Railtronics. Avionica : ontwerpen voor beschikbaarheid

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Railtronics. Avionica : ontwerpen voor beschikbaarheid"

Transcriptie

1 The next step Railtronics Avionica : ontwerpen voor beschikbaarheid 2015 ADSE B.V. 1

2 Falen van Railtronics Effect van falen De trein staat stil en de reiziger dus ook De infra raakt geblokkeerd: meer treinen staan stil De dienstregeling wordt verstoord: nog meer treinen staan stil Ongepland onderhoud verstoort planbaar onderhoud Een grotere reserve moet worden aangehouden 2

3 Stellingen Beschikbaarheid is een ontwerp parameter, een keus Techniek is het probleem niet, organiseren en financieren daarvan wel 3

4 Even voorstellen Aircraft Development en Systems Engineering (ADSE) Mobiliteit Ervaring in mobiliteit (transport en infrastructuur), luchtvaart en defensie Ontwikkeling complexe systemen in complexe omgevingen Luchtvaart Avionica en Cockpit ontwerp en certificatie Hoogst haalbare diploma van EASA (Design Organisation Approval en Quaified Entity) Defensie Ontrafelen, Ontwikkelen en Ontzorgen 4

5 Bekende problemen Vliegtuig Design nieuwe problemen DOA: EASA goedkeuring om zelfstandig modificaties aan vliegtuigen te ontwerpen en te certificeren ADSE Portfolio

6 Waar doet ADSE dat Our Customers Our Sites 6

7 Electronica in voertuigen Zowel in luchtvaart als in railvervoer voertuigbesturing door electronica en software. Programmeerbare systemen Hardware faalgedrag statistisch Software faalgedrag door ontwerpfout 7

8 Oorzaken van falen Fysische verschijnselen in hardware Inherent statistisch Voorspelbaar Electronisch gedrag verandert geleidelijk tot aan falen toe Thermische stress Herhaaldelijk schrijven naar een geheugencel Nuclear single event upsets / Multible Bit Upset Kosmische straling op grote hoogte, Golflengte ter grootte van geheugencel Software slijt niet maar.. heeft wel inherent foute code in zich 100% correcte code is heel zeldzaam Sommige fouten gaan onontdekt door het leven Als het fout gaat in een situatie, gaat het altijd fout in die situatie 8

9 RAMS impact RAMS vooral business De Business Availability Management (trein en infra) Passenger Information Occupant Comfort Mission management RAMS vooral veiligheid Vehicle control 9

10 Wat gebeurt er bij falen Vliegtuig Trein Toestand bij falen Doorvliegen Stilstaan Veiligheid degraded mode Hogere workload Hogere kwetsbaarheid bij volgend falen Missie niet altijd volbracht (diversion, noodlanding) Veilig maar afnemend met tijd en afhankelijk van situatie Tunnel Langdurige hitte of koude Impact Missie niet altijd mislukt Nauwelijks of geen verstoring infra (luchtruim, airport) Hoge veiligheidseisen (doorvliegen) ondersteunen de missie Missie verstoord Infra en ander treinverkeer verstoord Hoge veiligheidseisen (stilstaan bij storing) verstoren eigen missie en missie van anderen 10

11 Redundante uitvoering voor beschikbaarheid Eis Fail Operational Systems Systeem blijft functioneren na één storing Fail Passive Systems Systeem faalt in veilige modus en geeft waarschuwing Operatie gaat door in gedegradeerde modus (thuiskomer) Duplication Operatie gaat gewoon door (uitgesteld onderhoud) Extra uitrusting bovenop minimaal noodzakelijk Minimum Equipment List Inline monitoring 11

12 Verschillen en overeenkomsten Regelgeving Luchtvaart Eist beschikbaarheid Inherent voor veiligheid Eisen aan organisatie en processen (supply chain) Rail Eist veiligheid Stilstaan is OK Begin van eisen aan organisatie Business drivers Ontwerp en productie voor beschikbaarheid Operatie en Maintenance strak gereguleerd Sterke druk op reduceren unscheduled maintenance (b.v. motor / avionica / stoelen) Ontwerp en productie gaat richting beschikbaarheid Organisatie supply chain staat aan het begin Repareer naar beschikbaarheid in operatie/onderhoud 12

13 luchtvaart verantwoordelijkheden Internationale regulering en standaardisatie Ontwerp - DOA Productie POA Operatie AOC Continuiteit Luchtwaardigheid CAMO Onderhoud MOA Training Deze basis is geëvolueerd uit de luchtvaart business modellen Toepasbaar op het spoor? - Technisch: waarschijnlijk wel - Business: niet duidelijk 13

14 Regulering Stakeholders 14

15 Supply Chain Design and production 15

16 Industriele organisatie Rail Design and production Spoor bedrijven in europa? 16

17 Human Machine Interface Moderne trein Modern Vliegtuig 17

18 Typische avionica architectuur Vehicle control Fly-By-Wire 18

19 Trein besturings architectuur 19

20 Systemen en Human Machine interface Verschillen en overeenkomsten 20

21 ERTMS en Fly By Wire computers Verschillen en overeenkomsten 21

22 Bekabeling Bekabeling is een omvangrijk en vaak onderschat onderdeel van het systeemontwerp Onderhoud en inspecteren van ageing van bekabeling is een hoge prioriteit in de luchtvaart Veel storingen in het elektronisch systeem zijn terug te leiden tot bekabeling Luchtvaart: EWIS = Electrical Wiring Interconnect System Heeft een eigen set regelgeving ontwerp onderhoud Ref. https://www.faa.gov/training_testing/training/air_training_program/job_aids/media/ewis_job-aid_2.0_printable.pdf 22

23 Product ontwerp eisen en test MTBF target: uur voor electronische equipment Mil Hbk 217 voor componenten Productie proces kwaliteit service history Environmental qualification standard RTCA DO160 Temperatuur Thermal cycling stress Trillingen Humidity luchtdruk Salt spray Sand & dust OEM prepares Maintenance Instructions and intervals 23

24 Onderhouds eisen Instructies voor preventive maintenance Ref luchtvaart: MSG-3 is een wereldwijde industriestandaard 24

25 Gelaagd vliegtuig regelsysteem Flight plan / In Flight Business Entertainment Trajectory operator Flight Management Systeem autopilot Flight controls Fly-By-Wire Customer satisfaction Flight efficiency Route time Heading Altitude position Attitude speed Control Surfaces throttle Control surface position error Attitude, speed deviation Heading, altitude, position deviation Route, time deviation Cost Revenue 25

26 Rail Business System informatie Materieel OCCR dienstregeling treinbeveiliging Vehicle control Tevreden passagiers Beschikbaarheid Onderhoud Tijd Safety Brake Control Traction & Brakes Mijn trein De infra Control error seinpassages planning afwijking Materieel defecten, personeelsgebrek Kosten afwijkingen Afwijkingen primaire business doelstellingen 26

27 Conclusie Overeenkomst Technische mogelijkheden Verschil Regelgeving Luchtvaart eist beschikbaarheid Organisatie Stakeholders Supply Chain 27

28 Vehicle Monitoring Een vliegtuig nabouwen in een trein is een dure optie Beschikbaarheid verhogen door Meer en beter meten Analyseren Real-time big data Falen voorspellen Falen voorkomen En Wie plukt de vruchten? 28

29 Centralized Maintenance System functies systemen BIT / BITE NVM registration Communication to OMS e.g. SNMP, serial bus Centralized Fault Monitoring Fault consolidation Operational decision management Flight Warning Maintenance Log equipment Centralized Maint Sys vehicle Data collection Big Data Analysis Operation and Maintenance Planning Upgrade Planning Data storage and analysis Ground based Maint Sys 29

30 Data recorder examples 30

31 Conclusies 1. Ontwerpen voor beschikbaarheid is een keus 1. Ontwerpen voor de missie is eigenlijk de overkoepelende doelstelling 2. Er zijn veel overeenkomsten tussen luchtvaart en rail 3. De regelgeving verschilt Luchtvaart regelgeving eist beschikbaarheid Inherent ondersteunend aan veiligheid Rail regelgeving eist veiligheid Stilstaan is OK; faalt op beschikbaarheid Zijn deze verschillen fundamenteel of betreft het fasen in ontwikkeling? 4. De business drivers tonen verschillen Luchtvaart: ontwerp voor beschikbaarheid vooraf Techniek Industriele organisatie, Supply Chain Rail: repareer beschikbaarheid in operatie/onderhoud Techniek is het probleem niet organiseren en financieren daarvan wel 31

Inschrijfformulier NAG (2017)

Inschrijfformulier NAG (2017) Advancing your Aerospace and Airport Business Inschrijfformulier NAG (2017) Naam van de onderneming 1] : Contactpersoon 2] : Dhr/Mw Titulatuur: Voorletters: Voornaam: Achternaam: Functie contactpersoon:

Nadere informatie

Stichting Fokker F27 Friendship

Stichting Fokker F27 Friendship Inhoud: 1. Doelstelling van de stichting Fokker F27 Friendship 2. Introductie 3. Operationele plannen Praktische invulling 4. Financieel 1. Doelstelling van de De doelstelling van de Stichting is het operationeel

Nadere informatie

MES geïntegreerd binnen ERP in productie is de sleutel tot betaalbare flexibiliteit

MES geïntegreerd binnen ERP in productie is de sleutel tot betaalbare flexibiliteit MES geïntegreerd binnen ERP in productie is de sleutel tot betaalbare flexibiliteit VRAAG: Hoe implementeer je betaalbare en uitvoerbare Real-time-business-optimized-flexibility in uw productiebedrijf?

Nadere informatie

Hoe een verouderde installatie terug energieefficiënt

Hoe een verouderde installatie terug energieefficiënt Hoe een verouderde installatie terug energieefficiënt maken? Energiebesparend investeren en energiespaarcontracten Kurt Detavernier Copyright Siemens Ltd 2008 Building Technologies Our approach during

Nadere informatie

Roger Lemmens. Directeur 17 Maart 2014

Roger Lemmens. Directeur 17 Maart 2014 Roger Lemmens Directeur 17 Maart 2014 Het knooppunt van digitaal onderzoek, innovatie en ondernemerschap in Vlaanderen is het onafhankelijk onderzoeks- & expertisecentrum voor digitale zorg & gezondheidsinnovatie,

Nadere informatie

Waarom testen? Het draait allemaal om: - winst marge - klant tevredenheid - product inzicht (van productie tot eind gebruiker)

Waarom testen? Het draait allemaal om: - winst marge - klant tevredenheid - product inzicht (van productie tot eind gebruiker) Waarom testen? Zorgen dat het ontwikkelde product geschikt is voor zijn einddoel Minimale transportschade, waardoor minder beschadigde producten bij einddoel Voorkomen van schade claims en juridische kosten

Nadere informatie

"WAAR STAAN WIJ?..." Internationale BIM ontwikkelingen. 13 October 2015

WAAR STAAN WIJ?... Internationale BIM ontwikkelingen. 13 October 2015 "WAAR STAAN WIJ?..." Internationale BIM ontwikkelingen 13 October 2015 "WAAR STAAN WIJ?..." Internationale BIM ontwikkelingen Inhoud "Waar staan wij?..." De BIM Levels Internationale BIM ontwikkelingen

Nadere informatie

Paul de Vos. paul.de.vos@rhdhv.com. in voor in relatie tot

Paul de Vos. paul.de.vos@rhdhv.com. in voor in relatie tot Trends en ontwikkelingen Paul de Vos paul.de.vos@rhdhv.com in voor in relatie tot railvervoer Bruggen bouwen Bruggen bouwen voor de toekomst van het spoor Page 2 Is of wordt het beter op het spoor? Dienstverlening?

Nadere informatie

Duurzame hub, oké. Maar hoe?

Duurzame hub, oké. Maar hoe? Duurzame hub, oké. Maar hoe? Prof.dr.ir. Jacco M. Hoekstra Decaan Faculteit Luchtvaart- en Ruimtevaarttechniek 1 Conclusie Er is op dit moment nog een unieke kans om van Schiphol een groene en innovatieve

Nadere informatie

The Control Room of the Future

The Control Room of the Future Even voorstellen: Prodek Automation products Opgericht in 2001 Importeur / distributeur Opleiding / levering / advies / consultancy / dienstverlening Joop de Kwant Directeur Hoe ziet de toekomstige controle

Nadere informatie

Het voorspellen van de levensduur van LED verlichting met gebruik van omgevingstesten En enkele voorbeelden van faal mechanismen

Het voorspellen van de levensduur van LED verlichting met gebruik van omgevingstesten En enkele voorbeelden van faal mechanismen Het voorspellen van de levensduur van LED verlichting met gebruik van omgevingstesten En enkele voorbeelden van faal mechanismen Boudewijn Jacobs Philips Lighting 3 december 2015 Toename in foutmodes Onze

Nadere informatie

Van productidee tot realiteit.

Van productidee tot realiteit. Van productidee tot realiteit. De Digital Factory Divisie van Siemens AG Unrestricted / Siemens AG 2014. All Rights Reserved. siemens.com/automation Agenda 13.30 Welkom, Introductie I4.0, Kuka robot integratie

Nadere informatie

Meer met minder: Hogere beschikbaarheid tegen lagere kosten Geert-Jan van Houtum Hoogleraar Maintenance & Reliability

Meer met minder: Hogere beschikbaarheid tegen lagere kosten Geert-Jan van Houtum Hoogleraar Maintenance & Reliability Lezing ANVR, Utrecht, 8 maart 2012 Meer met minder: Hogere beschikbaarheid tegen lagere kosten Geert-Jan van Houtum Hoogleraar Maintenance & Reliability Technische systemen PAGE 1 Moore s Law PAGE 2 Lange-termijn

Nadere informatie

Modulariteit als voorwaarde voor circulaire economie

Modulariteit als voorwaarde voor circulaire economie Modulariteit als voorwaarde voor circulaire economie Bovenhoud symposium 9-06-2016 Ir. Remko de Jong Modulariteit als voorwaarde voor circulaire economie Bovenhoud symposium Remko de Jong 4-nov-2016 Inhoud

Nadere informatie

Tebodin. Asset and Reliability Management Bad Actor Analyse

Tebodin. Asset and Reliability Management Bad Actor Analyse Tebodin Asset and Reliability Management Bad Actor Analyse Big Data Event Terneuzen 18 oktober 2016 Adam Morón adam.moron@tebodin.com Our markets INDUSTRIAL Automotive; Construction Materials; Consumer

Nadere informatie

End-to-End testen: de laatste horde

End-to-End testen: de laatste horde End-to-End testen: de laatste horde Dieter Arnouts Agenda Begrip End-to-End testen in het test proces Praktische aanpak End-to-End Test Omgeving Uitdagingen End-to-End testen: De laatste horde 11/10/2010

Nadere informatie

Institute for Aerospace Maintenance Maastricht (IAMM) Kennis als wapen in mondiale concurrentie

Institute for Aerospace Maintenance Maastricht (IAMM) Kennis als wapen in mondiale concurrentie Institute for Aerospace Maintenance Maastricht (IAMM) Kennis als wapen in mondiale concurrentie 11 december 2014 Het project EUregio Life Cycle Costing (EULC2) is mede mogelijk gemaakt door bijdragen van

Nadere informatie

High Availability & Disaster Recovery

High Availability & Disaster Recovery Disaster Recovery Problematiek en denkpistes voor oplossingen Cevi Usernamiddag 8 december 2009 9 december 2009 Cevi bedrijfspresentatie High Availability & Disaster Recovery Een theoretische benadering

Nadere informatie

Socio-technisch systemen. Ian Sommerville 2004 Software Engineering, 7th edition. Chapter 2 Slide 1

Socio-technisch systemen. Ian Sommerville 2004 Software Engineering, 7th edition. Chapter 2 Slide 1 Socio-technisch systemen Ian Sommerville 2004 Software Engineering, 7th edition. Chapter 2 Slide 1 Systeem categoriën Technische op computer gesteunde systemen Systemen die HW en SW bevatten, maar waar

Nadere informatie

Managing Aircraft Maintenance in a global economic recession. Seminar Asset Management Control Gilze-Rijen 8 november 2012

Managing Aircraft Maintenance in a global economic recession. Seminar Asset Management Control Gilze-Rijen 8 november 2012 Managing Aircraft Maintenance in a global economic recession Seminar Asset Management Control Gilze-Rijen 8 november 2012 Leo van Rijn Vice President Base Maintenance KLM Engineering & Maintenance 40 years

Nadere informatie

Stichting NIOC en de NIOC kennisbank

Stichting NIOC en de NIOC kennisbank Stichting NIOC Stichting NIOC en de NIOC kennisbank Stichting NIOC (www.nioc.nl) stelt zich conform zijn statuten tot doel: het realiseren van congressen over informatica onderwijs en voorts al hetgeen

Nadere informatie

Maintenance Wintershall Noordzee

Maintenance Wintershall Noordzee Maintenance Wintershall Noordzee Maritime Maintenance 2013 H.J. ter Stege, Maintenance Superintendent Den Helder November 2013 1 BEDRIJVEN TERREIN NOORDZEE WEST Wintershall Noordzee BV Wintershall Nederland

Nadere informatie

Data Driven Defensie. Kooy Symposium 2016 AI en Big Data. Prof.dr. Paul C. van Fenema. Nederlandse Defensie Academie

Data Driven Defensie. Kooy Symposium 2016 AI en Big Data. Prof.dr. Paul C. van Fenema. Nederlandse Defensie Academie Data Driven Defensie Prof.dr. Paul C. van Fenema Kooy Symposium 2016 AI en Big Data Nederlandse Defensie Academie Niet noodzakelijkerwijs opinie van het Ministerie van Defensie hicago Telefoonlijn 311

Nadere informatie

Een manier van kostenbeheersing van onderhoud van de Apache helikopter

Een manier van kostenbeheersing van onderhoud van de Apache helikopter Een manier van kostenbeheersing van onderhoud van de Apache helikopter Carla Andela National Aerospace Laboratory NLR Collaborative Engineering Systems department Aerospace Vehicles Division AMC seminar

Nadere informatie

Railforum Kenniskring Materieelonderhoud

Railforum Kenniskring Materieelonderhoud Railforum Kenniskring Materieelonderhoud Vincent van Eijk Leidschendam 8 mei 2014 Even voorstellen Definitie: wat is obsolescence Oorzaken en gevolgen Obsolescence Management Samenwerking in de keten Discussie

Nadere informatie

De vergeten baten van light rail

De vergeten baten van light rail De vergeten baten van light rail dr. ir. Niels van Oort Assistant professor openbaar vervoer Dag van de Light rail, Maart 2013 1 Inhoud Transport Institute Delft Light rail De vergeten baten van light

Nadere informatie

Business & IT Alignment deel 1

Business & IT Alignment deel 1 Business & IT Alignment deel 1 Informatica & Economie Integratie 1 Recap Opdracht 1 Wat is integratie? Organisaties Strategie De omgeving van organisaties AH Bonuskaart AH Bonuskaart Economisch Geïntegreerd

Nadere informatie

Data? Informatie? Kennis! Wijsheid!

Data? Informatie? Kennis! Wijsheid! Data? Informatie? Kennis! Wijsheid! Ivo Cré, Polis Wat is Polis? Netwerk 70 Europese steden en region s Innovatie Uitwisseling van kennis en ervaringen Europese en internationale initiatieven Europese

Nadere informatie

Ketenregisseur: hoe managet u het. schaap met de vijf poten? Technology meets Business. dr.ir. Jeroen A.W.M. Vos

Ketenregisseur: hoe managet u het. schaap met de vijf poten? Technology meets Business. dr.ir. Jeroen A.W.M. Vos Ketenregisseur: hoe managet u het schaap met de vijf poten? Technology meets Business dr.ir. Jeroen A.W.M. Vos Inhoud Grote resultaten middels een unieke aanpak Bewezen resultaten in de industriële praktijk

Nadere informatie

AMC seminar 10 oktober 2013. Nationaal Lucht- en Ruimtevaartlaboratorium National Aerospace Laboratory NLR

AMC seminar 10 oktober 2013. Nationaal Lucht- en Ruimtevaartlaboratorium National Aerospace Laboratory NLR Maintenance Performance voor Life Cycle Management Carla Andela (carla.andela@nlr.nl) Collaborative Engineering Systems department Nationaal Lucht-en Ruimtevaart laboratorium AMC seminar 10 oktober 2013

Nadere informatie

Overzicht Project Management NT R&O. Auteur: Kees van Oostenrijk Datum: 3 oktober 2012

Overzicht Project Management NT R&O. Auteur: Kees van Oostenrijk Datum: 3 oktober 2012 Overzicht Project Management NT R&O Auteur: Kees van Oostenrijk Datum: 3 oktober 2012 Reizen met de trein op tijd rijden goede informatie en service bijdragen aan sociale veiligheid beschikbare treinen

Nadere informatie

Wireless sensors. in veiligheidssystemen John van Gorsel. Emerson Process Management

Wireless sensors. in veiligheidssystemen John van Gorsel. Emerson Process Management Wireless sensors in veiligheidssystemen John van Gorsel Emerson Process Management Veiligheid versus beschikbaarheid Doel van een veiligheidsmeting: Bij potentieel gevaar het proces naar een veilige toestand

Nadere informatie

THEME Competence Matrix - Mechatronics

THEME Competence Matrix - Mechatronics COMPETENTIEGEGIED COMPETENTIE ONTWIKKELINGSSTAPPEN 1. Onderhouden van systemen en borgen van de betrouwbaarheid Hij/zij kan het elementaire onderhoud van machines en systemen, volgens planning uitvoeren.

Nadere informatie

World Class Wind Turbine Maintenance Operational excellence dankzij Condition Based Maintenance

World Class Wind Turbine Maintenance Operational excellence dankzij Condition Based Maintenance World Class Wind Turbine Maintenance Operational excellence dankzij Condition Based Maintenance Kamperland 27 Mei 2014 Twan Kohlen CEO Oliveira International Group Data Informatie - Kennis Doelstelling

Nadere informatie

PLM & CAD Consultancy

PLM & CAD Consultancy 2 Over USG 3 Facts & Figures PARTNERS Elke maand helpen we 90.000 mensen aan het werk via ons netwerk van 5.195 medewerkers in 944 kantoren in 8 landen. Dit maakt ons de 2de grootste speler in de Nederlandse

Nadere informatie

DYNAMIC INFRASTRUCTURE Helping build a smarter planet

DYNAMIC INFRASTRUCTURE Helping build a smarter planet Ronald.geuze@nl.ibm.com, Ronald.vanteeffelen@nl.ibm.com Consolidatie en Virtualisatie van Intel en UNIX platformen de praktijk 18/03/2009 DYNAMIC INFRASTRUCTURE Helping build a smarter planet 2009 IBM

Nadere informatie

Inzicht zorgt voor uw Smile. Frank Erftemeijer

Inzicht zorgt voor uw Smile. Frank Erftemeijer Inzicht zorgt voor uw Smile Frank Erftemeijer Smile Introductie; Waarom is een Smile belangrijk? The Last Mile en Lost Smile Van Informatie, Communicatie naar Integratie revolutie t Echte Nieuwe werken

Nadere informatie

Connected Assets, de next step in buitendienstautomatisering. Nush Cekdemir Service & Maintenance Congres, 31 maart 2011

Connected Assets, de next step in buitendienstautomatisering. Nush Cekdemir Service & Maintenance Congres, 31 maart 2011 Connected Assets, de next step in buitendienstautomatisering Nush Cekdemir Service & Maintenance Congres, 31 maart 2011 Wie is Tensing? ± 75 ervaren specialisten Financieel gezond, vooruitzichten 2011

Nadere informatie

" Inleiding: " Sectie GISt " GDMC " TUDelft " Case studies " Conclusies

 Inleiding:  Sectie GISt  GDMC  TUDelft  Case studies  Conclusies De impact van open vs closed source voor geo DBMS research Seminar Open Source GEO ICT Delft Wilko Quak 1 Overzicht " Inleiding: " Sectie GISt " GDMC " TUDelft " Case studies " Conclusies 2 Section GIS

Nadere informatie

Business Continuity Management

Business Continuity Management Business Continuity Management Aart Bitter - 14 januari 2014 SAFER, SMARTER, GREENER Praktijk case Wij zijn als bierbrouwerij voorgedragen om onze producten te leveren aan het Holland House tijdens het

Nadere informatie

Product-Service Systems

Product-Service Systems Product-Service Systems Joris Van Ostaeyen Centrum voor Industrieel Beleid, Departement Werktuigkunde, K.U.Leuven 2/2014 1 Joris Van Ostaeyen - 2003: ir. elektromechanica, KU Leuven - 2003-2007: kwaliteits-

Nadere informatie

Het Testen van Elektronica nu en in de toekomst

Het Testen van Elektronica nu en in de toekomst Het Testen van Elektronica nu en in de toekomst Peter van Oostrom. Test & measurement. Romex BV Remmerden 5 3911 TZ Rhenen. E-mail pvo@romex.nl Website www.romex.nl/test Totaalleverancier voor de Elektronica

Nadere informatie

Software Processen. Ian Sommerville 2004 Software Engineering, 7th edition. Chapter 4 Slide 1. Het software proces

Software Processen. Ian Sommerville 2004 Software Engineering, 7th edition. Chapter 4 Slide 1. Het software proces Software Processen Ian Sommerville 2004 Software Engineering, 7th edition. Chapter 4 Slide 1 Het software proces Een gestructureerd set van activiteiten nodig om een software systeem te ontwikkelen Specificatie;

Nadere informatie

Een platformaanpak voor moderne architectuurontwikkeling

Een platformaanpak voor moderne architectuurontwikkeling Een platformaanpak voor moderne architectuurontwikkeling Eric Roovers Manager Architecture & Design Software AG Global Consulting Services Benelux Copyright 2011 Software AG. All rights reserved. Ongrijpbaarheid

Nadere informatie

SMA Micro-Omvormer Systeem Sunny Boy 240 - Sunny Multigate

SMA Micro-Omvormer Systeem Sunny Boy 240 - Sunny Multigate SMA Micro-Omvormer Systeem Sunny Boy 240 - Sunny Multigate Agenda 1 Product Portfolio 2 Sunny Boy 240 / Sunny Multigate en toepassingen 3 Waarom kiezen voor SMA? 4 Installatie micro-omvormer systeem 5

Nadere informatie

Tunnel Facility Management

Tunnel Facility Management Tunnel Facility Management Inleiding 19-7-2007 Technologie symposium COB Inhoud presentatie Veranderend gezicht van publieke infrastructuur Huidige praktijk Veranderend gezicht van project in infrastructuur

Nadere informatie

Management van baten Evolutie in denken

Management van baten Evolutie in denken Management van baten Evolutie in denken IPMA interessegroep procesmanagement Versie 0.1 jd0912 Management van baten Setting the direction high Relative market share low low Growth potential high Strategic

Nadere informatie

Innovaties door nieuwe ontwikkelingen

Innovaties door nieuwe ontwikkelingen IO Link dag - 2 juni 2015 IO-Link Festo: Benno Brinkers & Jeroen Mars Mogelijkheden van IO- Link Type producten Communicatie & installatie Integratie van signalen Machineveiligheid Demo Wie is Festo? Opgericht

Nadere informatie

PBM. PBM s. Door Thierry Moens, directeur marketing & business development Z-group. 5 maart 2009 De Montil - Affligem

PBM. PBM s. Door Thierry Moens, directeur marketing & business development Z-group. 5 maart 2009 De Montil - Affligem PBM PBM s Door Thierry Moens, directeur marketing & business development Z-group 5 maart 2009 De Montil - Affligem PreBes vzw Diestersteenweg 88 3510 Kermt Hasselt Tel. 011/28 83 40 Fax. 011/28 83 49 info@prebes.be

Nadere informatie

Agile : Business & IT act as one

Agile : Business & IT act as one Agile : Business & IT act as one Waar loop je tegen aan als je Business en IT samen Agile wil laten worden? Otto van den Hoven November 2015 1 Managing change : Traditionele waterval Business deliverables

Nadere informatie

HMI s ontsluiten machines naar het WEB

HMI s ontsluiten machines naar het WEB HMI s ontsluiten machines naar het WEB Grip op uw machine onafhankelijk van zijn locatie Door: Bert-Jan Ruesink Email: b.ruesink@duranmatic.nl Machinebouw event 2015 Pag. 1 Duranmatic B.V. Technische handelsonderneming,

Nadere informatie

World Class Finance in de Retail

World Class Finance in de Retail World Class Finance in de Retail Jaarcongres Controlling 24 april 2008 Hans Strikwerda Copyright 2008 by Nolan, Norton & Co. Private for the client. This report nor any part of it may not be copied, circulated,

Nadere informatie

Roger Lemmens Directeur BVZD/ABDH, April 29 th 2014

Roger Lemmens Directeur BVZD/ABDH, April 29 th 2014 Roger Lemmens Directeur BVZD/ABDH, April 29 th 2014 Het knooppunt van digitaal onderzoek, innovatie en ondernemerschap in Vlaanderen De troeven van 5 universiteiten! 800+ onderzoekers 3 Een gebalanceerd

Nadere informatie

VALUE ENGINEERING: THE H E G A G ME! E

VALUE ENGINEERING: THE H E G A G ME! E VALUE ENGINEERING: THE GAME! Involvement Process for Technical Projects Feedback/Learning/Knowledge Management Involvem ment Business Process Engineering Estimating Project Director Detailed Engineering

Nadere informatie

Integratie in de praktijk

Integratie in de praktijk Integratie in de praktijk Werken als integratie consultant bij KLM Werken als integratie consultant bij KLM T. Lansbergen A. Kwekel Hogeschool Rotterdam 13/10/2015 Agenda Introductie - Organisatie Use

Nadere informatie

Investment Management. De COO-agenda

Investment Management. De COO-agenda Investment Management De COO-agenda Vijf thema s 1) Markt 2) Wet- en regelgeving 3 5) Rol van de COO 5 3) Operations 4) Technologie 2012 KPMG Accountants N.V., registered with the trade register in the

Nadere informatie

Koppeling tussen Business en productie. Bas van der Velde

Koppeling tussen Business en productie. Bas van der Velde Koppeling tussen Business en productie Bas van der Velde 1 2 Proces Automatisering HISTORIE HUIDIGE SITUATIE 70 begin 90 Eind 90 -begin 2000 2005 en later Productie Productie optimalisatie Business optimalisatie

Nadere informatie

Brochure Green IT Foundation

Brochure Green IT Foundation Brochure Green IT Foundation Over Pink Elephant Bedrijfshistorie Pink Elephant is een Nederlandse IT onderneming die rond 1980 is ontstaan als bijverdienste van een drietal studenten aan de Technische

Nadere informatie

BESCHIKKING VAN DE COMMISSIE

BESCHIKKING VAN DE COMMISSIE L 37/74 Publicatieblad van de Europese Unie 10.2.2010 IV (Handelingen die vóór 1 december 2009 zijn aangenomen krachtens het EG-Verdrag, het EU-Verdrag en het Euratom- Verdrag) BESCHIKKING VAN DE COMMISSIE

Nadere informatie

Bezoek Omgevingsraad Schiphol

Bezoek Omgevingsraad Schiphol 24 sept 2015 Bezoek Omgevingsraad Schiphol NLR - Amsterdam 24 september 2015 Welkomstwoord directie Marja Eijkman Divisiemanager Aerospace Operations NLR - Nederlands Lucht- en Ruimtevaartcentrum 7 sept

Nadere informatie

Slide 1. Slide 2 Introduktie. Slide 3 Deze les: 2 onderwerpen. Les 1 Definities en belang Informatie Technologie. Intro docent Opzet/tentamenstof

Slide 1. Slide 2 Introduktie. Slide 3 Deze les: 2 onderwerpen. Les 1 Definities en belang Informatie Technologie. Intro docent Opzet/tentamenstof Slide 1 Les 1 Definities en belang Informatie Technologie IT A Basics en toepassing Informatie Technologie Versie 4.1 Sept 2014 Slide 2 Introduktie Intro docent Opzet/tentamenstof Stof/vraagstukken behandeld

Nadere informatie

Een framework voor applicatiebeheer

Een framework voor applicatiebeheer Een framework voor applicatie Mark Smalley ASL-Foundation www.aslfoundation.org SPIder, Utrecht, 10 juni 2003 Agenda Positionering applicatie Wat is ASL Waarom ASL Hoe ziet ASL eruit Samenwerking domeinen

Nadere informatie

Digitalization in Machine Building

Digitalization in Machine Building Digitalization in Machine Building Industrie 4.0 De volgende stap voor de maakindustrie 2 nd Industrial 1 st Revolution Water and steam Kernpunten Electricity, mass production Industrial Revolution 4

Nadere informatie

Redundancy, spareparts of onderhoudscontract? Maarten Oberman, Albert Molenaar

Redundancy, spareparts of onderhoudscontract? Maarten Oberman, Albert Molenaar Redundancy, spareparts of onderhoudscontract? Maarten Oberman, Albert Molenaar Redundancy is een technische oplossing voor systeem falen in hardware of software en daarom van belang voor de optimalisatie

Nadere informatie

Hoe zorgt u voor maximale uptime met minimale inspanning?

Hoe zorgt u voor maximale uptime met minimale inspanning? Hoe zorgt u voor maximale uptime met minimale inspanning? Qi ict Delftechpark 35-37 2628 XJ Delft T: +31 15 888 04 44 F: +31 15 888 04 45 E: info@qi.nl I: www.qi.nl De service-overeenkomsten van Qi ict

Nadere informatie

Inhoud. Profiel. Klantspecifiek in standaard tijd Modulair ontwerpen als basis voor Smart Customization Ir.

Inhoud. Profiel. Klantspecifiek in standaard tijd Modulair ontwerpen als basis voor Smart Customization Ir. Klantspecifiek in standaard tijd Modulair ontwerpen als basis voor Smart Customization 14-04-2016 Ir. Eric-Jan Dekker Inhoud Profiel PenD Uitdagingen OEM Smart Customization Case SF&DS Modulair ontwerpen

Nadere informatie

Bruggen bouwen voor het spoor van de toekomst 29 januari 2013

Bruggen bouwen voor het spoor van de toekomst 29 januari 2013 Bruggen bouwen voor het spoor van de toekomst 29 januari 2013 Joke van Veen Manager Business Development NS Reizigers Dimitri Kruik Manager Veranderprogramma 2012-2015 ProRail De NS strategie De NS strategie

Nadere informatie

Smart Industry Event KPN ervaringen Fokker 4.0 project en next steps

Smart Industry Event KPN ervaringen Fokker 4.0 project en next steps Smart Industry Event KPN ervaringen Fokker 4.0 project en next steps 4 februari 2016 Theater Orpheus - Apeldoorn 1 Agenda Introductie Smart Industry Ervaringen Smart Factory project Fokker 4.0 Aanpak Smart

Nadere informatie

CMM 3: levert het wat op?

CMM 3: levert het wat op? CMM 3: levert het wat op? Philips Analytical De noodzaak en voordelen van Software Process Improvement Wie is Philips Analytical? Waarom is voor ons software proces verbetering zo essentieel? Hoe hebben

Nadere informatie

Machinebouw Event 2015. Harro Bosch - Omron

Machinebouw Event 2015. Harro Bosch - Omron Machinebouw Event 2015 Harro Bosch - Omron Modulariteit Waar zit het Concept Design Detail Design Procurement Assemble, Wire & Program Test Ship Install & Maintain Machinebouwer Projectmatig Seriematig

Nadere informatie

Onderhoud met de D van Duurzaam B. Neefjes Maart 2012

Onderhoud met de D van Duurzaam B. Neefjes Maart 2012 www.evides.nl Onderhoud met de D van Duurzaam B. Neefjes Maart 2012 Agenda 1 Introductie 2 Asset Management Blauwdruk 3 PAS55; leerpunten 4 Conclusie Introductie Evides NV - Credentials Zowel drinkwater

Nadere informatie

Gebruik van mobiele systemen in General Aviation

Gebruik van mobiele systemen in General Aviation Gebruik van mobiele systemen in General Aviation Rob Ruigrok 14 november 2015 Nationaal Lucht- en Ruimtevaartlaboratorium National Aerospace Laboratory NLR Het NLR N L R Schiphol N L R Volkel N L R A m

Nadere informatie

De essentie van de nieuwe ISO s. Dick Hortensius, NEN Milieu & Maatschappij

De essentie van de nieuwe ISO s. Dick Hortensius, NEN Milieu & Maatschappij De essentie van de nieuwe ISO s Dick Hortensius, NEN Milieu & Maatschappij 1 Waar ik het over ga hebben De uitdaging en de oplossing De HLS voor iedereen De HLS voor wie het wil Waar we staan en wat er

Nadere informatie

Voorspel uw toekomstige. afzet met Sales & Operations Planning. Rene van Luxemburg. Ilja Kempenaars

Voorspel uw toekomstige. afzet met Sales & Operations Planning. Rene van Luxemburg. Ilja Kempenaars Voorspel uw toekomstige Rene van Luxemburg Ilja Kempenaars afzet met Sales & Operations Planning Break-out sessie Break-out sessie S.&.O.P. & Forecasting Forecast Pro applicatie Effectief? Ja! Duur? Nee!

Nadere informatie

Total Life Cycle Management. Risicobeheersend en strategisch asset management

Total Life Cycle Management. Risicobeheersend en strategisch asset management Total Life Cycle Management Risicobeheersend en strategisch asset management Imtech Automation Solutions Alex Elandt (Business Consultant) Pag 1/15 Total Life Cycle Management v 1.2 03 maart 2010 Inleiding

Nadere informatie

Spoorcollege veiligheid / treinbeveiliging SpoorParade 17 oktober 2014

Spoorcollege veiligheid / treinbeveiliging SpoorParade 17 oktober 2014 Spoorcollege veiligheid / treinbeveiliging SpoorParade 17 oktober 2014 Samenvatting 3 november 2014 Presentatie door André van Es Railverkeerskundige Adviseur bij Arcadis en docent op de Hogeschool Utrecht

Nadere informatie

Safety Management bij RandstadRail

Safety Management bij RandstadRail Safety Management bij RandstadRail Perceel 1 vs. Perceel 2, Safety Manager Spoorbeveiliging RR p1 & p2 De percelen: Perceel 1; - HTM van Den Haag LvNOI naar Zoetermeer en Oosterheem - RET van Den Haag

Nadere informatie

Advies en projectmanagement Industriële automatisering. Palaemon. Diensten en referenties. Introductie van Palaemon Frans Kleisman

Advies en projectmanagement Industriële automatisering. Palaemon. Diensten en referenties. Introductie van Palaemon Frans Kleisman Palaemon Advies en projectmanagement Industriële automatisering Diensten en referenties Introductie van Palaemon Frans Kleisman Bedrijfsprofiel 30 jaar ervaring in diverse industriële productie-en procesbesturing.

Nadere informatie

Totally Integrated Automation. Realizing visions every day in every industry

Totally Integrated Automation. Realizing visions every day in every industry Totally Integrated Automation Realizing visions every day in every industry Industriële trends Hardware complexer en krachtiger Kortere innovatiecycli en snellere modelwijzigingen om in te spelen op veeleisende

Nadere informatie

ISACA round-table 7 december 2009 Rik Marselis

ISACA round-table 7 december 2009 Rik Marselis ISACA round-table 7 december 2009 Rik Marselis Senior Testconsultant bij Sogeti Penningmeester van BNTQB, de member board voor België en Nederland van de International Software Testing Qualifications Board

Nadere informatie

Technische toelichting Automatisering

Technische toelichting Automatisering Technische toelichting Automatisering Automatisering Overzicht Facilitator HOWEST/UGENT RESEARCH GROUPS Team Mechatronica IO/IPO DAE Electrical Energy Lab Prof. L. Vandevelde SYSTeMS Prof. R. De Keyser

Nadere informatie

EPLAN User group. Siemens in Nederland. Unrestricted Siemens Nederland N.V. 2015

EPLAN User group. Siemens in Nederland. Unrestricted Siemens Nederland N.V. 2015 EPLAN User group Siemens in Nederland siemens.nl Wereldwijde aanwezigheid Dicht bij de klant overal ter wereld 10,9 115.000 69 Omzet (in miljard ) 2 15% van wereldwijd totaal Werknemers 3 33 % van wereldwijd

Nadere informatie

Zorgeloos (Multi-site) beheer door Inzicht, Overzicht, beveiliging en Management van de fysieke Infrastructuur.

Zorgeloos (Multi-site) beheer door Inzicht, Overzicht, beveiliging en Management van de fysieke Infrastructuur. Zorgeloos (Multi-site) beheer door Inzicht, Overzicht, beveiliging en Management van de fysieke Infrastructuur. Frank van Kessel Business Development Manager Benelux & Germany Molex Premise Networks STAT

Nadere informatie

Vragen en antwoorden. over de opleidingen Vliegtuigonderhoudstechniek

Vragen en antwoorden. over de opleidingen Vliegtuigonderhoudstechniek Vragen en antwoorden over de opleidingen Vliegtuigonderhoudstechniek MBO, Part-66 en Part-147 Bij de opleidingen vliegtuigonderhoudstechniek kun je twee soorten diploma s behalen. In deze brochure leggen

Nadere informatie

Tactisch plannen Peter de Haan

Tactisch plannen Peter de Haan Tactisch plannen Peter de Haan Even voorstellen U Peter de Haan Universiteit Twente Toegepaste Wiskunde ORTEC Sen. Solution Architect 2 Agenda Wat is tactisch plannen Voorbeelden van tactisch plannen Hoe

Nadere informatie

Infodag digitale cinema voor cultuurcentra. D2 Benelux 13 12 2011, Geel

Infodag digitale cinema voor cultuurcentra. D2 Benelux 13 12 2011, Geel D2 Benelux 13 12 2011, Geel Wie is d2 Opgericht in 2000 Kantoren te Antwerp, Milaan, Teramo Activiteiten Point of Sale Point of Information / Kiosks Digital Signage / Multimedia Digital Projection & sound

Nadere informatie

Extreem hoog beschikbaar

Extreem hoog beschikbaar Extreem hoog beschikbaar Het Oracle arsenaal SPREKER : E-MAIL : DATUM : Kees Bakker kees.bakker@transfer-solutions.com 14 oktober 2010 WWW.TRANSFER-SOLUTIONS.COM Het Oracle arsenaal Fast start fault recovery

Nadere informatie

Eandis smart metering uitdaging en uitrol

Eandis smart metering uitdaging en uitrol Eandis smart metering uitdaging en uitrol Agenda 2 Visionair Seminarie 2010 10 05 Eandis Cijfers Eandis actief in 239 gemeenten 1.5 milljoen LP gasaansluitingen 2.5 milljoen LV elektriciteitsaansluitingen

Nadere informatie

Intelligente energiemeters voor datacenters

Intelligente energiemeters voor datacenters Intelligente energiemeters voor datacenters Waarom meten? Elektrische energie is de duurste van alle variabele kosten in een datacenter. Alleen daarom al is het goed om het verbruik met energiemeters in

Nadere informatie

MCS Mixe Communiction Solutions Jan van Rossum. LoRa als basis voor IoT in gebouwbeheer

MCS Mixe Communiction Solutions Jan van Rossum. LoRa als basis voor IoT in gebouwbeheer LoRa als basis voor IoT In gebouwbeheer MCS Mixe Communiction Solutions Jan van Rossum IoT enabler Telecom Sector GSM/SMS gateways Private GSM Private LTE Private LoRa 1997, 16 medewerkers System integrators

Nadere informatie

Rijkspas: veiligheid en flexibiliteit. ID-ware, C. Borgmann, MSc Heerhugowaard 24 november 2011

Rijkspas: veiligheid en flexibiliteit. ID-ware, C. Borgmann, MSc Heerhugowaard 24 november 2011 Rijkspas: veiligheid en flexibiliteit ID-ware, C. Borgmann, MSc Heerhugowaard 24 november 2011 24-11-2011 Profile Consultancy Services State of the art software solutions Project implementation Life-cycle

Nadere informatie

Koninklijk Instituut Van Ingenieurs

Koninklijk Instituut Van Ingenieurs Koninklijk Instituut Van Ingenieurs De beroepsvereniging van ingenieurs en techniekstudenten KIVI Regio Leiden Bavak Security Thema: Integrated Security Management Optimale beheersbaarheid door geïntegreerde

Nadere informatie

ITIL en/of eigen verantwoordelijkheid

ITIL en/of eigen verantwoordelijkheid ITIL en/of eigen verantwoordelijkheid Leo Ruijs 20 SEPTEMBER 2011 INNOVATIEDAG MANSYSTEMS Service8 B.V. Stelling ITIL BEPERKT DE EIGEN VERANTWOORDELIJKHEID VAN MEDEWERKERS EN HEEFT DAARMEE EEN NEGATIEVE

Nadere informatie

ADDENDUM 2 LEERPLAN VLIEGTUIGTECHNIEKEN

ADDENDUM 2 LEERPLAN VLIEGTUIGTECHNIEKEN ADDENDUM 2 LEERPLAN VLIEGTUIGTECHNIEKEN DERDE GRAAD TSO LEERPLAN SECUNDAIR ONDERWIJS VVKSO BRUSSEL September 2013 (Addendum 2 bij het leerplan D/2009/7841/009) Vlaams Verbond van het Katholiek Secundair

Nadere informatie

Backup bestaat niet meer

Backup bestaat niet meer Backup bestaat niet meer Reno van der Looij Account Manager De Ictivity Groep Dennis Zuiderwijk Channel Manager Benelux Seagate Cloud systems & Solutions Backup bestaat niet meer! Backup bestaat niet meer

Nadere informatie

Hardware / Joysticks instellingen

Hardware / Joysticks instellingen Hardware / Joysticks instellingen Met alleen het kopen en installeren van het programma Microsoft Flightsimulator ben je er nog niet. Na installatie van het programma kun je het vliegtuig besturen met

Nadere informatie

Risk Based Testing. TestNet Voorjaarsbijeenkomst. Johan Vink. A reality check

Risk Based Testing. TestNet Voorjaarsbijeenkomst. Johan Vink. A reality check Risk Based Testing A reality check TestNet Voorjaarsbijeenkomst Johan Vink Even voorstellen - Johan Vink - 42 jaar testervaring - 15 jaar betaald - Test competence leader Risk Based Testing, a reality

Nadere informatie

Project Portfolio Management Next maturity level Caroline Vaes Manager Strategy & Support Janssen - JSC

Project Portfolio Management Next maturity level Caroline Vaes Manager Strategy & Support Janssen - JSC Project Portfolio Management Next maturity level Caroline Vaes Manager Strategy & Support Janssen - JSC 1 Caroline Vaes Manager Strategy & Support JSC Beerse Bio-ingenieur Scheikunde (2002) 10 jaar ervaring

Nadere informatie

EGEMIN AUTOMATION. PPA presentatie 2013. 1 PPA presentatie 2013 Versie 2.0 Egemin International www.egemin-automation.com

EGEMIN AUTOMATION. PPA presentatie 2013. 1 PPA presentatie 2013 Versie 2.0 Egemin International www.egemin-automation.com EGEMIN AUTOMATION PPA presentatie 2013 1 PPA presentatie 2013 Versie 2.0 Egemin International www.egemin-automation.com VOORSTELLEN Luc van de Pol Business Unit Manager Life Cycle Services Afdeling process

Nadere informatie

Air Operations Regulation

Air Operations Regulation Air Operations Regulation Regulation 965/2012 Leonard Boer Senior beleidsmedewerker DGB - Directie Luchtvaart Voorstellen Leonard Boer Senior-beleidsmedewerker Ministerie van Infrastructuur en Milieu Afdeling

Nadere informatie