kindsoldaten MiddelBaaR onderwijs

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "kindsoldaten MiddelBaaR onderwijs"

Transcriptie

1 kindsoldaten MIDDELBAAR ONDERWIJS

2 Deze informatie is samengesteld door Amnesty International en bestemd voor de bovenbouw van het voortgezet onderwijs. Andere uitgaven in deze serie zijn: Discriminatie, Kinderrechten, Doodstraf, Vrij om te Denken, Vluchtelingen, Straatkinderen en Kinderarbeid. Download via Of bestel via of (020) Deze uitgave is mede mogelijk gemaakt door de bijdragen van de Nationale Postcode Loterij. Amnesty International 2009 Amnesty International Postbus BZ Amsterdam T (020) E I

3 inhoud 1. Oorlog is geen spelletje 2. Achtergronden 3. Dit wordt eraan gedaan 4. Meer informatie 5. Extra 6. Kom zelf in actie Bijlage: Landen met kindsoldaten

4

5 1. Oorlog is geen spelletje Florence Weleens soldaatje gespeeld? Met namaakgeweren, waterpistolen en een plastic zwaard? Leuk voor kleuters, maar ook als je wat ouder bent kan het een kick zijn om de strijd aan te gaan. Er zijn genoeg computerspelletjes om te vechten tegen terroristen, robots en ruimtewezens. Shoot m up! en waan je in een F16 of een duikboot, met een vlammenwerper of een volautomatisch geweer in je hand. Niet alleen kinderen spelen oorlogje. Ook volwassenen laten zich verleiden tot een potje Paintball of Laser Quest. Kennelijk heeft oorlog een enorme aantrekkingskracht. In vredestijd wel te verstaan. En als je geen zin meer hebt, ga je gewoon iets anders doen. Voor vele tienduizenden kinderen is oorlog absoluut geen spelletje. Ze werken als soldaat, boodschapper, drager, spion, bediende of slaaf in zo n twintig landen waar het op dit moment oorlog is. Vaak worden kinderen gebruikt om een terrein te zuiveren van landmijnen. De kinderen gaan op pad met stokken en bezems. Als er niets ontploft, volgen de andere soldaten. De gruwelijkheden waar kindsoldaten in belanden zijn onvoorstelbaar. Velen zijn misbruikt of gehersenspoeld. Vaak krijgen ze alcohol en drugs, zodat ze hun angsten kwijtraken. 5 AI De Liberiaanse Florence was veertien jaar oud toen haar leven overhoop werd gegooid. Soldaten van het rebellenleger drongen ons huis binnen, vertelt ze. Ze wilden mij en mijn zus verkrachten. Mijn zus verzette zich. Een van de soldaten schoot haar dwars door haar rug. Er kwam een grote rode vlek op haar borst en ik zag haar sterven. Mijn vader en moeder probeerden me te beschermen, maar ook zij werden doodgeschoten. Florence had geen keus: ze werd meegenomen en ingelijfd door de rebellen. Mijn ontvoerders zeiden: Je bent nu een soldaat en ze leerden me om een geweer te gebruiken. Samen met een paar andere meisjes werd ik gedwongen om voor de mannen te zorgen. Florence werd verkracht, en ze werd zwanger van haar verkrachters. Het was een grote schok. Ik hoopte dat ik de baby zou verliezen, dat hij dood zou gaan, zegt ze met tranen in haar ogen. Ook nadat hij was geboren heb ik nog lang gewenst dat hij zou sterven ik kon het gewoon niet verdragen. Nu gaat het beter met Florence. De vrouwen in Liberia hebben veel verschrikkelijke dingen meegemaakt, legt ze uit. Door erover te praten, kunnen we het loslaten en doorgaan met leven. Veel vrouwen schamen zich voor wat er is gebeurd. Ik schaamde me eerst ook vreselijk. Maar nu help ik mensen in mijn stad, en als ze problemen hebben komen ze naar mij toe. Kar

6 2. Achtergronden De feiten Een kindsoldaat is iemand die jonger is dan achttien jaar en deel uitmaakt van een leger. Verschillende soorten legers gebruiken kindsoldaten. Legers van de regering van een land, maar ook gewapende troepen die tegen een regeringsleger vechten tijdens een burgeroorlog (en die vaak rebellen worden genoemd). Kindsoldaten vechten als soldaat, maar kunnen ook werken als bijvoorbeeld kok, drager of boodschapper. Meisjes die geworven worden om seks te hebben of te trouwen met soldaten worden ook beschouwd als kindsoldaten. Het gaat dus niet alleen om kinderen die gewapend zijn. achttien!, zei hij Een man vulde een formulier in en vroeg hoe oud ik was. Toen ik zei dat ik zestien was kreeg ik een klap. Achttien! zei hij. Zeg dat je achttien bent! Hij vroeg me nog een keer hoe oud ik was en ik zei: Maar zestien is mijn echte leeftijd. O ja, en waarom heb je je dan opgegeven voor het leger? Ik zei: Ik heb me niet opgegeven, ik ben gevangengenomen. En toen zei hij: Hou je mond en ging door met het invullen van het formulier. Maung Zaw Oo uit Myanmar De meeste kindsoldaten zijn tussen de vijftien en achttien jaar oud, maar sommigen zijn pas zeven. De meeste kindsoldaten zijn er in Afrika, zoals in Sudan, Congo en Tsjaad. Maar er zijn ook kindsoldaten in Azië (bijvoorbeeld Myanmar en Afghanistan), het Midden-Oosten (onder meer in de Palestijnse Autoriteit en in Israël), Zuid-Amerika (vooral Colombia) en Europa (Tsjetsjenië). De oorzaken Wat moeten kinderen nou in het leger? Hoe komt het dat het er zoveel zijn? Er zijn kinderen die zich vrijwillig aanmelden. Sommigen vinden het stoer. Maar meestal zijn er andere redenen, zoals armoede. In veel landen waar oorlog wordt gevoerd is er gebrek aan voedsel. Ouders geven hun kinderen met het leger mee omdat ze daar in ieder geval te eten hebben. Kinderen gaan ook het leger in omdat ze op zoek zijn naar werk. Soldaat zijn is voor hen gewoon een baan, net als schoenenpoetser of straatverkoper. Lang niet alle kinderen (of hun ouders) hebben zelf de keuze gemaakt. Soms wordt een dorp overvallen door een leger, worden de volwassenen vermoord en de kinderen ingelijfd. Het komt vaak voor dat kinderen worden gedwongen hun eigen familie te vermoorden. Zo zorgen commandanten ervoor dat de kindsoldaten nooit meer terug kunnen naar het dorp waar ze vandaan kwamen. Ze hebben immers zelf meegedaan aan het geweld. 10 6

7 goede rechters De voordelen van kindsoldaten Er zijn verschillende redenen voor legers om op zoek te gaan naar kindsoldaten. Kinderen zijn klein en lenig en kunnen zich goed verstoppen. Handig als je moet spioneren. Bovendien zijn ze goedkoop en meestal ook gehoorzaam. Ze zijn eenvoudig te beïnvloeden en nemen gemakkelijk grote risico s. Kinderen zijn nog niet goed in staat om alle risico s te overzien en te bedenken wat gevaarlijk is, vooral niet als ze gedwongen alcohol of drugs hebben gebruikt. Kinderen zijn goede vechters, omdat ze jong zijn en stoer willen doen. Ze denken dat het allemaal een spel is, dus zijn ze nergens bang voor. Ze zijn erg goed in het verwerven van informatie. Je kunt ze over de vijandige linies sturen zonder dat iemand ze verdenkt, omdat ze zo jong zijn. Legercommandant, Democratische Republiek Congo Democratische Republiek Congo: Kindsoldaten van de gewapende groepering Mayi Mayi op trainingskamp. AI 7

8 Julián Alberto Lineros, Fundacion Dos Mundos Veel legerleiders zijn blij met kindsoldaten. Ze kunnen ze levensgevaarlijke dingen laten doen die een volwassene niet eens zou overwegen. Bovendien zijn wapens niet meer zo groot en lomp als vroeger. Tegenwoordig zijn ze een stuk lichter, en best te tillen voor een kind van negen. Het is niet moeilijk om je voor te stellen dat legerleiders grote macht hebben over de kindsoldaten. Vaak worden kindsoldaten bedreigd of onder druk gezet. Als je niet doet wat wij willen, wordt er dan gezegd, zullen we je familie vermoorden. Er zijn veel voorbeelden van kindsoldaten die als bewijs van hun stoerheid elkaar een afranseling moesten geven, of met de zweep slaan, of zelfs doodschieten. Dat Vlaanderen doen die kinderen vestigde met dan ook brandende ze hebben Amnesty kaarsjes een wereldrecord kaarsjes branden geen mogelijkheid om er onderuit te komen. Wouter Missiaen Eenmaal in het leger Van jonge kinderen heb je niet zomaar meedogenloze soldaten gemaakt. Daarom krijgen nieuwe kindsoldaten een zware training. Ze moeten met zware bepakking rondsjouwen en bergen op lopen. Ze krijgen schietoefeningen en als ze dingen fout doen worden ze mishandeld en uitgescholden. Vaak worden de nieuwelingen ontgroend. Die ontgroening verschilt per land. De kindsoldaten van de Peruaanse gewapende groepering Lichtend Pad moesten de kelen opensnijden van dode tegenstanders en hun bloed opdrinken. Parguayaanse kinderen kregen stokslagen en er werden sigaretten op hun arm uitgedrukt. In Sri Lanka kregen de Tamilwelpen (dat zijn de kindsoldaten van de ge- 8

9 wapende groepering Tamil Tijgers) les in het vermoorden en verkrachten van vrouwen. Palestijnse kinderen moesten graven delven, waarin ze zelf soms korte tijd levend werden begraven zo konden ze vast wennen aan het einde. De gevolgen De gevolgen van een leven als kindsoldaat zijn afschuwelijk. Veel kinderen worden gedood. De kinderen die het overleven zijn levenslang gewond, vaak lichamelijk, maar zeker geestelijk. Het is voor hen heel moeilijk weer gewoon als kind te leven. Door lichamelijke handicaps kunnen ze niet meer voor zichzelf zorgen. Door psychologische trauma s functioneren ze niet meer normaal. Veel ex-kindsoldaten hebben concentratieproblemen, zijn hyperactief of juist depressief. Vaak zijn ze verslaafd geraakt aan drugs. Zijn zij verantwoordelijk voor wat ze hebben gedaan? Als je een misdaad hebt gepleegd, verdien je straf. Maar deze kinderen moeten wel voorzichtig worden behandeld. De maatregelen tegen hen moeten meer gericht zijn op hun herstel en terugkeer in de maatschappij dan op straf. In het Verdrag voor de Rechten van het Kind staat dat gevangenisstraf voor kinderen alleen opgelegd mag worden als er geen andere mogelijkheid is, en dat die gevangenisstraf bovendien zo kort mogelijk moet duren. Een twaalfjarige jongen die als kindsoldaat in de Democratische Republiek Congo vocht, toont het litteken van een wond die hij daarbij opliep AI De kinderen zijn slachtoffer, maar tegelijkertijd ook oorlogsmisdadiger. Daarom is het voor hen moeilijk om terug te keren naar de plaats waar ze vandaan komen. Ze schamen zich voor wat ze hebben gedaan en zijn bang voor wraak van dorpsgenoten. Verdienen kindsoldaten straf? Amnesty International vindt dat degenen die kindsoldaten op deze manier misbruiken gestraft moeten worden. Maar verdienen alleen de volwassenen straf, of ook de kindsoldaten zelf? Die hebben immers ook vreselijke dingen op hun geweten. In veel gevallen waren ze gedwongen en onder invloed van drugs. Maar er zijn ook kinderen die zich vrijwillig hebben aangesloten bij de legers. 9

10 3. Dit wordt eraan gedaan Coalitie Stop Gebruik Kindsoldaten Amnesty International zit samen met vijf andere organisaties in de coalitie Stop Gebruik Kindsoldaten. De coalitie wil ervoor zorgen dat er nergens meer kindsoldaten worden ingezet. De coalitie onderzoekt heel nauwkeurig hoe het er over de hele wereld voorstaat met kindsoldaten en brengt daarover rapporten uit. De coalitie voert acties om ervoor te zorgen dat ex-kindsoldaten weer terug kunnen naar hun dorp. De coalitie praat met regeringen en gewapende groeperingen om ze te zeggen dat ze moeten stoppen met het gebruiken van kindsoldaten. Andere organisaties Heel wat organisaties trekken zich het lot van kindsoldaten aan. UNICEF, WarChild, Human Rights Watch, Terre des Hommes, Peace Links: allemaal hebben ze projecten om ervoor te zorgen dat kindsoldaten weer een normaal leven kunnen hebben. Hieronder een paar voorbeelden. Peace Links werd in Sierra Leone opgericht door Vandy Kanyako. Het is verschrikkelijk moeilijk om kindsoldaten aan een normaal leven te laten wennen. Vaak worden ze niet meer geaccepteerd door hun dorpsgenoten. Peace Links zorgt ervoor dat de ex-kindsoldaten in contact komen met gewone kinderen. Zo kan het vertrouwen weer groeien. Ondanks alle inspanningen van Peace Links, moet Vandy toch accepteren dat niet alle kinderen weer kunnen aarden. Af en toe verdwijnt er één, om zich opnieuw aan te sluiten bij het leger. Ex-kindsoldaten hebben geleerd om te overleven Tekening van een voormalig kindsoldaat: Dit heb ik de afgelopen jaren gedaan. AI in het oerwoud, waar elk probleem met geweld wordt opgelost. Als ze terugkomen in de gewone wereld kunnen ze zich nauwelijks nog aanpassen. Op veel steun uit hun omgeving hoeven ze niet te rekenen. De meeste mensen zijn doodsbang voor ze. Vandy: Als je kindsoldaten uit het leger wilt houden, moet je ze wel wat te bieden hebben. Veel van hen zijn gewend aan de spanning van de oorlog. Die vallen in slaap als ze les krijgen op school. Of ze draaien door. Als je deze kinderen wilt redden, dan moet je iets spannends voor ze organiseren. Wij proberen dat met sport en muziek. Daarin kunnen ze hun agressie kwijt. WarChild (www.warchild.nl) organiseert projecten voor kinderen die opgroeien in oorlogsgebieden. Bij de projecten voor kindsoldaten gebruiken 10

11 zij creatieve activiteiten. Daarmee helpen ze kinderen om hun ervaringen te verwerken en zelfvertrouwen op te bouwen. Ook volgen de kinderen onderwijs en krijgen ze begeleiding om ervoor te zorgen dat ze weer mee kunnen draaien in de samenleving. De kinderen doen ook aan sport. Zo kunnen ze hun energie kwijt en leren ze om samen te werken. Terre des Hommes ondersteunt projecten voor kinderen in nood. Zoals in Sri Lanka, waar Terre des Hommes ex-kindsoldaten die in vluchtelingenkampen zitten, helpt om terug te keren in de maatschappij. Verdragen en afspraken Verdrag voor de Rechten van het Kind Dit verdrag werd in 1989 aangenomen door de Verenigde Naties. Bijna alle landen ter wereld hebben dit verdrag geratificeerd, behalve de Verenigde Staten en Somalië. De regeringen van beide landen hebben echter beloofd daar iets aan te zullen doen. Artikel 38 uit het Verdrag voor de Rechten van het Kind Kinderen moeten worden beschermd tegen oorlogsgeweld. Kinderen jonger dan vijftien mogen niet in militaire dienst. Onderzoeker van Amnesty International interviewt een voormalig kindsoldaat. AI 11

12 Facultatief Protocol bij het Verdrag voor de Rechten van het Kind (2000) Een facultatief protocol is een toevoeging bij een verdrag. In het Verdrag voor de Rechten van het Kind staat nog de leeftijdsgrens van vijftien jaar voor militaire dienst. Maar in dit facultatief protocol is dat verhoogd tot achttien jaar. Nederland heeft dit protocol wel ondertekend, maar nog niet geratificeerd. Dat betekent dat het nog niet geldt. Behalve die leeftijdsgrens van achttien, staat in het protocol dat de deelnemende landen hun best zullen doen om bestaande kindsoldaten te ontwapenen en te bevrijden. William Fernando Martínez, Fundacion Dos Mundos 12

13 4. Meer informatie 5. Extra Organisaties in Nederland Terre des Hommes, Zoutmanstraat 42-44, 2518 GS Den Haag, (070) , UNICEF, Postbus 30603, 2500 GP Den Haag, (070) , WarChild, Van Ostadestraat 149, 1073 TK Amsterdam, (020) , Defence for Children International (DCI), Postbus 328, 1000 AH Amsterdam, (020) , Rode Kruis, Postbus 28120, 2502 KC Den Haag, (070) , Save the Children, Postbus 82061, 2508 EB Den Haag, (070) , Boeken over kindsoldaten Moordjongens Ginny Mooy Het verhaal van ex-kindsoldaten Idrissa en Jim. Ze maken tijdens de oorlog in Sierra Leone gruwelijke dingen mee, als slachtoffer, maar ook als dader. Na jaren van vechten komen ze terecht in een tehuis, waar ze proberen weer een normaal leven op te bouwen. Maar zonder geweer in hun hand weten ze zich nauwelijks raad. Bloedwraak Bernard Ashley Overige internetlinks (de website van de internationale Coalitie Stop Gebruik Kindsoldaten) Nadat zijn familie en clangenoten door leden van een vijandelijke stam zijn afgeslacht, wordt een Oost-Afrikaanse jongen ondergebracht bij een Engels pleeggezin. Hij zint slechts op één ding: wraak. 13

14 Kruistocht in spijkerbroek Thea Beckman Films over kindsoldaten Behind Closed Eyes: Spencer Duco Tellegen, Nederland, 2000, 25 minuten, Kijkwijzer: AL Dolf is een jongen uit deze tijd, die zichzelf beschikbaar heeft gesteld voor een experiment met een tijdmachine. Als eerste mens mag hij een middag naar de Middeleeuwen. Na een paar uur zal hij dan weer teruggaan. Maar het experiment lukt niet helemaal, en in plaats van in Duitsland komt hij in Frankrijk terecht, tussen allemaal kinderen die een kruistocht maken. Duizenden goedgelovige kinderen zijn op weg naar het Heilige Land, en komen de ellendigste gevaren tegen. Met de moderne kennis en het organisatietalent van Dolf lukt het ze over de Alpen te trekken. In de oorlog in Liberia was Spencer dader en slachtoffer tegelijk. Als achttienjarige heeft hij een leven als kindsoldaat achter de rug en moet hij weer leren normaal te leven. In een hulpprogramma leert hij dat het doden van mensen niet normaal is. Het programma bereidt hem voor weer terug te keren naar zijn geboortedorp, waar hij de moed moet vinden vergeving te vragen aan zijn familie en de medebewoners. Als de olifanten vechten Dirk Bracke I Killed People Alice Smid, Zwitserland/Liberia, 1999, 26 minuten, Kijkwijzer: 12 Isaac is vijftien als hij door de rebellen van het Ugandese Verzetsleger van de Heer wordt meegenomen. Hun eenheid, die vooral uit kinderen en jongeren bestaat, moet onder leiding van de brute commandant Scar Uganda helpen veroveren op het regeringsleger. In de jaren negentig was de oorlog in Liberia een van de meest bloedige conflicten in Afrika. Vooral deze oorlog drukte de internationale publieke opinie op de feiten van de kindsoldaten. 14

15 De jongeren in deze documentaire, nu begin twintig, zijn duidelijk zwaar getraumatiseerd en lijken een ander menselijk wezen nauwelijks meer aan te durven kijken. Om het sociale stigma te verlichten is een Liberiaans radiostation begonnen met voorlichtingsprogramma s, onder meer in de vorm van een hoorspel waarin kinderen worden opgeroepen hun ervaringen met hulpverleners te delen. Wit Licht Jean van de Velde, Nederland, 2008, 120 minuten, Kijkwijzer: 16 War Child Christian Karim Chrobog, USA, 2008, 94 minuten, Kijkwijzer: 16 Eduard Zuiderwijk werkt als kok in zijn eigen restaurant in een Afrikaans land. Hij woont er samen met zijn zoontje Thomas. Op een nacht wordt Thomas beste vriendje Abu door het rebellenleger ontvoerd. Als Thomas vervolgens wegloopt, raakt Eduard in paniek en gaat hem zoeken. Zijn zoektocht leidt hem naar een vluchtelingenkamp waar hij kennis maakt met Valerie, die werkt voor een hulporganisatie die zich inzet voor kindsoldaten. In mei 2008 kwam de cd War Child uit, van rapper Emmanuel Jal. De teksten zijn uit zijn eigen leven gegrepen: Emmanuel diende vier jaar als kindsoldaat in het Sudanese Volksbevrijdingsleger (SPLA). In deze documentaire vertelt en zingt hij zijn levensverhaal: hoe hij als zevenjarig jongetje richting Ethiopië voer, hoe de boot zonk en hij in handen viel van de SPLA. Nu zet hij zich in voor vrede in Sudan en een betere toekomst voor Afrika. Portret van een inspirerende persoonlijkheid. De films zijn voor vertoning op school op te vragen via of (020) Bij de films zijn ook lesbrieven opvraagbaar. 15

16 6. Kom zelf in actie Vrij! Ook jij kunt actievoeren. Bijvoorbeeld via het Jongeren Actie Netwerk (JAN). Als deelnemer aan het JAN krijg je iedere maand per een schrijfactie. Je schrijft dan brieven naar regeringen om te vragen om bescherming van jonge mensenrechtenactivisten. Of je protesteert tegen marteling of de doodstraf. Misschien denk je dat jouw brief of geen effect heeft. Maar postzakken vol met brieven maken zeker indruk. Regeringen die het niet zo nauw nemen met de mensenrechten, bedenken zich wel twee keer wanneer ze weten dat hun praktijken over de hele wereld bekend zijn. In de gevangenis werd ik geslagen en uitgescholden. Na een paar dagen vroegen de bewakers me Weet je dat je naam overal op het internet te vinden is? Daarna behandelden de bewakers mij beter, totdat zij mij vrijlieten. De brieven van Amnesty-leden hadden absoluut effect op mijn zaak. De Sudanese Rehab Abdel Bagi Mohamed Ali werd vrijgelaten twee weken nadat Amnesty een actie voor haar organiseerde. Rights Supporters Je kunt ook Rights Supporter worden. Samen met je klasgenoten kun je op jouw school een Rights Supportersgroep oprichten. Je krijgt dan van ons informatie en materiaal om op jouw manier te vechten voor de mensenrechten. Je kunt zelf bedenken wat je wilt doen en hoe vaak. Je kunt bijvoorbeeld een mensenrechtendisco organiseren, handtekeningen verzamelen en een Amnesty-banner op de schoolwebsite plaatsen. De hartelijke groeten Je stuurt waarschijnlijk wel eens een berichtje of een kaart naar vrienden. En jij ontvangt vast ook wel eens een kaartje, of een berichtje via de . Het is leuk te weten dat iemand aan je denkt. Er zijn mensen voor wie een kaart of een brief misschien nog wel meer betekenen AI

17 Bijlage: Landen met kindsoldaten Bijvoorbeeld mensen die ten onrechte in de gevangenis zitten. Het is voor gevangenen vaak een hele steun om te weten dat anderen actief bezig zijn om ze te helpen. In een cel kan het heel erg eenzaam en angstig worden, maar als je weet dat over de hele wereld mensen met je meeleven en moeite voor je doen, kan dat veel moed geven! Jij kunt met een kaartje of een brief laten weten dat je aan iemand denkt. Daarin kan dan iets staan als: We steunen je! of: Weet dat je niet vergeten bent. Amnesty heeft een Groetenlijst met de namen en adressen van gevangenen of van hun familieleden. In het kort is beschreven wat er met de personen is gebeurd. Ook vind je in deze lijst enkele organisaties die zich inzetten voor de rechten van de mens. Wil je je opgeven of meer informatie? Stuur een naar Of kijk op Het is erg moeilijk betrouwbare schattingen te doen van het aantal kindsoldaten op de wereld. Het zijn er volgens de Coalitie Stop Gebruik Kindsoldaten vele tienduizenden. Vanaf 2004 zijn er kindsoldaten actief betrokken geweest bij gewapend conflict in: Afghanistan Burundi Centraal-Afrikaanse Republiek Colombia Democratische Republiek Congo Filipijnen India Indonesië Irak Israël en de bezette Palestijnse gebieden Ivoorkust Myanmar Nepal Somalië Sri Lanka Sudan Thailand Tsjaad Uganda Zie voor meer feiten en cijfers: facts-and-figures-child-soldiers. 17

18 Amnesty International wil een wereld waarin iedereen profiteert van de mensenrechten. Om dat te bereiken doet Amnesty onderzoek naar schendingen van deze rechten, en voert Amnesty actie tegen die schendingen. 17

Naam KIDS FOR WARCHILD Oorlog en vrede in de wereld

Naam KIDS FOR WARCHILD Oorlog en vrede in de wereld Naam KIDS FOR WARCHILD Oorlog en vrede in de wereld In meer dan dertig landen in de wereld is er oorlog. Wereldwijd zijn er dus miljoenen kinderen die een oorlog meemaken. Vraag 1. Kun je drie landen noemen

Nadere informatie

Achter gesloten ogen: Spencer

Achter gesloten ogen: Spencer Achter gesloten ogen: Spencer Opdrachtenblad Regie: Dulco Tellegen Jaar: 2000 Duur: 25 minuten 1 Filmbeschrijving Spencer (18) woont in een opvangcentrum voor voormalig kindsoldaten in Liberia (West-Afrika).

Nadere informatie

LESPAKKET KINDSOLDATEN

LESPAKKET KINDSOLDATEN LESPAKKET KINDSOLDATEN 1 Met dit lespakket maken kinderen in Nederland kennis met het begrip kindsoldaten. Zij leren wat kindsoldaten zijn. Ook krijgen zij inzicht in de leefomstandigheden van kindsoldaten

Nadere informatie

Oeganda LESPAKKET KINDSOLDATEN

Oeganda LESPAKKET KINDSOLDATEN Oeganda LESPAKKET KINDSOLDATEN 1 Met dit lespakket maken kinderen in Nederland kennis met het begrip kindsoldaten. Zij leren wat kindsoldaten zijn. Ook krijgen zij inzicht in de leefomstandigheden van

Nadere informatie

Kinderrechtenverdrag VOOR KINDEREN EN JONGEREN

Kinderrechtenverdrag VOOR KINDEREN EN JONGEREN Kinderrechtenverdrag VOOR KINDEREN EN JONGEREN UITGAVE VAN UNICEF NEDERLAND Kinderrechtenverdrag VOOR KINDEREN EN JONGEREN 2 Kinderrechtenverdrag voor kinderen en jongeren Waarom? Alle kinderen in de hele

Nadere informatie

Kinderrechtenverdrag VOOR KINDEREN EN JONGEREN

Kinderrechtenverdrag VOOR KINDEREN EN JONGEREN Kinderrechtenverdrag VOOR KINDEREN EN JONGEREN UITGAVE VAN UNICEF NEDERLAND Kinderrechtenverdrag VOOR KINDEREN EN JONGEREN 2 Waarom? Alle kinderen in de hele wereld hebben rechten. Jij dus ook. Omdat jij

Nadere informatie

RECHTEN VAN HET KIND: KINDSOLDATEN

RECHTEN VAN HET KIND: KINDSOLDATEN 20 november 1989 Kindsoldaten Op 20 november 1989 hebben de Verenigde Naties het Verdrag inzake de Rechten van het Kind aangenomen. Uit dit verdrag lichten we voor leerlingen van de groepen 7 en 8 één

Nadere informatie

Achter gesloten ogen: Spencer Docentenhandleiding

Achter gesloten ogen: Spencer Docentenhandleiding Achter gesloten ogen: Spencer Docentenhandleiding Regie: Dulco Tellegen Jaar: 2000 Duur: 25 minuten 1 Inleiding en leerdoelen Kinderen spelen graag soldaatje. Niet alleen buiten, maar ook in talloze games

Nadere informatie

Xxxxx. Regie: Xx Jaar: 2007. http://www.xxx http://www.xxx. Duur: Regie: Debs Gardner-Paterson Jaar: 2010 Duur: 88 minuten Website www.africaunited.

Xxxxx. Regie: Xx Jaar: 2007. http://www.xxx http://www.xxx. Duur: Regie: Debs Gardner-Paterson Jaar: 2010 Duur: 88 minuten Website www.africaunited. XXXXX Africa United Opdrachtblad Bronnenblad Regie: Debs Gardner-Paterson Jaar: 2010 88 minuten Website www.africaunited.nl Xx XXXXX 1. Afrika Opdrachtblad Bron: www.typetogether.co.cc Zomaar wat krantenkoppen

Nadere informatie

Angels in the Dust Opdrachtblad

Angels in the Dust Opdrachtblad Angels in the Dust Opdrachtblad Achter gesloten ogen: Spencer Opdrachten Regie: Louise Hogarth Jaar: 2007 Duur: 94 minuten http://www.angelsinthedust.com http://www.amnestyfilmfestival.nl/film/1128 Voorafgaand

Nadere informatie

CUEY MACHAR SECONDARY SCHOOL FOUNDATION informatiepakket kindsoldaten

CUEY MACHAR SECONDARY SCHOOL FOUNDATION informatiepakket kindsoldaten CUEY MACHAR SECONDARY SCHOOL FOUNDATION informatiepakket kindsoldaten Inleiding CMSF weet hoe belangrijk kennis over het probleem kindsoldaten is en hoe belangrijk het is om de aantallen terug te dringen

Nadere informatie

Dichter bij Vrijheid. Docentenhandleiding Boek 3. www.dichterbijvrijheid.nl

Dichter bij Vrijheid. Docentenhandleiding Boek 3. www.dichterbijvrijheid.nl Dichter bij Vrijheid Docentenhandleiding Boek 3 Dichter bij Vrijheid Een onderwijsproject van Amnesty International Dit is boek 3 uit de docentenhandleiding Dichter bij Vrijheid. Op de boekenplank staan

Nadere informatie

Informatie voor werkstukken en spreekbeurten. Kindsoldaten. Mkambo Husseni...

Informatie voor werkstukken en spreekbeurten. Kindsoldaten. Mkambo Husseni... Informatie voor werkstukken en spreekbeurten Kindsoldaten Kun je je voorstellen dat er kinderen zijn van jouw leeftijd die als kindsoldaat moeten vechten? In de hele wereld zijn ongeveer 250 dui-zend kindsoldaten.

Nadere informatie

Elk kind heeft het recht om...

Elk kind heeft het recht om... Elk kind heeft het recht om... Rechten is hetgeen je mag doen en mag hebben. Je hoeft er niet eerst iets anders voor te doen. Rechten heb je gewoon. Ook jij hebt rechten. Iedereen heeft ze. Kinderrechten

Nadere informatie

Kindsoldaten. oorlog is geen kinderspel INHOUD INFORMATIE. Charles (12): "Ik was zo bang dat ik dood zou gaan"

Kindsoldaten. oorlog is geen kinderspel INHOUD INFORMATIE. Charles (12): Ik was zo bang dat ik dood zou gaan INHOUD INFORMATIE Kindsoldaten 1 Inleiding 2 Het verhaal van Mary 3 Kindsoldaten- de feiten op een rijtje 4 Waarom kindsoldaten? 5 Wat doen kinderen in het leger? 6 Gevolgen 7 Het verdrag van de rechten

Nadere informatie

LESPAKKET KINDErrEchTEN 1

LESPAKKET KINDErrEchTEN 1 LESPAKKET KINDerrechten 1 Met dit lespakket maken kinderen in Nederland kennis met de Rechten van het Kind. Zij leren welke rechten kinderen hebben en waarom deze zo belangrijk zijn. Ook krijgen zij inzicht

Nadere informatie

20 jaar kinderrechten!

20 jaar kinderrechten! Over kinderrechten gesproken... Op 20 november is het feest! 20 jaar geleden, in 1989, ondertekenden de Verenigde Naties (VN) het Verdrag van de rechten van het kind. In dit internationale verdrag staat

Nadere informatie

Xxxxx. Regie: Xx Jaar: 2007. http://www.xxx http://www.xxx. Regie: Debs Gardner-Paterson Jaar: 2010 Duur: 88 minuten Website www.africaunited.nl.

Xxxxx. Regie: Xx Jaar: 2007. http://www.xxx http://www.xxx. Regie: Debs Gardner-Paterson Jaar: 2010 Duur: 88 minuten Website www.africaunited.nl. Africa XXXXX United Opdrachtblad Opdrachtenblad Regie: Xx Jaar: 2007 Regie: Debs Gardner-Paterson Duur: xx Jaar: 2010 Duur: 88 minuten Website www.africaunited.nl Xxxxx Xxxx docentenhandleiding # Leerdoelen

Nadere informatie

Angels in the Dust Opdrachtblad

Angels in the Dust Opdrachtblad Angels in the Dust Opdrachtblad Achter gesloten ogen: Spencer Docentenhandleiding Regie: Louise Hogarth Jaar: 2007 Duur: 94 minuten http://www.angelsinthedust.com http://www.amnestyfilmfestival.nl/film/1128

Nadere informatie

Verdrag over de rechten van het kind

Verdrag over de rechten van het kind Verdrag over de rechten van het kind Een verdrag is een afspraak tussen landen. Op 20 november 1989 is in New York het Verdrag over de Rechten van het Kind gesloten. Dit Verdrag is een afspraak tussen

Nadere informatie

LESPAKKET KINDErrEchTEN 1

LESPAKKET KINDErrEchTEN 1 LESPAKKET KINDerrechten 1 Met dit lespakket maken kinderen in Nederland kennis met de Rechten van het Kind. Zij leren welke rechten kinderen hebben en waarom deze zo belangrijk zijn. Ook krijgen zij inzicht

Nadere informatie

Kleur? Oorlog? Wanneer? Verhaal van. Blauw Iran-Irakoorlog 1980-1988 Neimar. Groen Oorlog in Rwanda 1994 Dominic

Kleur? Oorlog? Wanneer? Verhaal van. Blauw Iran-Irakoorlog 1980-1988 Neimar. Groen Oorlog in Rwanda 1994 Dominic OPDRACHT Op de volgende pagina vind je een tijdslijn. Daarnet werden er vijf verschillende oorlogen besproken. Duid deze oorlogen aan op de tijdslijn. Kleur de balkjes onder de tijdslijn in de juiste kleur.

Nadere informatie

L e s p a k k e t K i n d e r e n e n O o r l o g

L e s p a k k e t K i n d e r e n e n O o r l o g L e s p a k k e t K i n d e r e n e n O o r l o g Ontwikkeld voor de VMBO -onderwijskoffer 60 jaar UVRM Inleiding Als reactie op de verschrikkingen van de Tweede Wereldoorlog werden in de jaren erna verschillende

Nadere informatie

Ziek zijn in Kenia. Als ik ziek ben voel ik me rot. Dan raak ik achter met school en haal slechte cijfers. Faith, 14 jaar.

Ziek zijn in Kenia. Als ik ziek ben voel ik me rot. Dan raak ik achter met school en haal slechte cijfers. Faith, 14 jaar. Ziek zijn in Kenia Als ik ziek ben voel ik me rot. Dan raak ik achter met school en haal slechte cijfers. Faith, 14 jaar werkblad 04 ziek zijn in kenia In Kenia is het vaak ver lopen naar een ziekenhuis

Nadere informatie

Kemal volgde zijn blik. Zijn adem stokte. Ook Wahib en Irfan vielen abrupt stil. Bij de mannen stond een zwarte minibus. Nestroys ogen gleden door de

Kemal volgde zijn blik. Zijn adem stokte. Ook Wahib en Irfan vielen abrupt stil. Bij de mannen stond een zwarte minibus. Nestroys ogen gleden door de Rebellen Bij het kruispunt stond een groep mannen. Het waren er een stuk of vijftien. De meesten droegen camouflagepakken. Anderen hadden T-shirts of tanktops aan. Ze deden geen enkele moeite om hun wapens

Nadere informatie

Movies that Matter @ school begeleidt en adviseert bij het vertonen van mensenrechtenfilms op school.

Movies that Matter @ school begeleidt en adviseert bij het vertonen van mensenrechtenfilms op school. Movies that Matter @ school begeleidt en adviseert bij Opdrachtenblad Naam film: Aanduidingen Kijkwijzer: Regie: Jaar: Duur: Eventueel website van de film: Leerdoelen 1. Je kunt op een kaart aanwijzen

Nadere informatie

Drie massagraven voor de Nederlandse kust

Drie massagraven voor de Nederlandse kust Nederlandse kust geschiedenis van Learning by Action en Stichting De Noordzee deze les werd mogelijk gemaakt door het Prins Bernard Cultuurfonds Doel Materialen Vak Niveau Duur Werkwijze De leerlingen

Nadere informatie

Congo: : van oorlog naar vrede. Informatiefiche 1

Congo: : van oorlog naar vrede. Informatiefiche 1 Informatiefiche 1 Grondstof Meest producerende landen Aandeel in wereldproductie Kobalt DR Congo, Zambia, Marokko & Westelijke Sahara 51 % Industrieel Diamant DR Congo, Botswana, Zuid-Afrika 49% Koper

Nadere informatie

Toekomst. Ik wil niet altijd hier blijven. Het is geen fijn leven. Monicah, 19 jaar. werkblad 10

Toekomst. Ik wil niet altijd hier blijven. Het is geen fijn leven. Monicah, 19 jaar. werkblad 10 Toekomst Ik wil niet altijd hier blijven. Het is geen fijn leven. Monicah, 19 jaar werkblad 10 TOEKOMST Het zit er bijna op. Na een paar dagen logeren bij de familie Muthuku ga je straks weer naar huis.

Nadere informatie

Wouter Missiaen INHOUD

Wouter Missiaen INHOUD BASISONDERWIJS 1 Deze informatie is samengesteld door Amnesty International en bestemd voor groep zeven en acht van het basisonderwijs. Andere uitgaven in deze serie zijn: Discriminatie, Kinderrechten,

Nadere informatie

Groepsdiscussie met stellingen

Groepsdiscussie met stellingen Groepsdiscussie met stellingen Wilt u met uw klas discussiëren over het belang van kinderrechten? Dan komen de prikkelende stellingen op www.kidsrights.nl ongetwijfeld van pas. Ze vormen een uitstekende

Nadere informatie

LESPAKKET KINDERRECHTEN

LESPAKKET KINDERRECHTEN LESPAKKET KINDERRECHTEN 1 schrijf op Met dit lespakket maken kinderen in Nederland kennis met de Rechten van het Kind. Zij leren welke rechten kinderen hebben en waarom deze zo belangrijk zijn. Ook krijgen

Nadere informatie

L e s p a k k e t K i n d e r e n e n o o r l o g

L e s p a k k e t K i n d e r e n e n o o r l o g L e s p a k k e t K i n d e r e n e n o o r l o g Inleiding Als reactie op de verschrikkingen van de Tweede Wereldoorlog werden in de jaren erna verschillende internationale afspraken gemaakt. In 1948

Nadere informatie

Het Kinderrechten lespakket

Het Kinderrechten lespakket Het Kinderrechten lespakket want ieder kind kan de wereld in beweging brengen Multiple choice quiz Op www.kidsrights.nl/scholen vindt u quizvragen met multiple choice antwoorden, die uitnodigen tot doorpraten

Nadere informatie

2 maart 1945. 2 maart 2016. Leerlingen groep 7 en 8 De Meeander Heelweg

2 maart 1945. 2 maart 2016. Leerlingen groep 7 en 8 De Meeander Heelweg 2 maart 1945 2 maart 2016 Leerlingen groep 7 en 8 De Meeander Heelweg Er kwamen 4 Duitsers bij de Bark. Ze slaan piketten, voor het plaatsen van batterijen veldartillerie. Maar op die dag gingen de verzetsgroepen

Nadere informatie

Multiple choice quiz Vraag 1 Vraag 2

Multiple choice quiz Vraag 1 Vraag 2 Multiple choice quiz Op www.kidsrights.nl vindt u quizvragen met multiple choice antwoorden, die uitnodigen tot doorpraten en discussiëren. De vragen worden kort ingeleid. Onderwerpen zijn onder meer de

Nadere informatie

En daarom werk ik, 14 jaar later

En daarom werk ik, 14 jaar later En daarom werk ik, 14 jaar later Regie: Maarten Schmidt & Thomas Doebele Jaar: 2013 Duur: 55 minuten (film), 7 24 minuten (portret Asia) Website: www.filmcompagnie.nl Opdrachtenblad De klas van 1998 Urenpakket

Nadere informatie

Moeder werkt. Als de baby er eenmaal is, leg ik m dicht tegen z n moeder aan. Rhoda. werkblad 03

Moeder werkt. Als de baby er eenmaal is, leg ik m dicht tegen z n moeder aan. Rhoda. werkblad 03 Moeder werkt Als de baby er eenmaal is, leg ik m dicht tegen z n moeder aan. Rhoda werkblad 03 moeder werkt In Kenia worden gemiddeld 4,9 baby s per vrouw geboren. Nederlandse vrouwen baren gemiddeld 1,7

Nadere informatie

Leerdoelen. Voorafgaand aan de film. Jaar: 2005. Filmkeuring: Alle leeftijden Website: www.livingrights.com

Leerdoelen. Voorafgaand aan de film. Jaar: 2005. Filmkeuring: Alle leeftijden Website: www.livingrights.com Living Rights Toti Opdrachtenblad Regie: Duco Tellegen Jaar: 2005 Duur: 26 minuten Filmkeuring: Alle leeftijden Website: www.livingrights.com Leerdoelen Je kunt Kenia aanwijzen op een kaart. Je kunt beschrijven

Nadere informatie

Fighting the silence Opdrachtblad

Fighting the silence Opdrachtblad Fighting the silence Opdrachtblad Regie: Femke en Ilse van Velzen Jaar: 2007 Duur: 53 minuten http://www.ifproductions.nl/fightingthesilence Voorafgaand aan de film Tussen 1996 en 2002 werd Congo geteisterd

Nadere informatie

Blijf! Xxxxx. Regie: Xx Jaar: 2007. http://www.xxx http://www.xxx. Regie: Lourens Blok Jaar: 2010 Duur: 90 minuten. Xxxx

Blijf! Xxxxx. Regie: Xx Jaar: 2007. http://www.xxx http://www.xxx. Regie: Lourens Blok Jaar: 2010 Duur: 90 minuten. Xxxx XXXXX Bronnenblad Opdrachtblad Blijf! Regie: Lourens Blok Jaar: 2010 90 minuten X Xx 01 Inhoud 1. Gegevens Iran en Nederland 2. De IND 3. Asielzoekers in Nederland 4. Moeilijke woorden 5. Kinderrechten

Nadere informatie

UNICEF en kinderarbeid

UNICEF en kinderarbeid UNICEF en kinderarbeid Informatie voor een spreekbeurt of werkstuk Spreekbeurtinformatie kinderarbeid 1. Trésor uit Ivoorkust 2. Van de plantages terug de klas in 3. Feiten en cijfers over kinderarbeid

Nadere informatie

Amnesty International

Amnesty International Amnesty International Inhoud 1. De geschiedenis van Amnesty International. 2. Wat doen ze? 3. Rechten. 4. Martelingen. 5. Verdwijningen. 6. De doodstraf. 7. Kindsoldaten. 8. Helpt het en wat kun jij doen?

Nadere informatie

Het Nederlandse Rode Kruis helpt direct. Jaarverslag 2015

Het Nederlandse Rode Kruis helpt direct. Jaarverslag 2015 Het Nederlandse Rode Kruis helpt direct Jaarverslag 2015 Kijk voor het volledige jaarverslag op: www.rodekruis.nl/jaarverslag2015 2015: het jaar van de vluchteling Honderdduizenden mensen sloegen dit jaar

Nadere informatie

KINDERRECHTEN KINDERMISHANDELING. informatieblad voor jongeren. Kun je je voorstellen?

KINDERRECHTEN KINDERMISHANDELING. informatieblad voor jongeren. Kun je je voorstellen? informatieblad voor jongeren KINDERRECHTEN KINDERMISHANDELING Voor wie? Dit informatieblad is bedoeld voor jongeren van de tweede en derde klas van het voortgezet onderwijs die meer willen weten over het

Nadere informatie

UNICEF Kinderrechten SPORT EN VRIJE TIJD GELIJKE BEHANDELING VOEDING FAMILIE GEZONDHEIDSZORG ONDERWIJS SCHOON WATER

UNICEF Kinderrechten SPORT EN VRIJE TIJD GELIJKE BEHANDELING VOEDING FAMILIE GEZONDHEIDSZORG ONDERWIJS SCHOON WATER UNICEF Kinderrechten INFORMATIE EEN EIGEN MENING SPORT EN VRIJE TIJD FAMILIE GELIJKE BEHANDELING Patricia Willocq VOEDING GEZONDHEIDSZORG ONDERWIJS SCHOON WATER Informatie voor een spreekbeurt of werkstuk

Nadere informatie

UNICEF algemene informatie

UNICEF algemene informatie UNICEF algemene informatie Informatie voor een spreekbeurt of werkstuk UNICEF helpt kinderen in de hele wereld UNICEF is de kinderrechtenorganisatie van de Verenigde Naties. De opdracht van UNICEF is:

Nadere informatie

Arigato. opdrachtenblad. Regie: Anielle Webster Scenario: Sandra Beerends Jaar: 2012 Duur: 10 minuten

Arigato. opdrachtenblad. Regie: Anielle Webster Scenario: Sandra Beerends Jaar: 2012 Duur: 10 minuten Arigato opdrachtenblad Regie: Anielle Webster Scenario: Sandra Beerends Jaar: 2012 Duur: 10 minuten Lesuurpakket Arigato Thema s: oorlogsverleden; mensenrechten; vergeven; herdenken. Verdiepingsopdrachten:

Nadere informatie

Een tijger in het donker?

Een tijger in het donker? Een tijger in het donker? Devi, je hebt de pannen nog niet gedaan, zei haar moeder. Maar ik wilde net naar Asha toe. Haar moeder keek alleen maar. Devi zuchtte. Ze wist heel goed dat ze niet naar haar

Nadere informatie

Zoekkaart Mensenrechten.

Zoekkaart Mensenrechten. Pagina 1 van 6 Zoekkaart Mensenrechten. 1. Mensenrechten? Wat is dat? In 1945 besloten 51 landen de Verenigde Naties op te richten. In 1948 besloten de Verenigde Naties om een Universele Verklaring van

Nadere informatie

Voorwoord. Daarna ging ik praten met Chitra, een Tamilvrouw uit Sri Lanka. Zij zette zich in voor de Tamilstrijd.

Voorwoord. Daarna ging ik praten met Chitra, een Tamilvrouw uit Sri Lanka. Zij zette zich in voor de Tamilstrijd. Voorwoord In dit boek staan interviews van nieuwkomers over hun leven in Nederland. Ik geef al twintig jaar les aan nieuwkomers. Al deze mensen hebben prachtige verhalen te vertellen. Dus wie moest ik

Nadere informatie

Dounia praat en overwint

Dounia praat en overwint Dounia praat en overwint Deze informatiefolder is een uitgave van Pharos, Expertisecentrum gezondheidsverschillen, in samenwerking met: Stichting Hindustani, Samenwerkingsverband Marokkaanse Nederlanders,

Nadere informatie

KONING DAVID (DEEL 1)

KONING DAVID (DEEL 1) Bijbel voor Kinderen presenteert KONING DAVID (DEEL 1) Geschreven door: Edward Hughes Illustraties door: Lazarus Aangepast door: Ruth Klassen Vertaald door: Importantia Publishing Geproduceerd door: Bible

Nadere informatie

Angststoornissen. Deze folder is voor doven en slechthorenden die meer willen weten over angst

Angststoornissen. Deze folder is voor doven en slechthorenden die meer willen weten over angst ggz voor doven & slechthorenden Angststoornissen Als angst en paniek invloed hebben op het dagelijks leven Deze folder is voor doven en slechthorenden die meer willen weten over angst Herkent u dit? Iedereen

Nadere informatie

Met het Kinderrechtenverdrag

Met het Kinderrechtenverdrag Met het Kinderrechtenverdrag Met het Kinderrechtenverdrag Voor kinderen die meer willen weten over kinderrechten Wat is het Kinderrechtenverdrag? Welke rechten heb ik? Zijn Kinderrechten er voor alle kinderen?

Nadere informatie

Waarom was het noodzakelijk dat Jezus stierf?

Waarom was het noodzakelijk dat Jezus stierf? Les 5 - Redding Vier feiten die je moet kennen om het Evangelie goed te begrijpen In deze bijbelstudies wordt gebruik gemaakt van de NBG-vertaling Dag 1 Waarom was het noodzakelijk dat Jezus stierf? In

Nadere informatie

KINDSOLDATEN. Een informatiepakket voor een werkstuk of spreekbeurt

KINDSOLDATEN. Een informatiepakket voor een werkstuk of spreekbeurt KINDSOLDATEN Een informatiepakket voor een werkstuk of spreekbeurt COLOFON Tekst: Marij Steenbeek en Harry de Ridder Illustraties: CMO en zijn licentiegevers, Flickr, Irrin, Amnesty International, Warchild,

Nadere informatie

Deze informatie is samengesteld door Amnesty International en is bestemd voor groep 7 en 8 van het basisonderwijs en voor het voortgezet onderwijs.

Deze informatie is samengesteld door Amnesty International en is bestemd voor groep 7 en 8 van het basisonderwijs en voor het voortgezet onderwijs. INFOSET kinderrechten Deze informatie is samengesteld door Amnesty International en is bestemd voor groep 7 en 8 van het basisonderwijs en voor het voortgezet onderwijs. Andere uitgaven in deze serie zijn:

Nadere informatie

Rechten van alle kinderen

Rechten van alle kinderen Rechten van alle kinderen Uitgeverij Eenvoudig Communiceren Lezen voor Iedereen www.eenvoudigcommuniceren.nl www.lezenvooriedereen.be LEZEN VOOR IEDEREEN UITGEVERIJ EENVOUDIG COMMUNICEREN Rechten van alle

Nadere informatie

VLUCHTELINGEN- KINDEREN

VLUCHTELINGEN- KINDEREN informatieblad voor jongeren KINDERRECHTEN VLUCHTELINGEN- KINDEREN Voor wie? Dit informatieblad is bedoeld voor jongeren van de tweede en derde klas van het voortgezet onderwijs die meer willen weten over

Nadere informatie

Werkbladen bij uitzending schooltv Docenteninformatie

Werkbladen bij uitzending schooltv Docenteninformatie Docenteninformatie Deze werkbladen horen bij het Schooltv-programma Vrijheid. Aan de hand van de Four Freedoms van president Roosevelt komen verschillende aspecten van vrijheid aan bod. Het programma is

Nadere informatie

Naam: NEDERLAND IN OORLOG Begin WO2 (1932 tot 1940)

Naam: NEDERLAND IN OORLOG Begin WO2 (1932 tot 1940) Naam: NEDERLAND IN OORLOG Begin WO2 (1932 tot 1940) Adolf Hitler In 1933 kwam Adolf Hitler in Duitsland aan de macht. Hij was de leider van de nazi-partij. Hij zei tegen de mensen: `Ik maak van Duitsland

Nadere informatie

Leven in veiligheid. Artikel 1, Vluchtelingenverdrag van Genève, 1951

Leven in veiligheid. Artikel 1, Vluchtelingenverdrag van Genève, 1951 Leven in veiligheid Niemand laat zonder reden zijn familie, vrienden en bezittingen achter. Vluchtelingen kunnen niet anders. De situatie in hun eigen land is te gevaarlijk om er te blijven. Ze vluchten

Nadere informatie

14 God ging steeds voor hen uit, overdag in een wolk, s nachts in licht en vuur.

14 God ging steeds voor hen uit, overdag in een wolk, s nachts in licht en vuur. Psalmen Psalm 78 1 Een lied van Asaf. De lessen van het verleden Luister allemaal naar mijn woorden. Luister goed, want ik wil jullie iets leren. 2 Wijze woorden wil ik spreken, wijze woorden over het

Nadere informatie

EEN PRINS WORDT EEN HERDER

EEN PRINS WORDT EEN HERDER Bijbel voor Kinderen presenteert EEN PRINS WORDT EEN HERDER Geschreven door: Edward Hughes Illustraties door: M. Maillot en Lazarus Aangepast door: E. Frischbutter en Sarah S. Vertaald door: Erna van Barneveld

Nadere informatie

VECHTEN VOOR VREDE? Peace Brigades International en Amnesty International vertellen over mensenrechten in Colombia

VECHTEN VOOR VREDE? Peace Brigades International en Amnesty International vertellen over mensenrechten in Colombia 1 VECHTEN VOOR VREDE? Peace Brigades International en Amnesty International vertellen over mensenrechten in Colombia 2 Barranquilla Colombia FEITJES Medellín Bogotá Cali ecuador peru 1 venezuela guyana

Nadere informatie

Informatie voor werkstukken en spreekbeurten. Waarom is er oorlog? Stel je voor hoe je leven zou zijn als je niet meer zou kunnen spelen...

Informatie voor werkstukken en spreekbeurten. Waarom is er oorlog? Stel je voor hoe je leven zou zijn als je niet meer zou kunnen spelen... Informatie voor werkstukken en spreekbeurten In meer dan dertig landen in de wereld is er oorlog. Wereldwijd zijn er dus miljoenen kinderen die een oorlog meemaken. Waarom is er oorlog? Oorlogen kunnen

Nadere informatie

Yasmina JIJ NAAM: LEEFTIJD: WOONPLAATS: SCHOOL: NATIONALITEIT: HOBBIES:

Yasmina JIJ NAAM: LEEFTIJD: WOONPLAATS: SCHOOL: NATIONALITEIT: HOBBIES: JIJ NAAM: LEEFTIJD: WOONPLAATS: SCHOOL: NATIONALITEIT: Yasmina Nederlandse kinderen behoren tot de gelukkigste van de wereld. Er leven hier zo n 4 miljoen kinderen en met de meeste gaat het prima. Maar

Nadere informatie

Stap in, herhaalde de man. De toon was vriendelijk, maar tegelijk dwingend. Vijf real, dat was wel verleidelijk... Wie wist wat die man nog meer te

Stap in, herhaalde de man. De toon was vriendelijk, maar tegelijk dwingend. Vijf real, dat was wel verleidelijk... Wie wist wat die man nog meer te De automobilist Het stoplicht sprong op rood. Met een emmer water en een doek in zijn hand rende Paco de vierbaansweg op. Bij de eerste de beste auto drukte hij de natte spons tegen het raam. Dertig seconden

Nadere informatie

Hitler op weg naar de macht Wie was Adolf Hitler?

Hitler op weg naar de macht Wie was Adolf Hitler? Hitler op weg naar de macht Wie was Adolf Hitler? Iedereen heeft wel eens van Adolf Hitler gehoord. Hij was de leider van Duitsland. Bij zijn naam denk je meteen aan de Tweede Wereldoorlog. Een verschrikkelijke

Nadere informatie

Achor, 31 jaar. Nakisha, 11 jaar

Achor, 31 jaar. Nakisha, 11 jaar Achor, 31 jaar Achor is gevlucht voor de gevechten tussen regerings- en rebellengroepen. Achor is geboren in Darfoer in Soedan, een regio die geteisterd wordt door gewapende conflicten en geweld. Decennialang

Nadere informatie

A. Jouw rechten! Kinderrechten

A. Jouw rechten! Kinderrechten Dit werkblaadje is van... A. Jouw rechten! Kinderrechten Je hebt ongetwijfeld al gehoord van de Rechten van het Kind. De koningen, presidenten en andere leiders van over de hele wereld hebben gezegd dat

Nadere informatie

2

2 1 2 3 4 5 6 Mt 16,21 7 8 9 10 Ze spraken met elkaar over alles wat er gebeurd was. 15 Terwijl ze zo liepen te praten, kwam er iemand bij hen lopen. Het was Jezus, 16 maar de leerlingen herkenden hem niet.

Nadere informatie

Jezus kreeg de straf voor onze zonden, wij ontvangen vergeving en vrede. Jesaja 53:4-6 en 1 Petrus 2:24

Jezus kreeg de straf voor onze zonden, wij ontvangen vergeving en vrede. Jesaja 53:4-6 en 1 Petrus 2:24 Jezus kreeg de straf voor onze zonden, wij ontvangen vergeving en vrede. Jesaja 53:4-6 en 1 Petrus 2:24 Als je iets verkeerd doet, verdien je straf. Ja toch? Dat is eerlijk. Er is niemand die nooit iets

Nadere informatie

WAAROM DIT BOEKJE? VERBODEN

WAAROM DIT BOEKJE? VERBODEN WAAROM DIT BOEKJE? Dit boekje gaat over seksuele intimidatie op het werk. Je hebt te maken met seksuele intimidatie als een collega je steeds aanraakt. Of steeds grapjes maakt over seks. Terwijl je dat

Nadere informatie

4 Heer, u hebt aan de mensen uw regels gegeven. Zo weet ik wat ik moet doen. 5 Ik wil leven volgens uw wetten, en dat volhouden, elke dag weer.

4 Heer, u hebt aan de mensen uw regels gegeven. Zo weet ik wat ik moet doen. 5 Ik wil leven volgens uw wetten, en dat volhouden, elke dag weer. Psalmen Psalm 119 Heer, ik wil leven volgens uw wetten 1 Gelukkig zijn mensen die altijd het goede doen, die leven volgens de wet van de Heer. 2 Gelukkig zijn mensen die altijd denken aan de woorden van

Nadere informatie

Presentatie Kindermonument Groep 8 2013 2014 St. Catharinaschool Vormgeving de kinderen met hulp van meester Roomer

Presentatie Kindermonument Groep 8 2013 2014 St. Catharinaschool Vormgeving de kinderen met hulp van meester Roomer Presentatie Kindermonument Groep 8 2013 2014 St. Catharinaschool Vormgeving de kinderen met hulp van meester Roomer aisha kindsoldaten Kindsoldaten, ik ruik haat. Dat gebeurt, als je kinderen niet spelen

Nadere informatie

Ik en de maatschappij. Samen maar verschillend

Ik en de maatschappij. Samen maar verschillend Ik en de maatschappij Samen maar verschillend Colofon Uitgeverij: Edu Actief b.v. 0522-235235 info@edu-actief.nl www.edu-actief.nl Auteur: Ruud Schinkel Inhoudelijke redactie: Ina Berlet Eindredactie:

Nadere informatie

Reizende tentoonstelling Kindsoldaten

Reizende tentoonstelling Kindsoldaten Reizende tentoonstelling Kindsoldaten I.s.m. UNICEF België, www.unicef.be Met de steun van: DGIS, Federale Ontwikkelingssamenwerking en de Vlaamse Gemeenschap Technische e fiche 3 modules, elk bestaande

Nadere informatie

LOT KINDEREN IN OORLOGSGEBIEDEN GAAT NEDERLAND AAN HET HART

LOT KINDEREN IN OORLOGSGEBIEDEN GAAT NEDERLAND AAN HET HART Rapport LOT KINDEREN IN OORLOGSGEBIEDEN GAAT NEDERLAND AAN HET HART Wat is er nodig om gewoon kind te kunnen zijn? Onderzoek in opdracht van War Child www.ioresearch.nl COLOFON Uitgave I&O Research Zuiderval

Nadere informatie

goede redenen voor het bezoeken van een zelfhulpgroep

goede redenen voor het bezoeken van een zelfhulpgroep 10 goede redenen voor het bezoeken van een zelfhulpgroep InTact Zelfhulp Zelfhulp is er voor jou. Deze informatie is voor alle mensen met een verslavingsprobleem, ongeacht welke verslaving en voor naasten

Nadere informatie

FISCAAL AFTREKBAAR. Ilya van Marle/AI

FISCAAL AFTREKBAAR. Ilya van Marle/AI MAAK UW GIFT FISCAAL AFTREKBAAR Ilya van Marle/AI voordelig schenken U kunt uw gift aan Amnesty International volledig fiscaal aftrekbaar maken. Als u uw gift door de notaris laat vastleggen in een notariële

Nadere informatie

meiden in iran Kijkvragen bij beeldmateriaal Iran Feiten WERKBLADEN LEERLING Staatshoofd: Ayatollah Sayed Ali Khamenei

meiden in iran Kijkvragen bij beeldmateriaal Iran Feiten WERKBLADEN LEERLING Staatshoofd: Ayatollah Sayed Ali Khamenei Kijkvragen bij beeldmateriaal Iran Waarom zijn de ouders van Mytra uit Iran gevlucht? (uit: Een koffer van herinnering, gemaakt door Marjolein Boonstra) WERKBLADEN LEERLING Nederlanders vragen Mytra vaak

Nadere informatie

OORLOG IN OVERIJSSEL 2015

OORLOG IN OVERIJSSEL 2015 OORLOG IN OVERIJSSEL 2015 Opdrachten bij de film Naam Groep.. BEZETTING duur: ca. 15 minuten In de film zie je beelden van Hitler. Wie was hij? In welk jaar kwam Hitler aan de macht en welke plannen had

Nadere informatie

HET DROOMMUSEUM VAN DRE

HET DROOMMUSEUM VAN DRE HET DROOMMUSEUM VAN DRE Beste leerling, Dit werkblad wil je iets langer bij bepaalde zaken in het museum laten stil staan. Dit wil natuurlijk niet zeggen dat je niet mag rondneuzen naar andere objecten,

Nadere informatie

Hillegom, De Hoeksteen 7 september 2014 Maurits de Ridder. Jesaja 56 : 1-7 Mattheus 15 : 21-28. Gemeente van Christus Jezus, onze Heer,

Hillegom, De Hoeksteen 7 september 2014 Maurits de Ridder. Jesaja 56 : 1-7 Mattheus 15 : 21-28. Gemeente van Christus Jezus, onze Heer, Hillegom, De Hoeksteen 7 september 2014 Maurits de Ridder Jesaja 56 : 1-7 Mattheus 15 : 21-28 Gemeente van Christus Jezus, onze Heer, "Nu even niet", was ooit de reclameslogan van een landelijk bekend

Nadere informatie

KUNST IN DE aanklacht tegen de oorlog

KUNST IN DE aanklacht tegen de oorlog KUNST IN DE OORLOG Een aanklacht tegen de oorlog BEELD: TREUREND OUDERPAAR v Käthe Kollwitz v Eigen zoon: Peter v Begraafplaats: Vladslo (Duits kerkhof) v Oorlogsverdriet treft iedereen (vriend en vijand)

Nadere informatie

Meld. seksueel misbruik. aan de commissie-samson

Meld. seksueel misbruik. aan de commissie-samson Meld seksueel misbruik aan de commissie-samson Help ons Mijn naam is Rieke Samson en ik wil je vragen om ons te helpen bij het onderzoek naar seksueel misbruik van kinderen en jongeren. Zelf ben ik voorzitter

Nadere informatie

Lastige woorden 3 Blad 1

Lastige woorden 3 Blad 1 Lastige woorden 3 Blad 1 Les 1 Nederland doet niet mee neutraal Als je geen partij kiest. loopgraaf Een gat of geul in de grond waarin je beschermd bent tegen kogels. explosie Een ontploffing. vlammenwerper

Nadere informatie

Blood in the Mobile. Opdrachtenblad. Regie: Frank Piasecki Poulsen Jaar: 2010 Duur:

Blood in the Mobile. Opdrachtenblad. Regie: Frank Piasecki Poulsen Jaar: 2010 Duur: Blood in the Mobile Frank Piasecki Poulsen 2010 52 minuten www.moviesthatmatter.nl Digibordles: www.spons.nl/moviesthatmatter 1 Kijkopdracht Waar gaat de film over? Documentairemaker Frank Poulsen komt

Nadere informatie

Naar school Ik houd van m n zus Faith, want ze maakt m n schooluniform schoon. Ze poetst m n schoenen en kamt m n haren. Jeremiah, 8 jaar werkblad 05

Naar school Ik houd van m n zus Faith, want ze maakt m n schooluniform schoon. Ze poetst m n schoenen en kamt m n haren. Jeremiah, 8 jaar werkblad 05 Naar school Ik houd van m n zus Faith, want ze maakt m n schooluniform schoon. Ze poetst m n schoenen en kamt m n haren. Jeremiah, 8 jaar werkblad 05 naar school Kinderen in de sloppen Kijk eens goed naar

Nadere informatie

Napoleon. bekendste persoon uit de geschiedenis

Napoleon. bekendste persoon uit de geschiedenis Napoleon bekendste persoon uit de geschiedenis Napoleon behoort tot de meest bekende personen uit de geschiedenis. Hij wist zich van eenvoudige komaf op te werken tot keizer van Frankrijk en heerser over

Nadere informatie

INTERNATIONAAL VERDRAG INZAKE DE RECHTEN VAN HET KIND. Artikel 1 Definitie van het kind Ieder mens jonger dan achttien jaar is een kind.

INTERNATIONAAL VERDRAG INZAKE DE RECHTEN VAN HET KIND. Artikel 1 Definitie van het kind Ieder mens jonger dan achttien jaar is een kind. INTERNATIONAAL VERDRAG INZAKE DE RECHTEN VAN HET KIND Artikel 1 Definitie van het kind Ieder mens jonger dan achttien jaar is een kind. Artikel 2 Non-discriminatie Alle rechten gelden voor alle kinderen,

Nadere informatie

Strategieles Sleutelschema s niveau A

Strategieles Sleutelschema s niveau A Strategieles Sleutelschema s niveau A Wat doe je in deze les? Bij Nieuwsbegrip lees je steeds een tekst. Bij de tekst maak je altijd een schema. Dan kun je snel zien waar de tekst over gaat. Zo'n schema

Nadere informatie

En daarom werk ik,14 jaar later

En daarom werk ik,14 jaar later En daarom werk ik,14 jaar later opdrachtenblad Regie: Maarten Schmidt & Thomas Doebele Jaar: 2013 Duur: 55 minuten (film), 10 37 minuten (portret Raihan) Website: www.filmcompagnie.nl De jonge Raihan Opdrachten

Nadere informatie

Werk van iedereen. Democratisering en vredesopbouw

Werk van iedereen. Democratisering en vredesopbouw Werk van iedereen Democratisering en vredesopbouw Foto: Rebke Klokke Werk van Gladys Haar man werd vermoord. Haar broer ontvoerd. En zelf raakte Gladys getraumatiseerd door wat ze meemaakte tijdens de

Nadere informatie

The Good Lie. Doel/Samenvatting activiteit. onrecht, vluchteling, levenskeuzes, integratie, film. 4 spelers of groepen (per set spelkaarten)

The Good Lie. Doel/Samenvatting activiteit. onrecht, vluchteling, levenskeuzes, integratie, film. 4 spelers of groepen (per set spelkaarten) The Good Lie Soort activiteit Thema( s) Aantal deelnemers Leeftijd Locatie Duur Intensiteit Materiaal filmverwerking, bordspel onrecht, vluchteling, levenskeuzes, integratie, film 4 spelers of groepen

Nadere informatie

Dames en heren, jongens en meisjes,

Dames en heren, jongens en meisjes, SPEECH TER GELEGENHEID VAN DE DODENHERDENKING 4 mei 2008 EN DE HERDENKING VAN DE BEVRIJDING OP 5 MEI 2008 Dames en heren, jongens en meisjes, 4 mei, 8 uur, een moment om stil te zijn. twee minuten stilte.

Nadere informatie