Gedrag veranderen met (impliciete) communicatie van intentie naar actie

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Gedrag veranderen met (impliciete) communicatie van intentie naar actie"

Transcriptie

1 Gedrag veranderen met (impliciete) communicatie van intentie naar Lector Crossmediale Communicatie in het Publieke Domein Hogeschool Utrecht Universitair Hoofddocent Gezondheidscommunicatie Wageningen Universiteit

2 Hypothetisch vs. realiteit Vergeten Verandering van gedachte Procrastinatie (uitstelgedrag)

3 De kracht van communicatie? Default effect Opt In Opt Out Communicatie Johnson & Goldstein: in Science, 2003

4

5

6 Gedragsparadox Waarom we ondanks weten en willen toch niet doen? Wij vinden bijvoorbeeld gezondheid één van de meest belangrijke thema s in ons leven, maar zijn (ondanks goede intenties) slecht in staat gezonde en verantwoorde keuzes te maken (SCP 2007; Ostan, et al., 2010).

7 Median % across studies Intentie gedrag kloof 6 Studies in Gezondheidsdomein (Condoomgebruik, Kankerscreening, Bewegen) (Sheeran, 2002) Disinclined Actors No Intention Behavior: No Behavior: Yes Verantwoordelijk voor de kloof Yes Inclined Abstainers

8 Krachteloze intenties

9 Probleem Intentie Implementatie intentie Realiteitsbesef Procrastinatie

10 We overschatten ons reflectieve systeem Variatie in verzadigingsbehoefte (geen info, over 1 uur, of over 4 uur een volledige maaltijd) is niet van invloed op snackkeuze (Bilman, Van Trijp en Renes, 2010) Populair in alle condities: pizza!

11 We overschatten onze wilskracht

12 We zijn vaak minder rationeel dan we denken.

13 We zijn vaak minder rationeel dan we denken.

14 Dus? Mensen zijn geen computers We verwerken niet alle relevante (gezondheids) informatie rationeel We komen niet altijd tot een reflectief en geïnformeerd besluit over hoe we ons moeten gedragen om zo gezond mogelijk te blijven We maken veel gebruik van ons impulsieve systeem en cognitive shortcuts om tot keuzes te komen. Meer begrip van (en grip op) deze shortcuts biedt mogelijkheden voor een effectievere gezondheidscommunicatie

15 Klein experimentje We beginnen. Hoeveel is: 15+6

16 Klein experimentje 3+56

17 Klein experimentje 89+2

18 Klein experimentje 12+53

19 Klein experimentje 75+26

20 Klein experimentje 25+52

21 Klein experimentje 63+32

22 Klein experimentje Ach ja, het zijn sommetjes, maar dit is echt de oefening! Nog even doorbijten!

23 Klein experimentje 123+5

24 Klein experimentje Snel! Denk aan een stuk gereedschap en aan een kleur.

25 Rode hamer!

26 Als het gemakkelijk kan

27 U zult (niet)

28 Vat vol verlangen

29 Waar verlangen we naar? Gemiddeld aantal aan eten en drinken gerelateerde keuzes op een dag (Wansink & Sobal, 2007)? Wat we denken: 14.4 Feitelijke aantal: Veel gedrag vindt gedachteloos plaats. Veel gezondheidspreventie en gezondheidsadviezen richten zich op gezond verstand.

30 De mens Wat we doen Het advies

31 Reactance

32 Onze ik Volgende week nu Overschat zijn wilskracht en mogelijkheden tot zelfregulering. Overschat zijn capaciteiten met betrekking tot zelfmonitoring. Is onrealistisch optimistisch. Is kortzichtig en zelfzuchtig.

33 Spanningsveld Advies Omgevings cue Kortzichtig Impulsief Weerstand Autonoom Zelfzuchtig

34 Van intentie naar gedrag

35 De dagelijkse realiteit Intenties/Voornemens Gedrag Intenties & Voornemens Gedrag

36 (Zin)Loze communicatie

37 Touchpoint

38 Kansrijke touchpoints Pp aten gemiddeld 50% minder chips (Geier, Wansink, & Rozin, 2012) Source: Geier, Wansink, et al., 2012

39 Effectieve feedback

40 Gedrags-architectuur

41 Maak van gewenst gedrag, gemakkelijke gedrag Zoek het zelf uit Informeren Verleiden Nudgen

42 Ontwerpen voor verandering

43 Maak het gewenste gemakkelijker

44 Maak het ongewenste moeilijk

45 Externe regulering?

46 Dus 1. Kijk naar hoe mensen zich gedragen in de praktijk, niet naar hoe ze zich zouden moeten gedragen. 2. Gedrag vormt zich (vaak onbewust) in de dagelijkse realiteit onder invloed van sociale en fysieke factoren. 3. Gedragsverandering vraagt om een goed inzicht in de dagelijkse realiteit en een onderbouwde, gecombineerde en congruente aanpak.

47 Gedrag veranderen met (impliciete) communicatie van intentie naar Lector Crossmediale Communicatie in het Publieke Domein. Hogeschool Utrecht Universitair Hoofddocent Gezondheidscommunicatie Wageningen Universiteit

Met communicatie gedrag veranderen Van wens naar werkelijkheid.

Met communicatie gedrag veranderen Van wens naar werkelijkheid. Met communicatie gedrag veranderen Van wens naar werkelijkheid. Reint Jan Renes Lector Crossmediale Communicatie in het Publieke Domein Hogeschool Utrecht Universitair Hoofddocent Gezondheidscommunicatie

Nadere informatie

Van betuttelen naar verleiden: Nieuwe richtingen voor gedragsbeïnvloeding. Emely de Vet Leerstoelgroep Strategische Communicatie

Van betuttelen naar verleiden: Nieuwe richtingen voor gedragsbeïnvloeding. Emely de Vet Leerstoelgroep Strategische Communicatie Van betuttelen naar verleiden: Nieuwe richtingen voor gedragsbeïnvloeding Emely de Vet Leerstoelgroep Strategische Communicatie Voeding in NL 95% eet onvoldoende groente 90-95% eet onvoldoende fruit 80%

Nadere informatie

Peter Konings (Belastingdienst), Rutger Heerdink (UWV), Rene Backer (SVB), Sjoerd Weiland (RDW)

Peter Konings (Belastingdienst), Rutger Heerdink (UWV), Rene Backer (SVB), Sjoerd Weiland (RDW) Werkgroep Borging: Peter Konings (Belastingdienst), Rutger Heerdink (UWV), Rene Backer (SVB), Sjoerd Weiland (RDW) November 2013 Deze sheets bevatten achtergrondinformatie bij het plan Borging awareness

Nadere informatie

De waarde van nudging om consumenten te verleiden tot gezondere voedselkeuzes

De waarde van nudging om consumenten te verleiden tot gezondere voedselkeuzes De waarde van nudging om consumenten te verleiden tot gezondere voedselkeuzes Vereniging voor Bewegingswetenschappen Nederland Ellen van Kleef, Wageningen Universiteit Gezond gedrag stimuleren blijft grote

Nadere informatie

Verleiden tot gezond gedrag. Prof. dr. Emely de Vet Wageningen University and Research

Verleiden tot gezond gedrag. Prof. dr. Emely de Vet Wageningen University and Research Verleiden tot gezond gedrag Prof. dr. Emely de Vet Wageningen University and Research Voeding in NL 95% eet onvoldoende groente 90-95% eet onvoldoende fruit 80% eet onvoldoende vis 48% heeft overgewicht

Nadere informatie

Hoe bereik je burgers? Een hedendaags perspectief op beïnvloedende overheidscommunicatie

Hoe bereik je burgers? Een hedendaags perspectief op beïnvloedende overheidscommunicatie Hoe bereik je burgers? Een hedendaags perspectief op beïnvloedende overheidscommunicatie Reint Jan Renes en Baukje Stinesen In dit artikel wordt een hedendaags perspectief op overheidscommunicatie gepresenteerd.

Nadere informatie

Beïnvloeden met BIG Data in het publieke domein

Beïnvloeden met BIG Data in het publieke domein Beïnvloeden met BIG Data in het publieke domein Reint Jan Renes & Judith Meinetten, Lectoraat Crossmediale Communicatie in het Publieke Domein Hogeschool Utrecht (Mei, 2012) Het jaar 2011 werd door Neelie

Nadere informatie

Hoe motiveer je mensen hun gedrag te veranderen en gezonder te leven? 24/10/2017

Hoe motiveer je mensen hun gedrag te veranderen en gezonder te leven? 24/10/2017 Hoe motiveer je mensen hun gedrag te veranderen en gezonder te leven? 24/10/2017 35.000 keuzes per dag Gezond en ongezond Gezonde en ongezonde keuzes Determinanten van gedrag Denken dat men genoeg beweegt

Nadere informatie

Evidence-Based Gedragsverandering

Evidence-Based Gedragsverandering Doorstroming en Rijgedrag Evidence-Based Gedragsverandering Gerjo Kok Universiteit Maastricht 18-11-2014, ANWB, Den Haag 1 Planning Gedragsverandering Doel Gedragsverandering Programma De moeilijkste veranderingen

Nadere informatie

Vragen naar de naam en de functie van een gereedschap

Vragen naar de naam en de functie van een gereedschap Vragen naar de naam en de functie van een gereedschap Wat is dit? Welk gereedschap is dit? Dat is een Wat kun je er mee doen? Waarvoor dient het? Met een kun je 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17

Nadere informatie

Effectieve communicatie in het publieke domein

Effectieve communicatie in het publieke domein Effectieve communicatie in het publieke domein Over onbedwingbare impulsen en collectieve doelen fem_bo_kib0312_dv Openbare les 22 juni 2012 Dr. Reint Jan Renes Lectoraat Crossmediale communicatie in het

Nadere informatie

CASI > Werkblad 1 > Vertalen beleidsdoel naar gedragsdoel

CASI > Werkblad 1 > Vertalen beleidsdoel naar gedragsdoel CASI > Werkblad 1 > Vertalen beleidsdoel naar gedragsdoel Beleidsdoel: 1a Keuze doelgroep 1b Huidig gedrag Wie is de doelgroep? Wat weten we over huidig gedrag? (feiten en cijfers) Is deze groep onder

Nadere informatie

Gedragsverandering via campagnes

Gedragsverandering via campagnes Gedragsverandering via campagnes Versie Datum 18 mei 2011 Status Concept Colofon Projectnaam Vergroten effectiviteit campagnes Projectnummer EP030012 Versienummer Locatie # 3602336 Projectleiders Babs

Nadere informatie

Voedingsvoorlichting en gedragsverandering

Voedingsvoorlichting en gedragsverandering 11 Voedingsvoorlichting en gedragsverandering Samenvatting Slechte voedingsgewoonten zijn moeilijk te doorbreken. De sociale omgeving speelt vaak een belangrijke rol en veel eetgedrag is min of meer onbewust.

Nadere informatie

Onze kijk op mobiliteit?

Onze kijk op mobiliteit? organization Reint Jan Renes Gedragswetenschapper Onze kijk op mobiliteit? het lijkt wel een gedragsstoornis Wat we vinden en zeggen over mobiliteit, staat vaak haaks op wat we doen. Gedragswetenschapper

Nadere informatie

Subtiele beïnvloeding Wanneer verantwoorde keuzes geen moeite kosten

Subtiele beïnvloeding Wanneer verantwoorde keuzes geen moeite kosten Subtiele beïnvloeding Wanneer verantwoorde keuzes geen moeite kosten S.J. Salmon, MSc. Prof. dr. B.M. Fennis Rapport RUGCIC-2014-02 ISBN 978-90-367-6952-5 Inhoudsopgave CIC 2 Managementsamenvatting: subtiele

Nadere informatie

Waarom uitstellen zo verleidelijk is. Dr. Esther Aarts

Waarom uitstellen zo verleidelijk is. Dr. Esther Aarts Waarom uitstellen zo verleidelijk is Dr. Esther Aarts Inhoud Uitstelgedrag Meten van uitstelgedrag in het lab en in het brein impulsieve keuzes plannen, vooruit denken beloningsgevoeligheid Tips om uitstelgedrag

Nadere informatie

Kennisoverdracht. Werkingsmechanisme: Communiceer de functionele en affectieve voordelen van het gewenste gedrag. Kennis Houding Kunnen

Kennisoverdracht. Werkingsmechanisme: Communiceer de functionele en affectieve voordelen van het gewenste gedrag. Kennis Houding Kunnen Kennisoverdracht Kennis Houding Kunnen Werkingsmechanisme: Kennisoverdracht Communiceer de functionele en affectieve voordelen van het gewenste gedrag. Bijvoorbeeld: NL-Alert - Informatievoorziening over

Nadere informatie

Nudging: Over nut en noodzaak van subtiele omgevingsaanpassingen. Mijn achtergrond. Traditionele benadering. Het verhaal van vandaag

Nudging: Over nut en noodzaak van subtiele omgevingsaanpassingen. Mijn achtergrond. Traditionele benadering. Het verhaal van vandaag Mijn achtergrond Nudging: Over nut en noodzaak van subtiele omgevingsaanpassingen Dr. Emely de Vet Opgeleid tot Gezondheidswetenschapper Gespecialiseerd in het verklaren en veranderen van gezondheidsgerelateerd

Nadere informatie

Samenvatting. (Summary in Dutch)

Samenvatting. (Summary in Dutch) (Summary in Dutch) Impulsieve keuzes voor aantrekkelijke opties zijn doorgaans geen verstandige keuzes op de lange termijn (Hofmann, Friese, & Wiers, 2008; Metcalfe & Mischel, 1999). Wanneer mensen zich

Nadere informatie

Figuur 1 Precede/Proceed Model

Figuur 1 Precede/Proceed Model Nederlandse samenvatting Benzodiazepinen zijn geneesmiddelen die vooral bij angstklachten en slaapstoornissen worden voorgeschreven. Ze vormen de op één na meest voorgeschreven middelen in Nederland. Tien

Nadere informatie

CASI MODEL (Pag 122) Stappen. Antwoorden

CASI MODEL (Pag 122) Stappen. Antwoorden CASI MODEL (Pag 122) HOE KANSRIJK IS UW CAMPAGNE? Het Campagne Strategie Instrument (CASI) is een hulpmiddel om tot onderbouwde keuzes te komen voor het opzetten van een campagne. Het gaat hierbij om campagnes

Nadere informatie

ALGEMENE INLEIDING BELANGRIJKSTE BEVINDINGEN

ALGEMENE INLEIDING BELANGRIJKSTE BEVINDINGEN SAMENVATTING ALGEMENE INLEIDING Hoofdstuk 1 beschrijft dat in de afgelopen decennia het aantal mensen met overgewicht en obesitas sterk is toegenomen en dat dit heeft geleid tot een groot publiek gezondheidsprobleem.

Nadere informatie

Effectief budgetbeheer: zelfcontrole en gedragsverandering

Effectief budgetbeheer: zelfcontrole en gedragsverandering Effectief budgetbeheer: zelfcontrole en gedragsverandering Research Center for Marketing and Consumer Science K.U.Leuven Siegfried Dewitte Stel dat je werkt als jobstudent in een bar. Je hebt twee enveloppes

Nadere informatie

Alcohol en aandacht. Een wankel evenwicht tussen craving en training

Alcohol en aandacht. Een wankel evenwicht tussen craving en training Alcohol en aandacht Een wankel evenwicht tussen craving en training Klassieke behandeling Richt zich hoofdzakelijk op bewuste processen Terugvalpreventie Leren kennen van hoge risico situaties Aanleren

Nadere informatie

Richtlijn Effectieve Interventies LVB. Jolanda Douma Onderzoekscoördinator Landelijk Kenniscentrum LVG. Focus op Onderzoek 1 december 2011

Richtlijn Effectieve Interventies LVB. Jolanda Douma Onderzoekscoördinator Landelijk Kenniscentrum LVG. Focus op Onderzoek 1 december 2011 2 Richtlijn Effectieve Interventies LVB Jolanda Douma Onderzoekscoördinator Landelijk Kenniscentrum LVG Focus op Onderzoek 1 december 2011 Achtergrond Weinig interventies ontwikkeld voor jeugdigen met

Nadere informatie

Gedragsverandering via campagnes. Datum 18 mei 2011

Gedragsverandering via campagnes. Datum 18 mei 2011 Gedragsverandering via campagnes Datum 18 mei 2011 Colofon Projectnaam Vergroten effectiviteit campagnes Projectnummer EP030012 Versienummer Locatie # 3602336 Projectleiders Babs Westenberg, Dienst Publiek

Nadere informatie

BAMBEA BewegeninAmsterdammet

BAMBEA BewegeninAmsterdammet BAMBEA BewegeninAmsterdammet Nicky Nibbeling, Joey van der Bie, Ben Kröse Beacons en Marije Baart De La Faille-Deutekom Hogeschool van Amsterdam Speerpunt UrbanVitality Aanleiding Fysieke inactiviteit

Nadere informatie

LESROOSTER LEVENSCOACH MODULE 1 BREDA 2014-2015

LESROOSTER LEVENSCOACH MODULE 1 BREDA 2014-2015 BREDA 2014-2015 Hoofddocent: Locatie: Zuiderlicht, Kloosterlaan 138a, 4811 EE BREDA Tel.nummer: 076-5139709 Dag en lestijd: Donderdag 09.30 16.30 uur 1 30-10-2014 Kennismaking / pers. Leerdoel, kader v.d.

Nadere informatie

Nieuwe. op gezond! Maatschappelijk Café 2010

Nieuwe. op gezond! Maatschappelijk Café 2010 Nieuwe op gezond! Maatschappelijk Café 2010 Nieuwe kijk op gezond! Een gezond lichaam en een gezonde geest: ze verdienen nu meer aandacht dan ooit. De cijfers spreken boekdelen. Ondanks alle inspanningen

Nadere informatie

ONS BREIN. What s in it for you? VAN NUDGE NAAR GEWOONTEGEDRAG. Hoe zorgen we ervoor dat mensen (sneller) hun schuld inlossen?

ONS BREIN. What s in it for you? VAN NUDGE NAAR GEWOONTEGEDRAG. Hoe zorgen we ervoor dat mensen (sneller) hun schuld inlossen? VAN NUDGE NAAR GEWOONTEGEDRAG MASTERCLASS DRS. LIZA LUESINK ONZE MISSIE Wetenschappelijke kennis over gedrag vertalen naar innovatieve toepassingen in de praktijk VAN NUDGE NAAR GEWOONTEGEDRAG What s in

Nadere informatie

Gebruiksvriendelijkheid. Introductie. Onderwerpen 23-11-2007. Student Informatiekunde Universiteit Utrecht. Webdesigner Piozum

Gebruiksvriendelijkheid. Introductie. Onderwerpen 23-11-2007. Student Informatiekunde Universiteit Utrecht. Webdesigner Piozum Gebruiksvriendelijkheid Byte seminar, 23 november 2007 Door: Gwyneth Ouwehand Introductie Student Informatiekunde Universiteit Utrecht Mensen Organisaties Computers Communicatie Webdesigner Piozum Onderwerpen

Nadere informatie

Duurzaam gedrag. 18 april 2017 Anjo Travaille

Duurzaam gedrag. 18 april 2017 Anjo Travaille Duurzaam gedrag 18 april 2017 Anjo Travaille Waar of niet waar? Duurzame energie is belangrijk Bewustwording is vaak de belangrijkste stap voor energiebesparing Keuzes van managers en bestuurders zijn

Nadere informatie

Hersenen en SGBP. 5 november 2015 Anjo Travaille. Platform Ecologisch Herstel Meren

Hersenen en SGBP. 5 november 2015 Anjo Travaille. Platform Ecologisch Herstel Meren Hersenen en SGBP 5 november 2015 Anjo Travaille Platform Ecologisch Herstel Meren Wat moet je weten over hersenen bij het realiseren van SGBP? Vragen: Is duurzaam waterbeheer belangrijk? Is het belangrijk

Nadere informatie

Beter Benutten Behaviourcheck Vragenlijst voor slimme maatregelen gericht op gedragsverandering. 1

Beter Benutten Behaviourcheck Vragenlijst voor slimme maatregelen gericht op gedragsverandering. 1 Vragenlijst versie 1.0-31 maart 2014 1 Beter Benutten Behaviourcheck Vragenlijst voor slimme maatregelen gericht op gedragsverandering. 1 Waar gaat het om? Sinds 2011 werken Rijk, regio en bedrijfsleven

Nadere informatie

GEZONDER WORDEN, ZIJN & BLIJVEN MET NLP

GEZONDER WORDEN, ZIJN & BLIJVEN MET NLP GEZONDER WORDEN, ZIJN & BLIJVEN MET NLP Voor iedereen die: Gezonder wil eten Wil stoppen met schadelijke verslavingen Meer wil bewegen Minder stress en meer ontspanning wil Inclusief werkboek Leopoldstraat

Nadere informatie

. Preventie van alcoholgebruik tijdens de zwangerschap. Nickie van der Wulp

. Preventie van alcoholgebruik tijdens de zwangerschap. Nickie van der Wulp . Preventie van alcoholgebruik tijdens de zwangerschap Nickie van der Wulp 7-02-2014 Disclosure belangen spreker (potentiële) belangenverstrengeling Zie hieronder Voor bijeenkomst mogelijk relevante relaties

Nadere informatie

Afstemmen van verwachtingen over campagne. Mogelijke indicatie extra onderzoek feiten huidige gedrag. Stap 1: Analyseren

Afstemmen van verwachtingen over campagne. Mogelijke indicatie extra onderzoek feiten huidige gedrag. Stap 1: Analyseren CASI versie Campagne Strategie Instrument 2.0 toelichting Kernboodschap Campagne Strategie Instrument Met campagnes kun je het gedrag van mensen beïnvloeden. Om dit effectief te doen, zijn heldere strategische

Nadere informatie

ARMOEDE EN WONEN: SCHULDEN EN (HUUR)INCASSO

ARMOEDE EN WONEN: SCHULDEN EN (HUUR)INCASSO ARMOEDE EN WONEN: SCHULDEN EN (HUUR)INCASSO Roeland van Geuns Lector armoede en participatie Hogeschool van Amsterdam Den Haag, 24 juni 2015 1 INHOUD 1. Enkele cijfertjes 2. Gedrag: enkele recente inzichten

Nadere informatie

Op naar geluk. Ap Dijksterhuis Hoogleraar Psychologie Radboud Universiteit Founding partner d&b Schrijver

Op naar geluk. Ap Dijksterhuis Hoogleraar Psychologie Radboud Universiteit Founding partner d&b Schrijver Op naar geluk Ap Dijksterhuis Hoogleraar Psychologie Radboud Universiteit Founding partner d&b Schrijver Het onbewuste regeert Van een heel groot deel van de invloeden op ons gedrag zijn we ons niet

Nadere informatie

7 tips. Stoppenmetroken.in Hubert Haenen Alle rechten voorbehouden

7 tips. Stoppenmetroken.in Hubert Haenen Alle rechten voorbehouden 7 tips Inhoud Tip 1 Vitaliteit Tip 2 Doel Tip 3 Moed Tip 4 Angst Tip 5 Overdenking Tip 6 Richting Tip 7 Kiezen Toegift Hulp Over Hubert Haenen Tip 1 Achter het verlangen om te stoppen met roken, ligt een

Nadere informatie

Alles wordt anders. Windesheim dinsdag 29 oktober 13

Alles wordt anders. Windesheim dinsdag 29 oktober 13 Alles wordt anders Windesheim 14-11-2013 Alles is anders dan je denkt Windesheim 14-11-2013 INHOUD LEZING Uitdagen van een aantal vanzelfsprekendheden die invloed hebben op hoe veiligheidsbeleid gemaakt

Nadere informatie

De psychologie van de oudedagsvoorziening

De psychologie van de oudedagsvoorziening De psychologie van de oudedagsvoorziening Henriëtte Prast Hoogleraar Finance, Tilburg University/Fellow, Netspar Roundtable, 4 februari 2016, Amsterdam Fabel Theory of planned behavior, Ajzen: Informatie

Nadere informatie

Doel van de workshop. Gezamenlijk meer inzicht krijgen in de vraag:

Doel van de workshop. Gezamenlijk meer inzicht krijgen in de vraag: Kennis en onderzoek Theo Wubbels (hoogleraar, Universiteit Utrecht), Anje Ros (lector, Fontys Hogescholen) Diane Middelkoop (CvB, Asko scholengroep) Hester Edzes (Coördinator onderzoek ASKO) Doel van de

Nadere informatie

Gedragsverandering in de schoolkantine

Gedragsverandering in de schoolkantine Gedragsverandering in de schoolkantine Novi Mores Kirsten Ruitenburg Datum: 08-04-2016 Voorstellen Novi Mores Onderzoek en Advies gericht op gedragsverandering en beleving Aanpassen omgeving Aanpassen

Nadere informatie

Alcoholgebruik, misbruik & afhankelijkheid

Alcoholgebruik, misbruik & afhankelijkheid ALCOHOLGEBRUIK: BEWUST OVERWOGEN OF ONBEWUST OVERKOMEN? Impliciete en expliciete processen bij alcoholgebruik en implicaties voor interventies Katrijn Houben k.houben@maastrichtuniversity.nl Alcoholgebruik,

Nadere informatie

Web Usability. Byte seminar, 23 november 2007. Door: Gwyneth Ouwehand

Web Usability. Byte seminar, 23 november 2007. Door: Gwyneth Ouwehand Web Usability Byte seminar, 23 november 2007 Door: Gwyneth Ouwehand Introductie Student Informatiekunde Universiteit Utrecht Mensen Organisaties Computers Communicatie Bezig met afstudeerproject over kenniselicitatie

Nadere informatie

Het betrekken van familieleden bij de behandeling van dubbele diagnose

Het betrekken van familieleden bij de behandeling van dubbele diagnose Het betrekken van familieleden bij de behandeling van dubbele diagnose Maarten Smeerdijk Congres LEDD, 21 april 2011 AMC, zorglijn Vroege Psychose Waarom familieleden betrekken bij de behandeling van DD?

Nadere informatie

Risico's en risicoperceptie: Een kwestie van vertrouwen? Reint Jan Renes Associate Professor Communication Science Wageningen University

Risico's en risicoperceptie: Een kwestie van vertrouwen? Reint Jan Renes Associate Professor Communication Science Wageningen University Risico's en risicoperceptie: Een kwestie van vertrouwen? Reint Jan Renes Associate Professor Communication Science Wageningen University 21 April 2010 Risico s en vertrouwen Waarom is vertrouwen belangrijk?

Nadere informatie

SWPBS: meer dan behaviorisme? W i n d e s h e i m z e t k e n n i s i n w e r k i n g

SWPBS: meer dan behaviorisme? W i n d e s h e i m z e t k e n n i s i n w e r k i n g SWPBS: meer dan behaviorisme? Programma Welkom & intro: de kern Pedagogische kwaliteit: de opdracht & keuzes in de uitvoering Theoretische kaders De functie & kwaliteit van feedback Belonen/ erkennen/

Nadere informatie

SLIM DOE JE ZO! VET VERLIEZEN Door: Eiwitrijkerecepten.nl

SLIM DOE JE ZO! VET VERLIEZEN Door: Eiwitrijkerecepten.nl SLIM VET VERLIEZEN DOE JE ZO! 1.0 Door: Eiwitrijkerecepten.nl Inleiding De meeste mensen die willen afvallen houden het meestal niet lang vol. Gewicht verliezen gaat gemakkelijker als je gemotiveerd bent

Nadere informatie

Nudging: Hoe kleine duwtjes meer gezondheid brengen

Nudging: Hoe kleine duwtjes meer gezondheid brengen Nudging: Hoe kleine duwtjes meer gezondheid brengen Denise de Ridder Universiteit Utrecht Voka Health Community 27 sept 2016 Waar hebben we het over? Simple changes in choice architecture (presentation

Nadere informatie

Bewust, aandachtig & positief leven

Bewust, aandachtig & positief leven Bewust, aandachtig & positief leven Bewust, aandachtig & positief leven Bewust, aandachtig & positief leven Mindful en vitaal leven Een praktische inleiding Adriana Anna Visser Adriana Anna Visser Coverontwerp

Nadere informatie

Leergang Transformatief Leiderschap

Leergang Transformatief Leiderschap feedback geven living labs advie processen/bijeenkomsten transformatief leiderschap coach perso Leergang Transformatief Leiderschap Anderen bewegen begint bij jezelf Succesvol mensen en organisaties in

Nadere informatie

Gedragstraining Overwinning Op Jezelf (OOJ)

Gedragstraining Overwinning Op Jezelf (OOJ) Gedragstraining Overwinning Op Jezelf (OOJ) Een gedragstraining naar het boek en methodiek van De 7 eigenschappen van effectief leiderschap door Stephen R. Covey. In 7 stappen naar een succesvolle gedragsverandering!

Nadere informatie

Nudge! Goede voornemens volhouden zonder discipline. Nudge! is een gratis uitgave van:

Nudge! Goede voornemens volhouden zonder discipline. Nudge! is een gratis uitgave van: Nudge! Goede voornemens volhouden zonder discipline Nudge! is een gratis uitgave van: Nr. 1-2015 Goede voornemens volhouden zonder discipline Het is niet toegestaan de inhoud van dit document elders te

Nadere informatie

Naar slimmere MM-maatregelen met het 9-stappenplan

Naar slimmere MM-maatregelen met het 9-stappenplan Naar slimmere MM-maatregelen met het 9-stappenplan Uitgangspunt en doel van het stappenplan Uitgangspunt van ons stappenplan is niet de plannen zijn niet goed, maar wel vanuit gedragsperspectief kan het

Nadere informatie

Dit wordt jouw jaar!

Dit wordt jouw jaar! 5_p{4# ' a {5#' 9 u} {3 {w C 61# ',E 9 QÓ«é«J øh º H f' {3 iæ+ 1'sB 9 w A' 9E )1_jdA' ad@ Ê( f_ `B 9#' - FtA' b_d A' QÓ«é«J øh º H Haalbaarheid en effectiviteit van gedragsgerichte dual system-interventies

Nadere informatie

Opschalen van duurzaam gedrag?

Opschalen van duurzaam gedrag? Opschalen van duurzaam gedrag? Strategie met 10 drivers voor gedragsbeïnvloeding Duurzaamheidsdialoog 10 juli 2017 Siboltmulder@gmail.com / m: 06-13 65 41 11 Inhoud Sibolt Mulder: even voorstellen 3 Gebruikte

Nadere informatie

Teambuilding met een beetje hulp

Teambuilding met een beetje hulp Teambuilding met een beetje hulp Iedereen kan soms wel een beetje hulp gebruiken. Niet alleen bij het beter samen laten werken van uw team, maar misschien ook wel bij de manier waarop u dat voor elkaar

Nadere informatie

Dubbele identiteit. Anja Bekink! Samenwerking: het CJG van ons allen of ieder voor zich? Door:

Dubbele identiteit. Anja Bekink! Samenwerking: het CJG van ons allen of ieder voor zich? Door: Dubbele identiteit Samenwerking: het CJG van ons allen of ieder voor zich? Door: Programma Welke dubbele identiteit? Wil niet of kan niet? De casus & de cirkel The Matrix & de Verrassingen De professional

Nadere informatie

Motiverende gespreksvoering met ouderen. Zwolle, 23 april 2012

Motiverende gespreksvoering met ouderen. Zwolle, 23 april 2012 Motiverende gespreksvoering met ouderen Zwolle, 23 april 2012 Opbouw workshop Doelstelling: kennismaking met motiverende gespreksvoering (MGV) en mogelijke aanpassing bij ouderen 1. Wat is MGV? 2. Welke

Nadere informatie

Mathilde Descheemaeker Adriaan Spruyt Dirk Hermans

Mathilde Descheemaeker Adriaan Spruyt Dirk Hermans Mathilde Descheemaeker Adriaan Spruyt Dirk Hermans Experimentele psychopathologie Op zoek naar de psychologische processen die een rol spelen bij het ontstaan, in stand houden en terugval van psychopathologie

Nadere informatie

Organisaties willen graag gedrag beïnvloeden

Organisaties willen graag gedrag beïnvloeden Nudging Organisaties willen graag gedrag beïnvloeden Commerciële organisaties Overheid marketeers psychologen communicatiedeskundigen economen Oud beïnvloedingsparadigma De mens als rationeel wezen KENNIS

Nadere informatie

De Potentie van Learning Analytics

De Potentie van Learning Analytics 1 / 25 ACLA en het onderzoek 'de rol van self-serving bias bij opleidingskeuze' 1,2,3 c.p.b.j.van.klaveren@vu.nl 1 Vrije Universiteit - Faculteit der Gedrags- en Bewegingswetenschappen 2 Amsterdam Center

Nadere informatie

Arbeids-, Organisatie en Personeelspsycholoog

Arbeids-, Organisatie en Personeelspsycholoog Arbeids-, Organisatie en Personeelspsycholoog Gedragsmeting en -ontwikkeling Professionele communicatie Leiderschapsontwikkeling Coach ontwikkeling 360-graden feedback Coaching Counseling Training Programma:

Nadere informatie

Nederlandse samenvatting (Dutch summary)

Nederlandse samenvatting (Dutch summary) Nederlandse samenvatting (Dutch summary) Educatieve computer spellen (edutainment spellen) zijn veelbelovende methoden om kinderen spelenderwijs specifieke vaardigheden aan te leren. Echter, niet alleen

Nadere informatie

Cognitieve strategieën voor diepe verwerking en feedback

Cognitieve strategieën voor diepe verwerking en feedback Cognitieve strategieën voor diepe verwerking en feedback Samenvatting van het artikel van Henry L. Roediger III, Mary A. Pyc (2012), Inexpensive techniques to improve education: Applying cognitive pgychology

Nadere informatie

Beslissen, en gedragsverandering. 18 februari 2016 Anjo Travaille

Beslissen, en gedragsverandering. 18 februari 2016 Anjo Travaille Beslissen, en gedragsverandering 18 februari 2016 Anjo Travaille Mijn doel voor vandaag Argumenten Persoonlijk contact Informatie geven Autoriteit Opknippen Default Sociale norm Consistentie Belonen..

Nadere informatie

Masterclass gedragsverandering in de praktijk

Masterclass gedragsverandering in de praktijk Masterclass gedragsverandering in de praktijk 30 september 2015 Anjo Travaille Agenda Logica van menselijk gedrag Verleiding en weerstand Model voor effectieve interventies Interventies voor eigen cases

Nadere informatie

Het gedragmodel. 1. Inleiding

Het gedragmodel. 1. Inleiding Het gedragmodel 1. Inleiding Het gedragmodel is een NLP-techiek, ontwikkeld door Peter Dalmeijer (zie www.vidarte.nl) en Paul Lenferink. Het model leert ons feedback te geven waarbij we anderen op hun

Nadere informatie

Het delict als maatstaf

Het delict als maatstaf Het delict als maatstaf Methodiek voor werken in gedwongen kader Anneke Menger Lous Krechtig Hoofdstuk 1 Wat is methodiek? Begeleidingscommissie: Mw. A. Andreas Beleidsmedewerker, Reclassering Nederland

Nadere informatie

Pensioenbewustzijn. Henriëtte Prast en Arthur van Soest, Tilburg University & Netspar. Panel paper in opdracht van Stichting Instituut GAK

Pensioenbewustzijn. Henriëtte Prast en Arthur van Soest, Tilburg University & Netspar. Panel paper in opdracht van Stichting Instituut GAK Pensioenbewustzijn Henriëtte Prast en Arthur van Soest, Tilburg University & Netspar Panel paper in opdracht van Stichting Instituut GAK Inhoud Motivatie Wat bedoelen we met pensioenbewustzijn? Pensioenbewustzijn

Nadere informatie

Startdatum:... Gewicht:... BMI:... Streefgewicht:... Motivatie:

Startdatum:... Gewicht:... BMI:... Streefgewicht:... Motivatie: Startdatum:... Gewicht:... BMI:... Streefgewicht:... Motivatie:.................. Gezond afvallen betekent een verandering in je levensstijl, want blijvend afvallen bereik je niet met een crashdieet. Zo

Nadere informatie

Te bestellen door 22 over te maken naar: Postbanknummer 9184737 van BOOG consult in Wageningen onder vermelding van 'succesdagboek' en uw adres.

Te bestellen door 22 over te maken naar: Postbanknummer 9184737 van BOOG consult in Wageningen onder vermelding van 'succesdagboek' en uw adres. Het Succes Dagboekje Verschenen: januari 2008 Uitgever: BOOG consult / Auteur: Pauline Schakenbos Losbladig in map, 23x19cm ISBN: 97890-79326-02-0 Aantal pagina's: 244 Prijs 18,50. Verzendkosten 3,50 Te

Nadere informatie

Feedback aanvraaggedrag huisartsen in het DTO Effect en valkuilen

Feedback aanvraaggedrag huisartsen in het DTO Effect en valkuilen Feedback aanvraaggedrag huisartsen in het DTO Effect en valkuilen J.P. Trietsch, huisarts-onderzoeker Gezondheidscentrum Terwinselen, Kerkrade Universiteit Maastricht, CAPHRI Wat ging vooraf 2004 proefschrift

Nadere informatie

workshop SOCIAL MARKETING fran bambust Cibe - geen pw #cibecity

workshop SOCIAL MARKETING fran bambust Cibe - geen pw #cibecity workshop SOCIAL MARKETING fran bambust Cibe - geen pw #cibecity SOCIAL MARKETING SOCIAL MARKETING geen commerciële marketing geen directe bevrediging verlangen niet inspelen op meer gemak, status en bevestiging

Nadere informatie

Programma. 1. ADHD bij adolescenten 2. Motiverende gespreksvoering 3. Werken met Zelf Plannen

Programma. 1. ADHD bij adolescenten 2. Motiverende gespreksvoering 3. Werken met Zelf Plannen Programma 1. ADHD bij adolescenten 2. Motiverende gespreksvoering 3. Werken met Zelf Plannen ADHD BIJ ADOLESCENTEN problemen EF/motivatie ADHD gedrag Adolescentie: Middelbare school Minder oudercontrole

Nadere informatie

Alcoholgebruik en effecten tijdens adolescentie

Alcoholgebruik en effecten tijdens adolescentie Dronken Jongeren 5 April 17 KNAW Symposium Ad Fundum Gevaar op korte termijn (coma, ongelukken) & op lange termijn Veranderingen in hersenen gebruik en effecten tijdens adolescentie Prof. dr. Reinout W.

Nadere informatie

SAMENVATTING Dijkstra, Coosje.indd :45

SAMENVATTING Dijkstra, Coosje.indd :45 SAMENVATTING Samenvatting INTRODUCTIE Grote sociaal economische gezondheidsverschillen zijn een groeiend probleem in bijna alle Westerse landen. In Nederland leven mensen met een lagere opleiding gemiddeld

Nadere informatie

Bijlage Lekker Fit! Kinderdagverblijf

Bijlage Lekker Fit! Kinderdagverblijf Bijlage Lekker Fit! Kinderdagverblijf Deze bijlage hoort bij de beschrijving van de interventie Lekker Fit! Kinderdagverblijf, zoals die is opgenomen in de databank Effectieve Jeugdinterventies. Meer informatie:

Nadere informatie

Wilt u serieus afslanken en goed in uw vel zitten?

Wilt u serieus afslanken en goed in uw vel zitten? 1 Inhoud Wilt u serieus afslanken en goed in uw vel zitten?... 3 Resultaat... 4 Hoe verander ik mijn emotionele dieet... 5 HeartMath Stress en Gewicht Management Programma... 6 2 Wilt u serieus afslanken

Nadere informatie

Beleidsmaatregelen en best practices in de Noordzee regio. Nicolien van der Grijp Agni Kalfagianni

Beleidsmaatregelen en best practices in de Noordzee regio. Nicolien van der Grijp Agni Kalfagianni Beleidsmaatregelen en best practices in de Noordzee regio Nicolien van der Grijp Agni Kalfagianni Onderzoeksdoel en -aanpak Doel: Input leveren aan: 1) KRM Regionale Actie Programma s 2) KRM Programma

Nadere informatie

Communicatie van risico s. Introductie op de workshop (Kennispoort2012)

Communicatie van risico s. Introductie op de workshop (Kennispoort2012) Communicatie van risico s Introductie op de workshop (Kennispoort2012) Inleiding Jippie, een baby op komst! Help, Een baby op komst! Gefeliciteerd met je zwangerschap! Ik geef je een formulier mee om bloed

Nadere informatie

Business Alert! Het werken met wetten en regels wordt gemakkelijker. Platform milieuhandhaving grote gemeenten. Utrecht, 11 februari 2010

Business Alert! Het werken met wetten en regels wordt gemakkelijker. Platform milieuhandhaving grote gemeenten. Utrecht, 11 februari 2010 Business Alert! Het werken met wetten en regels wordt gemakkelijker Platform milieuhandhaving grote gemeenten Utrecht, 11 februari 2010 Dit rapport is bestemd voor de organisatie van de opdrachtgever.

Nadere informatie

Duurzaamheidk. Consument wil gezond kiezen tijdens dagje uit: aanbod blijft achter. Duurzaamheidkompas meting #14 mei 2015

Duurzaamheidk. Consument wil gezond kiezen tijdens dagje uit: aanbod blijft achter. Duurzaamheidkompas meting #14 mei 2015 Duurzaamheidk mpas Consument wil gezond kiezen tijdens dagje uit: aanbod blijft achter. Duurzaamheidkompas meting #14 mei 2015 Er is markt voor verkoop van gezonde producten bij attracties Gezond eten

Nadere informatie

De weg naar zinvolle dagbesteding voor mensen met dementie. begeleidingsprogramma voor organisaties die zorg leveren aan mensen met dementie

De weg naar zinvolle dagbesteding voor mensen met dementie. begeleidingsprogramma voor organisaties die zorg leveren aan mensen met dementie De weg naar zinvolle dagbesteding voor mensen met dementie begeleidingsprogramma voor organisaties die zorg leveren aan mensen met dementie Context Het aanbieden van welzijn, dagbesteding of zingevingactiviteiten

Nadere informatie

TimeManagement. Een dagje stilstaan is vaak al een hele vooruitgang. Wat wilde je worden? Wat gaan we doen. Waarom ben je hier?

TimeManagement. Een dagje stilstaan is vaak al een hele vooruitgang. Wat wilde je worden? Wat gaan we doen. Waarom ben je hier? TimeManagement Een dagje stilstaan is vaak al een hele vooruitgang Trainingen, workshops en coaching voor wie zijn Tijd of Troep niet onder controle krijgt. Wat gaan we doen Wat is Timemanagement Wat is

Nadere informatie

Effectief aansluiten bij overbelaste leerlingen en hun ouders: Zo makkelijk is dat niet!

Effectief aansluiten bij overbelaste leerlingen en hun ouders: Zo makkelijk is dat niet! Effectief aansluiten bij overbelaste leerlingen en hun ouders: Zo makkelijk is dat niet! drs. Hilde Jans psycholoog Iedereen heeft een ander perspectief! Oefening in tweetallen Stap 1 Draai je gezicht

Nadere informatie

De rol van de sociale media in alcoholgebruik bij jongeren

De rol van de sociale media in alcoholgebruik bij jongeren De rol van de sociale media in alcoholgebruik bij jongeren Prof. Dr. Kathleen Beullens School for Mass Communication Research, KU Leuven Fonds voor Wetenschappelijk Onderzoek (FWO) Vlaamse jongens en meisjes

Nadere informatie

Je moet voelen en beleven wat je niet meer wilt, heel helder hebben waar je van weg wilt.

Je moet voelen en beleven wat je niet meer wilt, heel helder hebben waar je van weg wilt. Waar wil je van weg? Belangrijk is dat je nu een doel gaat stellen. Maar voordat je een doel stelt is het nodig dat je specifiek in kaart brengt waar je nu bent ten aanzien van je doel. Je moet voelen

Nadere informatie

Gedragsverandering door de patiënt: een uitdaging voor de manueeltherapeut

Gedragsverandering door de patiënt: een uitdaging voor de manueeltherapeut Gedragsverandering door de patiënt: een uitdaging voor de manueeltherapeut drs. O.C.M.W. van der Zanden drs. F.J.C.M. Verhulst Jaarcongres NVMT 2002 1 Lastige patiënten bestaan niet, onvoldoende kennis

Nadere informatie

Bachelor rapport van Iris Duursma en Marlou ter Brake

Bachelor rapport van Iris Duursma en Marlou ter Brake Bachelor rapport van Iris Duursma en Marlou ter Brake Verandering Wmo per 1 januari 2015 (Rijksoverheid, 2014) Decentralisatie zodat gemeenten dichter bij burgers komen te staan (Pardijs, 2012) Onderzoek

Nadere informatie

Europese burgers hebben zeker milieuzorgen. Duurzamer gedrag = samenwerking = vertrouwen. % zorgen. % mee eens

Europese burgers hebben zeker milieuzorgen. Duurzamer gedrag = samenwerking = vertrouwen. % zorgen. % mee eens Duurzamer gedrag = samenwerking = vertrouwen Europese burgers hebben zeker milieuzorgen % zorgen % mee eens Milieurampen Watervervuiling Luchtvervuiling 42 41 36 Milieu beschermen is voor mij persoonlijk

Nadere informatie

Het landschap van methodieken en tools voor blended learning

Het landschap van methodieken en tools voor blended learning Het landschap van methodieken en tools voor blended learning Jos Fransen Lector Teaching, Learning & Technology SURF SIG Blended Learning - 20-09-2017 definities van blended learning blended learning of

Nadere informatie

Progressie en plezier met impliciet leren

Progressie en plezier met impliciet leren Titel Subtitel Progressie en plezier met impliciet leren Door Brendan Troost Dag van de Atletiek Zaterdag 19 maart 2 Doel en inhoud van deze presentatie Verbeteren kennis van principes van motorisch leren;

Nadere informatie

Welkom VPM. Nederlandse Vereniging voor Veterinair PraktijkManagement

Welkom VPM. Nederlandse Vereniging voor Veterinair PraktijkManagement Welkom VPM Nederlandse Vereniging voor Veterinair PraktijkManagement Richting & Actie https://www.youtube.com/watch? v=dmyz_f8sx14 Programma 16.30 uur Deel 1 Leidinggeven/ontvangen, (ver)binden, ordening,

Nadere informatie