Administratieve scheiding DAEB niet DAEB. theorie en praktijk. Bijeenkomst KFM Hilversum. Birgitte van Hoesel-Snel Jerry Goossens

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Administratieve scheiding DAEB niet DAEB. theorie en praktijk. Bijeenkomst KFM Hilversum. Birgitte van Hoesel-Snel Jerry Goossens"

Transcriptie

1 Administratieve scheiding DAEB niet DAEB theorie en praktijk Bijeenkomst KFM Hilversum Birgitte van Hoesel-Snel Jerry Goossens 25 april 2012

2 Agenda Administratie en de scheiding van DAEB en niet-daeb activiteiten. Deel 1: Splitsing DAEB, niet DAEB Birgitte van Hoesel o Uitgangspunten Deel 2: Bezien vanuit de accountant: Jerry Goossens o Hoe moet de accountant daar bij de controle tegen aan kijken? o Wat is al geregeld en wat nog niet? o Woningtoewijzingen en Maatschappelijk Vastgoed o Afzonderlijke verantwoording DAEB, niet-daeb Deel 3: Financiering: Birgitte van Hoesel

3 Wetsvoorstel nieuwe woningwet: brief minister Spies 12 maart Administratieve scheiding tussen DAEB en niet-daeb activiteiten Borging beperkt tot DAEB activiteiten Financieringsregels verbindingen: Kapitaalinbreng in de vorm van aandelen, leningen of garanties vanuit de niet-daeb-tak Totale financiering beperkt tot een maximaal toegestaan percentage (15%) van het eigen vermogen Een nader te bepalen deel van de DAEB woningen (voorstel maximaal 10%) mogen, met toestemming van de minister, geclassificeerd worden als niet-daeb woningen Regels vermogensallocatie gelijke solvabiliteit DAEB en niet-daeb middels interne lening Over de interne lening dient een marktconforme rente te worden betaald en deze lening dient afgelost te worden Mogelijke inzet verkoopopbrengst voor financiering niet-daeb toegestaan, na aftrek van het WSW geborgde leningsgedeelte middels een reserve interne lening of, in uitzonderingsgevallen, als eigen vermogen. Een aantal zaken zijn niet geheel duidelijk en worden nader uitgewerkt: nadere voorschriften omtrent de financiële verhoudingen tussen de toegelaten instellingen en rechtspersonen of vennootschappen waarmee een verbinding bestaat. welke nadere spelregels stelt WSW: wat gebeurt er met de tijdelijke regeling t.a.v. herfinanciering? mogelijke aanvullende regels t.a.v. uitsluiten aansprakelijkheid TI voor niet-daeb deel (non-recourse). 3

4 Uitwerking administratieve splitsing I huidige herfinancieringsregel: Geen herfinanciering, geborgde leningen toe te wijzen aan DAEB, mits: Positieve operationele kasstroom VV < 50% WOZ-waarde DAEB 150 mln. EV 20 mln. Niet- DAEB 50 mln. EV 50 mln. VV 130 mln. DAEB 150 mln. EV 70 mln. Solvabiliteit 13% Solvabiliteit 100% Niet- DAEB 50 mln. Solvabiliteit 35% VV 130 mln. II Toewijzing op basis van gelijke solvabiliteit Splitsing op basis van marktwaarde Toewijzing deel geborgde leningenportefeuille aan niet-daeb middels een interne lening Interne lening kent een marktconforme rente en aflossing. De kasstromen van het niet-daeb deel moet deze rente en aflossing kunnen dragen DAEB 150 mln. Interne lening 35. EV 55 mln. VV 130 mln. Niet- DAEB 50 mln. Solvabiliteit 30% Solvabiliteit 30% EV 15 mln. Interne lening 35 4

5 5 Hoe kijkt de accountant er tegen aan?

6 Elementen van EU regelgeving Schematisch kan het effect van de Ministeriële regelgeving als volgt worden aangeduid Toetsing accountant bij controle 2011: Nog nader uit te werken: Toewijzing woningen met staatssteun aan huishoudens met inkomen < (2011) Aanbesteding Maatschappelijk vastgoed > miljoen Splitsing in DAEB en Niet-DAEB bezit Te regelen in AMvB s 6

7 Toewijzing woningen met staatssteun Regelgeving: Toewijzing woningen met staatssteun aan huishoudens met inkomen < (2011) Bij nieuwe verhuringen wordt ten minste 90% van woningen met een huur < 653,- toegewezen aan huishoudens met een verzamelinkomen tot maximaal ,-. Het inkomen moet betrouwbaar vastgesteld kunnen worden. Bij de overige 10% van de nieuwe verhuringen moet voorrang worden gegeven aan urgent woningzoekenden (opstellen beleid voor 10%) Het woningbezit moet zijn ingedeeld in woningbezit met een maandhuur tot 652,52 en daarboven. Een totaalaansluiting moet aanwezig zijn waarin de totale toewijzing in het verslagjaar wordt onderverdeeld tot 652,52 en daarboven. De corporatie dient over een woningtoewijzingsprocedure te beschikken waarin de toetsing van inkomensgegevens is opgenomen, bijvoorbeeld een afgeleide van het Schema toetsing huishoudinkomen. De bescheiden die worden gebruikt bij de inkomenstoetsing dienen te worden bewaard en controleerbaar te zijn. Het betreft alle huurovereenkomsten met een ingangsdatum vanaf 1 januari De gegevens dienen dus ook beschikbaar te zijn voor overeenkomsten met ingangsdatum op of na 1 januari 2011 die voor 1 januari 2011 zijn ondertekend. 7

8 Toewijzing woningen met staatssteun Implementatie: Toewijzing woningen met staatssteun aan huishoudens met inkomen < (2011) Strategisch: keuze maken ten aanzien van sturing op 90% criterium. Overwegen om gebruik te maken van vrijwillige overheveling van bezit van DAEb naar Niet-DAEB (vereist wel toestemming ministerie). Aandachtspunten: Betaalbaarheid (wat zijn de inkomens per wijk, wat kan men opbrengen aan huur (met woonquote) hoe past dat bij huurniveau (na huurtoeslag) Bij welk inkomensniveau kan welke huur betaald worden, en welke hypotheekschuld genomen worden (koopwoning gekocht worden) Bereikbare voorraad, nu en over 5 10 jaar Beschikbaarheid en huisvesting doelgroep. Omvang doelgroep en omvang woningen per huurniveau. Nu en over 10 jaar. Slagingskans per doelgroep (hoeveel serieuze reacties per woning) Differentiatie in de wijken. Operationeel Bij aanbieden woningen helder maken voor wie woningen bedoeld is In verhuurproces inregelen dat inkomenstoets plaatsvindt, zoals: Toepassing van bijv. IB-60, salarisstrook, jaaropgave Inkomen van zowel partner als medebewoner meenemen (kinderen niet) Vaststelling dat de inkomenssituatie ongewijzigd is Archivering van de documentatie 8

9 Toewijzing woningen met staatssteun Sancties: Verantwoording & Controle Verantwoording via de DvI op basis van controleprotocol BBSH (recent gepubliceerd). Toewijzing woningen met staatssteun aan huishoudens met inkomen < (2011) Controle door accountant met 0% rapporteringstolerantie. Dus elke afwijking moet gemeld worden in het assurance rapport. Brief minister handhaving staatssteunregels voor woningcorporaties Als de aard van de accountantsopmerkingen er aanleiding toe geeft, dan: verscherpt toezicht op de AO/IC van corporaties. Mogelijk geen compensatie van onderschrijding mogelijk. Compensatie mogelijk ingeval van onderschrijding < 5% van de 90% norm in Indien in 2012 onvoldoende compensatie dan in 2014 geen staatssteun. Bij onderschrijding > 5%: geen staatssteun voor nieuwbouw of aankopen die na 1/1/2013 starten. Uitzonderingsgevallen: in 2010 al huurwoningen toegewezen maar de ingangsdatum van het contract is na 1 januari 2011 geweest. 9

10 Praktijkervaringen woningtoewijzingen: Een aantal corporaties hebben bewuste keuze gemaakt om toe te wijzen zonder formele inkomenscriteria. Beperkte interne controle op de inrichting en uitvoering van het toewijzingsproces (toetsing van berekende inkomen en verzamelde achterliggende documentatie). Op grond van de tijdelijke regeling dient de corporatie een 10%-beleid op te stellen. Dit is niet overal aanwezig. Ingeval van indirecte verhuringen is geen of beperkte documentatie mbt de toewijzingen aanwezig. Dit geldt voor gevallen waar rechtstreekse toewijzingen plaatsvindt door bijv. het verzorgingstehuis zelf. Deze toewijzingen tellen wel mee voor het bepalen van de 90%-norm (mits niet AWBZ geplaatsten). Tijdelijke verhuur van bijv. als sloop geoormerkte woningen. Indien hier sprake is van huurcontracten (op grond van de Leegstandswet is dit minimaal 6 maanden) dan is hier sprake van toewijzingen die meetellen voor de 90%-norm. Indien als gevolg van herstructurering een woning gesloopt wordt en de bewoner krijgt een andere woning, is ook sprake van een nieuwe toewijzing indien een nieuw huurcontract wordt aangegaan. Niet toepassing van indexeringen en niet betrekken van inkomen uit vermogen. Toets op vaststelling ongewijzigde inkomenssituatie en onderbouwing van negatieve inkomensontwikkelingen is niet/ beperkt aanwezig. Advies: Het op orde brengen nu (voorafgaande aan de accountantscontrole) kan voorkomen dat bij de verantwoording straks tekortkomingen moeten worden gerapporteerd. Alle geconstateerde afwijkingen moeten immers worden gerapporteerd en dit kan leiden tot verscherpt toezicht... 10

11 Aanbesteding Maatschappelijk Vastgoed Regeling: Bouwwerkzaamheden van maatschappelijk vastgoed met opdrachtwaarde boven 4,845 miljoen (Excl BTW) moeten meervoudig worden aanbesteed. Aanbesteding Maatschappelijk vastgoed > miljoen Implementatie: Bij de verdere invulling (Staatscourant 27 juni 2011) is de verplichting tot Europese aanbesteding komen te vervallen. Corporaties kunnen zelf bepalen welke vorm van aanbesteding zij kiezen. Dit moet wel via meervoudige aanbesteding (2 of meer partijen). Geldt voor alle aanbestedingen van nieuwbouwopdrachten voor maatschappelijk vastgoed met een omvang boven de drempelwaarde van 4,845 miljoen. Bij controle 2011 moet de accountant de naleving vaststellen en hierover rapporteren in een assurance rapport. 11

12 Splitsing DAEB en Niet DAEB Voorstellen AMvB s (1 jaar na in werkingtreding wet gereed): Lichter regime/ vrijstelling: minder dan woongelegenheden én de omzet Niet-DAEB is kleiner dan 5% van de totale omzet én geen verbindingen én geen sprake van overheveling van bezit (DAEB naar Niet-DAEB). Splitsing in DAEB en Niet-DAEB bezit Voorschriften scheiding activa en passiva (startbalans): DAEB bezit: Woningen met huur < 653,- (2012: 664,66) Maatschappelijk vastgoed conform de lijst Niet-DAEB bezit is al het overige: Woningen met huur > 653,- (2012: 664,66) Koopwoningen Overig commercieel vastgoed MVA in ontwikkeling is afhankelijk van de voorgenomen huren Waardering MVA : 70% van de WOZ-waarde MVA in ontwikkeling : tegen geïnvesteerde kosten Subsidies worden toegerekend aan de DAEB-tak Deelnemingen/ verbindingen is Niet-DAEB (m.u.v. WOM) Geborgde leningen is DAEB Ongeborgde incl. kortlopende leningen is Niet-DAEB Niet direct toewijsbare activa/ passiva wordt naar verhouding van de omvang MVA in beide takken toegewezen. (Geldt ook voor MVA ten dienste van de exploitatie?) 12

13 Splitsing DAEB en Niet DAEB Voorstellen AMvB s: Splitsing in DAEB en NIET DAEB bezit Overhevelen huurwoningen van de DAEB-tak naar de Niet-DAEB-tak is een verkoop (toestemming nodig). Deze Verkoop dient te geschieden tegen betaling van 70% van de WOZ-waarde. Woningen van de Niet-DAEB-tak naar de DAEB-tak mag alleen wanneer de huurwoning leeg is. Indien er sprake is van een interne lening van de DAEB-tak aan de Niet-DAEB-tak, dan dient betaling plaats te vinden via een verlaging van de interne lening. Interne rentedragende leningen dienen lineair in maximaal 50 jaar afgelost te worden. De parameters voor de rentevergoeding worden bij ministeriële regeling bekend gemaakt. 13 Voorstellen AMvB s Toerekening Baten en Lasten: Baten en lasten die direct samenhangen met de activiteiten ten behoeve van de DAEB of Niet-DAEB dienen ook zo toegerekend te worden. Baten en lasten die niet eenduidig zijn toe te wijzen worden op basis van een objectieve, door een accountant goedgekeurde verdeelsleutel verdeeld over de DAEB-tak en de Niet-DAEB-tak. hiervoor volgen nadere richtlijnen... De definities van winst, kasstroom en zekerheden worden nader geregeld in AMvB-bepalingen. De DAEB-compensatie mag niet hoger zijn dan het rendement op eigen vermogen van de verhuur bij commerciële verhuurders in het verslagjaar (naar verschillende objecttypes).

14 Splitsing DAEB en Niet DAEB Implementatie: Splitsing in DAEB en Niet-DAEB bezit Identificeren van het bezit (woningen en overig) naar de categorieën Daeb en Niet-Daeb Opbrengsten en (directe) kosten en investeringen Daeb vs. Niet-Daeb in beeld brengen. Crediteurenproces inrichten op zuivere toedeling kasstromen Op vhe niveau splitsen betekent mogelijk wijziging codering Meerjarenraming splitsen (met reële uitgaven per categorie) Zicht krijgen of financiering nodig is op bestaande NIET DAEB portefeuille (onderhoud, renovatie, leegstand) Zicht krijgen op het effect van de splitsing van de portefeuille op de ratio s (zoals t.a.v. financiering). Grootboek splitsen. Is de basisregistratie op orde / betrouwbaar? Verschillen in definities waardoor lijstwerk niet aansluit Velden zijn niet volledig ingevuld (bijv. oppervlaktes) Gemengde complexen Kostentoewijzing naar categorie vastgoed is ook relevant voor vastgoedsturing: gebruik de informatie over onderhoud per type woning bij de beslissingen ten aanzien van vastgoed. Vaststellen of sprake is van overcompensatie. 14

15 Financiering: Theorie Voorbeeld uit de praktijk

16 Verwachte implicaties Niet-DAEB financiering Huidige financieringsvraag gemiddeld ca. 10 mld. per jaar ( 15 mld. in 2010 en 8 mld in 2011) In 2010 werd nog 93% van de financieringen verstrekt door BNG en de Waterschapsbank; en in 2018 na implementatie Basel III? Ca. 4% van het huidige bezit is niet-daeb, mogelijk noodzakelijke herfinanciering creëert extra volumedruk Gevolgen voor woningcorporaties: Volumedruk leidt (op termijn) tot schaarste en daardoor hogere pricing Ook de banken kampen met onzekerheden regelgeving Het verkrijgen van Niet-DAEB financiering is geen vanzelfsprekendheid; het trekt een zware wissel op de organisatie (o.a. AO/IC) (quote WSW) Diversificatie van financieringskanalen wordt steeds belangrijker Voorbereidingen treffen of rustig afwachten? 16

17 Niet-DAEB financieringsopties Interne financiering Bancaire financiering zonder borging van het WSW: Bestaand bezit of projectfinanciering TI of dochter/spv als leningnemer Recourse (TI leningnemer) of non-recourse Alternatieve financieringsconstructies: Kapitaalmarkt: EMTN programma, credit rating, Pfandbriefe Beleggers: Onderhandse financieringen, fondsen, complexgewijze verkoop, forward funding Pensioenfondsen: Inflation Linked, onderhandse financieringen Particulieren: bijv. Wooninvesteringsfonds initiatieven Banken WSW - geborgd Banken Vastgoedfin. Kapitaalmarkt Beurs Beleggers Pensioenfondsen DAEB Niet-DAEB Bestaand Niet-DAEB Ontwikkeling Particuliere beleggers Woningcorporatie Bouwers 17

18 Bancaire ongeborgde financiering verschil met geborgd WSW geborgd Ongeborgd Prijs Ca 100 bp duurder dan geborgd Looptijd Maximaal 50 jaar Korter, maximaal jaar Aflossingen Geen (in geval van fixe lening) Minimaal % aflossing vereist (afhankelijk van ontwikkeling ratio s) ICR 1,4 (= positieve operationele kasstroom na 2% fictieve aflossingsverplichting) 1,3 1,4 LtV 50% WOZ-waarde 70-80% Waarde in verhuurde staat Zekerheden Positieve/negatieve pledge (recht om hypotheek te kunnen vestigen) Eerste hypotheek Verpanding huurinkomsten Huur per maand Onderhoud/ exploitatielasten % Operationele kasstroom (voor aflossing) 3780 Te financieren bedrag obv 5% rente + 2% aflossingsfictie Rente 2700 Aflossing 1080 ICR 1,4 DSCR 1,0 18

19 Het proces van het aantrekken ongeborgde financiering Voorbereiding Verkenning Activiteiten: Selectie portefeuille Formulering financieringsstructuur Financieringsmemorandum en RFP Selectie banken Presentatie organisatie aan banken Beantwoording vragen Indicatieve term sheet Doorlooptijd April- half juni 2 maanden Juni half juli 1 maand Definitieve selectie Dataroom Definitieve term sheet Besluitvorming Half juli half sept 2 maanden Contractfase Beheer Contractonderhandelingen Kadastrale recherche WSW Afspraken inrichting beheer Half sept- half okt 1 maand Doorlooptijd totaal: 6,5 maanden, arbeidsintensief! 19

20 Het financieringsmemorandum Verklarende woordenlijst 1. Inleiding 2. Staedion 1. Strategie 2. Juridische structuur 3. Bestuur en toezicht 3. Vastgoedsturing 1. Beleidsuitgangspunten 2. Portefeuille 3. Ontwikkeling portefeuille 4. Meerjarenraming Staedion 5. Portefeuille 1. Kerngegevens portefeuille 2. Financieel 3. Huurniveau 4. Leegstand 5. Mutatiegraad 6. Bouwjaar 7. IPD/Aedex waarde 8. Prognose Financiering 6. Bijlagen 20

21 Inrichting dataroom Algemene gegevens Stichting: Statuten, juridische structuur, Jaarverslagen, management rapportages, DPI, DVI, meerjarenplannen, Continuïteitsoordeel CFV, Solvabiliteitsoordeel, Treasury Statuut, overzicht derivaten portefeuille, projectenoverzicht Informatie over portefeuille algemeen: Aannemelijkheidsverklaring waardering, uitleg IPD, uitleg huurbeleid Portefeuillegegevens specifiek: Eigendomsgegevens, verhuur gegevens, mutatiegraad, bouwkundig (onderhoudsplannen), conditiemeting, EPA, verzekeringen Aandachtspunten: Consistentie van informatie Spanning tussen cijfers van financiën en overige afdelingen Ken de inhoud van het materiaal I&A organisatie (web toegang) 21

22 Kern is... betrouwbare informatie Indeling informatie naar portefeuille: Registratie naar verhuureenheden: Huren, leegstand Uitgaven Kadastrale gegevens Waarde Betrouwbare informatie: Eenduidige bron en verantwoordelijkheden Procesinrichting Juridisch en kadaster informatie Strategisch voorraad beheer: link met financiering: Kasstromen: huurbeleid, leegstand, onderhoudsuitgaven Portefeuillekeuzes, verkopen, sloop Ken de waarde van het bezit 22

23 Beoordelingskader banken Algemene kredietwaardigheid Presentatie en transparantie Stichting als kredietnemer Portefeuille: Kasstroom huidig en verwachting Waarde vastgoed Onderpand: Hypotheek op vastgoedportefeuille Verpanding huurinkomsten Taxatie van bezit Het is niet vrijblijvend Heeft impact op vele processen Rapportageverplichtingen: ICR (definitie varieert) LTV op portefeuille (value is marktwaarde in verhuurde staat) Per kwartaal over vier kwartalen Bestuursverklaring Accountantsverklaring Besluiten toestemming of overleg met banken 23

24 Deloitte refers to one or more of Deloitte Touche Tohmatsu Limited, a UK private company limited by guarantee, and its network of member firms, each of which is a legally separate and independent entity. Please see for a detailed description of the legal structure of Deloitte Touche Tohmatsu Limited and its member firms. Deloitte provides audit, tax, consulting, and financial advisory services to public and private clients spanning multiple industries. With a globally connected network of member firms in more than 150 countries, Deloitte brings world-class capabilities and deep local expertise to help clients succeed wherever they operate. Deloitte's approximately 170,000 professionals are committed to becoming the standard of excellence. This publication contains general information only, and none of Deloitte Touche Tohmatsu Limited, its member firms, or their related entities (collectively, the Deloitte Network ) is, by means of this publication, rendering professional advice or services. Before making any decision or taking any action that may affect your finances or your business, you should consult a qualified professional adviser. No entity in the Deloitte Network shall be responsible for any loss whatsoever sustained by any person who relies on this publication Deloitte

Administratieve splitsing Is er al een praktijk? Kees Tegel 8 oktober 2012

Administratieve splitsing Is er al een praktijk? Kees Tegel 8 oktober 2012 Administratieve splitsing Is er al een praktijk? Kees Tegel 8 oktober 2012 Waarom? Corporaties werken anders dan marktpartijen. Dat kunnen ze door vermogen zonder externe rendementseis: huur < marktconforme

Nadere informatie

Rapport analyse afschrijvingskosten Gemeente Oostzaan. Oostzaan, 22 april 2013

Rapport analyse afschrijvingskosten Gemeente Oostzaan. Oostzaan, 22 april 2013 Rapport analyse afschrijvingskosten Gemeente Oostzaan Oostzaan, 22 april 2013 1. Situatieschets De gemeente Oostzaan is permanent bezig met het verbeteren en optimaliseren van haar bedrijfsvoering. Het

Nadere informatie

Zicht op beleid Provincie Zeeland. Controle jaarrekening 2015

Zicht op beleid Provincie Zeeland. Controle jaarrekening 2015 Zicht op beleid Provincie Zeeland Controle jaarrekening 2015 Middelburg, 18 april 2016 Inhoudsopgave Onderwerp 1. Randvoorwaarden controle 2. Controleaanpak 3. Controleproces 2015 4. Het vermogen 5. Projecten

Nadere informatie

Uitnodiging Security Intelligence 2014 Dertiende editie: Corporate IAM

Uitnodiging Security Intelligence 2014 Dertiende editie: Corporate IAM Uitnodiging Security Intelligence 2014 Dertiende editie: Corporate IAM 5 maart 2014 De Beukenhof Terweeweg 2-4 2341 CR Oegstgeest 071-517 31 88 Security Intelligence Bijeenkomst Corporate IAM On the Internet,

Nadere informatie

Novelle herzieningswet: gevolgen voor financiering. Drs. Jeroen Dungelmann

Novelle herzieningswet: gevolgen voor financiering. Drs. Jeroen Dungelmann Novelle herzieningswet: gevolgen voor financiering Drs. Jolanda van Elst Drs. Jeroen Dungelmann Deloitte FAS ABN Amro Juli 2013 Agenda Algemeen Afsplitsing activa/passiva naar Overgangs-BV: juridische

Nadere informatie

Themabijeenkomst Verbonden Partijen. Emmen, 18 februari 2013 Mr. Frank A.H.M. van Attekum Deloitte Consulting B.V.

Themabijeenkomst Verbonden Partijen. Emmen, 18 februari 2013 Mr. Frank A.H.M. van Attekum Deloitte Consulting B.V. Themabijeenkomst Verbonden Partijen Emmen, 18 februari 2013 Mr. Frank A.H.M. van Attekum Deloitte Consulting B.V. Agenda Onderwerp Voorstellen, inleiding en verwachtingen Gemeentelijke taken in perspectief

Nadere informatie

Voorkom pijnlijke verrassingen Nieuwe Controleaanpak Belastingdienst. Presentator: Remko Geveke

Voorkom pijnlijke verrassingen Nieuwe Controleaanpak Belastingdienst. Presentator: Remko Geveke Voorkom pijnlijke verrassingen Nieuwe Controleaanpak Belastingdienst Presentator: Remko Geveke Start webinar: 08:30 uur Agenda Nieuwe Controleaanpak Belastingdienst Verticaal Toezicht vs. Horizontaal Toezicht

Nadere informatie

Accountantsvoortgangsverslag Avalex jaarrekeningen 2010 en 2011 Presentatie Algemeen bestuur

Accountantsvoortgangsverslag Avalex jaarrekeningen 2010 en 2011 Presentatie Algemeen bestuur Accountantsvoortgangsverslag Avalex jaarrekeningen 2010 en 2011 Presentatie Algemeen bestuur Den Haag, 28 juni 2012 Schriftelijke communicatie over de accountantscontrole - Voortgangsrapportage accountantscontrole

Nadere informatie

Themabijeenkomst - De commissaris 3.0 als opdrachtgever van de accountant

Themabijeenkomst - De commissaris 3.0 als opdrachtgever van de accountant Themabijeenkomst - De commissaris 3.0 als opdrachtgever van de accountant Piet Klop RA MGA Rotterdam, maandag 28 november 2011 De Rotterdamse havenbaron en politicus Lodewijk Pincoffs speelde een belangrijke

Nadere informatie

FAS/REA Utrecht. Governance en risicomanagement bij corporaties. Actieve rol van de RvC vereist!

FAS/REA Utrecht. Governance en risicomanagement bij corporaties. Actieve rol van de RvC vereist! FAS/REA Utrecht Governance en risicomanagement bij corporaties Actieve rol van de RvC vereist! Gerda Groeneveld, Rotterdam, 16 02 2012 Onderwerpen Veranderde rol van de commissaris Uitgangspunten voor

Nadere informatie

Individueel vermogensbeheer Update btw aspecten. 18 september 2012 Martijn Jaegers / Elwin Makkus

Individueel vermogensbeheer Update btw aspecten. 18 september 2012 Martijn Jaegers / Elwin Makkus Individueel vermogensbeheer Update btw aspecten 18 september 2012 Martijn Jaegers / Elwin Makkus Agenda Inleiding Huidige visie Nederlandse belastingdienst Uitspraak HvJ zaak C-44/11 Deutsche Bank Gevolgen

Nadere informatie

Vennootschapsbelastingplicht voor overheidsondernemingen

Vennootschapsbelastingplicht voor overheidsondernemingen Vennootschapsbelastingplicht voor overheidsondernemingen NVRD Themadag Actualiteit in bedrijfsvoering Mr. drs. R.P. (Reinder) Wiersma Mr. G.J. (Ruud) de Jong, 18 februari 2016 Onderwerpen Hoofdlijn wettelijke

Nadere informatie

Reglement voor de Commissie Publiek Belang van de Raad van Commissarissen Deloitte Holding B.V.

Reglement voor de Commissie Publiek Belang van de Raad van Commissarissen Deloitte Holding B.V. Reglement voor de Commissie Publiek Belang van de Raad van Commissarissen Deloitte Holding B.V. Dit reglement is op 3 april 2013 door de Raad van Commissarissen vastgesteld. Achtergrond en inleiding De

Nadere informatie

4 JULI 2018 Een eerste kennismaking met gemeentefinanciën en verbonden partijen voor raadsleden - vragen

4 JULI 2018 Een eerste kennismaking met gemeentefinanciën en verbonden partijen voor raadsleden - vragen 4 JULI 2018 Een eerste kennismaking met gemeentefinanciën en verbonden partijen voor raadsleden - vragen Alkmaar Bergen Castricum Heerhugowaard Heiloo Langedijk Uitgeest Hoe verhoud het EMU saldo zich

Nadere informatie

My Benefits My Choice applicatie. Registratie & inlogprocedure

My Benefits My Choice applicatie. Registratie & inlogprocedure My Benefits My Choice applicatie Registratie & inlogprocedure Welkom bij de My Benefits My Choice applicatie Gezien de applicatie gebruik maakt van uw persoonlijke gegevens en salarisinformatie wordt de

Nadere informatie

Optional client logo (Smaller than Deloitte logo) State of the State

Optional client logo (Smaller than Deloitte logo) State of the State Optional client logo (Smaller than Deloitte logo) State of the State Den Haag 28 maart 2017 State of the State - Presentatie Taxlab 1 plancapaciteit hebben dan de veronderstelde huishoudensgroei. State

Nadere informatie

(Big) Data in het sociaal domein

(Big) Data in het sociaal domein (Big) Data in het sociaal domein Congres Sociaal: sturen op gemeentelijke ambities 03-11-2016 Even voorstellen Laudy Konings Lkonings@deloitte.nl 06 1100 3917 Romain Dohmen rdohmen@deloitte.nl 06 2078

Nadere informatie

Gemeente Ridderkerk Controle jaarrekening Ridderkerk 4 juli 2019 Jesper van Koert Reinier Moet Rein-Aart van Vugt

Gemeente Ridderkerk Controle jaarrekening Ridderkerk 4 juli 2019 Jesper van Koert Reinier Moet Rein-Aart van Vugt Gemeente Ridderkerk Controle jaarrekening 2018 Ridderkerk 4 juli 2019 Jesper van Koert Reinier Moet Rein-Aart van Vugt Status van de controle Raad Gemeente Ridderkerk 2018 - bevindingen jaarrekening 1

Nadere informatie

Workshop Mondzorg in kaart 2013 Cobijt- managersbijeenkomst

Workshop Mondzorg in kaart 2013 Cobijt- managersbijeenkomst Co-brand Logo Workshop Cobijt- managersbijeenkomst Nieuwegein, 22 april 2013 Een kostenonderzoek Mondzorg 2013 De bijzondere tandheelkunde in beeld Bijzondere tandheelkunde als deel van het geheel Bijzondere

Nadere informatie

Drive for Excellence De weg naar een professionele bedrijfsvoering van woningcorporaties

Drive for Excellence De weg naar een professionele bedrijfsvoering van woningcorporaties Drive for Excellence De weg naar een professionele bedrijfsvoering van woningcorporaties Drive for Excellence Woningcorporaties zien zich geconfronteerd met veel veranderingen die invloed hebben op de

Nadere informatie

Building the next economy met Blockchain en real estate. Lelystad Airport, 2 november 2017 BT Event

Building the next economy met Blockchain en real estate. Lelystad Airport, 2 november 2017 BT Event Building the next economy met Blockchain en real estate Lelystad Airport, 2 november 2017 Blockchain en real estate Programma Wat is blockchain en waarvoor wordt het gebruikt? BlockchaininRealEstate Blockchain

Nadere informatie

Ctrl Ketenoptimalisatie Slimme automatisering en kostenreductie

Ctrl Ketenoptimalisatie Slimme automatisering en kostenreductie Ctrl Ketenoptimalisatie Slimme automatisering en kostenreductie 1 Ctrl - Ketenoptimalisatie Technische hype cycles 2 Ctrl - Ketenoptimalisatie Technologische trends en veranderingen Big data & internet

Nadere informatie

My Benefits My Choice applicatie. Registratie & inlogprocedure

My Benefits My Choice applicatie. Registratie & inlogprocedure My Benefits My Choice applicatie Registratie & inlogprocedure Welkom bij de My Benefits My Choice applicatie Gezien de applicatie gebruik maakt van uw persoonlijke gegevens en salarisinformatie heeft Deloitte

Nadere informatie

Decentralisatie extramurale begeleiding Samenhang met 3D s en innovatie

Decentralisatie extramurale begeleiding Samenhang met 3D s en innovatie Decentralisatie extramurale begeleiding Samenhang met 3D s en innovatie Channa Minke Apeldoorn, 24 april 2012 Programma Inhoudelijke toelichting op samenhang en innovatie (15 min) Workshop innovatieve

Nadere informatie

De impact van automatisering op het Nederlandse onderwijs

De impact van automatisering op het Nederlandse onderwijs De impact van automatisering op het Nederlandse onderwijs Een verkenning op basis van data-analyse Amsterdam, september 2016 Leiden we op tot werkloosheid? De impact van automatisering op het onderwijs

Nadere informatie

IFRS 15 Disaggregatie van opbrengsten

IFRS 15 Disaggregatie van opbrengsten IFRS 15 Disaggregatie van opbrengsten Ralph ter Hoeven Partner Professional Practice Department +31 (0) 8 8288 1080 +31 (0) 6 2127 2327 rterhoeven@deloitte.nl Dingeman Manschot Director Professional Practice

Nadere informatie

Capital at Risk model Meten van projectrisico s

Capital at Risk model Meten van projectrisico s Capital at Risk model Meten van projectrisico s Amsterdam, 14 oktober 2011 Risicomodel voor projectrisico s Overzicht Doeleinden risicomodel Inzicht verschaffen in het risico van een project; Rekening

Nadere informatie

Woningcorporaties en financiering Recente ontwikkelingen drukken op de cashflow

Woningcorporaties en financiering Recente ontwikkelingen drukken op de cashflow Woningcorporaties en financiering Recente ontwikkelingen drukken op de cashflow drs. K. (Kees) Zachariasse drs. J. (Jolanda) van Elst-Spitteler Real Estate Advisory Februari 2012 0. Inhoud presentatie

Nadere informatie

Gemeente Heerlen Managementletter 2013

Gemeente Heerlen Managementletter 2013 Gemeente Heerlen Managementletter 2013 Werkgroep Financial Audit november 2013 Drs. Patrick Jussen RA Drs. Arjan Schutgens RA Inleiding Geachte Werkgroep Financial Audit, Wij hebben conform uw opdracht

Nadere informatie

Tax Directors Forum. Na de hoogtij van Horizontaal Toezicht nu een klimaat waarin boetes veel dichterbij gekomen zijn? Rotterdam, 12 februari 2015

Tax Directors Forum. Na de hoogtij van Horizontaal Toezicht nu een klimaat waarin boetes veel dichterbij gekomen zijn? Rotterdam, 12 februari 2015 Tax Directors Forum Na de hoogtij van Horizontaal Toezicht nu een klimaat waarin boetes veel dichterbij gekomen zijn? Rotterdam, 12 februari 2015 Agenda 16.00 16.05 uur Welkom en opening Frits Barnard

Nadere informatie

Model berekening frictiekosten SVHW

Model berekening frictiekosten SVHW Model berekening frictiekosten SVHW Rotterdam, 16 juli 2014 Kader (artikel 25 gemeenschappelijke regeling SVHW) Artikel 25 Uittreding 1. Voor uittreding uit de regeling wordt een opzegtermijn van ten minste

Nadere informatie

Private Client Services Uw vermogen onze aandacht

Private Client Services Uw vermogen onze aandacht Private Client Services Uw vermogen onze aandacht It s business, it s personal Het kunnen beschikken over vermogen maakt veel zaken gemakkelijker maar brengt ook vaak vragen met zich mee. Fiscale vragen

Nadere informatie

IT risk management voor Pensioenfondsen

IT risk management voor Pensioenfondsen IT risk management voor Pensioenfondsen Cyber Security Event Marc van Luijk Wikash Bansi Rotterdam, 11 Maart 2014 Beheersing IT risico s Het pensioenfonds is verantwoordelijk voor de hele procesketen,

Nadere informatie

Verantwoording en controle in het Sociaal Domein. Drs. A.B. (Toby) Bergshoeff RA 17 november 2016

Verantwoording en controle in het Sociaal Domein. Drs. A.B. (Toby) Bergshoeff RA 17 november 2016 Verantwoording en controle in het Sociaal Domein Drs. A.B. (Toby) Bergshoeff RA 17 november 2016 Agenda Verantwoording en controle in het Sociaal Domein 1. Terugblik 2015 Ruim 50% van de gemeenten geen

Nadere informatie

Code voor Accountantsorganisaties Implementatie door Deloitte

Code voor Accountantsorganisaties Implementatie door Deloitte Code voor Accountantsorganisaties Implementatie door Deloitte Deloitte onderschrijft de uitgangspunten en bepalingen van de Code voor Accountantsorganisaties en heeft zich verbonden om deze te implementeren

Nadere informatie

Een rol van (publiek) belang. Thema-sessie 5: Het perspectief vanuit de overheid - kosten. Doorn, 6 november 2014

Een rol van (publiek) belang. Thema-sessie 5: Het perspectief vanuit de overheid - kosten. Doorn, 6 november 2014 Een rol van (publiek) belang Thema-sessie 5: Het perspectief vanuit de overheid - kosten Doorn, 6 november 2014 AGENDA I. Kostenontwikkeling Nederlandse gezondheidszorg II. III. Kostenbeheersing en marktwerking:

Nadere informatie

GES Alert Wooncorporaties

GES Alert Wooncorporaties The Netherlands Tax, Global Employer Services Inhoud Inleiding Controle overzichten UWV Eigenrisicodrager ZWflex? Herverzekeren of niet? Optimaliseren ziekteverzuimbeleid Projectplan GES Alert Wooncorporaties

Nadere informatie

Nadere uiteenzetting prijsaanbieding gemeente Tiel 2014

Nadere uiteenzetting prijsaanbieding gemeente Tiel 2014 Nadere uiteenzetting prijsaanbieding gemeente Tiel 2014 Aanscherping vereisten accountantscontrole: korte uitleg Aanscherping vereisten accountantscontrole: kwaliteit is het sleutelbegrip! Hoe ziet aanscherping

Nadere informatie

Kantoortransformatie, Waarom! Haal meer uit je data. Amsterdam, 8 maart 2017

Kantoortransformatie, Waarom! Haal meer uit je data. Amsterdam, 8 maart 2017 Kantoortransformatie, Waarom! Haal meer uit je data Amsterdam, 8 maart 2017 Toenemende verstedelijking - Groei steden 1 Bron: Planbureau voor de Leefomgeving 2017 Deloitte The Netherlands Rotterdam 1970

Nadere informatie

TaxLab 26 maart 2015. We maken het leuker. Fiscale faciliteiten voor het familiebedrijf

TaxLab 26 maart 2015. We maken het leuker. Fiscale faciliteiten voor het familiebedrijf TaxLab 26 maart 2015 We maken het leuker. Fiscale faciliteiten voor het familiebedrijf Inhoud Tax Incentives: o Innovatie drieluik: WBSO/RDA/iBox o Investeringsregelingen EIA/MIA en subsidies Optimalisatie

Nadere informatie

Update IFRS 15 - Alloceren van de transactieprijs

Update IFRS 15 - Alloceren van de transactieprijs Update IFRS 15 - Alloceren van de transactieprijs Number 11, May 2015 IFRS 15 - Alloceren van de transactieprijs Het alloceren van de transactieprijs aan de afzonderlijke prestatieverplichtingen in een

Nadere informatie

Persoonlijk Budget Levensfase Juiste verantwoording van de verplichting in de jaarrekening 2011

Persoonlijk Budget Levensfase Juiste verantwoording van de verplichting in de jaarrekening 2011 Persoonlijk Budget Levensfase Juiste verantwoording van de verplichting in de jaarrekening 2011 Utrecht, 6 maart 2012 Inhoud Persoonlijk Budget Levensfase CAO gehandicaptenzorg 2011 2014 3 Wet- en regelgeving

Nadere informatie

ESCo en Financiering Voorbeeld Rotterdamse Groene Gebouwen. CoreNetbijeenkomst, 16 mei 2012

ESCo en Financiering Voorbeeld Rotterdamse Groene Gebouwen. CoreNetbijeenkomst, 16 mei 2012 ESCo en Financiering Voorbeeld Rotterdamse Groene Gebouwen CoreNetbijeenkomst, 16 mei 2012 Introductie Janko Lindenbergh Director Real Estate Advisory Finance & Transactions Deloitte Financial Advisory

Nadere informatie

Decentralisaties sociaal domein

Decentralisaties sociaal domein Decentralisaties sociaal domein Landelijke ontwikkelingen, controleaanpak en aandachtspunten Gemeenten Land van Cuijk 24 maart 2016 Drs. Erwin Hollanders Drs. Patrick Jussen RA Drs. Arjan Schutgens RA

Nadere informatie

Stand van Zaken Computer Forensics. Johan ten Houten, Senior Manager Deloitte Risk Services. IB Opleidingsmarkt 2015, Fontys Hogeschool Eindhoven

Stand van Zaken Computer Forensics. Johan ten Houten, Senior Manager Deloitte Risk Services. IB Opleidingsmarkt 2015, Fontys Hogeschool Eindhoven Stand van Zaken Computer Forensics Johan ten Houten, Senior Manager Deloitte Risk Services IB Opleidingsmarkt 2015, Fontys Hogeschool Eindhoven 2015 Deloitte The Netherlands 1 Introductie Johan ten Houten

Nadere informatie

IFRS 15 Alloceren van de transactieprijs

IFRS 15 Alloceren van de transactieprijs IFRS 15 Alloceren van de transactieprijs Ralph ter Hoeven Partner Professional Practice Department +31 (0) 8 8288 1080 +31 (0) 6 2127 2327 rterhoeven@deloitte.nl Dingeman Manschot Director Professional

Nadere informatie

Supermarkten Omzet, het fundament. Paul Op Heij

Supermarkten Omzet, het fundament. Paul Op Heij Supermarkten Omzet, het fundament Paul Op Heij Dinsdag, 28 januari 2014 Onderwerpen Omzet, het fundament Winkellandschap Impact crisis op consumentengedrag Vernieuwing in de branche zet door Rapport Deloitte

Nadere informatie

Risicomanagement@gemeente Doetinchem

Risicomanagement@gemeente Doetinchem Risicomanagement@gemeente Doetinchem Ruimte voor elkaar: risico-inventarisatie Wmo en Wwb + Wsw drs. Laudy Konings Doetinchem, 18 oktober 2012 Inhoudsopgave Context van risicomanagement Aanleiding voor

Nadere informatie

De beleidsrobot. Realiteit of illusie?

De beleidsrobot. Realiteit of illusie? De beleidsrobot Realiteit of illusie? In een minuut.. 2017 Deloitte The Netherlands Insert your footer here De mogelijkheden van analytics nemen snel toe.. Data Informatie Inzicht Beschrijvend Wat is er

Nadere informatie

De impact van automatisering op onderwijs en arbeidsmarkt in Rotterdam. Rotterdam, Oktober 2016

De impact van automatisering op onderwijs en arbeidsmarkt in Rotterdam. Rotterdam, Oktober 2016 De impact van automatisering op onderwijs en arbeidsmarkt in Rotterdam Rotterdam, Oktober 2016 Robotisering en automatisering hebben fundamenteel invloed op ons dagelijkse leven en de toekomst van het

Nadere informatie

Auditcommissie gemeente Mill en St. Hubert. Kennis maken, kennis delen Ambities realiseren

Auditcommissie gemeente Mill en St. Hubert. Kennis maken, kennis delen Ambities realiseren Auditcommissie gemeente Mill en St. Hubert Kennis maken, kennis delen Ambities realiseren 29 oktober 2014 Agenda Agenda Kennismaking & voorstellen Deloitte Normenkader / controleprotocol Interim-controle

Nadere informatie

Gemeenteraad Gemeente Ridderkerk Behouden of afbouwen aandelen Eneco Groep. Ridderkerk 30 augustus 2017 Rein-Aart van Vugt Reinier Moet

Gemeenteraad Gemeente Ridderkerk Behouden of afbouwen aandelen Eneco Groep. Ridderkerk 30 augustus 2017 Rein-Aart van Vugt Reinier Moet Gemeenteraad Gemeente Ridderkerk Behouden of afbouwen aandelen Eneco Groep Ridderkerk 30 augustus 2017 Rein-Aart van Vugt Reinier Moet 1. Splitsing op 31 januari 2017 in Eneco groep en Stedin groep (wordt

Nadere informatie

Ralph ter Hoeven Partner Professional Practice Department +31 (0) (0)

Ralph ter Hoeven Partner Professional Practice Department +31 (0) (0) IFRS 15 Garanties Ralph ter Hoeven Partner Professional Practice Department +31 (0) 8 8288 1080 +31 (0) 6 2127 2327 rterhoeven@deloitte.nl Dingeman Manschot Director Professional Practice Department +31

Nadere informatie

IIA Congres Prof. Dr. Sylvie C. Bleker-van Eyk & Roel van Rijsewijk. Zeist, 10 juni 2016

IIA Congres Prof. Dr. Sylvie C. Bleker-van Eyk & Roel van Rijsewijk. Zeist, 10 juni 2016 IIA Congres Prof. Dr. Sylvie C. Bleker-van Eyk & Roel van Rijsewijk Zeist, 10 juni 2016 Financial Economic Crime Financial investigation: Het gaat over meer dan je zou denken: Ontdek de weg die het geld

Nadere informatie

Een financieel beeld. Gemeente Albrandswaard. Portugaal 7 april 2014 Rein-Aart van Vugt

Een financieel beeld. Gemeente Albrandswaard. Portugaal 7 april 2014 Rein-Aart van Vugt Een financieel beeld Gemeente Albrandswaard Portugaal 7 april 2014 Rein-Aart van Vugt Database lokaal- en middenbestuur Database met jaarrekeningen van alle provincies, gemeenten en waterschappen over

Nadere informatie

Handboek Woningcorporaties 2012 Een handreiking voor de praktijk

Handboek Woningcorporaties 2012 Een handreiking voor de praktijk Handboek Woningcorporaties 2012 Een handreiking voor de praktijk Deloitte Accounting & Auditing Center Wilhelminakade 1 3072 AP ROTTERDAM Tel: (088) 288 18 02 Fax: (088) 288 99 24 www.deloitte.nl December

Nadere informatie

Update IASB publiceert Improvements to IFRSs

Update IASB publiceert Improvements to IFRSs Update IASB publiceert Improvements to IFRSs Number 9, April 2015 IASB publiceert Improvements to IFRSs In september 2014 zijn wijzigingen gepubliceerd in IFRS ( Annual Improvements to IFRSs 2012-2014

Nadere informatie

IFRS 15 Terugkoopovereenkomsten

IFRS 15 Terugkoopovereenkomsten IFRS 15 Terugkoopovereenkomsten Ralph ter Hoeven Partner Professional Practice Department +31 (0) 8 8288 1080 +31 (0) 6 2127 2327 rterhoeven@deloitte.nl Dingeman Manschot Director Professional Practice

Nadere informatie

Wijzigingen Richtlijnen voor de jaarverslaggeving voor micro- en kleine rechtspersonen Wijzigingen in jaareditie 2018

Wijzigingen Richtlijnen voor de jaarverslaggeving voor micro- en kleine rechtspersonen Wijzigingen in jaareditie 2018 Wijzigingen Richtlijnen voor de jaarverslaggeving voor micro- en kleine rechtspersonen Wijzigingen in jaareditie 2018 Professional Practice Department, oktober 2018 Wijzigingen Richtlijnen voor de jaarverslaggeving

Nadere informatie

My Benefits My Choice applicatie. Registratie- & inlogprocedure

My Benefits My Choice applicatie. Registratie- & inlogprocedure My Benefits My Choice applicatie Registratie- & inlogprocedure Welkom bij de My Benefits My Choice applicatie Gezien de applicatie gebruik maakt van uw persoonlijke gegevens en salarisinformatie wordt

Nadere informatie

GES Alert: Wet aanpak schijnconstructies (WAS) A.van Beerendonk. Deel 3: Uitstel verbod inhoudingen en verrekeningen op het wettelijk minimumloon

GES Alert: Wet aanpak schijnconstructies (WAS) A.van Beerendonk. Deel 3: Uitstel verbod inhoudingen en verrekeningen op het wettelijk minimumloon A.van Beerendonk Van: Griffie Verzonden: dinsdag 8 december 2015 15:23 Aan: A.van Beerendonk Onderwerp: FW: GES Alert: Wet aanpak schijnconstructies (WAS) deel 3 Van: NL Deloitte GES PS (NL Amsterdam)

Nadere informatie

IFRS 15 Optreden als principaal of als agent?

IFRS 15 Optreden als principaal of als agent? IFRS 15 Optreden als principaal of als agent? Ralph ter Hoeven Partner Professional Practice Department +31 (0) 8 8288 1080 +31 (0) 6 2127 2327 rterhoeven@deloitte.nl Dingeman Manschot Director Professional

Nadere informatie

Jaarstukken 2015 Commissie BZM gemeente Brielle

Jaarstukken 2015 Commissie BZM gemeente Brielle Jaarstukken 2015 Commissie BZM gemeente Brielle Controle jaarrekening 2015 Brielle 22 juni 2016 Wouter Kalkman Anne-Margriet de Winter 1 Controleproces Opdrachtbevestiging en controleplan Fase 1 Vaststellen

Nadere informatie

Big Data in opsporing

Big Data in opsporing Big Data in opsporing Inge Philips-Bryan 20 september 2016 Essentie big data voor opsporing Van reconstructie achteraf naar real-time interventie Datavolume neemt toe Gat in penetratievermogen overheid-burger/crimineel

Nadere informatie

2011 Deloitte The Netherlands

2011 Deloitte The Netherlands Herziene Richtlijn Jaarverslaggeving (RJ) 645 Vergadering Raad van Commissarissen Inhoudsopgave Aanleiding De nieuwe RJ-645: de belangrijkste wijzigingen De nieuwe RJ-645:

Nadere informatie

IFRS 15 Balanspresentatie

IFRS 15 Balanspresentatie IFRS 15 Balanspresentatie Ralph ter Hoeven Partner Professional Practice Department +31 (0) 8 8288 1080 +31 (0) 6 2127 2327 rterhoeven@deloitte.nl Dingeman Manschot Director Professional Practice Department

Nadere informatie

Nummer 8, december 2014. Update IASB publiceert IFRS 15 Revenue from Contracts with Customers

Nummer 8, december 2014. Update IASB publiceert IFRS 15 Revenue from Contracts with Customers Nummer 8, december 2014 Update IASB publiceert IFRS 15 Revenue from Contracts with Customers IASB publiceert IFRS 15 Revenue from Contracts with Customers Nieuwe regels zijn door de IASB gepubliceerd voor

Nadere informatie

Samenvatting herziene Woningwet

Samenvatting herziene Woningwet Samenvatting herziene Woningwet 1. Algemeen De Tweede Kamer stemde op 5 juli unaniem in met de herziening van de Woningwet. In het najaar van 2012 wordt het wetsvoorstel door de Eerste Kamer besproken.

Nadere informatie

Derivatentransacties van woningcorporaties een introductie. Koen Dessens Financial Risk Management

Derivatentransacties van woningcorporaties een introductie. Koen Dessens Financial Risk Management Derivatentransacties van woningcorporaties een introductie Koen Dessens Financial Risk Management 1 veel voorkomende plain vanilla derivaten 2 veel voorkomende exotics derivaten 3 invloed renteveranderingen

Nadere informatie

Number 12, May 2015. Update IFRS 15 - Identificeren van prestatieverplichtingen

Number 12, May 2015. Update IFRS 15 - Identificeren van prestatieverplichtingen Number 12, May 2015 Update IFRS 15 - Identificeren van prestatieverplichtingen IFRS 15 - Identificeren van prestatieverplichtingen Het onderscheiden van prestatieverplichtingen is een belangrijke stap

Nadere informatie

december 2010 Deloitte Commissarissen Survey Een duurzame toekomst

december 2010 Deloitte Commissarissen Survey Een duurzame toekomst december 2010 Deloitte Commissarissen Survey Een duurzame toekomst Inhoudsopgave Een duurzame toekomst 3 Belang duurzaamheid 5 Toetsing 8 Corporate governance code 9 De rol van accountants en consultants

Nadere informatie

Welkom bij het webinar Responsible Tax deel 1

Welkom bij het webinar Responsible Tax deel 1 Welkom bij het webinar Responsible Tax deel 1 Presentatoren: Stephen Brunner Hans Pijl Start webinar 08:30 uur Vragen Voor het stellen van vragen tijdens het webinar zijn er twee mogelijkheden. Inbellen

Nadere informatie

Raadsleden centraal Goede raad voor een sterke gemeenteraad. Gemeente Albrandswaard 7 april 2014 Erik Wijnstok

Raadsleden centraal Goede raad voor een sterke gemeenteraad. Gemeente Albrandswaard 7 april 2014 Erik Wijnstok Raadsleden centraal Goede raad voor een sterke gemeenteraad Gemeente Albrandswaard 7 april 2014 Erik Wijnstok Agenda Rollen in de gemeente Kadersstellen Financiële verordening 212 Begroting en paragrafen

Nadere informatie

Taxlab Four Faces of Tax

Taxlab Four Faces of Tax Taxlab 2017 Four Faces of Tax Prof. mr dr R. Russo De toekomst van HT Horizontaal Toezicht: elementen Riskmanagement/controlestrategie -Corporate Governance/ethiek -Formele aspecten en praktische uitwerking/ervaringen

Nadere informatie

IFRS 15 Identificeren van prestatieverplichtingen

IFRS 15 Identificeren van prestatieverplichtingen IFRS 15 Identificeren van prestatieverplichtingen Ralph ter Hoeven Partner Professional Practice Department +31 (0) 8 8288 1080 +31 (0) 6 2127 2327 rterhoeven@deloitte.nl Dingeman Manschot Director Professional

Nadere informatie

Nederland GES April 2016. GES LMB Alert Aanpassingen in het arbeidsrecht aangekondigd!

Nederland GES April 2016. GES LMB Alert Aanpassingen in het arbeidsrecht aangekondigd! Nederland GES April 2016 GES LMB Alert Aanpassingen in het arbeidsrecht aangekondigd! Inhoudsopgave 1. Aanpassingen Wet werk en zekerheid 2. Aanpassingen Wet aanpak schijnconstructies 3. Knelpunten loonbetaling

Nadere informatie

Taxlab Fiscaliteit en bouw in de publieke sector. Taxlab Four Faces of Tax. 28 maart 2017

Taxlab Fiscaliteit en bouw in de publieke sector. Taxlab Four Faces of Tax. 28 maart 2017 Taxlab 2017 Fiscaliteit en bouw in de publieke sector Taxlab 2017 Four Faces of Tax 28 maart 2017 Taxlab 2017 Agenda 1. Welkom en introductie 2. Casus aankoop en verbouw van bestaand vastgoed 3. Gevolgen

Nadere informatie

Hooggespannen verwachtingen over de inzet van sociale robots in verpleeghuizen

Hooggespannen verwachtingen over de inzet van sociale robots in verpleeghuizen Hooggespannen verwachtingen over de inzet van sociale robots in verpleeghuizen Een wetenschappelijk verkennend onderzoek naar de verwachtingen van zorgmanagers Juni 2018 Wat zijn sociale robots? Sociale

Nadere informatie

Professional Practice Department Nummer 5, oktober 2014. Update Afscheiden van embedded derivaten

Professional Practice Department Nummer 5, oktober 2014. Update Afscheiden van embedded derivaten Professional Practice Department Nummer 5, oktober 2014 Update Afscheiden van embedded derivaten Afscheiden van embedded derivaten: Inleiding Onlangs zijn in RJ 290 Financiële instrumenten diverse wijzigingen

Nadere informatie

Taxlab Alles over het BEPS Multilateraal Instrument. Hans Mooij & Bert van der Klok, 28 maart 2017

Taxlab Alles over het BEPS Multilateraal Instrument. Hans Mooij & Bert van der Klok, 28 maart 2017 Taxlab 2017 Alles over het BEPS Multilateraal Instrument Hans Mooij & Bert van der Klok, 28 maart 2017 Alles over het BEPS Multilateraal Instrument Stellingen (1) Er kan niet op worden vertrouwd dat autoriteiten

Nadere informatie

Algemene Vergadering van Aandeelhouders

Algemene Vergadering van Aandeelhouders Algemene Vergadering van Aandeelhouders Agendapunten 1 en 2 Agendapunten 1 en 2 Agendapunt 3 Agendapunt 3 Foodretail Marktontwikkelingen Foodretail 2017 Marktaandeel Foodretail 2017 Omzetontwikkeling Foodretail

Nadere informatie

Optionele btw op onroerende verhuur

Optionele btw op onroerende verhuur Optionele btw op onroerende verhuur Danny Stas Ivan Massin 17 april 2018 Inhoudstafel Voorgeschiedenis van de maatregel Vergelijking tussen de huidige en de nieuwe regeling De nieuwe regeling in detail

Nadere informatie

Marktwaarde WOCO 2016 Vanuit het perspectief van de externe controle

Marktwaarde WOCO 2016 Vanuit het perspectief van de externe controle Marktwaarde WOCO 2016 Vanuit het perspectief van de externe controle F.A.J. van Kuijck RA RO EMIA Partner Deloitte voorzitter RJ 645 Utrecht 21 december 2016 De opdracht 1. Aan welke standaarden is de

Nadere informatie

Deloitte Accounting & Compliance Solutions (Deloitte ACS) Credit & collection Optimaal beheer van geïnde gelden

Deloitte Accounting & Compliance Solutions (Deloitte ACS) Credit & collection Optimaal beheer van geïnde gelden Deloitte Accounting & Compliance Solutions (Deloitte ACS) Credit & collection Optimaal beheer van geïnde gelden 2 Introductie Deloitte ACS kan je cashflow en werkkapitaal verstevigen in deze onzekere tijden

Nadere informatie

Wijzigingen Richtlijnen voor de jaarverslaggeving voor micro- en kleine rechtspersonen Wijzigingen in jaareditie 2017

Wijzigingen Richtlijnen voor de jaarverslaggeving voor micro- en kleine rechtspersonen Wijzigingen in jaareditie 2017 Wijzigingen Richtlijnen voor de jaarverslaggeving voor micro- en kleine rechtspersonen Wijzigingen in jaareditie 2017 Professional Practice Department oktober 2017 Wijzigingen Richtlijnen voor de jaarverslaggeving

Nadere informatie

IFRS 15 Nieuwe regels verwerken opbrengsten

IFRS 15 Nieuwe regels verwerken opbrengsten IFRS 15 Nieuwe regels verwerken opbrengsten Ralph ter Hoeven Partner Professional Practice Department +31 (0) 8 8288 1080 +31 (0) 6 2127 2327 rterhoeven@deloitte.nl Dingeman Manschot Director Professional

Nadere informatie

TOELICHTING BESLISBOOM

TOELICHTING BESLISBOOM TOELICHTING BESLISBOOM De beslisboom is bedoeld als hulpmiddel bij het maken van de keuze tussen administratief of juridisch scheiden. Ook gaat de beslisboom in op de mogelijkheid van vrijstelling van

Nadere informatie

De accountant: Wat kunt u ermee?

De accountant: Wat kunt u ermee? De accountant: Wat kunt u ermee? Eindhoven 5 juni 2018 Jaapjan Zuidema en Rein-Aart van Vugt Agenda Waar draait het om? Rollen Wie controleert wat? Kern accountantscommissie Opbouw van de begroting en

Nadere informatie

Fiscale regels voor leden van de Raad van Toezicht

Fiscale regels voor leden van de Raad van Toezicht Fiscale regels voor leden van de Raad van Toezicht Oktober 2012 Agenda Inleiding Btw-ondernemerschap voor de toezichthouder per 1 januari 2013 Mogelijkheden om btw te voorkomen Mogelijkheden voor btw-aftrek

Nadere informatie

Van: Hoogendoorn, Ilona (NL Rotterdam) [mailto:ihoogendoorn@deloitte.nl] Namens Wiersma, Reinder (NL Rotterdam)

Van: Hoogendoorn, Ilona (NL Rotterdam) [mailto:ihoogendoorn@deloitte.nl] Namens Wiersma, Reinder (NL Rotterdam) A.van Beerendonk Van: Griffie Verzonden: dinsdag 1 december 2015 13:17 Aan: A.van Beerendonk Onderwerp: FW: Cursus van BBV naar Vpb 18 januari 2016 Bijlagen: image013.wmz Digitale leeszaal Van: Hoogendoorn,

Nadere informatie

Knelpuntenanalyse Novelle en BTIV 2015

Knelpuntenanalyse Novelle en BTIV 2015 Knelpuntenanalyse Novelle en BTIV 2015 Frank Vermeij Augustus 2014 Inhoudsopgave 1 Inleiding... 3 2 Aanpak... 3 3 Juridische scheiding... 3 3.1 Aannames... 3 3.2 Resultaten... 4 4 Administratieve scheiding...

Nadere informatie

Indirect Tax Alert Hoge Raad: geen misbruik van recht bij exploitatie sportcomplex door een stichting

Indirect Tax Alert Hoge Raad: geen misbruik van recht bij exploitatie sportcomplex door een stichting Beerendonk van, André (PJA) Van: Saes, Jos (JGM) Verzonden: maandag 4 december 2017 11:09 Aan: Beerendonk van, André (PJA) Onderwerp: FW: Indirect Tax Alert: exploitatie sportcomplex door stichting geen

Nadere informatie

Recente ontwikkelingen in de vastgoedsectoer inzake BTW. Ivan Massin Senior Director

Recente ontwikkelingen in de vastgoedsectoer inzake BTW. Ivan Massin Senior Director Recente ontwikkelingen in de vastgoedsectoer inzake BTW Ivan Massin Senior Director 26 november 2015 Inhoud Schoolgebouwen 5 Sociale woningen privé-initiatief 8 Renovatie woningen 11 Overige topics Infrastructuur

Nadere informatie

My Benefits My Choice applicatie. Registratie- & inlogprocedure

My Benefits My Choice applicatie. Registratie- & inlogprocedure My Benefits My Choice applicatie Registratie- & inlogprocedure Welkom bij de My Benefits My Choice applicatie Gezien de applicatie gebruik maakt van uw persoonlijke gegevens en salarisinformatie heeft

Nadere informatie

NL GAAP Update 2017 Voorjaar 2017

NL GAAP Update 2017 Voorjaar 2017 NL GAAP Update 2017 Voorjaar 2017 Agenda Introductie Selectie wijzigingen Titel 9 Selectie wijzigingen RJ Selectie wijzigingen IFRS NL GAAP Update 2017 Voorjaar 2017 NL GAAP Update 2017 Voorjaar 2017 Introductie

Nadere informatie

Update Wijzigingen Richtlijnen voor de jaarverslaggeving voor kleine rechtspersonen Wijzigingen in jaareditie 2014

Update Wijzigingen Richtlijnen voor de jaarverslaggeving voor kleine rechtspersonen Wijzigingen in jaareditie 2014 Professional Practice Department Nummer 8, november 2014 Update Wijzigingen Richtlijnen voor de jaarverslaggeving voor kleine rechtspersonen Wijzigingen in jaareditie 2014 Wijzigingen Richtlijnen voor

Nadere informatie

Fiscale monitoring in de publieke sector

Fiscale monitoring in de publieke sector Franklin Soetens (06-1234 28 58) Hans Willemsen (06-1234 44 50) Jeroen van der Meer (06-1099 92 92) Gerwin Volkerink (06-1234 27 03) Donderdag 26 maart 2015 Introductie Wat verstaan we onder fiscale monitoring?

Nadere informatie

VNG-Congres gemeentefinanciën Interne controle, rechtmatigheid en de accountants. Nieuwegein 6 december 2016 Rein-Aart van Vugt

VNG-Congres gemeentefinanciën Interne controle, rechtmatigheid en de accountants. Nieuwegein 6 december 2016 Rein-Aart van Vugt VNG-Congres gemeentefinanciën Interne controle, rechtmatigheid en de accountants Nieuwegein 6 december 2016 Rein-Aart van Vugt Rechtmatigheid Getrouwe beeld Rechtmatigheid NORM Besluit begroting en verantwoording

Nadere informatie

Strategisch scheiden of splitsen DAEB / niet-daeb. Bram Klouwen en Bert van t Land Companen

Strategisch scheiden of splitsen DAEB / niet-daeb. Bram Klouwen en Bert van t Land Companen Strategisch scheiden of splitsen DAEB / niet-daeb Bram Klouwen en Bert van t Land Companen Agenda Inleiding Achtergrond scheiden / splitsen Juridische verankering Plan maken Strategische afweging portfolio

Nadere informatie

Wat als we vrouwelijk talent optimaal inzetten voor de nieuwe cyber wereld?

Wat als we vrouwelijk talent optimaal inzetten voor de nieuwe cyber wereld? 101001011110 101011 00100111010111 01110101001011 010101010001010101 1011 Wat als we vrouwelijk talent optimaal inzetten voor de nieuwe cyber wereld? Agenda Intro & welkom Feiten en cijfers Jullie input

Nadere informatie