voor verbonden medewerkers! Afgestemde medewerkers zijn een belangrijke aanjager voor het realiseren van samenwerking en innovatie

Nadere informatie

Scholingsplan 2012-2013. Samen in ontwikkeling

Scholingsplan 2012-2013. Samen in ontwikkeling Scholingsplan 2012-2013 Samen in ontwikkeling Inhoudsopgave Inleiding 3 Pijlers 4 Kader 5 Deskundigheidsbevordering 2012-2013 6 Beschrijvingen van de scholingen 7 Aanmelden voor externe scholingen 9 Inleiding

Nadere informatie

Functiebeschrijving: Deskundige (m/v)

Functiebeschrijving: Deskundige (m/v) Functiebeschrijving: Deskundige (m/v) Graad Deskundige (m/v) Functietitel Bedrijfseconomisch Deskundige (m/v) Doelstelling van de functie Als bedrijfseconomisch deskundige geeft u mee dagelijkse leiding

Nadere informatie

Hoe motivatie werkt en draagvlak groeit

Hoe motivatie werkt en draagvlak groeit Hoe motivatie werkt en draagvlak groeit Toelichting Hierbij een compilatie van diverse artikelen over motivatie, draagvlak en verandertrajecten voor de interne coördinator cultuureducatie ICC. 1 Hoe werkt

Nadere informatie

Teamkompas voor Zelfsturing

Teamkompas voor Zelfsturing Teamkompas voor Zelfsturing Wat is het teamkompas: Met dit instrument kun je inzicht krijgen in de ontwikkeling van je team als het gaat om effectief samenwerken: Waar staan wij als team? Hoe werken wij

Nadere informatie

ONDERWIJSONTWIKKELING - ACTIVERENDE DIDACTIEK

ONDERWIJSONTWIKKELING - ACTIVERENDE DIDACTIEK ONDERWIJSONTWIKKELING - ACTIVERENDE DIDACTIEK Iedereen heeft er de mond van vol: Het beste uit de leerling halen Recht doen aan verschillen van leerlingen Naast kennis en vaardigheden, aandacht voor het

Nadere informatie

Het huidige jaarplan van de Delta (BRIN 19 ML) is mede gebaseerd op het strategisch beleidsplan 2013-2018 van stichting Proo.

Het huidige jaarplan van de Delta (BRIN 19 ML) is mede gebaseerd op het strategisch beleidsplan 2013-2018 van stichting Proo. Jaarplan 2015-2016 OBS de Delta VOORWOORD Omdat elk kind telt en groeit met plezier ; dat is de titel van het strategisch beleidsplan 2013-2018 van onze Stichting Proo. Met die titel dagen wij onszelf

Nadere informatie

Dit document legt de procedure en de criteria vast om te komen tot dit advies.

Dit document legt de procedure en de criteria vast om te komen tot dit advies. Raad levenslang en levensbreed leren RHE / 20 september 2011 RLLL-RLLL-BSL-001 RLLL-RLLL-ADV-002Bijl29 Procedure en criteria voor de beoordeling van opleidingsprofielen in het volwassenenonderwijs 1 Situering

Nadere informatie

Opleiding Professioneel en inspirerend trainen Post-HBO registeropleiding tot trainer communicatieve en managementvaardigheden

Opleiding Professioneel en inspirerend trainen Post-HBO registeropleiding tot trainer communicatieve en managementvaardigheden Opleiding Professioneel en inspirerend trainen Post-HBO registeropleiding tot trainer communicatieve en managementvaardigheden Persoonlijk leiderschap en trainersvakmanschap Zoek je een gedegen opleiding

Nadere informatie

Pas op: instrumenten!!

Pas op: instrumenten!! DE TOOLBOX VAN COMPETENTIEONTWIKKELING 2009 Dirk Vandecruys itineris bvba Hogedries 29 3990 PEER Tel.: 0497/441.365 1 Voor mens en organisatie Pas op: instrumenten!! Veiligheidswaarschuwing (lezen voor

Nadere informatie

Inhoud. 1. Het wat en hoe van een beleidsplan 2. De voorbereidingen voor het schrijven van een beleidsplan 3. Het opstellen van een beleidsplan

Inhoud. 1. Het wat en hoe van een beleidsplan 2. De voorbereidingen voor het schrijven van een beleidsplan 3. Het opstellen van een beleidsplan Verwachtingen? Inhoud 1. Het wat en hoe van een beleidsplan 2. De voorbereidingen voor het schrijven van een beleidsplan 3. Het opstellen van een beleidsplan Goed om weten Niet elke club kan / wil evenveel

Nadere informatie

De G-coach. Geïntegreerde geletterdheidstraining in beroepsopleidingen. Leuven, 29 november 2010. matthias.vienne@vsko.be. dept.

De G-coach. Geïntegreerde geletterdheidstraining in beroepsopleidingen. Leuven, 29 november 2010. matthias.vienne@vsko.be. dept. De Geïntegreerde geletterdheidstraining in beroepsopleidingen Leuven, 29 november 2010 matthias.vienne@vsko.be dept. WSE Onderzoek i.o. MVG, Dept. WSE en ikv. Plan Geletterdheid Verhogen Literatuur en

Nadere informatie

DISCO : Algemene handleiding

DISCO : Algemene handleiding DISCO : Algemene handleiding DISCO het Screeningsinstrument Diversiteit en Onderwijs m.b.t. omgaan met diversiteit biedt enerzijds handvatten om maatregelen en acties die reeds genomen werden in kader

Nadere informatie

VAKGROEP. Schooljaar 2014-2015, 2015-2016, 2016-2017

VAKGROEP. Schooljaar 2014-2015, 2015-2016, 2016-2017 VAKGROEP. Schooljaar 2014-2015, 2015-2016, 2016-2017 SAMENSTELLING VAN DE VAKGROEP KEUZE WERKPUNTEN BESLISSINGEN VAN DE VAKGROEP PLANNING VERGADERINGEN 2014-2015 PLANNING VERGADERINGEN 2015-2016 PLANNING

Nadere informatie

ASSERTIVITEIT. beter communiceren vanuit jezelf

ASSERTIVITEIT. beter communiceren vanuit jezelf ASSERTIVITEIT beter communiceren vanuit jezelf Een training van COMMUNICERENENZO Mensen zijn belangrijk. Resultaten ook Mensen zijn belangrijk en waardevol. Resultaten worden behaald dankzij mensen. Zij

Nadere informatie

Opleidingsprogramma DoenDenken

Opleidingsprogramma DoenDenken 15-10-2015 Opleidingsprogramma DoenDenken Inleiding Het opleidingsprogramma DoenDenken is gericht op medewerkers die leren en innoveren in hun organisatie belangrijk vinden en zich daar zelf actief voor

Nadere informatie

ProfS: doelenbevraging

ProfS: doelenbevraging ProfS: doelenbevraging Jaar: Diocees: We bevragen van elk van onderstaande deelgebieden telkens Heeft de ProfS opleiding jou ondersteund in het ontwikkelen van de nodige competenties om als directeur de

Nadere informatie

Wat willen we in Pegode VZW bereiken?

Wat willen we in Pegode VZW bereiken? Niel, 15 november 2012 Wat willen we in Pegode VZW bereiken? Doelstelling Pegode VZW zoals vermeld in de statuten: De vereniging heeft als doel, met uitsluiting van elk winstoogmerk, de maatschappelijke

Nadere informatie

Advies over de keuzemodule 'armoede en sociale uitsluiting' in enkele opleidingsprofielen basiseducatie

Advies over de keuzemodule 'armoede en sociale uitsluiting' in enkele opleidingsprofielen basiseducatie Raad Levenslang en Levensbreed Leren 24 februari 2015 RLLL-RLLL-ADV-1415-003 Advies over de keuzemodule 'armoede en sociale uitsluiting' in enkele opleidingsprofielen basiseducatie Vlaamse Onderwijsraad

Nadere informatie

De cursist moet geen opleidingsonderdelen afgewerkt hebben of gelijktijdig volgen.

De cursist moet geen opleidingsonderdelen afgewerkt hebben of gelijktijdig volgen. Specifieke lerarenopleiding ECTS-fiches ECTS-fiche opleidingsonderdeel: COMMUNICATIEVAARDIGHEID Code: 10368 Academiejaar: 2015-2016 Aantal studiepunten: 3 Studietijd: 75 à 90 uur Deliberatie: mogelijk

Nadere informatie

Competentiemanagement bij de federale overheid

Competentiemanagement bij de federale overheid Competentiemanagement bij de federale overheid Competentieprofielen Basis Leidinggevend A1 December 2009 LEIDINGGEVEND A1 1/ BASISPROFIEL Tabel informatie begrijpen taken Taken uitvoeren Leidinggevend

Nadere informatie

Competenties en bekwaamheden van een Daltonleerkracht

Competenties en bekwaamheden van een Daltonleerkracht Naam: School: Daltoncursus voor leerkrachten Competenties en bekwaamheden van een Daltonleerkracht Inleiding: De verantwoordelijkheden van de leerkracht zijn samen te vatten door vier beroepsrollen te

Nadere informatie

Concreet aan de slag: checklist strategisch vto-beleidsplan

Concreet aan de slag: checklist strategisch vto-beleidsplan Concreet aan de slag: checklist strategisch vto-beleidsplan De weg is belangrijker dan de wegwijzer Tussen de wil om het huidige vormingsbeleid meer af te stemmen op de uitdagingen inzake toenemende kwaliteitseisen

Nadere informatie

www.ludenstraining.nl Trainingen voor Young Professionals

www.ludenstraining.nl Trainingen voor Young Professionals www.ludenstraining.nl Trainingen voor Young Professionals Rendement van talent Porties VAN GOED NAAR Ludens Talentontwikkeling is een jong trainingsbureau met veel ervaring. Wij zijn gespecialiseerd in

Nadere informatie

Versterking van LOB in de doorlopende leerlijn vmbo-mbo

Versterking van LOB in de doorlopende leerlijn vmbo-mbo Stimuleringsproject LOB in het mbo Versterking van LOB in de doorlopende leerlijn vmbo-mbo Visie ontwikkelen in regionale inspiratiebijeenkomsten Wat verstaan we eigenlijk onder loopbaanoriëntatie en -begeleiding

Nadere informatie

Visie. Kopschuif Een frisse kijk op professionalisering. Internationalisering. Kopschuif Arteveldehogeschool 14/05/2013. Soorten veranderingen

Visie. Kopschuif Een frisse kijk op professionalisering. Internationalisering. Kopschuif Arteveldehogeschool 14/05/2013. Soorten veranderingen Een frisse kijk op professionalisering Visie Internationalisering Comenius Individueel of collectief? Individueel = collectief Professionalisering Individueel collectief POP functioneringsgesprekken Oranisatiedoelen

Nadere informatie

STERK IN JE WERK. Het leer- en ontwikkeltraject dat zorgt voor energieke medewerkers in een eigentijdse organisatiecultuur

STERK IN JE WERK. Het leer- en ontwikkeltraject dat zorgt voor energieke medewerkers in een eigentijdse organisatiecultuur STERK IN JE WERK Het leer- en ontwikkeltraject dat zorgt voor energieke medewerkers in een eigentijdse organisatiecultuur ONLINE ONDERSTEUNING Wij adviseren organisaties om Sterk in je Werk te laten ondersteunen

Nadere informatie

Onderzoekscompetenties. Schooljaar 2015-2016. GO! atheneum Campus Kompas Noordlaan 10 9230 Wetteren 09 365 60 60

Onderzoekscompetenties. Schooljaar 2015-2016. GO! atheneum Campus Kompas Noordlaan 10 9230 Wetteren 09 365 60 60 GO! atheneum Campus Kompas Noordlaan 10 9230 Wetteren 09 365 60 60 Schooljaar 2015-2016 E-mail: ka.wetteren@g-o.be atheneum@campuskompas.be Website: www.campuskompas.be/atheneum Scholengroep Schelde Dender

Nadere informatie

Op de agenda. VIVO vzw. Het persoonlijk ontwikkelingsplan: een instrument binnen een kwalitatief VTO -beleid

Op de agenda. VIVO vzw. Het persoonlijk ontwikkelingsplan: een instrument binnen een kwalitatief VTO -beleid Het persoonlijk ontwikkelingsplan: een instrument binnen een kwalitatief VTO -beleid Aline Schelfaut Miranda Vermeiren 22 mei 2013 Op de agenda Intro Kwalitatief leer- en opleidingsbeleid Het persoonlijk

Nadere informatie

BASISOPLEIDING VOOR MOBILITEITSCOÖRDINATOREN INHOUD VAN DE OPLEIDING

BASISOPLEIDING VOOR MOBILITEITSCOÖRDINATOREN INHOUD VAN DE OPLEIDING BASISOPLEIDING VOOR MOBILITEITSCOÖRDINATOREN INHOUD VAN DE OPLEIDING Module 1 Mobiliteitsmanagement en verkeersveiligheid in alle facetten In module 1 wordt het verband gelegd tussen mobiliteitsmanagement

Nadere informatie

Hoofdstuk 1. Hoe vind ik mijn weg in de map 'Leerzorg'? Handleiding

Hoofdstuk 1. Hoe vind ik mijn weg in de map 'Leerzorg'? Handleiding Hoofdstuk Hoe vind ik mijn weg in de map 'Leerzorg'? Handleiding 5 . Hoe vind ik mijn weg in de map Leerzorg - Handleiding HOE BEGIN JE ER AAN? Kennis maken met de map Werk bij voorkeur in een team: leerkrachten,

Nadere informatie

Functieprofiel: Adviseur Functiecode: 0303

Functieprofiel: Adviseur Functiecode: 0303 Functieprofiel: Adviseur Functiecode: 0303 Doel (Mede)zorgdragen voor de vormgeving en door het geven van adviezen bijdragen aan de uitvoering van het beleid binnen de Hogeschool Utrecht kaders en de ter

Nadere informatie

EFFECTIEF LEIDINGGEVEN. Een gave of een vak?

EFFECTIEF LEIDINGGEVEN. Een gave of een vak? EFFECTIEF LEIDINGGEVEN Een gave of een vak? Een training van COMMUNICERENENZO Mensen zijn belangrijk. Resultaten ook Mensen zijn belangrijk en waardevol. Resultaten worden behaald dankzij mensen. Zij voegen

Nadere informatie

AANKONDIGING NASCHOLING. 13 maart 2008. Hoogbegaafden: kwetsbare vogels in het secundair onderwijs

AANKONDIGING NASCHOLING. 13 maart 2008. Hoogbegaafden: kwetsbare vogels in het secundair onderwijs AANKONDIGING NASCHOLING 13 maart 2008 Hoogbegaafden: kwetsbare vogels in het secundair onderwijs Doelstellingen Aan het einde van deze dag hebben deelnemers zicht op de behoefte aan zorg van hoogbegaafden

Nadere informatie

Leeftijdbewust personeelsbeleid Ingrediënten voor een plan van aanpak

Leeftijdbewust personeelsbeleid Ingrediënten voor een plan van aanpak Leeftijdbewust personeelsbeleid Ingrediënten voor een plan van aanpak Inhoud Inleiding 3 Stap 1 De noodzaak vaststellen 4 Stap 2 De business case 5 Stap 3 Probleemverdieping 6 Stap 4 Actieplan 8 Stap 5

Nadere informatie

Dienstenbeschrijving communicatieve vaardigheden

Dienstenbeschrijving communicatieve vaardigheden Dienstenbeschrijving communicatieve vaardigheden Training-1 Training-2 Training-3 : Basistraining communicatieve vaardigheden : Communicatieve vaardigheden voor professionals : Hoe voer ik een intakegesprek

Nadere informatie

projectplan professionaliseringstraject Technisch College Velsen Samenwerkingsverband VO Zuid-Kennemerland 2014-2016

projectplan professionaliseringstraject Technisch College Velsen Samenwerkingsverband VO Zuid-Kennemerland 2014-2016 projectplan professionaliseringstraject Technisch College Velsen Samenwerkingsverband VO Zuid-Kennemerland 2014-2016 Doelstellingen professionaliseringstraject Het SWV heeft als doelstellingen voor het

Nadere informatie

Voorbeelden compententieprofiel mentor

Voorbeelden compententieprofiel mentor BIJLAGE 1 Voorbeelden compententieprofiel mentor Voorbeeld 1 Meetindicator voor competenties en gedragingen van een mentor, opgesteld door Ryhove, beschutte werkplaats in Gent (PH= persoon met een handicap)

Nadere informatie

Opleiding Sterk. als Vakleerkracht

Opleiding Sterk. als Vakleerkracht Opleiding Sterk als Vakleerkracht HCO Bezoekadres: Zandvoortselaan 146, Den Haag Postadres: Postbus 53509, 2505 AM Den Haag Telefoon: 070 448 28 28 info@hco.nl www.hco.nl Samenstelling en tekst: HCO Inhoud

Nadere informatie

1. ICT in de Beleidsnota van de Vlaamse minister van Onderwijs en Vorming Frank Vandenbroucke

1. ICT in de Beleidsnota van de Vlaamse minister van Onderwijs en Vorming Frank Vandenbroucke Commentaar bij 1. ICT in de Beleidsnota van de Vlaamse minister van Onderwijs en Vorming Frank Vandenbroucke 2. Onderwijs wordt internationaler De dertien doelstellingen van het doelstellingenrapport zijn

Nadere informatie

FiT. Mastering Financiality. In tien maanden tijd je circle of influence vergroten

FiT. Mastering Financiality. In tien maanden tijd je circle of influence vergroten FiT Mastering Financiality. In tien maanden tijd je circle of influence vergroten Vergroot je circle of influence Niemand kan de financiële gevolgen van strategische beslissingen beter inzichtelijk maken

Nadere informatie

FUNCTIEFAMILIE 1.3 Technisch specialist

FUNCTIEFAMILIE 1.3 Technisch specialist FUNCTIEFAMILIE 1.3 Technisch specialist Doel van de functiefamilie Vanuit de eigen technische specialisatie voorbereiden en opmaken van plannen, ontwerpen of studies en de uitvoering ervan opvolgen specialistische

Nadere informatie

GELIJKE ONDERWIJSKANSEN. OMGAAN MET DIVERSITEIT

GELIJKE ONDERWIJSKANSEN. OMGAAN MET DIVERSITEIT GELIJKE ONDERWIJSKANSEN. OMGAAN MET DIVERSITEIT Wat is diversiteit? Diversiteit betekent verscheidenheid. Mensen kunnen op heel veel vlakken van elkaar verschillen. Het is die veelheid die we in het begrip

Nadere informatie

Functiebeschrijving: Communicatieverantwoordelijke

Functiebeschrijving: Communicatieverantwoordelijke Functiebeschrijving: Communicatieverantwoordelijke Functiefamilie organisatie ondersteunende functies Voor akkoord Naam leidinggevende Datum + handtekening Naam functiehouder Datum + Handtekening 1. Context

Nadere informatie

Basiseducatie LEERGEBIED Maatschappijoriëntatie (MO)

Basiseducatie LEERGEBIED Maatschappijoriëntatie (MO) Basiseducatie LEERGEBIED Maatschappijoriëntatie () Opleiding Maatschappijoriëntatie - Mobiliteit 022 Opleidingsprofiel Volwassenenonderwijs: Basiseducatie Mobiliteit Versie 1.0 - BVR Pagina 1 van 14 Inhoud

Nadere informatie

Key success actors. De rol van middenmanagement bij strategische veranderingen. Onderzoek door Turner en de Rotterdam School of Management

Key success actors. De rol van middenmanagement bij strategische veranderingen. Onderzoek door Turner en de Rotterdam School of Management Key success actors De rol van middenmanagement bij strategische veranderingen Onderzoek door Turner en de Rotterdam School of Management 1 Key success actors De rol van middenmanagement bij strategische

Nadere informatie

Resonans geletterdheidsmodules

Resonans geletterdheidsmodules Resonans geletterdheidsmodules Provinciaal Onderwijs Vlaanderen 8 mei 2014 Inhoud 1. Wat 2. Ontwikkeling 3. Stand van zaken 4. Mogelijkheden en beperkingen 5. Organisatie 6. Vragenronde 7. Inhoudelijke

Nadere informatie

FUNCTIEFAMILIE 5.3 Projectmanagement

FUNCTIEFAMILIE 5.3 Projectmanagement Doel van de functiefamilie Leiden van projecten en/of deelprojecten de realisatie van de afgesproken projectdoelstellingen te garanderen. Context: In lijn met de overgekomen normen in termen van tijd,

Nadere informatie

Post HBO opleiding Jobcoach/Trajectbegeleider

Post HBO opleiding Jobcoach/Trajectbegeleider Post HBO opleiding Jobcoach/Trajectbegeleider Combo Emonomy Combo Emonomy heeft een lange historie en traditie in methodiekontwikkeling, onderzoek, opleiding, coaching en advies op het gebied van arbeidsontwikkeling,

Nadere informatie

KUNSTENBAD. Studiedag GO! 16 juni 2015 KUNSTENBAD BEELD EN DANS EN DRAMA EN MEDIA EN MUZIEK

KUNSTENBAD. Studiedag GO! 16 juni 2015 KUNSTENBAD BEELD EN DANS EN DRAMA EN MEDIA EN MUZIEK Studiedag GO! 16 juni 2015 IN DE PRAKTIJK inzetten van leerkrachten 1 hoofdleerkracht met vak-assistenten team van vakspecialisten 1 leerkracht geeft de 5 domeinen www.dekunstpiloten.be leerdoelen

Nadere informatie

Vakdidactiek: inleiding

Vakdidactiek: inleiding Vakdidactiek: inleiding Els Tanghe 1 1. Inleiding Een specialist in de wiskunde is niet noodzakelijk een goede leraar wiskunde. Een briljant violist is niet noodzakelijk een goede muziekleraar. Een meester-bakker

Nadere informatie

TRAINING. Training. Wanneer training? Soorten training Werkwijze maatwerk Waarom kiezen voor HRD Group? Interesse?

TRAINING. Training. Wanneer training? Soorten training Werkwijze maatwerk Waarom kiezen voor HRD Group? Interesse? Training Training Wanneer training? Soorten training Werkwijze maatwerk Waarom kiezen voor HRD Group? Interesse? Bent u geïnteresseerd in een training van HRD Group? Neem dan gerust contact met ons op.

Nadere informatie

Loopbaangesprekken in de praktijk

Loopbaangesprekken in de praktijk Loopbaangesprekken in de praktijk Martin Carels Stafmedewerker personeels- en kwaliteitsbeleid VZW De Triangel - Lovendegem Inhoud workshop Situering VZW De Triangel Concept werkbegeleiding Nuttige invalshoeken

Nadere informatie

Manager van nu... maar vooral van morgen

Manager van nu... maar vooral van morgen Manager van nu... maar vooral van morgen Leidinggeven met inhoud en in verbinding, met inspiratie, energie en plezier, en dat binnen je organisatie mogelijk maken Er kan zoveel meer Uitgaan van klanten,

Nadere informatie

SCHOOLPROJECT - KAAP Reglement voor secundaire scholen

SCHOOLPROJECT - KAAP Reglement voor secundaire scholen 1. Achtergrond en doelstelling van Kaap SCHOOLPROJECT - KAAP Reglement voor secundaire scholen Situering Doelstelling Missie Onderwijsbeleid Naast het algemene NT2-aanbod is er nood aan een aanbod op maat

Nadere informatie

Wanneer wordt veranderen een succes?

Wanneer wordt veranderen een succes? Wanneer wordt veranderen een succes? Inhoud 1. Iedereen 100% tevreden?...2 2. Hoe als manager een veranderingsproces optimaal ondersteunen?... 2 Inzicht in het veranderingsproces... 3 Een externe partner

Nadere informatie

Project gratis dyslexiesoftware. Els De Smet coördinator project

Project gratis dyslexiesoftware. Els De Smet coördinator project Project gratis dyslexiesoftware Els De Smet coördinator project Aandacht voor dyslexie in het onderwijsveld Scholen nemen extra maatregelen voor leerlingen met dyslexie Functioneel inzetten van dyslexiesoftware

Nadere informatie

Mogelijkheden tot differentiatie binnen de SLO voor (toekomstige) leraren die (willen) werken met laaggeschoolde volwassenen

Mogelijkheden tot differentiatie binnen de SLO voor (toekomstige) leraren die (willen) werken met laaggeschoolde volwassenen Mogelijkheden tot differentiatie binnen de SLO voor (toekomstige) leraren die (willen) werken met laaggeschoolde volwassenen Voorstelling resultaten ENW SoE 2008/7 Aanleiding/ Algemeen doel Aanleiding/

Nadere informatie

Europese projecten in de praktijk. Maandag 8 december, Provincie West-Vlaanderen

Europese projecten in de praktijk. Maandag 8 december, Provincie West-Vlaanderen Europese projecten in de praktijk Maandag 8 december, Provincie West-Vlaanderen Europese projecten in de praktijk Waarom een Europees project? Hoe begin je aan een Europees project? Hoe stel je de aanvraag

Nadere informatie

Training KED-Coach Basis

Training KED-Coach Basis Training KED-Coach Basis Nederland Onze Trainingen en Diensten Het team van KED-SENS heeft haar aanbod van trainingen en diensten overzichtelijk in kaart gebracht. Alle mensen zijn uniek en leren en ontwikkelen

Nadere informatie