Biobanken zijn overal

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Biobanken zijn overal"

Transcriptie

1 Vol mensenkennis

2 Annual Special Issue van Time, 2009

3 Biobanken zijn overal

4 Biobanken zijn overal Nationaal en internationaal is er een groeiende behoefte aan grootschalige dataen biobanken ten behoeve van biomedisch onderzoek aan veelal nog onbegrepen complexe aandoeningen

5 Wat is een biobank? + + Informed Consent Biomateriaal Klinische data

6 Belangrijkste kenmerken van een biobank Grootschalige verzameling Humaan materiaal plus gerelateerde klinische gegevens Grote aantallen individuen Leidend tot big data Ten behoeve van medisch-wetenschappelijk onderzoek

7 Waarom biobanking? Vergroten van de onderzoekskansen (kwaliteit en efficiency) Verbeteren van de zorg voor toekomstige patiënten (diagnostiek, prognostiek, behandeling, preventie) Personalized medicine Tevens: aantrekkelijker voor subsidiegevers, sponsors en onderzoekers vergroten van wetenschappelijke impact faciliteren van internationale samenwerking mogelijkheden voor valorisatie

8 Waarom biobanking? Allen Roses, vice president GSK genetics Effectiviteit meeste geneesmiddelen: 30-50% van de patiënten Geneesmiddel Alzheimer 30% Kanker 25% Migraine 50% Osteoporose 50% Jicht 50% Depressie 25% Effectiviteit Zoeken naar factoren (genen, individuele karakteristieken) die effectiviteit kunnen voorspellen Bron: The Independent 8 december 2003

9 Waarom biobanking? David Cox, former senior Vice President, Pfizer Geef me DNA, serum, weefsel van 50 goed gekarakteriseerde patiënten met een slechte prognose 50 soortgelijke patiënten met een goede prognose En ik zal de genetische marker, het eiwit, het kenmerk vinden dat zorgt voor het onderscheid tussen deze twee groepen Dat zal ons de sleutel geven voor prognostische markers nieuwe behandelingen co-medicatie Bron: Biobank connects, Amsterdam, 2010

10 Waarom biobanking? David Cox vervolgd Hoe kom ik aan DNA, serum, weefsel van 2 x 50 goed gekarakteriseerde patiënten met uiteenlopende prognose? Grote verzamelingen biomateriaal van goed gekarakteriseerde patiënten = klinische biobank Vanzelfsprekend vanuit academische taakstelling Bron: Biobank connects, Amsterdam, 2010

11 Typen biobanken Materiaal van clinical trials en andere wetenschappelijke studies Afgeronde projecten (archief) Nieuwe projecten (prospectief)

12 Typen biobanken Materiaal van clinical trials en andere wetenschappelijke studies Populatie biobanken: steekproef van gezonde vrijwilligers Als onderdeel van cohortstudie met specifieke vragen (bijvoorbeeld ERGO studie) Speciaal met het oog op biobank benaderd (bijvoorbeeld Nijmegen Biomedical Study, Lifelines)

13 Typen biobanken Materiaal van clinical trials en andere wetenschappelijke studies Populatie biobanken: steekproef van gezonde vrijwilligers Klinische biobanken: afgeleid van de patiëntenzorg Restmateriaal (bijvoorbeeld PALGA) Speciaal met het oog op de biobank afgenomen (bijvoorbeeld Parelsnoer Instituut, Radboud Biobank)

14 Typen biobanken Materiaal van clinical trials en andere wetenschappelijke studies Populatie biobanken: steekproef van gezonde vrijwilligers Klinische biobanken: afgeleid van de patiëntenzorg Biobanken opgericht t.b.v. de klinische zorg (bijvoorbeeld Sanquin, orthopedische bot bank, opslag navelstrengbloed)

15 Uitgangspunten biobanking (1) Infrastructuur voor wetenschappelijk onderzoek (technology center) Vanzelfsprekend vanuit academische taakstelling In principe voor alle afdelingen van het Radboudumc Centrale voorziening van hoge kwaliteit Geborgd voor lange tijd Belangrijke rol voor de patiënt

16 Uitgangspunten biobanking (2) Per afdeling maatwerk met oog op toekomstig onderzoek (biomateriaal en klinische gegevens) Inclusie en afname op de afdeling Verwerking, opslag en uitgifte in centrale faciliteit Kwaliteit op alle gebieden (laboratorium, ICT, ethisch-juridisch, logistiek, procedures voor uitgifte) Maximaal afgestemd op internationale samenwerking Beschikbaar voor goede wetenschappelijke vraagstellingen

17 Instrumenten voor biobanking Dataset Biobanking reglement Patiënteninformatie en Informed Consent (IC) Biobank SOPs Biobank management systeem Pseudonimisation / TTP Kwaliteitsbewaking Communicatieplan

18 Dataset Wetenschappelijke doelstelling patiëntpopulatie biomateriaal Goed gedefinieerde algemene dataset met de relevante karakteristieken van de donoren Juiste balans vinden tussen te veel en te weinig, te gedetailleerd en te algemeen, hoge kwaliteit maar ook functioneel

19 Patiënteninformatie + IC (1)

20 Patiënteninformatie + IC (2) Algemeen consent (broad / general consent) Benaderen patiënten voorafgaand aan de inclusie Toetsing vóór aanvang van biobank bij aanvraag tot uitgifte

21 Biobank SOPs SOPs: kwaliteit en vergelijkbaarheid biomateriaal borgen Afgeleid van afspraken gemaakt in kader van PSI Vastgelegd in Afspraken Biomaterialen - Radboud Biobank Materiaalspecifieke afspraken voor: Bloed: EDTA bloed voor DNA / Serum / EDTA plasma / Citraat plasma Weefsel: biopt / resectie vries / paraffine Liquor / urine / feces RNA

22 Biobank SOPs SOPs: kwaliteit en vergelijkbaarheid biomateriaal borgen Afgeleid van afspraken gemaakt in kader van PSI Vastgelegd in Afspraken Biomaterialen - Radboud Biobank De deelbiobank bepaalt wat er verzameld Materiaalspecifieke afspraken voor o.a. wordt. De Radboud Biobank faciliteert Bloed: EDTA bloed voor DNA / Serum / EDTA plasma / hierin door te zorgen voor een SOP die Citraat plasma geïmplementeerd wordt op het Weefsel: biopt / resectie vries / paraffine laboratorium (LKC, Genetica, Pathologie) Liquor / urine / feces

23 Radboud Biobank Centrale biobank faciliteit voor alle biobankactiviteiten Verzamelen biomateriaal plus bijbehorende klinische data Nieuwe deelbiobanken Historische verzamelingen Verzamelingen met restmateriaal

24 Zeggenschap Deelbiobank heeft de verzameling in het bezit De Radboud Biobank beheert de verzameling Overeenkomst tussen deelbiobank en Radboud Biobank, vastleggen: Inclusie Aard van de verzameling Wijze van beheer Opslag en Uitgifte

25 Business model Kosten voor inclusie en verzameling van materiaal en gegevens: voor rekening van de deelbiobank Kosten voor opwerking, invriezen en opslag: voor rekening van de Radboud Biobank Inrichten research database (ProMISe): Radboud Biobank Bij uitgifte: administratieve fee plus vergoeding, afhankelijk van: aard en hoeveelheid van het materiaal affiliatie van de aanvrager

26 Laboratoriumbeheer Radboud Biobank Dorine Swinkels Siem Klaver Jos van Steenoven afspraken biomaterialen, biobankbeheersysteem, projectopslag regelen Onno Arntz zitting in de CMO-light

27 Details Radboud Biobank

28 Nader gebruik lichaamsmateriaal Opgesteld door de Federatie Medisch Wetenschappelijke Verenigingen (FEDERA) Met medewerking van NPCF, VSOP, KNMG en biobankiers Implementatie in Radboudumc: brief RvB (5 maart 2014) Soortgelijke processen in andere UMC s; onderling overleg en afstemming

29 Uitgangspunten gedragscode 2011 Balans tussen zeggenschap van patiënten en voortgang medisch wetenschappelijk onderzoek Privacy bescherming Verantwoorde omgang met lichaamsmateriaal en medische gegevens Eigendom versus zeggenschap

30 Hoofdregel gedragscode 2011 Lichaamsmateriaal resteert uit diagnostiek/behandeling mag zonder expliciete toestemming van de patiënt gebruikt worden voor medisch wetenschappelijk onderzoek, mits: patiënten goed zijn geïnformeerd goede manier beschikbaar om bezwaar te kunnen maken beheer/gebruik van lichaamsmateriaal/medische gegevens goed geregeld (inclusief toetsing) Lichaamsmateriaal afgenomen voor onderzoek of biobank: informed consent nodig

31 Actuele situatie in het Radboudumc De patiënteninformatie over de geen bezwaarregeling is onvoldoende Er is geen ziekenhuisbreed systeem waarin bezwaar vastgelegd kan worden Het beheer is onvoldoende en er vindt niet altijd toetsing plaats

32 Kernpunten werkplan implementatie (1) Nieuwe patiënteninformatie: via folder en website Gebruik van uw medische gegevens en lichaamsmateriaal. Geen bezwaar? Een webportaal voor digitaal bezwaar maken tegen nader gebruik van medische gegevens/lichaamsmateriaal Bezwaar automatisch opgenomen in EPIC (koppeling aan alle beheersystemen: laboratoria, datawarehouse)

33 Kernpunten werkplan implementatie (2) Centraal beheer van lichaamsmateriaal en medische gegevens RvB: directeur Radboud Biobank Centraal Beheerder toezicht door Beleidsraad Radboud Biobank (met patiëntenvertegenwoordigers) alle (!) afdelingen die restmateriaal verzamelen/gebruiken onder toezicht van Centraal Beheerder o jaarlijkse rapportage (openbaar) o voorlichting aan alle afdelingen en medewerkers

34 Kernpunten werkplan implementatie (3) Toetsing van onderzoek dat gebruik wil maken van dit lichaamsmateriaal Commissie Mensgebonden Onderzoek CMO-light onafhankelijke toetsing aan uitgangspunten van Gedragscode Procedure stroomlijnen Naleving handhaven contactpersoon: Suzanne Heemskerk

35

De Radboud Biobank en patiëntenparticipatie

De Radboud Biobank en patiëntenparticipatie De Radboud Biobank en patiëntenparticipatie Symposium VSOP 17 juni 2011 Prof dr Gerhard Zielhuis, epidemioloog en biobankier Agenda Wat is en wat beoogt de Radboud Biobank? Welke belangenpartijen worden

Nadere informatie

Toetsingskader nwmo. Peggy Manders 4 november 2016 Symposium V&VN Research Professionals

Toetsingskader nwmo. Peggy Manders 4 november 2016 Symposium V&VN Research Professionals Toetsingskader nwmo Peggy Manders 4 november 2016 Symposium V&VN Research Professionals Biobank: definitie en rationale Wat is een biobank? + + Waarom een biobank starten? Verbeteren gezondheidszorg voor

Nadere informatie

INTEGRATIE ZORG & ONDERZOEK

INTEGRATIE ZORG & ONDERZOEK INTEGRATIE ZORG & ONDERZOEK Congres Architectuur in de Zorg 23 juni 2011 Maurits Ros: Managing director Parelsnoer initiatief Programma directeur EPD AMC Michael van der Zel: Healthcare information systems

Nadere informatie

Afspraken biomaterialen en SOPs Radboud Biobank

Afspraken biomaterialen en SOPs Radboud Biobank Afspraken biomaterialen en SOPs Radboud Biobank Versie 1.4 september 2013 Inhoud Inhoud... 2 1. Te verzamelen materiaal... 3 1.1 Implementatie van biobankafspraken... 3 1.2 Wijzigingsbeleid biobankafspraken...

Nadere informatie

Centrale Biobank UMC Utrecht. Fokke Terpstra

Centrale Biobank UMC Utrecht. Fokke Terpstra Centrale Biobank UMC Utrecht Fokke Terpstra Inleiding Parelsnoer Instituut Filosofie van biomaterialen Stappen in het proces Wat was het probleem? Afname materiaal t/m opslag Conclusies Parelsnoer Instituut

Nadere informatie

Radboud Biobank Urologie

Radboud Biobank Urologie Radboud Biobank Urologie De afdeling Urologie van het Radboudumc vraagt u vriendelijk mee te doen aan medisch-wetenschappelijk onderzoek. U kunt dat doen door bloed (en ander lichaamsmateriaal) af te

Nadere informatie

Radboud Biobank. onderdeel van het Radboudumc. Patiëntinformatie, toestemmings- en intrekkingsformulier

Radboud Biobank. onderdeel van het Radboudumc. Patiëntinformatie, toestemmings- en intrekkingsformulier Radboud Biobank onderdeel van het Radboudumc Patiëntinformatie, toestemmings- en intrekkingsformulier Achtergrondinformatie m.b.t. het opstellen van patiënteninformatie, toestemmings- en intrekkkingsformulieren

Nadere informatie

Gegeven voor de wetenschap Regulering van onderzoek met gegevens, lichaamsmateriaal en biobanken Preadvies VGR mr dr M.C. Ploem Referaat Jasper

Gegeven voor de wetenschap Regulering van onderzoek met gegevens, lichaamsmateriaal en biobanken Preadvies VGR mr dr M.C. Ploem Referaat Jasper Gegeven voor de wetenschap Regulering van onderzoek met gegevens, lichaamsmateriaal en biobanken Preadvies VGR mr dr M.C. Ploem Referaat Jasper Bovenberg Overzicht Huidige regels voor wetenschappelijk

Nadere informatie

Biobanking UMC UTRECHT-KADERREGLEMENT

Biobanking UMC UTRECHT-KADERREGLEMENT Biobanking UMC UTRECHT-KADERREGLEMENT Versie 19 juni 2013 Preambule Dit reglement beschrijft met inachtneming van toepasselijke nationale en internationale wet- en regelgeving de wijze waarop de Raad van

Nadere informatie

Toetsingskader nwmo. Denkmodel. Niet-interventioneel onderzoek. Toetsen?! Welk probleem lossen we precies op?

Toetsingskader nwmo. Denkmodel. Niet-interventioneel onderzoek. Toetsen?! Welk probleem lossen we precies op? Niet-interventioneel onderzoek ( niet WMO ) Toetsen?! Kit Roes Voorzitter stuurgroep Implementatie Toetsingkader nwmo Directeur Kwaliteit en Patiëntveiligheid UMC Utrecht NFU Platform Klinisch Onderzoek

Nadere informatie

Informatie voor donoren over UMC Utrecht Biobank: Maagtumoren

Informatie voor donoren over UMC Utrecht Biobank: Maagtumoren Informatie voor donoren over UMC Utrecht Biobank: Maagtumoren Datum: 09-09-2014 Versienummer: 2 Inleiding U bent in ons ziekenhuis onder behandeling in verband met een tumor van de maag. U bent gevraagd

Nadere informatie

Implicaties van de code goed gebruik voor weefselbeheerders en pathologielaboratoria.

Implicaties van de code goed gebruik voor weefselbeheerders en pathologielaboratoria. Implicaties van de code goed gebruik voor weefselbeheerders en pathologielaboratoria. 1. Inleiding. Aan de tot standkoming van deze tweede editie heeft de NVVP meegewerkt en is samen met de vereniging

Nadere informatie

Het bewaren van lichaamsmateriaal door Pathologie laboratoria.

Het bewaren van lichaamsmateriaal door Pathologie laboratoria. Het bewaren van lichaamsmateriaal door Pathologie laboratoria. Waarover gaat deze folder en waarover niet? 1. Soms neemt een arts bij u wat lichaamsmateriaal af, bijvoorbeeld: - een klein stukje uit uw

Nadere informatie

Biobank Leukemie, Myeloom, Lymfklierkanker

Biobank Leukemie, Myeloom, Lymfklierkanker Patiënteninformatie behorend bij het onderzoek Biobank Leukemie, Myeloom, Lymfklierkanker Geachte heer, mevrouw, Uw behandelend arts heeft u geïnformeerd over bovengenoemd medischwetenschappelijk onderzoek.

Nadere informatie

Bijlage I bij het Kaderreglement van het Parelsnoer Initiatief. Handleiding Parelspecifiek reglement

Bijlage I bij het Kaderreglement van het Parelsnoer Initiatief. Handleiding Parelspecifiek reglement Bijlage I bij het Kaderreglement van het Parelsnoer Initiatief Handleiding Parelspecifiek reglement Op grond van artikel 4 lid 17 van het Kaderreglement Parelsnoer Initiatief dient per Parel een reglement

Nadere informatie

Informatiebrochure voor deelnemers

Informatiebrochure voor deelnemers De Transplantatiebiobank Informatiebrochure voor deelnemers U bent bij het Universitair Groningen Transplantatie Centrum (GTC) omdat u een transplantatie dient te ondergaan of in het verleden heeft ondergaan.

Nadere informatie

Biobank voor Interstitiële Longziekten. Marjolijn Struik Biobank Coördinator

Biobank voor Interstitiële Longziekten. Marjolijn Struik Biobank Coördinator Biobank voor Interstitiële Longziekten Marjolijn Struik Biobank Coördinator Interstitiële Longziekten Zeldzame longziekten >100 diagnoses Sarcoïdose Longfibrose ±20.000 patiënten in Nederland Oorzaak vaak

Nadere informatie

Het gebruik van het EPD voor onderzoek. Congres Clinical Datawarehouse Marc Rietveld, 11 december 2013

Het gebruik van het EPD voor onderzoek. Congres Clinical Datawarehouse Marc Rietveld, 11 december 2013 Het gebruik van het EPD voor onderzoek Congres Clinical Datawarehouse Marc Rietveld, 11 december 2013 Even voorstellen Marc Rietveld Zelfstandig adviseur Parelsnoer UMC Utrecht Project Mondriaan Programma

Nadere informatie

Gebruik van uw medische gegevens en lichaamsmateriaal. Heeft u bezwaar?

Gebruik van uw medische gegevens en lichaamsmateriaal. Heeft u bezwaar? Gebruik van uw medische gegevens en lichaamsmateriaal Heeft u bezwaar? Inleiding U bezoekt het Radboudumc voor onderzoek en/of behandeling. Om u zo goed mogelijk te kunnen onderzoeken en/of behandelen

Nadere informatie

Algemene procedure toetreding Parel tot het Parelsnoer Instituut

Algemene procedure toetreding Parel tot het Parelsnoer Instituut Algemene procedure toetreding Parel tot het Parelsnoer Instituut Versiebeheer Datum Versie Auteur(s) Aangebrachte wijzigingen 09-10-2014 0.1 Nicole van Scherrenburg Lay-out gewijzigd en documenten Join

Nadere informatie

Convenant Eenvormige Toetsing Gezondheidsonderzoek vanuit het Parelsnoer Instituut

Convenant Eenvormige Toetsing Gezondheidsonderzoek vanuit het Parelsnoer Instituut Convenant Eenvormige Toetsing Gezondheidsonderzoek De ondergetekenden: 1. Academisch Medisch Centrum Amsterdam... gevestigd aan... te..., vertegenwoordigd door... (hierna te noemen...) en 2...., gevestigd

Nadere informatie

Informatie voor donoren over UMC Utrecht Biobank: Het STONE-project: Biobank voor studies naar kwaadaardige poliepen

Informatie voor donoren over UMC Utrecht Biobank: Het STONE-project: Biobank voor studies naar kwaadaardige poliepen Informatie voor donoren over UMC Utrecht Biobank: Het STONE-project: Biobank voor studies naar kwaadaardige poliepen Datum: 15 maart 2016 Versienummer: 1.2 Inleiding Geachte heer/mevrouw, U ontvangt deze

Nadere informatie

Reglement Erasmus MC Weefselbank

Reglement Erasmus MC Weefselbank May 9-5-2012 Reglement Erasmus MC Weefselbank Reglement Erasmus MC Weefselbank Project code Reglement Erasmus MC Weefselbank Version Versie 1.1 Date May 9-5-2012 Versie 0.1 13-03-2012 Peter Riegman - Hoofd

Nadere informatie

PATIËNTEN INFORMATIE. Wetenschappelijk onderzoek met uw resterend lichaamsmateriaal. Geen bezwaar?

PATIËNTEN INFORMATIE. Wetenschappelijk onderzoek met uw resterend lichaamsmateriaal. Geen bezwaar? PATIËNTEN INFORMATIE Wetenschappelijk onderzoek met uw resterend lichaamsmateriaal Geen bezwaar? Waarover gaat deze folder? Soms neemt een arts of verpleegkundige bij u wat lichaamsmateriaal af. Het ziekenhuis

Nadere informatie

Samenwerking Medical Intelligence. UMC Utrecht Hyleco Nauta, Directeur Directie Informatie & Technologie

Samenwerking Medical Intelligence. UMC Utrecht Hyleco Nauta, Directeur Directie Informatie & Technologie Samenwerking Medical Intelligence UMC Utrecht Hyleco Nauta, Directeur Directie Informatie & Technologie Vertrekpunt samenwerking Medical Intelligence Veel ziekenhuizen implementeren EPD s Samenwerking

Nadere informatie

Gebruik van medische gegevens en/of resterend lichaamsmateriaal

Gebruik van medische gegevens en/of resterend lichaamsmateriaal Gebruik van medische gegevens en/of resterend lichaamsmateriaal Belangrijke telefoonnummers Algemeen nummer UMCG (050) 361 61 61 U kunt hier terecht met algemene vragen over het UMCG. Bijvoorbeeld over

Nadere informatie

Wetenschappelijke en Ethische toetsing in de Radboud Biobank

Wetenschappelijke en Ethische toetsing in de Radboud Biobank Wetenschappelijke en Ethische toetsing in de Radboud Biobank Achtergrond Er is een eerste concept reglement voor de Radboud Biobank en een separaat addendum voor de wetenschappelijke en ethische toetsing

Nadere informatie

Wetenschappelijk onderzoek. met uw resterend lichaamsmateriaal; geen bezwaar?

Wetenschappelijk onderzoek. met uw resterend lichaamsmateriaal; geen bezwaar? Wetenschappelijk onderzoek met uw resterend lichaamsmateriaal; geen bezwaar? Naar het ziekenhuis? Lees eerst de informatie op www.asz.nl/brmo. Bron: De tekst van deze folder is afkomstig van de Nederlandse

Nadere informatie

Gebruik van lichaamsmateriaal en diagnostische gegevens voor wetenschappelijk onderzoek

Gebruik van lichaamsmateriaal en diagnostische gegevens voor wetenschappelijk onderzoek Gebruik van lichaamsmateriaal en diagnostische gegevens voor wetenschappelijk onderzoek Lichaamsmateriaal Van toepassing voor lichaamsmateriaal onderzocht in laboratorium klinische chemie en/of medische

Nadere informatie

Erasmus MC Biobank: PANCBANK

Erasmus MC Biobank: PANCBANK Patiënten Informatie Formulier behorend bij het onderzoek PANCBANK: pancreatic biobanking Geachte heer/mevrouw, U bezoekt het Erasmus Medisch Centrum (Erasmus MC) in verband met behandeling van een aandoening

Nadere informatie

Informatiebrief PGx Lung cancer studie

Informatiebrief PGx Lung cancer studie Informatiebrief PGx Lung cancer studie Genetische variaties als risicofactor voor toxiciteit bij longkankerpatiënten die chemoradiotherapie of chemotherapie ondergaan Geachte meneer, mevrouw, U bent door

Nadere informatie

PATIËNTEN INFORMATIE BRIEF PROSPECTIEVE DATA REGISTRATIE VAN PATIËNTEN MET EEN AANGEBOREN ZELDZAME STOLLINGSAFWIJKING (PRO-RBDD)

PATIËNTEN INFORMATIE BRIEF PROSPECTIEVE DATA REGISTRATIE VAN PATIËNTEN MET EEN AANGEBOREN ZELDZAME STOLLINGSAFWIJKING (PRO-RBDD) PATIËNTEN INFORMATIE BRIEF PROSPECTIEVE DATA REGISTRATIE VAN PATIËNTEN MET EEN AANGEBOREN ZELDZAME STOLLINGSAFWIJKING (PRO-RBDD) Geachte mevrouw / mijnheer, Uw behandelend arts heeft u geïnformeerd over

Nadere informatie

PATIËNTEN INFORMATIE. Afdeling. Klinische Pathologie

PATIËNTEN INFORMATIE. Afdeling. Klinische Pathologie PATIËNTEN INFORMATIE Afdeling Klinische Pathologie Waarover gaat deze folder en waarover niet? Soms neemt een arts bij u wat lichaamsmateriaal af, bijvoorbeeld: een klein stukje uit uw huid, uw borstklier,

Nadere informatie

Samenwerking in academisch netwerkenrken

Samenwerking in academisch netwerkenrken Home no. 3 Juni 2015 Juridische aspecten Eerdere edities Verenso.nl Samenwerking in academisch netwerkenrken Goed gedrag in wetenschappelijk onderzoek Dr. Anke Persoon, coördinator UKON, afdeling ELG,

Nadere informatie

Clinical Trials in Nederland: op weg naar topkwaliteit DCTF Congres 3 oktober 2012 Lunteren. M.P.W. Lamberti, BA Algemeen Directeur

Clinical Trials in Nederland: op weg naar topkwaliteit DCTF Congres 3 oktober 2012 Lunteren. M.P.W. Lamberti, BA Algemeen Directeur Clinical Trials in Nederland: op weg naar topkwaliteit DCTF Congres 3 oktober 2012 Lunteren M.P.W. Lamberti, BA Algemeen Directeur Maastricht UMC-Holding MUMC-Holding CTCM BPCM MI Groningen Utrecht Nijmegen

Nadere informatie

Het Parelsnoer Initiatief: Parel Reumatoïde artritis / artrose Biobank Reumatoïde artritis / artrose. Patiënten Informatiebrief

Het Parelsnoer Initiatief: Parel Reumatoïde artritis / artrose Biobank Reumatoïde artritis / artrose. Patiënten Informatiebrief Het Parelsnoer Initiatief: Parel Reumatoïde artritis / artrose Biobank Reumatoïde artritis / artrose Patiënten Informatiebrief 1 INLEIDING...2 2 HET PARELSNOER-INITIATIEF...2 3 VRIJWILLIGE DEELNAME...3

Nadere informatie

Bijlage 2 bij het Convenant PSI Samenstelling en werkwijze toetsingscommissie

Bijlage 2 bij het Convenant PSI Samenstelling en werkwijze toetsingscommissie Bijlage 2 bij het Convenant PSI Samenstelling en werkwijze toetsingscommissie 1. Samenstelling toetsingscommissie De kerncommissie betstaat uit leden met ten minste de volgende specialismes 1 : Arts of

Nadere informatie

In de bijlage heb ik de tekortkomingen en de correcties daarop puntsgewijs beschreven.

In de bijlage heb ik de tekortkomingen en de correcties daarop puntsgewijs beschreven. Academisch Ziekenhuis Maastricht t.a.v. Raad van Bestuur Postbus 5800 6202 AZ MAASTRICHT Betreft bezoek afdeling Urologie Geneesmiddelen En Medische Technologie Wilh. van Pruisenweg 52 Den Haag Postbus

Nadere informatie

Wetenschappelijk onderzoek met bestaande gegevens bij Dimence

Wetenschappelijk onderzoek met bestaande gegevens bij Dimence Wetenschappelijk onderzoek met bestaande gegevens bij Dimence Twee vormen: (1) actief betrekken van mensen en (2) gebruik maken van bestaande gegevens (1) Als de patiënt betrokken is doordat hij/zij een

Nadere informatie

Oprichting en beheer van biobanken binnen het AMC

Oprichting en beheer van biobanken binnen het AMC Oprichting en beheer van biobanken binnen het AMC 1 Oprichting en beheer van biobanken en daarbij betrokken actoren 1.1 De biobank Binnen het AMC worden op vrijwel alle afdelingen collecties van lichaamsmaterialen

Nadere informatie

SEMINAR 4 NOVEMBER 2014

SEMINAR 4 NOVEMBER 2014 SEMINAR 4 NOVEMBER 2014 Professioneel opzetten en uitvoeren van klinisch onderzoek www.deresearchmanager.nl Striksteeg 7 7411 KR Deventer 0570 594 789 info@deresearchmanager.nl Innovatief klinisch onderzoek,

Nadere informatie

Informatie over dit wetenschappelijk onderzoek

Informatie over dit wetenschappelijk onderzoek Proefpersoneninformatie / Toestemmingsverklaring voor langetermijn opslag van lichaamsmateriaal Een multi-nationaal onderzoek naar de veiligheid en effectiviteit, inclusief farmacokinetiek, van NNC-0129-0000-1003

Nadere informatie

DTL focus meeting Ongoing initiatives to establish automated links between clinical care and clinical research

DTL focus meeting Ongoing initiatives to establish automated links between clinical care and clinical research DTL focus meeting Ongoing initiatives to establish automated links between clinical care and clinical research UMC Utrecht Robert Veen, projectleider Research Data Platform Programma Research ICT EPD s

Nadere informatie

Gebruik van lichaamsmateriaal voor medisch onderzoek en onderwijs

Gebruik van lichaamsmateriaal voor medisch onderzoek en onderwijs Algemeen Gebruik van lichaamsmateriaal voor medisch onderzoek en onderwijs www.catharinaziekenhuis.nl Inhoud De medische wetenschap... 3 Voorwaarden voor wetenschappelijk onderzoek met lichaamsmateriaal...

Nadere informatie

Actielijst voor implementatie Code Goed Gebruik (2011) voor PA labs:

Actielijst voor implementatie Code Goed Gebruik (2011) voor PA labs: Implementatie Code Goed Gebruik voor Pathologie laboratoria Het doel van deze informatie is hulp voor pathologie laboratoria om: 1 goed beheer te waarborgen van de weefselarchieven 2 adequate informatie

Nadere informatie

Hoe kijken we naar het DNA van een patiënt?

Hoe kijken we naar het DNA van een patiënt? Hoe kijken we naar het DNA van een patiënt? Ies Nijman UMC Utrecht Dept of Genetics, Centre for Molecular Medicine Center for Personalized Cancer Treatment (CPCT), Hartwig Medical Foundation 1994 DNA sequenties,

Nadere informatie

Multi-disciplinair onderzoek onder families met een hoog risico op borst- en ovariumkanker getest voor een BRCA1 of BRCA2 mutatie

Multi-disciplinair onderzoek onder families met een hoog risico op borst- en ovariumkanker getest voor een BRCA1 of BRCA2 mutatie Multi-disciplinair onderzoek onder families met een hoog risico op borst- en ovariumkanker getest voor een BRCA1 of BRCA2 mutatie Judith de Lange, Rosemarie Wijnands, Floor van Leeuwen, Maartje Hooning,

Nadere informatie

Biobank Alzheimercentrum

Biobank Alzheimercentrum Informatiebrochure Biobank Alzheimercentrum Informatiebrochure Biobank VUmc Alzheimercentrum Amsterdam, september 2015 Geachte heer/mevrouw, U wordt bij het VUmc Alzheimercentrum onderzocht in verband

Nadere informatie

Informatie voor donoren over UMC Utrecht Biobank TiN

Informatie voor donoren over UMC Utrecht Biobank TiN Informatie voor donoren over UMC Utrecht Biobank TiN Geachte mevrouw/mijnheer, In het kader van de Trombocytopathie in Nederland studie wordt een gedeelte van het extra afgenomen bloed opgeslagen in een

Nadere informatie

Extra Informatiebrief voor de Patiënt en Toestemmingsverklaring optioneel herkenningsstoffenonderzoek

Extra Informatiebrief voor de Patiënt en Toestemmingsverklaring optioneel herkenningsstoffenonderzoek Extra Informatiebrief voor de Patiënt en Toestemmingsverklaring optioneel herkenningsstoffenonderzoek Een fase 1 onderzoek met AEB071 bij patiënten met diffuus grootcellig B-lymfoom waarbij CD79 veranderd

Nadere informatie

Naar toestemming voor nader gebruik van restmateriaal in het AMC

Naar toestemming voor nader gebruik van restmateriaal in het AMC Naar toestemming voor nader gebruik van restmateriaal in het AMC Mr.dr. Corrette Ploem Dr. Jörg Hamann Opzet Waar gaat het bij nader gebruik om? Waarom een toestemmingssysteem? Nadere vormgeving? Discussiepunten

Nadere informatie

Toestemming en bezwaar: Hoe wordt het patiënten gevraagd? Wat vinden ze daarvan? Nader gebruik lichaamsmateriaal en data die hieruit voorkomen

Toestemming en bezwaar: Hoe wordt het patiënten gevraagd? Wat vinden ze daarvan? Nader gebruik lichaamsmateriaal en data die hieruit voorkomen Toestemming en bezwaar: Hoe wordt het patiënten gevraagd? Wat vinden ze daarvan? Marjanka K Schmidt & Susanne Rebers Division Molecular Pathology Division Psychosocial Research and Epidemiology Nader gebruik

Nadere informatie

Gebruik van uw medische gegevens en lichaamsmateriaal voor wetenschappelijk onderzoek en onderwijs Geen bezwaar?

Gebruik van uw medische gegevens en lichaamsmateriaal voor wetenschappelijk onderzoek en onderwijs Geen bezwaar? Gebruik van uw medische gegevens en lichaamsmateriaal voor wetenschappelijk onderzoek en onderwijs Geen bezwaar? U bezoekt VU medisch centrum (VUmc) voor onderzoek en/of behandeling. In een ziekenhuis

Nadere informatie

Keuzeproces voor het inrichten van een gerobotiseerd opslagsysteem. Gerard van Duijnhoven UMC St Radboud, Nijmegen Afdeling Genetica

Keuzeproces voor het inrichten van een gerobotiseerd opslagsysteem. Gerard van Duijnhoven UMC St Radboud, Nijmegen Afdeling Genetica Keuzeproces voor het inrichten van een gerobotiseerd opslagsysteem Gerard van Duijnhoven UMC St Radboud, Nijmegen Afdeling Genetica Inhoud Genetica Radboud Biobank Manuele sample opslag Geautomatiseerd

Nadere informatie

Verkorte titel: de effecten van budesonide op de bijwerkingen van cabazitaxel bij patiënten met prostaatkanker

Verkorte titel: de effecten van budesonide op de bijwerkingen van cabazitaxel bij patiënten met prostaatkanker PATIËNTENINFORMATIE EN TOESTEMMINGSVERKLARING SUBSTUDIE BEHOREND BIJ HET ONDERZOEK: Fase II onderzoek bij patiënten met prostaatkanker naar de effecten van budesonide op cabazitaxel (Jevatana ): een gerandomiseerd,

Nadere informatie

Patiënteninformatie folder

Patiënteninformatie folder Patiënteninformatie folder Moleculair onderzoek naar verminderde ovariële reserve en embryo kwaliteit bij BRCA1 of BRCA2 mutatie draagsters Engelse titel: Molecular studies on reduced ovarian reserve and

Nadere informatie

Toezicht op klinisch onderzoek bij STZ-ziekenhuizen. Farmaceutische Bedrijven Deelteam Klinisch Onderzoek

Toezicht op klinisch onderzoek bij STZ-ziekenhuizen. Farmaceutische Bedrijven Deelteam Klinisch Onderzoek Toezicht op klinisch onderzoek bij STZ-ziekenhuizen Farmaceutische Bedrijven Deelteam Klinisch Onderzoek Toezicht op klinisch onderzoek bij STZ-ziekenhuizen Bevindingen vanuit de praktijk Conclusies en

Nadere informatie

Implementatie Code Goed Gebruik voor Pathologie laboratoria. Actielijst voor implementatie Code Goed Gebruik (2011) voor PA labs:

Implementatie Code Goed Gebruik voor Pathologie laboratoria. Actielijst voor implementatie Code Goed Gebruik (2011) voor PA labs: Implementatie Code Goed Gebruik voor Pathologie laboratoria Het doel van deze informatie is hulp voor pathologie laboratoria om: 1 goed beheer te waarborgen van de weefselarchieven 2 adequate informatie

Nadere informatie

ROSCAN Huidkanker Biobank

ROSCAN Huidkanker Biobank Kanker Instituut Uw behandelend arts in het Erasmus MC heeft u geïnformeerd over het bestaan van de ROSCAN Biobank. Hij/zij heeft u al het een en ander uitgelegd. Wij vragen u vriendelijk om mee te doen

Nadere informatie

Het gebruik en de bewaring van lichaamsmateriaal voor wetenschappelijk onderzoek. Universitaire Biobank Limburg

Het gebruik en de bewaring van lichaamsmateriaal voor wetenschappelijk onderzoek. Universitaire Biobank Limburg Secretariaat Operationele Groep Stadsomvaart 11, 3500 Hasselt Tel. 011 33 82 56 Fax. 011 33 82 08 E-mail: biobank@jessazh.be www.ubilim.be Het gebruik en de bewaring van lichaamsmateriaal voor wetenschappelijk

Nadere informatie

Wetenschappelijk onderzoek met Karakter

Wetenschappelijk onderzoek met Karakter Wetenschappelijk onderzoek met Karakter 1 Inleiding Karakter is als academisch centrum partner in een groot aantal multicenter studies. Voor het uitvoeren van uw onderzoek in samenwerking met Karakter

Nadere informatie

Research data management in een academisch ziekenhuis

Research data management in een academisch ziekenhuis Research data management in een academisch ziekenhuis 9 november 2016 Rudy Scholte, Hoofd data management Clinical Research Unit Academisch Medisch Centrum r.a.scholte@amc.nl Research data management Onderzoek

Nadere informatie

Versnelling verzending pathologisch materiaal bij een verwijzing

Versnelling verzending pathologisch materiaal bij een verwijzing Versnelling verzending pathologisch materiaal bij een verwijzing 1. Huidige situatie Beschrijving pathologische revisie Procesbeschrijving Digitale uitwisseling 2. Knelpunten pathologische verwijzing Procesverbetering

Nadere informatie

RISK BASED MONITORING IIS FROM AN ACADEMIC PERSPECTIVE; SURGICAL SPECIALTIES

RISK BASED MONITORING IIS FROM AN ACADEMIC PERSPECTIVE; SURGICAL SPECIALTIES RISK BASED MONITORING IIS FROM AN ACADEMIC PERSPECTIVE; SURGICAL SPECIALTIES 8 Oktober 2014, DCTF Onderzoeksbureau Divisie Heelkundige Specialismen UMC Utrecht Marianne van Es-Gulinck, arts, F.F.P.M. RISK

Nadere informatie

Pagina 1van 38 Pagina 2 van 38 Pagina 3 van 38 1 2 3 4 5 Pagina 4 van 38 Pagina 5 van 38 Pagina 6 van 38 Pagina 7 van 38 Pagina 8 van 38 Pagina 9 van 38 Pagina 10 van 38 Pagina 11 van 38 Pagina 12 van

Nadere informatie

Klinische Genetica. Erfelijkheidsonderzoek en -voorlichting

Klinische Genetica. Erfelijkheidsonderzoek en -voorlichting Klinische Genetica Erfelijkheidsonderzoek en -voorlichting Klinische Genetica Inhoud Inleiding 3 Een verzoek om erfelijkheidsonderzoek en -voorlichting 3 Wachten op de uitslag 3 Kosten 4 Het doel van

Nadere informatie

Deelnemen aan een klinische studie. informatie voor patiënten

Deelnemen aan een klinische studie. informatie voor patiënten Deelnemen aan een klinische studie informatie voor patiënten INLEIDING 3 KLINISCHE STUDIES: INLEIDENDE INFO 5 Wat is een klinische studie? Klinische studies in UZ Leuven Waarom deelnemen aan een klinische

Nadere informatie

29 juni Initiatie bijeenkomst PORTEC 4. Kwaliteitsborging WMO GCP richtsnoer. Frank van Leeuwen IKNL

29 juni Initiatie bijeenkomst PORTEC 4. Kwaliteitsborging WMO GCP richtsnoer. Frank van Leeuwen IKNL 29 juni 2012 Initiatie bijeenkomst PORTEC 4 Kwaliteitsborging WMO GCP richtsnoer Frank van Leeuwen IKNL Wet en regelgeving Verklaring van Helsinki Richtsnoer voor Good Clinical Practice (CPMP/ICH/135/95)

Nadere informatie

DEELNAME AAN EEN KLINISCHE STUDIE

DEELNAME AAN EEN KLINISCHE STUDIE DEELNAME AAN EEN KLINISCHE STUDIE MB2948 Brochure: Klinische studies l Ziekenhuis Oost-Limburg 1 WELKOM U kreeg deze brochure omdat u meer wilt weten over klinische studies. We informeren u daarom over

Nadere informatie

embryo kwaliteit bij BRCA1 of BRCA2 mutatie draagsters

embryo kwaliteit bij BRCA1 of BRCA2 mutatie draagsters Toelichting bij informatie folder Informatie voor IVF/PGD patiënten Deze informatie folder is bedoeld voor alle IVF/PGD patiënten die geschikt zijn voor deelname aan dit onderzoek. Dit zijn de patiënten

Nadere informatie

De rol van de Contract Research Organisatie (CRO) Klinisch onderzoek

De rol van de Contract Research Organisatie (CRO) Klinisch onderzoek De rol van de Contract Research Organisatie (CRO) in klinisch geneesmiddelenonderzoek Klinisch onderzoek Inhoud Aanleiding CRO project Methode en resultaten» Werkwijze en resultaten foto van het veld vragenlijst»

Nadere informatie

Informed consent in het UMCG bij wetenschappelijk onderzoek

Informed consent in het UMCG bij wetenschappelijk onderzoek Informed consent in het UMCG bij wetenschappelijk onderzoek Student: Lisanne van der Molen Begeleider: Drs. Lidia van Huizen, Senior Adviseur Kwaliteit UMCG Datum: juni 2013 Inhoudsopgave Inleiding..3

Nadere informatie

De patholoog. Klinische Pathologie. In het ziekenhuis

De patholoog. Klinische Pathologie. In het ziekenhuis Klinische Pathologie De patholoog In het ziekenhuis Inleiding In deze folder kunt u meer lezen over het specialisme Klinische Pathologie en de rol die de patholoog speelt bij ziekte en behandeling. Daarnaast

Nadere informatie

Masterplan MKIB Bijeenkomst EPD leveranciers

Masterplan MKIB Bijeenkomst EPD leveranciers Masterplan MKIB Bijeenkomst EPD leveranciers 18 februari 2015 Welkom! Welkom en voorstelronde Agenda Korte introductie door bestuur KNGF Informeren herijking en Masterplan MKiB Tijdsplanning Wederzijdse

Nadere informatie

Standard Operating Procedure

Standard Operating Procedure Standard Operating Procedure STZ SOP: VC9 Proefpersonen- en aansprakelijkheidsverzekering (centraal) Distributielijst : STZ Datum : 10-03-2014 Revisiedatum : 10-03-2015 Veranderingen ten opzichte van eerdere

Nadere informatie

Code Goed Gebruik in perspectief

Code Goed Gebruik in perspectief Opzet Code Goed Gebruik in perspectief MedLawconsult Code zelf Uitgangspunten Inhoud De thema s nu Het nationale en Europese perspectief Empirisch onderzoek Governance De conferentiemap Het vervolg Wat

Nadere informatie

Erfelijkheidsonderzoek: Exoomsequencing

Erfelijkheidsonderzoek: Exoomsequencing Erfelijkheidsonderzoek: Exoomsequencing Exoomsequencing is een nieuwe techniek voor erfelijkheidsonderzoek. In deze folder vindt u informatie over dit onderzoek. De volgende onderwerpen komen aan bod:

Nadere informatie

Informatie over Exoom sequencing

Informatie over Exoom sequencing Informatie over Exoom sequencing Exoom sequencing is een nieuwe techniek voor erfelijkheidsonderzoek. In deze folder vindt u informatie over dit onderzoek. De volgende onderwerpen komen aan bod: Om de

Nadere informatie

Nader gebruik afgenomen lichaamsmateriaal

Nader gebruik afgenomen lichaamsmateriaal Nader gebruik afgenomen lichaamsmateriaal Patiëntenvoorlichting afdelingen KCL, MML en pathologie. Nader gebruik Soms neemt een arts of verpleegkundige bij u wat lichaamsmateriaal voor onderzoek af. Soms

Nadere informatie

Bazaar Informatievoorziening in de zorg

Bazaar Informatievoorziening in de zorg Bazaar Informatievoorziening in de zorg Dinsdag 28 januari 2014 Toegang tot Data #TTD Datamanagement en hergebruik van data Bazaar 28-1-2014: Hoe zorgen we samen voor een betere en duurzame informatievoorziening

Nadere informatie

Toezicht op IIT: bevindingen vanuit de praktijk

Toezicht op IIT: bevindingen vanuit de praktijk Toezicht op IIT: bevindingen vanuit de praktijk Elysée Hille, senior inspecteur namens deelteam KO-GCP Teamcoördinator KO-GCP/PhV/GZH Afdeling Farmaceutische Bedrijven Wat doet de IGZ? Toezicht op klinisch

Nadere informatie

Stand van zaken. Ondertussen ruim 27.000 familieleden met FH gevonden. Database met 65.000 individueen uit 5.000 stambomen

Stand van zaken. Ondertussen ruim 27.000 familieleden met FH gevonden. Database met 65.000 individueen uit 5.000 stambomen Van naar Start van de StOEH Ontwikkeld door de afdeling geneeskunde van het AMC 1994 Initiatiefnemers: Prof. dr. J.J.P Kastelein Dr. Ir. J.C. Defesche 1994-2001 700 1000 FH patienten / jaar April 2003

Nadere informatie

Medisch-wetenschappelijk onderzoek met uw gegevens en/of lichaamsmateriaal

Medisch-wetenschappelijk onderzoek met uw gegevens en/of lichaamsmateriaal Medisch-wetenschappelijk onderzoek met uw gegevens en/of lichaamsmateriaal Algemene informatie over medisch-wetenschappelijk onderzoek met reeds verzamelde gegevens en/of lichaamsmateriaal. patiëntencommunicatie

Nadere informatie

Nader gebruik lichaamsmateriaal

Nader gebruik lichaamsmateriaal Universitair Medisch Centrum Commissie Mensgebonden Onderzoek Nader gebruik lichaamsmateriaal Hoofdstuk Patiënt en zorg Toelichting Het voorschrift Nader gebruik Lichaamsmateriaal is gebaseerd op de Code

Nadere informatie

Postbus AE Den Haag tel fax

Postbus AE Den Haag tel fax Postbus 93245 2509 AE Den Haag tel 070 349 5281 fax 070 349 5397 info@forumbg.nl www.forumbg.nl Nieuwe DNA technieken bieden grotere kans op een diagnose De mogelijkheden en uitdagingen van Next Generation

Nadere informatie

3 april 2014 Partnership in Clinical Trials Martijn Griep, PhD Associate Director Kwaliteit en Naleving Janssen GCO Benelux, Tilburg

3 april 2014 Partnership in Clinical Trials Martijn Griep, PhD Associate Director Kwaliteit en Naleving Janssen GCO Benelux, Tilburg Ideale site ideale samenwerking in clinical trials 3 april 2014 Partnership in Clinical Trials Martijn Griep, PhD Associate Director Kwaliteit en Naleving Janssen GCO Benelux, Tilburg MICROSOFT CORPORATION

Nadere informatie

Erfelijkheidsonderzoek en -voorlichting

Erfelijkheidsonderzoek en -voorlichting Klinische Genetica Erfelijkheidsonderzoek en -voorlichting Inhoud Inleiding Een verzoek om erfelijkheidsonderzoek en -voorlichting 1 Wachten op de uitslag 2 Het doel van erfelijkheidsonderzoek en -voorlichting

Nadere informatie

Wetenschappelijk onderzoek resterend lichaamsmateriaal. Informatie en keuzevrijheid

Wetenschappelijk onderzoek resterend lichaamsmateriaal. Informatie en keuzevrijheid Wetenschappelijk onderzoek resterend lichaamsmateriaal Informatie en keuzevrijheid Waarover gaat deze folder? Soms neemt een arts of verpleegkundige bij u wat lichaamsmateriaal af. Het ziekenhuis waar

Nadere informatie

Informatieblad voor deelnemers gedurende opvolging. De CENTER-TBI studie

Informatieblad voor deelnemers gedurende opvolging. De CENTER-TBI studie Informatieblad voor deelnemers gedurende opvolging De CENTER-TBI studie Tijdens de acute fase na uw ongeval, heeft u deelgenomen aan een multicenter onderzoek, gefinancierd door de Europese unie (The Collaborative

Nadere informatie

Pathologieonderzoek. Wat gebeurt er met uw gegevens?

Pathologieonderzoek. Wat gebeurt er met uw gegevens? Pathologieonderzoek Wat gebeurt er met uw gegevens? In deze digitale folder geven wij u informatie over het onderzoek van weefsel of cellen die bij u zijn afgenomen. Dit onderzoek gebeurt in het pathologie.

Nadere informatie

Patiënten Informatie Brochure Erfelijkheidsonderzoek: Exoom Sequencing

Patiënten Informatie Brochure Erfelijkheidsonderzoek: Exoom Sequencing 2 Patiënten Informatie Brochure Erfelijkheidsonderzoek: Exoom Sequencing Algemene informatie Exoom Sequencing is een nieuwe techniek voor erfelijkheidsonderzoek. In deze folder vindt u informatie over

Nadere informatie

Themadag specifieke diagnoses: Dense Deposit Disease

Themadag specifieke diagnoses: Dense Deposit Disease Themadag specifieke diagnoses: Dense Deposit Disease Cees van Kooten & Darius Soonawala Afd Nierziekten LUMC 30 sept 2017 Het programma voor vanochtend Uitleg over achtergrond ziekte De naamgeving Functioneren

Nadere informatie

Het Utrecht Infectie & Immuniteit Cohort

Het Utrecht Infectie & Immuniteit Cohort Het Utrecht Infectie & Immuniteit Cohort Zorg en wetenschappelijk onderzoek op het gebied van infectie en immuniteit in één Beste meneer/mevrouw, Het UMC Utrecht is continu bezig om de zorg te verbeteren.

Nadere informatie

Voorspellende waarde van HE4 bij een complexe ovarium cyste ROELIEN VAN DE VRIE ARTS ONDERZOEKER

Voorspellende waarde van HE4 bij een complexe ovarium cyste ROELIEN VAN DE VRIE ARTS ONDERZOEKER Voorspellende waarde van HE4 bij een complexe ovarium cyste ROELIEN VAN DE VRIE ARTS ONDERZOEKER 16-06-2016 INHOUD Achtergrond Ovarium carcinoom HE4 Retrospectieve studie AvL & AMC Opzet van prospectieve

Nadere informatie

Informatie voor onderzoekers

Informatie voor onderzoekers Info Onderzoekers september 2011 Informatie voor onderzoekers In principe kan iedere onderzoeker een aanvraag voor gegevens uit de CONCOR-registratie en DNA-materiaal uit de DNA-bank doen ten behoeve van

Nadere informatie

Patiënten informatiebrief

Patiënten informatiebrief Patiënten informatiebrief Landelijk onderzoek naar patiënten met trombocytopathie in Nederland Geachte mevrouw/mijnheer, Trombocytopathie in Nederland (TiN) Wij vragen u vriendelijk om mee te doen aan

Nadere informatie

Standard Operating Procedure

Standard Operating Procedure Standard Operating Procedure STZ SOP: A4 Publicatie Distributielijst : STZ Datum : 20-03-2014 Revisiedatum : 20-03-2015 Veranderingen ten opzichte van eerdere versies Versiedatum Opmerkingen Versiedatum

Nadere informatie

Informatiefolder voor deelnemers

Informatiefolder voor deelnemers Een lange termijn onderzoek naar de behandeling en uitkomsten van dikkedarm- en endeldarmkanker Informatiefolder voor deelnemers Prospective data collection initiative on colorectal cancer - a prospective

Nadere informatie

BROK staat voor Basiscursus Regelgeving en Organisatie voor Klinisch onderzoekers.

BROK staat voor Basiscursus Regelgeving en Organisatie voor Klinisch onderzoekers. VEELGESTELDE VRAGEN OVER DE BROK CURSUS Wat is de BROK cursus? BROK staat voor Basiscursus Regelgeving en Organisatie voor Klinisch onderzoekers. Aan de uitvoering van mensgebonden onderzoek worden door

Nadere informatie

Verklaring van belangen

Verklaring van belangen Verklaring van belangen Algemeen Titel(s) Voornaam Prof. dr. Frans G.M. Tussenvoegsels Achternaam Afdeling (Voor externe experts, wilt u aangeven voor welke afdeling van het CBG u werkt) Functienaam Omschrijving

Nadere informatie