1 Conclusie en discussie 1

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "1 Conclusie en discussie 1"

Transcriptie

1 1 Conclusie en discussie 1 De gevolgtrekkingen uit de resultaten en een revisie op het onderzoek In dit hoofdstuk staan de conclusies en discussie centraal. Allereerst komt een korte terugblik aan bod, waarna de hypothesen aangenomen of verworpen worden. Vervolgens worden de resultaten geïnterpreteerd, waarna de onderzoeksvraag wordt beantwoord. Tot slot worden de tekortkomingen van het onderzoek besproken. Hierbij spelen de validiteit en betrouwbaarheid een centrale rol. 1.1 Terugblik Aangezien islamofobie in 2008 een groeiend probleem in Nederland was, nieuws over terroristische aanslagen tot angst en negatieve associaties over moslims en hun geloof leidt en televisienieuws de afgelopen jaren steeds sensationeler is geworden, is er een onderzoek gedaan naar de invloed van sensationeel televisienieuws op de mate van islamofobie. Middels een experiment met vier experimentele groepen en een controlegroep, waarbij de experimentele groepen een neutraal of sensationeel RTL of NOS fragment te zien kregen en de controlegroep geen beeldfragment te zien kreeg, zijn vijf hypothesen getoetst, die uiteindelijk een antwoord geven op de onderzoeksvraag. Middels de dataverzamelingsmethoden word completion, ofwel het afmaken van gegeven woordstammen volgens de eerste associatie, en een survey in de vorm van een zevenpunts Likertschaal, zijn de hypothesen getoetst. Dit, op basis van de medewerking van 175 respondenten, die qua geslacht, leeftijd en sociaal economische status een eerlijke verdeling dicht benaderden. Geconcludeerd kan worden dat het construct islamofobie zeer betrouwbaar is bevonden zonder het verwijderen van items (α=0,85) en het construct betrokkenheid na verwijdering van vier items bovendien als zeer betrouwbaar gezien kan worden (α=0,75). 1.2 Hypothesen Geconcludeerd kan worden dat er weinig significante verschillen bestaan. Op een hypothese na moeten namelijk alle hypothesen worden verworpen. Er bestonden geen significante verschillen tussen neutraal en sensationeel nieuws in het algemeen en bovendien werden er geen significante verschillen geconstateerd van leeftijd, geslacht en sociaal economische

2 status bij sensationeel nieuws op de mate van islamofobie. Slechts de mate van betrokkenheid bij sensationeel nieuws vertoonde significante verschillen, namelijk hoe hoger de betrokkenheid bij het sensationele nieuwsfragment hoe lager de mate van islamofobie. Bij de eerste hypothese met betrekking tot neutraal nieuws versus sensationeel nieuws zijn geen significante verschillen aangetoond, maar blijkt het aantal negatieve associaties bij de controlegroep beduidend lager te liggen. Ondanks dat de eerste hypothese dan ook moet worden verworpen, kan wel geconcludeerd worden dat de respondenten die niet werden blootgesteld aan beeldmateriaal, minder negatieve associaties met moslims en de Islam hadden. Dit heeft dan ook tot gevolg dat de cultivatietheorie wordt ondersteund in dit onderzoek, hoewel in de literatuur veel weerstand bestaat tegen deze theorie. Hoewel er duidelijke significante verschillen van leeftijd op de mate van islamofobie aangetoond zijn, blijken er geen significante verschillen te bestaan bij sensationeel nieuws. Bij geslacht blijken er helemaal geen significante verschillen te bestaan. De tweede en derde hypothese met betrekking tot geslacht en leeftijd moeten dan ook verworpen worden. De paradox van de slachtofferangst is dus niet van toepassing op islamofobie. Dit kan samenhangen met de veronderstelling dat islamofobie meer behelst dan enkel de angst voor moslims en de Islam, namelijk negatieve attitudes tegenover de gebruiken van moslims en de Islam in de vorm van angst, haat, vijandigheid, vooroordelen en stereotyperingen. Daarbij leidt een duidelijke scheiding tussen jongeren en ouderen niet tot significante verschillen, maar werkt een toename van leeftijd wel significant meer islamofobie in de hand (β=0,23). De vierde hypothese kan wel degelijk worden aangenomen (p 0,05), aangezien uit de resultaten blijkt dat een lagere betrokkenheid bij de sensationele boodschap leidt tot een hogere mate van islamofobie (r=-0,15). Dit kan verklaard worden door een hogere mate van relativeringsvermogen en een hogere inspanning van de neutrale factor van de informatie bij hogere betrokkenheid en hangt samen met een positieve gemiddelde beoordeling van interesse (M=0,31). De overige centrale aspecten van betrokkenheid, te weten kennis (M=-0,39) en gesprekken (M=-0,19) over moslims en de Islam, worden echter niet gemiddeld positief beoordeeld door de respondenten, in tegenstelling tot dat wat van de literatuur verwacht werd. Dit zou kunnen verklaren waarom het verband tussen betrokkenheid en islamofobie wel significant blijkt (p 0,05), maar niet heel erg sterk is (r = - 0,15). Hoewel er wel degelijk significante verschillen zijn gevonden bij sociaal economische status, moet de laatste hypothese over de sociaal economische status bovendien worden verworpen,

3 aangezien er geen significante verschillen gevonden zijn bij sensationeel nieuws. Dit, in tegenstelling tot de literatuur. Een mogelijke verklaring kan zijn dat een lage sociaal economische status samenhangt met de ontwikkeling van angst (Van Bokhoven & Grievink, 2008), maar islamofobie meer inhoudt dan enkele angst voor moslims en de Islam. 1.3 Beantwoording van de onderzoeksvraag Naar aanleiding van de conclusies en interpretaties in paragraaf 4.1 kan een antwoord gegeven worden op de onderzoeksvraag. Deze luidde als volgt: In hoeverre heeft sensationeel televisienieuws invloed op islamofobie bij de kijker? Naast de uitkomst dat de respondenten uit elke groep gemiddeld negatieve beoordelingen gaven en dus kan worden geconcludeerd dat er gemiddeld gezien geen islamofobie geconstateerd kan worden, blijkt bovendien dat sensationeel televisienieuws weinig invloed heeft. Er bestaan geen effecten van dit genre, maar wel van de televisie zelf. Dit terwijl er toch zeker duidelijke verschillen werden verwacht. Televisienieuws is van invloed op islamofobie, waarbij betrokkenheid, leeftijd en sociaal economische status significante verschillen vertonen en leeftijd een modererende invloed heeft. Echter, sensatie blijkt in dit onderzoek islamofobie niet te beïnvloeden. Wel blijkt enerzijds dat hoe lager de betrokkenheid is en anderzijds hoe hoger de leeftijd is, hoe meer islamofobische gevoelens mensen ervaren. Dit betekent dat televisienieuws wel degelijk van invloed is op islamofobie, maar dat sensatie hier los van staat. 1.4 Beperkingen van het onderzoeksdesign Aangezien er geen significante verschillen tussen sensationeel en neutraal nieuws kunnen worden aangetoond, is het van belang om te bekijken in hoeverre dit te wijten is aan de onderzoeksmethode. Allereerst worden dan ook enkele aanmerkingen op het onderzoeksdesign gegeven, waarna de validiteit en betrouwbaarheid in kaart gebracht worden Aanmerkingen op het onderzoeksdesign De algemene kritiek die geleverd kan worden op het onderzoeksdesign betreft de mening die mensen reeds hebben over de uitspraken van Geert Wilders. Men kan op basis van prikkeling volgens de klassieke conditionering een bepaalde mening hebben gevormd over Wilders, die veelvuldig in het nieuws is geweest (Brehm, Kassin & Fein, 2002). Wanneer mensen een fragment te zien kregen, zou dit onbewust kunnen gaan opspelen, waardoor de invloed van sensationele of neutrale fragmenten in het onderzoek niet meer van belang was. Hierdoor is

4 het meten van de invloed van sensationele media mogelijk niet helemaal uit de verf gekomen. Dit hangt mogelijk samen met de conclusies van Vergeer (2000) dat het meten van causaliteit wel mogelijk is met een experiment, maar dat het gevaar bestaat dat causaliteit op de langere termijn uitblijft. Een experiment is volgens deze onderzoeker geschikt om korte termijn effecten in kaart te brengen. Hier zal nader op in worden gegaan bij de aanbevelingen. Bovendien zijn enkele zaken niet opgenomen in dit onderzoek, die mogelijk voor meer significante verschillen hadden gezorgd. Hier zal ook nader op worden ingegaan bij de aanbevelingen Validiteit Aan de hand van de resultaten, kunnen naast de algemene kritiek bovendien vraagtekens gezet worden bij de validiteit, ofwel meet dit onderzoek nu eigenlijk wel wat het zou moeten meten (Downs & Adrian, 2004)? Hoewel de steekproef groot genoeg was en de verdeling van leeftijd, geslacht en sociaal economische status eerlijk is gebleken, dienen de ecologische en externe validiteit extra aandacht te verkrijgen. De ecologische validiteit allereerst is een punt om bij stil te staan, aangezien een experiment niet geheel overeen komt met een natuurlijke situatie. Bovendien hebben de respondenten niet allemaal in dezelfde omstandigheden de vragenlijst ingevuld. De omgeving en tijdsdruk spelen hierbij een belangrijke rol en kunnen hebben bijgedragen aan een vertekening van de uitkomsten. Hierdoor is de externe validiteit in gevaar gebracht, want het is niet duidelijk in hoeverre de resultaten te generaliseren zijn. Hoewel het onderzoek dubbelblind is uitgevoerd, zijn er enkele aspecten die de validiteit in gevaar hebben gebracht (Downs & Adrian, 2004). Hierbij kan gedacht worden aan maturation, ofwel het verveeld raken tijdens het invullen van de vragenlijst, aangezien de vragenlijst in het geheel over moslims en de Islam ging. Ook is testing een bedreiging voor de validiteit, aangezien het besef dat je als respondent meedoet aan een experiment van invloed kan zijn op de antwoorden die gegeven zijn. Dit hangt samen met de sociale wenselijkheid van de respondenten. Tenslotte is de negatieve vraagstelling over moslims en de Islam behoorlijk gevoelig, waardoor sociaal wenselijke antwoorden gegeven kunnen zijn. Ondanks dat er in de inleiding van de vragenlijst is aangestuurd op actueel nieuws als onderwerp van dit onderzoek, is hypothesis guessing een gevaar. Dit, omdat de vragenlijst alleen over moslims en de Islam ging, waardoor de respondenten zouden kunnen weten wat er gemeten ging worden. Dit kan bovendien hebben geleid tot motivatieverlies, omdat de respondenten de vragen te eenzijdig en te negatief vonden. Tot slot hebben zich bij enkele respondenten interpretatieproblemen voorgedaan, aangezien zij de methode van word completion niet

5 geheel begrepen. Dit was het geval bij slechts vijf respondenten, waardoor er 170 respondenten wel in staat waren dit onderdeel te voltooien. Deze interpretatieproblemen zijn dan ook te verwaarlozen. Tot slot is het zaak om te kijken naar de betrokken stimulus in het experiment. Het beeldfragment is door de onderzoeker zelf gemanipuleerd, zodat slechts de neutrale delen werden geëxtraheerd. Ondanks dat de stimulus wel is gemanipuleerd volgens de uit de literatuur voortgekomen criteria van sensatie, namelijk publieke angsten, amusement, prikkeling, het gebruik van beroemdheden en het berichten over personen in plaats van over feiten, is dit wel van subjectieve aard. Hierbij verdient het aspect van beroemdheden extra aandacht. Wilders stond in de sensationele fragmenten centraal en was ook veelvuldig in beeld. In de neutrale, gemanipuleerde fragmenten was hij als beroemd persoon niet in beeld, maar werd hij wel aangekondigd en werd er door de nieuwslezer en correspondenten wel over hem gepraat. Immers, Wilders en zijn ideeën waren onderwerp van de beeldfragmenten. Dit kan ook voor beïnvloeding hebben gezorgd, waardoor de significante verschillen uitbleven. Naar aanleiding van bovenstaande, kan geconcludeerd worden dat de validiteit van dit onderzoek deels te wensen overlaat. De betrouwbaarheid kan het minimale aantal significante verschillen hebben beïnvloed. Dit zal dan ook in onderstaande paragraaf worden behandeld Betrouwbaarheid Het aantal respondenten is voldoende om statistisch gezien uitspraken te kunnen doen. Met 175 respondenten, verdeeld over vijf groepen, betekent dit 35 respondenten per experimentele groep en 35 respondenten in de controlegroep. Wanneer dan gekeken wordt naar de aspecten geslacht, leeftijd en sociaal economische status, dan is ook hier sprake geweest van een eerlijke verdeling. Hoewel het de betrouwbaarheid ten goede komt dat er een dubbelblind onderzoek is uitgevoerd, is er geen sprake van een aselecte steekproef, waardoor het onderzoek aan betrouwbaarheid verliest. Wel is er sprake geweest van een zogenoemd sneeuwbaleffect, waardoor de vragenlijst in zekere mate aselect is verspreid en het onderzoek juist aan betrouwbaarheid wint. Kortom, wanneer dit onderzoek nogmaals wordt uitgevoerd, kan niet met zekerheid gezegd worden dat de hypothesen wederom worden verworpen of juist worden aangenomen. Mogelijk zal bij een geheel aselecte steekproef een ander antwoord worden gegeven op de onderzoeksvraag.

6 2 Aanbevelingen 2 Mogelijkheden voor vervolgonderzoek Naar aanleiding van de discussie en conclusies in het voorgaande hoofdstuk, worden enkele aanbevelingen in de vorm van mogelijkheden tot vervolgonderzoek gepresenteerd, zodat in de toekomst een beter beeld verkregen kan worden van de oorzaken van islamofobie. Dit wordt behandeld aan de hand van de cultivatietheorie, een voorgeprogrammeerde mening bij het zien van Wilders, de onderzoeksmethode en de oorzaken van islamofobie. 2.1 De cultivatietheorie De cultivatietheorie wordt door dit onderzoek ondersteund. Wel is het zaak om hier toch kort bij stil te staan, aangezien Gerbner vrijwel alleen het medium televisie onderzoekt. Dit wil echter niet zeggen dat de cultivatietheorie ook alleen hierop van toepassing is. Ook voor andere media kan de cultivatietheorie worden gebruikt als uitgangspunt. Interessant is het daarom om dit onderzoek ook uit te voeren voor de media radio, krant en internet. Het nut van aandacht voor dit laatste medium wordt bevestigd door de ECRI (2008), die concludeert dat islamofobisch beeld en geluid op internet veelvuldig aanwezig is, waardoor islamofobie versterkt zou worden. Immers, de negatieve associaties met de Islam en moslims worden wel meer versterkt bij het zien van een beeldfragment dan bij het ontbreken ervan, maar er zijn meer oorzaken van islamofobie die onderzocht moeten worden. Bovenstaande media zouden een bijdrage kunnen leveren aan dit verschijnsel en dienen daarom in vervolgonderzoek centraal te staan. 2.2 Een voorgeprogrammeerde mening In de conclusie is gesteld dat mensen al een mening hebben over moslims en over Wilders, aangezien hierover de laatste jaren veelvuldig is bericht (Brehm, Kassin & Fein, 2002). Wanneer de respondenten dan ook een fragment zien waarin dit onderwerp sterk behandeld wordt, zal hun mening direct kunnen gaan opspelen, waardoor de invloed van sensationele of neutrale fragmenten minder aanwezig is. Belangrijk hierbij is om Wilders, als verkondiger van de Islam als gevaarlijke ideologie, niet centraal te stellen in vervolgonderzoek. Juist het behandelen van nieuws over moslims en de Islam door een andere bron dan Wilders is van belang om de reeds bestaande mening van de kijker te ontwijken. Wanneer dit bovendien

7 wordt verwerkt in een nieuwsblok in plaats van een op zichzelf staand nieuwsitem, zal de mening van mensen nog minder worden gevormd door eerdere ervaringen. 2.3 Onderzoeksmethode Volgens Vergeer (2000) kan een experiment een methode zijn voor het meten van causaliteit, maar het gevaar bestaat dat causaliteit op de lange termijn niet geheel aangetoond zou kunnen worden met deze methode. Om de mate van islamofobie door televisie en andere in 5.1 aangehaalde media in kaart te brengen, is het interessant om een panelonderzoek te doen. Hierbij staat de actualiteit van de informatie centraal, waarbij veranderingen in het gedrag gevonden kunnen worden (De Meyer, Hendriks & Fauconnier, 1987) en dus langetermijneffecten gemeten kunnen worden. Door deze vorm van onderzoek kan dus gekeken worden in hoeverre blootstelling aan sensationeel nieuws langdurige invloed heeft op islamofobie. Hierbij is het interessant om de mening van moslims zelf mee te nemen in een vervolgonderzoek, omdat zij vinden dat er over hen in het nieuws vaak negatief wordt bericht (Haghebaert, 2005). Door deze informatie te gebruiken als basis voor het reeds besproken panelonderzoek, wordt een belangrijke mogelijkheid voor vervolgonderzoek voorgesteld. 2.4 Oorzaken van islamofobie Er is al geconcludeerd dat betrokkenheid en leeftijd samen 34,1% van de veranderingen in islamofobie verklaren en dat 65,9% dus door andere aspecten wordt verklaard. Hierbij kan gedacht worden aan cultuur, door Zhou, Dai en Zhang (2007) bestempeld als een belangrijk demografisch gegeven, opvoeding, woonsituatie en geloof. Door deze aspecten mee te nemen in vervolgonderzoek, kan er een completer beeld gevormd worden van de oorzaken van islamofobie. Immers, het is van belang om te bekijken wat deze gevoelens voor de maatschappij betekenen, waarbij het belangrijk is dat de opgestelde definitie van sensatie beter wordt onderzocht. Er zijn mogelijk aspecten over het hoofd gezien, die de definitie van sensatie vollediger kunnen maken. 2.5 Conclusie Al met al worden er vier concrete aanbevelingen gedaan voor vervolgonderzoek. Het is allereerst van belang dat de cultivatietheorie op meerdere media wordt betrokken en dat een panelonderzoek gedaan wordt, onder andere gevoed door de mening van moslims. Ook is het belangrijk dat een andere spreker dan Wilders in het nieuwsfragment centraal staat en dat dit wordt verwerkt in een aaneengesloten nieuwsblok. Tot slot is het raadzaam dat aspecten, zoals cultuur, opvoeding, woonsituatie en geloof, worden meegenomen in vervolgonderzoek.

ISLAMOFOBIE: VERSTERKT

ISLAMOFOBIE: VERSTERKT ISLAMOFOBIE: VERSTERKT DOOR DE MEDIA? Een onderzoek naar de invloed van sensationeel televisienieuws op islamofobie Auteur Leoni Susan Tielrooy Studentnummer 6207200 Master Media, Journalistiek en Publieke

Nadere informatie

Management Summary. Auteur Tessa Puijk. Organisatie Van Diemen Communicatiemakelaars

Management Summary. Auteur Tessa Puijk. Organisatie Van Diemen Communicatiemakelaars Management Summary Wat voor een effect heeft de vorm van een bericht op de waardering van de lezer en is de interesse in nieuws een moderator voor dit effect? Auteur Tessa Puijk Organisatie Van Diemen

Nadere informatie

Rapport Consumentenonderzoek 2016 Keurmerk Klantgericht Verzekeren

Rapport Consumentenonderzoek 2016 Keurmerk Klantgericht Verzekeren Rapport Consumentenonderzoek 2016 Keurmerk Klantgericht Verzekeren Stichting toetsing verzekeraars Datum: 8 februari 2016 Projectnummer: 2015522 Auteur: Marit Koelman Inhoud 1 Achtergrond onderzoek 3 2

Nadere informatie

Onderzoeksopzet. Marktonderzoek Klantbeleving

Onderzoeksopzet. Marktonderzoek Klantbeleving Onderzoeksopzet Marktonderzoek Klantbeleving Utrecht, september 2009 1. Inleiding De beleving van de klant ten opzichte van dienstverlening wordt een steeds belangrijker onderwerp in het ontwikkelen van

Nadere informatie

Moral Misfits. The Role of Moral Judgments and Emotions in Derogating Other Groups C. Wirtz

Moral Misfits. The Role of Moral Judgments and Emotions in Derogating Other Groups C. Wirtz Moral Misfits. The Role of Moral Judgments and Emotions in Derogating Other Groups C. Wirtz Mensen die als afwijkend worden gezien zijn vaak het slachtoffer van vooroordelen, sociale uitsluiting, en discriminatie.

Nadere informatie

het laagste niveau van psychologisch functioneren direct voordat de eerste bestraling begint. Zowel angstgevoelens als depressieve symptomen en

het laagste niveau van psychologisch functioneren direct voordat de eerste bestraling begint. Zowel angstgevoelens als depressieve symptomen en Samenvatting In de laatste 20 jaar is er veel onderzoek gedaan naar de psychosociale gevolgen van kanker. Een goede zaak want aandacht voor kanker, een ziekte waar iedereen in zijn of haar leven wel eens

Nadere informatie

Effectiviteitonderzoek naar de kennisoverdracht van I&E Milieu

Effectiviteitonderzoek naar de kennisoverdracht van I&E Milieu Effectiviteitonderzoek naar de kennisoverdracht van I&E Milieu SAMENVATTING dr. L.A. Plugge 1, drs. J. Hoonhout 2, T. Carati 2, G. Holle 2 Universiteit Maastricht IKAT, Fac. der Psychologie Inleiding Het

Nadere informatie

Samenvatting, conclusies en discussie

Samenvatting, conclusies en discussie Hoofdstuk 6 Samenvatting, conclusies en discussie Inleiding Het doel van het onderzoek is vast te stellen hoe de kinderen (10 14 jaar) met coeliakie functioneren in het dagelijks leven en wat hun kwaliteit

Nadere informatie

Samenvatting. Samenvatting 8. * COgnitive Functions And Mobiles; in dit advies aangeduid als het TNO-onderzoek.

Samenvatting. Samenvatting 8. * COgnitive Functions And Mobiles; in dit advies aangeduid als het TNO-onderzoek. Samenvatting In september 2003 publiceerde TNO de resultaten van een onderzoek naar de effecten op het welbevinden en op cognitieve functies van blootstelling van proefpersonen onder gecontroleerde omstandigheden

Nadere informatie

Fort van de Democratie

Fort van de Democratie Fort van de Democratie Stichting Vredeseducatie / peace education projects Het Fort van de Democratie WERKT! Samenvatting van een onderzoek door de Universiteit van Amsterdam naar de effecten van de interactieve

Nadere informatie

Taal en communicatie - profielwerkstuk

Taal en communicatie - profielwerkstuk Taal en communicatie profielwerkstuk Op weg naar een onderzoek Op weg naar een onderzoeksverslag Als voorbeeld: een experimenteel onderzoek: de kracht van Twitter je kunt me volgen op Twitter: @roblepair

Nadere informatie

tudievragen voor het vak TCO-2B

tudievragen voor het vak TCO-2B S tudievragen voor het vak TCO-2B 1 Wat is fundamenteel/theoretisch onderzoek? 2 Geef een voorbeeld uit de krant van fundamenteel/theoretisch onderzoek. 3 Wat is het doel van fundamenteel/theoretisch onderzoek?

Nadere informatie

Verdringing op de Nederlandse arbeidsmarkt: sector- en sekseverschillen

Verdringing op de Nederlandse arbeidsmarkt: sector- en sekseverschillen 1 Verdringing op de Nederlandse arbeidsmarkt: sector- en sekseverschillen Peter van der Meer Samenvatting In dit onderzoek is geprobeerd antwoord te geven op de vraag in hoeverre het mogelijk is verschillen

Nadere informatie

Rapportage. Keurmerk Klantgericht Verzekeren

Rapportage. Keurmerk Klantgericht Verzekeren Rapportage Keurmerk Klantgericht Verzekeren In opdracht van: Stichting toetsing verzekeraars Datum: 27 januari 2015 Projectnummer: 2014026 Auteurs: Marit Koelman & John Ruiter Index Achtergrond van het

Nadere informatie

Invloed van IT uitbesteding op bedrijfsvoering & IT aansluiting

Invloed van IT uitbesteding op bedrijfsvoering & IT aansluiting xvii Invloed van IT uitbesteding op bedrijfsvoering & IT aansluiting Samenvatting IT uitbesteding doet er niet toe vanuit het perspectief aansluiting tussen bedrijfsvoering en IT Dit proefschrift is het

Nadere informatie

Wat motiveert u in uw werk?

Wat motiveert u in uw werk? Wat motiveert u in uw werk? Begin dit jaar heeft u kunnen deelnemen aan een online onderzoek naar de motivatie en werktevredenheid van actuarieel geschoolden. In dit artikel worden de resultaten aan u

Nadere informatie

TNO-rapport TNO/LS 2015 R11197. Earth, Life & Social Sciences Schipholweg 77-89 2316 ZL Leiden Postbus 3005 2301 DA Leiden. www.tno.

TNO-rapport TNO/LS 2015 R11197. Earth, Life & Social Sciences Schipholweg 77-89 2316 ZL Leiden Postbus 3005 2301 DA Leiden. www.tno. TNO-rapport TNO/LS 2015 R11197 Het effect van media-aandacht voor het gebruik van mogelijk ondeugdelijke naalden in het voorjaar van 2015 op de bereidheid van moeders om hun dochter te laten vaccineren

Nadere informatie

Experimentele manipulaties van self-affirmation: een overzicht van de verschillende toepassingen

Experimentele manipulaties van self-affirmation: een overzicht van de verschillende toepassingen Experimentele manipulaties van self-affirmation: een overzicht van de verschillende toepassingen Universiteit van Amsterdam, Media & Communicatie Instituut, Afdeling Communicatiewetenschap Naam: Jean-michel

Nadere informatie

Spelen in het groen. Agnes van den Berg Roderik Koenis Magdalena van den Berg

Spelen in het groen. Agnes van den Berg Roderik Koenis Magdalena van den Berg Spelen in het groen Effecten van een bezoek aan een natuurspeeltuin op het speelgedrag, de lichamelijke activiteit, de concentratie en de stemming van kinderen Agnes van den Berg Roderik Koenis Magdalena

Nadere informatie

EMPO voor Ouders en Jongeren versie 2.0

EMPO voor Ouders en Jongeren versie 2.0 EMPO voor Ouders en Jongeren versie 2.0 2011 Praktikon BV Nijmegen: Harm Damen 1. Wat is de EMPO? De EMPO 2.0 is een lijst voor zelfevaluatie om de empowerment bij ouders (EMPO Ouders 2.0) en jongeren

Nadere informatie

Summery. Effectiviteit van een interventieprogramma op arm-, schouder- en nekklachten bij beeldschermwerkers

Summery. Effectiviteit van een interventieprogramma op arm-, schouder- en nekklachten bij beeldschermwerkers ummery amenvatting Effectiviteit van een interventieprogramma op arm-, schouder- en nekklachten bij beeldschermwerkers 207 Algemene introductie Werkgerelateerde arm-, schouder- en nekklachten zijn al eeuwen

Nadere informatie

Effecten van embedded advertising. Vandaag. Waarom Werkt Embedded Advertising? Bewijs van effectiviteit en 3 verklaringen. Effecten van regelgeving

Effecten van embedded advertising. Vandaag. Waarom Werkt Embedded Advertising? Bewijs van effectiviteit en 3 verklaringen. Effecten van regelgeving Effecten van embedded advertising en de bijbehorende regelgeving dr. Eva van Reijmersdal (dr.) Sophie Boerman Universiteit van Amsterdam Vandaag Bewijs van effectiviteit en 3 verklaringen 1. Likeability

Nadere informatie

Theorie! Cognitive Bias Modification! Resultaten onderzoek!

Theorie! Cognitive Bias Modification! Resultaten onderzoek! Cognitive Bias Modification Resultaten onderzoek December 2013 Jules Reijnen Ron Jacobs Theorie Cognitive Bias Modification (CBM) is een recent onderzoeksgebied dat zich richt op de vertekening (bias)

Nadere informatie

hoofdstuk 3 Hoofdstuk 4 Hoofdstuk 5

hoofdstuk 3 Hoofdstuk 4 Hoofdstuk 5 SAMENVATTING 117 Pas kortgeleden is aangetoond dat ADHD niet uitdooft, maar ook bij ouderen voorkomt en nadelige gevolgen kan hebben voor de patiënt en zijn omgeving. Er is echter weinig bekend over de

Nadere informatie

Toetsen van Hypothesen. Het vaststellen van de hypothese

Toetsen van Hypothesen. Het vaststellen van de hypothese Toetsen van Hypothesen Wisnet-hbo update maart 2008 1. en Het vaststellen van de hypothese De nulhypothese en de Alternatieve hypothese. Het gaat in deze paragraaf puur alleen om de formulering. Er wordt

Nadere informatie

Special advertising: SBS Billboards DVJ Insights

Special advertising: SBS Billboards DVJ Insights Special advertising: SBS s DVJ Insights Ronald Jansen & Robin Koenen Maart 2016 onderzoeksopzet 2 Inleiding SBS biedt adverteerders de mogelijkheid om via special advertising nog betere effecten voor het

Nadere informatie

Samenvatting. Tabel 8.1. Een olifant is groter dan een koe Een koe is groter dan een muis Een olifant is groter dan een muis

Samenvatting. Tabel 8.1. Een olifant is groter dan een koe Een koe is groter dan een muis Een olifant is groter dan een muis 149 150 Ongeveer negentien procent van de Nederlandse bevolking krijgt in zijn leven een angststoornis. Mensen die lijden aan een angststoornis ervaren intense angsten die van invloed zijn op het dagelijks

Nadere informatie

Onderzoek Module 10.3 Het empirisch onderzoek ontwerpen. Master Innovation & Leadership in Education

Onderzoek Module 10.3 Het empirisch onderzoek ontwerpen. Master Innovation & Leadership in Education Onderzoek Module 10.3 Het empirisch onderzoek ontwerpen Master Innovation & Leadership in Education Leerdoelen Aan het eind van deze lesdag heb je: Kennis van de dataverzamelingsmethodes vragenlijstonderzoek,

Nadere informatie

Bijlagen ( ) Eisen aan het onderzoeksvoorstel

Bijlagen ( ) Eisen aan het onderzoeksvoorstel Bijlagen (2008-2009) Eisen aan het onderzoeksvoorstel Het onderzoeksvoorstel dat na vier weken bij de begeleider moet worden ingediend omvat een (werk)titel, een uitgewerkte probleemstelling (die een belangrijke

Nadere informatie

Voorpublicatie Vertrouwen in de wetenschap

Voorpublicatie Vertrouwen in de wetenschap Voorpublicatie Vertrouwen in de wetenschap Augustus 2015 Het meeste wetenschappelijk onderzoek wordt betaald door de overheid uit publieke middelen. De gevolgen van wetenschappelijke kennis voor de samenleving

Nadere informatie

Samenvatting Samenvatting

Samenvatting Samenvatting Samenvatting Jaarlijks doen vele jeugdigen met een lichte verstandelijke beperking In Nederland een beroep op de hulpverlening. Een aanmerkelijk aantal van hen krijgt deze hulp van een LVG-instituut.

Nadere informatie

KLEURRIJKE EMOTIES psychologie en kleur

KLEURRIJKE EMOTIES psychologie en kleur KLEURRIJKE EMOTIES psychologie en kleur Iedere ouder zal het volgende herkennen: de blauwe en rode potloden uit de kleurdozen van kinderen zijn altijd het eerst op. Geel roept aanvankelijk ook warme gevoelens

Nadere informatie

De invloed van Vertrouwen, Relatietevredenheid en Commitment op Customer retention

De invloed van Vertrouwen, Relatietevredenheid en Commitment op Customer retention De invloed van Vertrouwen, Relatietevredenheid en Commitment op Customer retention Samenvatting Wesley Brandes MSc Introductie Het succes van CRM is volgens Bauer, Grether en Leach (2002) afhankelijk van

Nadere informatie

Vragenlijst Beoordelen van wetenschappelijke manuscripten

Vragenlijst Beoordelen van wetenschappelijke manuscripten Vragenlijst Beoordelen van wetenschappelijke manuscripten Welkom bij het onderzoek naar eigenschappen van wetenschappelijke manuscripten. In dit onderzoek willen we daarom nader onderzoeken welke onderdelen

Nadere informatie

Nederlandse samenvatting. (summary in Dutch)

Nederlandse samenvatting. (summary in Dutch) Nederlandse samenvatting (summary in Dutch) 149 Samenvatting In dit proefschrift is agressief en regelovertredend gedrag van (pre)adolescenten onderzocht. Vanuit een doelbenadering (Sociale Productie Functie

Nadere informatie

Uitwisseling tussen teamleden in sociale teams cruciaal voor prestatie

Uitwisseling tussen teamleden in sociale teams cruciaal voor prestatie Uitwisseling tussen teamleden in sociale teams cruciaal voor prestatie Voorlopige resultaten van het onderzoek naar de perceptie van medewerkers in sociale (wijk)teams bij gemeenten - Yvonne Zuidgeest

Nadere informatie

Hoofdstuk 1 Hoofdstuk 2

Hoofdstuk 1 Hoofdstuk 2 179 In dit proefschrift werden de resultaten beschreven van studies die zijn verricht bij volwassen vrouwen met symptomen van bekkenbodem dysfunctie. Deze symptomen komen frequent voor en kunnen de kwaliteit

Nadere informatie

Ellen van Wijk - Ruim baan voor creatief talent. De commitments van creatieve professionals

Ellen van Wijk - Ruim baan voor creatief talent. De commitments van creatieve professionals De commitments van creatieve professionals 7 De commitments van creatieve professionals 163 164 Ruim baan voor creatief talent, hoofdstuk 7 7.1 Inleiding In deze studie is binding gedefinieerd als het

Nadere informatie

Meervoudige ANOVA Onderzoeksvraag Voorwaarden

Meervoudige ANOVA Onderzoeksvraag Voorwaarden Er is onderzoek gedaan naar rouw na het overlijden van een huisdier (contactpersoon: Karolijne van der Houwen (Klinische Psychologie)). Mensen konden op internet een vragenlijst invullen. Daarin werd gevraagd

Nadere informatie

Operationaliseren van variabelen (abstracte begrippen)

Operationaliseren van variabelen (abstracte begrippen) Operationaliseren van variabelen (abstracte begrippen) Tabel 1, schematisch overzicht van abstracte begrippen, variabelen, dimensies, indicatoren en items. (Voorbeeld is ontleend aan de masterscriptie

Nadere informatie

Hoofdstuk 2: Kritisch reflecteren 2.1. Kritisch reflecteren: definitie Definitie: Kritisch reflecteren verwijst naar een geheel van activiteiten die

Hoofdstuk 2: Kritisch reflecteren 2.1. Kritisch reflecteren: definitie Definitie: Kritisch reflecteren verwijst naar een geheel van activiteiten die Hoofdstuk 2: Kritisch reflecteren 2.1. Kritisch reflecteren: definitie Definitie: Kritisch reflecteren verwijst naar een geheel van activiteiten die worden uitgevoerd om uit het gevonden bronnenmateriaal

Nadere informatie

Citation for published version (APA): Verbakel, N. J. (2007). Het Chronische Vermoeidheidssyndroom, Fibromyalgie & Reuma.

Citation for published version (APA): Verbakel, N. J. (2007). Het Chronische Vermoeidheidssyndroom, Fibromyalgie & Reuma. University of Groningen Het Chronische Vermoeidheidssyndroom, Fibromyalgie & Reuma. Verbakel, N. J. IMPORTANT NOTE: You are advised to consult the publisher's version (publisher's PDF) if you wish to cite

Nadere informatie

Klantonderzoek: statistiek!

Klantonderzoek: statistiek! Klantonderzoek: statistiek! Statistiek bij klantonderzoek Om de resultaten van klantonderzoek juist te interpreteren is het belangrijk de juiste analyses uit te voeren. Vaak worden de mogelijkheden van

Nadere informatie

Uw mening over gaswinning uit het Groningen-gasveld

Uw mening over gaswinning uit het Groningen-gasveld faculteit gedrags- en maatschappijwetenschappen sociale psychologie Uw mening over gaswinning uit het Groningen-gasveld Onderzoeksresultaten fase 1 Elisabeth Hoekstra Goda Perlaviciute Linda Steg onderzoekgaswinning@rug.nl

Nadere informatie

SAMENVATTING. Samenvatting

SAMENVATTING. Samenvatting Samenvatting SAMENVATTING PSYCHOMETRISCHE EIGENSCHAPPEN VAN ADL- EN WERK- GERELATEERDE MEETINSTRUMENTEN VOOR HET METEN VAN BEPERKINGEN BIJ PATIËNTEN MET CHRONISCHE LAGE RUGPIJN. Chronische lage rugpijn

Nadere informatie

Factoren in de relatie tussen angstige depressie en het risico voor hart- en vaatziekten

Factoren in de relatie tussen angstige depressie en het risico voor hart- en vaatziekten Factoren in de relatie tussen angstige depressie en het risico voor hart- en vaatziekten In dit proefschrift werd de relatie tussen depressie en het risico voor hart- en vaatziekten onderzocht in een groep

Nadere informatie

Onderzoek naar de mening van burgers over de berekening van kinderalimentatie

Onderzoek naar de mening van burgers over de berekening van kinderalimentatie Onderzoek naar de mening van burgers over de berekening van kinderalimentatie September 2011 Bregje Dijksterhuis (HvA) & Nina Vels (LBIO) Inhoud 1 Inleiding... 2 1.1 Doel... 2 1.2 Onderzoeksvragen... 2

Nadere informatie

2513AA22XA. De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 1 A 2513 AA S GRAVENHAGE

2513AA22XA. De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 1 A 2513 AA S GRAVENHAGE . > Retouradres Postbus 90801 2509 LV Den Haag De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 1 A 2513 AA S GRAVENHAGE 2513AA22XA Postbus 90801 2509 LV Den Haag Anna van Hannoverstraat

Nadere informatie

Afstudeeronderzoek over het perspectief van de burger op het verrichten van vrijwilligerswerk

Afstudeeronderzoek over het perspectief van de burger op het verrichten van vrijwilligerswerk Afstudeeronderzoek over het perspectief van de burger op het verrichten van vrijwilligerswerk EEN BEELD VAN HET TYPE VRIJWILLIGER EN HET TYPE NIET-VRIJWILLIGER De centrale vraag in het onderzoek Hebben

Nadere informatie

TV IN NEDERLAND 2003

TV IN NEDERLAND 2003 TV IN NEDERLAND 2003 ONTWIKKELINGEN IN TV BEZIT EN TV GEBRUIK ESTABLISHMENT SURVEY André van de Wal Camiel Camps Nelly Kalfs Amstelveen, 9 maart 2004 Auteursrecht voorbehouden. Niets uit dit document mag

Nadere informatie

Vroeginterventie via het internet voor depressie en angst

Vroeginterventie via het internet voor depressie en angst Samenvatting 141 Vroeginterventie via het internet voor depressie en angst Hoofdstuk 1 is de inleiding van dit proefschrift. Internetbehandeling voor depressie en angst is bewezen effectief. Dit opent

Nadere informatie

hoofdstuk 2 een vergelijkbaar sekseverschil laat zien voor buitenrelationeel seksueel gedrag: het hebben van seksuele contacten buiten de vaste

hoofdstuk 2 een vergelijkbaar sekseverschil laat zien voor buitenrelationeel seksueel gedrag: het hebben van seksuele contacten buiten de vaste Samenvatting Mensen zijn in het algemeen geneigd om consensus voor hun eigen gedrag waar te nemen. Met andere woorden, mensen denken dat hun eigen gedrag relatief vaak voorkomt. Dit verschijnsel staat

Nadere informatie

Wijkaanpak. bekendheid, betrokkenheid en communicatie

Wijkaanpak. bekendheid, betrokkenheid en communicatie Afdeling Onderzoek & Statistiek Gemeente Deventer Karen Teunissen April 2006 Inhoudsopgave Inleiding 3 Hoofdstuk 1 Bekendheid en betrokkenheid 4 Samenvatting 8 Hoofdstuk 2 Communicatie 9 Samenvatting 12

Nadere informatie

Bowling alone without public trust

Bowling alone without public trust Bowling alone without public trust Een bestuurskundig onderzoek naar de relatie tussen een ervaren sociaal isolement van Amsterdamse burgers en de mate van publiek vertrouwen dat deze burgers hebben in

Nadere informatie

Stemmen op 3 maart 2010 Vragen aan het Purmerends internetpanel

Stemmen op 3 maart 2010 Vragen aan het Purmerends internetpanel Stemmen op 3 maart 2010 Vragen aan het Purmerends internetpanel Stemintenties Purmerends Internetpanel 1 Gemeente Purmerend, Team B&I Rapportage door: Team Beleidsonderzoek & Informatiemanagement Gemeente

Nadere informatie

Massamedia. Hoofdstuk 8

Massamedia. Hoofdstuk 8 Massamedia Hoofdstuk 8 8.2 Beeldvorming in media Bewuste en onbewuste kleuring door redactie! Bewuste kleuring Invloed identiteit medium Manipulatie en indoctrinatie Onbewuste kleuring Onmogelijkheid van

Nadere informatie

Landelijke peiling Nijmegen 2000. Resultaten eindmeting, januari 2006

Landelijke peiling Nijmegen 2000. Resultaten eindmeting, januari 2006 Resultaten eindmeting, januari 2006 O&S Nijmegen januari 2006 Inhoudsopgave 1 Inleiding 3 2 Onderzoeksresultaten 5 2.1 Eerste gedachte bij de stad Nijmegen 5 2.2 Bekendheid met gegeven dat Nijmegen de

Nadere informatie

50 plussers op de arbeidsmarkt

50 plussers op de arbeidsmarkt 50 plussers op de arbeidsmarkt Onderzoek arbeidsparticipatie 50-plus werknemers in het bedrijfsleven Het 50+ Adviescentrum heeft in de maanden februari tot en met juni 2016 onderzoek gedaan naar de participatie

Nadere informatie

Samenvatting (Summary in Dutch)

Samenvatting (Summary in Dutch) Samenvatting (Summary in Dutch) Etnische minderheden vormen een groeiend segment van de bevolking in veel westerse landen. Zorgbehoeften en verwachtingen van deze groepen vormen vaak een uitdaging voor

Nadere informatie

Stappen deelcijfer weging 10,0 10,0 10,0 10,0 10,0 10,0 10,0 10,0 totaalcijfer 10,0 Spelregels:

Stappen deelcijfer weging 10,0 10,0 10,0 10,0 10,0 10,0 10,0 10,0 totaalcijfer 10,0 Spelregels: Stappen deelcijfer weging 1 Onderzoeksvragen 10,0 6% 0,6 2 Hypothese 10,0 4% 0,4 3 Materiaal en methode 10,0 10% 1,0 4 Uitvoeren van het onderzoek en inleiding 10,0 30% 3,0 5 Verslaglegging 10,0 20% 2,0

Nadere informatie

Bewonerspanel Utrecht peiling Luchtkwaliteit, juli 2010

Bewonerspanel Utrecht peiling Luchtkwaliteit, juli 2010 Bewonerspanel Utrecht peiling Luchtkwaliteit, juli 2010 Van 19 juli tot 2 augustus 2010 heeft Bestuursinformatie een peiling onder de leden van het Bewonerspanel Utrecht gehouden. Het onderzoek is opgezet

Nadere informatie

Eerst zien dan geloven!

Eerst zien dan geloven! Eerst zien dan geloven! Een onderzoek naar het effect van voedingsclaims en verpakkingsmateriaal op koopintentie en productattitude. Afstudeerproject Persuasieve Communicatie Sophie de Jong (10416293)

Nadere informatie

2. Wat zijn per sector/doelgroep de algemene inzichten ten aanzien van de inhoud van de continuïteitsplannen?

2. Wat zijn per sector/doelgroep de algemene inzichten ten aanzien van de inhoud van de continuïteitsplannen? Samenvatting Aanleiding en onderzoeksvragen ICT en elektriciteit spelen een steeds grotere rol bij het dagelijks functioneren van de maatschappij. Het Ministerie van Veiligheid en Justitie (hierna: Ministerie

Nadere informatie

hoofdstuk 2-4 hoofdstuk 2

hoofdstuk 2-4 hoofdstuk 2 Samenvatting Het doel van het onderzoek, zoals beschreven in dit proefschrift, is het identificeren van fysiologische parameters voor het meten van stress bij vleesvarkens. Stress, veroorzaakt door de

Nadere informatie

Medewerkers Betrokkenheid Scan

Medewerkers Betrokkenheid Scan www.breinvoorkeuren.nl Breinvoorkeuren NBI Medewerkers Betrokkenheid Scan Groenewege 144 Noordwijkerhout, 2211EP KvK: 28105672, BTW: NL 0858 09 287 B01 Triodosbank: NL 65 TRIO 0786 8146 59 Telefoon: 06

Nadere informatie

Programma. - Construct-> dimensies -> indicatoren -> items vragenlijst. - Pilot met de vragenlijst. - Plannen van het onderzoek.

Programma. - Construct-> dimensies -> indicatoren -> items vragenlijst. - Pilot met de vragenlijst. - Plannen van het onderzoek. Bijeenkomst 3 1 Programma Mini-presentaties Vragenlijst maken Kwaliteit van de vragenlijst: betrouwbaarheid en validiteit Vooruitblik: analyse van je resultaten Aan de slag: - Construct-> dimensies ->

Nadere informatie

Al spelend leren: onderzoek naar de educatieve (meer)waarde van computergames in de klas Project Ben de Bever

Al spelend leren: onderzoek naar de educatieve (meer)waarde van computergames in de klas Project Ben de Bever Al spelend leren: onderzoek naar de educatieve (meer)waarde van computergames in de klas Project Ben de Bever 2010-2011 Een onderzoek van: Universiteit Gent Katarina Panic Prof. Dr. Verolien Cauberghe

Nadere informatie

Informatie over de deelnemers

Informatie over de deelnemers Tot eind mei 2015 hebben in totaal 45558 mensen deelgenomen aan de twee Impliciete Associatie Testen (IATs) op Onderhuids.nl. Een enorm aantal dat nog steeds groeit. Ook via deze weg willen we jullie nogmaals

Nadere informatie

ANTICONCEPTIEKEUZE Achtergronden en uitkomsten van anticonceptiegebruik

ANTICONCEPTIEKEUZE Achtergronden en uitkomsten van anticonceptiegebruik ANTICONCEPTIEKEUZE Achtergronden en uitkomsten van anticonceptiegebruik Charles Picavet, Linda van der Leest en Cecile Wijsen Rutgers Nisso Groep, mei 2008 Achtergrond Hoewel er veel verschillende anticonceptiemethoden

Nadere informatie

S a m e n v a t t i n g 149. Samenvatting

S a m e n v a t t i n g 149. Samenvatting S a m e n v a t t i n g 149 Samenvatting 150 S a m e n v a t t i n g Dit proefschrift richt zich op de effectiviteit van een gezinsgerichte benadering (het DMOgespreksprotocol, gebruikt binnen het programma

Nadere informatie

Enkelvoudige ANOVA Onderzoeksvraag Voorwaarden

Enkelvoudige ANOVA Onderzoeksvraag Voorwaarden Er is onderzoek gedaan naar rouw na het overlijden van een huisdier (contactpersoon: Karolijne van der Houwen (Klinische Psychologie)). Mensen konden op internet een vragenlijst invullen. Daarin werd gevraagd

Nadere informatie

Geven en ontvangen van steun in de context van een chronische ziekte.

Geven en ontvangen van steun in de context van een chronische ziekte. Een chronische en progressieve aandoening zoals multiple sclerose (MS) heeft vaak grote consequenties voor het leven van patiënten en hun intieme partners. Naast het omgaan met de fysieke beperkingen van

Nadere informatie

Formulier voor het beoordelen van de kwaliteit van een artikel over een interventieonderzoek (bij voorkeur een RCT)

Formulier voor het beoordelen van de kwaliteit van een artikel over een interventieonderzoek (bij voorkeur een RCT) Formulier voor het beoordelen van de kwaliteit van een artikel over een interventieonderzoek (bij voorkeur een RCT) Behorend bij: Evidence-based logopedie, hoofdstuk 4 1 Toelichting bij de criteria voor

Nadere informatie

Dutch Summary Acknowledgements Curriculum Vitae

Dutch Summary Acknowledgements Curriculum Vitae Dutch Summary Acknowledgements Curriculum Vitae 184 Welbevinden en hoofdpijn bij adolescenten: de rol van zelfregulatie In dit proefschrift is de rol van zelfregulatie processen voor het welbevinden van

Nadere informatie

Deel I Het startpunt van het Vital@Work onderzoek

Deel I Het startpunt van het Vital@Work onderzoek De babyboomer generatie, een langere levensverwachting en lagere geboortecijfers hebben als gevolg dat de samenleving vergrijst. Om de gevolgen van de vergrijzende samenleving, zowel vanuit bedrijfs- als

Nadere informatie

WORKSHOP ONDERZOEKSMETHODEN

WORKSHOP ONDERZOEKSMETHODEN WORKSHOP ONDERZOEKSMETHODEN INHOUD Kwantitatieve onderzoeksmethoden Algemene kenmerken Enquête Experiment Kwalitatieve onderzoeksmethoden Algemene kenmerken Observatie Interview Kwaliteit van het onderzoek

Nadere informatie

Vergunningverlening Plan van aanpak

Vergunningverlening Plan van aanpak Vergunningverlening Plan van aanpak Oktober 2013 Colofon Rekenkamer Súdwest-Fryslân dr. M.S. (Marsha) de Vries (hoofdonderzoeker, secretaris) dr. R.J. (Rick) Anderson (lid) drs. J.H. (Jet) Lepage MPA (voorzitter)

Nadere informatie

Special advertising: SBS ident Spots DVJ Insights

Special advertising: SBS ident Spots DVJ Insights Special advertising: SBS ident Spots DVJ Insights Lucas Hulsebos & Anneke Kuipers November 2015 Inleiding 2 Inleiding SBS biedt adverteerders de mogelijkheid om via special advertising betere effecten

Nadere informatie

SAMENVATTING Het doel van dit proefschrift is drieledig. Ten eerste wordt inzicht verschaft in het gebruik van directe-rede-constructies (bijvoorbeeld Marie zei: Kom, we gaan! ) door sprekers met afasie.

Nadere informatie

Hoofdstuk 5 Naamsbekendheidonderzoek

Hoofdstuk 5 Naamsbekendheidonderzoek Hoofdstuk 5 5.1 Inleiding Achtergrond en doel van het onderzoek Bonnema Weert wenst inzicht te verkrijgen in haar naamsbekendheid. Bonnema Weert wil in het bijzonder antwoord krijgen op de volgende onderzoeksvragen:

Nadere informatie

Evaluatie nota vrijwilligerswerkbeleid Oostzaan. Aan de Waterkant 2008-2011

Evaluatie nota vrijwilligerswerkbeleid Oostzaan. Aan de Waterkant 2008-2011 Evaluatie nota vrijwilligerswerkbeleid Oostzaan Aan de Waterkant 2008-2011 Inhoudsopgave 1 Inleiding 3 1.1 Evaluatiekader 3 1.2 Leeswijzer 3 2 Vrijwilligerswerk Oostzaan 4 2.1 De situatie toen 4 2.2 De

Nadere informatie

Het Beeld van Burgers Een Onderzoek naar het Media- aanbod in Apeldoorn

Het Beeld van Burgers Een Onderzoek naar het Media- aanbod in Apeldoorn Het Beeld van Burgers Een Onderzoek naar het Media- aanbod in Apeldoorn drs. M. van Manen mr. drs. N. Damstra 8 oktober 2012 Inhoudsopgave Inhoudsopgave... 1 1. Inleiding... 2 1.1 Ontwikkelingen in de

Nadere informatie

Burgerparticipatie in de openbare ruimte. Juni, 2014

Burgerparticipatie in de openbare ruimte. Juni, 2014 Burgerparticipatie in de openbare ruimte Juni, 2014 Uitgave : Team Kennis en Verkenning Naam : M. Hofland Telefoonnummer : 0570-693317 Mail : m.hofland@deventer.nl 1 Inhoudsopgave 1 Inleiding 3 1.1 Kader

Nadere informatie

Nieuwsmonitor 6 in de media

Nieuwsmonitor 6 in de media Nieuwsmonitor 6 in de media Juni 2011 Nieuws - Europa kent geen watchdog ANTWERPEN/BRUSSEL - Het Europese beleidsniveau krijgt in de Vlaamse TV-journaals gemiddeld een half uur aandacht per maand. Dat

Nadere informatie

Uw mening over gaswinning uit het Groningen-gasveld

Uw mening over gaswinning uit het Groningen-gasveld Uw mening over gaswinning uit het Groningen-gasveld 1 Uw mening over gaswinning uit het Groningen-gasveld Onderzoeksresultaten fase 2 Elisabeth Hoekstra Goda Perlaviciute Linda Steg onderzoekgaswinning@rug.nl

Nadere informatie

Wat levert het vaccineren tegen griep op?

Wat levert het vaccineren tegen griep op? Wat levert het vaccineren tegen griep op? Door Drs. Maurice de Hond (Peil.nl) Website RIVM: Elke winter krijgt gemiddeld ongeveer één op de tien mensen griep. Als u de jaarlijkse griepprik heeft gehad,

Nadere informatie

Mate van tevredenheid van deelnemers aan de training in de cursuskalender

Mate van tevredenheid van deelnemers aan de training in de cursuskalender Mate van tevredenheid van deelnemers aan de training in de cursuskalender Digitaal Cursisten - Panelonderzoek 1 WoonWerk Jonna Stasse Woerden, mei 2007 In geval van overname van het datamateriaal is bronvermelding

Nadere informatie

Gemeentelijke Dienstverlening. Omnibus 2009

Gemeentelijke Dienstverlening. Omnibus 2009 Gemeentelijke Dienstverlening Omnibus 2009 Afdeling O&S Februari 2009 2 Samenvatting Inwoners vinden dat de gemeente haar dienstverlening heeft verbeterd De inwoners van s-hertogenbosch beoordelen de gemeentelijke

Nadere informatie

Bijlage 1 Toelichting kwantitatieve analyse ACM van de loterijmarkt

Bijlage 1 Toelichting kwantitatieve analyse ACM van de loterijmarkt Bijlage 1 Toelichting kwantitatieve analyse ACM van de loterijmarkt 1 Aanpak analyse van de loterijmarkt 1. In het kader van de voorgenomen fusie tussen SENS (o.a. Staatsloterij en Miljoenenspel) en SNS

Nadere informatie

Samenvatting Summary in Dutch

Samenvatting Summary in Dutch 112 Samenvatting Summary in Dutch Wanneer mensen anderen zien die in een gelijke situatie of wel beter af zijn of wel slechter af zijn, kan dat sterke reacties oproepen. Mensen kunnen als reactie sterke

Nadere informatie

Imago-onderzoek 2014 Centrum voor Jeugd en Gezin Gemeente Apeldoorn

Imago-onderzoek 2014 Centrum voor Jeugd en Gezin Gemeente Apeldoorn Imago-onderzoek 1 Centrum voor Jeugd en Gezin Gemeente Apeldoorn 1 Inhoudsopgave Pagina Samenvatting 3 Resultaten ouders Algemene beschrijving ouders 1. Hoeveel ouders hebben van het CJG gehoord? 6. Waar

Nadere informatie

INLEIDING. Deelrapport Samenwerken voor Innovatie Innovatiemonitor Noord-Nederland Pagina 2 van 10

INLEIDING. Deelrapport Samenwerken voor Innovatie Innovatiemonitor Noord-Nederland Pagina 2 van 10 1 INLEIDING SAMENWERKINGSPROJECT NOORD-NEDERLANDSE INNOVATIEMONITOR Dit rapport is opgesteld in het kader van de Noord-Nederlandse Innovatiemonitor. De monitor is het resultaat van een strategische samenwerking

Nadere informatie

De invloed van geslacht en visie op leiderschap op de bereidheid om te solliciteren op een vacature met een diversiteitsframe

De invloed van geslacht en visie op leiderschap op de bereidheid om te solliciteren op een vacature met een diversiteitsframe De invloed van geslacht en visie op leiderschap op de bereidheid om te solliciteren op een vacature met een diversiteitsframe Universiteit van Amsterdam Communicatiewetenschap Bachelor thesis Afstudeerproject:

Nadere informatie

Internetpeiling ombuigingen

Internetpeiling ombuigingen Internetpeiling ombuigingen In opdracht van: Gemeente Sittard-Geleen januari 2012 Flycatcher Internet Research, 2004 Dit materiaal is auteursrechtelijk beschermd en kopiëren zonder schriftelijke toestemming

Nadere informatie

Leidt de maatregel rechtsaf door rood (RADR) voor fietsers tot een toename van roodrijden elders?

Leidt de maatregel rechtsaf door rood (RADR) voor fietsers tot een toename van roodrijden elders? Leidt de maatregel rechtsaf door rood (RADR) voor fietsers tot een toename van roodrijden elders? Tim De Ceunynck Instituut voor Mobiliteit (IMOB) - Universiteit Hasselt tim.deceunynck@uhasselt.be Inleiding

Nadere informatie

Communicatie, lokale media en samenwerking 2015

Communicatie, lokale media en samenwerking 2015 Communicatie, lokale media en samenwerking 2015 Gemeente Amersfoort Dymphna Meijneken April 2016 De Stadsberichten, een aantal pagina s in het lokale blad Amersfoort Nu, is al jaren de meest benutte bron

Nadere informatie

Resultaten eerste peiling digitaal burgerpanel Externe communicatiemiddelen gemeente Oirschot. Januari 2015

Resultaten eerste peiling digitaal burgerpanel Externe communicatiemiddelen gemeente Oirschot. Januari 2015 Resultaten eerste peiling digitaal burgerpanel Externe communicatiemiddelen gemeente Oirschot Januari 2015 Inhoud 1. Inleiding... 3 2. Resultaten... 4 2.1 Onderzoeksverantwoording... 4 2.2 Hoe tevreden

Nadere informatie

22 januari 2015. Onderzoek: Jouw vrijheid, mijn vrijheid

22 januari 2015. Onderzoek: Jouw vrijheid, mijn vrijheid 22 januari 2015 Onderzoek: Jouw vrijheid, mijn vrijheid 1 Over het EenVandaag Opiniepanel Het EenVandaag Opiniepanel bestaat uit ruim 45.000 mensen. Zij beantwoorden vragenlijsten op basis van een online

Nadere informatie

Rapportage anonimiseren van sollicitatiebrieven Evaluatie eerste en tweede meting

Rapportage anonimiseren van sollicitatiebrieven Evaluatie eerste en tweede meting Rapportage anonimiseren van sollicitatiebrieven Evaluatie eerste en tweede meting Gemeente Nijmegen Directie Concernstaf Afdeling P&O Beleid Nijmegen, 10 april 2008 Inhoudsopgave Samenvatting en eindconclusie

Nadere informatie

waardoor een beroerte kan worden gezien als een chronische aandoening.

waardoor een beroerte kan worden gezien als een chronische aandoening. amenvatting Elk jaar krijgen in Nederland zo n 45.000 mensen een beroerte, ook wel CVA (Cerebro Vasculair Accident) genoemd. Ongeveer 60% van hen keert na opname in het ziekenhuis of revalidatiecentrum

Nadere informatie