In Vitro Fertilisatie (IVF)

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "In Vitro Fertilisatie (IVF)"

Transcriptie

1 In Vitro Fertilisatie (IVF)

2

3 Inhoud Algemene informatie Inleiding 1 Indicaties 1 Voorwaarden 1 Kans op succes 2 Psychische belasting 2 Tijdsinvestering 2 Duur behandeling 3 Aantal behandelingen 3 Afbreken behandeling 4 Kosten en verzekering 4 Wetenschappelijk onderzoek 4 Registratie van medische gegevens 6 Digitale IVF Poli Radboudumc 7 Voor de behandeling 7 Vooronderzoek 7 Adviezen voor de man 8 Adviezen voor de vrouw 9 Screening Stress en IVF 9 Behandeling 10 Schematisch overzicht 10 Medicijnen en injecties 12 Follikelpunctie 18 Plaatsing embryo( s) in de baarmoeder 20 Cryocontract 22 Periode na plaatsing van de embryo s 23

4 ICSI 25 Indicaties 25 Behandeling 25 Afwegingen bij keuze voor ICSI 25 Meer informatie 26 Film 26 Wachtlijst 26 Fiom 26 Patiëntenvereniging 26 Literatuur 26 Internet 28 IVF-team 28 Namen 28 Telefonisch spreekuur 28 Overige nummers 28 Fertiliteitslaboratorium 29 Plattegrond IVF afdeling 30 Kopie contract cryopreservatie 32 en 33 Overzicht afspraken IVF- ICSI- PESA- TESE behandeling 34 Adres en internet achterzijde omslag achterzijde omslag

5 Algemene informatie Inleiding In overleg met uw behandelend arts heeft u besloten tot een IVF behandeling op de polikliniek Verloskunde en Gynaecologie van het Radboudumc. Bij u wordt een poging gedaan om een zwangerschap te realiseren door middel van in vitro fertilisatie (IVF). Deze methode heet ook wel reageerbuisbevruchting. Eicel en zaadcel worden buiten het lichaam (in vitro) bij elkaar gebracht om te proberen een bevruchting (fertilisatie) tot stand te brengen. Als dat lukt wordt de bevruch te eicel (embryo) in de baarmoeder geplaatst (embryo transfer). In 1978 werd Louise Brown geboren. Zij is het eerste kind waarvan de bevruchting door IVF tot stand kwam. In deze brochure vindt u informatie over de IVF behandeling. U kunt de brochu re thuis nog eens rustig doornemen. Heeft u vragen of problemen, nu, tijdens het onderzoek of tijdens de behandeling, dan kunt u deze altijd voorleggen aan uw behande lend arts of aan het IVF team. Indicaties Oorspronkelijk is IVF ontwikkeld als behandeling voor paren bij wie de onvruchtbaarheid werd veroorzaakt door aan twee kanten onherstelbaar afgesloten eileiders. Later bleek dat IVF ook bij andere vruchtbaarheidsproblemen een succesvolle behandeling kan zijn, zoals bij bepaalde vormen van mannelijke onvrucht baarheid, endometriose en onverklaarde onvruchtbaarheid. Voorwaarden Naarmate de leeftijd van een vrouw toeneemt, nemen de kansen op een zwangerschap af. Daarom is in het Radboudumc behandeling alleen mogelijk als de vrouw jonger is dan 42 jaar. Hiernaast is het belangrijk dat de uitslag van het hormoononderzoek (AMH/FSH) bij de vrouw goed is. Dit geeft aan of de eierstokken voldoende op de medicijnen zullen reageren. Tevens kan bij extreem over- of ondergewicht besloten worden af te zien van behandeling. 1

6 Kans op succes Een succesvolle behandeling heeft als resultaat één of meer gezonde kinderen. Per gestarte behandeling is de kans op succes onge veer 25%. Bij plaatsing van ingevroren en ontdooide embryo s is dit ongeveer 25%. Het uiteindelijke succespercentage na een complete IVF behandeling (bestaande uit één of meerdere pogingen) is 40 à 50%. Psychische belasting Aan de feitelijke IVF behandeling gaat voor veel mensen een lange periode van ongewenste kinderloosheid vooraf. Vaak is dat een tijd van intensieve onderzoeken, behandelingen, operaties, spanningen en uiteindelijk een maandelijks optredende teleurstelling. Een IVF behandeling vraagt veel van u, zowel lichamelijk als geestelijk. Omdat u op veel momenten van de dag moet denken aan medicijnen, telefoontjes en controles in het ziekenhuis, wordt u continu herinnerd aan het al dan niet zwanger worden. Het nu of nooit kan heel sterk op de voorgrond komen. Voor velen is IVF de laatste kans om een eigen kind te krijgen. De periode na plaatsing van het embryo, als alles achter de rug lijkt te zijn, wordt vaak juist het zwaarst ge vonden. Een zwan gerschap is dan ge voelsmatig zelden zo dicht bij geweest. De teleurstel ling als een behandeling niet slaagt, is dan ook groot. Zeker als er al een aantal behan delingen mislukt zijn, is het steeds moeilijker deze te leurstel ling te verwerken. Mocht u het moeilijk hebben met de spanning rond de behandeling, dan kunt u altijd terecht bij de leden van het IVF team. U kunt een afspraak maken voor een persoonlijk gesprek met een arts of een verpleegkundige. Dit kan zowel vóór, tijdens als na de IVF behandeling. U kunt ook contact zoeken met de maatschappelijk werkster van het Radboudumc die veel ervaring heeft met het begeleiden van IVF paren: telefoonnummer Tijdsinvestering Ook wat de tijdsinvestering betreft kan de behandeling een belasting voor u zijn. Bedenk van tevoren hoe u op uw werk uw afwezigheid kunt regelen. De echoscopiecontro les in het ziekenhuis zijn s ochtends tussen uur, de punctie is wat later op de ochtend tussen uur en de plaatsing van de embryo( s) is laat in de ochtend of s middags vanaf uur. Alle behandelingen zijn poliklinisch. U kunt na afloop terug naar huis of naar het werk (dit laatste niet na een follikelpunctie). 2

7 Duur behandeling Een IVF behandeling duurt gemiddeld twee maanden, inclusief voor en nabehandeling. Tussen twee IVF behandelingen dient u een maand rust te nemen. De totale behandelcyclus is dus drie maanden. Ook voor plaatsing van ingevroren embryo s na een IVF behandeling wordt een maand rust geadviseerd. Uiteraard kunt u altijd een langere periode wachten tot de volgende behandeling. Na een volledige IVF behandeling kan de menstruele cyclus gedurende één of twee maanden ontregeld zijn. Aantal behandelingen Per IVF behandelcyclus is de kans op een zwangerschap even groot. Door meerdere behandelingen te ondergaan, wordt de kans groter. Het ligt daarom voor de hand bij elk paar een zo groot mogelijk aantal IVF behandelingen toe te passen. In de praktijk zijn er echter een aantal beperkende factoren: Soms is het niet zinvol door te gaan omdat uit eerdere behandeling(en) is gebleken dat de kans op succes zeer gering is. Indien bij de maximale dosering Menopur of Gonal F weinig reactie van de eierstokken optreedt (drie of minder follikels), zal geen volgende IVF behandeling plaatsvinden. Uit onderzoek is gebleken dat de vele stimulaties van de eierstokken in de eerste 10 jaar weinig risico met zich meebrengen. Op langere termijn is dit onbekend. Normaal gesproken worden, per zwangerschap, maximaal drie IVF behandelingen uitgevoerd. Of een eventuele vierde behandeling plaatsvindt hangt af van veel factoren. Dit besluit wordt tijdens een afspraak op de polikliniek met u besproken. (Een cyclus waarin embryo's die tijdens een eerdere IVF behandeling waren ingevroren, worden ontdooid en geplaatst, hoort bij die eerdere IVF behandeling en geldt niet als een volledige behandeling). Sommige paren verkiezen zelf na één of meerdere behandelingen niet door te gaan. Als u besluit definitief te stoppen met de IVF behandeling, wilt u dit dan schriftelijk aan het IVF team meedelen? 3

8 Afbreken behandeling Na elke stap is het mogelijk dat de behandeling gestaakt moet worden. Hiervoor kunnen verschillende redenen zijn: Ondanks goede stimulatie van de eierstokken worden geen of te weinig eiblaasjes geproduceerd. Dit gebeurt altijd in overleg met u. Bij stimulatie groeien te veel eiblaasjes en er bestaat risico op overstimulatie. Het lukt niet om uit de eiblaasjes eicellen te verkrijgen. Kosten en verzekering Op de afdeling Voortplantingsgeneeskunde behandelen wij paren in het kader van hun kinderwens. Er wordt tijdens ieder consult aanwezigheid van beide partners gewenst, ook om te waarborgen dat beide partners achter de kinderwensbehandeling staan. Beide partners krijgen een rekening van de consulten en/of behandelingen. Ook als er geen behandeling of onderzoek is verricht, zal er een rekening van het consult worden gedeclareerd, de rekening van patiënte en partner worden door onze financiële administratie doorgestuurd naar de ziektekostenverzekering. Ten aanzien van het vergoeden van de kosten van een IVF behandeling door de verzekeraar bestaat geen uniforme situatie. Het paar zal bij de eigen verzekeraar moeten nagaan welk bedrag vergoed wordt. Voor degenen die de behandeling zelf moeten betalen: het tarief voor een IVF behandeling ligt ongeveer tussen de 2.000,00 en 2.500,00. De kosten voor de medicijnen liggen tussen de 1.000,00 en de 2.000,00, afhankelijk van de gebruikte dosering. Deze bedragen zijn een indicatie, hieraan kunnen geen rechten ontleend worden. Wetenschappelijk onderzoek en kwaliteitscontroles met resterend lichaamsmateriaal Resterende zaadcellen De polikliniek en het laboratorium zijn onderdeel van een academisch ziekenhuis. Dit betekent dat er naast patiëntenzorg ook wetenschappelijk onderzoek wordt verricht. Dit onderzoek kan bijvoorbeeld leiden tot een beter inzicht in, of een verbetering van, onze methoden. Een belangrijke bron voor het uitvoeren van dergelijk onderzoek zijn zaadcellen die overblijven na diagnostiek of behandeling. Daarnaast worden dit soort zaadcellen ook gebruikt voor kwaliteitscontroles en onderwijs. Deze 4

9 controles doen we binnen ons laboratorium, maar ook er buiten. Zo helpen wij bijvoorbeeld mee met het verzamelen van zaadcellen voor een organisatie die de kwaliteit van laboratoria controleert. Het is voor u belangrijk te weten dat er wettelijke regelingen zijn voor het gebruik van resterende zaadcellen. Ook is het goed te weten dat deze resterende zaadcellen nooit gebruikt worden om bevruchtingen mee uit te voeren. De zaadcellen die naar andere laboratoria gaan worden zelfs eerst dusdanig bewerkt dat ze niet meer in staat zijn tot bevruchting. Ook is de donor van de gebruikte zaadcellen anoniem gemaakt, zodat de zaadcellen niet langer tot een persoon herleidbaar zijn. Wanneer wij van plan zijn om resterende zaadcellen te gaan gebruiken voor wetenschappelijk onderzoek, dan zullen wij u daarover informeren. In sommige gevallen kan het onderzoek niet direct plaatsvinden en worden de zaadcellen eerst voor kortere of langere tijd opgeslagen. Ook hierover wordt u geïnformeerd. Daarna vragen wij u of u bereid bent om uw resterende zaadcellen voor onderzoek ter beschikking te stellen. Zo ja, dan vragen wij u daarvoor een handtekening te zetten. Zolang de zaadcellen niet gebruikt zijn kunt u deze toestemming altijd herroepen, zonder opgave van reden. Indien de overeengekomen bewaartermijn is verstreken of wanneer bekend is dat de donor is overleden, zal het materiaal niet worden gebruikt en worden vernietigd. Voor kwaliteitscontroles en onderwijs gelden andere regels. Wettelijk gezien hoeven wij u hiervoor niet om toestemming te vragen. Mocht u echter bezwaar hebben tegen een dergelijk gebruik dan kunt u dat aangeven bij uw behandelend arts. Deze maakt een aantekening in uw status en geeft uw bezwaar door aan het laboratorium. Overig lichaamsmateriaal In het kader van uw behandeling zal het voorkomen dat lichaamsmateriaal, zoals bloed en urine, wordt afgenomen voor testen om de aard van uw aandoening vast te stellen. Soms wordt een deel van dat materiaal bewaard. Het kan zijn dat dit later wordt gebruikt voor wetenschappelijk onderzoek, kwaliteitscontroles of het inwerken van nieuwe medewerkers. Deze materialen zijn niet herleidbaar tot een individu; de onderzoeker weet niet van wie deze materialen afkomstig zijn. Als u bezwaar heeft tegen anoniem gebruik van lichaamsmateriaal voor wetenschap- 5

10 pelijk onderzoek, kunt u dat melden aan de behandelend arts. Deze maakt een aantekening in het medisch dossier waardoor nader gebruik is uitgesloten. Voor onderzoek van de tot de persoon herleidbaar lichaamsmateriaal is altijd uw uitdrukkelijke toestemming nodig. De behandelend arts zal een dergelijke vraag met u bespreken en daarover uitleg geven. Als de uitkomsten van onderzoek met herleidbaar materiaal daartoe aanleiding geven, zal de behandelend arts u daarover informeren. De beslissing om herleidbaar materiaal ter beschikking te stellen is uiteraard aan u. Registratie van medische gegevens Onder verantwoordelijkheid van de Stichting Landelijke Infertiliteit Registratie (LIR) worden medische persoonsgegevens verzameld van vrouw, man en eventueel kind. Zo krijgen we meer inzicht in de behandelingen en de resultaten, met als uiteindelijk doel het verbeteren van de kwaliteit van ons werk. Wij vinden dat een goede zaak en werken hieraan dan ook mee. Graag willen wij uw toestemming hiervoor vragen. Als u besluit, om welke reden dan ook, geen toestemming te geven, heeft dit vanzelfsprekend geen invloed op uw behandeling. Bij uw overweging is het belangrijk te beseffen dat een zo volledige mogelijke registratie waardevol is voor het uiteindelijke doel, het verbeteren van de kwaliteit van ons werk. De Stichting LIR is en blijft ervoor verantwoordelijk dat de gegevens alleen voor de genoemde doelen worden gebruikt en optimaal worden beveiligd. Op basis van de Wet Bescherming Persoonsgegevens kunt u Stichting LIR altijd verzoeken om inzage te krijgen in uw persoonsgegevens of het verwijderen daarvan. Meer informatie kunt u krijgen van uw behandelend arts of rechtstreeks van de Stichting LIR. De Stichting LIR is opgericht door de Nederlandse Vereniging voor Obstetrie en Gynaecologie (NVOG) en wordt gesubsidieerd door het College voor Zorgverzekeringen (CVZ) en wordt geadviseerd door de patiëntenvereniging Freya. Adres: Stichting LIR Rembrandtlaan BK Bilthoven Telefoon:

11 Voor de behandeling Vooronderzoek Voor de eerste behandeling zijn poliklinisch al een aantal onderzoe ken verricht: Zaadonderzoek bij de man. Voor dit onderzoek moet, op afspraak, zaad worden ingeleverd bij het Fertiliteitslaboratorium. (Afspraak maken op werkdagen tussen uur, secretariaat keuze 1, keuze 2. Inleveren zaadmonster op werkdagen tussen uur). Bloedonderzoek naar leverontsteking (hepatitis B en C) en aids (HIV) bij man en vrouw. Deze testen worden gedaan in verband met mogelijke conse quen ties voor u en uw kind. Bovendien bepaalt de uitslag van de hepatitis B- en C-test of eventueel invriezen van embryo's kan plaatsvinden. Bij besmetting met HIV zal er geen behandeling worden uitgevoerd. Op indicatie hormoononderzoek bij de vrouw. Bloedprikken kan alleen op werkdagen op de polikliniek Voortplantingsgeneeskunde tussen uur. Soms worden één of meerdere van de hierboven genoemde onderzoeken voor een behandeling herhaald. Dit is het geval als het vorige onderzoek langer dan een jaar geleden is verricht of als er andere redenen zijn, bijvoorbeeld koorts. Koorts kan namelijk de kwaliteit van het zaad beïnvloeden. Als een onderzoek moet worden herhaald krijgt u dit te horen bij de aanmelding voor de behandeling. Adviezen voor de man Voor een succesvol verloop van de IVF behandeling is het mede van groot belang dat de kwaliteit van het sperma (zaad) optimaal is. Hiertoe zijn de volgende zaken van belang: Zorg ervoor dat de koelende functie van het scrotum niet wordt belemmerd. U kunt het best ruimzittende onderbroeken en broeken dragen. Als u in de drie maanden voorafgaand aan de IVF behandeling koorts heeft gehad, meldt u dit dan bij het IVF team. De kwaliteit van het zaad kan hierdoor tijdelijk ernstig verminderd zijn. Uit onderzoek blijkt dat roken en alcoholgebruik de kwaliteit van het zaad vermindert. Wij adviseren u dan ook dringend te stoppen met roken en te minderen met alcoholgebruik. 7

12 Dringend raden wij u aan niet meer dan twee glazen alcohol per dag te drinken en overmatig gebruik, bijvoorbeeld in het weekend, te vermijden. Blowen en drugs zijn giftig voor de zaadcellen. Het is wenselijk een periode van onthouding in acht te nemen van twee à drie dagen voorafgaand aan het zaadonderzoek en voor de punctie. Het tijdstip van de laatste zaadlozing moet echter niet te lang geleden zijn omdat ook dit de kwaliteit van het zaad niet ten goede komt. Het zaad wordt verkregen door masturbatie. Een condoom mag niet worden gebruikt omdat dit zaaddoden de materialen bevat. Voor de zaadlozing de penis niet met zeep wassen, ook dit is slecht voor de zaadcellen. In het eerste deel van de zaadlozing zitten de meeste zaadcellen, let er dus op dat dit deel niet verloren gaat. Soms is het nodig het zaad op te vangen in een vloeistof, dit hoort u van uw arts. Zorg er altijd voor dat het potje en eventuele onderzoeksformulieren voorzien zijn van een sticker met uw naam. Het zaad moet binnen een uur na productie worden ingeleverd op het laboratorium. Extreme warmte en koude tijdens het transport moet u vermijden. Adviezen voor de vrouw Uit onderzoek blijkt dat roken en alcoholgebruik de kans op zwangerschap verlaagt. Wij adviseren u dan ook dringend te stoppen met roken en matig te zijn met alcohol. Vanzelfsprekend wordt ook het gebruik van drugs en blowen afgeraden. Door de Gezondheidsraad wordt aan alle vrouwen die zwanger willen worden, geadviseerd foliumzuur (B11) te gebruiken (tabletten van 0,4 of 0,5 mg.). Foliumzuur helpt defecten aan de neurale buis bij het kind (zoals open ruggetje) te voorkomen en tevens kan het bepaalde hartafwijkingen voorkomen.. U start met het gebruik van foliumzuur op het moment dat u zich aan meldt. Als de IVF behandeling slaagt gaat u door met het gebruik tot een zwangerschapsduur van weken. Het recept krijgt u toegestuurd als u zich aanmeldt voor behandeling. Een te hoog of te laag gewicht (BMI < 18 of BMI > 30) geeft minder kans op zwangerschap. Bovendien geeft het meer kans op problemen 8

13 tijdens de zwangerschap en problemen voor de baby. Meer informatie hierover vindt u in de folder Overgewicht en kinderwens. Screening Stress en IVF Een IVF behandeling is belastend, niet alleen lichamelijk, maar ook psychisch. Wij willen paren ook in emotioneel opzicht zo goed mogelijk ondersteunen. Daarvoor hebben wij een korte vragenlijst ontwikkeld die wij Screening Stress en IVF noemen. Deze vragenlijst krijgt u per post thuis gestuurd met het verzoek deze in te vullen. Uw antwoorden op de vragen geven informatie over wat de IVF behandeling in emotioneel opzicht voor u kan betekenen. Op basis daarvan adviseren wij u of begeleiding van ons psychosociaal team gewenst is. U kunt de vragenlijst terugsturen in de bijgevoegde antwoordenvelop. Vervolgens krijgt u de uitslag van de screening schriftelijk thuis gestuurd. Wanneer uit uw antwoorden blijkt dat u baat zou kunnen hebben bij begeleiding van het psychosociaal team, zal een van de medewerkers contact met u opnemen. U bent geheel vrij om al dan niet op het aanbod van extra zorg in te gaan. Behandeling Een IVF behandeling bestaat uit een aantal stappen. Deze stappen staan hieronder beschreven. Schematisch overzicht Afspraak op het gezamenlijk spreekuur (GA) Indien u aan de beurt bent voor de behandeling, krijgt u een afspraak voor het gezamenlijke pre-ivf spreekuur per post thuis gestuurd. Dit is een afspraak met twee IVF verpleegkundigen voor een spuitinstructie en een rondleiding, met in totaal zes paren. In sommige gevallen zal dit een individuele afspraak zijn, bijvoorbeeld in geval van taalproblemen of op persoonlijk verzoek. Tijdens deze afspraak krijgt u te horen of en hoe u zich mag aanmelden bij de volgende menstruatie. U krijgt een herhaalrecept van de pil mee. Aanmelden op één van de eerste dagen van de menstruatie Als u te horen heeft gekregen dat u zich mag aanmelden voor een behandeling start u op de eerste dag van de menstruatie met de pil en u neemt op de eerste dag van uw menstruatie contact op met 9

14 het telefonisch spreekuur van het secretariaat. Het aanmelden voor IVF/ICSI/Cryo kan op werkdagen tussen uur op telefoonnummer keuze 1, daarna keuze 4. Mocht u in het weekend gaan menstrueren dan start u op de eerste dag van de menstruatie met de pil en kunt u op de eerstvolgende werkdag bellen. Bij het aanmelden stelt de secretaresse u nog enkele vragen die van belang zijn voor de behandeling (eerste dag menstruatie, verloop van de cyclus, overig medicijngebruik, of de man koorts had etc.). Indien aanvullend onderzoek nodig is, krijgt u hiervoor een aanvraagformulier thuisgestuurd (bloedonderzoek, zaadonderzoek). U krijgt de benodigde recepten, onderzoeksformulieren, een afsprakenoverzicht en een informatie overzicht met telefoonnummers toegestuurd. Het is mogelijk dat door drukte de behandeling een maand uitgesteld moet worden. Start van Decapeptyl Tussen de 14 de en 21 e dag van de cyclus start u met het gebruik van Decapeptyl spuitjes, 0.1 mg per dag op een vast tijdstip tussen en uur. De pil en Decapeptyl spuitjes overlappen 4 dagen. Ongeveer de 14e dag van het Decapeptylgebruik In sommige gevallen komt u voor een uitgangsecho. Als de echoscopie goed is en als de menstruatie is begonnen of heeft plaatsgevonden tijdens het Decapeptylgebruik, start u met het gebruik van Menopur of Gonal F. U start op de afgesproken datum zoals vermeld op het afsprakenoverzicht (zie voorbeeld afsprakenoverzicht achterin de folder) met de afgesproken dosering, (zoals vermeld op het afsprakenoverzicht), dagelijks op een vast tijdstip tussen uur. U blijft doorgaan met de Decapeptylspuitjes 0,1 mg per dag op een vast tijdstip tussen uur. De 9e of de 10e dag van Menopur / Gonal F gebruik Op deze dag krijgt u een echo om te kijken naar de rijping van de eiblaasjes. Daarna, volgens afspraak, zult u nog enkele malen een echo krijgen en soms zal er ook bloed geprikt worden voor de hormoonbepaling. 10

15 Twee dagen voor punctie krijgt u tussen uur een telefoontje van de echoscopist. Wilt u eraan denken door te geven op welk nummer u die dag te bereiken bent? - Geen Menopur / Gonal F meer deze dag. - Geen Decapeptyl meer deze dag. - Op de afgesproken tijd s avonds E (eenheden) Pregnyl spuiten (36 uur voor de punctie). - U hoort tevens het tijdstip van de punctie. Dag van de punctie - Normaal ontbijten (minimaal licht ontbijt); - Ongeveer dertig minuten voor de punctie zaad inleveren op het IVF laboratorium (op de poli kliniek Verloskunde/Gynaecologie; Voortplantingsgeneeskunde - Utrogestan vaginale tabletten: start dag van de punctie twee x twee tabletten volgens schema, daarna tot aan de dag van de zwangerschapstest drie keer daags twee tabletten. Twee dagen na de punctie s Middags tussen uur krijgt u een telefoontje over de bevruchting en of de plaatsing van de embryo( s) doorgaat en hoe laat deze plaatsvindt. Drie dagen na de punctie Plaatsing van de embryo( s) in de baarmoeder. De 15 e dag na de plaatsing Op deze dag kunt u een zwangerschapstest doen zoals afgesproken. Medicijnen en injecties In een normale cyclus komt meestal één eicel tot volledige rijping. Bij IVF is het nodig meerdere eicellen te laten rijpen zodat de kans op zwanger schap groter wordt. Hiertoe gebruikt de vrouw medicijnen. Deze medicijnen worden toegediend volgens onderstaand schema. Omdat niet precies te voorspellen is hoe uw eierstok ken op de medicij nen reageren staat tevoren niet vast hoe lang u ze moet gebruiken. Daarnaast is het mogelijk dat om andere redenen van het schema wordt afgeweken. De medicijnen Decapeptyl, Menopur, Gonal F en Pregnyl worden via injecties onder de huid (subcutaan) toege diend. Bedenk vóór de behandeling wie de benodigde injecties gaat toedie nen. U of uw partner kunt zelf leren spuiten; één van de verpleegkundigen kan hierbij helpen. Het zelf leren spuiten heeft 11

16 als voordeel dat u niet afhanke lijk bent van anderen. Decapeptyl In de maand voorafgaand aan de eigenlijke IVF behandeling start u met Decapeptyl. Dit medicijn onderdrukt de eigen hormoonactiviteit waardoor de kans op een verstoring bij de rijping van eiblaasjes (follikels) zo klein mogelijk is. Hoewel IVF niet wordt genoemd als indicatie in de bijsluiter van Decapeptyl, wordt het veel gebruikt tijdens IVF behandelingen. Vanaf ongeveer de 21 e dag van de cyclus gebruikt u eenmaal daags een injectie van 0,1 mg Decapeptyl op een vast tijdstip tussen uur. De exacte datum van het star ten met Deca pep tyl staat op het af spraken over zicht dat u na aanmelden toegestuurd krijgt. Tijdens het gebruik van Decapeptyl tr e edt een menstru a- tie op. Op ongeveer de 14 e dag van Decapeptylgebruik wordt in sommige gevallen een echoscopie gemaakt. Decapeptyl wordt geleverd in een verpakking van zeven voorgevulde injectiespuiten. Een spuit bevat precies de juiste dagdosering. (Decapeptyl dient in de koelkast bewaard te worden). Voorbereiding Haal de Decapeptyl ongeveer een half uur voor het spuiten uit de koelkast. Was uw handen. Verwijder de witte beschermfolie en neem de spuit uit de plastic verpakking. Verwijder de luchtbel in de spuit niet. Door deze luchtbel wordt de volledige hoeveelheid Decapeptyl toegediend. Injectie Desinfecteer (ontsmet) de huid. Haal het grijze dopje van de naald. Neem een huidplooi van de onderbuik tussen duim en wijsvin ger. Steek de naald geheel loodrecht in de huidplooi (onder een hoek van ± 90 ). Spuit de inhoud vervolgens langzaam in. Trek spuit en naald met een snelle beweging terug uit de huid. Breng eventueel een pleister op de prikplaats aan. Aandachtspunten De Decapeptylinjectie wordt eenmaal per dag toegediend op een vast tijdstip tussen uur. 12

17 Neem elke dag een andere injectieplaats in de onderbuik. Geef alle gebruikte spuiten aan het einde van de behandeling af bij de apotheek of bij de gemeente (bij het chemisch/risicovol afval). U krijgt bij de aanmelding een recept voor de medicijnen die u bij de apotheek kunt afhalen. Menopur Dit medicijn zorgt ervoor dat er meerdere eicellen tot rijping komen. Afhankelijk van de uitslag van een eventuele uitgangsecho en of u een menstruatie heeft gehad, kunt u op de datum van het afsprakenoverzicht starten met Menopur injecties. Voor instructie voor het toedienen van Menopur kunnen wij u verwijzen naar de website: en kiezen voor het product Menopur. Vervolgens gebuikt u de RVG code: RVG U kunt dan de prikinstructie bekijken voor het gebruik van Menopur en de prikinstructievideo. Aandachtspunten De Menopur injectie wordt eenmaal per dag toegediend op een vast tijdstip tussen uur. Geef alle gebruikte naalden en ampullen aan het einde van de behandeling af bij de apotheek of bij de gemeente (bij het chemisch/ risicovol afval). Overig materiaal kan bij het gewone huisafval. U krijgt bij de aanmelding een recept voor de medicijnen en de spuitbenodigdheden die u bij de apotheek kunt afhalen. Gonal F Dit medicijn zorgt ervoor dat meerdere eicellen tot rijping komen. Afhankelijk van de uitslag van een eventuele uitgangsecho en of u een menstruatie heeft of heeft gehad, kunt u op de datum van het afsprakenoverzicht starten met Gonal F injecties. Bij Gonal F worden voorgevulde pennen van 300 E en 900 E gebruikt. Als u met Gonal F injecties start, moet u Decapeptyl 0,1 mg blijven gebrui ken tot aan de Pregnylinjectie. Beide injecties moeten dagelijks op een vast tijdstip tussen uur worden toegediend. Gonal F blijft u anderhalf tot twee weken spuiten. 13

18 Gonal F wordt voorgeschreven in voorgevulde pennen met 300 of 900 IE. Voorbereiding Haal de benodigde Gonal F pen ongeveer een half uur voor het spuiten uit de koelkast. Was uw handen. Desinfecteer het uiteinde van de pen en het rubber voordat de naald bevestigd wordt. Verwijder het beschermlaagje van de naald en draai deze met het beschermkapje stevig vast op de pen. Verwijder de buitenste en binnenste beschermkap van de naald en houd de pen vast met de naald naar boven. Tik zachtjes met een vinger tegen de patroonhouder totdat er een druppel vloeistof uit de naald komt. Indien geen druppel uit de naald komt, draai dan de instelknop van de doseerschaal 1 streepje (1 klik) en druk op witte injectieknop. Zodra er een druppel vloeistof uit de naald komt is de pen klaar voor het injecteren. Draai de doseringsknop tot de zwarte pijl wijst op de gewenste dosis (zoals is voorgeschreven). Wanneer u zich realiseert dat de verkeerde dosis is ingesteld kunt u op dit moment de dosis opnieuw instellen. Het is belangrijk dat u de ingestelde dosis controleert voordat u verder gaat met de volgende stap. Wanneer de dosis is ingesteld, trekt u de injectieknop zo ver mogelijk uit. Als de injectieknop is uitgetrokken kan de dosis niet meer worden aangepast. Controleer m.b.v. de controleschaal (rode cijfers en liggende pijl) op de injectieknop of de juiste dosis is geladen. De geladen dosis ziet u op het laatste zichtbare teken (rode liggende pijl) op de controleschaal. Injectie Desinfecteer (ontsmet) de huid. Haal de plastic beschermhoes van de naald. Neem een huidplooi van het bovenbeen of de onderbuik tussen duim en wijsvinger. Steek de naald recht in de huidplooi (onder een hoek van ± 90º). Duw de witte injectieknop volledig in. Trek pen met naald met een snelle beweging terug uit de huid. Breng zo nodig een pleister op de prikplaats aan. 14

19 Aandachtspunten De Gonal F injectie wordt eenmaal per dag toegediend op een vast tijdstip tussen uur. Geef alle gebruikte naalden en pennen aan het einde van de behandeling af bij de apotheek of bij de gemeente (bij het chemisch/ risicovol afval). Overig materiaal kan bij het gewone huisafval. U krijgt bij de aanmelding een recept voor de medicijnen en de spuitbenodigdheden die u bij de apotheek kunt afhalen. Pregnyl Pregnyl bevordert de eirijping en loslating van eicellen in de eiblaasjes, waardoor het juiste moment voor de punctie bepaald kan worden (± 36 uur na de Pregnylinjectie). Pregnyl wordt geleverd in een ampul hormoonpoeder en een ampul oplosvloeistof. Pregnyl dient in de koelkast bewaard te worden en mag na klaarmaken maximaal 24 uur in de koelkast bewaard worden. Het mag niet langer dan een uur buiten de koelkast gehouden worden Voorbereiding Was uw handen. Zet de te injecteren medicijnen (ampul poeder en bijbehorend oplos middel) klaar. Breek de benodigde ampullen open (met een gaasje erachter om uw vinger te beschermen). Doe de dikste naald (beige hulsje) op de spuit. Raak daarbij het metalen gedeelte niet aan. Zuig het oplosmiddel op en spuit dit voorzichtig in de ampul met Pregnylpoeder. Zuig de oplossing op in de spuit. Haal de dikke naald van de spuit af. Plaats de kleine dunne naald (grijs hulsje) op de spuit. Raak daarbij het metalen gedeelte niet aan. Bij eventuele luchtbellen tikt u voorzichtig te gen het spuitje. Verwijder de lucht uit de spuit en vul de naald met vloeistof totdat u een kleine druppel aan de naaldpunt ziet verschijnen. Plaats de plastic hoes om de injectienaald. Bewaar het kant en klare medicijn in de koelkast Injectie Haal de Pregnyl ongeveer een half uur voor het spuiten uit de koelkast. Desinfecteer (ontsmet) de huid. 15

20 Haal de plastic beschermhoes van de naald. Neem een huidplooi van het bovenbeen of de onderbuik tussen duim en wijsvinger. Steek de naald recht in de huidplooi (onder een hoek van 90 ). Spuit de inhoud van de spuit langzaam onder de huid. Trek spuit en naald met een snelle beweging terug uit de huid. Wrijf de injectieplaats goed na met een gaasje. Breng zo nodig een pleister op de prikplaats aan. Aandachtspunten De Pregnylinjectie wordt volgens afspraak toegediend. De Pregnyl is opgelost 24 uur in de koelkast houdbaar. Geef alle gebruikte naalden aan het einde van de behandeling af bij de apotheek of bij de gemeente (bij het chemisch/risicovol afval). Ampulresten kunnen in de glascontainer, overig materiaal kan bij het gewone huisafval. U krijgt bij de aanmelding een recept voor de medicijnen en de spuitbenodigdheden die u bij de apotheek kunt afhalen. Echoscopie Om te zien hoe uw eierstokken op de medicijnen reageren, vindt regelmatig een echoscopie plaats. Zo kan bijvoorbeeld worden gecontroleerd of er voldoen de eiblaasjes rijpen, of de rijping goed verloopt en of zich cystevorming voordoet (ophoping van vocht in de eierstok). In totaal komt u twee tot zesmaal voor een echoscopie naar de polikliniek. De eerste controle door middel van echoscopie vindt plaats op ongeveer de negende dag van Menopur / Gonal F ge bruik. Hierna wordt telkens, aan de hand van de uitslag van de echoscopie, bepaald wanneer u weer terug moet komen. Een echoscopie vindt plaats via de schede. Voor het onderzoek is het nodig dat u een lege blaas heeft. De rijping van eiblaasjes verloopt goed als: Er voldoende eiblaasjes groter dan 15 mm zijn. De eiblaasjes groot genoeg zijn. Het baarmoederslijmvlies voldoende dik is. De echoscopie wordt verricht op de IVF afdeling van de polikliniek. U hoeft zich niet te melden, u wordt vanzelf uit de IVF wachtkamer geroepen. 16

Intra Uteriene Inseminatie (IUI) Behandelingscyclus met gonadotrofinen

Intra Uteriene Inseminatie (IUI) Behandelingscyclus met gonadotrofinen Gynaecologie Intra Uteriene Inseminatie (IUI) Behandelingscyclus met gonadotrofinen www.catharinaziekenhuis.nl Inhoud Start van een behandelingscyclus... 3 Aandachtspunten... 3 Stimulatie eierstokken...

Nadere informatie

Intra Uteriene Inseminatie (IUI) Behandelingscyclus met Clomid

Intra Uteriene Inseminatie (IUI) Behandelingscyclus met Clomid Gynaecologie Intra Uteriene Inseminatie (IUI) Behandelingscyclus met Clomid www.catharinaziekenhuis.nl Inhoud Start van een behandelingscyclus... 3 Aandachtspunten... 3 Stimulatie eierstokken... 3 Follikelmeting...

Nadere informatie

IUI / Intra-uteriene Inseminatie Het inbrengen van zaadcellen in de baarmoeder

IUI / Intra-uteriene Inseminatie Het inbrengen van zaadcellen in de baarmoeder Centrum voor Voortplantingsgeneeskunde IUI / Intra-uteriene Inseminatie Het inbrengen van zaadcellen in de baarmoeder Belangrijke telefoonnummers en bereikbaarheid Secretariaat (050) 361 30 32 Voor het

Nadere informatie

IVF en ICSI (lang schema)

IVF en ICSI (lang schema) IVF en ICSI (lang schema) Wat is IVF? In Vitro Fertilisatie (= reageerbuisbevruchting) is het bevruchten van eicellen buiten het lichaam. Fertilisatie betekent bevruchting en in vitro betekent in een glazen

Nadere informatie

Behandeling IVF: in vitro fertilisatie

Behandeling IVF: in vitro fertilisatie Behandeling IVF: in vitro fertilisatie Uw afspraak is op - - om : uur. IVF is een behandeling voor onvruchtbaarheid. In vitro fertilisatie betekent letterlijk 'in glas bevruchting' en wordt in Nederland

Nadere informatie

Centrum voor voortplantingsgeneeskunde Patiënten informatie ochtend IVF / ICSI

Centrum voor voortplantingsgeneeskunde Patiënten informatie ochtend IVF / ICSI Centrum voor voortplantingsgeneeskunde Patiënten informatie ochtend IVF / ICSI Indeling van deze ochtend 09.30 09.45 Welkom 09.45 10.45 Uitleg behandeling 10.45-11.00 Beantwoorden vragen 11.00 11.05 Korte

Nadere informatie

Intra Uteriene Inseminatie

Intra Uteriene Inseminatie Intra Uteriene Inseminatie Intra Uteriene Inseminatie ( I.U.I.) Een veel voorkomende behandeling van ongewenste kinderloosheid is intra-uteriene inseminatie, kortweg I.U.I. genaamd. Bij deze behandeling

Nadere informatie

IVF Reageerbuisbevruchting. Poli Gynaecologie

IVF Reageerbuisbevruchting. Poli Gynaecologie 00 IVF Reageerbuisbevruchting Poli Gynaecologie Inleiding In-vitrofertilisatie (IVF) is een vruchtbaarheidsbehandeling waarbij de bevruchting buiten het lichaam ontstaat. Het betekent letterlijk: 'in glasbevruchting'

Nadere informatie

Patiënteninformatie. Intra-uteriene inseminatie (IUI)

Patiënteninformatie. Intra-uteriene inseminatie (IUI) Intra-uteriene (IUI) Patiënteninformatie Intra-uteriene (IUI) Inhoudsopgave 1 Wat is intra-uteriene 2 Hormoongebruik bij intra-uteriene 3 De sperma bewerking 4 Wat is de kans op zwangerschap? 5 Hoe verloopt

Nadere informatie

2. Injecties 3. Hoe verloopt het in de praktijk? 4. Hoe verlopen de echocontroles? 5. Bent u zwanger? 6. Risico s

2. Injecties 3. Hoe verloopt het in de praktijk? 4. Hoe verlopen de echocontroles? 5. Bent u zwanger? 6. Risico s Centrum Voortplantingsgeneeskunde Cyclus stoornissen U heeft een stoornis in uw menstruatiecyclus. Dit betekent dat uw cyclus te lang of te kort is, of dat u geen goede eisprong heeft. Wanneer er geen

Nadere informatie

Intra-uteriene inseminatie (IUI)

Intra-uteriene inseminatie (IUI) Intra-uteriene inseminatie (IUI) U komt in aanmerking voor de behandeling intra-uteriene inseminatie (IUI). Intra-uteriene inseminatie biedt een mogelijkheid om zwanger te worden als dit op de natuurlijke

Nadere informatie

Intra Uteriene Inseminatie (IUI)

Intra Uteriene Inseminatie (IUI) Intra Uteriene Inseminatie (IUI) De afkorting IUI staat voor Intra Uteriene Inseminatie. Dit wil zeggen dat zaadcellen na een speciale bewerking met een dun slangetje via de baarmoedermond in de baarmoederholte

Nadere informatie

Centrum voor Voortplantingsgeneeskunde UMCG Het invriezen en bewaren van eicellen

Centrum voor Voortplantingsgeneeskunde UMCG Het invriezen en bewaren van eicellen Centrum voor Voortplantingsgeneeskunde UMCG Het invriezen en bewaren van eicellen Eicelvitrificatie Centrum voor Voortplantingsgeneeskunde UMCG Inleiding U heeft met een arts gesproken over de mogelijkheid

Nadere informatie

Een injectie Menopur maakt u zelf klaar, waarna u het middel inspuit in de buikplooi.

Een injectie Menopur maakt u zelf klaar, waarna u het middel inspuit in de buikplooi. Prikinstructie Menopur Algemeen: Menopur is een preparaat dat humaan menopauzaal gonadotrofine (hmg) bevat. Doel: stimuleren van de groei en rijping van follikels in de eierstokken Dosering: individueel.

Nadere informatie

reageerbuisbevruchting (ivf)

reageerbuisbevruchting (ivf) reageerbuisbevruchting (ivf) Inhoud 1 In het kort 3 2 Wat is ivf? 3 3 Waar wordt ivf uitgevoerd? 4 4 Voor wie is ivf 4 4.1 Wachttijd 5 4.2 Leeftijd 5 5 Kans op zwangerschap 5 6 Behandeling 5 6.1 De stimulatie

Nadere informatie

IUI intra-uteriene inseminatie

IUI intra-uteriene inseminatie Afdeling: Onderwerp: Gynaecologie intra-uteriene inseminatie Inhoudsopgave In het kort 2 Wat is intra-uteriene inseminatie? 3 Voor wie is? 4 Hoe groot is de kans op een zwangerschap bij? 4 Hormonen, gecontroleerde

Nadere informatie

In Vitro Fertilistatie (transport IVF)

In Vitro Fertilistatie (transport IVF) In Vitro Fertilistatie (transport IVF) In overleg met uw behandelend arts overweegt u een IVF behandeling op de polikliniek gynaecologie van Gelre ziekenhuizen. IVF heet ook wel reageerbuisbevruchting.

Nadere informatie

Intra uteriene inseminatie

Intra uteriene inseminatie Intra uteriene inseminatie Inhoudsopgave 1 Inleiding... 1 2 Wat is intra-uteriene inseminatie... 1 3 Voor wie is IUI... 2 4 Hoe groot is de kans op een zwangerschap bij IUI... 2 5 Hormonen, gecontroleerde

Nadere informatie

IUI, intra-uteriene inseminatie. Polikliniek Gynaecologie Route 48

IUI, intra-uteriene inseminatie. Polikliniek Gynaecologie Route 48 IUI, intra-uteriene inseminatie Polikliniek Gynaecologie Route 48 0 De inhoud van deze voorlichtingsfolder bevat veel informatie afkomstig van de Nederlandse Vereniging voor Obstetrie en Gynaecologie (NVOG).

Nadere informatie

ST. ANTONIUS VRUCHTBAARHEIDSCENTRUM IVF / ICSI BEHANDELING

ST. ANTONIUS VRUCHTBAARHEIDSCENTRUM IVF / ICSI BEHANDELING ST. ANTONIUS VRUCHTBAARHEIDSCENTRUM IVF / ICSI BEHANDELING Inhoudsopgave Wat is IVF? 1 Voor wie is een IVF-behandeling? 1 De menstruatiecyclus 1 IVF-behandeling: 4 fases 2 Aantal bevruchte eicellen 3 De

Nadere informatie

Patiënten informatie ochtend IVF / ICSI

Patiënten informatie ochtend IVF / ICSI Centrum Voortplantingsgeneeskunde Onderzoek naar en behandeling van vruchtbaarheidsstoornissen Patiënten informatie ochtend IVF / ICSI Indeling van deze ochtend 09.30 10:15 Uitleg behandeling en lifestyle

Nadere informatie

Gynaecologie. IUI in de gestimuleerde cyclus

Gynaecologie. IUI in de gestimuleerde cyclus Gynaecologie IUI in de gestimuleerde cyclus Inhoudsopgave Wat is intra-uteriene inseminatie? 5 Voor wie is IUI? 6 Hoe groot is de kans op een zwangerschap bij IUI? 6 Hormonen, gecontroleerde hyperstimulatie

Nadere informatie

In Vitro Fertilisatie (IVF) Gynaecologie

In Vitro Fertilisatie (IVF) Gynaecologie In Vitro Fertilisatie (IVF) Gynaecologie Inhoud: Pagina 1. Inleiding 03 2. Algemeen 04 3. Voorbereiding 05 4. Follikelstimulatie 06 5. Follikelpunctie 07 6. Bevruchting 08 7. Terugplaatsing 09 8. Invriezen

Nadere informatie

intracytoplasmatische sperma-injectie (ICSI)

intracytoplasmatische sperma-injectie (ICSI) patiënteninformatie intracytoplasmatische sperma-injectie (ICSI) ICSI is een afkorting van intracytoplasmatische sperma-injectie. ICSI is een vorm van reageerbuisbevruchting. Bij een ICSI-behandeling brengt

Nadere informatie

Afwegingen bij de keuze voor ICSI. Polikliniek Gynaecologie Route 48

Afwegingen bij de keuze voor ICSI. Polikliniek Gynaecologie Route 48 Afwegingen bij de keuze voor ICSI Polikliniek Gynaecologie Route 48 0 De inhoud van deze voorlichtingsfolder is samengesteld door de Nederlandse Vereniging voor Obstetrie en Gynaecologie (NVOG). Deze folder

Nadere informatie

In vitro fertilisatie / IVF reageerbuisbevruchting

In vitro fertilisatie / IVF reageerbuisbevruchting Afdeling: Onderwerp: Gynaecologie In vitro fertilisatie / reageerbuisbevruchting In vitro fertilisatie, reageerbuisbevruchting () Inhoudsopgave In het kort 2 Wat is, reageerbuisbevruchting? 3 Waar wordt

Nadere informatie

Afdeling Verloskunde & Gynaecologie https://www.radboudumc.nl/zorg/afdelingen/verloskundeengynaecologie/pages/co ntact.aspx

Afdeling Verloskunde & Gynaecologie https://www.radboudumc.nl/zorg/afdelingen/verloskundeengynaecologie/pages/co ntact.aspx Voor wie is deze presentatie? Deze diapresentatie is bedoeld voor IVF/ICSI-patiënten van het Radboudumc, nadat zij een prikinstructie hebben gehad van onze verpleegkundigen. Met deze presentatie kunt u

Nadere informatie

Intra-Uteriene Inseminatie (IUI)

Intra-Uteriene Inseminatie (IUI) Gynaecologie Intra-Uteriene Inseminatie (IUI) www.catharinaziekenhuis.nl Inhoud Wat is intra-uteriene inseminatie?... 3 Voor wie is IUI?... 4 Hoe groot is de kans op een zwangerschap bij IUI?... 4 Hormonen,

Nadere informatie

vruchtbaarheidssparende behandeling

vruchtbaarheidssparende behandeling Nederlands Netwerk Fertiliteitspreservatie vruchtbaarheidssparende behandeling Invriezen Invriezen van van embryo s eicellena IVF informatie voor vrouwelijke patiënten vruchtbaarheidssparende behandeling

Nadere informatie

IVF en ICSI. Informatie voor patiënten. Medisch Centrum Haaglanden www.mchaaglanden.nl

IVF en ICSI. Informatie voor patiënten. Medisch Centrum Haaglanden www.mchaaglanden.nl IVF en ICSI Informatie voor patiënten F0137-1011 september 2015 Medisch Centrum Haaglanden www.mchaaglanden.nl MCH Antoniushove, Burgemeester Banninglaan 1 Postbus 411, 2260 AK Leidschendam 070 357 44

Nadere informatie

Vruchtbaarheidsonderzoek

Vruchtbaarheidsonderzoek Gynaecologie Vruchtbaarheidsonderzoek Het Antonius Ziekenhuis vormt samen met Thuiszorg Zuidwest Friesland de Antonius Zorggroep Uw huisarts heeft u doorverwezen naar de gynaecoloog omdat u een kinderwens

Nadere informatie

intra-uteriene inseminatie (IUI)

intra-uteriene inseminatie (IUI) patiënteninformatie intra-uteriene inseminatie (IUI) In het kort Intra-uteriene inseminatie (IUI) is het inbrengen van zaadcellen in de baarmoederholte. Deze behandeling wordt toegepast bij een verminderde

Nadere informatie

Intra-uteriene Inseminatie (IUI)

Intra-uteriene Inseminatie (IUI) Intra-uteriene Inseminatie (IUI) In overleg met uw arts ondergaat u binnenkort een intra-uteriene inseminatie (IUI) behandeling. Deze brochure geeft u informatie over wanneer u in aanmerking komt voor

Nadere informatie

PATIËNTENINFORMATIE ECHOSCOPIE IN DE GYNAECOLOGIE EN BIJ VRUCHTBAARHEIDSPROBLEMEN

PATIËNTENINFORMATIE ECHOSCOPIE IN DE GYNAECOLOGIE EN BIJ VRUCHTBAARHEIDSPROBLEMEN PATIËNTENINFORMATIE ECHOSCOPIE IN DE GYNAECOLOGIE EN BIJ VRUCHTBAARHEIDSPROBLEMEN ECHOSCOPIE IN DE GYNAECOLOGIE EN BIJ VRUCHTBAARHEIDSPROBLEMEN Door middel van deze folder wil Maasstad Ziekenhuis u informeren

Nadere informatie

Informatie. Oriënterend fertiliteitsonderzoek (OFO) WWW.ELKERLIEK.NL

Informatie. Oriënterend fertiliteitsonderzoek (OFO) WWW.ELKERLIEK.NL Informatie Oriënterend fertiliteitsonderzoek (OFO) Inleiding Niet voor alle paren met een kinderwens is het vanzelfsprekend dat ze zwanger worden en een kind krijgen. Sommigen lukt dit zonder problemen,

Nadere informatie

Milde ovariële hyperstimulatie (MOH) met intrauteriene inseminatie (IUI)

Milde ovariële hyperstimulatie (MOH) met intrauteriene inseminatie (IUI) U heeft met uw arts besloten te starten met intra-uteriene inseminaties (IUI) in combinatie met milde ovariële hyperstimulatie (MOH). Milde ovariële hyperstimulatie (MOH) met intrauteriene inseminatie

Nadere informatie

Intra uterine inseminatie (IUI)

Intra uterine inseminatie (IUI) Intra uterine inseminatie (IUI) INTRA UTERINE INSEMINATIE (iui) IUI is een methode waarbij met een dun slangetje het sperma in de baarmoeder van de vrouw wordt gebracht (inseminatie). De kans dat u zwanger

Nadere informatie

Mola-zwangerschap. Informatie voor patiënten. Medisch Centrum Haaglanden www.mchaaglanden.nl

Mola-zwangerschap. Informatie voor patiënten. Medisch Centrum Haaglanden www.mchaaglanden.nl Mola-zwangerschap Informatie voor patiënten F0178-3415 juli 2013 Medisch Centrum Haaglanden www.mchaaglanden.nl MCH Antoniushove, Burgemeester Banninglaan 1 Postbus 411, 2260 AK Leidschendam 070 357 44

Nadere informatie

Oriënterend fertiliteitsonderzoek. Poli Gynaecologie

Oriënterend fertiliteitsonderzoek. Poli Gynaecologie 00 Oriënterend fertiliteitsonderzoek Poli Gynaecologie 1 De inhoud van deze voorlichtingsfolder is mede samengesteld door de Nederlandse Vereniging voor Obstetrie en Gynaecologie (NVOG). Deze folder is

Nadere informatie

PATIËNTEN INFORMATIE. Intra-Uteriene Inseminatie (IUI)

PATIËNTEN INFORMATIE. Intra-Uteriene Inseminatie (IUI) PATIËNTEN INFORMATIE Intra-Uteriene Inseminatie (IUI) Inhoud In het kort... 4 Wat is intra-uteriene inseminatie?... 4 Voor wie is IUI?... 5 Hoe groot is de kans op een zwangerschap bij IUI?... 5 Hormonen,

Nadere informatie

Echoscopie in de gynaecologie en bij vruchtbaarheidsproblemen

Echoscopie in de gynaecologie en bij vruchtbaarheidsproblemen Echoscopie in de gynaecologie en bij vruchtbaarheidsproblemen Gynaecologie Beter voor elkaar 2 Inleiding Door middel van deze folder wil het Ikazia Ziekenhuis u enige informatie geven. Deze folder geeft

Nadere informatie

Echoscopie in de gynaecologie en bij vruchtbaarheidsproblemen

Echoscopie in de gynaecologie en bij vruchtbaarheidsproblemen Gynaecologie Echoscopie in de gynaecologie en bij vruchtbaarheidsproblemen www.catharinaziekenhuis.nl Inhoud Wat is echoscopie?... 3 Hoe wordt een echo gemaakt?... 3 Waarom wordt echoscopie verricht?...

Nadere informatie

Vruchtbaarheidsstoornissen. Als zwanger worden niet vanzelf gaat

Vruchtbaarheidsstoornissen. Als zwanger worden niet vanzelf gaat Vruchtbaarheidsstoornissen Als zwanger worden niet vanzelf gaat 2 U heeft besloten een oriënterend vruchtbaarheids (fertiliteits) onderzoek te laten verrichten. In deze folder vindt u informatie over het

Nadere informatie

Gynaecologie/Verloskunde

Gynaecologie/Verloskunde Gynaecologie/Verloskunde Prenatale diagnostiek in de zwangerschap Inleiding De meeste kinderen zijn bij de geboorte gezond. Bij 3% van alle pasgeborenen wordt er een aangeboren afwijking vastgesteld. Een

Nadere informatie

Vruchtbaarheid en kanker

Vruchtbaarheid en kanker Vruchtbaarheid en kanker Deze tekst is gedeeltelijk overgenomen van Nederlands Netwerk Fertiliteitspreservatie (NNF) Deze folder is bedoeld voor vrouwen die zich zorgen maken over de gevolgen van een behandeling

Nadere informatie

Curettage. Afdeling Verloskunde/Gynaecologie

Curettage. Afdeling Verloskunde/Gynaecologie Curettage Afdeling Verloskunde/Gynaecologie Uw arts heeft een curettage geadviseerd. Deze ingreep wordt door de gynaecoloog in het ziekenhuis verricht. Tijdens de curettage wordt met een soort lepeltje,

Nadere informatie

echoscopie in de gynaecologie en bij vruchtbaarheidsproblemen

echoscopie in de gynaecologie en bij vruchtbaarheidsproblemen patiënteninformatie echoscopie in de gynaecologie en bij vruchtbaarheidsproblemen Inleiding Deze folder geeft algemene informatie over echoscopie zoals gebruikt in de gynaecologie en bij vruchtbaarheidsonderzoek.

Nadere informatie

gynaecologische echoscopie

gynaecologische echoscopie patiënteninformatie gynaecologische echoscopie Echoscopie is onderzoek van de inwendige organen door middel van geluidsgolven. Door terugkaatsing van uitgezonden geluidsgolven kunnen afbeeldingen worden

Nadere informatie

Echoscopie in de gynaecologie en bij vruchtbaarheidsproblemen

Echoscopie in de gynaecologie en bij vruchtbaarheidsproblemen Echoscopie in de gynaecologie en bij vruchtbaarheidsproblemen Echoscopie in de gynaecologie en bij vruchtbaarheidsproblemen Deze folder geeft algemene informatie over echoscopie in het Kennemer Gasthuis

Nadere informatie

Intra-uteriene Inseminatie

Intra-uteriene Inseminatie Gynaecologie / Verloskunde Intra-uteriene Inseminatie i Patiënteninformatie Slingeland Ziekenhuis In het kort Intra-uteriene inseminatie (IUI) is het inbrengen van zaadcellen in de baarmoederholte. Deze

Nadere informatie

HIV. en zwangerschapswens

HIV. en zwangerschapswens HIV en zwangerschapswens Tekst en illustraties: Drs. E. van Leeuwen, arts onderzoeker Dr. K. Boer, gynaecoloog Dr. M. H. Godfried, internist Prof. dr. F. van der Veen, gynaecoloog Artsen en apothekers

Nadere informatie

VRAGENLIJST TER VOORBEREIDING PRENATALE SCREENING & DIAGNOSTIEK. van uw partner: Beroep: Gegevens vader van de baby. Voorletter(s): Achternaam:

VRAGENLIJST TER VOORBEREIDING PRENATALE SCREENING & DIAGNOSTIEK. van uw partner: Beroep: Gegevens vader van de baby. Voorletter(s): Achternaam: VRAGENLIJST TER VOORBEREIDING PRENATALE SCREENING & DIAGNOSTIEK Voorletter(s): Roepnaam: Burgerlijke staat: Geboorteland: Beroep: Meisjes achternaam: Geboortedatum: Gebruikt u de naam van uw partner: Nationaliteit:

Nadere informatie

Onderzoek en behandeling van vruchtbaarheidsproblemen als er cyclusstoornissen zijn (BEO)

Onderzoek en behandeling van vruchtbaarheidsproblemen als er cyclusstoornissen zijn (BEO) Onderzoek en behandeling van vruchtbaarheidsproblemen als er cyclusstoornissen zijn (BEO) Als u graag kinderen wilt, maar het niet lukt om zwanger te worden, dan is deze informatie voor u bestemd. Er

Nadere informatie

Nekplooimeting. gecombineerd met vroege bloedtest in de zwangerschap mogelijk tot 13 6/7 weken zwangerschapsduur. Afdeling Verloskunde/Gynaecologie

Nekplooimeting. gecombineerd met vroege bloedtest in de zwangerschap mogelijk tot 13 6/7 weken zwangerschapsduur. Afdeling Verloskunde/Gynaecologie Nekplooimeting gecombineerd met vroege bloedtest in de zwangerschap mogelijk tot 13 6/7 weken zwangerschapsduur Afdeling Verloskunde/Gynaecologie In het kort Deze folder geeft informatie over de echoscopische

Nadere informatie

IVF Reageerbuisbevruchting en de ICSI behandeling

IVF Reageerbuisbevruchting en de ICSI behandeling IVF Reageerbuisbevruchting en de ICSI behandeling IVF Reageerbuisbevruchting en de ICSI behandeling Welkom 3 Hoe verloopt de normale bevruchting? 3 Hoe verloopt de reageerbuisbevruchting? 4 Wat zijn de

Nadere informatie

Prenatale diagnostiek

Prenatale diagnostiek Informatie over onderzoeken naar aangeboren afwijkingen In deze brochure vindt u informatie over diverse onderzoeksmogelijkheden naar aangeboren afwijkingen tijdens de zwangerschap. Het is niet nodig om

Nadere informatie

IVF en ICSI. Informatie voor patiënten. Het behandelteam. IVF en ICSI. De natuurlijke bevruchting. IVF/ICSI in MCH-Bronovo

IVF en ICSI. Informatie voor patiënten. Het behandelteam. IVF en ICSI. De natuurlijke bevruchting. IVF/ICSI in MCH-Bronovo IVF en ICSI Informatie voor patiënten Hoffelijke zorg Deze folder is voor paren die bij MCH-Bronovo een IVF- of ICSI-behandeling zullen ondergaan. IVF en ICSI komen voor een groot deel overeen. Daarom

Nadere informatie

Intra-uteriene inseminatie (IUI)

Intra-uteriene inseminatie (IUI) Wilhelmina Ziekenhuis Assen Vertrouwd en dichtbij Informatie voor patiënten Intra-uteriene inseminatie (IUI) z Intra-uteriene inseminatie (IUI) is het kunstmatig inbrengen van zaadcellen in de baarmoederholte.

Nadere informatie

Een duidelijk verhaal over Intra-uteriene Inseminatie

Een duidelijk verhaal over Intra-uteriene Inseminatie Een duidelijk verhaal over Intra-uteriene Inseminatie Vooruit in fertiliteit M Postbus 581, 2003 PC Haarlem, Tel: 023-515 31 53 www.msd.nl, www.msdfertiliteit.nl, E-mail: info@msd.nl WOMN-1068311-0024

Nadere informatie

Opwekken van de eisprong (ovulatie-inductie)

Opwekken van de eisprong (ovulatie-inductie) Opwekken van de eisprong (ovulatie-inductie) Ovulatie-inductie (opwekken van de eisprong) In deze folder leest u meer over de gang van zaken rond ovulatie-inductie. Dit is een behandeling voor vrouwen

Nadere informatie

echoscopie in de gynaecologie en bij vruchtbaarheidsproblemen

echoscopie in de gynaecologie en bij vruchtbaarheidsproblemen patiënteninformatie echoscopie in de gynaecologie en bij vruchtbaarheidsproblemen Deze folder geeft algemene informatie over echoscopie zoals gebruikt in de gynaecologie en bij vruchtbaarheidsonderzoek.

Nadere informatie

Behandeling van reumatische klachten met medicijnen

Behandeling van reumatische klachten met medicijnen Behandeling van reumatische klachten met medicijnen Metoject Behandeling met Metoject In overleg met uw reumatoloog wordt u binnenkort voor uw reumatische klachten behandeld met het geneesmiddel Metoject.

Nadere informatie

Mola-zwangerschap. Albert Schweitzer ziekenhuis afdeling Gynaecologie november 2007 pavo 0302

Mola-zwangerschap. Albert Schweitzer ziekenhuis afdeling Gynaecologie november 2007 pavo 0302 Mola-zwangerschap Albert Schweitzer ziekenhuis afdeling Gynaecologie november 2007 pavo 0302 Inleiding De behandelend gynaecoloog heeft u verteld dat u een molazwangerschap heeft. In deze folder wordt

Nadere informatie

Oriënterend fertiliteitsonderzoek

Oriënterend fertiliteitsonderzoek Oriënterend fertiliteitsonderzoek Informatie voor patiënten F0186-3415 september 2013 Medisch Centrum Haaglanden www.mchaaglanden.nl MCH Antoniushove, Burgemeester Banninglaan 1 Postbus 411, 2260 AK Leidschendam

Nadere informatie

Patiënteninformatie. Buitenbaarmoederlijke zwangerschap

Patiënteninformatie. Buitenbaarmoederlijke zwangerschap Buitenbaarmoederlijke zwangerschap Patiënteninformatie Buitenbaarmoederlijke zwangerschap Inhoudsopgave 1 In het kort 2 Wat is een buitenbaarmoederlijke zwangerschap (EUG) 3 Bij wie komt een EUG voor 4

Nadere informatie

In Vitro Fertilisatie Meander Medisch Centrum in samenwerking met UMCU

In Vitro Fertilisatie Meander Medisch Centrum in samenwerking met UMCU In Vitro Fertilisatie Meander Medisch Centrum in samenwerking met UMCU Bij de totstandkoming van deze brochure is gebruik gemaakt van teksten uit de brochure In Vitro Fertilisatie in het UMC Utrecht van

Nadere informatie

Combinatietest. Echo en bloedonderzoek bij 11-14 weken zwangerschap

Combinatietest. Echo en bloedonderzoek bij 11-14 weken zwangerschap Combinatietest Echo en bloedonderzoek bij 11-14 weken zwangerschap Aangeboren aandoeningen komen relatief weinig voor: 96 van de 100 zwangerschappen eindigen in de geboorte van een volkomen gezond kind.

Nadere informatie

Patiënteninformatie. Echoscopie in de gynaecologie en bij vruchtbaarheidsproblemen

Patiënteninformatie. Echoscopie in de gynaecologie en bij vruchtbaarheidsproblemen Echoscopie in de gynaecologie en bij vruchtbaarheidsproblemen Patiënteninformatie Echoscopie in de gynaecologie en bij vruchtbaarheidsproblemen Inhoudsopgave 1 Wat is echoscopie 2 Waarom een echo 2.1 Echoscopie

Nadere informatie

Voortplantingsgeneeskunde. Het invriezen en in bewaring geven van zaad

Voortplantingsgeneeskunde. Het invriezen en in bewaring geven van zaad Voortplantingsgeneeskunde Het invriezen en in bewaring geven van zaad Voortplantingsgeneeskunde Inleiding U heeft met een arts gesproken over de mogelijkheid om uw zaad (sperma) te laten invriezen en

Nadere informatie

intra-uteriene inseminatie (IUI)

intra-uteriene inseminatie (IUI) patiënteninformatie intra-uteriene inseminatie (IUI) In het kort Intra-uteriene inseminatie (IUI) is het inbrengen van zaadcellen in de baarmoederholte. Deze behandeling wordt toegepast bij een verminderde

Nadere informatie

INTRA-UTERIENE INSEMINATIE

INTRA-UTERIENE INSEMINATIE INTRA-UTERIENE INSEMINATIE 17766 Inleiding Intra-uteriene inseminatie (IUI) wil zeggen dat er voorbewerkt sperma in de baarmoeder wordt gebracht. In de normale situatie komen de zaadcellen in de vagina

Nadere informatie

Zwangerschap bij chronische ontstekingsziekten van de darm

Zwangerschap bij chronische ontstekingsziekten van de darm Zwangerschap bij chronische ontstekingsziekten van de darm Inleiding Zwanger worden als je een chronische ontstekingsziekte van de darm (IBD = inflammatory Bowel disease) hebt zoals de ziekte van Crohn

Nadere informatie

Het gebruik van Menopur. Toelichting en praktische aanwijzingen

Het gebruik van Menopur. Toelichting en praktische aanwijzingen Het gebruik van Menopur Toelichting en praktische aanwijzingen Colofon Inhoudsopgave Ferring B.V. Polarisavenue 130 2132 JX Hoofddorp Postbus 184 2130 AD Hoofddorp Telefoon: 023-5680 300 Fax: 023-5680

Nadere informatie

IVF-behandeling. Medisch Maatschappelijk Werk (050) 361 22 43

IVF-behandeling. Medisch Maatschappelijk Werk (050) 361 22 43 IVF-behandeling Centrum voor Voortplantingsgeneeskunde IVF-secretariaat, afdeling L2 Voor het maken en verplaatsen van afspraken. Bereikbaar op werkdagen tussen 8.00 12.00 uur. Telefonisch spreekuur Voor

Nadere informatie

Methotrexaat. Voorlichting en spuitinstructie

Methotrexaat. Voorlichting en spuitinstructie Methotrexaat Voorlichting en spuitinstructie Inhoud Toedienen van Methotrexaat 3 Methotrexaat onderhuids toedienen 3 Benodigdheden 3 Werkwijze 4 Bewaren van Methotrexaat 7 Naaldencontainer 7 Als u een

Nadere informatie

Gynaecologie / verloskunde Vruchtbaarheidsstoornissen onderzoek en behandeling

Gynaecologie / verloskunde Vruchtbaarheidsstoornissen onderzoek en behandeling Gynaecologie / verloskunde Vruchtbaarheidsstoornissen onderzoek en behandeling U bent door uw huisarts doorverwezen naar de gynaecoloog, omdat u al enige tijd tevergeefs probeert zwanger te worden. In

Nadere informatie

Samenstelling HMG : Poeder voor injectievloeistof (+ toedieningsset): 75 IE follikel-stimulerend hormoon (FSH) + 75 IE luteïniserend hormoon (= LH)

Samenstelling HMG : Poeder voor injectievloeistof (+ toedieningsset): 75 IE follikel-stimulerend hormoon (FSH) + 75 IE luteïniserend hormoon (= LH) Menogon /HMG /Pergonal Samenstelling HMG : Poeder voor injectievloeistof (+ toedieningsset): 75 IE follikel-stimulerend hormoon (FSH) + 75 IE luteïniserend hormoon (= LH) Samenstelling Menogon : Poeder

Nadere informatie

Deze vormen van een miskraam kunnen in eerste instantie ongemerkt verlopen of gepaard gaan met weinig (bruin) bloedverlies en/of geringe buikpijn.

Deze vormen van een miskraam kunnen in eerste instantie ongemerkt verlopen of gepaard gaan met weinig (bruin) bloedverlies en/of geringe buikpijn. Een miskraam in de eerste maanden van de zwangerschap Bij u is een miskraam vastgesteld. In deze folder vindt u informatie over wat een miskraam is en over de mogelijkheden die u heeft nadat deze bij u

Nadere informatie

Kijkje in de baarmoeder Zo nodig met een kleine ingreep Diagnostische hysteroscopie

Kijkje in de baarmoeder Zo nodig met een kleine ingreep Diagnostische hysteroscopie Kijkje in de baarmoeder Zo nodig met een kleine ingreep Diagnostische hysteroscopie Poli Gynaecologie 0 De inhoud van deze voorlichtingsfolder is gebaseerd op de informatie van de Nederlandse Vereniging

Nadere informatie

Gynaecologie. IUI in de natuurlijke cyclus

Gynaecologie. IUI in de natuurlijke cyclus Gynaecologie IUI in de natuurlijke cyclus Inhoudsopgave Wat is intra-uteriene inseminatie? 5 Voor wie is IUI? 6 Timing 6 Sperma 7 Aandachtspunten 7 Hoe verloopt de inseminatie? 8 Na de inseminatie 9 Kans

Nadere informatie

Preïmplantatie Genetische Diagnostiek

Preïmplantatie Genetische Diagnostiek Preïmplantatie Genetische Diagnostiek (bijlage bij de brochure IVF) in samenwerking met 1 Inhoud Voor wie is PGD? 3 Hoe verloopt een PGD-behandeling? 3 Wat zijn de kansen? 5 Wat kan er onderzocht worden?

Nadere informatie

Mola-zwangerschap. Inhoudsopgave Klik op het onderwerp om verder te lezen. Wat is een mola-zwangerschap?

Mola-zwangerschap. Inhoudsopgave Klik op het onderwerp om verder te lezen. Wat is een mola-zwangerschap? Mola-zwangerschap Inhoudsopgave Klik op het onderwerp om verder te lezen. Waardoor wordt een mola-zwangerschap veroorzaakt? 1 Hoe wordt een mola ontdekt? 2 Klachten 2 Aanvullend onderzoek 2 Behandeling

Nadere informatie

I.U.I.-behandeling. Albert Schweitzer ziekenhuis augustus 2013 pavo 689

I.U.I.-behandeling. Albert Schweitzer ziekenhuis augustus 2013 pavo 689 I.U.I.-behandeling Albert Schweitzer ziekenhuis augustus 2013 pavo 689 Wat is I.U.I.? De I.U.I (intra-uteriene inseminatie)-behandeling komt er kortweg op neer dat er, op het meest vruchtbare moment een

Nadere informatie

IVF/ICSI vruchtbaarheids-behandeling Patiëntenfolder

IVF/ICSI vruchtbaarheids-behandeling Patiëntenfolder IVF/ICSI vruchtbaarheids-behandeling Patiëntenfolder IVF/ICSI vruchtbaarheids-behandeling Deze informatie is opgesteld door de afdeling Gynaecologie van het Hagaziekenhuis Het IVF-team De natuurlijke bevruchting

Nadere informatie

AFWEGINGEN BIJ DE KEUZE VOOR INTRACYTOPLASMATISCHE SPERMA- INJECTIE (ICSI)

AFWEGINGEN BIJ DE KEUZE VOOR INTRACYTOPLASMATISCHE SPERMA- INJECTIE (ICSI) AFWEGINGEN BIJ DE KEUZE VOOR INTRACYTOPLASMATISCHE SPERMA- INJECTIE (ICSI) 666 Inleiding ICSI is de afkorting van intracytoplasmatische sperma-injectie. Men brengt hierbij in het laboratorium één zaadcel

Nadere informatie

Voortplantingsgeneeskunde Foto van de baarmoeder en de eileiders

Voortplantingsgeneeskunde Foto van de baarmoeder en de eileiders Voortplantingsgeneeskunde Foto van de baarmoeder en de eileiders Hysterosalpingogram (HSG) Voortplantingsgeneeskunde Inleiding Om meer te weten te komen over de oorzaak van uw verminderde vruchtbaarheid,

Nadere informatie

Ovulatie inductie/intra Uteriene inseminatie

Ovulatie inductie/intra Uteriene inseminatie Gynaecologie / Verloskunde Ovulatie inductie/intra Uteriene inseminatie Algemene informatie Inhoudsopgave Ovulatie-inductie Hormonen, gecontroleerde hyperstimulatie Clomifeencitraat Gonadotrofinen Bijwerkingen

Nadere informatie

Medisch Centrum Wilhelmina. Informatie voor patiënten. Gynaecologie. IVF-behandeling

Medisch Centrum Wilhelmina. Informatie voor patiënten. Gynaecologie. IVF-behandeling Medisch Centrum Wilhelmina Informatie voor patiënten Gynaecologie IVF-behandeling Inhoud Voorwoord 1 Inleiding 2 De eerste kennismaking IVF-team Vragen? Altijd stellen! Medisch Maatschappelijk Werk In

Nadere informatie

Een buitenbaarmoederlijke zwangerschap

Een buitenbaarmoederlijke zwangerschap Obstetrie & Gynaecologie Een buitenbaarmoederlijke zwangerschap Extra Uteriene Graviditeit (EUG) Inleiding U krijgt deze informatie over een buitenbaarmoederlijke zwangerschap als aanvulling op de mondelinge

Nadere informatie

Diagnostische Hysteroscopie. Afdeling Verloskunde/Gynaecologie

Diagnostische Hysteroscopie. Afdeling Verloskunde/Gynaecologie Diagnostische Hysteroscopie Afdeling Verloskunde/Gynaecologie Inhoudopgave Wat is een diagnostische hysteroscopie? 4 Redenen voor een diagnostische hysteroscopie 4 Wanneer vindt het onderzoek plaats? 4

Nadere informatie

Mola-zwangerschap. Afdeling Verloskunde/Gynaecologie

Mola-zwangerschap. Afdeling Verloskunde/Gynaecologie Mola-zwangerschap Afdeling Verloskunde/Gynaecologie Inleiding In deze folder wordt uitgelegd wat een mola-zwangerschap is, welk onderzoek en welke behandeling plaatsvindt en wat de gevolgen kunnen zijn.

Nadere informatie

Maatschap Gynaecologie. Een miskraam

Maatschap Gynaecologie. Een miskraam Maatschap Gynaecologie Algemeen Deze folder geeft u informatie over een miskraam. is het verlies van een niet-levensvatbare vrucht. Een van de eerste verschijnselen is dikwijls vaginaal bloedverlies en/of

Nadere informatie