NSHV Nieuws! 1. Mededeling Programmabureau: Buluitreiking. Juni 2011 Jaargang 1, nr. 4. Beste studenten van het interdisciplinaire honoursprogramma,

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "NSHV Nieuws! 1. Mededeling Programmabureau: Buluitreiking. Juni 2011 Jaargang 1, nr. 4. Beste studenten van het interdisciplinaire honoursprogramma,"

Transcriptie

1 Juni 2011 Jaargang 1, nr. 4 Inhoud nieuwsbrief: 1. Mededeling Programma bureau: Bul-uitreiking Han Rouwenhorst 2. Cursusverslag: Words, Words, Words. 3. Artikel: Zoeken naar zekerheid: de achtergrond van Logicomix Dr. Wim Veldman Beste studenten van het interdisciplinaire honoursprogramma, Het bestuur bied jullie bij dezen de laatste nieuwsbrief van dit studiejaar aan. Jullie vinden hierin weer een aantal interessante artikelen en daarnaast informatie over de buluitreiking van 23 juni. Verder neemt het bestuur van bij dezen afscheid van jullie. We hebben met veel plezier de NSHV opgericht dit jaar en we hopen dat het mag uitbloeien tot een mooie vereniging. Veel leesplezier en alvast een hele fijne vakantie! 4. Woord van de voorzitter Tom Spangenberg 5. Colofon 1. Mededeling Programmabureau: Buluitreiking De volgende mensen hebben meegewerkt aan deze nieuwsbrief: Dr. Wim Veldman Linda Konijn Han Rouwenhorst Eindredactie: Dianne van Houdt Op donderdag 23 juni aanstaande krijgen de honoursstudenten die in 2009 zijn begonnen aan het honoursprogramma hun honoursbul. Voordat de academische plechtigheid om uur begint, presenteren de studenten de resultaten van hun denktanks. Dat doen zij tussen en uur in de Academiezaal van de Aula. Bij die presentaties zijn jullie als honoursstudenten van harte welkom. Jullie kunnen dan een indruk opdoen van de resultaten die voortkomen uit de denktanks. De buluitreiking is helaas besloten: die bijeenkomst is voorbehouden aan de studenten die de bul krijgen, aan hun ouders en aan de docenten. We hopen jullie te mogen begroeten bij de denktank presentaties! Door: Han Rouwenhorst

2 2 2. Cursusverslag: Words, words words. Woorden, woorden en nog eens woorden. We gebruiken ze elke dag en waarschijnlijk sta je er niet bij stil dat er een heleboel interessants valt te zeggen over woorden. Hoe ontstaan woorden bijvoorbeeld? En hoe leren kinderen zo snel zo veel verschillende woorden? Hoe ziet het lexicon van een tweetalige spreker in elkaar? Hoe zit het lexicon van een eentalige spreker eigenlijk in elkaar? Dat zijn vragen die werden behandeld in de cursus Words, words, words onder leiding van professor Pieter Muysken en dr. Lotte Hogeweg. Elke week werd er door een gastspreker van taalwetenschap, Nederlands, filosofie, het Donders Instituut, het Max Planck Instituut of de Universiteit Leiden een ander thema behandeld. De werkvelden van de gastsprekers geven al aan dat naar woorden vanuit verschillende wetenschappelijke disciplines onderzoek wordt gedaan: de taalkunde, filosofie en psychologie. De methodes variëren van experimenten en taalvergelijking tot bijvoorbeeld corpusonderzoek (een corpus is een database met opgenomen gesprekken, het Corpus Gesproken Nederlands bevat ongeveer 10 miljoen woorden). Een interessante vraag is hoe woorden in ons hoofd zitten. Hoe zitten vormen en klanken in ons hoofd? En hoe betekenissen? Dit wordt ook wel het mentale lexicon genoemd. Hier wordt veel onderzoek naar gedaan. Verwerving van woorden, redeneren met woorden, tweetaligheid, gebarentaal en tal van andere onderwerpen: het kwam allemaal aan bod gedurende de cursus. Andere talen hebben natuurlijk andere woorden, maar kunnen ook een andere verdeling van vorm en betekenis hebben (lexicale variatie). Zo maken Engelstaligen onderscheid tussen cousin en nephew, terwijl wij in het Nederlands alleen neef kennen. Ook zijn er Nederlandse woorden die ze ergens anders niet kennen, zoals gezellig. Er is zelfs een stammentaal in het Amazonegebied (Pirahã) die geen telwoorden heeft!

3 3 Grappig is dat we zelfs hele verkorte vormen van woorden uitspreken en blijkbaar ook herkennen. Zo wordt in ieder geval vaak uitgesproken als ieval, natuurlijk als tuuk en mogelijk als mook, zonder dat we het zelf in de gaten hebben. Taal verandert in de loop der jaren. In Frankrijk hebben ze een speciale taalwet om het aantal leenwoorden uit andere talen te mijden (bijvoorbeeld: vergelijk het Franse ordinateur met computer dat in andere talen vaak wordt overgenomen vanuit het Engels). Het Nederlands kent wel veel leenwoorden, maar er zijn ook Nederlandse woorden die invloed hebben op andere talen: de coleslaw komt wel degelijk van koolsla en de ultra-amerikaanse Yankee komt gewoon van Jan-Kees! Aan de cursus was ook een excursie verbonden. Op een prachtig zonnige dag in april vertrokken we met de trein naar Leiden om daar het Instituut voor Nederlandse Lexicologie (INL) te bezoeken. Dit instituut brengt de Nederlandse woordenschat in kaart uit alle gewesten en uit alle eeuwen, met als begin de 5 e /6 e eeuw tot de meest recente standaardtaal zoals die wordt gebruikt in Nederland, Vlaanderen en Suriname. Na ontvangst werden we bijgepraat over de werkwijze van het INL en de verschillende woordenboeken, zoals het Oudnederlands Woordenboek, het Middelnederlandsch Woordenboek en meer eigentijdse woordenboeken. Het verschil met de bekende woordenboeken van Van Dale, zoals velen die gebruiken, is dat Van Dale meer commercieel is en het INL de Nederlandse woordenschat beschrijft vanuit een meer wetenschappelijke insteek. Vervolgens vertelden verschillende medewerkers wat hun werk inhield. Ook konden we nog even zien hoe het verzamelen van woorden vroeger met de hand ging. Na afloop kregen we van professor Muysken, die een tijd in Leiden heeft gewerkt, een korte rondleiding door de binnenstad waarna we op een terrasje van een heerlijke maaltijd genoten. De cursus was veelzijdig waardoor er voor niet-taalkundigen een hoop te leren viel. Het was een goede introductie van een interessant vakgebied waardoor ik me nu heb aangemeld als proefpersoon voor taalkundige onderzoeken! Door: Linda Konijn

4 4 3. Artikel: Zoeken naar zekerheid: de achtergrond van Logicomix De zekerheid van de wiskunde is spreekwoordelijk. Het grote voorbeeld wordt gegeven in de Elementen van Euclides, een boek dat 2300 jaar oud is, maar nog steeds inspireert en laat zien hoe het moet: definities, axioma s en inzichten, en dan: stellingen en opgaven, bewijzen en constructies, die eindigen met: QED, quod erat demonstrandum, en dat moest ik bewijzen, of met QEF, quod erat faciendum, en en dat moest ik maken/construeren. Niet alleen de wiskundigen vinden in de Elementen van Euclides hun ijkpunt, ook Newton, toen hij de natuurkunde aanpakte, en Spinoza, toen hij werkte aan zijn Ethica, volgden Euclides na. De manier waarop wiskundigen het met elkaar eens worden over de juistheid van een stelling maakt jaloers. Er worden zulke precieze afspraken gemaakt over wat de argumenten zijn die je in een bewijs zou mogen gebruiken dat het aan een boekhouder of een machine kan worden overgelaten na te gaan of een eenmaal opgesteld bewijs juist is of niet. Kunnen we niet op dezelfde wijze andere wetenschappelijke en filosofische vragen oplossen, politieke beslissingen nemen en geschilpunten uit de wereld helpen? Dat was de droom van Leibniz, wiskundige en filosoof, die leefde in een door (godsdienst)oorlogen verscheurd Europa. In de beeldroman Logicomix wordt de hoofdpersoon, Bertrand Russell, getekend als een erfgenaam van Leibniz, hartstochtelijk op zoek naar de wortels van de wiskundige zekerheid, en gedreven door het verlangen naar een rationele wijze van leven en een rationele procedure voor politieke besluitvorming. In het college dat in het volgend collegejaar naar aanleiding van Logicomix wordt opgezet, zullen we het gevecht om de grondslagen van de wiskunde, waar Russell een rol in speelde, herbeleven. We proberen te zien welke vragen men zich stelde, op welke moeilijkheden men stuitte, en wat de uiteindelijke betekenis is van de vaak voorlopige antwoorden die men heeft gevonden. Een goed inzicht in wat wiskunde eigenlijk is, is onontbeerlijk voor een goed begrip van wetenschap in het algemeen, en, zoals Plato al benadrukte, een onontkoombare voorbereiding op de wijsbegeerte. We gaan eerst kijken bij Euclides, hoe hij, geïnspireerd door grote voorgangers, zijn verhandeling heeft opgezet. We zien hoe hij de stelling van Pythagoras bewijst, en hoe hij met passer en liniaal de regelmatige vijfhoek construeert en laat zien dat deze constructie juist is. Het vijfde postulaat, dat is het beroemde parallellenaxioma, waarvan men pas in 1830 goed inzag dat het niet volgde uit de andere axioma s, krijgt ook aandacht. En ook letten we op de manier waarop Euclides, in navolging van de grote Eudoxos, het begrip verhouding hanteert. Archimedes werd hierdoor in staat gesteld zijn bepaling van de inhoud en de oppervlakte van de bol goed onder woorden te brengen.

5 5 Bovendien zou Dedekind, toen hij in 1858 een definitie gaf van het begrip reëel getal, beseffen dat hij niets anders deed dan de definitie van Eudoxos opnieuw onder de aandacht brengen. In 1873 ontdekte Cantor dat er verschillende soorten oneindig zijn. We bekijken het eigenlijk niet heel moeilijke diagonaalargument dat aan deze ontdekking ten grondslag ligt. Cantor kwam tot zijn ontdekking doordat hij zich, net als Dedekind, had afgevraagd hoe je het begrip reëel getal zou moeten definiëren. Dedekind en Frege waren intussen gaan nadenken over het begrip natuurlijk getal. Zij meenden dat het redeneren over natuurlijke getallen gebaseerd kan worden op wat zij noemden: logische principes. We zullen zien waarom zij dat dachten. Frege dacht niet alleen na over het begrip natuurlijk getal, hij voerde quantificatoren in en schiep een formele taal voor de wiskunde, waarin men bewijzen veel preciezer kon formuleren dan tot dan toe. Hij is de grondlegger van de moderne logica. Het werk van Dedekind en Frege werd onderuit gehaald door de ontdekking van de paradox van Russell in Men kan erover verbaasd zijn dat Russell bleef proberen Freges ideaal: een logische grondslag voor de wiskunde, te verwezenlijken. Cantor ontwikkelde intussen de verzamelingenleer. Hij bleef worstelen met de vraag hoeveel soorten oneindig er wel niet zijn en formuleerde de continuümhypothese. Hij zag zich genoodzaakt bij sommige vragen die hij niet kon oplossen een beroep te doen op een zogenaamde denkwet. Die denkwet bleek equivalent te zijn met het door zijn leerling Zermelo in 1904 geformuleerde keuzeaxioma. De Nederlandse wiskundige Brouwer, die later beroemd zou worden door zijn dimensiestelling, deed in 1908 een aanval op de logica. Brouwer vond dat de wiskundigen beter moeten nadenken over wat ze zeggen als ze het hebben over oneindige objecten; dan zullen ze begrijpen dat ze zich veel zorgvuldiger moeten uitdrukken dan ze gewend zijn, en dat ze niet kunnen varen op het kompas van de (klassieke) logica. Hij vond dat we onderscheid moeten maken tussen de taal waarin we wiskundige constructies en bewijzen beschrijven en die constructies en bewijzen zelf. Hij begon een intuïtionistische reconstructie van de wiskunde.

6 6 Hilbert moest niets van Brouwers aanval hebben en maakte een plan tot verdediging van het gebruik van de (klassieke) logica in wiskundige argumenten. Dit plan moet, na Gödels onvolledigheidstelling van 1931, als mislukt worden beschouwd. Wittgenstein was meer filosoof dan wiskundige en dacht diep na over taal als communicatiemiddel. Hij werd sterk geïnspireerd door Frege en Russell, en sommige van zijn gedachte-experimenten verraden de invloed van Brouwer. Turing vestigde de aandacht op het belang van berekenbare reële getallen en gaf in deze context zijn beroemde definitie van het begrip algoritme/turing- machine, in De onoplosbaarheid van het door hem gedefinieerde Halting Problem is een direct gevolg van het diagonaalargument van Cantor. In het college: Zoeken naar zekerheid: de achtergrond van Logicomix zullen we stilstaan bij de hier genoemde mijlpalen uit het grondslagenonderzoek van de 19e en 20e eeuw. Zelf geef ik in Nijmegen colleges op het gebied van de grondslagen en de filosofie van de wiskunde. In mijn onderzoek probeer ik de door Brouwer begonnen hervorming van de wiskunde een stapje verder te brengen. Mijn leermeester was Johan de Longh, de oprichter van de wiskundeopleiding in Nijmegen, en een leerling van Brouwer. Door: Wim Veldman

7 7 4. Woord van de voorzitter Beste leden, Begin dit jaar is de Nijmeegse Studenten Honoursvereniging bij notariële akte opgericht. Als oprichters dachten wij onder de studenten van het interdisciplinaire honoursprogramma de behoefte gesignaleerd te hebben om elkaar beter te leren kennen in een informele setting. Uit deze observatie is de NSHV voortgekomen. We wilden dit doel onder meer proberen te bereiken door het organiseren van voornamelijk informele activiteiten voor onze leden, het verspreiden van deze nieuwsbrief en het opstarten van een alumninetwerk. Als bestuur denken wij het bestaansrecht van de vereniging de afgelopen tijd ruimschoots bewezen is. In de eerste weken na onze oprichting is de helft van de deelnemers van het programma lid geworden en ons ledenaantal groeit nu langzaam richting de honderd. Op onze eerste activiteit, het gala van 8 april 2011, kwamen ongeveer honderd man af en de reacties waren enorm positief. Als oprichtingsbestuur hebben wij ons voornamelijk gericht op de infrastructuur van onze vereniging: het opstellen van reglementen, het opstarten van onze financiële administratie, het opbouwen van het Honoursnetwerk, et cetera. Voor ons als bestuur was het zaak om voor de NSHV een stevig fundament op te bouwen waarop de vereniging de komende jaren kan bloeien. Na de vakantie zullen wij als bestuur in september het stokje overdragen aan een nieuw bestuur. Ondanks dat deze groep nog niet rond is, hebben we er vertrouwen in dat we binnenkort een kandidaatsbestuur voor volgend jaar kunnen presenteren. We zullen deze groep zo goed mogelijk klaarstomen voor het komende jaar, zodat de NSHV volgend jaar door kan groeien. Ik wil al een voorschot nemen op de wissel van ons bestuur door mijn mede-bestuursgenoten te bedanken voor hun inzet het afgelopen jaar. Tevens wil ik de leden bedanken voor hun enthousiasme, alle mensen die ons gala tot een succes hebben gemaakt voor een mooie avond en de organisatie van de Radboud Honours Academy voor hun steun de afgelopen tijd. Namens het bestuur, wil ik bij dezen tot slot de studenten die komende donderdag 23 juni hun Honoursbul krijgen feliciteren. In september zijn de alumni, net als de andere studenten, welkom op het Honoursfeest, dat wij (zoals de studentenraad dat het afgelopen jaar heeft gedaan) weer in september zullen organiseren. Rest mij om iedereen (alvast) een fijne vakantie te wensen. Ik hoop jullie allemaal (mooi gebruind) op de wissel-alv in september te mogen begroeten! Met vriendelijke groet, namens het bestuur, Tom Spangenberg Voorzitter der Nijmeegse Studenten Honoursvereniging

8 8 NSHV Nieuws! CONTACT Colofon De studievereniging NSHV wil iedereen bedanken die aan deze nieuwsbrief heeft meegewerkt. De volgende nieuwsbrief verschijnt in september Als je graag een stuk wilt schrijven over de cursus of de denktank waaraan je deelneemt, of als je andere interessante stukken hebt voor de nieuwsbrief, mail deze dan naar Wij wensen iedereen een fijne vakantie! Met vriendelijke groet, het oprichtingsbestuur van NSHV, Tom Spangenberg Mark Buck Harald van Wijlen Carolien van Senten Dianne van Houdt Bezoek onze website! Ga naar:

Voorwoord NSHV NIEUWS. Beste lezer,

Voorwoord NSHV NIEUWS. Beste lezer, O k t o b e r 2 0 1 1 J a a r g a n g 2, n r. 1 I n d i t n u m m e r : NSHV NIEUWS * V o o r w o o r d * W o o r d v a n d e v o o r z i t t e r * M e d e d e l i n g e n * V e r s l a g H o - n o u r

Nadere informatie

VERZAMELINGEN EN AFBEELDINGEN

VERZAMELINGEN EN AFBEELDINGEN I VERZAMELINGEN EN AFBEELDINGEN Het begrip verzameling kennen we uit het dagelijks leven: een bibliotheek bevat een verzameling van boeken, een museum een verzameling van kunstvoorwerpen. We kennen verzamelingen

Nadere informatie

Reglement der Nijmeegse Studenten Honoursvereniging

Reglement der Nijmeegse Studenten Honoursvereniging Reglement der Nijmeegse Studenten Honoursvereniging Vastgesteld tijdens de algemene ledenvergadering van 1 februari 2011. Gewijzigd tijdens de algemene ledenvergadering van 6 februari 2012. Documentnr:

Nadere informatie

Voortgezette Logica, Week 6

Voortgezette Logica, Week 6 Voortgezette Logica, Week 6 Joost J. Joosten Universiteit Utrecht (sub)faculteit der Wijsbegeerte Heidelberglaan 8 3584 CS Utrecht Kamer 164, 030-2535575 jjoosten@phil.uu.nl www.phil.uu.nl/ jjoosten Voortgezette

Nadere informatie

Logica 1. Joost J. Joosten

Logica 1. Joost J. Joosten Logica 1 Joost J. Joosten Universiteit Utrecht (sub)faculteit der Wijsbegeerte Heidelberglaan 8 3584 CS Utrecht Kamer 158, 030-2535579 jjoosten@phil.uu.nl www.phil.uu.nl/ jjoosten (hier moet een tilde

Nadere informatie

Notatie van verzamelingen. Lidmaatschap. Opgave. Verzamelingen specificeren

Notatie van verzamelingen. Lidmaatschap. Opgave. Verzamelingen specificeren Overzicht TI1300: Redeneren en Logica College 10: Verzamelingenleer Tomas Klos Algoritmiek Groep Colleges 1 2: Bewijstechnieken Colleges 3 9: Propositielogica Vandaag en morgen: Verzamelingenleer Colleges

Nadere informatie

Formeel Denken. Herfst 2004

Formeel Denken. Herfst 2004 Formeel Denken Herman Geuvers Deels gebaseerd op het herfst 2002 dictaat van Henk Barendregt en Bas Spitters, met dank aan het Discrete Wiskunde dictaat van Wim Gielen Herfst 2004 Contents 1 Propositielogica

Nadere informatie

Inhoud. Introductie tot de cursus

Inhoud. Introductie tot de cursus Inhoud Introductie tot de cursus 1 Inleiding 7 2 Voorkennis 7 3 Het cursusmateriaal 7 4 Structuur, symbolen en taalgebruik 8 5 De cursus bestuderen 9 6 Studiebegeleiding 10 7 Huiswerkopgaven 10 8 Het tentamen

Nadere informatie

FILOSOFIE VAN DE WISKUNDE. Filosofische stromingen in de wiskunde. De genetische methode. Voorbeeld van de gen. meth.

FILOSOFIE VAN DE WISKUNDE. Filosofische stromingen in de wiskunde. De genetische methode. Voorbeeld van de gen. meth. Filosofische stromingen in de wiskunde FILOSOFIE VAN DE WISKUNDE n logicisme (Frege, Russell) "wiskunde is een tak van de logica" n formalisme (Hilbert) "wiskunde is de wetenschap van formele systemen"

Nadere informatie

basisschool De Wiekslag / Goudhaanstraat 38 / 0316-262860 / www.dewiekslag.com / info@dewiekslag.com 1

basisschool De Wiekslag / Goudhaanstraat 38 / 0316-262860 / www.dewiekslag.com / info@dewiekslag.com 1 NIEUWSBRIEF 1 4 september 2015 DATA OVERZICHT: Woensdag 16 september Informatieavond Woensdag 23 september Studiedag (alle leerlingen vrij) Woensdag 23 september Schoolvoetbaltoernooi groep 7/8 Woensdag

Nadere informatie

Oriëntatie Kunstmatige Intelligentie. Inleidend College Niels Taatgen

Oriëntatie Kunstmatige Intelligentie. Inleidend College Niels Taatgen Oriëntatie Kunstmatige Intelligentie Inleidend College Niels Taatgen Inhoud vandaag! Wat is kunstmatige intelligentie?! Vakgebieden die bijdragen aan de AI! Kunnen computers denken?! Hoe denken mensen

Nadere informatie

Prof. dr. H.W. Broer Instituut voor Wiskunde en Informatica Faculteit der Wiskunde en Natuurwetenschappen met dank aan Jan van Maanen en Pauline Vos

Prof. dr. H.W. Broer Instituut voor Wiskunde en Informatica Faculteit der Wiskunde en Natuurwetenschappen met dank aan Jan van Maanen en Pauline Vos Werken met getallen (en verzamelingen en oneindigheid) Prof. dr. H.W. Broer Instituut voor Wiskunde en Informatica Faculteit der Wiskunde en Natuurwetenschappen met dank aan Jan van Maanen en Pauline Vos

Nadere informatie

De richtprijs voor een lezing is 400,- excl. reiskosten. Voor een workshop zijn de kosten afhankelijk van de invulling van de workshop.

De richtprijs voor een lezing is 400,- excl. reiskosten. Voor een workshop zijn de kosten afhankelijk van de invulling van de workshop. Lezingen Een lezing duurt 45 minuten tot een uur, gevolgd door de mogelijkheid om vragen te stellen en te discussiëren. De lezingen worden op locatie gegeven. Workshops Meer dan tijdens een lezing zijn

Nadere informatie

Getaltheorie I. c = c 1 = 1 c (1)

Getaltheorie I. c = c 1 = 1 c (1) Lesbrief 1 Getaltheorie I De getaltheorie houdt zich bezig met het onderzoek van eigenschappen van gehele getallen, en meer in het bijzonder, van natuurlijke getallen. In de getaltheorie is het gebruikelijk

Nadere informatie

Les B-08 Kunstmatige intelligentie en logica

Les B-08 Kunstmatige intelligentie en logica 2004, David Lans Les B-08 Kunstmatige intelligentie en logica 8.1 De Turing test Toen halverwege de 20 e eeuw de computer zijn intrede deed, stelde de Brit Alan Turing (1912-1953) in een wetenschappelijke

Nadere informatie

start -> id (k (f c s) (g s c)) -> k (f c s) (g s c) -> f c s -> s c

start -> id (k (f c s) (g s c)) -> k (f c s) (g s c) -> f c s -> s c Een Minimaal Formalisme om te Programmeren We hebben gezien dat Turing machines beschouwd kunnen worden als universele computers. D.w.z. dat iedere berekening met natuurlijke getallen die met een computer

Nadere informatie

Bewijzen voor een atheïst dat Allah (God) bestaat

Bewijzen voor een atheïst dat Allah (God) bestaat Bewijzen voor een atheïst dat Allah (God) bestaat [لونلدية - dutch [nederlands - dr. Zakir Naik revisie: Yassien Abo Abdillah bron: www.uwkeuze.net, geprikt door broeder Hamid 2014-1435 إثبات وجود االله

Nadere informatie

Numerieke aspecten van de vergelijking van Cantor. Opgedragen aan Th. J. Dekker. H. W. Lenstra, Jr.

Numerieke aspecten van de vergelijking van Cantor. Opgedragen aan Th. J. Dekker. H. W. Lenstra, Jr. Numerieke aspecten van de vergelijking van Cantor Opgedragen aan Th. J. Dekker H. W. Lenstra, Jr. Uit de lineaire algebra is bekend dat het aantal oplossingen van een systeem lineaire vergelijkingen gelijk

Nadere informatie

De enveloppenparadox

De enveloppenparadox De enveloppenparadox Mats Vermeeren Berlin Mathematical School) 6 april 013 1 Inleiding Een spel gaat als volgt. Je krijgt twee identiek uitziende enveloppen aangeboden, waarvan je er één moet kiezen.

Nadere informatie

Nieuwsbrief Bètasteunpunt September 2011

Nieuwsbrief Bètasteunpunt September 2011 Nieuwsbrief Bètasteunpunt September 2011 Het Bètasteunpunt van de Hanzehogeschool is in 2009 opgezet om o.a. hulp te bieden aan leerlingen uit het voortgezet onderwijs die bezig zijn met hun profielwerkstuk.

Nadere informatie

HP Prime: Meetkunde App

HP Prime: Meetkunde App HP Prime Graphing Calculator HP Prime: Meetkunde App Meer over de HP Prime te weten komen: http://www.hp-prime.nl De Meetkunde-App op de HP Prime Meetkunde is een van de oudste wetenschappen op aarde,

Nadere informatie

PARADOXEN 2 Dr. Luc Gheysens

PARADOXEN 2 Dr. Luc Gheysens PARADOXEN Dr. Luc Gheysens SPELEN MET ONEINDIG Historische nota De Griekse filosoof Zeno (ca. 90-0 v. Chr.) bedacht een aantal paradoen om aan te tonen dat beweging eigenlijk een illusie is. De meest bekende

Nadere informatie

Toelichting bij de Korte Verhandeling van Spinoza Nummer 1

Toelichting bij de Korte Verhandeling van Spinoza Nummer 1 Toelichting bij de Korte Verhandeling van Spinoza Nummer 1 Deel 1, Hoofdstuk 1 - Dat er iets buiten ons bestaat. Rikus Koops 8 juni 2012 Versie 1.1 In de inleidende toelichting nummer 0 heb ik gesproken

Nadere informatie

BIJ DIE WERELD WIL IK HOREN! HANS ROMKEMA 3 MAART 2010, DEN HAAG

BIJ DIE WERELD WIL IK HOREN! HANS ROMKEMA 3 MAART 2010, DEN HAAG BIJ DIE WERELD WIL IK HOREN! HANS ROMKEMA 3 MAART 2010, DEN HAAG STUDENTEN DOEN UITSPRAKEN OVER DE ACADEMISCHE WERELD, HET VAKGEBIED EN HET BEROEPENVELD.. onderzoek niet zo saai als ik dacht werken in

Nadere informatie

zomer Vakantie zomer

zomer Vakantie zomer NieuwsBrief nr.3, 2011 Naar Binnen Beste lezer, Het is weer tijd voor de zomer. In het midden van Nederland is afgelopen week de zomervakantie begonnen. De kinderen hebben zes weken geen school. Zes weken

Nadere informatie

Leve de Wiskunde! 2011 W I N G O! Uw Wingo-master van vandaag: Jan Brandts Korteweg-de Vries Instituut voor Wiskunde Universiteit van Amsterdam

Leve de Wiskunde! 2011 W I N G O! Uw Wingo-master van vandaag: Jan Brandts Korteweg-de Vries Instituut voor Wiskunde Universiteit van Amsterdam Leve de Wiskunde! 2011 W I N G O! Uw Wingo-master van vandaag: Jan Brandts Korteweg-de Vries Instituut voor Wiskunde Universiteit van Amsterdam W I N G O = W I S K U N D E - B I N G O W I N G O 17 15 π

Nadere informatie

Logisch denken over kansen

Logisch denken over kansen Logisch denken over kansen In zee met wiskunde D TU Eindhoven, 29 januari 2007 Mirte Dekkers en Klaas Landsman mdekkers@math.ru.nl landsman@math.ru.nl Radboud Universiteit Nijmegen Genootschap voor Meetkunde

Nadere informatie

Terugblik campustour Utrecht Science Park - Amsterdam Science Park - Campus Wageningen Universiteit 21 november 2012

Terugblik campustour Utrecht Science Park - Amsterdam Science Park - Campus Wageningen Universiteit 21 november 2012 Terugblik campustour Utrecht Science Park - Amsterdam Science Park - Campus Wageningen Universiteit 21 november 2012 H.J. Kooij Utrecht Science Park De campustour startte op het Utrecht Science Park (USP)

Nadere informatie

Informatiebrief oktober groep 3!

Informatiebrief oktober groep 3! Techniek: Informatiebrief oktober groep 3! De eerste periode zit erop! De kop is eraf: de eerste periode van het schooljaar zit erop. We hebben alle kinderen leren kennen en natuurlijk een start gemaakt

Nadere informatie

ONDERWIJS- EN EXAMENREGELING. Faculteit der Filosofie, Theologie en Religiewetenschappen. Deel 2 (Opleidingsspecifiek deel): Bachelor Wijsbegeerte

ONDERWIJS- EN EXAMENREGELING. Faculteit der Filosofie, Theologie en Religiewetenschappen. Deel 2 (Opleidingsspecifiek deel): Bachelor Wijsbegeerte ONDERWIJS- EN EXAMENREGELING 2015-2016 Faculteit der Filosofie, Theologie en Religiewetenschappen Deel 2 (Opleidingsspecifiek deel): Bachelor Wijsbegeerte Deze onderwijs- en examenregeling (OER-FFTR) treedt

Nadere informatie

Redeneren en bewijzen

Redeneren en bewijzen Logica in actie H O O F D S T U K 1 Redeneren en bewijzen Jan en Johan zijn net in Dunedin gearriveerd en Hans neemt ze mee naar een terrasje. Wat willen jullie hebben? Koffie! De bediening komt langs.

Nadere informatie

Naam opleiding: Life Science & Technology. Toelating

Naam opleiding: Life Science & Technology. Toelating Naam opleiding: Life Science & Technology Toelating Is de studie moeilijk? De studie is pittig; zorg er daarom voor dat je er aan het begin van je studie direct vol voor gaat. Gas terugnemen kan altijd

Nadere informatie

Infobulletin Basisschool St. Petrus Boxtel, Tel: 0411-672348 E-mail: info@st-petrus.nl website: www.st-petrus.nl

Infobulletin Basisschool St. Petrus Boxtel, Tel: 0411-672348 E-mail: info@st-petrus.nl website: www.st-petrus.nl Infobulletin Basisschool St. Petrus Boxtel, Tel: 0411-672348 E-mail: info@st-petrus.nl website: www.st-petrus.nl 06 januari 2016 Gefelicitaart!! 07 jan. Juf Evelien 08 jan. Lot gr. 3 10 jan. Lisa gr. 5

Nadere informatie

Antwoordenmodel. Herhalingsoefeningen De Sprong, Thema 1. Oefening 1. studiejaar 2007/2008 studiejaar 2008/2009. 255 euro per maand 272 euro per maand

Antwoordenmodel. Herhalingsoefeningen De Sprong, Thema 1. Oefening 1. studiejaar 2007/2008 studiejaar 2008/2009. 255 euro per maand 272 euro per maand Antwoordenmodel Herhalingsoefeningen De Sprong, Thema 1 Oefening 1 1. studiejaar 2007/2008 studiejaar 2008/2009 255 euro per maand 272 euro per maand 182.000 studenten 200.000 studenten 5.800 Nederlandse

Nadere informatie

Trainersopleiding 2014

Trainersopleiding 2014 Trainersopleiding 2014 Remind Keizersgracht 253, Amsterdam www.remindlearning.nl trainersopleiding@remindlearning.nl Uitleg van de trainersopleiding In dit document kun je lezen wat Remind doet, waar Remind

Nadere informatie

NIEUWSFLITS. De verbouwing op het nieuwe adres is nog in volle gang maar het beloofd helemaal geweldig te worden!

NIEUWSFLITS. De verbouwing op het nieuwe adres is nog in volle gang maar het beloofd helemaal geweldig te worden! NIEUWSFLITS Augustus 2015 Beste ouders/verzorgers en leden, Het is alweer augustus 2015, de zomervakantie vliegt voorbij. En wat is er een hoop gebeurd in de afgelopen weken. Wij hebben afscheid genomen

Nadere informatie

Rekenen met de procentenstrook

Rekenen met de procentenstrook Rekenen met de procentenstrook Volgens Bartjens Frans van Galen en Dolly van Eerde Kinderen weten aan het eind van de basisschool heus wel wat procenten zijn: een percentage geeft aan om hoeveel honderdsten

Nadere informatie

Radboud Honours Academy. Onderwijsdag oktober 2013

Radboud Honours Academy. Onderwijsdag oktober 2013 Radboud Honours Academy Onderwijsdag oktober 2013 GESCHIEDENIS Vanaf 2002 interdisciplinair honoursprogramma - twee jaar, extra inspanning 600 uur - jaarlijkse instroom 100 studenten 2008: subsidie voor

Nadere informatie

Halfjaarverslag van het XXIIIe verenigingsjaar van het. Samenwerkingsoverleg Faculteitsverenigingen. 1 september 2013 1 maart 2014

Halfjaarverslag van het XXIIIe verenigingsjaar van het. Samenwerkingsoverleg Faculteitsverenigingen. 1 september 2013 1 maart 2014 Halfjaarverslag van het XXIIIe verenigingsjaar van het 1 september 2013 1 maart 2014 I. Voorwoord II. Beleidspunten a. Toegankelijkheid b. Professionaliteit c. Continuïteit III. Nawoord Pagina 1 van 7

Nadere informatie

nieuwsbrief Jaargang 8, nr. 2 26 augustus 2015 In dit nummer: Belangrijk

nieuwsbrief Jaargang 8, nr. 2 26 augustus 2015 In dit nummer: Belangrijk nieuwsbrief Jaargang 8, nr. 2 26 augustus 2015 In dit nummer: Start schooljaar Informatieochtend Gymtijden Afscheid Damion Hulp ouders gezocht Onderbouwnieuws Middenbouwnieuws Ander nieuws Beste ouders,

Nadere informatie

En.donderdag is het dan ook nog Hoeksteenfeestdag! De weersvoorspelling is goed en dat belooft dus ook weer een topdag te worden.

En.donderdag is het dan ook nog Hoeksteenfeestdag! De weersvoorspelling is goed en dat belooft dus ook weer een topdag te worden. CALKOENSTRAAT 15 1121XA LANDSMEER INFO-BULLETIN 19 2 juli JAARGANG 2013-2014 Vanuit de directie Op het moment dat ik mijn aandeel voor de INFO schrijf, is de vakantie echt in het vooruitzicht. Wat een

Nadere informatie

Public Key Cryptography. Wieb Bosma

Public Key Cryptography. Wieb Bosma Public Key Cryptography de wiskunde van het perfecte kopje koffie Wieb Bosma Radboud Universiteit Nijmegen Bachelordag 2 april 2011 Nijmegen, 6 november 2010 0 Nijmegen, 6 november 2010 1 cryptografie

Nadere informatie

Kerstnieuwsbrief schooljaar 2015-2016 17 december 2015

Kerstnieuwsbrief schooljaar 2015-2016 17 december 2015 Kerstnieuwsbrief schooljaar 2015-2016 17 december 2015 Beste ouders, Terwijl de kortste dag snel nadert en een lange kerstvakantie voor de deur staat, gaan onze gedachten terug naar schooljaar 2015. Het

Nadere informatie

Wiskunde voor in bed, op het toilet of in bad. Simon Koolstra

Wiskunde voor in bed, op het toilet of in bad. Simon Koolstra Wiskunde voor in bed, op het toilet of in bad Simon Koolstra BBNC uitgevers Amersfoort, 2015 Inhoud Voorwoord 07 1. Wat is wiskunde? 09 2. Het getal nul 14 3. Getalstelsels 18 4. Bewijzen 23 5. Breuken

Nadere informatie

Minor Filosofie en Wetenschap Vrije Universiteit Amsterdam - Onderwijscentrum VU - Minoren - 2013-2014

Minor Filosofie en Wetenschap Vrije Universiteit Amsterdam - Onderwijscentrum VU - Minoren - 2013-2014 Minor Filosofie en Wetenschap Vrije Universiteit Amsterdam - Onderwijscentrum VU - Minoren - 2013-2014 Vrije Universiteit Amsterdam - Onderwijscentrum VU - Minoren - 2013-2014 I Inhoudsopgave Vak: Filosofische

Nadere informatie

Analytische en andere soorten meetkunde van Mavo tot Maple. Utrecht, 9 januari 2016 Wintersymposium KWG Jeroen Spandaw j.g.spandaw@tudelft.

Analytische en andere soorten meetkunde van Mavo tot Maple. Utrecht, 9 januari 2016 Wintersymposium KWG Jeroen Spandaw j.g.spandaw@tudelft. Analytische en andere soorten meetkunde van Mavo tot Maple Utrecht, 9 januari 2016 Wintersymposium KWG Jeroen Spandaw j.g.spandaw@tudelft.nl Puzzel mavo 3 Puzzel mavo 3 Puzzel mavo 3 Veronderstel: zijde

Nadere informatie

http://uva.nl/ Sunday 28th of September 2014 08:37:59 AM Document generated by http://siteoid.com/

http://uva.nl/ Sunday 28th of September 2014 08:37:59 AM Document generated by http://siteoid.com/ Studenten Medewerkers EN Delen Delen via email Delen op facebook Delen op linkedin Delen op twitter Extranet Alumni Bibliotheek Contact English home Koninklijke onderscheiding voor universiteitshoogleraar

Nadere informatie

Nieuwsbrief jaargang 2013 2014, nummer 2.

Nieuwsbrief jaargang 2013 2014, nummer 2. Nieuwsbrief jaargang 2013 2014, nummer 2. Geachte ouders, Dit is de tweede nieuwsbrief van het schooljaar 2013 2014. Daarin onder andere aandacht voor ontwikkelingen rond Magister. Wij wensen u alvast

Nadere informatie

EEN BRIEF NAAR DE DOCENT

EEN BRIEF NAAR DE DOCENT EEN BRIEF NAAR DE DOCENT Je hebt een vraag en je schrijft een brief naar je docent. Wat moet je doen? 1. Lees de e-mail op blad 2. Beantwoord de vragen. 2. Lees de e-mail op blad 3. Beantwoord de vragen.

Nadere informatie

TAALFILOSOFIE. Overkoepelende vraag: WAT IS BETEKENIS?

TAALFILOSOFIE. Overkoepelende vraag: WAT IS BETEKENIS? TAALFILOSOFIE Overkoepelende vraag: WAT IS BETEKENIS? GOTTLOB FREGE (1848 1925) Uitvinder moderne logica Vader van de taalfilosofie BEGRIFFSCHRIFT (1879) Bevat moderne propositie en predicaten-logica Syllogistiek

Nadere informatie

De kleine Logicomix. Emanuel Rutten

De kleine Logicomix. Emanuel Rutten 1 De kleine Logicomix Emanuel Rutten In 2009 verscheen de Nederlandse vertaling van de prachtige beeldroman Logicomix van Apostolos Doxiadis en Christos Papadimitriou. De auteurs zijn erin geslaagd om

Nadere informatie

Donderdag 6 september 2012 week 36

Donderdag 6 september 2012 week 36 Donderdag 6 september 2012 week 36 AGENDA - Maandag 10 september: Informatieavond groepen 1 t/m 4 o Groepen 1/2 van 19.00 uur t/m 20.00 uur o Groepen 3 en 4 van 20.00 uur t/m 21.00 uur - Dinsdag 11 september:

Nadere informatie

Escher in Het Paleis. Wiskundepakket. Oneindigheid

Escher in Het Paleis. Wiskundepakket. Oneindigheid Escher in Het Paleis Wiskundepakket Oneindigheid Oneindigheid Wiskundigen hebben weinig moeite met het begrip oneindigheid. Er zijn bijvoorbeeld oneindig veel getallen, een lijn is oneindig lang en oneindig

Nadere informatie

Stelling van Pythagoras

Stelling van Pythagoras 1 of 6 Stelling van Pythagoras Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie De stelling van Pythagoras is een wiskundige stelling die zijn naam dankt aan de Griekse wiskundige Pythagoras. 'Zijn' stelling was overigens

Nadere informatie

Concrete Meetkunde: Tekeninstrumenten Frans van Schooten.

Concrete Meetkunde: Tekeninstrumenten Frans van Schooten. Concrete Meetkunde: Tekeninstrumenten Frans van Schooten. Benodigd: Pantograaf Haakse Hoek Tekenaar Parabolograaf Archimedes Parabolograaf Frans van Schooten Ellipsograaf 1 Frans van Schooten Ellipsograaf

Nadere informatie

NIEUWSBRIEF augustus 2014

NIEUWSBRIEF augustus 2014 NIEUWSBRIEF augustus 2014 Beste ouders/ verzorgers en kinderen, De zon laat zich helaas niet meer zoveel zien, de dagen totdat de scholen beginnen zijn alweer op twee handen te tellen..kortom, het einde

Nadere informatie

DOMINO DAY 2014 PROJECT. Antoniuscollege Gouda. Informatie voor de leerlingen. Inhoud

DOMINO DAY 2014 PROJECT. Antoniuscollege Gouda. Informatie voor de leerlingen. Inhoud PROJECT DOMINO DAY 2014 Antoniuscollege Gouda Informatie voor de leerlingen Inhoud 1 De opdracht 2 De organisatie 3 Begeleiding 4 Beoordeling en evaluatie A Plan van Aanpak B Persoonlijk verslag C Evaluatielijst

Nadere informatie

Nieuwsbrief 3 van de plusklas in Groningen

Nieuwsbrief 3 van de plusklas in Groningen Nieuwsbrief 3 van de plusklas in Groningen Woensdag 17 december 2014 In deze nieuwsbrief willen wij met u terugkijken op de afgelopen periode en alvast vooruitblikken op de komende maanden. Terugblik wetenschapsproject:

Nadere informatie

Studieloopbaan en Loopbaanorientatie. Nieke Campagne Studenten Loopbaan Service Universiteit Leiden

Studieloopbaan en Loopbaanorientatie. Nieke Campagne Studenten Loopbaan Service Universiteit Leiden Studieloopbaan en Loopbaanorientatie Nieke Campagne Studenten Loopbaan Service Universiteit Leiden Programma - Wat kan er in de opleiding - Hoe kies je? - Loopbaan oriëntatie en Studieloopbaankeuzes, binnen

Nadere informatie

Beste leerling, Om een zo duidelijk mogelijk verslag te maken, hebben we de examenvragen onderverdeeld in 4 categorieën.

Beste leerling, Om een zo duidelijk mogelijk verslag te maken, hebben we de examenvragen onderverdeeld in 4 categorieën. Beste leerling, Dit document bevat het examenverslag van het vak Natuurkunde vwo, eerste tijdvak (2016). In dit examenverslag proberen we zo goed mogelijk antwoord te geven op de volgende vraag: In hoeverre

Nadere informatie

Latijn en Grieks in de 21ste eeuw

Latijn en Grieks in de 21ste eeuw Latijn en Grieks in de 21ste eeuw Kiezen voor Latijn en/of Grieks? Als leerling in het laatste jaar van de basisschool sta jij voor een belangrijke keuze. Welke studierichting moet je gaan volgen in het

Nadere informatie

Faculteit der Geesteswetenschappen Instituut voor Nederlands Taalonderwijs en Taaladvies (INTT) TAALTRAININGEN VOOR STUDENTEN FGw 2012-2013

Faculteit der Geesteswetenschappen Instituut voor Nederlands Taalonderwijs en Taaladvies (INTT) TAALTRAININGEN VOOR STUDENTEN FGw 2012-2013 Faculteit der Geesteswetenschappen Instituut voor Nederlands Taalonderwijs en Taaladvies (INTT) TAALTRAININGEN VOOR STUDENTEN FGw 2012-2013 Taaltrainingen voor studenten FGw Het Instituut voor Nederlands

Nadere informatie

Jaargang 19, nr. 31 Donderdag, 6 juni 2013 zullen de kinderen in Kenia weer blij zijn met het geld wat we met z n allen bij elkaar gerend hebben.

Jaargang 19, nr. 31 Donderdag, 6 juni 2013 zullen de kinderen in Kenia weer blij zijn met het geld wat we met z n allen bij elkaar gerend hebben. Jaargang 19, nr. 31 Donderdag, 6 juni 2013 zullen de kinderen in Kenia weer blij zijn met het geld wat we met z n allen bij elkaar gerend hebben. Week 23: vrijdag 7 juni groep 1 t/m 4 vrij Week 24: geen

Nadere informatie

http://www.kidzlab.nl/index2.php?option=com_content&task=vi...

http://www.kidzlab.nl/index2.php?option=com_content&task=vi... Veelvlakken De perfecte vorm Plato was een grote denker in de tijd van de Oude Grieken. Hij was een van de eerste die de regelmatige veelvlakken heel bijzonder vond. Hij hield ervan omdat ze zulke mooie,

Nadere informatie

Over Plantinga s argument voor de existentie van een noodzakelijk bestaand individueel ding. G.J.E. Rutten

Over Plantinga s argument voor de existentie van een noodzakelijk bestaand individueel ding. G.J.E. Rutten 1 Over Plantinga s argument voor de existentie van een noodzakelijk bestaand individueel ding G.J.E. Rutten Introductie In dit artikel wil ik het argument van de Amerikaanse filosoof Alvin Plantinga voor

Nadere informatie

Kies voor meer! kies voor meer

Kies voor meer! kies voor meer kies voor meer Kies voor meer! Je staat op het punt om een heel belangrijke beslissing te nemen: je kiest de school waar je de komende jaren naartoe gaat. Spannend! Want je wilt natuurlijk naar een plek

Nadere informatie

NSHV Nieuws! 1. NSHV officieel opgericht. Februari 2011 Jaargang 1, nr. 2. Beste studenten van het interdisciplinaire honoursprogramma,

NSHV Nieuws! 1. NSHV officieel opgericht. Februari 2011 Jaargang 1, nr. 2. Beste studenten van het interdisciplinaire honoursprogramma, Februari 2011 Jaargang 1, nr. 2 Beste studenten van het interdisciplinaire honoursprogramma, Inhoud nieuwsbrief: 1. NSHV officieel opgericht 2. Reisverslag: Praag 3. Artikel: Studenten en geld 4. Reisverslag:

Nadere informatie

Verslag Oprichtingsvergadering Coöperatie Austerlitz Zorgt

Verslag Oprichtingsvergadering Coöperatie Austerlitz Zorgt Verslag Oprichtingsvergadering Coöperatie Austerlitz Zorgt 14 december 2012 Dorpshuis Austerlitz Thema: Zorgen moet je doen, niet maken! Op een regenachtige vrijdagavond kwamen ongeveer 60 overwegend oudere

Nadere informatie

Geachte klanten, leveranciers, vrienden, collega s, en sympathisanten.

Geachte klanten, leveranciers, vrienden, collega s, en sympathisanten. Geachte klanten, leveranciers, vrienden, collega s, en sympathisanten. Het is al weer een tijd geleden dat wij een nieuwsbrief rond verspreid hebben. Onze laatste dateert van december 2012. Helaas heeft

Nadere informatie

Anomaal Monisme vergeleken met behaviorisme en functionalisme

Anomaal Monisme vergeleken met behaviorisme en functionalisme Anomaal Monisme vergeleken met behaviorisme en functionalisme Wouter Bouvy 3079171 October 15, 2006 Abstract Dit artikel behandelt Mental Events van Donald Davidson. In Mental Events beschrijft Davidson

Nadere informatie

Heron driehoek. 1 Wat is een Heron driehoek? De naam Heron ( Heroon) is bekend van de formule

Heron driehoek. 1 Wat is een Heron driehoek? De naam Heron ( Heroon) is bekend van de formule Heron driehoek 1 Wat is een Heron driehoek? De naam Heron ( Heroon) is bekend van de formule = s(s a)(s b)(s c) met s = a + b + c 2 die gebruikt wordt om de oppervlakte van een driehoek te berekenen in

Nadere informatie

VOORBEREIDING DOCENTENHANDLEIDING INFORMATIE

VOORBEREIDING DOCENTENHANDLEIDING INFORMATIE VOORBEREIDING DOCENTENHANDLEIDING INFORMATIE 1 Utrecht, 2013 Beste docent, Wij hopen u en uw groep binnenkort te mogen verwelkomen in het Centraal Museum, waar u met de groep deelneemt aan het programma

Nadere informatie

Ik neem mijn petje voor jou af!

Ik neem mijn petje voor jou af! Maandkalender december 2014 1 Ouders ontvangen mail voor deelname aan 16 GMR-vergadering; Tevredenheidsonderzoek; 2 17 3 18 Kerstontbijt; Gezamenlijke kerstviering alle groepen; 4 Mhr. Peter van der Steen

Nadere informatie

2 e Mini conferentie. Digitale visualisatie technieken in het kunstonderwijs. Verslag 13-02-2014. Innovatieve Visualisatie Technieken

2 e Mini conferentie. Digitale visualisatie technieken in het kunstonderwijs. Verslag 13-02-2014. Innovatieve Visualisatie Technieken e Mini conferentie Digitale visualisatie technieken in het kunstonderwijs Verslag 3--4 Innovatieve Visualisatie Technieken Tweede mini-conferentie Lectoraat Innovatieve Visualisatie Technieken Op donderdag

Nadere informatie

Schoolnieuws jaargang 26, nummer 10, juni 2015 e-mail: kbspetrusenpaulus_info@inos.nl internet: www. petrusenpaulusschool.nl

Schoolnieuws jaargang 26, nummer 10, juni 2015 e-mail: kbspetrusenpaulus_info@inos.nl internet: www. petrusenpaulusschool.nl Schoolnieuws jaargang 26, nummer 10, juni 2015 e-mail: kbspetrusenpaulus_info@inos.nl internet: www. petrusenpaulusschool.nl In deze editie van Schoolnieuws: TSO Voetbal Finale, Nieuws van de Werkgroep

Nadere informatie

Nieuwsbrief MTC december 2014

Nieuwsbrief MTC december 2014 Nieuwsbrief MTC december 2014 Afscheid van een tennisvriend Op 8 december 2014 is helaas veel te vroeg, ons sympathieke en altijd vrolijke tennislid Fred Koster overleden. Wij bewaren mooie herinneringen

Nadere informatie

Charles de Foucauld Mavo Ontdek de wereld. Brugklas 2015 / 2016. Vmbo theoretische leerweg

Charles de Foucauld Mavo Ontdek de wereld. Brugklas 2015 / 2016. Vmbo theoretische leerweg Charles de Foucauld Mavo Ontdek de wereld Vmbo theoretische leerweg Lisstraat 13 3202 JG SPIJKENISSE T: 0181-614583 E: info.cf@lmc-vo.nl www.cdfmavo.nl Brugklas 2015 / 2016 De school als wereld, de wereld

Nadere informatie

ASO - studierichtingen in VIA-TIENEN

ASO - studierichtingen in VIA-TIENEN ASO - studierichtingen in VIA-TIENEN De onderwijsvorm ASO is een breed algemeen vormende doorstroomrichting waarin de leerlingen zich voorbereiden op een academische of professionele bacheloropleiding.

Nadere informatie

Aanvullingen bij Hoofdstuk 8

Aanvullingen bij Hoofdstuk 8 Aanvullingen bij Hoofdstuk 8 8.5 Definities voor matrices De begrippen eigenwaarde eigenvector eigenruimte karakteristieke veelterm en diagonaliseerbaar worden ook gebruikt voor vierkante matrices los

Nadere informatie

AGENDA RAPPORTGESPREKKEN 25 JUNI ALGEMENE LEDEN VERGADERING 27 JUNI VELE HANDEN MAKEN. INTERNE VERHUIZING DONDERDAG 4 JULI

AGENDA RAPPORTGESPREKKEN 25 JUNI ALGEMENE LEDEN VERGADERING 27 JUNI VELE HANDEN MAKEN. INTERNE VERHUIZING DONDERDAG 4 JULI Donderdag 13 juni 2013 week 24 AGENDA - Vrijdag 21 juni laatste rapport mee - Dinsdag 25 juni Rapportgesprekken - Donderdag 27 juni Algemene Ledenvergadering - Maandag 1 juli wenmiddag nieuwe kleuters

Nadere informatie

10 Masteropleiding Filosofie & Maatschappij

10 Masteropleiding Filosofie & Maatschappij 10 Masteropleiding Filosofie & Maatschappij 10.1 Inleiding Dit hoofdstuk bevat gedetailleerde informatie over de doelstellingen, eindkwalificaties en opbouw van de Masteropleiding Filosofie & Maatschappij.

Nadere informatie

Wat is het verschil tussen deze opleiding bij de TU Delft en die bij een andere universiteit? Nanobiology wordt uitsluitend in Delft gegeven.

Wat is het verschil tussen deze opleiding bij de TU Delft en die bij een andere universiteit? Nanobiology wordt uitsluitend in Delft gegeven. Naam opleiding: Nanobiology Toelating Is de studie moeilijk? Een studie aan de TU Delft is pittig, zorg er daarom voor dat je er aan het begin van je studie gelijk vol voor gaat. Gas terugnemen kan altijd

Nadere informatie

Oja! Gezamenlijke nieuwsbrief van SPIL-centrum Philipsdorp

Oja! Gezamenlijke nieuwsbrief van SPIL-centrum Philipsdorp Nummer 01 07 september 2015 Belangrijke data 07-09 Algemene ouderavond 19.30u-21.00u 14-09 MR vergadering 21-09 O-ja 02 verschijnt Nieuws vanuit Saltoschool De Bergen Inschrijven Mini Marathon en City

Nadere informatie

ZOMERBRIEF INTERKERKELIJKE WERKGROEP HART-EN-VROUW

ZOMERBRIEF INTERKERKELIJKE WERKGROEP HART-EN-VROUW ZOMERBRIEF INTERKERKELIJKE WERKGROEP HART-EN-VROUW Terugblik afgelopen seizoen We mogen dankbaar terugkijken op een mooi seizoen van Hart-en-Vrouw. In oktober hielden we een cabaret Avond Oma in de la

Nadere informatie

11 De ontdekking van de mens en de wereld - internet oefentoets

11 De ontdekking van de mens en de wereld - internet oefentoets 11 De ontdekking van de mens en de wereld - internet oefentoets Opdracht 1 Wat is de Sokratische methode? Opdracht 2 Waarom werd Sokrates gedwongen de gifbeker te drinken? Opdracht 3 Waarom zijn onze zintuigen

Nadere informatie

WENST U EEN GELUKKIG EN GEZOND GRAAF FLORIS V. Januari 2016. Colofon Redactie: Jeffrey Faas. Lees meer over...

WENST U EEN GELUKKIG EN GEZOND GRAAF FLORIS V. Januari 2016. Colofon Redactie: Jeffrey Faas. Lees meer over... Januari 2016 Colofon Redactie: Jeffrey Faas Volgende deadline: 5 MAART Kopij aanleveren: florisbode@graafflorisv.nl GRAAF FLORIS V WENST U EEN GELUKKIG Lees meer over... Florisbode Deadlines Bevers - Kom

Nadere informatie

Christelijke spiritualiteit

Christelijke spiritualiteit Christelijke spiritualiteit Cursus Het goede leven. Minor Franciscaanse spiritualiteit over duurzaamheid, zorg en leiderschap Het (FSC) doet wetenschappelijk onderzoek naar de levensoriëntatie zoals die

Nadere informatie

nieuwsbrief Redactioneel Even voorstellen

nieuwsbrief Redactioneel Even voorstellen Schooljaar 2015-2016 02-09-2015 Redactioneel Nieuwe start! Het nieuwe schooljaar is begonnen! Veel vrolijke gezichtjes op het speelplein. Allemaal vol verwachting van dat wat komen gaat. Een nieuwe groep,

Nadere informatie

Openingstoespraak Debat Godsargument VU Faculteit der Wijsbegeerte 11 April 2012. Emanuel Rutten

Openingstoespraak Debat Godsargument VU Faculteit der Wijsbegeerte 11 April 2012. Emanuel Rutten 1 Openingstoespraak Debat Godsargument VU Faculteit der Wijsbegeerte 11 April 2012 Emanuel Rutten Goedemiddag. Laat ik beginnen met studievereniging Icarus en mijn promotor Rene van Woudenberg te bedanken

Nadere informatie

Jaargang 6. Nieuwsbrief 03 13-10 - 2015

Jaargang 6. Nieuwsbrief 03 13-10 - 2015 Jaargang 6 Nieuwsbrief 03 13-10 - 2015 Buitendorpstraat 1 2471 AW Zwammerdam T 0172-61 38 03 oranjenassau@scopescholen.nl www.oranjenassau.scopescholen.nl Agenda 12 16 oktober 19 23 oktober 26-30 oktober

Nadere informatie

Instructies. Stap 1. Stap 2

Instructies. Stap 1. Stap 2 Instructies Hieronder staat een reeks van 10 opgaven uit verschillende wiskundegebieden. Telkens staat erbij welke foute antwoorden vaak door leerlingen worden gegeven (zoals vastgesteld in onderzoek).

Nadere informatie

Introductie 2014. Engelse Taal en Cultuur. Lidwien Cluitmans - studieadviseur Maandag 18 augustus LIN6

Introductie 2014. Engelse Taal en Cultuur. Lidwien Cluitmans - studieadviseur Maandag 18 augustus LIN6 Introductie 2014 Engelse Taal en Cultuur Lidwien Cluitmans - studieadviseur Maandag 18 augustus LIN6 Intro ETC 2014 Welkom bij de Radboud Universiteit Radboud Universiteit Voorzitter van CvB: Prof. dr.

Nadere informatie

17-06-2015 Bron: Fashionista (http://www.fashionista.nl/ah-man-decharlie-charlie-challenge-is-fake) Beste ouders. Charlie Charlie Challenge

17-06-2015 Bron: Fashionista (http://www.fashionista.nl/ah-man-decharlie-charlie-challenge-is-fake) Beste ouders. Charlie Charlie Challenge SO4 De Windroos S c h o o l v o o r s p e c i a a l o n d e r w i j s c l u s t e r 4 w w w. s o 4 - d e w i n d r o o s. n l Beste ouders. Enige tijd geleden hebben wij uw hulp gevraagd. Wij zijn op zoek

Nadere informatie

b + b c + c d + d a + a

b + b c + c d + d a + a Voorwoord De wiskundige vorming die in de wiskundig sterke richtingen van het Vlaamse secundair onderwijs wordt aangeboden, vormt een zeer degelijke basis voor hogere studies in wetenschappelijke, technologische

Nadere informatie

o.a. cito groep 2, kerstborrel ouders, nieuwjaarskoffie 4 januari

o.a. cito groep 2, kerstborrel ouders, nieuwjaarskoffie 4 januari Hofbode 4 16 december 2015 o.a. cito groep 2, kerstborrel ouders, nieuwjaarskoffie 4 januari Informatieochtend Citotoets groep 2 Woensdagochtend 25 november zijn we met de ouders van kinderen van groep

Nadere informatie

nr. 09, schooljaar 2012-2013

nr. 09, schooljaar 2012-2013 nr. 09, schooljaar 2012-2013 Keny uit groep 8 wint voorleeswedstrijd Op 27 november vond de schoolfinale van de voorleeswedstrijd plaats, die werd gewonnen door Keny uit groep 8a. Het was een spannende

Nadere informatie

NIEUWS VANUIT DE MEDDEZEGSSCHAPSRAAD

NIEUWS VANUIT DE MEDDEZEGSSCHAPSRAAD 1 Nieuwsbrief Mei 2015 Mei 2015 In dit nummer: Nieuws Vanuit MR. Verkeers- examen groepen 7. Kunstpodium. Oudercommissie. Dammen. Overblijven. 1 2 3 4 Koningsspelen. 5 Uit de kunst. 6 NIEUWS VANUIT DE

Nadere informatie

Programma van toetsing en afsluiting Schooljaar - 2015 2016 BH5. Bertrand Russell College

Programma van toetsing en afsluiting Schooljaar - 2015 2016 BH5. Bertrand Russell College Schooljaar - 2015 2016 BH5 Bertrand Russell College Studie:BH5 Vak: Nederlands P401 cijfer Moment: per 2/3 Weegfactor: 1 Tijdsduur:25 min Leerstof: Presentatie met discussie in de les in groepjes van 2

Nadere informatie

KOPIE OPRICHTING VERENIGING

KOPIE OPRICHTING VERENIGING Ref:2011.003664.01/DVR/DVR De Mul Zegger Notarissen Johannes Vijghstraat 2 6524 BR Nijmegen Tel. 024-3220282 KOPIE OPRICHTING VERENIGING Vandaag, vier januari tweeduizend elf, verschijnen voor mij, mr.

Nadere informatie