Druk op marge ondanks licht herstel

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Druk op marge ondanks licht herstel"

Transcriptie

1 Detailhandel ING Economisch Bureau Druk op marge ondanks licht herstel De crisis is voorbij, maar de detailhandel heeft nog geen reden tot juichen. Consumenten lijken weer meer vertrouwen te krijgen in de economie, maar zullen slechts mondjesmaat hun bestedingen kunnen verhogen. De lonen blijven het komende jaar achter bij de prijsstijgingen, waardoor de druk op de portemonnee van de consument aanwezig blijft. Hoewel de krimp in de detailhandel in 21 grotendeels tot stilstand is gekomen, verwacht het ING Economisch Bureau slechts een licht herstel voor 211. De totale detailhandelsomzet groeit met 1,1% tot een totaal van 81,1 miljard euro. Deze trend zet zich naar verwachting voort in 212 met een iets hogere groei van 1,6%. Detailhandel in spanningsveld Naast een vrijwel stilstaande markt met prijsbewuste consumenten zal de detailhandel te maken krijgen met toeleveranciers die kampen met explosieve stijgingen van grondstofprijzen. Retailers bevinden zich daardoor midden in een spanningsveld tussen consumenten die prijsbewust moeten Figuur 1 Spanningsveld detailhandel Toeleveranciers Grondstoffen duurder Druk op kosten Doorbelasten hogere kosten Bron: ING Economisch Bureau Detailhandel Druk op marge Consumenten Koopkracht beperkt Druk op uitgaven Zoektocht prijsvoordeel handelen en toeleveranciers die hogere kosten zullen willen doorberekenen. Het is onvermijdelijk dat dit druk zet op de marges in de detailhandel. Gezien het slechts geringe volume herstel moet de branche op zoek naar alternatieve groei, die veelal online te vinden lijkt. Tabel 1 Verwachte omzet detailhandel 211 en omzetontwikkeling , naar branche Omzet 211 (mld. ) Detailhandel totaal* 81,1 -,5% 1,1% 1,6% Food 36,7,5% 1,2% 1,7% Supermarkten 31,9 1,2% 1,5% 2,% Foodspeciaalzaken 4,8-3,6% -1,% -,5% Non-food 44,4-1,4% 1,% 1,5% Kleding** 9,9,2% 2,% 2,% Schoenen 2, -2,%,5% 1,5% Woninginrichting 7,6-4,3%,% 1,% Doe-het-zelf 4,5-4,1% 1,5% 2,% Elektronica / bruin- en witgoed 5,2,5%,5% 1,5% Persoonlijke verzorging*** 4,2 1,5% 1,% 1,% * exclusief auto s, apotheken, tankstations, pure webshops, ambulante handel ** inclusief textielsupermarkten en winkels in modeartikelen *** drogisterijen en parfumerieën Bron: CBS, HBD, GfK, bewerking en ramingen ING Economisch Bureau

2 Consument - Vertrouwen herstelt, maar druk op portemonnee blijft Het consumentenvertrouwen volgt een opgaande lijn, maar het herstel verloopt met forse schokken. Er was het afgelopen jaar verschillende keren sprake van terugkerende onrust. Zo zorgden onder meer de schuldencrisis in de eurozone, de zwakke situatie op de huizenmarkt en een verwachte daling in koopkracht voor een terugval van het vertrouwen. Het consumentenvertrouwen bleef gedurende 21 per saldo negatief. Positief nieuws is dat de consument 211 start met een frisse blik. Het vertrouwen van de consument in de economie volgt in uari weer de opgaande lijn en de zorg over werkloosheid ebt langzaam weg. Dit alles kan een positieve uitwerking hebben op het bestedingspatroon van de consument. Deze kent desalniettemin ook zorgen, voornamelijk op het gebied van prijsstijgingen en dalende koopkracht. De lonen kunnen de prijsstijgingen niet bijhouden. Reden waarom de consumentenuitgaven naar verwachting slechts licht zullen stijgen in 211 en 212. Figuur 2 Consumentenvertrouwen Figuur 3 Grootste economische zorg consument 1% % 6% -2 4% % Consumentenvertrouwen % Dalende prijzen Personeelstekort -1 Stijgende prijzen Werkloosheid -11 Bron: CBS Consumentenvertrouwen - seizoensgecorrigeerde reeks Bron: ING Economisch Bureau consumentenonderzoek (vraag van vandaag) -5 1% % -2 6% Kwartaalbericht -35 Detailhandel Februari % 2%

3 Food Promo-omzet en hogere voedselprijzen zetten druk op marge Raming Trends in food Verandering omzet % Lichte groei voor supermarkten in 211 en 212 Food Totaal,5% 1,2% 1,7% Beperkt verlies foodspeciaalzaken Supermarkten 1,2% 1,5% 2,% Marges onder druk door toenemende promo omzet en hogere Foodspeciaalzaken -3,6% -1,% -,5% voedselprijzen Deelsegmenten (biologisch/duurzaam, convenience, non-food) bieden kansen Supermarkten De supermarkten wisten 21 knallend af te sluiten met een zeer sterke omzetgroei in december. Het slechte weer speelde de supers in de kaart ten koste van markt en speciaalzaken. Ook initiatieven op het gebied van assortiment (zoals luxe kant-en-klaar kerstdiners) deden de omzet stijgen. Daarmee werd over het gehele jaar toch nog 1,2% groei bewerkstelligd. Dit is echter wel beduidend minder dan in voorgaande jaren. Daar komt bij dat de totale omzet voor een groter deel afhankelijk is geworden van promoties. Volgens GfK steeg het promo-aandeel van 14,7% in 29 naar 16,4% in 21. In de komende 2 jaar moeten supermarkten rekening houden met een relatief geringe groei van de markt. Voor Figuur 4 Groei supermarktomzet vs. aandeel promo-omzet 8% 7% 22% 2% 211 verwachten wij een groei van 1,5%, die op het conto geschreven kan worden van stijgende prijzen van voedingsmiddelen. In 212 loopt de groei, dankzij zowel volume als prijs, iets verder op. Gezien de huidige concurrentiestrijd onder supers en de zoektocht naar marktaandeel zal het promo-aandeel vermoedelijk snel doorstijgen richting 2%. Marges zullen nog meer onder druk komen te staan, mede door een verdere stijging van voedselprijzen. Voor supermarkten zijn er wel mogelijkheden om zich enigszins te ontworstelen aan de druk door kansen te grijpen in deelmarkten, zoals het sterk groeiende segment biologisch. Hoewel de totale omzet nog gering is, biedt biologische voeding wel potentie. Geholpen door een stijgend aanbod werd in 21 een acceleratie van de groei gemeld. Met name in bio-zuivel trachten diverse merken zich te profileren. Daaraan gerelateerd maar niet noodzakelijk hetzelfde is het segment duurzame voeding, waarbij gekeken wordt naar de totale belasting van het product op de omgeving. Ook hier geldt dat een breder aanbod door verduurzaming van voedselketens de komende jaren forse groei mogelijk moet kunnen maken. 6% 5% 4% 3% 2% 1% % Groei Supermarktomzet _ Aandeel promo-omzet Bron: GfK 11,6% 28 14,7% 29 16,4% 6,2% 3,4% 1,2% 21 18% 16% 14% 12% 1% 8% 6% Een mogelijk andere interessante deelmarkt is convenience. Door bijvoorbeeld de verkoop van belegde broodjes in de supermarkt of het creëren van een eethoek in de winkel kan de super de concurrentie aan in het out-of-home segment. Ook hier is sprake Aandeel van een promo-omzet groot potentieel. Naast biologisch en foodservice is verder non-food een mogelijke optie om onder de margedruk uit te komen. Wederom is sprake Groei supermarktomzet van een gering aandeel in de totale omzet. Het gemiddelde rendement is echter relatief hoog, waardoor non-food een belangrijke bijdrage aan de winst kan leveren. Foodspeciaalzaken Te midden van het supermarktgeweld komt de totale omzet van speciaalzaken steeds verder in de verdrukking. Net als in 29 hadden speciaalzaken te kampen met een fors omzetverlies, gemiddeld zo n 4%. Uit recente cijfers van FoodService Instituut Nederland bleken vooral horeca en speciaalzaken slachtoffers te zijn van de crisis, terwijl fast- Kwartaalbericht Detailhandel Februari 211 3

4 food, supermarkten en winkelrestaurants aan de winnende hand waren. De consument koos vaker voor gemak en prijs. Toch moeten foodspeciaalzaken niet wanhopen. Voor zaken die duidelijke keuzes maken en zich kwalitatief kunnen onderscheiden ligt een goede boterham klaar. Kansen zijn er door bijvoorbeeld een focus op de bovenkant van de markt (niche) of op biologische voeding. Ook voor foodspeciaalzaken geldt dat met uitbreiding richting foodservice een potentieel hogere omzet kan worden aangeboord. Te denken valt aan een eethoek in de zaak of de rol van traiteur. In het verlengde hiervan zouden foodspeciaalzaken ook vaker de consument via het web op kunnen zoeken. Door gemak te bieden in de vorm van online bestellen en thuisbezorgen kunnen meer consumenten worden bereikt. Belangrijk is dat foodspeciaalzaken blijven ineren en op hun specifieke terrein de concurrentie weten voor te blijven. Op korte termijn ziet het ING Economisch Bureau de sector foodspeciaalzaken verder uitdunnen, waardoor op langere termijn uiteindelijk wel een sterkere sector overblijft. Voor 211 en 212 verwachten wij daarom nog een krimpende omzet van respectievelijk -1% en -,5%. Binnen de sector zullen echter zeker positieve uischieters kunnen worden waargenomen. Non-food - Markt stabiliseert, maar groei minimaal Raming Trends in non-food verandering omzet % Non-Food Totaal -1,4% 1,% 1,5% Non-food omzet stabiliseert na afstraffing crisis Kleding,2% 2,% 2,% Katoenprijs zet kledingmarge onder druk Schoenen -2,%,5% 1,5% Hogere productiekosten China maken non-food inkoop duurder Woninginrichting -4,3%,% 1,% Toenemende prijsdruk woninginrichting, elektronica en Doe-het-zelf -4,1% 1,5% 2,% pers. verzorging Elektronica,5%,5% 1,5% E-commerce invloed stijgt verder Persoonlijke verz. 1,5% 1,% 1,% Kleding en schoenen De kledingbranche kende een zeer wisselvallig 21 met afwisselend perioden van groei en krimp ten opzichte van het voorgaande jaar. Dit resulteerde uiteindelijk voor het gehele jaar in een zeer lichte groei. Piekmaand was ember, waarin volgens brancheorganisatie CBW-MITEX volop groei werd behaald dankzij een relatief vroege start van de kouperiode. Ook het vrijgegeven spaarloon half tember leverde een positieve bijdrage. De maand december werd echter weer negatief afgesloten. Toch was er uiteindelijk sprake van een betere tweede helft van het jaar. Over heel 21 bleef damesmode stabiel en wist herenmode een lichte plus te laten zien. Kindermode, jeans en met name bodyfashion bleven achter ten opzichte van 29. Hoewel sprake is van een volatiele markt en de consument op de portemonnee moet blijven letten, verwacht het ING Economisch Bureau dat kledingwinkels in 211 en 212 mogelijk toch kunnen profiteren van een stijgend consumentenvertrouwen. Voor beide jaren wordt een totale omzetgroei geraamd van 2%. Deze groei is deels prijsgedreven. Door hogere katoenprijzen en inflatie in China zal kleding duurder worden. Zowel de oplopende lonen als de stijgende Chinese munt (yuan) resulteren in hogere productiekosten (ook voor andere non-food categorieën). Overigens zal een deel van deze prijsstijgingen ook door kledingwinkels zelf moeten worden opgevangen, met als gevolg lagere marges. Kledingwinkels moeten verder rekening houden met het feit dat een groeiend aandeel van de omzet via internet verloopt. Diverse modeketens hebben inmiddels een webshop geopend. Ook in de schoenenbranche is deze trend waar te nemen. Cijfers van HBD en Thuiswinkel.org laten zien dat de online omzet in 29 van kleding en schoenen 465 miljoen euro bedroeg. Daar zal in 21 naar schatting nog eens een extra 1 miljoen euro bovenop komen. De schoenenbranche kende overigens net als de kledingbranche een wisselvallig jaar. Volgens de cijfers van het CBS was er bij de schoenenwinkels over het gehele jaar nog steeds sprake van krimp. Zelfs een sterke stijging aan het einde van het jaar kon dit niet meer verhelpen. Brancheorganisatie CBW- MITEX sprak wel van een positieve afsluiting van 21 met groei in alle deelsegmenten. Wij verwachten dat ook schoenenwinkels in 211 en 212 een lichte omzetgroei kunnen behalen van respectievelijk,5% en 1,5% Kwartaalbericht Detailhandel Februari 211 4

5 Woninginrichting en doe-het-zelf Zowel winkels in woninginrichting als doe-het-zelf zaken bleven in 21 hangen in de hoek waar de klappen vallen. De omzet over 21 liet zowel in woninginrichting als in doe-het-zelf een sterke min zien. De afhankelijkheid van de kwakkelende woningmarkt wreekt zich. Het aantal verkochte woningen was in 21 nagenoeg gelijk aan het desastreus verlopen 29. Hoewel het laatste kwartaal volgens de NVM een opleving liet zien zijn de verwachtingen voor 211 niet hoopgevend. De woningmarkt blijft naar verwachting hangen op een laag niveau. Figuur 6 Prijsontwikkeling woninginrichting, persoonlijke verzorging en elektronica Binnen woninginrichting is de pijn uiteraard het meest aanwezig bij zaken die het vrijwel uitsluitend van de woningmarkt moeten hebben, zoals parketzaken. Meubelzaken daarentegen lijken weer langzaam het dal uit te klimmen. Dit zal voornamelijk te danken zijn aan vervangingsvraag die weer op gang komt. Toch moet de gehele branche nog altijd met sterk minder omzet genoegen nemen dan voor de crisis, wat ongetwijfeld zijn weerslag zal hebben op het aantal zaken binnen de woonbranche. Brancheorganisatie CBW MITEX voorziet forse dalingen, zeker onder zelfstandige ondernemers dec feb apr jun aug okt dec Ondanks de zware omstandigheden verwachten wij wel dat in woninginrichting en doe-het-zelf de bodem zo langzamerhand bereikt is. Dankzij een stijging van het consumentenvertrouwen en een lichte groei van de bestedingen Figuur 5 Ontwikkeling katoenprijs en prijsindex winkels in kleding Prijsindex winkels in kleding _ Katoenprijs _ Trendlijn prijsindex Bron: Cotton A Index US cents/pound gemiddelde prijs per maand vs CBS prijsindex winkels in kleding per maand _ Woninginrichting _ Persoonlijke verzorging _ Elektronica Bron: CBS kan de krimp een halt worden toegeroepen. Voor woninginrichting behoort stabilisatie van de markt in 211 tot de mogelijkheden. Het dal zal echter slechts langzaam kunnen worden verlaten met een verwachte groei voor 212 van 1%. Binnen de doe-het-zelf branche zullen bouwmarkten vaker trachten een graantje mee te pikken van de markt voor woninginrichting door verbreding van het assortiment. Hiervoor zullen bouwmarkten de komende jaren inzetten op verdere vergroting van winkels en winkelaantallen om katoenprijs omzetgroei te kunnen realiseren. Wij verwachten voor de totale omzet in de doe-het-zelf branche daarom een herstel prijsindex winkels in kleding met groei van 1,5% in 211 en 2% in 212. Elektronica Consumentenelektronica kende een sterke comeback in 21 na een enorme daling in 29. Zeker in de tweede helft van 21 was volgens de cijfers van het CBS sprake van herstel. Dankzij hogere volumes steeg de totale omzet. Gedurende het jaar liep de prijsdruk echter weer op. Fabrikanten zijn voortdurend verwikkeld in een strijd om de consument door middel van een continue stroom productintroducties. De sector kent een overaanbod van producten en winkels. Het recente faillissement van IMpact Retail (It s) is daar een gevolg van. Kwartaalbericht Detailhandel Februari 211 5

6 Vooralsnog gaat 211 niet zo zeer om volledig nieuwe producten, maar vooral om een verdere uitrol van eerdere introducties. Zo moet 3d tv zich (commercieel) gaan bewijzen en zullen meerdere producenten met tablets de computermarkt opzoeken. Toenemende concurrentie in dit soort jonge productgroepen is onvermijdelijk. Prijsdruk blijft daarom aanwezig en kan toenemen. Overigens speelt ook het stijgende aandeel van e-commerce hierin een belangrijke rol. Steeds vaker weten consumenten online de (goedkope) weg te vinden naar zowel bruingoed als witgoed. Webwinkel Bol.com probeert in dit segment haar grip te vergroten door samenwerking met andere electronica e-tailers. Via Bol.com kunnen nu ook elektronica-artikelen van andere retailers worden besteld. Voor 211 verwachten wij dat de groei van de totale omzet in elektronica doorzet met,5%. Deze omzetgroei moet wederom bereikt worden door hogere volumes. Prijsdruk verhindert een verdere stijging. Dit jaar zal de sector niet kunnen worden geholpen door grote tv-(sport)evenementen. Voor 212 zijn de vooruitzichten iets beter met een verwachte groei van de totale omzet van 1,5%. Persoonlijke verzorging De sector persoonlijke verzorging (drogisterijen en parfumerieën) is 21 redelijk stabiel doorgekomen en lijkt daarmee de crisis goed te hebben doorstaan. De branche wist het lot van forse dalingen te ontlopen dat enkele andere non-food branches wel trof. Voor 211 en 212 wordt een constante groei van 1% voorzien. Het zal voor ondernemers vooral zaak worden om zo goed mogelijk te profiteren van hogere groei in bepaalde subsegmenten. Tot de groeiers behoren mannencosmetica en biologische / natuurlijke producten. Verder geldt ook voor persoonlijke verzorging dat het aandeel e-commerce de komende jaren naar verwachting toeneemt. Hier ligt nog veel potentie voor groei. Punt van zorg voor de branche is een oplopende prijsdruk door verdere toename van het promo-aandeel. De concurrentie tussen drogisterijen onderling en met supermarkten blijft sterk aanwezig. Uitgelicht: E-commerce en M-commerce Zoals gemeld neemt de invloed van e-commerce binnen de detailhandel steeds verder toe. ING zal hier in de loop van het jaar in verschillende sectorvisies aandacht aan besteden. Ter inleiding een korte blik op de markt voor e-commerce en de nieuwe mogelijkheden van het hieraan verwante m-commerce. Webwinkels wisten de afgelopen jaren in tegenstelling tot fysieke winkels de crisis over het algemeen eenvoudig te trotseren. De totale online omzet overschreed in 21 de grens van 8 miljard euro. Het grootste aandeel van de omzet kwam jarenlang van diensten zoals reizen en telecomabonnementen. Het aandeel van producten is echter toe genomen en het snelst stijgend. In vele product groepen worden dubbele groeicijfers genoteerd (zie figuur 7) en het einde is zeker nog niet in zicht. In Figuur 7 Omzet e-commerce in selectie non-food productgroepen (x 1. euro) * _ Hardware (computers en benodigdheden) _ Kleding en schoenen _ Consumentenelektronica _ Witgoed/huishoudelijke apparatuur _ Levensmiddelen en persoonlijke verzorging _ Huis- en tuinartikelen Bron: HBD, raming 21 ING Economisch Bureau o.b.v. omzetgroei eerste helft 21 Kwartaalbericht Detailhandel Februari huis- en tuinartikelen

7 de categorie consumentenelektronica heeft het aandeel online aankopen inmiddels serieuze proporties aangenomen. Hieraan gerelateerd is witgoed op het internet aan een opmars bezig en ook in de categorie kleding en schoenen weet de consument steeds vaker het web te vinden. Cijfers van brancheorganisatie Thuiswinkel.org en Blauw Research laten zien dat van de ruim 11 miljoen actieve internetters in Nederland meer dan 9 miljoen ooit online een aankoop hebben gedaan. Het aantal kopers in de eerste helft van 21 steeg naar 7,6 miljoen (29: 7,1 miljoen). Het gemiddelde aantal bestellingen groeide in die periode met maar liefst 25%. E-commerce blijft dus booming business. Uit het onderzoek blijkt dat gemak, prijs, snelheid en 24-uurs bestelmogelijkheid als grote voordelen van internetshopping worden genoemd. Grootste nadelen zijn het niet kunnen voelen of zien van het product, verzendkosten en de geringe invloed op het aflevermoment. M-Commerce, schakel tussen clicks en bricks Zijn de dagen van fysieke winkels nu voorbij? Duidelijk is dat de traditionele fysieke detailhandel de consument zal moeten volgen richting het web. Consequentie hiervan is dat in diverse branches een daling van het aantal fysieke winkels kan worden verwacht; er komt meer accent op clicks en minder op bricks. Toch moet online en offline niet te zwart-wit worden bekeken. Juist de samenwerking tussen en integratie van online en offline kan de komende periode zeer belangrijk worden. Bij diverse producten oriënteert de consument zich online en koopt vervolgens offline, of vice versa. Het is daarom zaak via beide kanalen aan de wens van de consument te kunnen voldoen. In dit kader kan bijvoorbeeld m-commerce (mobile commerce) zich, dankzij de explosieve opkomst van de smartphone en mobiel internet, als een belangrijke schakel laten gelden. Zo biedt online mobiel winkelen kansen voor online in-store verkopen, ofwel clicks within bricks. Winkeliers hoeven niet meer lijdzaam toe te zien hoe consumenten weglopen uit hun winkel en thuis online elders bestellen. Wanneer een retailer de offline en online winkel nauw op elkaar aansluit is de kans groter dat een consument aan boord gehouden kan worden. Figuur 8 Percentage van alle huishoudens dat toegang heeft tot internet met mobiele telefoon 35% 3% 25% 2% 15% 1% 5% % Bron: CBS 1% 25 11% 26 16% 27 19% 28 25% 29 krijgt. Op deze wijze kan m-commerce nog beter dan e-commerce aanvullend werken op fysieke winkels. 32% 21 M-commerce kent ook nadelen. Zo zijn specifieke apss of sites haast een vereiste om de online mobiele consument op de juiste wijze te kunnen bedienen. Ook laat de snelheid van mobiel internet nog regelmatig te wensen over. Door uitbreiding van netwerken en nieuwere generaties smartphones moet hierin verbetering komen. Verder is er duidelijk sprake van een gemiddeld relatief jonge leeftijd van gebruikers. Het zal nog enige tijd duren voordat m-commerce net zo ingeburgerd is als e-commerce. Wel moeten retailers tijdig anticiperen om in te kunnen spelen op de nieuwe mogelijkheden die m-commerce biedt. Onderzoek van Forrester Research naar investeringstrends onder Amerikaanse webwinkels laat zien dat m-commerce snel aan populariteit wint. Waar in 21 slechts 18,6% aangaf in m-commerce sites en apps te investeren stijgt dit percentage voor 211 naar 52,4%. Een ander voordeel van m-commerce is dat een retailer in de winkel veel meer informatie kan bieden. Gedacht kan worden aan een consument die met zijn mobiel een foto maakt en vervolgens via internet bijbehorende productinfo of vergelijkende tests op het scherm te zien Kwartaalbericht Detailhandel Februari 211 7

8 Meer weten? Kijk op ING.nl Of bel met Dirk Mulder, sectormanager Handel Max Erich, senior econoom Wilt u nieuwe publicaties per ontvangen? Ga naar ING.nl/kennis Disclaimer De informatie in dit rapport geeft de persoonlijke mening weer van de analist(en) en geen enkel deel van de beloning van de analist(en) was, is, of zal direct of indirect gerelateerd zijn aan het opnemen van specifieke aanbevelingen of meningen in dit rapport. De analisten die aan deze publicatie hebben bijgedragen voldoen allen aan de vereisten zoals gesteld door hun nationale toezichthouders aan de uit oefening van hun vak. Deze publicatie is opgesteld namens ING Bank N.V., gevestigd te Amsterdam en slechts bedoeld ter informatie van haar cliënten. ING Bank N.V. is onderdeel van ING Groep N.V. Deze publicatie is geen beleggingsaanbeveling noch een aanbieding of uitnodiging tot koop of verkoop van enig financieel instrument. Deze publicatie is louter informatief en mag niet worden beschouwd als advies. ING Bank N.V. betrekt haar informatie van betrouwbaar geachte bronnen en heeft alle mogelijke zorg betracht om er voor te zorgen dat ten tijde van de publicatie de informatie waarop zij haar visie in dit rapport heeft gebaseerd niet onjuist of misleidend is. ING Bank N.V. geeft geen garantie dat de door haar gebruikte informatie accuraat of compleet is. De informatie in dit rapport kan gewijzigd worden zonder enige vorm van aankondiging. ING Bank N.V. noch één of meer van haar directeuren of werknemers aanvaardt enige aansprakelijkheid voor enig direct of indirect verlies of schade voortkomend uit het gebruik van (de inhoud van) deze publicatie alsmede voor druk- en zetfouten in deze publicatie. Auteursrecht en rechten ter bescherming van gegevensbestanden zijn van toepassing op deze publicatie. Overneming van gegevens uit deze publicatie is toegestaan, mits de bron wordt vermeld. In Nederland is ING Bank N.V. geregistreerd bij en staat onder toezicht van De Nederlandsche Bank en de Autoriteit Financiële Markten. De tekst is afgesloten op 15 februari 211.

Minder faillissementen in 2016

Minder faillissementen in 2016 Vooruitzicht faillissementen Minder faillissementen in 2016 Faillissementen nog altijd boven pre-crisis niveau In 2016 voor derde jaar op rij minder faillissementen.maar nog altijd niet terug op pre-crisis

Nadere informatie

Retail nog niet in evenwicht

Retail nog niet in evenwicht Vooruitzicht Detailhandel Retail nog niet in evenwicht 2015 met horten en stoten; onevenwichtige groei in detailhandel Stijgende koopkracht huishoudens biedt volgend jaar zetje in de rug. Op termijn zal

Nadere informatie

Voorlopig hard dalende omzetten in non-food en foodspeciaalzaken

Voorlopig hard dalende omzetten in non-food en foodspeciaalzaken Detailhandel ING Economisch Bureau Voorlopig hard dalende omzetten in non-food en foodspeciaalzaken De Nederlandse detailhandel gaat door een moeilijke tijd. In het eerste kwartaal werd 3,8% minder omgezet.

Nadere informatie

Minder startende ondernemers

Minder startende ondernemers Starters ING Economisch Bureau Minder startende ondernemers in 2012 Aantal starters loopt in alle provincies terug Dit jaar zijn er tot en met september circa 95.000 mensen een onderneming gestart, ruim

Nadere informatie

Economie Utrecht komt verder op stoom

Economie Utrecht komt verder op stoom Economie Utrecht komt verder op stoom De Utrechtse economie heeft de opgaande lijn duidelijk te pakken. Onder impuls van sectoren als de zakelijke dienstverlening en de ICT groeit de economie naar verwachting

Nadere informatie

Verdere groei in het verschiet

Verdere groei in het verschiet Vooruitzicht Horeca Verdere groei in het verschiet De horeca kan in 2016 rekenen op verdere groei van de omzet... ondernemers zijn steeds positiever... en vooral in Amsterdam stijgen de hotelkamerprijzen

Nadere informatie

Rabobank Cijfers & Trends

Rabobank Cijfers & Trends Schoenendetailhandel De schoenendetailhandel verkoopt schoeisel en aanverwante accessoires. De schoenenwinkels zijn globaal onder te verdelen in: zelfstandige samenwerkende schoenenzaken, discountzaken,

Nadere informatie

Survival of the fittest

Survival of the fittest Kwartaalbericht Detailhandel ING Economisch Bureau Survival of the fittest Marktomstandigheden vragen uiterste van retail Terugvallende koopkracht doet de detailhandel veel pijn. Zowel dit jaar als volgend

Nadere informatie

Rabobank Cijfers & Trends

Rabobank Cijfers & Trends Detailhandel in wonen De detailhandel in wonen bestaat uit de volgende branches: woninginrichting (onder te verdelen in meubelspeciaalzaken, woningtextielspeciaalzaken, slaapspeciaalzaken en gemengde zaken),

Nadere informatie

Stagnatie zet door op startersmarkt Randstad trekt extra startende ondernemers

Stagnatie zet door op startersmarkt Randstad trekt extra startende ondernemers Starters ING Economisch Bureau Stagnatie zet door op startersmarkt Randstad trekt extra startende ondernemers In het eerste kwartaal van 2012 zijn er circa 39.000 mensen een onderneming gestart, ruim 4%

Nadere informatie

retail sectormonitor januari 2012

retail sectormonitor januari 2012 sectormonitor retail januari 212 > Omzetdaling voor non-food branches in 212 > Omzetgroei van 1% in 212 verwacht voor supermarkten > Herstel foodspeciaalzaken nog niet in zicht 1 Retailmonitor Januari

Nadere informatie

Detailhandel komt nauwelijks vooruit

Detailhandel komt nauwelijks vooruit Detailhandel ING Economisch Bureau Detailhandel komt nauwelijks vooruit Geringe omzetgroei begin 2011, hoop op lagere grondstofprijzen De schoen wringt in de detailhandel. Met hangen en wurgen weet de

Nadere informatie

Tussen twee muren. Zwakke economie en online groei zetten winkels klem. Kwartaalbericht Detailhandel Non-food ING Economisch Bureau

Tussen twee muren. Zwakke economie en online groei zetten winkels klem. Kwartaalbericht Detailhandel Non-food ING Economisch Bureau Kwartaalbericht Detailhandel Non-food ING Economisch Bureau Tussen twee muren Zwakke economie en online groei zetten winkels klem De detailhandel non-food hoeft voorlopig niet te rekenen op enig herstel.

Nadere informatie

Zet herstel bankensector door?

Zet herstel bankensector door? ING Investment Office Publicatiedatum: 29 mei 2015 Sectorcommentaar financiële waarden Zet herstel bankensector door? Door Jan Kleipool, analist van het ING Investment Office De vooruitzichten voor de

Nadere informatie

Horeca herstelt laat

Horeca herstelt laat Kwartaalbericht Horeca NG Economisch Bureau Horeca herstelt laat Omzetgroei in 2010 dankzij prijsstijgingen De verwachte omzetontwikkeling voor de horeca zal in 2010 achterblijven bij die van de Nederlandse

Nadere informatie

Back to the future Retail teruggeworpen door bezuinigingen

Back to the future Retail teruggeworpen door bezuinigingen Non-food Detailhandel Kwartaalbericht ING Economisch Bureau Back to the future Retail teruggeworpen door bezuinigingen De toch al zo geplaagde non-food detailhandel krijgt het wederom voor de kiezen. Door

Nadere informatie

Kwartaalbericht Horeca ING Economisch Bureau Stabilisatie in de horeca in 2015

Kwartaalbericht Horeca ING Economisch Bureau Stabilisatie in de horeca in 2015 Kwartaalbericht Horeca ING Economisch Bureau Stabilisatie in de horeca in 215 Stabilisatie van de horecaomzet in 215 na sterke groei in 214. De verbetering van het vertrouwen van de Nederlandse consument

Nadere informatie

Rabobank Cijfers & Trends

Rabobank Cijfers & Trends Detailhandel in bovenkleding Tot de detailhandel in bovenkleding behoren de dameskleding-, de herenkleding- en de gemengde kledingzaken, waaronder de jeanszaken. Het grootwinkelbedrijf bedient vooral het

Nadere informatie

Startersmarkt stagneert Gebrek aan vertrouwen remt startersmarkt

Startersmarkt stagneert Gebrek aan vertrouwen remt startersmarkt Starters ING Economisch Bureau Startersmarkt stagneert Gebrek aan vertrouwen remt startersmarkt In 2011 is het aantal startende ondernemers licht toegenomen tot totaal 123.500. Dit aantal ligt nog altijd

Nadere informatie

Macro-economische Ontwikkelingen

Macro-economische Ontwikkelingen Macro-economische Ontwikkelingen e kwartaal 8 Overall conclusie De kredietcrisis zorgt voor een terugval van de economische bedrijvigheid in Nederland die sinds het begin van de jaren tachtig niet is voorgekomen.

Nadere informatie

Winnaars en verliezers in de winkelstraat

Winnaars en verliezers in de winkelstraat Vooruitzicht Detailhandel Winnaars en verliezers in de winkelstraat De omzet in de detailhandel groeit gematigd in 2016... faillissementen in de non-food retail dreunen na in de winkelstraat en 550 miljoen

Nadere informatie

Branche in beeld Modedetailhandel Eerste halfjaar 2005

Branche in beeld Modedetailhandel Eerste halfjaar 2005 Branche in beeld Modedetailhandel Eerste halfjaar 2005 Branche in beeld Modedetailhandel, eerste halfjaar 2005 Branche in beeld schetst de omzet-, markt- en prijsontwikkelingen in de modedetailhandel over

Nadere informatie

Macro-economische Ontwikkelingen

Macro-economische Ontwikkelingen Macro-economische Ontwikkelingen e kwartaal 1 Bijlage II Overall conclusie De Nederlandse economie groeit naar verwachting met 1¾% in 1 en met 1½% in 11. De toename van het bbp komt bijna volledig voor

Nadere informatie

ConsumentenTrends 2013

ConsumentenTrends 2013 ConsumentenTrends 2013 Prof. Dr. Laurens Sloot CBL Haringparty 13 juni 2013 sloot@efmi.nl Vier ontwikkelingen die de consument raken Crisis Online Consolidatie Voedselveiligheid De crisis in beelden :

Nadere informatie

Herstel horeca in 2011

Herstel horeca in 2011 Kwartaalbericht Horeca ING Economisch Bureau Herstel horeca in 2011 De verwachte omzetontwikkeling voor de horeca is in 2010 nog negatief. Hiermee blijft de sector achter bij de Nederlandse economie als

Nadere informatie

Waar liggen de kansen?

Waar liggen de kansen? Grip op je vermogen Waar liggen de kansen? Bob Homan ING Investment Office 20 april 2012 Welke economie is het snelst gegroeid na invoering van de euro?* a) Zwitserland b) Duitsland c) VS d) Griekenland

Nadere informatie

Whitepaper Mobile commerce

Whitepaper Mobile commerce Whitepaper Mobile commerce Inhoudsopgave INLEIDING... 2 WAT IS M-COMMERCE?... 3 VAN E-COMMERCE NAAR M-COMMERCE... 3 HUIDIGE RESULTATEN... 4 THE NEXT STEP... 4 MOBILE FAST CHECKOUT... 5 MEER WETEN?... 5

Nadere informatie

Online schoenenjacht

Online schoenenjacht Schoenenbranche ING Economisch Bureau Online schoenenjacht Aanval op schoenenmarkt geopend Net nu de schoenenbranche de crisis achter zich heeft gelaten en eindelijk weer een opwaartse lijn te pakken heeft,

Nadere informatie

Zakelijke dienstverlening

Zakelijke dienstverlening Zakelijke dienstverlening Trends, Ontwikkelingen, Cijfers & Prognoses Juni 16 Economisch Bureau Nederland Kasper Buiting Senior sector econoom 3376 kasper.buiting@nl.abnamro.com Inhoud Onderwerp Pag Kernpunten

Nadere informatie

Ontwikkelingen en visie vanuit retail. 23 november 2011 Wijnand Jongen Thuiswinkel.org

Ontwikkelingen en visie vanuit retail. 23 november 2011 Wijnand Jongen Thuiswinkel.org Ontwikkelingen en visie vanuit retail 23 november 2011 Wijnand Jongen Thuiswinkel.org Agenda Introductie Online cijfers Trends, stellingen en observaties Logo Macropolis Van Macropolis.. Historie

Nadere informatie

Kwartaalbericht Vastgoed

Kwartaalbericht Vastgoed Kwartaalbericht Vastgoed ING Economisch Bureau Vastgoedrendementen lopen verder uiteen In 212 daalde het beleggingsvolume in onroerend goed met 11%. De investeringen in winkels en bedrijfsruimten namen

Nadere informatie

Productiegroei industrie versnelt

Productiegroei industrie versnelt Industrie Kwartaalbericht Productiegroei industrie versnelt De groei van de industriële productie trekt naar verwachting aan 3% 2016 Export blijft steunpilaar, binnenland trekt bij Exportorders Hoogste

Nadere informatie

retail sectormonitor september 2011

retail sectormonitor september 2011 sectormonitor retail september 211 > Weinig ruimte voor omzetgroei in detailhandel in 211 > Omzet supermarkten neemt toe door doorberekenen hogere inkoopkosten > Toenemende margedruk voor detailhandel

Nadere informatie

Balanceren tussen regulering en klantwensen

Balanceren tussen regulering en klantwensen Vooruitzicht Accountantskantoren Balanceren tussen regulering en klantwensen Technologie geeft de doorslag in de controlepraktijk Omzet wettelijke controles 9% van totale omzet Omzet accountancybranche

Nadere informatie

Vertrouwen vastgoedbeleggers verder toegenomen

Vertrouwen vastgoedbeleggers verder toegenomen Vooruitzicht Commercieel Vastgoed Vertrouwen vastgoedbeleggers verder toegenomen Beleggingssvolume vastgoed naar nieuw record Lichte groei van opname kantoren record 27 3. 2. 1. 214 215 213 214 215 ING

Nadere informatie

Krimp slaat weer toe in bouw

Krimp slaat weer toe in bouw Kwartaalbericht Bouw ING Economisch Bureau Krimp slaat weer toe in bouw Voor 2012 verwacht ING Economisch Bureau een lichte krimp van de bouwproductie van 2%. Door de vastgelopen woningmarkt worden er

Nadere informatie

Woonboulevard 2.0. Vernieuwing noodzaak in woninginrichting -2,0%

Woonboulevard 2.0. Vernieuwing noodzaak in woninginrichting -2,0% Sectorvisie Woninginrichting ING Economisch Bureau Woonboulevard 2.0 Vernieuwing noodzaak in woninginrichting Zwakke economische omstandigheden met een stilstaande woningmarkt, dalende koopkracht en een

Nadere informatie

Ontwikkelingen en kansen in supermarktvastgoed. Huib Boissevain 28 oktober

Ontwikkelingen en kansen in supermarktvastgoed. Huib Boissevain 28 oktober Ontwikkelingen en kansen in supermarktvastgoed Huib Boissevain 28 oktober Over Annexum Ruim 15 jaar specialist in vastgoedbeleggingen 35 medewerkers die dagelijks met vastgoed bezig zijn Met een fondsvermogen

Nadere informatie

Kwartaalbericht Groothandel ING Economisch Bureau Groothandel kan zich herpakken

Kwartaalbericht Groothandel ING Economisch Bureau Groothandel kan zich herpakken Kwartaalbericht Groothandel ING Economisch Bureau Groothandel kan zich herpakken Na twee moeilijke jaren, waarin het volume èn de omzet daalde, kan de groothandel in 2014 stappen vooruit zetten (volumegroei;

Nadere informatie

Bodem bereikt in Nederlandse Economie

Bodem bereikt in Nederlandse Economie Bodem bereikt in Nederlandse Economie 8 november 213 Every picture tells a story Keijser Capital Research Nico van Geest RBA Nico.vangeest@keijsercapital.nl (1) Het consumenten vertrouwen, zoals door het

Nadere informatie

Ontdek beleggingskansen met technische analyse

Ontdek beleggingskansen met technische analyse Online Seminar Beleggen Ontdek beleggingskansen met technische analyse Bas Heijink Technisch Analist ING Investment Office Bart-Jan Blom van Assendelft Manager ING Beleggen Amsterdam, 10 september 2013

Nadere informatie

Omzetgroei zet door in 2016

Omzetgroei zet door in 2016 Vooruitzicht Horeca Omzetgroei zet door in 216 De omzet* in de horeca stijgt in 215 en 216... want Nederlandse consumenten besteden meer buiten de deur... en de toestroom van toeristen groeit. +4% 215

Nadere informatie

Retailscan. Pagina 1 van 5. Deelnemer: 1120533. Hoe staat u ervoor? Uw persoonlijke adviesrapport

Retailscan. Pagina 1 van 5. Deelnemer: 1120533. Hoe staat u ervoor? Uw persoonlijke adviesrapport Retailscan Deelnemer: 1120533 Hoe staat u ervoor? Uw persoonlijke adviesrapport Detailhandel in beeld In januari 2015 was de omzet in de detailhandel 0,8 procent hoger dan in dezelfde maand vorig jaar.

Nadere informatie

Rabobank Food & Agri. Druk op varkensvleesmarkt blijft. Kwartaalbericht Varkens Q2 2015

Rabobank Food & Agri. Druk op varkensvleesmarkt blijft. Kwartaalbericht Varkens Q2 2015 Rabobank Food & Agri Kwartaalbericht Varkens Q2 2015 Druk op varkensvleesmarkt blijft De vooruitzichten voor de Nederlandse varkenshouderij voor het tweede kwartaal 2015 blijven mager. Ondanks de seizoensmatige

Nadere informatie

Bouwproductie groeit voor derde jaar op rij

Bouwproductie groeit voor derde jaar op rij Vooruitzicht Bouw Bouwproductie groeit voor derde jaar op rij Bouwproductie groeit met 4% in 216 Einde aan enorme groei afgegeven vergunningen en verkoop nieuwbouw 4% 216 ING Economisch Bureau 1 Bouw Bouwproductie

Nadere informatie

Weinig beweging in commerciële vastgoedmarkten

Weinig beweging in commerciële vastgoedmarkten Kwartaalbericht Vastgoed ING Economisch Bureau Weinig beweging in commerciële vastgoedmarkten Vastgoedbeleggers zoeken hun toevlucht in de topsegmenten van onroerend goed en verliezen steeds meer hun interesse

Nadere informatie

Afnemende vastgoedbeleggingen door onzekerheid

Afnemende vastgoedbeleggingen door onzekerheid Kwartaalbericht Vastgoed ING Economisch Bureau Afnemende vastgoedbeleggingen door onzekerheid Naar verwachting zullen de beleggingsvolumes in vastgoed in 2011 dalen. Door de onzekerheid van de afloop van

Nadere informatie

Internetwinkelen: bijna iedereen doet het Resultaten uit het Koopstromenonderzoek Randstad 2011 (KSO2011)

Internetwinkelen: bijna iedereen doet het Resultaten uit het Koopstromenonderzoek Randstad 2011 (KSO2011) Internetwinkelen: bijna iedereen doet het Resultaten uit het Koopstromenonderzoek Randstad 2011 (KSO2011) De detailhandel heeft het moeilijk. Daar waar voor veel sectoren geldt dat vooral de economische

Nadere informatie

Sectorupdate. Export bloemen en planten. 25 juni 2012. Economisch Bureau, Sector & Commodity Research

Sectorupdate. Export bloemen en planten. 25 juni 2012. Economisch Bureau, Sector & Commodity Research Sectorupdate Export bloemen en planten Economisch Bureau, Sector & Commodity Research 25 juni 2012 Exportgroei ondanks crisis in de eurozone Rusland vierde exportbestemming door sterke toename van de export

Nadere informatie

Beleggingsvolumes commercieel vastgoed nemen toe Opname gebruikersmarkten blijft nog achter

Beleggingsvolumes commercieel vastgoed nemen toe Opname gebruikersmarkten blijft nog achter Kwartaalbericht Vastgoed ING Economisch Bureau Beleggingsvolumes commercieel vastgoed nemen toe Opname gebruikersmarkten blijft nog achter In de eerste drie kwartalen van 2013 steeg het beleggingsvolume

Nadere informatie

Schaalvergroting en samenwerking nemen toe, circa driekwart van de sportdetaillisten werkt samen;

Schaalvergroting en samenwerking nemen toe, circa driekwart van de sportdetaillisten werkt samen; Sportspeciaalzaken De sportspeciaalzaken zijn onder te verdelen in: Algemene sportzaken Modische sportzaken Gespecialiseerde sportzaken Megastores Outdoorzaken Trends Toenemende belangstelling voor gezondheid,

Nadere informatie

Economie en financiële markten

Economie en financiële markten Economie en financiële markten Bob Homan ING Investment Office Den Haag, 11 oktober 2013 Vraag 1: Begraafplaats Margraten gesloten vanwege. 1. Bezuinigen bij de Nederlandse overheid 2. Op last van Europese

Nadere informatie

ING Private/Business Banking

ING Private/Business Banking ING Private/Business Banking Workshop Duurzaam Beleggen Congres Grip op je Vermogen 5/6 oktober 2012, Den Haag Jan van Hoven, consultant Susanne van de Wateringen, senior analist 1 Welkom op planeet Aarde

Nadere informatie

Online Retail: een introductie

Online Retail: een introductie Online Retail: een introductie Projectbureau A7/Westergo 14 november 2011 Programma vanavond Introductie online retail - Trends; - Marktomvang en marktontwikkeling; - Kansen en bedreigingen - Nabije toekomst

Nadere informatie

Woningmarktcijfers 4e kwartaal 2012

Woningmarktcijfers 4e kwartaal 2012 7 januari 2013 NVM Data & Research Niveau (t.o.v.) 2012-3 (t.o.v.) 2011-4 Opmerking Aantal transacties 25.031 + 31,8% +13,9% Gemiddelde verandering t.o.v. 3 e kwartaal: +3,1%. Totale markt naar schatting

Nadere informatie

Welkom. Datum: 25 april 2014

Welkom. Datum: 25 april 2014 Welkom Datum: 25 april 2014 Even voorstellen Ronald Stoel Directeur Personal Banking Ingrid van Doremalen Financial Planner ING Private Banking 2 Uw geldzaken op orde voor nu en later, dát is Financieel

Nadere informatie

Retail2020 en de effecten op de binnenstad

Retail2020 en de effecten op de binnenstad Vereniging van Onroerend Goed Onderzoekers Nederland Retail2020 en de effecten op de binnenstad Drs. M.H.J. Evers Manager Leden & Advies bij CBW Mitex Retail 2020 en de effecten op de binnenstad VOGON

Nadere informatie

Rabobank Food & Agri. Opslagregeling en kleiner aanbod ondersteunen langzaam herstel Europese varkensmarkt. Kwartaalbericht Varkens Q1 2016

Rabobank Food & Agri. Opslagregeling en kleiner aanbod ondersteunen langzaam herstel Europese varkensmarkt. Kwartaalbericht Varkens Q1 2016 Rabobank Food & Agri Kwartaalbericht Varkens Q1 2016 Opslagregeling en kleiner aanbod ondersteunen langzaam herstel Europese varkensmarkt Na een teleurstellend vierde kwartaal in het vorige jaar, start

Nadere informatie

fashion retail augustus 2011

fashion retail augustus 2011 fashion retail branche update augustus 2011 > Prijzen in kledingwinkels met gemiddeld 0,4% per jaar gedaald > Aandeel online in totale bestedingen aan kleding en schoen is 4% > Marges kleding onder druk

Nadere informatie

Koopstromen geven een onthutsend beeld van de toekomst Winkels verdwijnen uit kleine en middelgrote kernen

Koopstromen geven een onthutsend beeld van de toekomst Winkels verdwijnen uit kleine en middelgrote kernen Koopstromen geven een onthutsend beeld van de toekomst Winkels verdwijnen uit kleine en middelgrote kernen Op 24 september werden de koopstromen 2015 van Oost- Nederland gepresenteerd door het onderzoeksbureau

Nadere informatie

SUCCES IN DE PRAKTIJK

SUCCES IN DE PRAKTIJK SUCCES IN DE PRAKTIJK Wat u kunt leren van uw klant en concullega s Jonneke Heins - GfK GfK 2013 Succes in de praktijk Textilia Mode Experience 2013 1 Inhoud Markt Koper Toekomst Kansen Jonneke Heins Consultant

Nadere informatie

Winkelen in het Internettijdperk

Winkelen in het Internettijdperk Winkelen in het Internettijdperk De (ruimtelijke) gevolgen van internet winkelen dr. Jesse Weltevreden, Hoofd Onderzoek BOVAG 1 Inhoud Winkelgebieden in Nederland Internet winkelen in Nederland E-shoppers:

Nadere informatie

Verkoop nieuwbouwwoningen opnieuw lager Monitor Nieuwe Woningen Q2 2011 Cijfers en analyses

Verkoop nieuwbouwwoningen opnieuw lager Monitor Nieuwe Woningen Q2 2011 Cijfers en analyses Verkoop nieuwbouwwoningen opnieuw lager Monitor Nieuwe Woningen Q2 2011 Cijfers en analyses In het tweede kwartaal van 2011 is het aantal verkochte nieuwbouwwoningen gezakt naar circa 4.900 (zie figuur

Nadere informatie

Consumententrends: ROPO is essentieel deze kerst

Consumententrends: ROPO is essentieel deze kerst Consumententrends: ROPO is essentieel deze kerst Deze feestdagen zal 85% van de consumenten hun aankopen deels online doen. We kiezen massaal voor online shoppen vanwege de grote verscheidenheid aan producten

Nadere informatie

ING Investment Office

ING Investment Office ING Investment Office Publicatiedatum: 12 november 2015 Sectorcommentaar Metaal en mijnbouw Door Marina Hagoort, beleggingsanalist van het ING Investment Office In dit rapport vindt u onze vooruitzichten

Nadere informatie

Vierde kwartaal 2012. Conjunctuurenquête Nederland. Provincie Zeeland

Vierde kwartaal 2012. Conjunctuurenquête Nederland. Provincie Zeeland Vierde kwartaal 2012 Conjunctuurenquête Nederland Inhoud rapport COEN in het kort Economisch klimaat Omzet Export Personeelssterkte Investeringen Winstgevendheid Toelichting De Conjunctuurenquête Nederland

Nadere informatie

10 dingen over rente die beleggers moeten weten

10 dingen over rente die beleggers moeten weten Online Seminar Beleggen 10 dingen over rente die beleggers moeten weten Simon Wiersma Investment Manager ING Investment Office Bart-Jan Blom van Assendelft Manager ING Beleggen Amsterdam, 13 augustus 2013

Nadere informatie

Vooruitzichten economie en financiële markten

Vooruitzichten economie en financiële markten Vooruitzichten economie en financiële markten Bob Homan, ING Investment Office Grip op je Vermogen Den Haag, 9 oktober 2015 Vraag 1 Hoeveel % is de wereldindex (in Euro s) van hoogtepunt (15/4) tot dieptepunt

Nadere informatie

Online Seminar Beleggen Ook een beetje beleggen kan lonen

Online Seminar Beleggen Ook een beetje beleggen kan lonen Online Seminar Beleggen Ook een beetje beleggen kan lonen Annemarie van Gaal Ondernemer & financieel deskundige Bob Homan Manager ING Investment Office Amsterdam, 8 oktober 2013 Agenda 1. Wat is beleggen

Nadere informatie

ALGEMEEN OMZET FEBRUARI 2016 16/02/2016. Boordtabellen Horeca. Synthese:

ALGEMEEN OMZET FEBRUARI 2016 16/02/2016. Boordtabellen Horeca. Synthese: FEBRUARI 2016 16/02/2016 Boordtabellen Horeca Synthese: De omzetgroei in de horeca zet door en is het sterkst in restaurants en logies. De horeca inflatie blijft op een hoog niveau. Het aantal arbeidsplaatsen

Nadere informatie

Woningmarktcijfers 1e kwartaal 2013

Woningmarktcijfers 1e kwartaal 2013 8 april 2013 NVM Data & Research Niveau (t.o.v.) 2012-4 (t.o.v.) Opmerking Aantal transacties 17.577-30,3% - 6,4% Gemiddelde verandering t.o.v. 4 e kwartaal: -8,5%. Totale markt naar schatting 23.750 woningen.

Nadere informatie

Kraanverhuurders bouwen capaciteit af

Kraanverhuurders bouwen capaciteit af Assetvisie kranen ING Economisch Bureau Kraanverhuurders bouwen capaciteit af Het aantal kranen in Nederland neemt af maar er bestaat nog steeds een overcapaciteit. Uurtarieven liggen hierdoor verder onder

Nadere informatie

Bas Heijink Senior technisch analist ING Investment Office Vrijdag 9 oktober 2015. Technische Analyse Het stappenplan

Bas Heijink Senior technisch analist ING Investment Office Vrijdag 9 oktober 2015. Technische Analyse Het stappenplan Bas Heijink Senior technisch analist ING Investment Office Vrijdag 9 oktober 2015 Technische Analyse Het stappenplan Agenda Geschiedenis technische analyse Wat is technische analyse? Het stappenplan Gemiddelden

Nadere informatie

SRA-Retailscan Uitkomsten 2014 & verwachtingen 2015

SRA-Retailscan Uitkomsten 2014 & verwachtingen 2015 SRA-Retailscan Uitkomsten 2014 & verwachtingen 2015 SRA-Retailscan De Retailscan 2014 is 350 x ingevuld. 24% van de respondenten is werkzaam in de foodsector en 76% in de non food. Van de respondenten

Nadere informatie

Groeiversnelling in Midden-Brabant

Groeiversnelling in Midden-Brabant Regiovisie Midden-Brabant Groeiversnelling in Midden-Brabant De economische groei in Midden-Brabant houdt aan en ligt in 2015 boven de 2,5%. De toenemende vraag naar producten en diensten levert ondernemers

Nadere informatie

Internationale varkensvleesmarkt 2012-2013

Internationale varkensvleesmarkt 2012-2013 Internationale varkensvleesmarkt 212-213 In december 212 vond de jaarlijkse conferentie van de GIRA Meat Club plaats. GIRA is een marktonderzoeksbureau, dat aan het einde van elk jaar een inschatting maakt

Nadere informatie

Marktwaarde van de pensioenverplichtingen in het derde kwartaal gestegen van 16.893 miljoen naar 17.810 miljoen ( 15.008 miljoen ultimo Q4 2013).

Marktwaarde van de pensioenverplichtingen in het derde kwartaal gestegen van 16.893 miljoen naar 17.810 miljoen ( 15.008 miljoen ultimo Q4 2013). Kwartaalbericht 2014 Samenvatting Marktwaardedekkingsgraad per 30 september 2014 130,4%, een toename van 0,9%-punt ten opzichte van 30 juni 2014. Over de eerste negen maanden steeg de marktwaardedekkingsgraad

Nadere informatie

NDC RE TAIL BUSINESS TO BUSINESS-KRANT EN NDC RETAILCAFÉ VIA N CHANNEL T.B.V. DE RETAILSECTOR IN NOORD-NEDERLAND

NDC RE TAIL BUSINESS TO BUSINESS-KRANT EN NDC RETAILCAFÉ VIA N CHANNEL T.B.V. DE RETAILSECTOR IN NOORD-NEDERLAND NDC RE TAIL BUSINESS TO BUSINESS-KRANT EN NDC RETAILCAFÉ VIA N CHANNEL T.B.V. DE RETAILSECTOR IN NOORD-NEDERLAND 1 INTRODUCTIE Retailers worden op dit moment meer dan ooit gedwongen bestaande business

Nadere informatie

Absoluut Relatief = in verhouding = procentueel; procentuele verandering procentpunt; perunage, promille; juist afronden groei over groei

Absoluut Relatief = in verhouding = procentueel; procentuele verandering procentpunt; perunage, promille; juist afronden groei over groei Absoluut Relatief = in verhouding = procentueel; procentuele verandering procentpunt; perunage, promille; juist afronden groei over groei (groeifactoren) terugrekenen in de tijd (met groeifactoren) nominaal,

Nadere informatie

HOE SHOPT UW KLANT IN 2020?

HOE SHOPT UW KLANT IN 2020? HOE SHOPT UW KLANT IN 2020? GfK Expertonderzoek Shopping 2020 Marco Wolters Jaarcongres ECP 14 November 2013 Het is niet de consument maar de technologie die de paradigmashift van aanbod- naar vraagsturing

Nadere informatie

Kraanverhuur in de lift maar tarieven blijven nog achter

Kraanverhuur in de lift maar tarieven blijven nog achter Kraanverhuur in de lift maar tarieven blijven nog achter Verhuurders willen kranenpark uitbreiden Bouwproductie groeit met 4% in 216 Prefab: meer draaiuren en grotere kranen + 4% 216 Prefab Meer draaiuren

Nadere informatie

Meerderheid zelfstandigen bouwt geen pensioen op Een derde verwacht onvoldoende

Meerderheid zelfstandigen bouwt geen pensioen op Een derde verwacht onvoldoende ZZP ING Economisch Bureau Meerderheid zelfstandigen bouwt geen pensioen op Een derde verwacht onvoldoende pensioeninkomen te hebben Meer dan de helft van de zelfstandige zonder personeel (zzp ers) bouwt

Nadere informatie

Winkelstraat van de Toekomst Veranderende consument en online groei zetten winkels klem

Winkelstraat van de Toekomst Veranderende consument en online groei zetten winkels klem Winkelstraat van de Toekomst Veranderende consument en online groei zetten winkels klem Dirk Mulder Sectormanager Retail @MulderDirk 06-11380971 VOOR WE VAN START GAAN. 2 Agenda Stand van zaken in de retail

Nadere informatie

Marktwaarde van de pensioenverplichtingen in het tweede kwartaal gestegen van 15.941 miljoen naar 16.893 miljoen ( 15.008 miljoen ultimo Q4 2013).

Marktwaarde van de pensioenverplichtingen in het tweede kwartaal gestegen van 15.941 miljoen naar 16.893 miljoen ( 15.008 miljoen ultimo Q4 2013). Kwartaalbericht 2014 Samenvatting Marktwaardedekkingsgraad per 30 juni 2014 129,5%, een toename van 0,9%-punt ten opzichte van 31 maart 2014. Over de eerste zes maanden steeg de marktwaardedekkingsgraad

Nadere informatie

igg bouweconomie marktanalyse

igg bouweconomie marktanalyse igg bouweconomie marktanalyse indices en prognoses kwartaalbericht, - Het herstel van de bouwmarkt krijgt steeds duidelijker vormen. Na een periode van circa zeven jaar waarin de prijzen eigenlijk continu

Nadere informatie

Country factsheet - Januari 2014 Verenigd Koninkrijk

Country factsheet - Januari 2014 Verenigd Koninkrijk Country factsheet - Januari 2014 Verenigd Koninkrijk Inkomsten uit e-commerce bedragen 109 miljard euro Aan superlatieven geen gebrek als we de e-commerce van het Verenigd Koninkrijk moeten kwalificeren!

Nadere informatie

Conjunctuurenquête Nederland

Conjunctuurenquête Nederland Nieuw: metingen op provinciaal niveau Conjunctuurenquête Nederland Rapport eerste kwartaal 212 Conjunctuurenquête Nederland I rapport eerste kwartaal 212 Inhoud rapportage COEN in het kort Economisch klimaat

Nadere informatie

Outlook 2016. Figuur 1: Invloed van Chinese groei op wereldwijde groei. (bron: Capital Economics) december 2015 Pagina 2 van 7

Outlook 2016. Figuur 1: Invloed van Chinese groei op wereldwijde groei. (bron: Capital Economics) december 2015 Pagina 2 van 7 Outlook 2016 Inleiding 2016 is in China het jaar van de aap. Apen zijn de genieën van de Chinese dierenriem. Ze leven in groepen, zijn intelligent en geestig. Niets is voor hen te moeilijk. Als het wel

Nadere informatie

LANDEN ANALYSE NEDERLAND

LANDEN ANALYSE NEDERLAND LANDEN ANALYSE NEDERLAND Algemeen LANDEN ANALYSE ALGEMEEN De Landen Analyse gee5 de sector (cijferma>g) inzicht in de huidige (2013) en toekoms>ge (2018) waarde van de consump>e van snijbloemen en potplanten

Nadere informatie

Vastgoed verder in dal

Vastgoed verder in dal Kwartaalbericht Vastgoed ING Economisch Bureau Vastgoed verder in dal De vooruitzichten voor 212 zijn allerminst positief voor commercieel vastgoed. De verwachte economische krimp zorgt op de gebruikersmarkten

Nadere informatie

M A R K T M O N I T O R E N E R G I E - juni 2012

M A R K T M O N I T O R E N E R G I E - juni 2012 M A R K T M O N I T O R E N E R G I E - juni 2012 Geachte relatie, Bijgaand ontvangt u de maandelijkse marktmonitor van Energy Services. De Marktmonitor is een maandelijkse uitgave van Energy Services.

Nadere informatie

SHIFT HAPPENS. OOK IN EINDHOVEN..

SHIFT HAPPENS. OOK IN EINDHOVEN.. 1 SHIFT HAPPENS. OOK IN EINDHOVEN.. JAN-WILLEM JANSSEN 9 JANUARI 2014 2 WAT IS EEN SHIFT? EEN KORTE UITLEG EEN SHIFT IS EEN FUNDAMENTELE GEDRAGSVERANDERING, DIE MEESTAL MOGELIJK WORDT GEMAAKT DOOR INTRODUCTIE

Nadere informatie

Marktwaardedekkingsgraad per 31 maart 2014: 128,6%, een toename van 3,3%-punt ten opzichte van 31 december 2013.

Marktwaardedekkingsgraad per 31 maart 2014: 128,6%, een toename van 3,3%-punt ten opzichte van 31 december 2013. Kwartaalbericht 2014 Samenvatting Marktwaardedekkingsgraad per 31 maart 2014: 128,6%, een toename van 3,3%-punt ten opzichte van 31 december 2013. Meer informatie vindt u op de website. Beleggingsrendement

Nadere informatie

@ Bereik. Iedereen is online. Internetpenetratie. Classic Internet Time: 65 minuten per dag New Internet Time: 28 minuten per dag

@ Bereik. Iedereen is online. Internetpenetratie. Classic Internet Time: 65 minuten per dag New Internet Time: 28 minuten per dag Het Nieuwe Winkelen @ Bereik 90% Internetpenetratie 80% 70% 60% 50% 40% 30% 20% Frankrijk Duitsland Nederland Verenigd Koninkrijk 10% 0% Iedereen is online Classic Internet Time: 65 minuten per dag New

Nadere informatie

Rabobank Cijfers & Trends

Rabobank Cijfers & Trends Cafetaria's en kleine eetwarenverstrekkers Cafetaria's en kleine eetwarenverstrekkers behoren tot de spijsverstrekkende bedrijven. Zij richten zich op de bereiding en verkoop van gemaksvoedsel vanuit een

Nadere informatie

Persbericht ABP, eerste halfjaar 2008

Persbericht ABP, eerste halfjaar 2008 Persbericht ABP, eerste halfjaar 2008 Hoofdpunten Rendement over eerste helft 2008 is 5,1%. De dekkingsgraad is medio 2008 uitgekomen op 132%. De kredietcrisis eist zijn tol. Vooral aandelen en onroerend

Nadere informatie