RUIMTE, MILIEU EN MOBILITEIT

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "RUIMTE, MILIEU EN MOBILITEIT"

Transcriptie

1 RUIMTE, MILIEU EN MOBILITEIT Voorbeeldenboek intermediaire planningsinstrumenten in Vlaanderen Deel 1 Intermediaire planningsinstrumenten en processen in relatie met mobiliteit

2 Colofon Opdracht: Opdracht MC/12/04 opmaak concept voorbeeldboek beleidsinstrumenten Opdrachtgever: Ministerie van de Vlaamse Gemeenschap Afdeling Beleid, Mobiliteit en Verkeersveiligheid Leidend ambtenaar: ir. Martine Serbruyns Opdrachtnemer: VECTRIS cvba, Vital Decosterstraat 67A/0201, 3000 Leuven Tekst en eindredactie: Koen Stuyven Voorbeeldenboek intermediaire planningsinstrumenten in Vlaanderen

3 Brussel, juli 2007 Voorbeeldenboek intermediaire planningsinstrumenten in Vlaanderen

4 VOORWOORD 1 1 INLEIDING Doelstellingen Definitie intermediaire planningsinstrumenten Onderzoeksproces Context Het strijdgewoel tussen schaalniveaus en sectoren De weg, het landschap, en de stad zijn van iedereen Concepten en multi-interpreteerbare vormen: een houvast in een complexe wereld Een voorbeeldenboek, geen handboek 6 2 CLUSTER 1 GEBIEDSGERICHTE WERKING: VAN PROJECTEN MET MEERWAARDE TOT EEN NIEUWE BELEIDSCULTUUR Strategische dimensie Gebiedsgerichte werking: Strategische projecten en ruimtelijk ontwerpend onderzoek op alle schaalniveaus Gebiedsgericht werken: hard verbinden met zacht Gebiedsgerichte werking als smeerolie? Een strategische ruimte rond een transportinfrastructuur Experimenten met gebiedsgerichte werking in steden Voorwaarden voor succes Invloed van Europese initiatieven Kritische succesfactoren Kwaliteitskamers 17 3 CLUSTER 2 BOVENLOKALE GEÏNTEGREERDE RUIMTELIJKE EN MOBILITEITSSTUDIES Studies afbakening stedelijke gebieden Voorstudies voor GRUP en PRUP en strategische projecten Ruimtelijke streefbeelden Definitie Planningsachterstand Verscheidenheid aan toepassingen Methodiek Recente evoluties Gespecialiseerde verkeersplanologische studies 27 4 CLUSTER 3 MILIEUSTUDIES MET EEN MOBILITEITSLUIK (PLAN-MER EN PROJECT-MER) Inleiding: kernbegrippen MER-plicht Europese regelgeving Omzetting in gewestelijke wetgeving MER-procedure 31 Voorbeeldenboek intermediaire planningsinstrumenten in Vlaanderen / Deel 1 I

5 4.4 Milderende en compenserende maatregelen 32 5 CLUSTER 4 MOBILITEITSSTUDIES: MOBER EN MOBILITEITSTOETS Situering van de instrumenten Methodiek Opmaak van het bereikbaarheidsprofiel Opmaak van het mobiliteitsprofiel Confrontatie bereikbaarheids- en mobiliteitsprofiel Effectbeperkende maatregelen De praktijk Geen juridisch/regelgevend kader MOBER-ramingen en gebruik van kengetallen Een tijdelijke verplichting voor eigen goed? Interferentie met andere documenten 37 6 BESCHOUWINGEN OP BASIS VAN DE CASES Komen mobiliteit, milieu en ruimtelijke kwaliteit voldoende aan bod bij de planning van strategische projecten? Twee cases Een schaarliftstrategie Milieuaspecten explicieter behandelen in planfase Parallel en in serie schakeling van planningsprocessen Behandeling van de ruimtelijke kwaliteit MOBER en streefbeeld: nood aan regelgevend kader? MOBER's en mobiliteitstoetsen: interessant instrument zonder regelgevend kader MOBER afdwingbaar of activiteiten gunningsplichtig? MOBER enkel gekoppeld aan bouwvergunning? Ruimtelijke streefbeelden: oefening of richtlijn? MER: sterkten en zwakten Milieueffectrapportage: een interessant model voor beschrijving van de werkelijkheid én voor het ontwerpen van een project De praktijk van milieueffectrapportage hanteert een conserverend en statisch concept Openheid en interdisciplinariteit Milieuaspecten: steeds in overweging te nemen Analogie tussen MOBER en MER: inspirerend en bedreigend MOBER s: een MER-light? Kansen voor integratie Strikte normen tegenover hanteren van inzichten MOBER en MER complementair Effectrapportage als motor voor spreiding? Grenzen aan ontwikkeling in stedelijke gebieden? Groei van de stad loskoppelen van groei autoverkeer 52 7 BELEIDSAANBEVELINGEN EN DISCUSSIEPUNTEN Integrale benadering vanuit het duurzaamheidsperspectief: noodzaak en uitdaging 52 Voorbeeldenboek intermediaire planningsinstrumenten in Vlaanderen / Deel 1 II

6 7.1.1 Integrale benadering utopisch? Wildgroei van rapportages en andere attesten Subsidiariteit in de toetsingsinstrumenten Projectregie voor integratie Effectbeoordeling van generieke principes Nood aan mobiliteitsdata in GIS-Vlaanderen Wegencategorisering Bereikbaarheidprofiel en mobiliteitsprofiel Openbaarheid als educatie? 57 8 SLOTBESCHOUWING 58 9 BIJLAGEN Lijst van de geïnterviewden Lijst deelnemers workshop 1, 10 juni Lijst deelnemers workshop 2 62 FIGUREN Figuur 1 Intermediaire studies in beeld gebracht door J. Korsmit: 3 Figuur 2 Figuur 3 Dimensies om de intermediaire planningsinstrumenten te clusterenfout! Bladwijzer niet gedefinieerd Synthesekaart met alle acties en projecten (uit alle sectoren) voor het hele studiegebied. 8 Figuur 4 Antwerpen, structuurschets voor strategisch project Spoor Noord 15 Figuur 5 Verduining N34 Koninklijke Baan, kusttram 24 Voorbeeldenboek intermediaire planningsinstrumenten in Vlaanderen / Deel 1 III

7 Voorwoord Ruimte, milieu en mobiliteit grijpen op elkaar in en komen met elkaar in botsing. Het water tussen de disciplines is vaak erg diep. In het bijzonder de tegenstelling tussen effectrapportage en feitelijk ontwerpend onderzoek zorgt voor onderlinge spanning. Desondanks zijn er ook veel goede voorbeelden te vinden, waar de wederzijdse interactie tussen de beleidsdomeinen tot een betere oplossing leidde dan met sectorgerichte studies zou mogelijk zijn. Het is de bedoeling met dit voorbeeldenboek te leren uit de praktijk. Hoe wordt vermeden dat de veelheid aan instrumenten en procedures ook inhoudt dat processen heel lang duren? Welke beleidsinstrumenten worden in andere beleidsdomeinen gebruikt? Wat zijn nieuwe denkpistes om tot beter afgestemde plannen en projecten te komen? Dit voorbeeldenboek focust op processen die gerelateerd zijn aan mobiliteit. Het heeft niet de bedoeling een alomvattend beeld te geven, maar schetst voorbeelden die op één of andere manier kenmerkend zijn voor nieuwe evoluties. Idealiter zou dit boek deel uitmaken van een proces waarin het jaarlijks wordt aangevuld. Dat is (nog) niet het geval. In een eerste deel worden op basis van interviews en workshops de uiteenlopende thema s geclusterd rond vier thema s. In een tweede deel worden de voorbeelden besproken. Voorbeeldenboek intermediaire planningsinstrumenten in Vlaanderen / Deel 1 1

8 1 Inleiding 1.1 Doelstellingen De studie Concept Handleiding Ruimtelijke Streefbeelden (2004) 1 vestigde de aandacht op het streefbeeld als beleidsinstrument. Tegelijk kwamen ook andere planningsinstrumenten met een band met het streefbeeld onder de aandacht. Deze intermediaire planningsinstrumenten geven gestalte aan algemene visies en principes zonder tot op het niveau van projecten en uitvoering af te dalen. Dergelijke instrumenten en daaraan gekoppelde processen bieden de mogelijkheid om verschillende beleidsniveaus en sectoren op elkaar af te stemmen. Anderzijds bleek uit de analyse dat de interactie tussen de instrumenten aanleiding kan geven tot vertragingen en dubbel werk en dat de kennis van planningsinstrumenten buiten het eigen beleidsdomein vaak beperkt is. Deze bedenkingen gaven aanleiding tot voorliggende opdracht. De doelstellingen van deze opdracht zijn dan ook: in beeld brengen van de verschillende intermediaire planninginstrumenten die worden gebruikt in verband met mobiliteit; voorbeelden geven van deze instrumenten en hun gebruik; kansen onderzoeken voor het optimaliseren van de planningscyclus. De publicatie richt zich tot betrokkenen in beleid, administraties en studiebureaus, met een klemtoon op geïnteresseerden in een bovenlokaal schaalniveau. Ze heeft niet de bedoeling een handboek te zijn, maar wel een publicatie die het denken rond deze instrumenten en hun gebruik stimuleert en de mogelijkheid biedt om op een snelle manier toegang te verwerven tot basisbegrippen en voorbeelden betreffende deze instrumenten. Analyses van cases met een sterk interdisciplinair karakter leveren praktische aanbevelingen en beleidsaanbevelingen op voor betrokkenen. 1.2 Definitie intermediaire planningsinstrumenten Intermediaire planningsinstrumenten zijn planningsinstrumenten die de kloof overbruggen tussen Vlaamse en provinciale structuurplannen en mobiliteitsplannen enerzijds en concrete uitvoeringsdossiers anderzijds. In onderstaand schema situeert Jan Korsmit volgende planningsinstrumenten: Plan-MER; Verkeersplanologische studies, al of niet in relatie tot gebiedsgerichte studies (zoals opgemaakt voor de omgeving van de havens); Ruimtelijke streefbeelden; Ruimtelijke uitvoeringsplannen; Project-MER; 1 door J. Korsmit: Concept handleiding ruimtelijke streefbeelden, ministerie Vlaamse Gemeenschap LIN, Mobiliteitscel 2004 Voorbeeldenboek intermediaire planningsinstrumenten in Vlaanderen / Deel 1 2

9 Ruimtelijk structuurplan Ruimtelijk uitvoeringsplan PLAN- MER Mobiliteitsplan Projecten Verkeersplanologische visie Gebiedsgerichte ontwikkelingsvisie PROJECT- MER STREEFBEELD Conceptstreefbeeld Ontwerpstreefbeeld Figuur 1 Intermediaire studies in beeld gebracht door J. Korsmit 1 : Breed spectrum van instrumenten Om de verscheidenheid aan intermediaire planningsinstrumenten duidelijk te maken, clusteren we ze via twee dimensies: de mate waarin expliciet gestreefd wordt naar een integrale, sectoroverschrijdende en gebiedsgerichte aanpak; de mate waarin alle schaalniveaus worden betrokken in synthesevorming, strategiebepaling en draagvlakvergroting. Gebiedsgericht/integratie van disciplines en sectoren RUP MER Streefbeeld MOBER Integratie van schaalniveaus Figuur 2 Dimensies om de intermediaire planningsinstrumenten te clusteren 1 J. Korsmit: Concept handleiding ruimtelijke streefbeelden, ministerie Vlaamse Gemeenschap LIN, Mobiliteitscel, Brussel, 2004 Voorbeeldenboek intermediaire planningsinstrumenten in Vlaanderen / Deel 1 3

10 1.3 Onderzoeksproces In de voorbereidingsfase werden volgende activiteiten uitgevoerd (gelet op het verkennende karakter van de studie): Interviews met informanten : een specialist van een sector of beleidsniveau die zicht heeft op uitgevoerde studies, procedures en denkbeelden, die in het werkveld leven (zie lijst in de bijlage). De informanten leverden suggesties voor cases en toelichting bij bestaande procedures. De informatie diende als basismateriaal voor de thematische workshops. Thematische workshops waarin via cases, toegelicht door ambtenaren en planners van de verschillende beleidsniveaus en sectoren, een antwoord wordt gezocht op twee vragen: - wat is de best practice (of zou het kunnen zijn) voor deze sector/beleidsinstrument (inhoud, methodiek)? - wat is de mogelijke integreerbaarheid in, of synergie met, andere planningsinstrumenten/procedures? Volgende sectoren zijn betrokken 1 : Dienst MER Agentschap Wegen en Verkeer, provinciale buitendiensten Afdeling Ruimtelijke Planning (ARP) en Agentschap Ruimtelijke Ordening en Onroerend Erfgoed Vlaanderen Diensten Vlaamse Bouwmeester Provinciale besturen, diensten Mobiliteit en Ruimtelijke Planning Afdeling Beleid Mobiliteit en Verkeersveiligheid Steden en gemeenten... Bij de selectie van de cases voor de workshops werd een bijkomende focus aangebracht: namelijk het gebruik van mobiliteitstoetsen en MOBER s, waarbij de vraag werd gesteld of het wenselijk is deze te formaliseren. Ten tweede werd tijdens de workshops de vraag gesteld hoe mobiliteit kan worden meegenomen in de planning van hoogdynamische gebieden. Tijdens deze workshops is eveneens vastgesteld dat sommige instrumenten, die uitgaan van verschillende sectoren, toch niet gekend waren bij deelnemers (mobiliteitstoets, Plan-MER, Integratiespoor bij milieueffectrapportage). Het werd dan ook een bijkomende opdracht voor dit voorbeeldboek om elementaire kennis van de verschillende instrumenten te illustreren voor een beter begrip in interdisciplinaire omgevingen. Ten slotte werd gebruik gemaakt van de studie van J. Korsmit over de praktijk van ruimtelijke streefbeelden voor gewestwegen. 1.4 Context Het strijdgewoel tussen schaalniveaus en sectoren Het principe van subsidiariteit en de behoefte aan structurele samenhang op hogere schaalniveaus leidt meestal tot een top-downbenadering, waarbij de - soms zeer 1 In de lijst worden de nieuwe benamingen van afdelingen en diensten gebruikt, hoewel de interviews plaatsvonden vóór de operatie Beter Bestuurlijk Beleid. Voorbeeldenboek intermediaire planningsinstrumenten in Vlaanderen / Deel 1 4

11 abstracte - denkbeelden en concepten van een hoger schaalniveau een hogere legitimiteit hebben ten aanzien van een onderliggend beleidsniveau. Vanuit het standpunt van een hoger beleidsniveau zou het lokale niveau zich immers nogal eens schuldig maken aan een ad hoc en incrementele benadering. Deze houding leidt echter tot sterke frustraties op de lagere schaalniveaus. Ondanks het feit dat het lokale niveau een legitieme partner is met eigen bevoegdheden, baten en lasten, krijgt het door de abstractiegraad van de planvoorstellen niet altijd zicht op de concrete lokale kwaliteiten of lokale meerwaarden. Bijvoorbeeld: een bepaalde weg is geselecteerd als een secundaire weg type II. Deze planologische functie geeft nog onvoldoende weer hoe die weg er op een bepaalde plaats zal uitzien. De abstractiegraad moet immers lokaal in een vorm vertaald worden. Anderzijds zijn er bij hogere besturen ook frustraties, omdat de kwaliteitseisen die aan infrastructuur worden gesteld soms door de lagere besturen onderuit worden gehaald of tegengewerkt, al dan niet met wettelijke verweermiddelen zoals de Raad van State. Het is niet toevallig dat die botsing van belangen zich sterk aftekenen bij planning en ontwerp van bovenlokale grensoverschrijdende (verkeers-) netwerken versus plekken met een eigen identiteit en kwaliteit. Een botsing tussen weg en landschap, tussen weg en stad, tussen weg en milieu. Naast het fenomeen van subsidiariteit is er nog een tweede problematiek die infrastructuurplanning moeizaam en tijdrovend maakt. Verschillende sectoren ontwikkelen instrumenten en regelgeving om hun belangen te verdedigen bij de uitvoering van projecten van andere sectoren. Voorbeelden zijn de afbakening van habitatrichtlijngebieden, de klassering van monumenten en landschappen, milieueffectenrapportering en mobiliteitseffectenrapportering, watertoetsen en veiligheidsrapporten. Zelfs binnen één bestuurlijk niveau leidt dit tot een concurrentiestrijd tussen administraties. Het nieuwe model voor de organisatie van de administratie (operatie Beter Bestuurlijk Beleid) versterkt de scheiding van disciplines en sectoren in verticale beleidsdomeinen. De toepassing van deze nieuwe regels legt steeds nieuwe eisen op, meestal bovenop de bestaande procedures. Dit leidt tot een verlenging van planningstermijnen en een toenemende complexiteit. Ook een gemis aan kennis en inzichten over de achtergronden van de regels uit andere sectoren en disciplines speelt de betrokkenen dan parten De weg, het landschap, en de stad zijn van iedereen Dit strijdgewoel van sectoren en beleidsniveaus speelt zich af tegenover de sterke maatschappelijke tendens, waarbij de leefwereld van velen zich wisselend op verschillende schaalniveaus en plaatsen afspelen. In de vrije tijd wil men in zijn woonomgeving rustige landschappen, terwijl men in de werktijd eventueel zelfs door hetzelfde landschap snel op zijn bestemming in de stad wil geraken. In die zin zijn de burgers geen eenduidige eendimensionale wezens die ondubbelzinnige belangen hebben. In een individueel leven strijden er evenveel bekommernissen, bezorgdheden en verlangens om aandacht, middelen en tijd. Kwaliteit is dan evenwicht zoeken, tegenstellingen verzoenen, betekenis vinden. Indien burger en politiek samen zouden beseffen dat ze zowel op privé-vlak als op maatschappelijk vlak in een inherente complexe wereld leven, kan dit een gedeelde basis worden voor communicatie en begrip. In die zin is volgende slagzin lange tijd een werktittel geweest van deze publicatie: De weg, het landschap en de stad zijn van iedereen. Voorbeeldenboek intermediaire planningsinstrumenten in Vlaanderen / Deel 1 5

12 1.4.3 Concepten en multi-interpreteerbare vormen: een houvast in een complexe wereld De werkhypothese van waaruit dit voorbeeldenboek is samengesteld, is dat desondanks duurzame kwaliteit mogelijk wordt door sterke concepten (uit structuurplannen en mobiliteitsplannen) te vertalen in sociaalruimtelijke composities, die recht doet aan zowel de bovenlokale verbanden en structuren als aan lokale identiteit en genius loci. De veelheid aan eisen en belangen kan (gedeeltelijk) verzoend worden door de kracht van een ruimtelijke compositie die meervoudig leesbaar en bruikbaar is. Dit vergt echter een creatieve en zelfs culturele benadering. Samenhang en functionaliteit voor wie dat zoekt op een groot schaalniveau, lokale identiteit(en), betekenis en leefbaarheid voor wie even halt houdt en ter plekke wil verkeren. Kortom, verplaatsingskwaliteit verknopen met plaatskwaliteit. Intermediaire planningsinstrumenten staan dan voor de uitdaging deze fundamentele spanning op te lossen, en als dat niet mogelijk is op zijn minst te verzoenen. 1.5 Een voorbeeldenboek, geen handboek Dit voorbeeldenboek brengt enkele cases in beeld waarbij men door combinatie van allerlei planningsinstrumenten trachtte kwaliteit en duurzaamheid te bevorderen in een specifieke context. Het heeft niet de ambitie een handboek te zijn waarin dé methoden en dé nieuwe procedures worden ontwikkeld om de sectoren Ruimte, Milieu en Mobiliteit perfect te laten samenwerken, laat staan te integreren. Het zijn ook niet noodzakelijk de meest voorbeeldige cases die hier worden gedocumenteerd. Wel is het een manier om enkele Vlaamse praktijken te documenteren, met een eerste aanzet van reflectie, voor het debat dat zich langzaam op gang trekt. Iedere sector en elk beleidsniveau ervaren immers dat men langzamerhand tegen de grenzen van de eigen mogelijkheden aanloopt. De maatschappelijke uitdagingen zijn immers evenzovele uitdagingen voor meer samenwerking. Dit voorbeeldenboek met verkenning van de contouren van de problematiek zijn een voorzet voor een gestage ontwikkeling voor dergelijke vernieuwende Vlaams praktijk, die engagement van zowel politiek, administraties als burgers zal vergen. Voorbeeldenboek intermediaire planningsinstrumenten in Vlaanderen / Deel 1 6

13 2 Cluster 1 Gebiedsgerichte werking: van projecten met meerwaarde tot een nieuwe beleidscultuur 2.1 Strategische dimensie Gebiedsgerichte werking: Strategische projecten en ruimtelijk ontwerpend onderzoek op alle schaalniveaus Hoewel in de vakliteratuur de gebiedsgerichte werking sterk wordt bepleit, is deze praktijk eerder uitzondering dan regel. Bij een gebiedsgerichte werking wil men alle diensten laten samenwerken om een synergie van initiatieven en investeringen te laten ontstaan. De provincie Vlaams-Brabant stelt hierover: Heel wat kwesties zijn complex, omdat de oplossing samenwerking vraagt van verschillende bestuursniveaus (Vlaamse overheid, provincie, gemeente) en/of tegelijkertijd ook verschillende beleidsdomeinen aanbelangt (bv. water, landbouw en toerisme, mobiliteitsproblemen rondom steden...). Heel wat problemen, die eigen zijn aan een bepaald gebied, kunnen maar worden opgelost als de versnipperde bevoegdheden van verschillende partners worden samengebracht om een gezamenlijke oplossing te bedenken. 1 Wat is de context van deze gebiedsgerichte werking en wie is initiatiefnemer? In de besluiten van het colloquium Gebiedsgerichte werking van de provincie Vlaams Brabant wordt Gouverneur Lode De Witte geciteerd. De provincie dient pro-actief te werken en zeker ook tijdig te starten met (strategische) planning en het betrekken van alle partners bij proces en inhoud! Gebiedsgericht beleid heeft als belangrijke uitdaging enerzijds aandacht te hebben voor het gehele werkingsgebied, maar weg te blijven van een horizontale aanpak die - net als horizontale regelgeving - resulteert in vervlakking in plaats van verscheidenheid. Gebiedsgerichte werking wordt projectoverschrijdend, omdat men een cultuur van samenwerking op het oog heeft die die de projectuitvoering ver overschrijden. De provincie West-Vlaanderen - een provincie met een traditie op dat vlak - schrijft hierover in een beschouwende publicatie: Elk van de in deze publicatie 2 beschreven projecten is in zekere zin slechts een stapsteen voor het bereiken van ambitieuzere doelstellingen op langere termijn voor een bepaald gebied. Zo is er met het project Canal Link de ambitie om de basis te leggen voor een samenwerking rond ruimtelijke ordening en milieu, om de toekomstige ruimtelijke ontwikkelingen in dit gebied kwaliteitsvol te helpen sturen. Een programma- eerder dan een projectaanpak dringt zich op. 1 Verslag van het colloquium Gebiedsgerichte werking, motor van de streekontwikkeling 18 november De ene streek is de andere niet, 10 jaar gebiedsgerichte werking in de prov. West-Vlaanderen, hfst. Uitdagingen en bakens voor de toekomst, p. 84 Voorbeeldenboek intermediaire planningsinstrumenten in Vlaanderen / Deel 1 7

14 Figuur 3 Synthesekaart met alle acties en projecten (uit alle sectoren) voor het hele studiegebied Gebiedsgericht werken: hard verbinden met zacht 2 In een gebiedsgerichte werking komt alles alles tegen, zo stelde Linda Boudry. Parafraserend kunnen we stellen dat iedereen er iedereen tegenkomt. Gebiedsgerichte werking vraagt een gelijktijdige top-down- en bottom-upbenadering. De zachte sectoren (welzijn, cultuur...) ontmoeten/botsen tegen harde sectoren (infrastructuur, economie...). De informele fora ontmoeten er de formele structuren, de lokale schaalniveaus de bovenlokale. Ook de tegenstelling tussen stad en platteland verdwijnt op die manier 3. Dit gegeven impliceert dat mensen uit verschillende sectoren met elkaar leren praten om een nieuwe beleidscultuur te ontwikkelen. (interview Linda Boudry) Volgens haar is er in de planningspraktijk een groot gebrek aan generalisten om het werk van de specialisten te integreren. 1 Michiel Dehaene en Kaat Boon, Landschaphorizonten voor een projectmatige stedenbouw in de Vlaamse Nevelstad, Ruimte en Planning jaargang 16 nr Figuur 9 blz 48 2 Citaat uit het interview met Linda Boudry 3 Momenteel wordt een boek gepubliceerd over grootstedenbeleid in Europa (omgeving) dat over de samenhang op streekniveau handelt. Voorbeeldenboek intermediaire planningsinstrumenten in Vlaanderen / Deel 1 8

15 Volgens Henk Meert 1 steunt elke vorm van (gebiedsgerichte) samenwerking (idealiter) op drie vormen van kapitaal: sociaal kapitaal (verenigingsleven, organisaties...); cultureel-symbolisch kapitaal (een eigen identiteit); financieel kapitaal (eigen geld en/of subsidies). Door deze metafoor weet hij hard en zacht gelijk te schakelen. Namelijk door welzijn en cultuur ook als kapitaal te categoriseren. Hier wordt de essentie van de problematiek van dit voorbeeldboek geraakt. In het licht van de grote maatschappelijke problemen en uitdagingen, samengevat onder de term duurzame ontwikkeling, is betere samenwerking tussen bestuurlijke niveaus en tussen harde en zachte sectoren een absolute noodzaak. Samenwerking hoeft hier niet gezien te worden als een toverwoord, een containerbegrip dat alle problemen oplost. Het kunnen ook ontmoetingen zijn, waarbij verbale strijd wordt geleverd of onderhandeld wordt Het landschap is van iedereen Gronden mogen dan in eigendom zijn van particulieren en mogen een strikt juridisch statuut hebben, het landschap is van iedereen. Dat is de spanning die zich op dit moment voordoet in Vlaanderen. De landbouwsector ziet zichzelf als de eeuwenoude bewerker van het land en stoot vanaf de jaren 70 van vorige eeuw op de toegenomen zorg voor milieu en natuur. Daarnaast is er de globalisering van de (landbouw)economie die de leefbaarheid van de eigen bedrijfsvoering bedreigt. Natuur en landbouw worden ook steeds meer geconfronteerd met het recreatieve gebruik van de open ruimte en de zoektocht van stedelingen naar rustige woonomgevingen. Voeg hierbij de belangen van sterk lokaal verankerde jagers, de zeer mobiele motorsporten en de stedeling, die van het platteland rust en stilte verwacht, en het is duidelijk dat het beeld van een ongecompliceerd en ontspannen platteland slechts schijn is. Van zodra men op streekniveau deze problematiek wil aanpakken, ontstaat de noodzaak om een nieuw evenwicht te vinden. Ook dienen verstarde beelden achtergelaten te worden om de nieuwe opportuniteit van de actuele ontwikkelingen te zien: namelijk het economische belang van recreatief medegebruik en toeristische ontwikkeling, landschapskwaliteit en natuurbeheer. De Vlaamse Landmaatschappij heeft heel wat expertise opgebouwd in gebiedsgericht werken 2 (bv. landinrichtingsproject De Westhoek ). Ze beschikt daarnaast over middelen (subsidies) om de ontwikkelde visies uit te voeren, zelfs op gronden van privé-personen en gemeentebesturen. In die zin bouwt ze mee aan het landschap. Ook de ankerplaatsen kunnen een rol spelen in een gebiedsgerichte aanpak. Zo werd bijvoorbeeld voor De Congoberg in Galmaarden een landschapsbeheersplan ontwikkeld. Ook hier zijn er financiële incentives voor beheersovereenkomsten met particulieren en besturen en zelfs een heus beheerscomité voor de site, waarin overheid en privé-sector toezien op planning, uitvoering en beheer. De meerwaarde van zulk een geïntegreerd beheerscomité spreekt voor zich 2. 1 Henk Meert in verslag colloquium ( zie voetnoot 1) idem 2 Interview Fabian Vandesande, diensthoofd dienst Ruimtelijke Planning en Mobiliteit, Provinciebestuur West-Vlaanderen Voorbeeldenboek intermediaire planningsinstrumenten in Vlaanderen / Deel 1 9

16 Het decreet houdende maatregelen tot behoud van erfgoedlandschappen 1 van 13 februari 2004 voegt een nieuw hoofdstuk toe aan het decreet van 16 april 1996 betreffende de landschapszorg en betekent een belangrijke stap naar een vernieuwd landschapsbeleid. Een tweede spoor met betrekking tot het beschermen van de landschappen wordt mogelijk. Naast de bestemming als een beschermd landschap kunnen ook erfgoedlandschappen aangeduid worden in de ruimtelijke uitvoeringsplannen. Erfgoedlandschappen zijn gebaseerd op de ankerplaatsen, de meest waardevolle landschappen van Vlaanderen, waarin een geheel van verschillende erfgoedelementen (landschappelijke, monumentale of archeologische) voorkomt. De ankerplaatsen werden geïnventariseerd in de landschapsatlas. De aanduiding van ankerplaatsen gebeurt in twee stappen: een voorlopige en een definitieve aanduiding. De aanduiding van ankerplaatsen op zich heeft geen rechtsgevolgen voor de burger. Na de definitieve aanduiding zijn er wel rechtsgevolgen voor de administratieve overheden. De aanduiding van de ankerplaatsen heeft tot doel de landschappelijke waarden en kenmerken van deze landschappen mee te laten spelen in het afwegingskader bij het opstellen van die ruimtelijke uitvoeringsplannen, die geheel of gedeeltelijk in ankerplaatsen gelegen zijn. Bij de opmaak van een dergelijk RUP worden de landschapswaarden en kenmerken doorvertaald in stedenbouwkundige voorschriften. Vanaf de opname in de ruimtelijke uitvoeringsplannen worden de ankerplaatsen erfgoedlandschappen genoemd. De stedenbouwkundige voorschriften uit het RUP gelden voor alle burgers uit de betrokken gebieden. Niet onbelangrijk is dat de klassieke maatregelen inzake het beheer van beschermde landschappen (oprichting van een beheerscommissie, opstellen van een beheersplan, verlenen van een onderhouds- en landschapspremie) ook van toepassing worden op erfgoedlandschappen. Het statuut Erfgoedlandschap in een RUP maakt dus de weg vrij voor subsidies, gekoppeld aan beheersovereenkomsten. Een derde soort van landschapsbeheer, de ontwikkeling van landschapsparken en regionale landschappen, start vanuit de natuur- en milieusector. Een regionaal landschap is een streek met een eigen identiteit en belangrijke natuur- en landschapswaarden. Er worden activiteiten ontwikkeld rond duurzame streekontwikkeling op basis van de actuele en potentiële kwaliteiten van de natuur, het landschap en de streekidentiteit. Een nog specifieker landschap vonden we in de omschrijving stiltegebied. Stiltegebieden zijn gebieden met bijzondere akoestische kwaliteiten, die men in stand wil houden, zowel voor bewoners als voor bezoekers, en voor de huidige én toekomstige generaties. Ze vormen in de drukke westerse samenleving rustplekken voor mentale restauratie. Van de basiskwaliteiten, waaraan recreatieve groengebieden moeten voldoen (zie A1), is de eigenschap sereniteit van bijzonder belang is stiltegebieden. Specifiek aan stiltegebieden is hun aantrekkelijk geluidsklimaat (niet stilte als dusdanig: de Engelse term quiet area is in dat opzicht beter dan de term stiltegebied). De akoestische ervaring staat niet op zich, maar maakt deel uit van de eigenheid en de beleving van het gebied (bv. het voorkomen van specifieke vogelgeluiden, een kabbelend beekje ). Aangezien stiltegebieden kunnen bijdragen tot een gedifferentieerd openruimtebeleid wordt voorgesteld de 1 Voorbeeldenboek intermediaire planningsinstrumenten in Vlaanderen / Deel 1 10

17 krachtlijnen ervan in het richtinggevende gedeelte op te nemen bij de herziening van het Ruimtelijk Structuurplan Vlaanderen. Het opzetten van een algemeen Vlaams beleid rond stiltegebieden is een uitdaging. De klemtoon ligt op integrale gebiedsgerichte samenwerking over de administratieve en thematische bevoegdheidsgrenzen heen Gebiedsgerichte werking als smeerolie? Zowel het project Gentse Kanaalzone als het Strategisch Plan Waaslandhaven zijn voorbeelden van gebiedsgericht en beleidsdomeinoverschrijdend Vlaams beleid. Verschillende overheden en (private) betrokkenen zoeken er via onderhandeling en overleg naar geschikte oplossingen voor de problemen in het gebied. De integratie tussen verschillende beleidsdomeinen (milieu, ruimtelijke ordening, landbouw, economie) en betrokken besturen wordt in deze gebiedsgerichte werking benadrukt. 2 Door de schaal van hun activiteiten weten de beheerders van de main ports (havens en luchthavens) als geen ander welke belangen er allemaal spelen in hun achtertuin. Alleen al voor de verbinding met hun achterland zijn ze sterk afhankelijk van andere modi en dus andere besturen. Het is dan ook niet verwonderlijk dat zij in de gebiedsgerichte benadering kansen zien om een nieuw evenwicht te zoeken met andere belangen in het betrokken gebied. Soms gebeurt dit noodgedwongen, bijvoorbeeld door de Europese milieuregelgeving. Op regionaal niveau kan men vinden dat een vogelbroedgebied minder waard is dan een uitbreiding van een haventerminal, maar vanuit een Europees milieuperspectief is het biotoopverlies voor een bedreigde diersoort van hoger belang of zijn compenserende maatregelen nodig (bv. vogelrichtlijngebieden, habitatrichtlijngebieden). Ander voorbeeld: START project omgeving Luchthaven Zaventem 1 Eindrapport studie Pilootproject Stiltegebied Dender-Mark i.o.v. ministerie van de Vlaamse Gemeenschap, Aminabel; prov. Vlaams-Brabant, prov. Oost-Vlaanderen, VECTRIS i.s.m Intec (universiteit Gent), oktober /gebiedsgericht/ Voorbeeldenboek intermediaire planningsinstrumenten in Vlaanderen / Deel 1 11

18 2.1.4 Een strategische ruimte rond een transportinfrastructuur Een weg, spoorweg of kanaal in een landschap kan eveneens aanleiding zijn voor een gebiedsgerichte werking. Transportinfrastructuren mogen dan wel lijninfrastructuren zijn, de lijn wordt wel onderdeel van een ruimere compositie. Een boeiend project dat recent in de steigers werd gezet is de gebiedsgerichte werking voor het Kanaal Dessel-Turnhout-Schoten 1. Hiervoor werd een samenwerkingsovereenkomst ontwikkeld voor het uitwerken van het multifunctioneel ontwikkelingsperspectief voor het kanaal Dessel -- Turnhout Schoten. Om dit project te ondersteunen werd ook beslist om een projectmanager ( kanaalmanager ) aan te werven binnen het departement ruimtelijke ordening en mobiliteit. In een tweede stap werd beslist om de geïntegreerde gebiedsgerichte werking via een geëigende methode te laten verlopen 2 : In een eerste fase wordt een strategische ruimte aangeduid. Dit gebeurt op basis van: goedgekeurde sectorale beleidsplannen (streekpacten, PNOP, RSPA...) gebiedsspecifieke problematiek (sectorale vragen) de mate waarin de provincie hier belangen in heeft of ziet de mate waarin de provincie hier een rol kan spelen de mate waarin een vorm van gebiedsgericht werken succesvol kan zijn In een tweede fase wordt een een kaderplan ontwikkeld. Een kaderplan bevat een visie en een gebiedsprogramma. De visie geeft de gewenste ontwikkeling van de relevante beleidsdomeinen (sectoren) weer in een gebied. Via de opmaak van zulke visie wordt afspraken gemaakt tussen de verschillende sectoren Het gebiedsprogramma bevat voor een gebied een overzicht van de noodzakelijke projecten en afspraken over wie deze voorbereidt of uitvoert (Dit kunnen zowel overheden of private partners zijn). In dit programma worden doelstellingen, de maatregelen vanuit de verschillende betrokken (provinciale) beleidsdomeinen en de uitvoeringstermijn concreet uitgewerkt. Daarbinnen worden ook strategische projecten aangeduid. De derde fase is een uitvoeringsfase. Deze uitvoering kan gebeuren via de bestaande reguliere werking, extern of via nieuwe projecten. Dit wordt vergezeld van een communicatieplan. Om dit provinciale gebiedenbeleid te sturen en te coördineren wordt een organisatiestructuur voorgesteld met: de deputatie als trekker (per project twee gedeputeerden) een planningscel op niveau van de deputatie 1 Op 31 augustus 2006 hechtte Deputatie van de Provincie Antwerpen haar goedkeuring vaan een samenwerkingsovereenkomst. 2 Beslissing Deputatie van 7 februari 2007 Voorbeeldenboek intermediaire planningsinstrumenten in Vlaanderen / Deel 1 12

19 een cel gebiedsgericht beleid binnen de stafdienst van het departement ruimtelijke ordening en mobiliteit een projectleider, aangesteld per strategische ruimte. Hierbij heeft de provincie Antwerpen de planningstaal met drie nieuwe termen verrijkt die kansrijk zijn om in andere gebiedsgerichte werking te worden opgenomen: een multifunctioneel ontwikkelingsperspectief is te vergelijken met een ruimtelijk streefbeeld, maar hier wordt het sectoroverschrijdende karakter extra in de verf gezet; het ontwikkelingsperspectief heeft als term ook een iets dynamischer karakter dan het woord streefbeeld waar algauw de term eindbeeld in doorklinkt. De strategische ruimte lijkt bedacht te zijn om een studiegebied te kunnen af bakenen waar noodzakelijke samenhangen (voor de verschillende sectoren en plannen) aanwezig zijn of kunnen ontstaan. Ook in een ander kanaalproject (Canal Link in West-Vlaanderen, zie volgend hoofdstuk) werd een dergelijke ruimte afgebakend, men poogde er zelfs een sectoroverschrijdende synthesekaart voor te maken. Tenslotte wordt een kanaalmanager als projectmanager aangeduid binnen de ondersteunende structuur. Het sectoroverschrijdende karakter wordt beklemtoond door minimaal twee gedeputeerden politiek verantwoordelijke te maken en een planningcel op datzelfde politiek niveau te situeren. Of dit zich tot een horizontale synthetiserende dan wel een bevoogdende rol zal ontwikkelen is nog te vroeg om te beoordelen. Interessant is ook om vast te stellen dat in het gebiedsprogramma ook strategische projecten worden aangeduid Experimenten met gebiedsgerichte werking in steden In het kader van het Vlaams Stedenbeleid werden strategische projecten gesubsidieerd. Steden konden zich via een open procedure kandidaat stellen. Er werd gekozen om projecten te subsidiëren met substantiële bijdragen, zodat er op de gekozen plekken daadwerkelijk iets kan gebeuren. Criteria waren: de mate van verkankering; de hefboomfunctie van het project; het niet om een singulier gebouw, maar om een gebied; het project is niet monofunctioneel; er is minimaal 30% verplichte private inbreng (idee: de privé er geen centen wil instoppen, dan is er wellicht iets fout met de levensvatbaarheid. Gewoonlijk draait het uit op 1 euro subsidie en 19 euro privé-inbreng.) Een voorbeeld van zo n projectgebied is de wijk Brugse Poort in Gent. Een multidisciplinaire jury (met expertise over PPS, ruimtelijke kwaliteit, stedenbouw, sociologie en inspraak ) beoordeelde de aanvragen. Daarvoor werd een selectieprocedure in twee ronden ontwikkeld. Wie in een eerste ronde niet geslaagd is, maar toch een potentieel interessant project voorstelt, krijgt een conceptsubsidie om het project qua stedenbouwkundig ontwerp te verbeteren. Via de pool van de ontwerpers die zich kandidaat stelden voor de Open Oproep van de Vlaamse Bouwmeester, wordt een drietal ontwerpers gevraagd een visie te presenteren aan een lokale jury. Vanuit een centraal regieteam van het stedenbeleid worden een peter aangeduid en een ervaren begeleider betaald om het betrokken stadsbestuur te assisteren bij de opmaak van de projectdefinitie, het participatiepro- Voorbeeldenboek intermediaire planningsinstrumenten in Vlaanderen / Deel 1 13

20 ces, het opzetten van PPS 1 -constructies (althans op conceptniveau) en het coachen van de aangetrokken ontwerper. Het bedrag van de goedgekeurde projecten wordt per fase verdeeld: 30% na overeenkomst (geen voorfinanciering), 30% op basis van de stand van zaken (beoordeeld door een Kwaliteitskamer) en vervolgens 30% en 10%. Deze extra schijven zijn nodig, omdat projecten vrij lang lopen (10-13 jaar) en in de loop van het proces kunnen wijzigen. De Kwaliteitskamer is nodig om te vermijden dat de oorspronkelijke ambitie en kwaliteit uitgehold wordt. Er werd een blauwdruk voor de aanvraag ontwikkeld. Eén van de vragen was om uit mobiliteitsplan, ruimtelijk structuurplan, RUP te halen wat strategisch is voor een bepaald gebied en wat dat op de verschillende schaalniveaus betekent voor een plek. In plaats van een brave reproductie van de teksten vergt dit een analyse, inzicht en creatieve synthese van alle plannen en beleidsdocumenten. Linda Boudry stelde hierover Om dit soort projecten te leiden zijn generalisten-regisseurs nodig, waarvan er helaas veel te weinig zijn. Het Vlaamse Stedenbeleid vindt het haar taak mensen samen te brengen met verschillende expertise. Het aantal fora waar dat gebeurt is klein, maar er is een grote nood aan' Momenteel streeft het Vlaamse stedenbeleid naar een omgevingsanalyse per stad, zodat die niet meer hoeft gemaakt te worden voor iedere studie afzonderlijk. Dit moet ook leiden tot een gedeelde diagnose van de verschillende sectoren en beleidsniveaus. Hierin presenteert men een afwegingskader over problemen en opportuniteiten. Vervolgens zal de Vlaamse regering een één-loketfunctie installeren voor grote strategische projecten. Per project zal de meest strategische partner worden bepaald en deze zal als accountmanager functioneren in samenwerking met de lokale projectregisseur. Dit vergt een politieke dekking via een beslissing van de regering. Al bij al is dit een zeer ambitieuze vorm van gebiedsgerichte werking op niveau van de stad. De steden zelf ontdekken en experimenteren met gebiedsgerichte werking, inclusief de verandering van de interne administratieve werking die dit vereist. Voorbeelden zijn Gent, voor de grote stadsvernieuwingsgebieden en Antwerpen, voor de ontwikkeling van Spoor Noord en de omliggende wijk. Soms worden zelfs aparte organisaties opgericht zoals stadsontwikkelingbedrijven. Voorbeelden zijn Oostende, met de werking rond het Militair domein op de rechteroever van de haven en Leuven, voor o.a. de ontwikkeling van de site Centrale werkplaatsen. 1 PPS: Privaat Publieke Samenwerking Voorbeeldenboek intermediaire planningsinstrumenten in Vlaanderen / Deel 1 14

Een blik op de ruimtelijke planning in Vlaanderen

Een blik op de ruimtelijke planning in Vlaanderen Een blik op de ruimtelijke planning in Vlaanderen Departement Ruimtelijke Ordening, Woonbeleid en Onroerend Erfgoed Afdeling ruimtelijke planning Een blik op de ruimtelijke planning in Vlaanderen 1. Krijtlijnen

Nadere informatie

BETREFFENDE HET STREEFBEELD ALS BELEIDSINSTRUMENT STUDIE MC/03/1201 JULI 2004

BETREFFENDE HET STREEFBEELD ALS BELEIDSINSTRUMENT STUDIE MC/03/1201 JULI 2004 ONDERZOEKSOPDRACHT BETREFFENDE HET STREEFBEELD ALS BELEIDSINSTRUMENT STUDIE MC/03/1201 SAMENVATTING EINDRAPPORT JULI 2004 OPDRACHTGEVER MINISTERIE VAN DE VLAAMSE GEMEENSCHAP DEPARTEMENT LEEFMILIEU EN INFRASTRUCTUUR

Nadere informatie

Aanduiding ankerplaatsen - erfgoedlandschappen. Wetgeving: procedure en gevolgen

Aanduiding ankerplaatsen - erfgoedlandschappen. Wetgeving: procedure en gevolgen Aanduiding ankerplaatsen - erfgoedlandschappen Wetgeving: procedure en gevolgen Decretale basis Decreet van 16 april 1996 betreffende de landschapszorg, gewijzigd bij decreet van 10 maart 2006, Hoofdstuk

Nadere informatie

vzw Kempens Landschap

vzw Kempens Landschap vzw Kempens Landschap Een unieke en exemplarische landschapsvereniging vzw Kempens Landschap Een unieke en exemplarische landschapsvereniging In 1997 werd vzw Kempens Landschap opgericht om landschap en

Nadere informatie

VLAAMSE REGERING DE VLAAMSE REGERING,

VLAAMSE REGERING DE VLAAMSE REGERING, VLAAMSE REGERING Besluit van de Vlaamse regering houdende definitieve vaststelling van het gewestelijk ruimtelijk uitvoeringsplan voor de afbakening van de gebieden van de natuurlijke en de agrarische

Nadere informatie

Gelet op het decreet van 28 maart 2014 betreffende de landinrichting, artikel 3.1.1;

Gelet op het decreet van 28 maart 2014 betreffende de landinrichting, artikel 3.1.1; 1 Besluit van de Vlaamse Regering van 22 april 2016 tot goedkeuring en instelling van het landinrichtingsproject Zwinpolders (B.S., 14 juli 2016, I : 10 d. na publicatie) De Vlaamse Regering, Gelet op

Nadere informatie

ADVIES OVER HET ONTWERP VAN DECREET HOUDENDE MAATREGELEN TOT BEHOUD VAN DE ERFGOEDLANDSCHAPPEN

ADVIES OVER HET ONTWERP VAN DECREET HOUDENDE MAATREGELEN TOT BEHOUD VAN DE ERFGOEDLANDSCHAPPEN ADVIES OVER HET ONTWERP VAN DECREET HOUDENDE MAATREGELEN TOT BEHOUD VAN DE ERFGOEDLANDSCHAPPEN Brussel, 9 oktober 2002 100902_AdviesErfgoedlandschappen INLEIDING De Vlaams minister van Binnenlandse Aangelegenheden,

Nadere informatie

Brussel, 9 februari 2005 Advies reparatiedecreet. Advies

Brussel, 9 februari 2005 Advies reparatiedecreet. Advies Brussel, 9 februari 2005 Advies reparatiedecreet Advies Voorontwerp van decreet tot wijziging van het decreet van 18 mei 1999 houdende de organisatie van de ruimtelijke ordening en van het decreet betreffende

Nadere informatie

VLAAMSE REGERING DE VLAAMSE REGERING,

VLAAMSE REGERING DE VLAAMSE REGERING, VLAAMSE REGERING Besluit van de Vlaamse regering houdende definitieve vaststelling van het gewestelijk ruimtelijk uitvoeringsplan voor de afbakening van de gebieden van de natuurlijke en de agrarische

Nadere informatie

PERSMEDEDELING VAN DE VLAAMSE OVERHEID 7 november 2012 VLAAMSE REGERING KIEST VOOR BREED OVERLEG BIJ UITVOERING PLANNEN HAVEN VAN ANTWERPEN

PERSMEDEDELING VAN DE VLAAMSE OVERHEID 7 november 2012 VLAAMSE REGERING KIEST VOOR BREED OVERLEG BIJ UITVOERING PLANNEN HAVEN VAN ANTWERPEN PERSMEDEDELING VAN DE VLAAMSE OVERHEID 7 november 2012 VLAAMSE REGERING KIEST VOOR BREED OVERLEG BIJ UITVOERING PLANNEN HAVEN VAN ANTWERPEN Centraal Netwerk geïnstalleerd Vandaag werd in Antwerpen het

Nadere informatie

INTERGEMEENTELIJKE ONROERENDERFGOED- DIENSTEN (IOED S)

INTERGEMEENTELIJKE ONROERENDERFGOED- DIENSTEN (IOED S) INTERGEMEENTELIJKE ONROERENDERFGOED- DIENSTEN (IOED S) 8 september 2015 Vlaams Regeerakkoord 2014-2019 We betrekken zo veel als mogelijk de lokale besturen bij het erfgoedbeleid en bij de maatregelen die

Nadere informatie

VVP - STANDPUNT GROENBOEK TERRITORIALE COHESIE

VVP - STANDPUNT GROENBOEK TERRITORIALE COHESIE VVP - STANDPUNT GROENBOEK TERRITORIALE COHESIE Raad Van Bestuur 09.02.2009 1. Situering Oktober 2008 presenteerde Danuta HUBNER (Europees Commissaris voor het regionale beleid) het Groenboek over 'Territoriale

Nadere informatie

Spoor 2 Landinrichting

Spoor 2 Landinrichting Spoor 2 Landinrichting Inhoud Situering decreet landinrichting Spoor 2 projecten landinrichting Kansen voor dorpenbeleid? 14/03/2016 2 Situering decreet landinrichting Decreet landinrichting Decreet van

Nadere informatie

PLANNING ALS MEERVOUDIGE OPDRACHT IN DE DEMERVALLEI

PLANNING ALS MEERVOUDIGE OPDRACHT IN DE DEMERVALLEI Wouter Pattyn SYMPOSIUM DEMERVALLEI PLANNING ALS MEERVOUDIGE OPDRACHT IN DE DEMERVALLEI drv afdeling Gebieden en Projecten Jana Van Hoyweghen Gerard Stalenhoef www.ruimtevlaanderen.be departement Ruimte

Nadere informatie

achtergrond hoofdstuk 1 Structuurvisie 2020 keuzes van visie naar uitvoering inbreng samenleving achtergrond ruimtelijk en sociaal kader bijlagen

achtergrond hoofdstuk 1 Structuurvisie 2020 keuzes van visie naar uitvoering inbreng samenleving achtergrond ruimtelijk en sociaal kader bijlagen 28 hoofdstuk 1 achtergrond Structuurvisie 2020 keuzes samenvatting achtergrond ruimtelijk en sociaal kader inbreng samenleving thematisch van visie naar uitvoering bijlagen zones 1 2 3 4 5 6 7 29 1.1 Inleiding

Nadere informatie

Het plattelandsbeleid in Vlaanderen gedachtewisseling in de Commissie voor Landbouw, Visserij en Plattelandsbeleid. Brussel, 10 maart 2010

Het plattelandsbeleid in Vlaanderen gedachtewisseling in de Commissie voor Landbouw, Visserij en Plattelandsbeleid. Brussel, 10 maart 2010 Het plattelandsbeleid in Vlaanderen gedachtewisseling in de Commissie voor Landbouw, Visserij en Plattelandsbeleid Brussel, 10 maart 2010 Inhoud Deel 1: Bestuurlijke organisatie van het Plattelandsbeleid

Nadere informatie

Brussel, 8 juli 2009 07082009_SERV-advies projecten VSDO. Advies. Projecten Vlaamse strategie duurzame ontwikkeling

Brussel, 8 juli 2009 07082009_SERV-advies projecten VSDO. Advies. Projecten Vlaamse strategie duurzame ontwikkeling Brussel, 8 juli 2009 07082009_SERV-advies projecten VSDO Advies Projecten Vlaamse strategie duurzame ontwikkeling 1. Inleiding Op 8 juni 2009 werd de SERV om advies gevraagd over de fiches ter invulling

Nadere informatie

Voorstel van resolutie. betreffende het behoud van de poldergraslanden en de andere historische permanente graslanden

Voorstel van resolutie. betreffende het behoud van de poldergraslanden en de andere historische permanente graslanden stuk ingediend op 1440 (2011-2012) Nr. 1 20 januari 2012 (2011-2012) Voorstel van resolutie van de heren Dirk Van Mechelen, Marc Vanden Bussche en Bart Tommelein, mevrouw Mercedes Van Volcem, de heer Karlos

Nadere informatie

12-11-2014. Onroerenderfgoeddecreet. 13 november 2014 Vastgoedforum Onroerend Erfgoed. Inleiding

12-11-2014. Onroerenderfgoeddecreet. 13 november 2014 Vastgoedforum Onroerend Erfgoed. Inleiding Onroerenderfgoeddecreet 13 november 2014 Vastgoedforum Onroerend Erfgoed Inleiding 1 Onroerend erfgoed 3 Onroerenderfgoedzorg in partnerschap Regeerakkoord : samenwerking tussen overheidsdiensten wordt

Nadere informatie

Publicatie : 2006-08-22

Publicatie : 2006-08-22 VLAAMSE OVERHEID Publicatie : 2006-08-22 23 JUNI 2006. - Besluit van de Vlaamse Regering tot gedeeltelijke operationalisering van het beleidsdomein ruimtelijke ordening, woonbeleid en onroerend erfgoed

Nadere informatie

de ontwikkeling van de nieuwe duurzame stadswijk aan Gent Sint Pieters

de ontwikkeling van de nieuwe duurzame stadswijk aan Gent Sint Pieters de ontwikkeling van de nieuwe duurzame stadswijk aan Gent Sint Pieters Reginald Claeys Departementshoofd Departement Ruimtelijke Planning, Mobiliteit en Openbaar Domein Stad Gent Aanleiding De projectontwikkeling

Nadere informatie

AFBAKENING VLAAMS STEDELIJK GEBIED ROND BRUSSEL

AFBAKENING VLAAMS STEDELIJK GEBIED ROND BRUSSEL AFBAKENING VLAAMS STEDELIJK GEBIED ROND BRUSSEL Onderzoek en overleg voor afbakening in nieuwe fase Op 11 mei 2007 heeft de Vlaamse Regering een tussentijdse beslissing genomen over de afbakening van het

Nadere informatie

PROVINCIE ANTWERPEN STAD HERENTALS GEMEENTE GROBBENDONK RUIMTELIJK UITVOERINGSPLAN HAZENPAD VERZOEK TOT RAADPLEGING BIJLAGE BUNDELING ADVIEZEN

PROVINCIE ANTWERPEN STAD HERENTALS GEMEENTE GROBBENDONK RUIMTELIJK UITVOERINGSPLAN HAZENPAD VERZOEK TOT RAADPLEGING BIJLAGE BUNDELING ADVIEZEN PROVINCIE ANTWERPEN STAD HERENTALS GEMEENTE GROBBENDONK RUIMTELIJK UITVOERINGSPLAN HAZENPAD VERZOEK TOT RAADPLEGING BIJLAGE BUNDELING ADVIEZEN bvba Advies Ruimtelijke Kwaliteit (bvba ARK) Augustijnenlaan

Nadere informatie

N16 Scheldebrug Temse-Bornem

N16 Scheldebrug Temse-Bornem gewestelijk ruimtelijk uitvoeringsplan Bijlage III: toelichtingsnota tekst colofon Vlaams Ministerie Ruimtelijke Ordening, Woonbeleid en Onroerend Erfgoed Departement RWO - Ruimtelijke Planning Phoenixgebouw

Nadere informatie

DE PROVINCIE ALS COÖRDINATOR FIETSBELEID

DE PROVINCIE ALS COÖRDINATOR FIETSBELEID PROVINCIAAL FIETSBELEID DE PROVINCIE ALS COÖRDINATOR FIETSBELEID De Vlaamse provincies namen de laatste jaren tal van initiatieven inzake fietsbeleid. Ze hebben de ambitie om uit te groeien tot het fietsbestuur

Nadere informatie

Kaderdecreet Onroerend Erfgoed: enkele aandachtspunten voor lokale besturen

Kaderdecreet Onroerend Erfgoed: enkele aandachtspunten voor lokale besturen Vereniging van Vlaamse Streekontwikkelingsintercommunales Paviljoenstraat 9 1030 Brussel T 0032 2 211 56 40 F 0032 2 211 56 00 info@vlinter.be www.vlinter.be Kaderdecreet Onroerend Erfgoed: enkele aandachtspunten

Nadere informatie

Vlaams Plattelandsbeleid en mobiliteit. Frans Pauwels en Peter Vleugels Vlaamse Landmaatschappij

Vlaams Plattelandsbeleid en mobiliteit. Frans Pauwels en Peter Vleugels Vlaamse Landmaatschappij Vlaams Plattelandsbeleid en mobiliteit Frans Pauwels en Peter Vleugels Vlaamse Landmaatschappij VSV- studiedag Mobiliteit op het platteland, 14 maart 2014 Overzicht lezing Intro: Situering en doelstellingen

Nadere informatie

Actualisatie en gedeeltelijke herziening. Informatie- en inspraakvergadering

Actualisatie en gedeeltelijke herziening. Informatie- en inspraakvergadering Actualisatie en gedeeltelijke herziening Informatie- en inspraakvergadering Ruimtelijk Structuurplan Vlaanderen? - is geen bestemmingsplan - bevat geen informatie over individuele percelen Ruimtelijk Structuurplan

Nadere informatie

AGENDA u 14.45u Resultaten van de Strategische Verkenning Jan Verheyen, Rebel Group

AGENDA u 14.45u Resultaten van de Strategische Verkenning Jan Verheyen, Rebel Group Michiel De Cleene AGENDA 13.45u - 14.00u Pilootprojecten: beleidsvoorbereidend ontwerpend onderzoek Stefan Devoldere, wnd. Vlaams Bouwmeester 14.00u 14.45u Resultaten van de Strategische Verkenning Jan

Nadere informatie

Elektronische nieuwsbrief 14 februari 2008 Jaargang 4 - nummer 1

Elektronische nieuwsbrief 14 februari 2008 Jaargang 4 - nummer 1 Elektronische nieuwsbrief 14 februari 2008 Jaargang 4 - nummer 1 Deze nieuwsbrief is een initiatief van de Vlaamse overheid, Departement Welzijn, Volksgezondheid en Gezin, Afdeling Welzijn en Samenleving.

Nadere informatie

Startmoment traject Jeugdwerk in de Stad, 27 september Didier Reynaert Lector sociaal werk, HoGent Gastlector kinderrechten, Odisee

Startmoment traject Jeugdwerk in de Stad, 27 september Didier Reynaert Lector sociaal werk, HoGent Gastlector kinderrechten, Odisee Startmoment traject Jeugdwerk in de Stad, 27 september 2016 Didier Reynaert Lector sociaal werk, HoGent Gastlector kinderrechten, Odisee Goedkeuring Verdrag inzake de Rechten van het Kind (IVRK, 1989).

Nadere informatie

uitvoeringsbesluiten onroerend erfgoed

uitvoeringsbesluiten onroerend erfgoed Briefadvies uitvoeringsbesluiten onroerend erfgoed Adviesvraag over het ontwerp van besluit betreffende de uitvoering van het Onroerenderfgoeddecreet van 12 juli 2013 Datum van goedkeuring 20 februari

Nadere informatie

Uitvoering Raamakkoord Landschap de Liereman en omgeving

Uitvoering Raamakkoord Landschap de Liereman en omgeving Uitvoering Raamakkoord Landschap de Liereman en omgeving Studie instrumentenmix Infoavond landbouwers 13 juni 2012 20-6-2012 1 Studie Instrumentenmix Het raamakkoord vermeldt: een studie naar de meest

Nadere informatie

Provinciaal Ruimtelijk Uitvoeringsplan AFBAKENING VAN HET STRUCTUURONDERSTEUNEND KLEINSTEDELIJK GEBIED KNOKKE-HEIST

Provinciaal Ruimtelijk Uitvoeringsplan AFBAKENING VAN HET STRUCTUURONDERSTEUNEND KLEINSTEDELIJK GEBIED KNOKKE-HEIST Provinciaal Ruimtelijk Uitvoeringsplan AFBAKENING VAN HET STRUCTUURONDERSTEUNEND KLEINSTEDELIJK GEBIED KNOKKE-HEIST DEFINITIEVE VASTSTELLING SEPTEMBER 2011 STEDENBOUWKUNDIGE VOORSCHRIFTEN Inhoudstafel

Nadere informatie

Ruimtelijk Structuurplan Vilvoorde. Inleiding

Ruimtelijk Structuurplan Vilvoorde. Inleiding Ruimtelijk Structuurplan Vilvoorde Inleiding Inleiding Bedoeling van het document Structuurplan Vilvoorde: de stad geherwaardeerd biedt een ruimtelijk kader waarbinnen Vilvoorde zijn gewenste toekomstontwikkeling

Nadere informatie

Integratie van plan-m.e.r. en andere effectbeoordelingen in de ruimtelijke uitvoeringsplanning RUP

Integratie van plan-m.e.r. en andere effectbeoordelingen in de ruimtelijke uitvoeringsplanning RUP Integratie van plan-m.e.r. en andere effectbeoordelingen in de ruimtelijke uitvoeringsplanning RUP CONTEXT 2008: Integratiespoor voor RUP s 2012: evaluatie integratiespoor => weinig integratie 2013: uitspraken

Nadere informatie

Brussel, 10 september _AdviesBBB_Toerisme_Vlaanderen. Advies. Oprichtingsdecreet Toerisme Vlaanderen

Brussel, 10 september _AdviesBBB_Toerisme_Vlaanderen. Advies. Oprichtingsdecreet Toerisme Vlaanderen Brussel, 10 september 2003 091003_AdviesBBB_Toerisme_Vlaanderen Advies Oprichtingsdecreet Toerisme Vlaanderen Inhoud Inhoud... 2 1. Inleiding...3 2. Krachtlijnen van het advies... 3 3. Advies...4 3.1.

Nadere informatie

voorontwerp van gewestelijk ruimtelijk uitvoeringsplan Oostelijke Tangent - Temse Verslag plenaire vergadering

voorontwerp van gewestelijk ruimtelijk uitvoeringsplan Oostelijke Tangent - Temse Verslag plenaire vergadering voorontwerp van gewestelijk ruimtelijk uitvoeringsplan Oostelijke Tangent te Sint-Niklaas - Verslag plenaire vergadering 8 juli 2015 Ruimte Vlaanderen Afdeling Gebieden en Projecten Koning Albert II-laan

Nadere informatie

Dr. Koenraad De Ceuninck Centrum voor lokale politiek Universiteit Gent

Dr. Koenraad De Ceuninck Centrum voor lokale politiek Universiteit Gent Dr. Koenraad De Ceuninck Centrum voor lokale politiek Universiteit Gent Interne staatshervorming Wat? Context? Doel? Regioscreening Wat? Doel? Evaluatie interne staatshervorming Uitgevoerd in opdracht

Nadere informatie

Gemeentelijk Ruimtelijk Structuurplan Kruishoutem

Gemeentelijk Ruimtelijk Structuurplan Kruishoutem Gemeente Kruishoutem Gemeentelijk Ruimtelijk Structuurplan Kruishoutem Ontwerp Bindend gedeelte Uitgave Datum 1 november 2004 2 februari 2005 3 mei 2005 4 oktober 2005 5 april 2006 Studiebureau VDS b.v.b.a.

Nadere informatie

Het nieuwe beleidskader lokaal mobiliteitsbeleid. (Ver)nieuw(d)e regelgeving. (Ver)nieuw(d)e regelgeving

Het nieuwe beleidskader lokaal mobiliteitsbeleid. (Ver)nieuw(d)e regelgeving. (Ver)nieuw(d)e regelgeving Het nieuwe beleidskader lokaal mobiliteitsbeleid Erwin Debruyne - VVSG Decreet van 10 februari 2012 Wijziging van Mobiliteitsdecreet van 20 maart 2009 Opheffing van het Convenantendecreet Uitvoering vastgelegd

Nadere informatie

VLAAMSE REGERING DE VLAAMSE REGERING,

VLAAMSE REGERING DE VLAAMSE REGERING, VLAAMSE REGERING Besluit van de Vlaamse regering houdende definitieve vaststelling van het gewestelijk ruimtelijk uitvoeringsplan voor de afbakening van de gebieden van de natuurlijke en de agrarische

Nadere informatie

Advies. Voorontwerp van besluit van de Vlaamse Regering betreffende het provinciale mobiliteitscharter

Advies. Voorontwerp van besluit van de Vlaamse Regering betreffende het provinciale mobiliteitscharter Brussel, 24 april 2009 042409_Advies provinciale mobiliteitscharter Advies Voorontwerp van besluit van de Vlaamse Regering betreffende het provinciale mobiliteitscharter Situering en inhoud voorontwerp

Nadere informatie

Besluit van de Deputatie

Besluit van de Deputatie vergadering van Besluit van de Deputatie aanwezig, kenmerk betreft verslaggever 1. Feitelijke en juridische gronden, dossiernummer: zittingnummer: termijn: Het provinciedecreet, inzonderheid artikel 57.

Nadere informatie

NOTA RUIMTE 1-16/10/2015

NOTA RUIMTE 1-16/10/2015 NOTA RUIMTE INFORMATIESESSIE VOOR OPDRACHT Raamovereenkomst voor de inhoudelijke ondersteuning bij de opmaak van een nieuwe ruimtelijke visie 13 oktober 2015 1-16/10/2015 Agenda Procesverloop Nota Ruimte

Nadere informatie

Vlaanderen. is samenwerking COMPLEXE PROJECTEN. Een nieuwe procesaanpak. www.complexeprojecten.be

Vlaanderen. is samenwerking COMPLEXE PROJECTEN. Een nieuwe procesaanpak. www.complexeprojecten.be Vlaanderen is samenwerking COMPLEXE PROJECTEN Een nieuwe procesaanpak www.complexeprojecten.be U heeft het als bestuur of als private initiatiefnemer wellicht reeds meegemaakt. De opstart en uitvoering

Nadere informatie

Beleidskader wind. Diensthoofd Ruimtelijke Planning

Beleidskader wind. Diensthoofd Ruimtelijke Planning Beleidskader wind Reinout Debergh Diensthoofd Ruimtelijke Planning Werken aan oplossing = werken aan draagvlak 3 PIJLERS 1. Ruimtelijke, planmatige aansturing (dienst ruimtelijke planning) Obv beleidskader

Nadere informatie

Transitie circulaire economie en stad in een ruimtelijke/stedenbouwkundige context

Transitie circulaire economie en stad in een ruimtelijke/stedenbouwkundige context Transitie circulaire economie en stad in een ruimtelijke/stedenbouwkundige context Een materialenbeleid als onderdeel van een beleid CE of beleid CE tout court moet ook een ruimtelijk beleid zijn (net

Nadere informatie

Het dorp laten duren Maarten Horemans

Het dorp laten duren Maarten Horemans Het dorp laten duren Maarten Horemans Van controleren naar regisseren en inspireren Ruimtelijk Planner / Gemeente Nijlen DRO 1996 opmaak structuurplannen Vaak volgens stramien van gelaagde ruimtelijke

Nadere informatie

Hoogspanningslijn Aftakking Lokeren 150kV

Hoogspanningslijn Aftakking Lokeren 150kV Definitief gewestelijk ruimtelijk uitvoeringsplan Hoogspanningslijn Aftakking Lokeren 150kV Bijlage III: TOELICHTINGSNOTA TEKST + KAARTEN colofon Ministerie van de Vlaamse Gemeenschap Departement Leefmilieu

Nadere informatie

Inputnota Vlaamse Jeugdraad: lokaal jeugdbeleid in de nieuwe gemeentelijke beleids- en beheerscyclus

Inputnota Vlaamse Jeugdraad: lokaal jeugdbeleid in de nieuwe gemeentelijke beleids- en beheerscyclus VJR-20100511 Inputnota Vlaamse Jeugdraad: lokaal jeugdbeleid in de nieuwe gemeentelijke beleids- en beheerscyclus Inleiding De Vlaamse regering wil de lokale sectorale en thematische beleidsplannen, waaronder

Nadere informatie

VERSLAG gemeentelijke LANDBOUWRAAD. Van dinsdag 26 maart VERONTSCHULDIGD : Chris Geldof AFWEZIG :

VERSLAG gemeentelijke LANDBOUWRAAD. Van dinsdag 26 maart VERONTSCHULDIGD : Chris Geldof AFWEZIG : VERSLAG gemeentelijke LANDBOUWRAAD Van dinsdag 26 maart 2012 AANWEZIG : Vandepitte Marc Cloet Gerarda De Loof Ria Deltour Koen Deleu Marnik Glorieux Christiane Haghedooren Thomas Nollet Martine Tommeleyn

Nadere informatie

Dorpsraad Kermt. Visietekst. 1. Situering. 2. Behoeften

Dorpsraad Kermt. Visietekst. 1. Situering. 2. Behoeften Dorpsraad Kermt Visietekst 1. Situering Meer en meer burgers krijgen het gevoel dat de ziel verdwijnt uit onze deelgemeente. De toekomstplannen die er voor onze deelgemeente gemaakt worden, liggen onvoldoende

Nadere informatie

Van visie naar uitvoering

Van visie naar uitvoering Van visie naar uitvoering in beekvalleien, Deinze 24 juni 2016 Isabelle Putseys, Stefaan Verreu Gebiedsvisies: van visie naar uitvoering Gebiedsvisies: van visie naar uitvoering Beekvalleien maken deel

Nadere informatie

HEROVER DE FORTENGORDEL ConceptVestingAntwerpen Ruimtelijk planologische ontwikkelingsmogelijkheden van de Brialmontforten rondantwerpen

HEROVER DE FORTENGORDEL ConceptVestingAntwerpen Ruimtelijk planologische ontwikkelingsmogelijkheden van de Brialmontforten rondantwerpen HEROVER DE FORTENGORDEL ConceptVestingAntwerpen Ruimtelijk planologische ontwikkelingsmogelijkheden van de Brialmontforten rondantwerpen INLEIDING DE FORTENGORDEL = UITWERKING STRUCTUURPLAN PROVINCIE Het

Nadere informatie

Hoe kan het versnellen van investeringsprojecten bijdragen tot een breder maatschappelijk draagvlak?

Hoe kan het versnellen van investeringsprojecten bijdragen tot een breder maatschappelijk draagvlak? Hoe kan het versnellen van investeringsprojecten bijdragen tot een breder maatschappelijk draagvlak? Havens en omwonenden Inspiratiedag 11 oktober 2011 Vaststellingen Commissies Berx en Sauwens Lange duurtijd

Nadere informatie

Vormen van milieueffectrapportage in Vlaanderen

Vormen van milieueffectrapportage in Vlaanderen Vormen van milieueffectrapportage in Vlaanderen Pascal Van Ghelue Geograaf - Diensthoofd Dienst Begeleiding Gebiedsgerichte Planprocessen Inhoud 1. Doel milieueffectrapportage 2. Regelgeving 3. Rapportagevormen

Nadere informatie

VR DOC.1230/1TER

VR DOC.1230/1TER VR 2016 2511 DOC.1230/1TER DE VLAAMSE MINISTER VAN WELZIJN, VOLKSGEZONDHEID EN GEZIN TERNOTA AAN DE LEDEN VAN DE VLAAMSE REGERING Betreft: Ontwerpbesluit van de Vlaamse Regering over de regels betreffende

Nadere informatie

Gebruikte afkortingen

Gebruikte afkortingen VOORONTWERP VAN DECREET HOUDENDE OMVORMING VAN HET BELEIDSDOMEIN RUIMTELIJKE ORDENING, WOONBELEID EN ONROEREND ERFGOED EN HET BELEIDSDOMEIN LEEFMILIEU, NATUUR EN ENERGIE NAAR HET BELEIDSDOMEIN OMGEVING

Nadere informatie

Rol van de provincies in het stiltegebiedenbeleid. Lut Muyshondt geluidsdeskundige Provinciaal Centrum voor Milieuonderzoek

Rol van de provincies in het stiltegebiedenbeleid. Lut Muyshondt geluidsdeskundige Provinciaal Centrum voor Milieuonderzoek Rol van de provincies in het stiltegebiedenbeleid Lut Muyshondt geluidsdeskundige Provinciaal Centrum voor Milieuonderzoek Historiek 1989: eerste inventarisatiestudie prof. Gysels (OLM-RUG) Zoeken naar

Nadere informatie

Vormen van milieueffectrapportage in Vlaanderen. Pascal Van Ghelue Geograaf Dienst Begeleiding Gebiedsgerichte Planprocessen

Vormen van milieueffectrapportage in Vlaanderen. Pascal Van Ghelue Geograaf Dienst Begeleiding Gebiedsgerichte Planprocessen Vormen van milieueffectrapportage in Vlaanderen Pascal Van Ghelue Geograaf Dienst Begeleiding Gebiedsgerichte Planprocessen Inhoud 1. Doel milieueffectrapportage 2. Regelgeving 3. Rapportagevormen (4)

Nadere informatie

Op zoek naar draagvlak voor een ruimtelijk beleid in Vlaanderen

Op zoek naar draagvlak voor een ruimtelijk beleid in Vlaanderen Op zoek naar draagvlak voor een ruimtelijk beleid in Vlaanderen Pascal De Decker Sint-Lucas Architectuurschool & Hogeschool Gent Ruimte-conferentie Rotterdam 19 april 2010 1 Inhoud Korte geschiedenis RSV

Nadere informatie

Het departement MOW als partner in de samenwerking rond duurzame lokale mobiliteit Infosessies gemeenten Departement Mobiliteit en Openbare Werken

Het departement MOW als partner in de samenwerking rond duurzame lokale mobiliteit Infosessies gemeenten Departement Mobiliteit en Openbare Werken Het departement MOW als partner in de samenwerking rond duurzame lokale mobiliteit Infosessies gemeenten Departement Mobiliteit en Openbare Werken Februari 2013 Inhoud Rol Kwaliteitszorg Financiering Situering

Nadere informatie

Streefbeeldstudie kanaal naar Charleroi en kanaalomgeving op het grondgebied van de stad Halle. Versie 03.02.2012

Streefbeeldstudie kanaal naar Charleroi en kanaalomgeving op het grondgebied van de stad Halle. Versie 03.02.2012 Streefbeeldstudie kanaal naar Charleroi en kanaalomgeving op het grondgebied van de stad Halle Versie 03.02.2012 Inhoud Situering ABC-as / kanaal naar Charleroi / studiegebied streefbeeld Historiek kanaal

Nadere informatie

Organisatie van de hulp- en dienstverlening aan gedetineerden

Organisatie van de hulp- en dienstverlening aan gedetineerden Organisatie van de hulp- en dienstverlening aan gedetineerden De organisatie van de hulp- en dienstverlening aan gedetineerden wordt vandaag geregeld met het decreet van 8 maart 2013 betreffende de organisatie

Nadere informatie

Toelichting bij de gedeeltelijke herziening van het. Ruimtelijk Structuurplan Vlaanderen. (12 december 2003) Ministerie van de Vlaamse Gemeenschap

Toelichting bij de gedeeltelijke herziening van het. Ruimtelijk Structuurplan Vlaanderen. (12 december 2003) Ministerie van de Vlaamse Gemeenschap Toelichting bij de gedeeltelijke herziening van het Ruimtelijk Structuurplan Vlaanderen (12 december 2003) Ministerie van de Vlaamse Gemeenschap Voorwoord Deze brochure maakt u bondig wegwijs in de herziening

Nadere informatie

Huishoudelijk Reglement Gemeentelijke en Intergemeentelijke Begeleidingscommissie

Huishoudelijk Reglement Gemeentelijke en Intergemeentelijke Begeleidingscommissie Huishoudelijk Reglement Gemeentelijke en Intergemeentelijke Begeleidingscommissie Goedgekeurd in de gemeenteraad van 24 juni 2013 Bekendgemaakt op 27 juni 2013 1. Juridisch kader Het decreet van 20 maart

Nadere informatie

Gemeente Wuustwezel Gemeentelijk Ruimtelijk Structuurplan Kaartenatlas Informatief en richtinggevend deel

Gemeente Wuustwezel Gemeentelijk Ruimtelijk Structuurplan Kaartenatlas Informatief en richtinggevend deel Gemeente Wuustwezel Gemeentelijk Ruimtelijk Structuurplan Kaartenatlas Informatief en richtinggevend deel Dossier WUU582 Opdrachtgevend bestuur: Gemeentebestuur van Wuustwezel November 2006 Provincie Gemeente

Nadere informatie

Kaderconventie van de Raad van Europa over de bijdrage van cultureel erfgoed aan de samenleving, opgemaakt in Faro op 27 oktober 2005

Kaderconventie van de Raad van Europa over de bijdrage van cultureel erfgoed aan de samenleving, opgemaakt in Faro op 27 oktober 2005 Sectorraad Kunsten en Erfgoed Kaderconventie van de Raad van Europa over de bijdrage van cultureel erfgoed aan de samenleving, opgemaakt in Faro op 27 oktober 2005 Advies 2010/2 (SARiV) Advies 243-05 (SARC)

Nadere informatie

PROVINCIERAAD VAN ANTWERPEN

PROVINCIERAAD VAN ANTWERPEN PROVINCIERAAD VAN ANTWERPEN Vergadering van 24 september 2015 Verslag van de deputatie Bevoegd deputatielid: Luk Lemmens Telefoon: 03 240 52 65 Agenda nr. 2/1 Uitvoering RSPA : PRUP Marnixdreef Lier voorlopige

Nadere informatie

Uw netwerk voor succesvol ondernemen in de Brusselse metropool. Metropolitan

Uw netwerk voor succesvol ondernemen in de Brusselse metropool. Metropolitan Uw netwerk voor succesvol ondernemen in de Brusselse metropool Metropolitan Voka Metropolitan bouwt aan de Brusselse metropool Voka, het Vlaams netwerk van ondernemingen, bundelt zijn werking in de Brusselse

Nadere informatie

werkloosheidsevolutie jul/07 jul/08 nov/08 nov/03 jul/06 mrt/07

werkloosheidsevolutie jul/07 jul/08 nov/08 nov/03 jul/06 mrt/07 Balans en perspectief - START 2009 START-project luchthavenregio - 2004 4 doelstellingen: ruimte creëren voor nieuwe activiteiten en tewerkstelling verbetering van de mobiliteit in de regio uitbouw luchthaven

Nadere informatie

PROVINCIERAAD VAN ANTWERPEN

PROVINCIERAAD VAN ANTWERPEN PROVINCIERAAD VAN ANTWERPEN Vergadering van 24 maart 2011 Verslag van de deputatie Bevoegd deputatielid: Koen Helsen Telefoon: 03 240 52 65 Agenda nr. 4/7 Uitvoering RSPA : PRUP Kievermont Geel voorlopige

Nadere informatie

Staten-Generaal Opvang en Vrije tijd van schoolkinderen. Docentendag Pedagogie Jonge Kind 12 september 2014

Staten-Generaal Opvang en Vrije tijd van schoolkinderen. Docentendag Pedagogie Jonge Kind 12 september 2014 Staten-Generaal Opvang en Vrije tijd van schoolkinderen Docentendag Pedagogie Jonge Kind 12 september 2014 Doel en opzet Basisprincipes Voorbereidende werkgroepen Resultaat van de Staten-Generaal Vooraf

Nadere informatie

ONTWERP VAN DECREET. houdende wijziging van diverse bepalingen inzake financiën en begroting als gevolg van het bestuurlijk beleid

ONTWERP VAN DECREET. houdende wijziging van diverse bepalingen inzake financiën en begroting als gevolg van het bestuurlijk beleid Stuk 825 (2005-2006) Nr. 1 Zitting 2005-2006 28 april 2006 ONTWERP VAN DECREET houdende wijziging van diverse bepalingen inzake financiën en begroting als gevolg van het bestuurlijk beleid 1879 FIN Stuk

Nadere informatie

Bijlage 1. Model van huishoudelijk reglement van de Gemeentelijke en Intergemeentelijke Begeleidingscommissie als vermeld in artikel 2

Bijlage 1. Model van huishoudelijk reglement van de Gemeentelijke en Intergemeentelijke Begeleidingscommissie als vermeld in artikel 2 Bijlage 1. Model van huishoudelijk reglement van de Gemeentelijke en Intergemeentelijke Begeleidingscommissie als vermeld in artikel 2 Gemeentelijke en Intergemeentelijke Begeleidingscommissie Huishoudelijk

Nadere informatie

De gemeenteraad. Ontwerpbesluit

De gemeenteraad. Ontwerpbesluit De gemeenteraad Ontwerpbesluit OPSCHRIFT Vergadering van 25 januari 2016 Besluit nummer: 2016_GR_00029 Onderwerp: Definitieve vaststelling van het gemeentelijk ruimtelijk uitvoeringsplan RUP nr. 164 Wonen

Nadere informatie

Grootstedelijke territoriale visie voor een duurzaam gewestelijk ontwikkelingsplan voor Brussel en haar regio in 2040 HEROVER DE STAD!

Grootstedelijke territoriale visie voor een duurzaam gewestelijk ontwikkelingsplan voor Brussel en haar regio in 2040 HEROVER DE STAD! Grootstedelijke territoriale visie voor een duurzaam gewestelijk ontwikkelingsplan voor Brussel en haar regio in 2040 HEROVER DE STAD! Diagnose Gen Zone Brussel Metropool Brussel Metropool 2040 Metropool

Nadere informatie

CULTUREEL ERFGOED EN DE VERTALING NAAR RUIMTELIJKE PLANNEN

CULTUREEL ERFGOED EN DE VERTALING NAAR RUIMTELIJKE PLANNEN CULTUREEL ERFGOED EN DE VERTALING NAAR RUIMTELIJKE PLANNEN Onderzoek naar cultuurhistorische structuren, landschappen en panden Aansluitend op Belvedere- (Behoud door ontwikkeling) en het MoMo-beleid (Modernisering

Nadere informatie

voorontwerp van gewestelijk ruimtelijk uitvoeringsplan Historisch gegroeid bedrijf Brouwerij Lindemans te Sint-Pieters-Leeuw

voorontwerp van gewestelijk ruimtelijk uitvoeringsplan Historisch gegroeid bedrijf Brouwerij Lindemans te Sint-Pieters-Leeuw voorontwerp van gewestelijk ruimtelijk uitvoeringsplan Historisch gegroeid bedrijf Brouwerij Lindemans te Sint-Pieters-Leeuw Verslag plenaire vergadering 29 juni 2015 Ruimte Vlaanderen Afdeling Gebieden

Nadere informatie

De adviesverlening in de nieuwe geïntegreerde RUP-procedure

De adviesverlening in de nieuwe geïntegreerde RUP-procedure De adviesverlening in de nieuwe geïntegreerde RUP-procedure Discussietekst Dick van Straaten (Ruimte Vlaanderen), 6 juli 2016. De in deze tekst voorgestelde adviesverlening is een eerste voorstel hoe dit

Nadere informatie

1. Hoeveel van de projecten die werden goedgekeurd werden inmiddels uitgevoerd?

1. Hoeveel van de projecten die werden goedgekeurd werden inmiddels uitgevoerd? SCHRIFTELIJKE VRAAG nr. 67 van JORIS POSCHET datum: 23 oktober 2015 aan PHILIPPE MUYTERS VLAAMS MINISTER VAN WERK, ECONOMIE, INNOVATIE EN SPORT Bovenlokale sportinfrastructuur - Evaluatie Het wegwerken

Nadere informatie

adviezen n.a.v. planmer-screening

adviezen n.a.v. planmer-screening adviezen n.a.v. planmer-screening RUP nr. 6 Kragenwiel gemeente Bornem september 2012 ADVIES ONTWERPER colofon project: RUP Kragenwiel opdrachtgever: GEMEENTE BORNEM opdrachtnemer: OMGEVING cvba uitbreidingstraat

Nadere informatie

BIJLAGE. Motivering van het voorliggende convenant

BIJLAGE. Motivering van het voorliggende convenant BIJLAGE CONVENANT VRIJWILLIGERSWERK IN UITVOERING VAN HET PROTOCOL BETREFFENDE DE SAMENWERKING TUSSEN DE MINISTER VAN WELZIJN, VOLKSGEZONDHEID EN GEZIN EN DE PROVINCIES TIJDENS DEZE LEGISLATUUR Motivering

Nadere informatie

Uitnodiging. Werelddag van de stedenbouw. Over de grens: hoe samen ruimte maken? Dinsdag 17 november 2009, Stadsschouwburg Kortrijk

Uitnodiging. Werelddag van de stedenbouw. Over de grens: hoe samen ruimte maken? Dinsdag 17 november 2009, Stadsschouwburg Kortrijk Uitnodiging Werelddag van de stedenbouw Over de grens: hoe samen ruimte maken? Dinsdag 17 november 2009, Stadsschouwburg Kortrijk [ De Werelddag van de Stedenbouw is een grootschalige studiedag, georganiseerd

Nadere informatie

COHESIEBELEID 2014-2020

COHESIEBELEID 2014-2020 GEÏNTEGREERDE TERRITORIALE INVESTERING COHESIEBELEID 2014-2020 De nieuwe wet- en regelgeving voor de volgende investeringsronde van het EU-cohesiebeleid voor 2014-2020 is in december 2013 formeel goedgekeurd

Nadere informatie

Leiedal in 120 minuten Thema Ruimte. Infovergadering 19/02/2013

Leiedal in 120 minuten Thema Ruimte. Infovergadering 19/02/2013 Leiedal in 120 minuten Thema Ruimte Infovergadering 19/02/2013 5 werkvormen, 9 werkgebieden 5 werkvormen: 1. Dienstverlening aan de aangesloten gemeenten 2. Intergemeentelijke samenwerking 3. Regionale

Nadere informatie

Stappenplan nieuwe Dorpsschool

Stappenplan nieuwe Dorpsschool Stappenplan nieuwe Dorpsschool 10 juni 2014 1 Inleiding Het college van burgemeester en wethouders heeft op 10 juni 2014 dit stappenplan vastgesteld waarin op hoofdlijnen is weergegeven op welke wijze

Nadere informatie

'Maak werk van Vrije tijd in Brabant'

'Maak werk van Vrije tijd in Brabant' 'Maak werk van Vrije tijd in Brabant' OPROEP VANUIT DE VRIJETIJDSSECTOR Opgesteld door: Vrijetijdshuis Brabant, TOP Brabant, Erfgoed Brabant, Leisure Boulevard, NHTV, MKB, BKKC, Stichting Samenwerkende

Nadere informatie

Publiek-private samenwerking. Steven Van Garsse

Publiek-private samenwerking. Steven Van Garsse Publiek-private samenwerking Steven Van Garsse Succesvolle stadsvernieuwing is steeds het resultaat van een samenwerking tussen overheid en private sector. Deze samenwerking maakt immers vaak het verschil

Nadere informatie

DORPEN IN VERANDERING Naar nieuwe onderzoeksvragen en beleidsperspectieven

DORPEN IN VERANDERING Naar nieuwe onderzoeksvragen en beleidsperspectieven DORPEN IN VERANDERING Naar nieuwe onderzoeksvragen en beleidsperspectieven Workshop Hefbomen voor dorpenbeleid, Mensen of stenen? Bern Paret Provincie West-Vlaanderen SITUERING WEST-VLAANDEREN WESTHOEK

Nadere informatie

historisch gegroeid bedrijf Aertssen te Stabroek

historisch gegroeid bedrijf Aertssen te Stabroek gewestelijk ruimtelijk uitvoeringsplan historisch gegroeid bedrijf Aertssen te Stabroek Bijlage 1: grafisch plan Bijlage 2 stedenbouwkundige voorschriften Ministerie van de Vlaamse Gemeenschap colofon

Nadere informatie

voorontwerp van gewestelijk ruimtelijk uitvoeringsplan Omgeving Bouvelobos, Hemsrodebos en steilrand van Moregem

voorontwerp van gewestelijk ruimtelijk uitvoeringsplan Omgeving Bouvelobos, Hemsrodebos en steilrand van Moregem voorontwerp van gewestelijk ruimtelijk uitvoeringsplan Omgeving Bouvelobos, Hemsrodebos en steilrand van Moregem verslag plenaire vergadering 10 februari 2014 Ruimte Vlaanderen Gebieden en Projecten Koning

Nadere informatie

STATUTEN. Statuten stedelijke jeugdraad Waregem. Gemeenteraad 14 januari Titel I Een inleidende omschrijving

STATUTEN. Statuten stedelijke jeugdraad Waregem. Gemeenteraad 14 januari Titel I Een inleidende omschrijving STATUTEN Gemeenteraad 14 januari 2014 Statuten stedelijke jeugdraad Waregem Titel I Een inleidende omschrijving De stedelijke jeugdraad van Waregem is het parlement waar jongeren, met interesse voor het

Nadere informatie

Resultaten bevraging van de Logo s. Suggesties voor een betere lokale samenwerking

Resultaten bevraging van de Logo s. Suggesties voor een betere lokale samenwerking Inleiding Resultaten bevraging van de Logo s Ondersteuning Logo s door de provincies Ondersteuning Logo s door de lokale besturen Suggesties voor een betere lokale samenwerking Bevraging in opdracht van

Nadere informatie

Advies. Provinciedecreet. meer. en het. worden. 24 april Pagina 1

Advies. Provinciedecreet. meer. en het. worden. 24 april Pagina 1 Advies Algemene Raad i.s.m. Sectorraad Kunsten enn Erfgoed Sectorraad Sociaal-Cultureel Werk 24 april 2013 Voorontwerp van decreet tot wijziging van diverse bepalingen van het decreett v.z.w.. de Rand

Nadere informatie

Toekomst intergemeentelijke samenwerking Besturen is samenwerken

Toekomst intergemeentelijke samenwerking Besturen is samenwerken Toekomst intergemeentelijke samenwerking Besturen is samenwerken Ontmoetingsavond Leiedal 28 mei 2013 Harelbeke Mark Suykens, algemeen directeur VVSG vzw Samenleving in verandering 2 - VVSG - Evoluties

Nadere informatie

Programma van Eisen - Beheerplannen

Programma van Eisen - Beheerplannen Programma van Eisen - Beheerplannen Eisen voor de inhoud Inventarisatie 1. Het beheerplan geeft allereerst een beschrijving van de natuurwaarden in het Natura 2000-gebied (de actuele situatie en trends,

Nadere informatie

Provinciale infodagen mobiliteitsdecreet

Provinciale infodagen mobiliteitsdecreet Provinciale infodagen mobiliteitsdecreet 28 februari 2013 Vereniging van Vlaamse provincies provincie Antwerpen gedeputeerde Luk Lemmens Departement Ruimtelijke Ordening en Mobiliteit dienst Mobiliteit

Nadere informatie

Gemeentelijke Begeleidingscommissie Huishoudelijk Reglement

Gemeentelijke Begeleidingscommissie Huishoudelijk Reglement Gemeentelijke Begeleidingscommissie Huishoudelijk Reglement Inhoud 1. Juridisch kader... 1 2. Verantwoordelijkheid van de (I)GBC in het plan- en ontwerpproces... 1 3. Oprichting en samenstelling van de

Nadere informatie