INKOOPVOORWAARDEN EN INFORMATIEBEVEILIGINGSEISEN

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "INKOOPVOORWAARDEN EN INFORMATIEBEVEILIGINGSEISEN"

Transcriptie

1 INKOOPVOORWAARDEN EN INFORMATIEBEVEILIGINGSEISEN Een van de producten van de operationele variant van de Baseline Informatiebeveiliging Nederlandse Gemeenten (BIG)

2 Colofon Naam document Inkoopvoorwaarden en informatiebeveiligingseisen. Versienummer 1.0 Versiedatum Januari 2014 Versiebeheer Het beheer van dit document berust bij de Informatiebeveiligingsdienst voor gemeenten (IBD). Copyright 2014 Kwaliteitsinstituut Nederlandse Gemeenten (KING). Alle rechten voorbehouden. Verveelvoudiging, verspreiding en gebruik van deze uitgave voor het doel zoals vermeld in deze uitgave is met bronvermelding toegestaan voor alle gemeenten en overheidsorganisaties. Voor commerciële organisaties wordt hierbij toestemming verleend om dit document te bekijken, af te drukken, te verspreiden en te gebruiken onder de hiernavolgende voorwaarden: 1. KING wordt als bron vermeld; 2. het document en de inhoud mogen commercieel niet geëxploiteerd worden; 3. publicaties of informatie waarvan de intellectuele eigendomsrechten niet bij de verstrekker berusten, blijven onderworpen aan de beperkingen opgelegd door de KING; 4. ieder kopie van dit document, of een gedeelte daarvan, dient te zijn voorzien van de in deze paragraaf vermelde mededeling. Rechten en vrijwaring KING is zich bewust van haar verantwoordelijkheid een zo betrouwbaar mogelijke uitgave te verzorgen. Niettemin kan KING geen aansprakelijkheid aanvaarden voor eventueel in deze uitgave voorkomende onjuistheden, onvolledigheden of nalatigheden. KING aanvaardt ook geen aansprakelijkheid voor enig gebruik van voorliggende uitgave of schade ontstaan door de inhoud van de uitgave of door de toepassing ervan. Met dank aan De expertgroep en de reviewgemeenten die hebben bijgedragen aan het vervaardigen van dit product. In samenwerking met De producten van de operationele variant van de Baseline Informatiebeveiliging Nederlandse Gemeenten (BIG) worden vervaardigd in samenwerking met: 2

3 Voorwoord De IBD is een gezamenlijk initiatief van de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) en het Kwaliteitsinstituut Nederlandse Gemeenten (KING) en actief sinds 1 januari Aanleiding voor de oprichting van de IBD vormen enerzijds de leerpunten uit een aantal grote incidenten op informatiebeveiligingsvlak en anderzijds de visie Digitale Overheid De IBD is er voor alle gemeenten en richt zich op bewustwording en concrete ondersteuning om gemeenten te helpen hun informatiebeveiliging naar een hoger plan te tillen. De IBD heeft drie doelen: 1. het preventief en structureel ondersteunen van gemeenten bij het opbouwen en onderhouden van bewustzijn als het gaat om informatiebeveiliging. 2. het leveren van integrale coördinatie en concrete ondersteuning op gemeente specifieke aspecten in geval van incidenten en crisissituaties op het vlak van informatiebeveiliging. 3. het bieden van gerichte projectmatige ondersteuning op deelgebieden om informatiebeveiliging in de praktijk van alle dag naar een hoger plan te tillen. De ondersteuning die de IBD biedt bij het ICT-Beveiligingsassessment DigiD is een voorbeeld van een dergelijk project. Hoe realiseert de IBD haar doelen? Om invulling te kunnen geven aan haar doelen is door de IBD op basis van de Baseline Informatiebeveiliging Rijksdienst (BIR) een vertaalslag gemaakt naar een baseline voor de gemeentelijke markt. Deze Baseline Informatiebeveiliging Nederlandse Gemeenten (BIG) betreft twee varianten, een Strategische- én een Tactische Baseline. Beide varianten van de BIG zijn beschikbaar voor alle gemeenten op de website en community van de IBD, zodat door iedere gemeente tot implementatie van de BIG kan worden overgegaan. Bestuur en management hebben met deze baseline een instrument in handen waarmee zij in staat zijn om te meten of de organisatie in control is op het gebied van informatiebeveiliging. Om de implementatie van de Strategische en Tactische Baseline te ondersteunen, zijn door de IBD in samenwerking met de Taskforce Bestuur en Informatieveiligheid Dienstverlening producten ontwikkeld op operationeel niveau. Dit heeft een productenportfolio opgeleverd, genaamd de Operationele Baseline Nederlandse Gemeenten. Onderhavig product is er één van. Naast een productenportfolio, heeft de IBD voor gemeenten ook een dienstenportfolio ontwikkeld. Voor een volledig overzicht van het producten- en dienstenportfolio, kunt u terecht op de website van de IBD. De gemeente is zelf verantwoordelijk voor het opstellen en/of uitvoeren en/of handhaven van de regels. Hierbij geldt: - Er is wetgeving waar altijd aan voldaan moet worden, zoals niet uitputtend: GBA, SUWI, BAG en PUN, maar ook de archiefwet. - Er is een gemeenschappelijk normenkader als basis: de Baseline Informatiebeveiliging Nederlandse Gemeenten (BIG). - De gemeente stelt dit normenkader vast, waarbij er ruimte is in de naleving van dat kader voor afweging en prioritering op basis van het pas toe of leg uit principe. 3

4 Leeswijzer Dit product maakt onderdeel uit van de operationele variant van de Baseline Informatiebeveiliging Nederlandse Gemeenten (BIG). Doel Dit product bevat aanwijzingen voor beveiligingseisen in inkoopvoorwaarden van de gemeente. Doelgroep Dit document is van belang voor inkopers van de gemeente. Relatie met overige producten Baseline Informatiebeveiliging Nederlandse Gemeenten (BIG) o Strategische variant van de Baseline Informatiebeveiliging Nederlandse Gemeenten o Tactische variant van de Baseline Informatiebeveiliging Nederlandse Gemeenten Informatiebeveiligingsbeleid van de gemeente De bewerkersovereenkomst De Service Level Agreement (SLA) Contracten Maatregelen tactische variant Baseline Informatiebeveiliging Nederlandse Gemeenten (BIG) Maatregel 6.2 Externe partijen Maatregel Beveiligingseisen ICT-systemen 4

5 Inhoud 1 Inleiding Het belang van beveiligingseisen in inkoopvoorwaarden Raakvlakken 6 2 Beveiligingseisen in inkoopvoorwaarden Algemeen Hiërarchie in voorwaarden Beveiligingseisen in gemeentelijke Algemene Inkoopvoorwaarden 8 5

6 1 Inleiding Binnen gemeenten worden vaak eigen inkoopvoorwaarden gebruikt of er wordt gebruik gemaakt van algemene inkoopvoorwaarden zoals de Algemene Rijksinkoopvoorwaarden Diensten (ARVODI). Inkoopvoorwaarden voorzien veelal (nog) niet in informatiebeveiligingseisen. Dit document werkt informatiebeveiligingseisen uit die de inkoopvoorwaarden van een gemeente versterken. In de BIG worden eisen benoemd met betrekking tot de inkoopvoorwaarden, deze staan benoemd in hoofdstuk 6.2 en hoofdstuk Ook staan in het voorbeeld gemeentelijk beveiligingsbeleid van de IBD (hoofdstuk 2.4.1) de algemene beveiligingsbeleidsuitgangspunten voor het omgaan met externe partijen. 1.1 Het belang van beveiligingseisen in inkoopvoorwaarden Bij het verwerven van producten of diensten is het van belang om in een vroegtijdig stadium aan mogelijke leveranciers kenbaar te maken welke beveiligingseisen de gemeente wenst te nemen, of door haar leverancier uitgevoerd wenst te zien. Dit zodat hier niet achteraf discussie over kan ontstaan. Het vroegtijdig aangeven van beveiligingseisen zorgt ervoor dat leveranciers hier ook tijdig op in kunnen spelen. De verantwoordelijkheid voor informatiebeveiliging kan niet zomaar bij een leverancier worden belegd, neem bijvoorbeeld het outsourcen van ICT-services, Cloud Computing of het bewerken van persoonsgegevens. 1.2 Raakvlakken Overige verbintenissen en beleidsafspraken met beveiligingseisen die raakvlakken kennen met de inkoopvoorwaarden zijn: Informatiebeveiligingsbeleid van de gemeente ICT-beheer Service Level Agreements (SLA) Bewerkersovereenkomsten (ICT)-contracten 6

7 2 Beveiligingseisen in inkoopvoorwaarden 2.1 Algemeen Gemeenten hanteren vaak eigen Algemene Inkoopvoorwaarden (AIV) voor het afnemen van producten en/of diensten. In deze inkoopvoorwaarden moet ook rekening gehouden worden met de BIG-beveiligingseisen en het daarvan afgeleide gemeentelijk informatiebeveiligingsbeleid. 2.2 Hiërarchie in voorwaarden Er is een hiërarchie tussen de BIG, het gemeentelijk informatiebeveiligingsbeleid en de Algemene Inkoopvoorwaarden van de gemeente. Bovendien zijn er ook andere contractvormen die rondom producten en of diensten nodig zijn. Dit ziet er als volgt uit: 7

8 Het is van belang na te denken over de hiërarchie, omdat van boven naar beneden de beveiligingseisen goed verankerd moeten zijn. Het beveiligingsbeleid is het door de gemeente op maat gemaakte beleid, dat aanvullend op geldende wet- en regelgeving nadere voorwaarden kan bevatten. Dat beleid omvat vaak een verdere invulling van wettelijke normenkaders op organisatieniveau. Het totaal aan wet- en regelgeving en het beveiligingsbeleid, voedt de contractuele bepalingen. De inkoopcontracten kunnen bestaan uit een aantal documenten, zoals algemene voorwaarden en het contract. De algemene voorwaarden zijn standaardcontracten die een organisatie richting meerdere partijen hanteert. Daarin staan dus de algemene afspraken die richting verschillende partijen gehanteerd kunnen worden. Daarnaast worden in een specifiek contract de afspraken tussen twee specifieke partijen geregeld. In dit contract zijn de wensen en eisen nader gespecificeerd, en de concrete beveiligingseisen uitgewerkt. Het is niet voldoende om hier willekeurig de bestaande gemeentelijke beveiligingsbeleidsdocumenten te gebruiken, die zijn vaak niet zondermeer geschikt voor een leverancier. Tevens kan een Service Level Agreement (SLA) nodig zijn voor het borgen en meetbaar maken van serviceafspraken. Een SLA heeft doorgaans betrekking op het onderhoud van een ICT-systeem, nadat dat systeem is opgeleverd. Indien degene met wie een overeenkomst wordt gesloten persoonsgegevens zal gaan verwerken, of persoonsgegevens mogelijkerwijs kan inzien, is aanvullend een bewerkersovereenkomst nodig. Zie Artikel 12 Wet Bescherming Persoonsgegevens (WBP). Als bijvoorbeeld een ICT-dienstverlener een applicatie aanbiedt (bijvoorbeeld door middel van SaaS), en in die applicatie staan persoonsgegevens, dan is de leverancier de bewerker (ook al werkt de leverancier niet rechtstreeks met de gegevens, ze kan er wel bij). De SLA en de bewerkersovereenkomst zijn aparte producten van de IBD. 2.3 Beveiligingseisen in gemeentelijke Algemene Inkoopvoorwaarden Op basis van de BIG-maatregelen is het aan te bevelen om de volgende onderwerpen op te nemen in de gemeentelijke Algemene Inkoopvoorwaarden. Daarmee kunnen relevante beveiligingsaspecten in een vroegtijdig stadium onderwerp zijn van het inkoopproces. Onderstaande onderwerpen betreffende informatiebeveiliging dienen terug te komen in de Algemene Inkoopvoorwaarden van de gemeente: Onderwerp: Personeel van de contractant Het is de leverancier verboden, zonder voorafgaande uitdrukkelijke schriftelijke toestemming van de gemeente, de uitvoering van een overeenkomst geheel of gedeeltelijk aan derden over te dragen of uit te besteden, dan wel gebruik te maken van ter beschikking gestelde of ingeleende arbeidskrachten. 8

9 Het is noodzakelijk inzicht te hebben in wie werkzaamheden verricht voor de gemeente. Het kan voorkomen dat een partij hiervoor derden inschakelt die mogelijkerwijs daarmee niet voldoen aan de andere beveiligingseisen die gesteld zijn. Hiervan moet de gemeente op de hoogte zijn. Onderwerp: Personeel van de contractant Alle voorwaarden en eisen die gelden voor personeel van de leverancier zijn ook van toepassing op derden, die in opdracht van de leverancier diensten verrichten voor de gemeente. Als er inzicht is in het inzetten van derden door de leverancier, dienen alle voorwaarden en eisen ook van toepassing te zijn op die derden. Onderwerp: Geheimhouding Leverancier zal het bestaan, de aard en de inhoud van de overeenkomst, evenals overige bedrijfsinformatie van de gemeente geheimhouden en niets daaromtrent openbaar maken zonder schriftelijke toestemming van de gemeente. De leverancier staat er voor in dat personeel van de leverancier, overige personeelsleden en derden de bepalingen betreffende gedrag, vertrouwelijkheid en bescherming van gegevens naleven. De leverancier zal geen informatie van de gemeente openbaar maken zonder toestemming van de gemeente. Eventueel wordt een geheimhoudingsverklaring door de leverancier getekend. Als dit niet collectief kan, dient iedere ingehuurde medewerker apart een geheimhoudingsovereenkomst te tekenen. Onderwerp: Verklaring Omtrent het Gedrag (VOG) Medewerkers van de leverancier overleggen voor aanvang van de werkzaamheden bij de gemeente een recente Verklaring Omtrent het Gedrag (VOG). De leverancier stemt voorafgaand aan de aanvraag de noodzaak, inhoud en aard hiervan af met de gemeente. Externe medewerkers moeten, net zo goed als interne medewerkers, een VOG kunnen overleggen bij aanvang van de werkzaamheden voor de gemeente. Overigens hoeft dit niet voor alle medewerkers te gelden. Als iemand helemaal niet in aanraking komt met gevoelige gegevens of systemen is een VOG misschien wat te veel gevraagd. Onderwerp: Gedragsregels De leverancier zal voor de prestaties voldoende personen inzetten met voldoende opleiding, vaardigheden en kennis van de bedrijfsvoering en organisatie van de gemeente, om de prestaties te verrichten. Wanneer de hierboven genoemde personen zich bij de gemeente bevinden, of in direct contact met de gemeente staan, zal het personeel van de leverancier de gedragsvoorschriften van de gemeente naleven. Hiermee zal gevolg gegeven worden aan redelijke verzoeken van de gemeente. De leverancier moet blijk geven van het hebben van personeel met voldoende kennis en kunde om de werkzaamheden binnen de gemeente te verrichten. Dit hangt samen met beveiligingseisen, die 9

10 bijvoorbeeld door scholing en/of voldoende kennis en kunde gebruikersfouten beperken. Daarnaast moet extern personeel zich net zo goed houden aan de gedragsregels van de gemeente als de gemeenteambtenaar. Onderwerp: Diensten en goederen Service Level Agreement (SLA) In het geval van af te nemen diensten met afgesproken serviceniveaus wordt tussen de leverancier en de gemeente een Service Level Agreement (SLA) afgesloten, volgens het model van de IBD. Als diensten worden afgenomen, dan horen daar serviceniveaus bij en de manier van meten en rapporteren. Deze serviceniveaus gaan ook over beveiligingsaspecten, zoals bijvoorbeeld beschikbaarheid, melden van incidenten, doorvoeren van wijzigingen, serviceniveaus en escalatie. Onderwerp: Informatieveiligheid De leverancier accepteert de maatregelen uit de Baseline Informatiebeveiliging Nederlandse Gemeenten (BIG), voor zover van toepassing verklaard door de gemeente, en past deze toe op de geleverde producten en/of diensten. Als een leverancier producten en/of diensten levert aan de gemeente, dan dient de leverancier uit te gaan van het basisbeveiligingsniveau van de gemeente, dat gebaseerd is op de BIG. Eventueel wordt een link toegevoegd of de BIG is onderdeel van de eisen en wensen. Onderwerp: Persoonsgegevens De leverancier accepteert dat wanneer er persoonsgegevens worden bewerkt in systemen van de leverancier buiten de gemeente (bijvoorbeeld bij SaaS), er een bewerkersovereenkomst wordt afgesloten als onderdeel van het contract. Tevens worden in het contract afspraken vastgelegd betreffende aansprakelijkheid en schade in geval van incidenten. Als persoonsgegevens van de gemeente worden gehost bij een externe partij, dan is deze 3 e partij vanuit de Wet Bescherming Persoonsgegevens (WBP) een bewerker. Of deze 3 e partij zelf iets bewerkt of niet, maakt niet uit. De gemeente is en blijft verantwoordelijk voor deze persoonsgegevens. Daarmee is de gemeente verplicht om beveiligingsmaatregelen te laten uitvoeren door deze 3 e partij en deze ook jaarlijks te (laten) toetsen. Deze beveiligingsmaatregelen en verantwoordelijkheden worden in een bewerkersovereenkomst vastgelegd. Onderwerp: Melden van (beveiligings)incidenten In het geval van afnemen van producten en/of diensten accepteert de leverancier dat (beveiligings)incidenten direct gemeld worden aan de gemeente, en als dat wettelijk noodzakelijk is ook aan het College Bescherming Persoonsgegevens (CBP). Bij niet gemelde incidenten waar persoonsgegevens bij betrokken zijn, zal de gemeente een ontvangen boete en ontstane schade verhalen op de leverancier. Algemeen: Als de leverancier informatie van de gemeente host op haar systemen, dienen (beveiligings)incidenten direct gemeld te worden aan de betrokken contactpersoon van de 10

11 gemeente. De gemeente dient te kunnen reageren op (beveiligings)incidenten en deze melding dient door de contactpersoon van de gemeente gemeld te worden aan de IBD. Incidenten met persoonsgegevens: Als de leverancier informatie van de gemeente host op haar systemen, dienen (beveiligings)incidenten direct gemeld te worden aan de betrokken contactpersoon van de gemeente. De gemeente dient te kunnen reageren op beveiligingsincidenten en deze melding dient door de contactpersoon van de gemeente gemeld te worden aan de IBD en het CBP. Als de wet die een meldplicht datalekken introduceert wordt ingevoerd, dient een verantwoordelijke (gemeente), bij een inbreuk op beveiliging met aanmerkelijke kans op nadelige gevolgen voor de bescherming van persoonsgegevens, onverwijld het CBP daarvan in kennis te stellen. Het niet (of niet tijdig) melden kan leiden tot een boete van Onderwerp: controle en toezicht De gemeente kan een audit laten uitvoeren om te controleren dat aan beveiligingseisen die van toepassing zijn wordt voldaan. Een TPM kan als vervanging van de gevraagde audit worden gebruikt om aan te tonen dat aan beveiligingseisen voldaan is. De leverancier kan te maken krijgen met beveiligingseisen in bijvoorbeeld de bewerkersovereenkomst, de gemeente moet dan controleren dat die beveiligingseisen ook worden nageleefd. Om te voorkomen dat bij een leverancier door iedere klant jaarlijks audits worden uitgevoerd, kan de leverancier ook volstaan met een TPM-verklaring waardoor de auditlast verminderd. Onderwerp: Escrow De leverancier draagt zorg voor een Escrow. Zo heeft de gemeente in voorkomend geval de mogelijkheid om bij het in vervulling gaan van één of meer in de Escrow genoemde voorwaarden, software die onderdeel is van het contract, eigenmachtig te (laten) gebruiken voor het herstellen van fouten en anderszins het onderhouden en beheren van de standaardprogrammatuur. De gemeente die software gebruikt van een leverancier op haar eigen ICT-infrastructuur of in een Cloud-achtige toepassing, moet de mogelijkheid hebben om bijvoorbeeld in het geval dat de software leverancier failliet gaat te waarborgen dat de software onderhouden en gebruikt kan blijven worden. 11

12 INFORMATIEBEVEILIGINGSDIENST V00R GEMEENTEN (IBD) NASSAULAAN JS DEN HAAG POSTBUS GK DEN HAAG HELPDESK ALGEMEEN FAX

Inkoopvoorwaarden en informatieveiligheidseisen. Een operationeel product op basis van de Baseline Informatiebeveiliging Rijksdienst (BIR)

Inkoopvoorwaarden en informatieveiligheidseisen. Een operationeel product op basis van de Baseline Informatiebeveiliging Rijksdienst (BIR) Inkoopvoorwaarden en informatieveiligheidseisen Een operationeel product op basis van de Baseline Informatiebeveiliging Rijksdienst (BIR) Colofon Onderhavig operationeel product, behorende bij de Baseline

Nadere informatie

VERSLAG PIA. Een van de producten van de operationele variant van de Baseline Informatiebeveiliging Nederlandse Gemeenten (BIG)

VERSLAG PIA. Een van de producten van de operationele variant van de Baseline Informatiebeveiliging Nederlandse Gemeenten (BIG) VERSLAG PIA Een van de producten van de operationele variant van de Baseline Informatiebeveiliging Nederlandse Gemeenten (BIG) Colofon Naam document Verslag PIA Versienummer 1.0 Versiedatum April 2014

Nadere informatie

MOBIELE GEGEVENSDRAGERS. Een van de producten van de operationele variant van de Baseline Informatiebeveiliging Nederlandse Gemeenten (BIG)

MOBIELE GEGEVENSDRAGERS. Een van de producten van de operationele variant van de Baseline Informatiebeveiliging Nederlandse Gemeenten (BIG) MOBIELE GEGEVENSDRAGERS Een van de producten van de operationele variant van de Baseline Informatiebeveiliging Nederlandse Gemeenten (BIG) Colofon Naam document Mobiele gegevensdragers Versienummer 1.0

Nadere informatie

CONTRACTMANAGEMENT. Een van de producten van de operationele variant van de Baseline Informatiebeveiliging Nederlandse Gemeenten (BIG)

CONTRACTMANAGEMENT. Een van de producten van de operationele variant van de Baseline Informatiebeveiliging Nederlandse Gemeenten (BIG) CONTRACTMANAGEMENT Een van de producten van de operationele variant van de Baseline Informatiebeveiliging Nederlandse Gemeenten (BIG) Colofon Naam document Contractmanagement Versienummer 1.0 Versiedatum

Nadere informatie

TOEGANGSBELEID. Een van de producten van de operationele variant van de Baseline Informatiebeveiliging Nederlandse Gemeenten (BIG)

TOEGANGSBELEID. Een van de producten van de operationele variant van de Baseline Informatiebeveiliging Nederlandse Gemeenten (BIG) TOEGANGSBELEID Een van de producten van de operationele variant van de Baseline Informatiebeveiliging Nederlandse Gemeenten (BIG) Colofon Naam document Toegangsbeleid Versienummer 1.0 Versiedatum oktober

Nadere informatie

VEILIGE AFVOER VAN ICT- MIDDELEN. Een van de producten van de operationele variant van de Baseline Informatiebeveiliging Nederlandse Gemeenten (BIG)

VEILIGE AFVOER VAN ICT- MIDDELEN. Een van de producten van de operationele variant van de Baseline Informatiebeveiliging Nederlandse Gemeenten (BIG) VEILIGE AFVOER VAN ICT- MIDDELEN Een van de producten van de operationele variant van de Baseline Informatiebeveiliging Nederlandse Gemeenten (BIG) Colofon Naam document Veilige afvoer van ICT-middelen

Nadere informatie

IMPLEMENTATIE BIG. Een van de producten van de operationele variant van de Baseline Informatiebeveiliging Nederlandse Gemeenten (BIG)

IMPLEMENTATIE BIG. Een van de producten van de operationele variant van de Baseline Informatiebeveiliging Nederlandse Gemeenten (BIG) IMPLEMENTATIE BIG Een van de producten van de operationele variant van de Baseline Informatiebeveiliging Nederlandse Gemeenten (BIG) Colofon Naam document Implementatie BIG Versienummer 1.0 Versiedatum

Nadere informatie

Contractmanagement. Een operationeel product op basis van de Baseline Informatiebeveiliging Rijksdienst (BIR)

Contractmanagement. Een operationeel product op basis van de Baseline Informatiebeveiliging Rijksdienst (BIR) Contractmanagement Een operationeel product op basis van de Baseline Informatiebeveiliging Rijksdienst (BIR) Colofon Onderhavig operationeel product, behorende bij de Baseline Informatiebeveiliging Rijksdienst

Nadere informatie

HARDENING-BELEID VOOR GEMEENTEN. Een van de producten van de operationele variant van de Baseline Informatiebeveiliging Nederlandse Gemeenten (BIG)

HARDENING-BELEID VOOR GEMEENTEN. Een van de producten van de operationele variant van de Baseline Informatiebeveiliging Nederlandse Gemeenten (BIG) HARDENING-BELEID VOOR GEMEENTEN Een van de producten van de operationele variant van de Baseline Informatiebeveiliging Nederlandse Gemeenten (BIG) Colofon Naam document Hardening-beleid voor gemeenten

Nadere informatie

INFORMATIEBEVEILIGINGSDIENST VOOR GEMEENTEN (IBD) november 2013. Anita van Nieuwenborg

INFORMATIEBEVEILIGINGSDIENST VOOR GEMEENTEN (IBD) november 2013. Anita van Nieuwenborg INFORMATIEBEVEILIGINGSDIENST VOOR GEMEENTEN (IBD) november 2013 Anita van Nieuwenborg Agenda 1. De IBD 2. Doelen van de IBD 3. Dienstverlening van de IBD 4. Aansluiting bij de IBD 5. Vragen 2 1. De IBD

Nadere informatie

ANTI-MALWARE BELEID. Een van de producten van de operationele variant van de Baseline Informatiebeveiliging Nederlandse Gemeenten (BIG)

ANTI-MALWARE BELEID. Een van de producten van de operationele variant van de Baseline Informatiebeveiliging Nederlandse Gemeenten (BIG) ANTI-MALWARE BELEID Een van de producten van de operationele variant van de Baseline Informatiebeveiliging Nederlandse Gemeenten (BIG) Colofon Naam document Anti-malware beleid Versienummer 1.0 Versiedatum

Nadere informatie

kwaliteitsinstituut nederlandse gemeenten in opdracht van vereniging van nederlandse gemeenten

kwaliteitsinstituut nederlandse gemeenten in opdracht van vereniging van nederlandse gemeenten Implementatie van de Baseline Informatiebeveiliging Nederlandse Gemeenten (BIG) kwaliteitsinstituut nederlandse gemeenten in opdracht van vereniging van nederlandse gemeenten De Informatiebeveiligingsdienst

Nadere informatie

Anita van Nieuwenborg. Informatiebeveiligingsdienst Het is nu of nooit Assen, 6 Maart 2014

Anita van Nieuwenborg. Informatiebeveiligingsdienst Het is nu of nooit Assen, 6 Maart 2014 Anita van Nieuwenborg Informatiebeveiligingsdienst Het is nu of nooit Assen, 6 Maart 2014 De IBD Gezamenlijk initiatief VNG en KING Opgericht vanuit behoefte van gemeenten aan coördinatie en ondersteuning

Nadere informatie

PATCH MANAGEMENT VOOR GEMEENTEN. Een van de producten van de operationele variant van de Baseline Informatiebeveiliging Nederlandse Gemeenten (BIG)

PATCH MANAGEMENT VOOR GEMEENTEN. Een van de producten van de operationele variant van de Baseline Informatiebeveiliging Nederlandse Gemeenten (BIG) PATCH MANAGEMENT VOOR GEMEENTEN Een van de producten van de operationele variant van de Baseline Informatiebeveiliging Nederlandse Gemeenten (BIG) Colofon Naam document Patch Management voor gemeenten

Nadere informatie

Anita van Nieuwenborg Teamleider IBD. Stand van zaken IBD Regiobijeenkomsten juni-juli 2015

Anita van Nieuwenborg Teamleider IBD. Stand van zaken IBD Regiobijeenkomsten juni-juli 2015 Anita van Nieuwenborg Teamleider IBD Stand van zaken IBD Regiobijeenkomsten juni-juli 2015 Agenda IBD in de praktijk Terugblik Ontwikkelingen Leveranciersmanagement Meldplicht datalekken IBD producten-

Nadere informatie

WACHTWOORDBELEID. Een van de producten van de operationele variant van de Baseline Informatiebeveiliging Nederlandse Gemeenten (BIG)

WACHTWOORDBELEID. Een van de producten van de operationele variant van de Baseline Informatiebeveiliging Nederlandse Gemeenten (BIG) WACHTWOORDBELEID Een van de producten van de operationele variant van de Baseline Informatiebeveiliging Nederlandse Gemeenten (BIG) Colofon Naam document Wachtwoordbeleid Versienummer 1.1 Versiedatum Januari

Nadere informatie

MOBILE DEVICE MANAGEMENT. Een van de producten van de operationele variant van de Baseline Informatiebeveiliging Nederlandse Gemeenten (BIG)

MOBILE DEVICE MANAGEMENT. Een van de producten van de operationele variant van de Baseline Informatiebeveiliging Nederlandse Gemeenten (BIG) MOBILE DEVICE MANAGEMENT Een van de producten van de operationele variant van de Baseline Informatiebeveiliging Nederlandse Gemeenten (BIG) Colofon Naam document Mobile Device Management Versienummer 1.0

Nadere informatie

kwaliteitsinstituut nederlandse gemeenten in opdracht van vereniging van nederlandse gemeenten

kwaliteitsinstituut nederlandse gemeenten in opdracht van vereniging van nederlandse gemeenten het suwinet-normenkader en de big kwaliteitsinstituut nederlandse gemeenten in opdracht van vereniging van nederlandse gemeenten De Informatiebeveiligingsdienst voor gemeenten (IBD) is een gezamenlijk

Nadere informatie

BABVI/U201300696 Lbr. 13/057

BABVI/U201300696 Lbr. 13/057 Brief aan de leden T.a.v. het college en de raad informatiecentrum tel. (070) 373 8393 betreft Informatiebeveiliging uw kenmerk ons kenmerk BABVI/U201300696 Lbr. 13/057 bijlage(n) datum 6 juni 2013 Samenvatting

Nadere informatie

BACK-UP EN RECOVERY GEMEENTE. Een van de producten van de operationele variant van de Baseline Informatiebeveiliging Nederlandse Gemeenten (BIG)

BACK-UP EN RECOVERY GEMEENTE. Een van de producten van de operationele variant van de Baseline Informatiebeveiliging Nederlandse Gemeenten (BIG) BACK-UP EN RECOVERY GEMEENTE Een van de producten van de operationele variant van de Baseline Informatiebeveiliging Nederlandse Gemeenten (BIG) Colofon Naam document Back-up en Recovery Gemeente Versienummer

Nadere informatie

BEWERKERSOVEREENKOMST. Een van de producten van de operationele variant van de Baseline Informatiebeveiliging Nederlandse Gemeenten (BIG)

BEWERKERSOVEREENKOMST. Een van de producten van de operationele variant van de Baseline Informatiebeveiliging Nederlandse Gemeenten (BIG) BEWERKERSOVEREENKOMST Een van de producten van de operationele variant van de Baseline Informatiebeveiliging Nederlandse Gemeenten (BIG) Colofon Naam document Bewerkersovereenkomst. Versienummer 1.0 Versiedatum

Nadere informatie

VOORBEELD BASELINETOETS. Een van de producten van de operationele variant van de Baseline Informatiebeveiliging Nederlandse Gemeenten (BIG)

VOORBEELD BASELINETOETS. Een van de producten van de operationele variant van de Baseline Informatiebeveiliging Nederlandse Gemeenten (BIG) VOORBEELD BASELINETOETS Een van de producten van de operationele variant van de Baseline Informatiebeveiliging Nederlandse Gemeenten (BIG) Colofon Naam document Voorbeeld Versienummer 1.0 Versiedatum Juni

Nadere informatie

HANDREIKING PROCES WIJZIGINGSBEHEER

HANDREIKING PROCES WIJZIGINGSBEHEER HANDREIKING PROCES WIJZIGINGSBEHEER Een van de producten van de operationele variant van de Baseline Informatiebeveiliging Nederlandse Gemeenten (BIG) Colofon Naam document Handreiking proces wijzigingsbeheer

Nadere informatie

Mobiele gegevensdragers. Een operationeel product op basis van de Baseline Informatiebeveiliging Rijksdienst (BIR)

Mobiele gegevensdragers. Een operationeel product op basis van de Baseline Informatiebeveiliging Rijksdienst (BIR) Mobiele gegevensdragers Een operationeel product op basis van de Baseline Informatiebeveiliging Rijksdienst (BIR) Colofon Onderhavig operationeel product, behorende bij de Baseline Informatiebeveiliging

Nadere informatie

Onderwerp: Informatiebeveiligingsbeleid 2014-2018 BBV nr: 2014/467799

Onderwerp: Informatiebeveiligingsbeleid 2014-2018 BBV nr: 2014/467799 Collegebesluit Onderwerp: Informatiebeveiligingsbeleid 2014-2018 BBV nr: 2014/467799 1. Inleiding In 2011 zorgde een aantal incidenten rond de beveiliging van overheidsinformatie er voor dat met andere

Nadere informatie

H t ICT -Beveili iligings- assessment DigiD & Informatiebeveiliging

H t ICT -Beveili iligings- assessment DigiD & Informatiebeveiliging Het ICT-Beveiligings- i assessment DigiD & Informatiebeveiliging De aanleiding 2011: Diginotar 2011: Lektober En ook: 2012: Dorifel 2012: Citadel 2013: DongIT Botnet De reactie vanuit VNG/KING Starting

Nadere informatie

PROCEDURE NIEUWE ICT- VOORZIENINGEN CONFIGURATIEBEHEER

PROCEDURE NIEUWE ICT- VOORZIENINGEN CONFIGURATIEBEHEER PROCEDURE NIEUWE ICT- VOORZIENINGEN CONFIGURATIEBEHEER Een van de producten van de operationele variant van de Baseline Informatiebeveiliging Nederlandse Gemeenten (BIG) 1 Colofon Naam document Procedure

Nadere informatie

Cloud computing Helena Verhagen & Gert-Jan Kroese

Cloud computing Helena Verhagen & Gert-Jan Kroese Cloud computing Helena Verhagen & Gert-Jan Kroese Privacy Better business through better privacy Juridisch kader cloud computing Meldplicht datalekken Tips & Tricks Vragen? 2 Privacy https://www.youtube.com/watch?v=xyzthipktqg

Nadere informatie

CLOUD COMPUTING. Een van de producten van de operationele variant van de Baseline Informatiebeveiliging Nederlandse Gemeenten (BIG)

CLOUD COMPUTING. Een van de producten van de operationele variant van de Baseline Informatiebeveiliging Nederlandse Gemeenten (BIG) CLOUD COMPUTING Een van de producten van de operationele variant van de Baseline Informatiebeveiliging Nederlandse Gemeenten (BIG) Colofon Naam document Cloud Computing Versienummer 1.0 Versiedatum November

Nadere informatie

o n k Ö A fia* V/ \ ^ * f

o n k Ö A fia* V/ \ ^ * f - JAGT_P_U201300696.docx - 20130606_ledenbri... http://www.vng.nl/files/vng/brieven/2013/20130606_ledenbrief_inf.. o n k Ö A fia* V/ \ ^ * f 6 JUNI 2013 U,< v ~. ^. Vereniging van 1 Nederlandse Gemeenten

Nadere informatie

Bewerkersovereenkomst

Bewerkersovereenkomst Bewerkersovereenkomst Datum: 25-04-2015 Versie: 1.1 Status: Definitief Bewerkersovereenkomst Partijen De zorginstelling, gevestigd in Nederland, die met een overeenkomst heeft gesloten in verband met het

Nadere informatie

Onderwerp: Vaststellen geactualiseerde bewerkersovereenkomst gebruik persoonsgegevens (art 14, lid 2 Wbp) - Besluitvormend

Onderwerp: Vaststellen geactualiseerde bewerkersovereenkomst gebruik persoonsgegevens (art 14, lid 2 Wbp) - Besluitvormend VOORSTEL OPSCHRIFT Vergadering van 16 februari 2016 Besluit nummer: 2016_BW_00132 Onderwerp: Vaststellen geactualiseerde bewerkersovereenkomst gebruik persoonsgegevens (art 14, lid 2 Wbp) - Besluitvormend

Nadere informatie

VOORWOORD. 1 Code voor informatiebeveiliging, Nederlands Normalisatie Instituut, Delft, 2007 : NEN-ISO.IEC 27002.

VOORWOORD. 1 Code voor informatiebeveiliging, Nederlands Normalisatie Instituut, Delft, 2007 : NEN-ISO.IEC 27002. Gesloten openheid Beleid informatiebeveiliging gemeente Leeuwarden 2014-2015 VOORWOORD In januari 2003 is het eerste informatiebeveiligingsbeleid vastgesteld voor de gemeente Leeuwarden in de nota Gesloten

Nadere informatie

Informatiebeveiligingsbeleid

Informatiebeveiligingsbeleid Unit : Bedrijfsvoering Auteur : Annemarie Arnaud de Calavon : : Datum : 17-11-2008 vastgesteld door het CvB Bestandsnaam : 20081005 - Informatiebeveiliging beleid v Inhoudsopgave 1 INLEIDING... 3 1.1 AANLEIDING...

Nadere informatie

Toelichting op GAP-analyse. Een operationeel product op basis van de Baseline Informatiebeveiliging Rijksdienst (BIR)

Toelichting op GAP-analyse. Een operationeel product op basis van de Baseline Informatiebeveiliging Rijksdienst (BIR) Toelichting op GAP-analyse Een operationeel product op basis van de Baseline Informatiebeveiliging Rijksdienst (BIR) Colofon Onderhavig operationeel product, behorende bij de Baseline Informatiebeveiliging

Nadere informatie

Bewerkersovereenkomst ARVODI-2014 Contractnummer: [ ].

Bewerkersovereenkomst ARVODI-2014 Contractnummer: [ ]. Instructie: - Teksten/bepalingen die optioneel zijn, staat voor vermeld. - Bij teksten waar OF tussen de bepalingen in staat, dient een keuze tussen de verschillende opties gemaakt te worden.

Nadere informatie

Voorstel Informatiebeveiliging beleid Twente

Voorstel Informatiebeveiliging beleid Twente Datum: Enschede, 5 februari 2014 Voor: Kernteam SSNT d.d. 12-2-2014 Betreft Agenda punt 4 beslisdocument informatiebeveiliging, Bijlage 1 Voorstel Informatiebeveiliging beleid Twente (Format ter besluitvorming)

Nadere informatie

Raadsmededeling - Openbaar

Raadsmededeling - Openbaar Raadsmededeling - Openbaar Nummer : 54/2016 Datum : 22 maart 2016 B&W datum : 22 maart 2016 Beh. ambtenaar : Annelies te Booij Portefeuillehouder : G. Berghoef Onderwerp : Meldplicht datalekken Aanleiding

Nadere informatie

HOE VUL IK DE LEGE FOTO? Verzamelen en actueel houden fotoinformatie

HOE VUL IK DE LEGE FOTO? Verzamelen en actueel houden fotoinformatie HOE VUL IK DE LEGE FOTO? Verzamelen en actueel houden fotoinformatie Auteur IBD Datum Maart 2014 2 Inhoud 1 Achtergrondinformatie 4 1.1 Inleiding 4 1.2 Waarom is de foto belangrijk? 4 1.3 Hoe komt de Lege

Nadere informatie

Samenvatting Meldplicht Datalekken. Michael van der Vaart Head of Technology ESET Nederland

Samenvatting Meldplicht Datalekken. Michael van der Vaart Head of Technology ESET Nederland Samenvatting Meldplicht Datalekken & Michael van der Vaart Head of Technology ESET Nederland DISCLAIMER LET OP: Het gaat hier om een interpretatie van de omtrent de meldplicht datalekken. Deze interpretatie

Nadere informatie

ADDENDUM INFORMATIEBEVEILIGINGSDIENST VOOR GEMEENTEN. Kwaliteitsinstituut Nederlandse Gemeenten & Leveranciers

ADDENDUM INFORMATIEBEVEILIGINGSDIENST VOOR GEMEENTEN. Kwaliteitsinstituut Nederlandse Gemeenten & Leveranciers ADDENDUM INFORMATIEBEVEILIGINGSDIENST VOOR GEMEENTEN Kwaliteitsinstituut Nederlandse Gemeenten & Leveranciers 1 Inleiding De Informatiebeveiligingsdienst voor gemeenten is een activiteit die in opdracht

Nadere informatie

Aan uw raad is het volgende toegezegd: Toezeggingen college van B&W in Commissies en Raad (september 2015) TCM 09 21 mei 2015

Aan uw raad is het volgende toegezegd: Toezeggingen college van B&W in Commissies en Raad (september 2015) TCM 09 21 mei 2015 Bedrijfsvoering De gemeenteraad van Bloemendaal Datum : 19 augustus 2015 Uw kenmerk : Ons kenmerk : 2015056815 Behandeld door : J. van der Hulst Doorkiesnummer : 023-522 5592 Onderwerp : Rapportage informatiebeveiliging

Nadere informatie

STRATEGISCHE BASELINE INFORMATIEBEVEILIGING NEDERLANDSE GEMEENTEN

STRATEGISCHE BASELINE INFORMATIEBEVEILIGING NEDERLANDSE GEMEENTEN STRATEGISCHE BASELINE INFORMATIEBEVEILIGING NEDERLANDSE GEMEENTEN Meer informatie Heeft u vragen over onderhavig document? De Informatiebeveiligingsdienst voor gemeenten beantwoordt deze graag via IBD@kinggemeenten.nl

Nadere informatie

ADDENDUM INFORMATIEBEVEILIGINGSDIENST VOOR GEMEENTEN. Kwaliteitsinstituut Nederlandse Gemeenten & Leveranciers

ADDENDUM INFORMATIEBEVEILIGINGSDIENST VOOR GEMEENTEN. Kwaliteitsinstituut Nederlandse Gemeenten & Leveranciers ADDENDUM INFORMATIEBEVEILIGINGSDIENST VOOR GEMEENTEN Kwaliteitsinstituut Nederlandse Gemeenten & Leveranciers 1 Inleiding De Informatiebeveiligingsdienst voor gemeenten is een activiteit die in opdracht

Nadere informatie

informatiecentrum tel. uw kenmerk bijlage(n) (070) 373 8393 - Lbr. 14/086

informatiecentrum tel. uw kenmerk bijlage(n) (070) 373 8393 - Lbr. 14/086 Brief aan de leden T.a.v. het college en de raad informatiecentrum tel. uw kenmerk bijlage(n) (070) 373 8393 - betreft ons kenmerk datum Voortgang informatieveiligheid ECLBR/U201402103 Lbr. 14/086 19 november

Nadere informatie

VRAGENLIJST PIA. Een van de producten van de operationele variant van de Baseline Informatiebeveiliging Nederlandse Gemeenten (BIG)

VRAGENLIJST PIA. Een van de producten van de operationele variant van de Baseline Informatiebeveiliging Nederlandse Gemeenten (BIG) VRAGENLIJST PIA Een van de producten van de operationele variant van de Baseline Informatiebeveiliging Nederlandse Gemeenten (BIG) Colofon Naam document Vragenlijst PIA Versienummer 1.0 Versiedatum April

Nadere informatie

Een beetje beveiligen kan niet Op weg naar veiliger gemeenten Jaarplan 2015 en toekomst IBD Consulterend Overleg 22 september 2014 Boudien Glashouwer

Een beetje beveiligen kan niet Op weg naar veiliger gemeenten Jaarplan 2015 en toekomst IBD Consulterend Overleg 22 september 2014 Boudien Glashouwer Een beetje beveiligen kan niet Op weg naar veiliger gemeenten Jaarplan 2015 en toekomst IBD Consulterend Overleg 22 september 2014 Boudien Glashouwer Doelstellingen en scope IBD Het preventief en structureel

Nadere informatie

Implementatie BIR. Een operationeel product op basis van de Baseline Informatiebeveiliging Rijksdienst (BIR)

Implementatie BIR. Een operationeel product op basis van de Baseline Informatiebeveiliging Rijksdienst (BIR) Implementatie BIR Een operationeel product op basis van de Baseline Informatiebeveiliging Rijksdienst (BIR) Colofon Onderhavig operationeel product, behorende bij de Baseline Informatiebeveiliging Rijksdienst

Nadere informatie

MELDPLICHT DATALEKKEN

MELDPLICHT DATALEKKEN MELDPLICHT DATALEKKEN 2 WETSWIJZIGING Op 26 mei 2015 heeft EK wetsvoorstel voor de Wet meldplicht datalekken aangenomen. Sinds 1 januari 2016 in werking getreden: Nieuw in Wet bescherming persoonsgegevens

Nadere informatie

ADDENDUM Ondersteuning ICT- Beveiligingsassessment DigiD

ADDENDUM Ondersteuning ICT- Beveiligingsassessment DigiD ADDENDUM Ondersteuning ICT- Beveiligingsassessment DigiD Kwaliteitsinstituut Nederlandse Gemeenten & Leveranciers 1. Inleiding In oktober 2011 heeft de minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties

Nadere informatie

HANDREIKING COMMUNICATIEPLAN INFORMATIEBEVEILIGING

HANDREIKING COMMUNICATIEPLAN INFORMATIEBEVEILIGING HANDREIKING COMMUNICATIEPLAN INFORMATIEBEVEILIGING Een van de producten van de operationele variant van de Baseline Informatiebeveiliging Nederlandse Gemeenten (BIG) Colofon Naam document Handreiking communicatieplan

Nadere informatie

Welkom bij parallellijn 1 On the Move 15.10 16.00 uur

Welkom bij parallellijn 1 On the Move 15.10 16.00 uur Welkom bij parallellijn 1 On the Move 15.10 16.00 uur Stap 5 van de BIG Hoe draagt u zorg voor de gemeentelijke verantwoording over het informatiebeveiligingsbeleid? ENSIA 1 Project ENSIA Paulien van der

Nadere informatie

Help, een datalek, en nu? IKT-College 16 februari 2016. Mirjam Elferink Advocaat IE, ICT en privacy

Help, een datalek, en nu? IKT-College 16 februari 2016. Mirjam Elferink Advocaat IE, ICT en privacy Help, een datalek, en nu? IKT-College 16 februari 2016 Mirjam Elferink Advocaat IE, ICT en privacy Inleiding Voorbeelden recente datalekken - Medische gegevens online door fout scanbedrijf (Bron: R. van

Nadere informatie

HOE VUL IK DE LEGE ICT-FOTO? Verzamelen en actueel houden fotoinformatie

HOE VUL IK DE LEGE ICT-FOTO? Verzamelen en actueel houden fotoinformatie HOE VUL IK DE LEGE ICT-FOTO? Verzamelen en actueel houden fotoinformatie Auteur IBD Datum Juli 2014 2 Inhoud 1 Achtergrondinformatie 4 1.1 Inleiding 4 1.2 Waarom is de foto belangrijk? 4 1.3 Hoe komt de

Nadere informatie

VOORBEELD SERVICE LEVEL AGREEMENT (SLA) MET AANDACHT VOOR INFORMATIEBEVEILIGING

VOORBEELD SERVICE LEVEL AGREEMENT (SLA) MET AANDACHT VOOR INFORMATIEBEVEILIGING VOORBEELD SERVICE LEVEL AGREEMENT (SLA) MET AANDACHT VOOR INFORMATIEBEVEILIGING Een van de producten van de operationele variant van de Baseline Informatiebeveiliging Nederlandse Gemeenten (BIG) Colofon

Nadere informatie

S. Nicolasen, B. Duindam, K. v.d. Heuvel, D. Wering. Advies: Bijgaande raadsinformatiebrief goedkeuren en naar raad verzenden.

S. Nicolasen, B. Duindam, K. v.d. Heuvel, D. Wering. Advies: Bijgaande raadsinformatiebrief goedkeuren en naar raad verzenden. VOORSTEL AAN BURGEMEESTER EN WETHOUDERS Van: A. Paap Tel nr: 8878 Nummer: 15A.00662 Datum: 25 juni 2015 Team: Informatiebeleid Tekenstukken: Ja Bijlagen: 2 Afschrift aan: N.a.v. (evt. briefnrs.): S. Nicolasen,

Nadere informatie

HOE OMGAAN MET DE MELDPLICHT DATALEKKEN?

HOE OMGAAN MET DE MELDPLICHT DATALEKKEN? HOE OMGAAN MET DE MELDPLICHT DATALEKKEN? EEN HANDIGE CHECKLIST In deze whitepaper bieden we u handvatten die u kunnen helpen bij de implementatie van de meldplicht datalekken binnen uw organisatie. We

Nadere informatie

2 3 MEI 28H. uw kenmerk. ons kenmerk. Lbr. 14/042

2 3 MEI 28H. uw kenmerk. ons kenmerk. Lbr. 14/042 Brief aan de leden T.a.v. het college en de raad 2 3 MEI 28H Vereniging van Nederlandse Gemeenten informatiecentrum tel. (070) 373 8393 uw kenmerk bījlage(n) betreft Voortgang Informatieveiligheid ons

Nadere informatie

Medische gegevens zijn geclassificeerd als bijzondere persoonsgegevens en vragen extra aandacht!

Medische gegevens zijn geclassificeerd als bijzondere persoonsgegevens en vragen extra aandacht! Privacy is het recht op eerbiediging van de persoonlijke levenssfeer. Privacy van informatie is de afwezigheid van informatie over onszelf bij anderen en bovendien het verbod aan anderen om zonder onze

Nadere informatie

Bewerkersovereenkomst ARVODI-2014

Bewerkersovereenkomst ARVODI-2014 Instructie: 1 - Teksten/bepalingen die optioneel zijn, staat voor vermeld. - Bij teksten waar OF tussen de bepalingen in staat, dient een keuze tussen de verschillende opties gemaakt te worden.

Nadere informatie

Aantoonbaar in control op informatiebeveiliging

Aantoonbaar in control op informatiebeveiliging Aantoonbaar in control op informatiebeveiliging Agenda 1. Introductie key2control 2. Integrale interne beheersing 3. Informatiebeveiliging 4. Baseline Informatiebeveiliging Gemeenten 5. Demonstratie ISMS

Nadere informatie

Ivo Opstelten Minister van Veiligheid en Justitie Postbus 20301 2500 EH DEN HAAG

Ivo Opstelten Minister van Veiligheid en Justitie Postbus 20301 2500 EH DEN HAAG Post Bits of Freedom Bank 55 47 06 512 M +31 613380036 Postbus 10746 KvK 34 12 12 86 E ton.siedsma@bof.nl 1001 ES Amsterdam W https://www.bof.nl Ivo Opstelten Minister van Veiligheid en Justitie Postbus

Nadere informatie

November 2015 Peter van DIjk, IBD. ICT Beraad 13 november 2015

November 2015 Peter van DIjk, IBD. ICT Beraad 13 november 2015 November 2015 Peter van DIjk, IBD ICT Beraad 13 november 2015 De agenda DigiD assessments en de nieuwe richtlijnen van het NCSC Stand van zaken wetgeving m.b.t. Meldplicht Datalekken Hosting websites overheid

Nadere informatie

HANDREIKING IB-FUNCTIEPROFIEL CHIEF INFORMATION SECURITY OFFICER (CISO)

HANDREIKING IB-FUNCTIEPROFIEL CHIEF INFORMATION SECURITY OFFICER (CISO) HANDREIKING IB-FUNCTIEPROFIEL CHIEF INFORMATION SECURITY OFFICER (CISO) Een van de producten van de operationele variant van de Baseline Informatiebeveiliging Nederlandse Gemeenten (BIG) Colofon Naam document

Nadere informatie

Service Level Management SLA Template

Service Level Management SLA Template Service Level Management SLA Template Versie 1.0 27 juli 2011 Definitief Auteur : Bart de Best Akkoord : Bart de Best Datum : 27 mei 2011 Versie : 1.0 Referentie : SLA template Pagina : I Colofon Titel

Nadere informatie

Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten- Generaal Postbus 20018 2500 EA Den Haag

Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten- Generaal Postbus 20018 2500 EA Den Haag Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten- Generaal Postbus 20018 2500 EA Den Haag www.rijksoverheid.nl www.facebook.com/minbzk www.twitter.com/minbzk Uw kenmerk 2016Z05065 Datum Betreft Beantwoording

Nadere informatie

Aan welke eisen moet het beveiligingsplan voldoen?

Aan welke eisen moet het beveiligingsplan voldoen? Vragen en antwoorden n.a.v. brief aan colleges van B&W en gemeenteraden over verplichtingen Wet Bescherming Persoonsgegevens (WBP), de Wet SUWI en de Wet Eenmalige Gegevensuitvraag. Aan welke eisen moet

Nadere informatie

LWV Masterclass 2 Cybercrime Roermond 2 februari 2016. Rens Jan Kramer

LWV Masterclass 2 Cybercrime Roermond 2 februari 2016. Rens Jan Kramer LWV Masterclass 2 Cybercrime Roermond 2 februari 2016 Rens Jan Kramer 1 Wet bescherming persoonsgegevens Wet meldplicht datalekken 2 Centrale begrippen in privacyrecht a. Persoonsgegevens b. Betrokkene

Nadere informatie

Socofi Algemene voorwaarden

Socofi Algemene voorwaarden Socofi Algemene voorwaarden Module 5: Application Service Provision / SAAS / Computerservice Socofi Weboplossingen 1. Toepasselijkheid 1.1 De ICT~Office Voorwaarden bestaan uit de module Algemeen aangevuld

Nadere informatie

HANDREIKING SERVICE LEVEL AGREEMENTS

HANDREIKING SERVICE LEVEL AGREEMENTS HANDREIKING SERVICE LEVEL AGREEMENTS Een van de producten van de operationele variant van de Baseline Informatiebeveiliging Nederlandse Gemeenten (BIG) Colofon Naam document Handreiking Service Level Agreements

Nadere informatie

Service Level Management Contract Checklist

Service Level Management Contract Checklist Service Level Management Contract Checklist Versie 1.0 27 juli 2011 Definitief Auteur : Bart de Best Akkoord : Bart de Best Datum : 27 mei 2011 Versie : 1.0 Referentie : Contract checklist Pagina : I Colofon

Nadere informatie

Patch management. Een operationeel product op basis van de Baseline Informatiebeveiliging Rijksdienst (BIR)

Patch management. Een operationeel product op basis van de Baseline Informatiebeveiliging Rijksdienst (BIR) Patch management Een operationeel product op basis van de Baseline Informatiebeveiliging Rijksdienst (BIR) Colofon Onderhavig operationeel product, behorende bij de Baseline Informatiebeveiliging Rijksdienst

Nadere informatie

Bewerkersovereenkomst

Bewerkersovereenkomst Dit is een voorbeeld van een Bewerkersovereenkomst zoals gegenereerd met de Bewerkersovereenkomst generator van ICTRecht: https://ictrecht.nl/diensten/juridische-generatoren/bewerkersovereenkomstgenerator/

Nadere informatie

Een checklist voor informatiebeveiliging

Een checklist voor informatiebeveiliging Door: De IT-Jurist Versie: 1.0 Datum: juli 2015 Hoewel bij de totstandkoming van deze uitgave de uiterste zorg is betracht, kan De IT-Jurist niet aansprakelijk worden gehouden voor de gevolgen van eventuele

Nadere informatie

24/7. Support. smart fms

24/7. Support. smart fms 24/7 Support Smart FMS vindt het van het grootste belang dat haar klanten helder inzicht hebben in de voorwaarden, zekerheid over gemaakte afspraken en het vertrouwen in haar als softwareaanbieder. Het

Nadere informatie

Checklist NEN7510, Informatiebeveiliging in de mondzorgpraktijk Vraag Ja / Nee / Gedeeltelijk. 1. Beschikt de praktijk over een beleidsdocument

Checklist NEN7510, Informatiebeveiliging in de mondzorgpraktijk Vraag Ja / Nee / Gedeeltelijk. 1. Beschikt de praktijk over een beleidsdocument Checklist NEN7510 Eén van de eerste stappen van het gestructureerd verbeteren van informatiebeveiliging en het implementeren van de NEN7510 omvat het bepalen van de status van de naleving van de NEN7510.

Nadere informatie

CONTRACTEREN IN DE CLOUD. Mr. dr. Mirjam Elferink Advocaat IE, ICT & Privacy

CONTRACTEREN IN DE CLOUD. Mr. dr. Mirjam Elferink Advocaat IE, ICT & Privacy CONTRACTEREN IN DE CLOUD Mr. dr. Mirjam Elferink Advocaat IE, ICT & Privacy IE, ICT-RECHT EN PRIVACY Intellectuele eigendom (IE) ICT-recht - octrooirecht - contracten - merkenrecht - cloud - auteursrecht

Nadere informatie

ECIB/U201501573 Lbr. 15/079

ECIB/U201501573 Lbr. 15/079 Brief aan de leden T.a.v. het college en de raad informatiecentrum tel. (070) 373 8393 uw kenmerk bijlage(n) betreft Privacy: de Europese Algemene Verordening Gegevensbescherming & de Meldplicht Datalekken

Nadere informatie

Veilige afvoer van ICT-middelen. Een operationeel product op basis van de Baseline Informatiebeveiliging Rijksdienst (BIR)

Veilige afvoer van ICT-middelen. Een operationeel product op basis van de Baseline Informatiebeveiliging Rijksdienst (BIR) Veilige afvoer van ICT-middelen Een operationeel product op basis van de Baseline Informatiebeveiliging Rijksdienst (BIR) Colofon Onderhavig operationeel product, behorende bij de Baseline Informatiebeveiliging

Nadere informatie

Bijlage 2 Beveiligingsplan. Informatiebeveiliging

Bijlage 2 Beveiligingsplan. Informatiebeveiliging Bijlage 2 Beveiligingsplan Informatiebeveiliging De verantwoordelijkheid voor informatiebeveiliging ligt bij het dagelijks bestuur. In de DB-vergadering van 31 augustus 2015 is stilgestaan bij een aantal

Nadere informatie

Artikel 1: Definities. Bewerkersovereenkomst VO-digitaal N.V. Overwegen het volgende: Komen het volgende overeen: Partijen:

Artikel 1: Definities. Bewerkersovereenkomst VO-digitaal N.V. Overwegen het volgende: Komen het volgende overeen: Partijen: Partijen: 1 Het bevoegd gezag van de school, geregistreerd onder een BRIN-nummer bij de Dienst Uitvoering Onderwijs van het Ministerie van Onderwijs, hierna te noemen: Onderwijsinstelling. en 2 de naamloze

Nadere informatie

PRIVACY EN CLOUD. Knelpunten:

PRIVACY EN CLOUD. Knelpunten: PRIVACY EN CLOUD Knelpunten: Wat is cloud? Soorten clouddiensten en de verschillen Wie is de verantwoordelijke? Wie heeft de beveiligingsverplichting? Is een bewerkersovereenkomst nodig? Waar staan de

Nadere informatie

Informatiebeveiligingsbeleid SBG

Informatiebeveiligingsbeleid SBG Informatiebeveiligingsbeleid SBG Stichting Benchmark GGZ Rembrandtlaan 46 3723 BK Bilthoven T: 030-229 90 90 E: info@sbggz.nl W: www.sbggz.nl Informatiebeveiligingsbeleid SBG 2015 1 Inhoudsopgave 1 Inleiding

Nadere informatie

Actualiteiten Privacy. NGB Extra

Actualiteiten Privacy. NGB Extra Actualiteiten Privacy NGB Extra April 2015 Wat heeft het wetsvoorstel meldplicht datalekken en uitbreiding bestuurlijke boetebevoegdheid CBP voor implicaties voor de praktijk? Wat is er recent veranderd

Nadere informatie

Voorwaarden Repper-account

Voorwaarden Repper-account Voorwaarden Repper-account Versie 1 3 2014 Toepasselijkheid 1. De bepalingen in deze overeenkomst zijn onlosmakelijk verbonden met de algemene voorwaarden van leverancier. Bij tegenstrijdigheid tussen

Nadere informatie

Olde Bijvank Advies Organisatieontwikkeling & Managementcontrol

Olde Bijvank Advies Organisatieontwikkeling & Managementcontrol SAMENVATTING ITIL ITIL is nog steeds dé standaard voor het inrichten van beheerspocessen binnen een IT-organisatie. En dekt zowel applicatie- als infrastructuur beheer af. Indien gewenst kan ITIL worden

Nadere informatie

ons kenmerk ECIB/U201600732 Lbr. 16/046

ons kenmerk ECIB/U201600732 Lbr. 16/046 Brief aan de leden T.a.v. het college en de raad informatiecentrum tel. (070) 373 8393 betreft Ontwikkelingen informatieveiligheid Samenvatting uw kenmerk ons kenmerk ECIB/U201600732 Lbr. 16/046 bijlage(n)

Nadere informatie

Bewerkersovereenkomst. Afnemer Logius. behorende bij het aanvraagformulier MijnOverheid

Bewerkersovereenkomst. Afnemer Logius. behorende bij het aanvraagformulier MijnOverheid Bewerkersovereenkomst Afnemer Logius behorende bij het aanvraagformulier MijnOverheid De ondergetekenden: [ ], verder te noemen : Afnemer en De Staat der Nederlanden, te dezen rechtsgeldig vertegenwoordigd

Nadere informatie

Veilig gebruik van suwinet. Mariska ten Heuw Wethouder Sociale Zaken

Veilig gebruik van suwinet. Mariska ten Heuw Wethouder Sociale Zaken Veilig gebruik van suwinet Mariska ten Heuw Wethouder Sociale Zaken Aanleiding en korte terugblik SZW Inspectie onderzoekt periodiek gebruik suwinet Gemeentelijke presentaties schieten tekort Suwi Normenkader

Nadere informatie

Regiobijeenkomsten Aansluiten bij de IBD December 2013

Regiobijeenkomsten Aansluiten bij de IBD December 2013 Regiobijeenkomsten Aansluiten bij de IBD December 2013 Inhoud 1. De IBD 2. Doelen van de IBD 3. Dienstverlening van de IBD 4. Het stappenplan Aansluiten bij de IBD 2 1. De IBD Gezamenlijk initiatief VNG

Nadere informatie

Bureau Forum Standaardisatie. Overzicht reacties consultatieronde DANE Bijlagen: - Reactie KING - Reactie ministerie van BZK. Forum Standaardisatie

Bureau Forum Standaardisatie. Overzicht reacties consultatieronde DANE Bijlagen: - Reactie KING - Reactie ministerie van BZK. Forum Standaardisatie Forum Standaardisatie Wilhelmina v Pruisenweg 104 2595 AN Den Haag Postbus 84011 2508 AA Den Haag www.forumstandaardisatie.nl Aan: Forum Standaardisatie Van: Bureau Forum Standaardisatie : Versie Betreft:

Nadere informatie

Security Hoe krijgt u grip op informatiebeveiliging?

Security Hoe krijgt u grip op informatiebeveiliging? Security Hoe krijgt u grip op informatiebeveiliging? INHOUDSOPGAVE 1 INLEIDING...3 2 WAT IS IT SECURITY?...4 2.1 IT SECURITY BELEID BLOK... 5 2.2 HET IT OPERATIE EN AUDIT BLOK... 5 2.3 HET IT SECURITY

Nadere informatie

1. De bewerkersovereenkomst met Solviteers, de leverancier van het ICT-systeem voor de sociale wijkteams, vast te stellen.

1. De bewerkersovereenkomst met Solviteers, de leverancier van het ICT-systeem voor de sociale wijkteams, vast te stellen. Collegevoorstel Openbaar Onderwerp Bewerkersovereenkomst WIZportaal Programma Zorg & Welzijn Portefeuillehouder B. Frings Samenvatting Voor de sociale wijkteams in de regio Nijmegen is nieuwe software

Nadere informatie

Ook worden gegevens die uit het intake-gesprek naar voren zijn gekomen en die belangrijk kunnen zijn voor de hulpverlening verwerkt.

Ook worden gegevens die uit het intake-gesprek naar voren zijn gekomen en die belangrijk kunnen zijn voor de hulpverlening verwerkt. Privacyreglement 1. Inleiding Ten behoeve van haar hulpverleningsactiviteiten registreert Community Support gegevens van haar klanten. Het doel van dit privacyreglement is de klanten op de hoogte te stellen

Nadere informatie

Meldplicht datalekken Thomas van Essen. 31 maart 2016

Meldplicht datalekken Thomas van Essen. 31 maart 2016 Meldplicht datalekken Thomas van Essen 31 maart 2016 Agenda Kort juridisch kader Bespreking aandachtspunten en mogelijke valkuilen Oplossingen Datalekken (I) Antoni van Leeuwenhoek 780 patiëntgegevens

Nadere informatie

BEWERKERSOVEREENKOMST BIJLAGE BIJ DE ALGEMENE VOORWAARDEN VAN VEILINGDEURWAARDER.NL INZAKE HET ONDER VERANTWOORDELIJKHEID VAN CONTRACTANT VERWERKEN VAN PERSOONSGEGEVENS VIA DE WEBSITE In het kader van

Nadere informatie

Rapport. Informatieveiligheid en de Raad Met de hamer op tafel. Enquête over hoe raadsleden denken over het thema Informatieveiligheid

Rapport. Informatieveiligheid en de Raad Met de hamer op tafel. Enquête over hoe raadsleden denken over het thema Informatieveiligheid Rapport Informatieveiligheid en de Raad Met de hamer op tafel Enquête over hoe raadsleden denken over het thema Informatieveiligheid Inhoudsopgave 1. Inleiding 2 1.1 Achtergrond 3 1.2 Achtergrond enquête

Nadere informatie

Privacy-AO voor een beveiliger Martin Romijn

Privacy-AO voor een beveiliger Martin Romijn Privacy-AO voor een beveiliger Martin Romijn Functionaris voor de gegevensbescherming Security Officer Onderwerpen AO van Security Officer (SO) Kader Incidenten en vragen AO Functionaris Gegevensbescherming

Nadere informatie