- 1 - Afb. 1. Kathedraal St. Pierre in Beauvais. Foto: Bony 1983, p. 294.

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "- 1 - Afb. 1. Kathedraal St. Pierre in Beauvais. Foto: Bony 1983, p. 294."

Transcriptie

1 Een kleine 100 km boven Parijs ligt de plaats Beauvais met zijn bijzondere kathedraal St. Pierre. Het is één van de hoogste gotische kathedralen ter wereld, een laatste stuiptrekking uit de middeleeuwen om almaar hoger te bouwen. Maar minstens zo bijzonder is dat deze kathedraal niet af is. Achtervolgd door tegenslagen is de bouw uiteindelijk stopgezet. Dat was rond het jaar Het geld was op en bijna vier eeuwen nadat de eerste steen was gelegd resteerde een kathedraal die er weliswaar imposant maar toch ook een beetje merkwaardig uitziet (afb. 1). Afb. 1. Kathedraal St. Pierre in Beauvais. Foto: Bony 1983, p Het initiatief tot de bouw van de St. Pierre kwam van bisschop Milon de Nanteuil. De kathedraal moest de romaanse kerk uit de tiende eeuw (die later Basse Oeuvre werd genoemd) vervangen. Tijdens de bouwperiode moest de bestaande kerk zo lang mogelijk blijven staan, de missen moesten immers doorgang blijven vinden. Steeds nadat een deel van de nieuwe kathedraal was voltooid werd een deel van de oude kerk afgebroken. Van de Basse Oeuvre werd uiteindelijk alleen - 1 -

2 het oostelijk deel afgebroken, nadat in de zestiende eeuw het koor en dwarsschip van de nieuwe kathedraal waren voltooid (afb. 2). Afb. 2. Links de Basse Oeuvre uit de tiende eeuw. Rechts de St. Pierre die ertegenaan is gebouwd. Foto: auteur. De bouw begon in 1225 met het koor van de kathedraal, ten oosten van de Basse Oeuvre. In 1232 werd de bouw tijdelijk stilgelegd vanwege onlusten waarbij de burgerij zich verzette tegen de bisschop, wiens belastingen als onredelijk werden ervaren. Vervolgens raakte de bisschop in conflict met koning Lodewijk IX ( ), waarna hij de stad ontvluchtte en de koning beslag legde op Milons temporalia (zijn wereldlijk inkomen). Milon overleed in 1234 en de bouw werd weer hervat in 1239 toen bisschop Robert de Cressonsac de koning wist te overtuigen de temporalia vrij te geven. In 1272 was het koor van de St. Pierre gereed, maar dat hield niet lang stand: in 1284 stortte een deel van het gewelf van het koor in. Men vermoedt dat enkele steunberen niet goed waren ontworpen om het gewicht van het hoge gewelf te dragen. Al snel werd begonnen met de herstelwerkzaamheden die duurden tot het midden van de veertiende eeuw, toen de Honderdjarige Oorlog ( ) de verdere bouw van de kathedraal belemmerde. Het koor van de St. Pierre bestaat uit drie horizontale geledingen, een zogeheten driedelige opstand (afb. 3). De onderste geleding bestaat uit een arcade die toegang geeft tot de kooromgang en de straalkapellen (zie verderop). In het midden van de opstand bevindt zich het triforium, een soort galerij tussen de arcade en de lichtbeuk, de vensters in de bovenste geleding. Vanaf het midden van de twaalfde eeuw werden gotische kathedralen steeds hoger gebouwd en konden door het gebruik van luchtbogen (de bogen aan de buitenkant van de kathedraal die de spatkrachten van het gewelf naar de steunberen afvoeren) - 2 -

3 steeds meer en grotere vensters in de lichtbeuk worden aangebracht. De hoogte tot het gewelf van de St. Pierre bedraagt 47 meter. Dit was bijna 5 meter hoger dan de kathedraal van Amiens, het tot dan toe hoogste kerkgebouw, waarvan de bouw in 1220 was begonnen en die rond 1260 was voltooid. Afb. 3. De driedelige opstand van het koor van de St. Pierre. Foto: auteur. Na de instorting van het koor van de St. Pierre werden er geen gewelven meer gebouwd die zo hoog waren. Het is logisch te veronderstellen dat bouwmeesters door deze rampspoed enigszins gas terugnamen. Constructieleer bestond immers nog niet en de bouwmeesters, die met vuistregels werkten, moesten het hebben van hun reputatie. De bekwaamheid van een bouwmeester kon alleen aan zijn bestaande bouwwerken worden afgelezen. Maar mogelijk hebben ook economische omstandigheden een rol gespeeld bij de beslissing om minder grootse bouwwerken neer te zetten. Bij de St. Pierre echter, ging men ook bij het herstel door met de oorspronkelijke plannen: het koor werd herbouwd op dezelfde geplande hoogte, nu echter met het dubbele aantal pijlers. Rond het jaar 1500 begon de beroemde gotische bouwmeester Martin Chambiges ( ) met de bouw van het geplande dwarsschip (transept). De kathedraal zou een kruisvormige plattegrond krijgen (afb. 4)

4 Afb. 4. Plattegrond ontwerp kathedraal St. Pierre Beauvais. Foto: Website Mapping Gothic France. Het koor, waar het hoofdaltaar was opgesteld, bevond zich zoals bij de meeste kerken en kathedralen aan de oostzijde van de kerk. De kooromgang bevatte zeven straalkapellen, die gebruikt werden om heiligen te eren (bijvoorbeeld Mariakapellen) of door rijke families werden ingericht ter verering van overleden familieleden. Het westelijk deel van een kathedraal bestond meestal uit een grote open ruimte, het schip, geflankeerd door bogen die toegang gaven tot de zijbeuken. Maar zover kwam het niet bij de St. Pierre. Nadat in 1550 het transept was voltooid werd direct begonnen met de bouw van een vieringtoren (de toren boven de kruising van schip, koor en transept). Het plan voor deze toren was behoorlijk ambitieus: de stenen toren met houten spits moest 150 meter hoog worden. De toren werd in 1569 voltooid (afb. 5). Maar ook dit deel van de kathedraal hield niet lang stand. Op 30 april 1573 stortte de volledige toren in, waarbij ook een deel van het koor beschadigd raakte. De herstelwerkzaamheden duurden tot rond 1600 en een nieuwe toren is er nooit meer gekomen. Het bouwproces van de uiteindelijk slechts half afgebouwde kerk leidde tot de merkwaardige plattegrond zoals is weergegeven in afbeelding

5 Afb. 5. Vermoedelijke staat van de kathedraal in 1569, na voltooiing van de vieringtoren. Foto: Website Mapping Gothic France. Afb. 6. Plattegrond van de St. Pierre in Beauvais met daarop aangegeven de bouwvolgorde van koor en transept. Foto: Website Mapping Gothic France

6 Het is opmerkelijk dat de kathedraal met zo'n ongelukkige bouwhistorie de Tweede Wereldoorlog zonder al te veel beschadiging doorstond, terwijl de rest van de stad zwaar werd getroffen door bombardementen (afb. 7). Afb. 7. De kathedraal vanuit het zuiden gezien in de Tweede Wereldoorlog. Foto: Mapping Gothic France. Al met al mist de kathedraal nu nog steeds de nodige stabiliteit, mogelijk omdat het schip nooit is gebouwd. Aan de buitenzijde van het koor worden de luchtbogen ondersteund door ijzeren roeden (afb. 8). Een dergelijke externe ondersteuning, waarvan niet bekend is wanneer deze voor het eerst werd aangebracht, werd in de zestiger jaren van de twintigste eeuw uit esthetisch oogpunt verwijderd. Maar toen hierna het koor ging bewegen en los kwam van het transept zijn snel opnieuw roeden aangebracht, en ditmaal van staal. In de negentiger jaren bleek de kathedraal nog zodanig instabiel dat ook aan de binnenzijde houten steunelementen moesten worden aangebracht die ervoor moeten zorgen dat de kathedraal niet opnieuw instort (afb. 9). Ook in het interieur is een aantal bezienswaardigheden te bewonderen. Zo bezit de kathedraal een aantal bijzondere gebrandschilderde ramen, waarvan de oudste uit ca stamt. In de kathedraal bevinden zich verder nog een zeldzaam veertiende-eeuws uurwerk en een astronomische klok uit 1866 (afb )

7 Afb. 8. Het koor aan de buitenzijde. De steunberen en luchtbogen worden ter versterking ondersteund door ijzeren roeden. Foto: auteur. Afb. 9. De ondersteuning in het noordtransept. Foto: auteur. Afb. 10. Veertiende-eeuws uurwerk. Foto: Wikimedia commons. Afb. 11. Negentiende-eeuwse astronomische klok. Foto: Wikimedia commons. Een bezoekje aan de kathedraal St. Pierre is met de bouwgeschiedenis in het achterhoofd dus zeker de moeite waard, maar misschien moet ik er wel bij vermelden: het is geheel op eigen risico! Joke Reichardt, 17 april

8 Literatuur: Reisgids Kathedralentour april 2014 (tekst Lizette van der Wal), Onderzoekswerkgroep architectuurgeschiedenis II, Bachelor Kunstgeschiedenis, Universiteit Utrecht studiejaar Jean Bony, French Gothic Architecture of the 12th and 13th Centuries, Berkeley/Los Angeles/Londen Malcolm Hislop, De bouw van een kathedraal. Geïllustreerd overzicht van de constructie van middeleeuwse meesterwerken, Kerkdriel Website Mapping Gothic France < (16 april 2015)

1 ste OPDRACHT - Maquette

1 ste OPDRACHT - Maquette Naam... Klas... 1 ste OPDRACHT - Maquette 1a Zet de maquette van de Domkerk voorzichtig in elkaar, zoals hij te zien is op de plattegrond hieronder. 1b Zet de nummers op de juiste plaats in de tekening

Nadere informatie

Inhoudsopgave Inhoudsopgave...2 1. Geschiedenis...3 2. Interieur...4 3. Copy...5

Inhoudsopgave Inhoudsopgave...2 1. Geschiedenis...3 2. Interieur...4 3. Copy...5 De Kerk Inhoudsopgave Inhoudsopgave...2 1. Geschiedenis...3 2. Interieur...4 3. Copy...5 2 1. Geschiedenis De grote bevolkingsgroei in de tweede helft van de 14de eeuw maakte het noodzakelijk nieuwe kerken

Nadere informatie

Redengevende omschrijving

Redengevende omschrijving R.K. Johannes de Doper kerk, Markt Standdaarbuiten Kenmerken Adres Markt 25 Postcode/plaats 4758 BL Standdaarbuiten Huidige functie kerk Oorspronkelijke functie kerk Bouwjaar 1924 MIP-code Redengevende

Nadere informatie

Bouwstijlen van kerken in Nederland. De volgende bouwstijlen worden kort toegelicht met tekst en beeldmateriaal:

Bouwstijlen van kerken in Nederland. De volgende bouwstijlen worden kort toegelicht met tekst en beeldmateriaal: Bouwstijlen Bouwstijlen van kerken in Nederland De volgende bouwstijlen worden kort toegelicht met tekst en beeldmateriaal: Oudste stenen gebouw Romaans Gotiek Neogotiek Renaissance Neorenaissance Classicisme

Nadere informatie

Korte geschiedenis van de parochie

Korte geschiedenis van de parochie Korte geschiedenis van de parochie Het dorp Schin op Geul is zeer oud. Onder de naam Schina komt het reeds voor in het oudste gedenkboek der abdij van de H.Remigius te Reims, dat omstreeks 847 werd opgesteld.

Nadere informatie

Hoofdstuk 14: De romaanse en gotische kunst

Hoofdstuk 14: De romaanse en gotische kunst Hoofdstuk 14: De romaanse en gotische kunst Inleiding Inleidende oefening: bespreek met je buur de chronologische volgorde van deze zes gebouwen en noteer de corresponderende letters in die volgorde A

Nadere informatie

Een merkwaardig poortje. Van Pieterskerk naar Hooglandsche kerk.

Een merkwaardig poortje. Van Pieterskerk naar Hooglandsche kerk. Een merkwaardig poortje. Van Pieterskerk naar Hooglandsche kerk. - - In de middeleeuwen was men er steeds op bedacht bij het bouwen van kerken traptorentjes aan te brengen, ten einde bij herstellingen

Nadere informatie

Werkgroep Bouwhistorie Zutphen. Informatiekaart St. Janskerk. St. Janskerk

Werkgroep Bouwhistorie Zutphen. Informatiekaart St. Janskerk. St. Janskerk Informatiekaart St. Janskerk St. Janskerk De spits van deze lange slanke toren staat al eeuwen scheef. Hoe dat komt weten we niet, maar het zal tot in lengte van dagen wel zo blijven. De toren heeft niet

Nadere informatie

Over de kerk van Marum

Over de kerk van Marum Over de kerk van Marum De kerk van Marum is een van de oudste bakstenen kerken in Groningen. Het oudste gedeelte, het koor, dateert uit de 12 e eeuw. De toren is 13 e -eeuws. De preekstoel werd in 1826

Nadere informatie

Broederenkerk. Ω Bouwjaar: 1772

Broederenkerk. Ω Bouwjaar: 1772 Informatiekaart Broederenkerk Broederenkerk De Broederenkerk is een van de drie grote kerken in de binnenstad van Zutphen. De toren van de kerk bevat een klok die elke avond om tien voor tien wordt geluid

Nadere informatie

Competentie: Leergebied: Zuid Nederland. In bijna elke stad en elk dorp vind je wel een oud gebouw. Soms is dit het station, soms het stadhuis.

Competentie: Leergebied: Zuid Nederland. In bijna elke stad en elk dorp vind je wel een oud gebouw. Soms is dit het station, soms het stadhuis. Techniekkit: Domein: Competentie: Leergebied: Zuid Nederland Constructies Ontwerpen Geschiedenis In bijna elke stad en elk dorp vind je wel een oud gebouw. Soms is dit het station, soms het stadhuis. 1.

Nadere informatie

De gebouwen en stijlen in chronologische volgorde

De gebouwen en stijlen in chronologische volgorde De gebouwen en stijlen in chronologische volgorde STIJL GEBOUW LOCATIE Romaans Oude Kerk (toren) Naaldwijk Gotisch Oude Kerk (kerkgebouw) Naaldwijk Renaissance Oude Raadhuis Naaldwijk Classicisme Nederhof

Nadere informatie

In Münster volg je een route met behulp van een routebeschrijving en een plattegrond.

In Münster volg je een route met behulp van een routebeschrijving en een plattegrond. Naam: Klas: Fotozoektocht Opdracht In Münster volg je een route met behulp van een routebeschrijving en een plattegrond. In deze werkbladen vind je vragen en fotofragmenten. Ook heb je een los blad gekregen

Nadere informatie

Alle kerktorens zijn verschillend. Ze zitten vast aan de kerk of staan er los naast.

Alle kerktorens zijn verschillend. Ze zitten vast aan de kerk of staan er los naast. De geschiedenis van onze toren Alle kerktorens zijn verschillend. Ze zitten vast aan de kerk of staan er los naast. De vorm is spits of rond. Soms zit er een dakruiter op. Hoe ziet de kerktoren bij jou

Nadere informatie

Nieuws van de CVA commissie Baukunst im Kleinen (BiK)

Nieuws van de CVA commissie Baukunst im Kleinen (BiK) Nieuws van de CVA commissie Baukunst im Kleinen (BiK) Door Fred Hartjes BiK leden: Martin van Beuzekom, George Bielen, Fred Hartjes en Guus van Kessel De commissie BiK is in 2001 opgericht om nieuwe bouwvoorbeelden

Nadere informatie

37 39 41 43 Aft. DE VROEGROMAANSE KERKEN VAN UTRECHT DE VROEGROMAANSE KERKEN VAN UTRECHT Aft. 4 St. Janskerk, fundament v. d. noord, toren; bovenaan links begin 45 47 DE VROEGROMAANSE KERKEN VAN UTRECHT

Nadere informatie

Op bezoek in de Sint Bavo Basiliek aan de Leidsevaart.

Op bezoek in de Sint Bavo Basiliek aan de Leidsevaart. Op bezoek in de Sint Bavo Basiliek aan de Leidsevaart. Via de Nederlandse Genealogische Vereniging, afd. Kennemerland zijn we in de gelegenheid gesteld om een rondleiding in de Sint Bavo Basiliek bij te

Nadere informatie

BIJLAGE 1 BEELD BEZOEK DE KERK in Ede

BIJLAGE 1 BEELD BEZOEK DE KERK in Ede BIJLAGE 1 BEELD BEZOEK DE KERK in Ede voor groep 5 t/m 8 1.1 DE OUDE KERK IN EDE IN 1910 Toelichting bij de praatplaten bij het thema ARCHEOLOGISCHE VONDSTEN 1.1 DE OUDE KERK IN EDE IN 1910 1.2 EEN KERK

Nadere informatie

Stads- en dorpskerken in de Middeleeuwen

Stads- en dorpskerken in de Middeleeuwen Stads- en dorpskerken in de Middeleeuwen Een vergelijkend onderzoek tussen de gotische kerken in de steden en de dorpen van de Zuid-Hollandse en Zeeuwse eilanden in de 14 e en 15 e eeuw JAN-WILLEM DE WINTER

Nadere informatie

Schildkerk kreeg 500 jaar geleden voor een groot deel haar huidige vorm.

Schildkerk kreeg 500 jaar geleden voor een groot deel haar huidige vorm. Schildkerk kreeg 500 jaar geleden voor een groot deel haar huidige vorm. Eind maart 2017 is de grote restauratie van de binnenzijde van de Schildkerk afgerond. De kerk staat er van binnen mooier bij dan

Nadere informatie

GESCHIEDENIS VAN DE BOUWKUNST. Hoofdstuk 2 GOTISCHE BOUWKUNST

GESCHIEDENIS VAN DE BOUWKUNST. Hoofdstuk 2 GOTISCHE BOUWKUNST GESCHIEDENIS VAN DE BOUWKUNST 17 Hoofdstuk 2 GOTISCHE BOUWKUNST TIJDSPERIODE: Deze middeleeuwse bouwperiode loopt van circa 1150 tot ongeveer 1450. Samen met de Romaanse bouwkunst is deze bouwkunst een

Nadere informatie

De Eerste Ingenieur. Image not found or type unknown. Image not found or type unknown

De Eerste Ingenieur. Image not found or type unknown. Image not found or type unknown De Eerste Ingenieur. Vanaf de 9e eeuw verschenen er in Europa plotseling grote kathedralen. Deze grote godshuizen of basilieken werden in eerste instantie in de romaanse bouwstijl opgetrokken en pas naderhand

Nadere informatie

') G. van Klaveren Pzn.,..De Morgenster en Sterkenburg" in Maandblad Oud- Utrecht 1930, 5e jaargang, blz. 33.

') G. van Klaveren Pzn.,..De Morgenster en Sterkenburg in Maandblad Oud- Utrecht 1930, 5e jaargang, blz. 33. VONDSTEN EN RESTAURATIES TE UTRECHT Stadsmuur bij het bolwerk Sterrenburg. In het julinummer van het maandblad Oud-Utreoht is reeds even vernield, dat tijdens graafwerkzaaraheden achter het fysisch laboratorium

Nadere informatie

Naam: Klas: a. Wat denk je betekent het begrip verticalisme in de architectuur?

Naam: Klas: a. Wat denk je betekent het begrip verticalisme in de architectuur? Naam: Klas: De Dom van Keulen Je bevindt je op het plein voor de Dom van Keulen. Best indrukwekkend, toch? Niet alleen de torens van deze kathedraal horen bij de hoogste kerktorens wereldwijd. De kerk

Nadere informatie

St Niklaaskerk, Klein Turkije en Cata. Rond 1822

St Niklaaskerk, Klein Turkije en Cata. Rond 1822 St Niklaaskerk, Klein Turkije en Cata A5 Rond 1822 Monteryfort/Kortrijksepoort Kaart van 1708 Brugse Vaart Brugse Poort St Niklaaskerk Vrijdagsmarkt St Pietersabdij /Kouter/ Reep /St Baafs/ Belfort /St

Nadere informatie

Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd en/of openbaar gemaakt door middel van druk, fotokopie, microfilm, opnamen, elektronisch of op welke

Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd en/of openbaar gemaakt door middel van druk, fotokopie, microfilm, opnamen, elektronisch of op welke De Gewelven van de Sint-Martinuskerk Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd en/of openbaar gemaakt door middel van druk, fotokopie, microfilm, opnamen, elektronisch of op welke wijze dan ook,

Nadere informatie

GENTSE PAROCHIEKERKEN ANALYSE & WAARDEBEPALING

GENTSE PAROCHIEKERKEN ANALYSE & WAARDEBEPALING GENTSE PAROCHIEKERKEN ANALYSE & WAARDEBEPALING PAROCHIEKERK Heilig Kruis Op basis van METHODOLOGIE THOMAS COOMANS Kerken in neostijlen in Vlaanderen. Ontwikkeling en implementatie van een methodologie

Nadere informatie

Reisverslag Oostelijk Duitsland 2012 Deel 3 [1]

Reisverslag Oostelijk Duitsland 2012 Deel 3 [1] Gepubliceerd op Willem-Jan van der Zanden (http://www.wjvanderzanden.nl) Home > Reisverslag Oostelijk Duitsland 2012 Deel 3 Reisverslag Oostelijk Duitsland 2012 Deel 3 [1] Door wjvanderzanden[2]op vr,

Nadere informatie

Een nieuwe manier van bouwen

Een nieuwe manier van bouwen Steden en staten LES 3 DE MACHT VAN DE KERK In s-hertogenbosch bouwt men een kathedraal. Daar ga ik mijn stenen verkopen aan de bouwmeester. JE LEERT wat er zo bijzonder is aan een kathedraal; wat een

Nadere informatie

Bijlagen. A. Religieuze gotiek in Brabant

Bijlagen. A. Religieuze gotiek in Brabant Bijlagen A. Religieuze gotiek in Brabant Literatuur verschillende specialisatie van de bronnen - zuivere beschrijving - beschrijving van Belgische karakter in gotiek - gotiek in Brabant - Brabants karakter

Nadere informatie

Rooms-Katholieke kerk H. Bartholomeus te Zevenbergen. Markt 19, Zevenbergen

Rooms-Katholieke kerk H. Bartholomeus te Zevenbergen. Markt 19, Zevenbergen Rooms-Katholieke kerk H. Bartholomeus te Zevenbergen Markt 19, Zevenbergen Foto's Rooms-Katholieke kerk H. Bartholomeus te Zevenbergen Kenmerken Adres Markt 19 Huidige functie Kerk Postcode/plaats Oorspronkelijke

Nadere informatie

De geschiedenis van de Onze- Lieve-Vrouwkerk van Herent & Toelichting bij de kunstwerken. Tentoonstelling

De geschiedenis van de Onze- Lieve-Vrouwkerk van Herent & Toelichting bij de kunstwerken. Tentoonstelling Tentoonstelling 14 maart tot 5 april 2010 O.L.Vrouwkerk, Herent-centrum De geschiedenis van de Onze- Lieve-Vrouwkerk van Herent & Toelichting bij de kunstwerken Teksten: Erfgoedcel Herent, M. Piot (Geschiedenis

Nadere informatie

Drempt. Rapport Ned. 52. Gld. 4.

Drempt. Rapport Ned. 52. Gld. 4. Drempt. Rapport Ned. 52. Gld. 4. Vraagstelling. Wat zijn de maten, versieringen en vorm van de van de kerk van Drempt (kaart afb. 1) gerapporteerde grafplaat uit de (ruim te nemen) 12 e eeuw? Wat is zijn

Nadere informatie

HET LICHT VAN DE WERELD

HET LICHT VAN DE WERELD Mannaerts R., De Onze-Lieve-Vrouwekathedraal van Antwerpen: een openbaring mits de juiste sleutel, Antwerpen, 2012 Hét sleutelwoord om een gotische kerk te begrijpen, is het licht. Let wel: het gaat hier

Nadere informatie

De schuilkerk voorbij

De schuilkerk voorbij De schuilkerk voorbij Pierre Cuypers' St. Vituskerk aan de Emmastraat te Hilversum JOKE REICHARDT. Werkstuk voor het vak Kernproblemen 1750-1900 (2013-2014), bachelor kunstgeschiedenis, Universiteit Utrecht.

Nadere informatie

OP AVONTUUR MET ARCHITECTUUR CULTUREEL ERFGOED IN OLDENZAAL

OP AVONTUUR MET ARCHITECTUUR CULTUREEL ERFGOED IN OLDENZAAL OP AVONTUUR MET ARCHITECTUUR CULTUREEL ERFGOED IN OLDENZAAL Lokatie: school en stadswandeling Doelgroep: groep 5 en 6 Duur: aantal lessen naar eigen inzicht. (2 a 3) doel: leren van feitelijke en begripmatige

Nadere informatie

Informatiekaart Sint Walburgiskerk. Werkgroep Bouwhistorie Zutphen. Walburgiskerk

Informatiekaart Sint Walburgiskerk. Werkgroep Bouwhistorie Zutphen. Walburgiskerk Informatiekaart Sint Walburgiskerk Walburgiskerk De Walburgiskerk is de oudste kerk van Zutphen en heeft daarmee ook de oudste toren van de stad! Een landmark in de stad, bekroond met een gouden bol en

Nadere informatie

17 september 1944 1 juni 1975 Goederenvervoer: 1 februari 1905 2 maart 1970

17 september 1944 1 juni 1975 Goederenvervoer: 1 februari 1905 2 maart 1970 pagina 1 van 5 Halte Bergentheim Gewijzigd: e:10-07-2010 Inhoud: Gegevens halte Exploitatie Gebouwen Emplacement Spoorweghaven Personeel Gegevens plaats Links: Fabrieksaansluitingen: Turfstrooiselfabriek

Nadere informatie

Kerken. 1. Sint-Laureins. Sint-Laurentiuskerk

Kerken. 1. Sint-Laureins. Sint-Laurentiuskerk Kerken Het cultureel erfgoed van de gemeente Sint-Laureins wordt weerspiegeld in de vele kerken die onze gemeente rijk is. In elke kerk is er een folder te bekomen met heel wat kunsthistorische informatie.

Nadere informatie

MIDDELEEUWSE KUNST I. DE ROMAANSE BOUWKUNST (1000-1150) A. Architecturale kenmerken

MIDDELEEUWSE KUNST I. DE ROMAANSE BOUWKUNST (1000-1150) A. Architecturale kenmerken MIDDELEEUWSE KUNST I. DE ROMAANSE BOUWKUNST (1000-1150) A. Architecturale kenmerken 1. Grondplan - centraalbouw: bouwelementen rond een verticale symmetrieas geschikt. * Cirkelvormig * Vierkant * polygonaal

Nadere informatie

3. GOTIEK & LATE MIDDELEEUWEN. KLU Inleiding Kunstgeschiedenis Hanneke Lenders

3. GOTIEK & LATE MIDDELEEUWEN. KLU  Inleiding Kunstgeschiedenis Hanneke Lenders 3. GOTIEK & LATE MIDDELEEUWEN KLU www.klu.nl Inleiding Kunstgeschiedenis Hanneke Lenders 1 Gotiek / Late middeleeuwen 1140-1500 INHOUD Gotische Bouwkunst Kenmerken 3 Stadia Afbeeldingen in de late middeleeuwen

Nadere informatie

Arras. De Champs-Élysées

Arras. De Champs-Élysées Utrecht, de Domstad Neeltje Jans Arras Kasseien in Noord-Frankrijk De Champs-Élysées Alpe d Huez Gâteau à la broche Utrecht, de Domstad De Tour de France start in 2015 in Utrecht. Utrecht wordt ook wel

Nadere informatie

[vanuit de middenbeuk, met de rug naar het westportaal heb je de volle ruimte vóór je.]

[vanuit de middenbeuk, met de rug naar het westportaal heb je de volle ruimte vóór je.] Mannaerts R., De Onze-Lieve-Vrouwekathedraal van Antwerpen: een openbaring mits de juiste sleutel, Antwerpen, 2012 [vanuit de middenbeuk, met de rug naar het westportaal heb je de volle ruimte vóór je.]

Nadere informatie

Vestingstad Hulst. De omwalling en de poorten

Vestingstad Hulst. De omwalling en de poorten WSV Zelden Rust ( Aktivia nr 261) organiseert: Zaterdag mei 20?? Omloop Vestingstad Hulst Start: Reynaertcollege Gildenstraat 1 Hulst ( Zeeuws-Vlaanderen) Afstanden: 7,15,21 en 28 km. Starturen: 07.30

Nadere informatie

Het kasteel begin 19e eeuw. Naar een gouache van J.A. Knip. RHCe, fotocollectie nr. 108658.

Het kasteel begin 19e eeuw. Naar een gouache van J.A. Knip. RHCe, fotocollectie nr. 108658. 2. Huidige kasteel Anders dan in het verleden vaak gedacht is, heeft het kasteel van Helmond een eeuwenlange bouwgeschiedenis gekend. Begonnen in het tweede kwart van de veertiende eeuw (ca. 1325) werd

Nadere informatie

Reisverslag Verona 2016 Deel 2 (29 juli 2016) [1]

Reisverslag Verona 2016 Deel 2 (29 juli 2016) [1] Gepubliceerd op Willem-Jan van der Zanden (http://www.wjvanderzanden.nl) Home > Reisverslag Verona 2016 Deel 2 (29 juli 2016) Reisverslag Verona 2016 Deel 2 (29 juli 2016) [1] Door wjvanderzanden[2]op

Nadere informatie

WAANDERS IN DE BROEREN. Inzending ARC Interieur 2013

WAANDERS IN DE BROEREN. Inzending ARC Interieur 2013 WAANDERS IN DE BROEREN Inzending ARC Interieur 2013 INZENDING ARC INTERIEUR 2013 PROJECTGEGEVENS OPDRACHT Waanders In de Broeren - Dhr. W. Waanders LOCATIE Achter de Broeren 1-3 Zwolle OMSCHRIJVING renovatie

Nadere informatie

Vallis ❿ 61. Prachtige gebouwen en panorama's

Vallis ❿ 61. Prachtige gebouwen en panorama's Route 6 60 Vallis 61 Prachtige gebouwen en panorama's In Vaals en Lemiers getuigen monumentale gebouwen van een bewogen verleden. De groene heuvels in de omgeving bieden allerlei fascinerende vergezichten.

Nadere informatie

Sparrenlaan 9 (uitbreiding bestaande beschrijving)

Sparrenlaan 9 (uitbreiding bestaande beschrijving) Sparrenlaan 9 (uitbreiding bestaande beschrijving) Straat en huisnummer : Sparrenlaan 9 Postcode en plaats : 2111 AE Aerdenhout Kadastrale aanduiding : B3856 Complexonderdeel : Naam object : Antonius van

Nadere informatie

Taak architectuurtypologie

Taak architectuurtypologie Taak architectuurtypologie Le chatelard Béatrice de Castelbajac Le Chatelard 16480 Passirac FRANCE Omschrijving: Le Chatelard is een kasteel gelegen in Passirac in de Poitou charente te Frankrijk, het

Nadere informatie

Te koop Voormalige R.K. Heilige Johan de Doperkerk Kerkstraat AL Puiflijk

Te koop Voormalige R.K. Heilige Johan de Doperkerk Kerkstraat AL Puiflijk Te koop Voormalige R.K. Heilige Johan de Doperkerk Kerkstraat 24 6655 AL Puiflijk In de plaats Puiflijk bij Druten in het Land van Maas en Waal ligt deze bijzondere kerk. Door de grootte van circa 318

Nadere informatie

PERSBERICHT. De restauratie van het schip van de Kathedrale Basiliek Sint Bavo in Haarlem is afgerond! Een moment om bij stil te staan.

PERSBERICHT. De restauratie van het schip van de Kathedrale Basiliek Sint Bavo in Haarlem is afgerond! Een moment om bij stil te staan. PERSBERICHT De restauratie van het schip van de Kathedrale Basiliek Sint Bavo in Haarlem is afgerond! Een moment om bij stil te staan. Meer informatie over dit bijzondere restauratiewerk op de persbijeenkomst:

Nadere informatie

Koker. Shute. Stortkanalen in muren Shutes in walls

Koker. Shute. Stortkanalen in muren Shutes in walls Shute I UDC 69.027.4 RVblad 01-1 Stortkanalen in muren Shutes in walls G. Berends Deze bijdrage is bedoeld als een aanzet tot het onderwerp en om meer bekendheid te geven aan het fenomeen, de documentatie

Nadere informatie

heilig hart van jezuskerk VinkeVeen

heilig hart van jezuskerk VinkeVeen HEILIG HART VAN JEZUSKERK VINKEVEEN De Kathedraal van de Ronde Venen Net als veel andere parochies had Vinkeveen lange tijd een schuurkerk als onderkomen. In 1842 werd dit zeventiende-eeuwse gebouw vervangen

Nadere informatie

Milaan. Milaan. Duomo

Milaan. Milaan. Duomo Milaan Duomo De Duomo di Milano, de prachtige gotische kathedraal van Milaan, is een van de grootste kerken ter wereld. De indrukwekkende wit marmeren voorgevel, een van de mooiste ter wereld, domineert

Nadere informatie

Excursie ijzerzandsteen Diest 19 september 2014

Excursie ijzerzandsteen Diest 19 september 2014 Excursie ijzerzandsteen Diest 19 september 2014 Marleen De Ceukelaire & Michiel Dusar KBIN - BGD Wandeling Diest met aanduiding van de belangrijkste gebouwen met ijzerzandsteen Inhoud 1. Begijnhofkerk

Nadere informatie

Naam: DE GOUDEN EEUW en Rembrandt

Naam: DE GOUDEN EEUW en Rembrandt Naam: DE GOUDEN EEUW en Rembrandt De Gouden Eeuw duurde niet precies honderd jaar. Hij begon aan het eind van de 16de eeuw, beleefde zijn hoogtepunt rond 1675 en was in de 18de eeuw voorbij. De Gouden

Nadere informatie

Wenen. Wenen. Karlsplatz

Wenen. Wenen. Karlsplatz Karlsplatz Karlsplatz, een van de grootste pleinen van wordt voor een groot deel ingenomen door het Resselpark. Het park wordt gedomineerd door een prachtige barokke kerk, de Karlskirche, en meerdere culturele

Nadere informatie

Monumenten fietsroute Nijbroek

Monumenten fietsroute Nijbroek Monumenten fietsroute Nijbroek Ter gelegenheid van de Open Monumentendag op 12 september 2015 is voor de Nijbroekse polder een speciale fietsroute samengesteld die u langs tal van rijks- en gemeentelijke

Nadere informatie

Les 2 Het huis van God in onze tijd

Les 2 Het huis van God in onze tijd Les 2 Het huis van God in onze tijd Intro Het huis van God noemen we in onze tijd de kerk. We spreken over de kerk met een kleine k en over de Kerk met een grote K. Met de kerk bedoelen we het stenen gebouw,

Nadere informatie

Wie schrijft, die blijft!

Wie schrijft, die blijft! Wie schrijft, die blijft! Workshop en tips Studio OMD 2010 Coördinatiecentrum Open Monumentendag Vlaanderen en Patrick de Rynck DE WORKSHOP I. DUIDINGSTEKSTJES IN DE MONUMENTENKRANT/OP DE WEBSITE - Vroeger

Nadere informatie

Dag van de Trage Wegen 2015 - Route 2 - Limburgs landschap Tösch route - 13 Km

Dag van de Trage Wegen 2015 - Route 2 - Limburgs landschap Tösch route - 13 Km Dag van de Trage Wegen 2015 - Route 2 - Limburgs landschap Tösch route - 13 Km Het Lemke Bergerkampstraat 18 A 3650 Dilsen-Stokkem - 089/562646 VZW Trage Wegen - www.tragewegen.be www.hetlemke.be www.tragewegen.be

Nadere informatie

HET RAADHUIS VAN HILVERSUM DOOR W.M. DUDOK

HET RAADHUIS VAN HILVERSUM DOOR W.M. DUDOK HET RAADHUIS VAN HILVERSUM DOOR W.M. DUDOK Joke Reichardt en Marion Konings. Werkstuk voor het vak Inleiding Architectuurgeschiedenis (2011-2012), bachelor kunstgeschiedenis, Universiteit Utrecht. Docent:

Nadere informatie

Aan de geachte zusters en broeders in de Katholieke Kerk in Nederland

Aan de geachte zusters en broeders in de Katholieke Kerk in Nederland Aan de geachte zusters en broeders in de Katholieke Kerk in Nederland De Pastoor en de Parochianen van de parochie van de H. Aartsengel Michael in Mieścisko verzoeken om hulp bij de renovatie van een plaatselijke

Nadere informatie

Middeleeuwse kerktypen in Zutphen

Middeleeuwse kerktypen in Zutphen Middeleeuwse kerktypen in Zutphen Zeno Kolks Kerkgebouwen kunnen typologisch worden onderscheiden in twee hoofdcategorieën: eenbeukige kerken (waaronder ook zaalkerken, kerken met een rechthoekige plattegrond,

Nadere informatie

DE NIEUWE KERK VAN ST. ANTONIUS ABT DOOR A. J. KROPHOLLER

DE NIEUWE KERK VAN ST. ANTONIUS ABT DOOR A. J. KROPHOLLER DE NIEUWE KERK VAN ST. ANTONIUS ABT DOOR A. J. KROPHOLLER ^J AE parochie van St. Antonius Abt te Oud-Delfshaven 1 heeft tot Kerstmis 1918 gebruik gemaakt van de om- I ^ streeks het jaar 1863 gebouwde kerk

Nadere informatie

beeldende vakken CSE GL en TL

beeldende vakken CSE GL en TL Examen VMBO-GL en TL 2011 tijdvak 2 dinsdag 21 juni 9.00-11.00 uur beeldende vakken CSE GL en TL Bij dit examen hoort een bijlage. Dit examen bestaat uit 31 vragen. Voor dit examen zijn maximaal punten

Nadere informatie

Grondplan Alden Biesen

Grondplan Alden Biesen Grondplan Alden Biesen Vind makkelijk je weg in Landcommanderij Alden Biesen en ontdek op de plattegrond van het domein wat er allemaal te zien is. Bezoek de schitterende historische gebouwen en prachtige

Nadere informatie

4. In de les krijg je een oefentoets die je op weg helpt met het leren en toepassen van de begrippen.

4. In de les krijg je een oefentoets die je op weg helpt met het leren en toepassen van de begrippen. BEGRIPPENLIJST KLAS 3, PERIODE 2: Hoe moet je leren??? 1. De begrippen uit de tekst moet je weten en in eigen bewoordingen kunnen omschrijven en toepassen. De begrippen zijn in periode twee gekoppeld aan

Nadere informatie

De afmetingen van de Salvator- of

De afmetingen van de Salvator- of De afmetingen van de Salvator- of Oudmunsterkerk in de afbeeldingen in de Monumenta van Van Buchel en in de Collectie Booth: toetsing 170 BULLETIN KNOB 1994-4/5 ~^1S - * 3 - :; /'^k 4i~Wl4ji ;=-' Z "v,

Nadere informatie

Veel glas-in-lood ramen van rond 1215 zijn in deze kathedraal nog bewaard gebleven. Dit is vrij uniek omdat ramen meestal in de loop van de tijd door

Veel glas-in-lood ramen van rond 1215 zijn in deze kathedraal nog bewaard gebleven. Dit is vrij uniek omdat ramen meestal in de loop van de tijd door Kerken in de Berry De Berry is een oud graafschap in het centrum van Frankrijk. Recentelijk is de naam Berry bekend geworden door de grote overzichtstentoonstelling van het werk van de gebroeders Van Limburg,

Nadere informatie

BIJLAGE 2 LESBRIEF BEZOEK DE KERK!

BIJLAGE 2 LESBRIEF BEZOEK DE KERK! EDE VROEGER EN NU Erfgoedleerlijn Ede BIJLAGE 2 LESBRIEF BEZOEK DE KERK! voor groep 5 t/m 8 EDE VROEGER EN NU Erfgoedleerlijn Ede MONUMENTEN bezoek de kerk Lesbrief Tijdens je bezoek aan de kerk onderzoek

Nadere informatie

Kabinetorgel Een klein pijporgel dat op een kabinetkast lijkt als de deuren gesloten zijn. Dergelijke orgels werden tussen de 17 e en 19 e eeuw

Kabinetorgel Een klein pijporgel dat op een kabinetkast lijkt als de deuren gesloten zijn. Dergelijke orgels werden tussen de 17 e en 19 e eeuw Begrippenlijst * Aartsbisdom Kerkelijk gebied van een aartsbisschop. De aartsbisschop heeft een leidende functie ten opzichte van de bisschoppen in een kerkprovincie. Achterkerk Westelijk gedeelte van

Nadere informatie

Londen ipad. Londen. British Museum. Samengesteld door: BusTic.nl

Londen ipad. Londen. British Museum. Samengesteld door: BusTic.nl Londen British Museum 1 British Museum Londen ipad Het British Museum is het grootste museum van Groot-Brittanië met meer dan 6 miljoen kunstwerken. De collectie is verspreid over meer dan 90 zalen waarin

Nadere informatie

Heilig Hart Kerk en Kapucijnen klooster te Langeweg. Kloosterlaan 6; 8; 10

Heilig Hart Kerk en Kapucijnen klooster te Langeweg. Kloosterlaan 6; 8; 10 Heilig Hart Kerk en Kapucijnen klooster te Langeweg Kloosterlaan 6; 8; 10 Foto's Heilig Hart Kerk en Kapucijnen klooster te Langeweg Kenmerken Postcode/plaats Kloosterlaan 6;8;10 4772 RA Langeweg Oorspronkelijke

Nadere informatie

Inleiding. Monumenten, symbolen en iconen Kindermonumentendag in Midden-Delfland Symbolen in deze tijd

Inleiding. Monumenten, symbolen en iconen Kindermonumentendag in Midden-Delfland Symbolen in deze tijd Monumenten, symbolen en iconen Kindermonumentendag in Midden-Delfland 2016 Lesbrief voor de groepen 7 van de basisscholen in Midden-Delfland Deze les is de voorbereiding voor de Kindermonumentendag op

Nadere informatie

Op de sokkels staan er dingen uit de bijbel. Er staan buiten 236 beelden.

Op de sokkels staan er dingen uit de bijbel. Er staan buiten 236 beelden. STADHUIS: Aan het stadhuis hangen veel vlagen van landen en aan de binnenkant hangen de vlaggen van alle deelgemeentes van Leuven. De Leuven naars waren naar Brussel gegaan. Ze zagen een groot stadhuis.

Nadere informatie

Fons Gieles en de Maria- Ommegang te Bergen op Zoom.

Fons Gieles en de Maria- Ommegang te Bergen op Zoom. Fons Gieles en de Maria- Ommegang te Bergen op Zoom. Dit jaar trekt de Ommegang voor de 70- e maal door de straten van Bergen op Zoom. De stoet vindt zijn oorsprong in de Middeleeuwen en werd na de Tweede

Nadere informatie

Monumentenregister Nijmegen. Register van beschermde monumenten krachtens de Nijmeegse Monumentenverordening

Monumentenregister Nijmegen. Register van beschermde monumenten krachtens de Nijmeegse Monumentenverordening Register van beschermde monumenten krachtens de Nijmeegse Monumentenverordening Plaatselijke aanduiding monument Burchtstraat 53 Aanwijzingsbesluit 11-11-2015 MON ID-code 2746 Redengevende omschrijving

Nadere informatie

Ken je kerk! Projectboekje. Naam: Klas: Verwerking

Ken je kerk! Projectboekje. Naam: Klas: Verwerking Projectboekje Naam: Klas: Verwerking Inhoudsopgave Lessen vooraf - bladzijde 03 Leestekst Bouwstijlen Lessen vooraf Lesopdracht Werkbladen kerkbezoek Werkbladen bij het kerkbezoek - bladzijde 10 1. Algemene

Nadere informatie

St Niklaaskerk en Klein Turkije. Gent 22. Rond 1822

St Niklaaskerk en Klein Turkije. Gent 22. Rond 1822 St Niklaaskerk en Klein Turkije Gent 22 Rond 1822 Monteryfort/Kortrijksepoort Kaart van 1708 Brugse Vaart Brugse Poort St Niklaaskerk Vrijdagsmarkt St Pietersabdij /Kouter/ Reep /St Baafs/ Belfort /St

Nadere informatie

Artikel: De verborgen Kadesj-scenes in de tempel van Karnak. Patrick van Gils

Artikel: De verborgen Kadesj-scenes in de tempel van Karnak. Patrick van Gils Artikel: De verborgen Kadesj-scenes in de tempel van Karnak Patrick van Gils De slag bij Kadesj is één van de bekendste veldslagen uit de Egyptische geschiedenis. In zijn 5 e regeringsjaar trok Ramses

Nadere informatie

ARCHITECTS & PLANNERS BEHEERSPLAN 21 februari 2017 BIJLAGEN BIJLAGE 1: PERIMETER. Plan met afbakening voorwerp beheersplan

ARCHITECTS & PLANNERS BEHEERSPLAN 21 februari 2017 BIJLAGEN BIJLAGE 1: PERIMETER. Plan met afbakening voorwerp beheersplan AVAPARTNERS 1198_GENT_BAUDELOKAPEL ARCHITECTS & PLANNERS BEHEERSPLAN 21 februari 2017 BIJLAGEN BIJLAGE 1: PERIMETER Plan met afbakening voorwerp beheersplan AVAPARTNERS 1198_GENT_BAUDELOKAPEL ARCHITECTS

Nadere informatie

De Nicolaaskerk Op een kruising van waterwegen Het ontstaan en de bouw van de Nicolaaskerk

De Nicolaaskerk Op een kruising van waterwegen Het ontstaan en de bouw van de Nicolaaskerk De Nicolaaskerk Midden in het Utrechtse Museumkwartier vinden we de Nicolaaskerk, door velen ook wel de Nicolaïkerk of Klaaskerk genoemd. De kerk is één van de vier middeleeuwse Utrechtse parochiekerken

Nadere informatie

De aanzetsteentjes van de toren van de Dorpskerk van IJsselmuiden door Gerard Bastiaan

De aanzetsteentjes van de toren van de Dorpskerk van IJsselmuiden door Gerard Bastiaan De aanzetsteentjes van de toren van de Dorpskerk van IJsselmuiden door Gerard Bastiaan De gemeente Kampen heeft een grote diversiteit aan monumenten zowel in vorm, functie als leeftijd. Eén van de oudste

Nadere informatie

Beknopte historische geografie van Oosterhout en Den Hout

Beknopte historische geografie van Oosterhout en Den Hout Titel: Beknopte historische geografie van Oosterhout en Den Hout Inleiding Oosterhout, strategisch gelegen tussen de A27, de A59 en de A16 heeft al een lange geschiedenis. Thans een bruisende stad met

Nadere informatie

De Domkerk Inleiding Voorgeschiedenis Bouwgeschiedenis

De Domkerk Inleiding Voorgeschiedenis Bouwgeschiedenis De Domkerk Inleiding In 1254 werd de eerste steen gelegd voor de gotische Domkerk, die de bestaande romaanse kerk zou vervangen. De Domkerk functioneerde als kathedraal en was daarmee de belangrijkste

Nadere informatie

Te koop Voormalige R.K. kerk met pastorie Koningsstraat 45 en AA Afferden

Te koop Voormalige R.K. kerk met pastorie Koningsstraat 45 en AA Afferden Te koop Voormalige R.K. kerk met pastorie Koningsstraat 45 en 47 6654 AA Afferden In Afferden is een bijzondere complex gelegen, ontworpen door de Architect Carl Weber. Het is de voormalige pastorie met

Nadere informatie

Contactblad Jaargang 23 nr (aanwezig in het DAN).

Contactblad Jaargang 23 nr (aanwezig in het DAN). De oudste vermeldingen en afbeeldingen van de Ekerse kerk Inleiding Eind de jaren 90 vroeg ik aan Roger Keukelinck, de oprichter van het Documentatiecentrum Antwerpse Noorderpolders (DAN), hoe oud de kerk

Nadere informatie

de luidklokken van de kerk in Harich

de luidklokken van de kerk in Harich de luidklokken van de kerk in Harich krukassen of rechte assen? inleiding en samenvatting De klokken in de toren van Harich zijn aan krukassen opgehangen. Deze oude klokken zijn waarschijnlijk in hun oorspronkelijke

Nadere informatie

Bescherming bouwhistorie monumenten 2e groep

Bescherming bouwhistorie monumenten 2e groep Embargo tot 7 juni 2015 Onderwerp Bescherming bouwhistorie monumenten 2e groep Programma Cultuur & Cultuurhistorie & Citymarketing Portefeuillehouder B. van Hees Samenvatting Op 27 januari 2010 heeft de

Nadere informatie

Wittenoordseweg 8, 3927 CE Renswoude. Vraagprijs 469.000,- k.k.

Wittenoordseweg 8, 3927 CE Renswoude. Vraagprijs 469.000,- k.k. Vraagprijs 469.000,- k.k. Kenmerken Vraagprijs : 469.000,00 Soort : Woonhuis Type woning : Vrijstaande woning Aantal kamers : 6 kamers waarvan 4 slaapkamer(s) Inhoud woning : 600 m 3 Perceel oppervlakte

Nadere informatie

Zuiderkerk Groningen. Groningen adres Stationsstraat 12 kerkgemeenschap gereformeerd gebouwd 1901 architect. plaats

Zuiderkerk Groningen. Groningen adres Stationsstraat 12 kerkgemeenschap gereformeerd gebouwd 1901 architect. plaats Zuiderkerk Groningen plaats Groningen adres Stationsstraat 12 kerkgemeenschap gereformeerd gebouwd 1901 architect Tjeerd Kuipers verbouwd 1985 architect Sijpkes en Oving, Groningen eigenaar 25 aantal wooneenheden

Nadere informatie

Voormalige Heilige Geestkerk

Voormalige Heilige Geestkerk Te koop Voormalige Heilige Geestkerk Adres Mozartweg 54 te Amersfoort Geschiedenis De Heilige Geestkerk is gebouwd in de periode van 1958-1963, in opdracht van het bisdom Utrecht, naar een modernistisch

Nadere informatie

De Nicolaaskerk te Wiuwert

De Nicolaaskerk te Wiuwert De Nicolaaskerk te Wiuwert De kerk van Wiuwert is rond 1200 gebouwd en gewijd aan de heilige Nicolaas. Exterieur De oorspronkelijke kerk had rondbogige romaanse vensters, waarvan in de noordmuur nog sporen

Nadere informatie

Examen VMBO-GL en TL 2006

Examen VMBO-GL en TL 2006 Examen VMBO-GL en TL 2006 tijdvak 2 dinsdag 20 juni 9.00-11.00 uur BEELDENDE VAKKEN CSE GL EN TL Bij dit examen hoort een afbeeldingenboekje. Dit examen bestaat uit 38 vragen. Voor dit examen zijn maximaal

Nadere informatie

Bouwhistorische waarneming Wegje 1/Apenspel 5, Enkhuizen

Bouwhistorische waarneming Wegje 1/Apenspel 5, Enkhuizen Bouwhistorische waarneming Wegje 1/Apenspel 5, Enkhuizen door Gerrit Vermeer in opdracht voor de gemeente Enkhuizen namens de Vereniging Oud Enkhuizen. oktober 2015 1 Afbeelding omslag. De voorgevel van

Nadere informatie

Middenbeemster, Korenmolen De Nachtegaal

Middenbeemster, Korenmolen De Nachtegaal Inleiding In opdracht van Cultureel Erfgoed Noord-Holland heeft op 1 december 2010 een kort onderzoek plaatsgevonden naar de opbouw en datering van de lage voetmuur van de korenmolen De Nachtegaal, gelegen

Nadere informatie

1.6 Reconstructie van de noordzijde van de Markt, omstreeks 1500 (AEH, RG)

1.6 Reconstructie van de noordzijde van de Markt, omstreeks 1500 (AEH, RG) 1.6 Reconstructie van de noordzijde van de Markt, omstreeks 1500 (AEH, RG). - 14 - - 15 - 3.23 3.24 3.26 3.25 vastgesteld. De verdieping in het voorhuis van dit pand had geen schouw, een balklaag met gekantrechte

Nadere informatie

Rooms-Katholieke kerk H. Johannes de Doper te Klundert. Molenstraat 31, Klundert

Rooms-Katholieke kerk H. Johannes de Doper te Klundert. Molenstraat 31, Klundert Rooms-Katholieke kerk H. Johannes de Doper te Klundert Molenstraat 31, Klundert Foto's Rooms-Katholieke kerk H. Johannes de Doper te Klundert Kenmerken Adres Molenstraat 31 Huidige functie Kerk Postcode/plaats

Nadere informatie