Patiëntenprofielen in de Zvw en AWBZ

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Patiëntenprofielen in de Zvw en AWBZ"

Transcriptie

1 Patiëntenprofielen in de Zvw en AWBZ Stapelingseffecten van kosten en eigen betalingen M.M. van Asselt A. Notenboom J.H. Thiel R. Goudriaan Onderzoek in opdracht van het Ministerie van VWS Aarts De Jong Wilms Goudriaan Public Economics bv (APE) Den Haag, juni 2012

2 Patiëntenprofielen in de Zvw en AWBZ: Stapelingseffecten van kosten en eigen betalingen M.M. van Asselt, A. Notenboom, J.H. Thiel en R. Goudriaan Ape rapport nr Aarts De Jong Wilms Goudriaan Public Economics bv (APE) Website: Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd en/of openbaar gemaakt via druk, fotokopie of op welke andere wijze dan ook, zonder voorafgaande schriftelijke toestemming.

3 INHOUD 1 INLEIDING Aanleiding Vraagstelling Aanpak in hoofdlijnen 4 2 OVERZICHT REGELINGEN VOOR EIGEN BETALINGEN Inleiding Eigen betalingen in de Zorgverzekeringswet Eigen risico in de zorgverzekeringswet Kraamzorg Orthopedische en allergeenvrije schoenen Lenzen Paramedische zorg Ziekenvervoer Bijzondere tandheelkunde Geneeskundige GGZ Eigen bijdragen in combinatie met verplicht eigen risico in de Zvw Eigen betalingen in de AWBZ Zorg zonder verblijf Zorg met verblijf 15 3 ZORGGEBRUIK EN EIGEN BETALINGEN IN DE ZVW EN DE AWBZ, Inleiding Simulaties eigen bijdragen Totale kosten Gemiddelde kosten per verzekerde Gemiddelde eigen betalingen per verzekerde Conclusies 31 4 ZORGKOSTEN EN EIGEN BETALINGEN IN DE SOMATISCHE ZVW-ZORG, Inleiding Aanpak Gemiddelde kosten per zorggebruiker Een nadere analyse van de kostenontwikkeling per verzekerde Gemiddelde eigen betaling per verzekerde Conclusies 45 Ape 1

4 5 JAAR OP JAAR VARIATIE VAN DE ZVW-KOSTEN Inleiding Aanpak Resultaten Somatische Zvw-zorg, Geneeskundige GGZ, Conclusies 50 A BIJLAGE VARIATIECOËFFICIËNTEN KOSTEN SOMATISCHE ZVW PER VERZEKERDE, B BIJLAGE KOSTEN PER VERZEKERDE EN PREVALENTIE SOMATISCHE ZVW-ZORG, Ape

5 1 INLEIDING 1.1 Aanleiding De Taskforce Beheersing Zorguitgaven heeft behoefte aan meer inzicht in de neerslag van de (groei van de) zorguitgaven. Dit inzicht is van belang voor de beoordeling van de verschillende beleidsmodaliteiten voor eigen betalingen en pakketmaatregelen. Dit is nodig om in de praktijk te kunnen beoordelen (1) voor welke groepen verzekerden potentiële beleidsmaatregelen consequenties hebben, (2) of er een cumulatie van de beleidsmaatregelen optreedt bij specifieke groepen verzekerden en (3) welke gevolgen dit heeft voor de solidariteitsarrangementen in de zorg. Voor de Taskforce is het van belang om te weten bij welke bevolkingsgroepen de groei van de zorguitgaven terechtkomt. Zijn het juist de relatief jonge, gezonde, hogere inkomensklassen die meer zorg zijn gaan ontvangen of is de traditioneel kwetsbare groep (ouderen, lagere inkomens en chronisch zieken) meer zorg per verzekerde gaan ontvangen? Wordt er meer zorg per cliënt geleverd of stijgt het aantal cliënten aan wie in dezelfde mate zorg wordt verleend? In hoeverre verschilt de verdeling van de eigen betalingen van die van het zorggebruik, en hoe heeft deze verhouding zich de afgelopen jaren ontwikkeld? Welke groepen verzekerden hebben structureel hogere zorgkosten dan andere groepen verzekerden? De Taskforce kan op basis van antwoord op deze en andere vragen een beter onderbouwd oordeel geven over de noodzakelijkheid van zorg, de bekostiging, de medische technologie en de diagnostiek; en op basis hiervan verder beleid uitwerken. Gegeven de behoefte aan inzicht in (1) de verdeling van de zorgkosten en de eigen betalingen en (2) de dynamiek van het zorggebruik heeft het ministerie van VWS APE verzocht een onderzoek te doen naar patiëntenprofielen en de verdeling van de zorguitgaven. De resultaten van het onderzoek worden kernachtig gepresenteerd in de voorliggende beknopte, tabellarische rapportage. Ape 3

6 1.2 Vraagstelling Het ministerie van VWS wil zowel inzicht hebben in de verdeling van de zorgkosten en de eigen betalingen als in de dynamiek van het zorggebruik van jaar op jaar. Dit leidt tot de volgende onderzoeksvragen: A. Wat is de verdeling van het zorggebruik over alle sectoren (Zvw en AWBZ)? Hoe verhoudt deze zich tot de verdeling van de eigen betalingen? Wat zijn de kenmerken van (verschillende) groepen met hoge dan wel lage zorgkosten in 2009? B. Wat is de verdeling van het zorggebruik in de Zvw en hoe ziet deze verdeling eruit voor de afzonderlijke delen van de Zvw? Hoe heeft de verdeling van het zorggebruik zich de afgelopen jaren ontwikkeld? Hoe verhoudt deze zich tot de verdeling van de eigen betalingen? C. Wat is de jaar op jaar variatie van het zorggebruik in de Zvw? Welke groepen verzekerden hebben structureel meer kosten dan groepen verzekerden? Wat zijn de kenmerken van die groepen verzekerden? Onderzoeksvragen A, B en C worden respectievelijk behandeld in hoofdstuk 3, 4 en Aanpak in hoofdlijnen Om de vragen uit de voorgaande paragraaf te kunnen beantwoorden, gebruiken we gegevens uit verscheidene databestanden. Voor de beantwoording van vraag A koppelen we de gegevens over kosten en eigen bijdragen in de AWBZ en de Zvw op persoonsniveau via het versleutelde burgerservicenummer. We doen dit alleen voor het jaar 2009 omdat dit het enige jaar is waarvoor alle gegevens van AWBZ en Zvw beschikbaar en koppelbaar zijn. De kostengegevens voor de Zvw baseren we in deze analyse op de bestanden van de Overall Toets We houden bij de bestandskoppelingen de weging van de verzekerdengegevens uit de Overall Toets somatische zorg 2012 aan. Voor de AWBZ baseren we ons op de gegevens van het CAK over de geleverde zorg en de eigen betalingen. Omdat het gegevensbestand van de Overall Toets geneeskundige GGZ 2012 alleen gegevens bevat voor verzekerden vanaf 18 jaar, en omdat we voor de 1 Zie: Asselt, M.M. van, G.J. Mazzola, T.P. Everhardt, E. van Egmond en R. Goudriaan, 2011, Overall Toets risicovereveningsmodel geneeskundige GGZ 2012, Den Haag: APE (APE-rapport 881b) en Vliet, R.C.J.A. van, T.P. Everhardt, M.M. van Asselt, R. Goudriaan en G.J. Mazzola, 2011, Overall Toets risicovereveningsmodel somatische zorg 2012, Eindrapportage, Den Haag: APE bv (APE-rapport 881a). 4 Ape

7 AWBZ alleen beschikken over volledige gegevens voor 18+ ers beperkt deze analyse zich tot de 18+ ers. Voor de beantwoording van vragen B en C gebruiken we primair de BASICbestanden van Vektis voor de jaren , die we vanaf 2008 het eerste jaar van de overheveling van de geneeskundige GGZ naar de Zvw - hebben aangevuld met gegevens uit de CVZ-schadebestanden voor de geneeskundige GGZ. Ape 5

8

9 2 OVERZICHT REGELINGEN VOOR EIGEN BETALINGEN 2.4 Inleiding In het voorliggende hoofdstuk geven we een overzicht van de regelingen voor eigen betalingen die van kracht zijn in de Zorgverzekeringswet (Zvw), inclusief de geneeskundige GGZ, en de AWBZ. De regelingen en de hoogte van de eigen betalingen veranderen veelal van jaar op jaar. We presenteren daarom eveneens een terugblik in de tijd. In de basisverzekering gelden voor een aantal prestaties maximale vergoedingen. Voorbeelden zijn hoortoestellen, pruiken, geneesmiddelen, en een poliklinische bevalling zonder medische indicatie. Zodra de maximale vergoeding maar laag genoeg is (bijvoorbeeld bij de poliklinische bevallingen), is in feite sprake van een eigen betaling. Vanwege de complexiteit laten we in dit onderzoek de maximale vergoedingen buiten beschouwing. Ten laatste merken we op dat de hier genoemde Zvw-zorg en eigen betalingen betrekking hebben op de basisverzekering. Alle zorg die onder aanvullende verzekeringen valt, blijft in de analyse volledig buiten beschouwing. 2.5 Eigen betalingen in de Zorgverzekeringswet Eigen risico in de zorgverzekeringswet Iedere verzekerde van 18 jaar en ouder heeft een wettelijk verplicht eigen risico, dat in bedraagt. Niet alle zorg valt onder het eigen risico. Uitgezonderd zijn: huisarts (inclusief jaarlijks inschrijfgeld); verloskundige zorg en kraamzorg; gratis bevolkingsonderzoeken, zoals het borstkankeronderzoek; de griepprik voor risicogroepen. De ontwikkeling van het eigen risico in de afgelopen jaren is samengevat in tabel 2.1. Naast het verplichte eigen risico kunnen verzekerden ook kiezen voor een vrijwillig eigen risico. Verzekerden met chronische aandoening ontvangen een gedeeltelijke compensatie voor het eigen risico. In de becijferingen is hiermee geen rekening gehouden. Ape 7

10 Tabel 2.1: Eigen risico in de Zvw Jaar Hoogte eigen risico (in euro s) Kraamzorg Voor kraamzorg geldt een aparte eigenbijdrageregeling, die los staat van het verplichte eigen risico. De hoogte is afhankelijk van de plaats van de bevalling, en een eventuele medische indicatie. De eigen bijdrage voor kraamzorg bedraagt in per uur bij kraamzorg thuis, in een kraamhotel of geboortecentrum waar kraamzorg wordt geleverd. Dit bedrag wordt jaarlijks geïndiceerd (zie tabel 2.2). Kraamzorg wordt voor maximaal tien dagen verstrekt, voor een maximum van 80 uur. Bij kraamzorg in het ziekenhuis met medische indicatie is geen eigen bijdrage verschuldigd. Voor kraamzorg in het ziekenhuis zonder medische indicatie geldt in 2012 een dagtarief van 16 voor zowel moeder als kind, dat nog vermeerderd wordt met het bedrag waarmee het tarief van de instelling 112,50 te boven gaat. Er geldt een maximum van tien dagen. De bedragen worden jaarlijks geïndiceerd. Tabel 2.2: Eigen bijdrage kraamzorg (in euro s) Jaar Buiten ziekenhuis (uurtarief) Ziekenhuis zonder medische indicatie (dagtarief) ,00 16, ,90 15, ,90 15, ,80 15, Orthopedische en allergeenvrije schoenen Voor de aanschaf van orthopedische en allergeenvrije schoenen is een eigenbijdrageregeling van toepassing. In 2012 geldt een eigen bijdrage van 69,50 voor verzekerden jonger dan 16 jaar en van 139 voor verzekerden van 16 jaar en ouder. De bedragen worden jaarlijks geïndiceerd (zie tabel 2.3). Overigens gelden voor orthopedische en allergeenvrije schoe- 8 Ape

11 nen ook maximale vergoedingen. De kosten van orthopedische en allergeenvrije schoenen komen ten laste van het verplicht eigen risico. We komen hier nader op terug in paragraaf Tabel 2.3: Eigen bijdrage orthopedische en allergeenvrije schoenen (in euro s) Jaar Jonger dan 16 jaar Ouder dan 16 jaar ,50 139, ,50 136, ,00 136, ,00 114, Lenzen Voor de aanschaf van lenzen op medische indicatie geldt in 2012 een eigen bijdrage van 52,50 of 105, al naar gelang de gebruiksduur (zie tabel 2.4). De lenzen op medische indicatie betreffen speciale lenzen of optische hulpmiddelen. Tabel 2.4: Eigen bijdrage per lens (in euro s) Jaar Gebruiksduur langer dan een jaar Gebruiksduur korter dan een jaar ,50 105, ,50 103, ,00 102, ,00 100, Paramedische zorg De eigen bijdrage voor fysiotherapie verschilt bij personen jonger of ouder dan 18 jaar. Bij volwassenen met een selectie van chronische aandoeningen worden in 2012 vanaf de 21 e behandeling oefentherapie en fysiotherapie vergoed vanuit de basisverzekering. Voor personen jonger dan 18 jaar geldt in 2012 een maximale vergoeding van negen fysiotherapiesessies. Ape 9

12 Tabel 2.5: Aantal eerste behandelingen oefentherapie en fysiotherapie die voor eigen rekening komen bij een chronische aandoening Jaar 18 jaar en ouder Ziekenvervoer Voor het zittend ziekenvervoer geldt een eigen bijdrage, die over het gehele kalenderjaar berekend wordt, en in 2012 maximaal 93 bedraagt. Ook dit bedrag wordt jaarlijks geïndiceerd (zie tabel 2.6). Voor ziekenvervoer geldt eveneens een maximale kilometervergoeding. De kosten voor het zittend ziekenvervoer komen ten laste van het verplicht eigen risico (zie verder paragraaf 2.5.9). Tabel 2.6: Eigen bijdrage zittend ziekenvervoer per kalenderjaar Jaar Eigen bijdrage (in euro s) Bijzondere tandheelkunde Ook voor bijzondere tandheelkunde geldt een eigen bijdrage. Voor een uitneembare volledige prothese of een uitneembare volledige prothese op implantaten betaalt de verzekerde een eigen bijdrage van 125 per kaak. Dit bedrag is sinds 2009 niet gewijzigd Geneeskundige GGZ In de geneeskundige GGZ zijn aparte eigenbijdrageregelingen van kracht. De bij de zorgverzekeraar in rekening gebrachte kosten van geneeskundige GGZ komen ten laste van het verplicht eigen risico Zvw (zie verder paragraaf 2.5.9). De eigen bijdragen komen dus bovenop het verplicht eigen risico. 10 Ape

13 Voor de eerstelijns psychologische zorg betaalt de verzekerde een eigen bijdrage per zitting aan de zorgverlener. De eigen bijdrage bedraagt in per zitting. Voor een internetbehandeltraject geldt in 2012 een eigen bijdrage van 50. Er geldt een totaal van vergoede behandelingen van vijf consulten of een totaal (inclusief internetbehandelingen) van 400. De bedragen worden jaarlijks geïndiceerd (zie tabel 2.7). Tabel 2.7: Eigen bijdrage eerstelijns GGZ Jaar Eigen bijdrage (in euro s) Maximum aantal zittingen Vanaf 2012 worden ook eigen bijdragen gevraagd voor de tweedelijnszorg GGZ. Er geldt een eigen bijdrage voor behandeling en een eigen bijdrage voor verblijf. Indien beide verstrekt worden, zijn beide eigen bijdrage verschuldigd: De verzekerde van 18 jaar of ouder betaalt een eigen bijdrage voor behandeling in het kader van de specialistische GGZ die in een kalenderjaar is ontvangen, van 100 voor een DBC tot 100 minuten en van 200 voor een DBC vanaf 100 minuten. De zorg geldt als ontvangen op de datum waarop de DBC is geopend. Voor verblijf dat noodzakelijk is in verband met geneeskundige GGZ zijn verzekerden van 18 jaar en ouder een bijdrage verschuldigd. De hoogte van de eigen bijdrage voor GGZ-verblijf is 145 per maand. Gedurende de eerste 31 dagen van het verblijf is geen bijdrage verschuldigd. Voor de berekening van de 31 dagen telt een onderbreking van ten hoogste 7 dagen niet mee. Na die onderbreking loopt de telling gewoon door. De dagen van onderbreking zelf tellen niet mee voor de berekening van de eigen bijdrage. Als de verzekerde een gedeelte van de maand is opgenomen wordt het bedrag van 145 naar rato verlaagd Eigen bijdragen in combinatie met verplicht eigen risico in de Zvw Voor orthopedische en allergene schoenen, zittend ziekenvervoer, lenzen, en geneeskundige GGZ, gelden eigen bijdragen, terwijl de zorgkosten eveneens ten laste komen van het verplicht eigen risico. Hoe werkt dit Ape 11

14 samenspel tussen eigen bijdragen en het verplicht eigen risico? Er geldt: als voor de medische kosten een eigen bijdrage geldt, moet die eerst worden betaald. Het bedrag dat daarna overblijft, valt onder het verplichte eigen risico. Een rekenvoorbeeld verduidelijkt dit. Stel een verzekerde maakt gebruik van zittend ziekenvervoer dat 200 kost. De eigen bijdrage hiervoor is voor 2012 vastgesteld op 93. Dat bedrag betaalt de verzekerde zelf. Het bedrag dat daarna overblijft is 107 ( ). Dit valt binnen het verplichte eigen risico van 220 en betaalt de verzekerde daarom ook zelf. De verzekerde houdt een eigen risico over van 113 ( ). De volgende keer dat de verzekerde kosten voor de basisverzekering maakt, betaalt de verzekerde dus Eigen betalingen in de AWBZ Zorg zonder verblijf Bij zorg zonder verblijf ontvangt een patiënt thuis verpleegkundige zorg, verzorging of begeleiding (voorheen: thuiszorg). Daarvoor betaalt een patiënt een eigen bijdrage, die afhankelijk is van de omvang van het huishouden (een- of meerpersoonshuishouden), de leeftijd, het inkomen, en de omvang van de zorg de wordt afgenomen. De eigen bijdrage wordt per periode van vier of vijf weken berekend; in totaal zijn er dertien perioden. De exacte hoogte van de eigen bijdrage wordt volgens een vrij complexe beslisboom bepaald (zie figuur 2.1 en figuur 2.2). De hoogte van de genoemde bedragen wordt jaarlijks geïndiceerd. 12 Ape

15 Figuur 2.1: Bepaling eigen bijdrage zorg zonder verblijf bij eenpersoonshuishouden 2009 volgens het CAK eenpersoonshuishouden jonger dan 65 jaar ouder dan 65 jaar Het verzamelinkomen bedraagt ,- of minder Het verzamelinkomen bedraagt meer dan ,- Het verzamelinkomen bedraagt ,- of minder Het verzamelinkomen bedraagt meer dan ,- de maximale periodebijdrage de maximale periodebijdrage wordt vastgesteld op 17,20 wordt vastgesteld op 17,20 De maximale periodebijdrage wordt als volgt berekend: het verzamelinkomen minus ,- = uitkomst 15% van uitkomst plus 223,60 delen door 13 (perioden) = de maximale periodebijdrage De maximale periodebijdrage wordt als volgt berekend: het verzamelinkomen minus ,- = uitkomst 15% van uitkomst plus 223,60 delen door 13 (perioden) = de maximale periodebijdrage Ape 13

16 Figuur 2.2: Bepaling eigen bijdrage zorg zonder verblijf bij meerpersoonshuishouden 2009 volgens het CAK meerpersoonshuishouden Een of beiden jonger dan 65 jaar Beiden ouder dan 65 jaar Het gezamenlijk verzamelinkomen bedraagt ,- of minder Het gezamenlijk verzamelinkomen bedraagt meer dan ,- Het gezamenlijk verzamelinkomen bedraagt ,- of minder Het gezamenlijk verzamelinkomen bedraagt meer dan ,- de maximale periodebijdrage de maximale periodebijdrage wordt vastgesteld op 24,60 wordt vastgesteld op 24,60 De maximale periodebijdrage wordt als volgt berekend: het verzamelinkomen minus ,- = uitkomst 15% van uitkomst plus 319,80 delen door 13 (perioden) = de maximale periodebijdrage De maximale periodebijdrage wordt als volgt berekend: het verzamelinkomen minus = uitkomst 15% van uitkomst plus 319,80 delen door 13 (perioden) = de maximale periodebijdrage 14 Ape

17 2.6.2 Zorg met verblijf Als een patiënt in een AWBZ-instelling verblijft, is sprake van zorg met verblijf. Ook daarvoor geldt een eigen bijdrage, die afhankelijk is van het inkomen, de gezinssamenstelling, en de indicatie. Er gelden twee regimes, met verschillende maximale eigen bijdragen: een lage maximale eigen bijdrage ( 778,60 per maand in 2012) en een hoge maximale eigen bijdrage ( 2.136,40 per maand in 2012). De eerste zes maanden van opname valt iedereen in het lage eigenbijdrageregime. Het lage eigenbijdrageregime blijft vervolgens van kracht indien: Het verblijf in de instelling kan worden beëindigd en terugkeer naar een thuissituatie mogelijk is; Als sprake is van een doorlopende kortdurende indicatie; Als er moet worden voorzien in de kosten van onderhoud voor kinderen voor wie kinderbijslag wordt ontvangen of aan wie studiefinanciering is toegekend. Er sprake is van een thuiswonende partner; Als de partner gedurende het eerste jaar in een ziekenhuis, een instelling voor revalidatie of in verband met een psychiatrische aandoening in een instelling verblijft, en nog geen bijdrage verschuldigd is. In alle andere gevallen is het hoge eigenbijdrageregime van kracht. De exacte hoogte van de eigen bijdrage is afhankelijk van het inkomen. Van het verzamelinkomen worden belastingen, de premie ziektekostenverzekeringen, zak- en kleedgeld, 15% van het inkomen uit arbeid, een jonggehandicaptenkorting, een ouderenkorting of extra vrijlatingen afgetrokken. Het resterende bedrag is het bijdrageplichtig inkomen. De eigen bijdrage betreft het bijdrageplichtig inkomen plus 2%, waarbij een maximum (het eerder genoemde lage of hoge maximum) in acht wordt genomen. Ape 15

18

19 3 ZORGGEBRUIK EN EIGEN BETALINGEN IN DE ZVW EN DE AWBZ, Inleiding In dit hoofdstuk analyseren we de verdeling van het zorggebruik en de eigen bijdragen over alle sectoren om onderzoeksvraag A te beantwoorden. We doen dit voor één specifiek jaar (2009), omdat we van dit jaar beschikking hebben over complete en koppelbare gegevensbestanden voor de Zvw (inclusief geneeskundige GGZ) en de AWBZ. We kijken welke verzekerden gebruik maken van verschillende vormen van zorg, welke kosten zij maken en welke eigen betalingen zij doen. Dan kunnen we vervolgens zien hoe de verdeling van de zorgkosten zich verhoudt tot die van de eigen betalingen en welke consequenties dit heeft voor de solidariteitsarrangementen in de zorg. Minderjarige verzekerden hebben we uitgesloten van de analyses, omdat we niet of slechts gedeeltelijk beschikking hebben over de kosten van de GGZ en de AWBZ, en omdat het eigen risico en de eigen bijdragen niet gelden voor deze categorie verzekerden. 3.2 Simulaties eigen bijdragen We geven eerst een overzicht van de wijze waarop we het eigen risico en eigen betalingen simuleren: Verplicht eigen risico. Voor de kosten binnen de Zvw geldt in 2009 een eigen risico van 150 per jaar. De kosten die wij presenteren zijn dus inclusief het verplicht eigen risico. Het aangesproken eigen risico per verzekerde is dus 150 of minder zodra minder zorgkosten gemaakt zijn. Vrijwillig eigen risico. Naast het verplicht eigen risico geldt een vrijwillig eigen risico. We weten niet welke verzekerden een vrijwillig risico zijn aangegaan. We moeten daarom het vrijwillig risico buiten beschouwing laten. In het algemeen hebben mensen met een vrijwillig eigen risico lage zorgkosten, dus we verwachten nauwelijks effect. Naast het eigen risico worden in de Zvw eigen bijdragen gevraagd voor een aantal prestaties. We hebben de volgende bewerkingen verricht om deze eigen bijdragen in kaart te brengen: Ape 17

20 Eigen bijdrage kraamzorg. Als een verzekerde kosten heeft voor kraamzorg, heeft zij ook een eigen bijdrage per uur betaald. We leiden het aantal uur verleende kraamzorg af door de totale kosten kraamzorg te delen door het tarief 2009 ( 40,30 per uur). Vervolgens berekenen we de eigen bijdrage door het aantal uren te vermenigvuldigen met de eigen bijdrage per uur ( 3,80). Eigen bijdrage fysiotherapie. Voor fysiotherapie geldt dat in 2009 alleen bij een aantal chronische aandoeningen vanaf tien behandelingen vergoeding plaatsvindt. Als een verzekerde kosten heeft voor fysiotherapie, geldt dus dat hij of zij de eerste negen behandeling zelf betaald heeft. We benaderen deze kosten door het tarief per zitting ( 30) te vermenigvuldigen met negen zittingen. Eigen bijdrage voor lenzen en schoenen. Kosten van lenzen en orthopedische en allergene schoenen zijn niet zichtbaar in ons bestand. We kunnen dus geen schatting maken van de eigen bijdrage. Eigen bijdrage zittend ziekenvervoer. Voor zittend ziekenvervoer geldt dat in 2009 de eerste 89 zelf betaald wordt. Als een verzekerde kosten heeft voor zittend ziekenvervoer, gaan we ervan uit dat een eigen bijdrage van 89 betaald is. Eigen bijdrage bijzondere tandheelkunde. Kosten van prothesen zijn niet zichtbaar in ons bestand. We kunnen dus geen schatting maken van de eigen bijdrage. Eigen bijdrage geneeskundige GGZ. In 2009 moet een verzekerde bij eerstelijnszorg GGZ een eigen bijdrage van 10 per zitting betalen aan de zorgverlener, met een maximum van acht zittingen. We gaan uit van een tarief eerstelijns GGZ van 80, waarvan 70 in rekening wordt gebracht bij de zorgverzekeraar. Het maximum aan eigen betalingen is gezet op 80. Eigen bijdrage AWBZ zorg met verblijf. De hoogte van de eigen bijdrage zorg met verblijf is op persoonsniveau gegeven door het CAK. We schalen de eigen bijdragen zodanig dat zij overeenkomen met het randtotaal van 1,534 mld. in 2009 (CVZ 2011). Eigen bijdrage AWBZ zorg zonder verblijf. De eigen bijdrage zorg zonder verblijf is helaas niet gegeven door het CAK. Wel hebben we de beschikking over informatie over het totaal aan verleende zorg (in minuten, niet per periode), en informatie over de huishoudenssamenstelling en inkomen (via de SES-klasse). Op basis daarvan hebben we een eigen bijdrage gesimuleerd. Daarbij hebben we noodgedwongen een aantal aannamen moeten maken. Om een schatting te kunnen maken hoeveel perioden een verzekerde zorg heeft afgenomen, zijn we uitgegaan van een gemiddelde zorgafname van vier uur per week. Verzekerden in SES-klassen 1 en 2 betalen de lage, vaste eigen bijdrage per 18 Ape

21 periode. Verder hebben we de verzekerden in SES-klasse 3, die een hoge eigen bijdrage betalen, een inkomen toebedeeld van (eenpersoonshuishouden) of (meerpersoonshuishouden) bij personen jonger dan 65 jaar, en 70% van deze inkomens bij personen van 65 jaar of ouder. De uren zorg per week en inkomens zijn zodanig gekozen dat het totaal aan eigen bijdragen zorg zonder verblijf zeer dicht in de buurt komt van het randtotaal van 68,9 mln. in We schalen uiteindelijk onze gesimuleerde eigen bijdragen dusdanig dat ons randtotaal hiermee volledig overeenstemt. Het gevolg van deze simulatie is dat de eigen bijdragen op verzekerdenniveau kunnen afwijken van de werkelijkheid, maar naar verwachting adequaat zijn op een hoger aggregatieniveau. 3.3 Totale kosten Allereerst geven we een overzicht van de totale kosten in de Zvw en de AWBZ 2009 (zie tabel 3.1). Minderjarigen (18- ers) zijn uitgesloten van de analyses. De totale kosten van Zvw-zorg voor de 18+ ers liggen rond 26 mld. (inclusief geneeskundige GGZ, waarin ongeveer 3 mld. in omgaat). De totale kosten van de AWBZ voor de 18+ ers bedragen ruim 18 mld. Tabel 3.1: Totale kosten van 18+ ers, 2009 In mln. euro Somatisch totaal Ziekenhuiszorg Overige prestaties GGZ totaal Tweedelijn Eerstelijn 78 AWBZ totaal Met verblijf Zonder verblijf Bij welke verzekerden slaan deze kosten neer? In figuur 3.1 hebben we prevalentiecijfers in een beslisboom weergegeven. Er zijn twee grote groepen verzekerden: degenen die alleen somatische Zvw-zorg gebruiken, en geen AWBZ of geneeskundige GGZ (ruim 60% van de verzekerden) en degenen die geen zorg gebruiken (27%). Dan blijft over ruim 10% van de verzekerden, van wie ongeveer de helft somatische Zvw-zorg plus genees- Ape 19

22 kundige GGZ gebruikt, en de andere helft somatische Zvw-zorg plus AWBZ. Het aandeel verzekerden dat gebruik maakt van zorg in alle drie sectoren is zeer klein: 0,9%. Het aantal verzekerden dat geen somatische Zvw-zorg gebruikt, maar wel AWBZ en/of geneeskundige GGZ is eveneens zeer gering. Figuur 3.1: Prevalentieboom 18+ ers, 2009 Somatische Zvw-zorg wel 71,8% Somatische Zvw-zorg niet 28,2% AWBZ wel AWBZ niet AWBZ wel AWBZ niet 5,6% 66,2% 0,5% 27,7% GGZ wel GGZ niet GGZ wel GGZ niet GGZ wel GGZ niet GGZ wel GGZ niet 0,9% 4,7% 5,0% 61,2% 0,0% 0,4% 0,9% 26,9% Een andere manier om naar de samenloop van kosten te kijken, is het analyseren van verschillende groepen van verzekerden die kosten hebben. De resultaten van deze analyse zijn samengevat in tabel 3.2, die gebaseerd is op verzekerden van 18 jaar en ouder met kosten groter dan 50 voor een bepaalde sector (weergegeven door de kolommen). De cellen in de tabel geven de gemiddelde kosten per sector. De eerste kolom in deze tabel is dus gebaseerd op verzekerden met kosten ziekenhuiszorg groter dan 50, en deze verzekerden hebben gemiddeld kosten in de somatische Zvw-zorg. We zien dat verzekerden met meer dan 50 kosten in een sector ook hoge gemiddelde kosten in die sector hebben; dit is conform de verwachtingen. Dus verzekerden met bijvoorbeeld GGZ-kosten hebben ook hoge gemiddelde GGZ-kosten; hetzelfde geldt voor de somatische Zvw-zorg en de AWBZ. Opvallend is dat verzekerden die AWBZkosten hebben, ook relatief hoge kosten voor somatische Zvw-zorg hebben. Mensen met extramurale AWBZ-kosten hebben zelfs de hoogste gemiddelde kosten voor somatische Zvw-zorg (meer dan 8.000) van alle in deze analyse onderscheiden groepen verzekerden. Dit komt overeen met de resultaten van eerder APE-onderzoek. 2 2 Thiel, J.H., M.M. van Asselt en R. Goudriaan, 2012, Een analyse van de vereveningsresultaten van geïndiceerde AWBZ-cliënten in de Zorgverzekeringswet: Eindrapportage, Den Haag: APE bv (APE-rapport 948). 20 Ape

23 Tabel 3.2: Gemiddelde kosten voor verschillende groepen verzekerden van 18 jaar en ouder met kosten, 2009 Zkh zorg Overige prestaties GGZ tweedelijns GGZ eerstelijns AWBZ Intra AWBZ Extra Somatisch tot Ziekenhuiszorg Ov prestaties GGZ totaal Tweedelijns Eerstelijns AWBZ totaal Intramuraal Extramuraal Tabel 3.3: Gemiddelde kosten van twintig gelijke groepen verzekerden van 18 jaar en ouder, gerangschikt op basis van de totale kosten van de Zvw en de AWBZ, 2009 Klas- Som Zkh Overige GGZ 1 e lijn 2 e lijn AWBZ intra extra se totaal prest totaal totaal Ape 21

24 Daarnaast hebben we verzekerden gegroepeerd in twintig groepen van ongeveer gelijke grootte, waarbij de eerste groep de laagste totale kosten heeft en de twintigste groep de hoogste totale kosten (totaal is de optelling van somatische Zvw-zorg, geneeskundige GGZ en AWBZ). Tabel 3.3 illustreert dat de kosten bij een oplopend klassenummer monotoon stijgen voor alle onderscheiden sectoren, met uitzondering van eerstelijnszorg GGZ. In de groepen onderin de rangorde hebben verzekerden alleen kosten voor overige prestaties. Bij toenemend klassenummer komen daar de ziekenhuiskosten bij, vervolgens de kosten van de geneeskundige GGZ, en als allerlaatste de AWBZ-kosten. 3.4 Gemiddelde kosten per verzekerde In deze paragraaf presenteren we de gemiddelde kosten per verzekerde naar de vereveningskenmerken leeftijd & geslacht, aard van het inkomen, SES, farmaceutische kostengroepen (wel/niet), psychische farmaceutische kostengroepen (wel/niet), diagnosekostengroepen (wel/niet), en meerjarige hoge kostengroepen. De kosten Zvw (somatisch en GGZ) zijn inclusief eigen risico maar exclusief eigen betalingen. De AWBZ-kosten zijn inclusief eigen betalingen. De gemiddelden zijn gebaseerd op alle verzekerden, en dus niet alleen op de verzekerden die kosten hebben. De resultaten zijn samengevat in tabel 3.4 tot en met tabel 3.8. Achter de in de tabellen gepresenteerde groepsgemiddelden gaat een grote variatie in de kosten per verzekerde schuil voor de onderscheiden groepen (zie bijlage A). De variatie in de kosten per verzekerde is in het algemeen het grootst in de geneeskundige GGZ en de AWBZ, en groter voor de ziekenhuiszorg dan voor de overige prestaties. Binnen de AWBZ neemt de variatie in de kosten per verzekerde conform de verwachtingen af bij toenemende leeftijd. De gemiddelde kosten in de somatische zorg zijn hoger naarmate de leeftijd stijgt (zie tabel 3.4). Dit geldt niet voor de geneeskundige GGZ: daar zijn de gemiddelde kosten het hoogst bij de leeftijdsgroep jaar. Vrouwen hebben gemiddeld iets hogere GGZ-kosten dan mannen. Bij de AWBZ zijn de patronen nog geprononceerder over de leeftijdsgroepen. Ouderen hebben bovengemiddelde AWBZ-kosten; dit geldt vooral voor mensen van 80 jaar en ouder. Oudere vrouwen hebben hogere gemiddelde AWBZ-kosten dan mannen. 22 Ape

25 Tabel 3.4: Gemiddelde kosten naar leeftijd en geslacht voor verzekerden van 18 jaar en ouder, 2009 Man Man Man Vrouw Vrouw Vrouw Totaal Somatisch totaal Ziekenhuiszorg Ov prestaties GGZ totaal Eerstelijns Tweedelijns AWBZ totaal Met verblijf Zonder verblijf Tabel 3.5: Gemiddelde kosten naar aard van het inkomen voor verzekerden van 18 jaar en ouder, Arbeidsongeschikt Bijstand Zelfstandig Overig a Totaal Somatisch totaal Ziekenhuiszorg Ov prestaties GGZ totaal Eerstelijns Tweedelijns AWBZ totaal Met verblijf Zonder verblijf a Werknemers, WW en geen eigen bron van inkomen (tot 65 jaar). Tabel 3.5 onthult dat mensen die een arbeidsongeschiktheidsuitkering hebben, over de hele linie bovengemiddeld hoge kosten hebben, dus zowel in de somatische zorg, GGZ en AWBZ. Bijstandsontvangers volgen dit patroon, behalve dat zij relatief minder kosten AWBZ hebben, en de hoogste kosten van de tweedelijns GGZ hebben. Dit suggereert dat mensen met arbeidsongeschiktheidsuitkeringen een aantal verschillende gezondheids- Ape 23

26 problemen hebben, en dat mensen in de bijstand relatief vaak met psychische problemen kampen, maar blijkbaar niet ernstig of langdurig genoeg om aanspraak te maken op de AWBZ. Zelfstandigen en mensen in de groep overig hebben over de gehele linie relatief lage kosten; dit geldt in sterke mate voor de AWBZ. Tabel 3.6: Gemiddelde kosten naar sociaal-economische status voor verzekerden van 18 jaar en ouder, 2009 Institutionele huishoudens SES 1 SES 2 SES 3 Totaal Somatisch totaal Ziekenhuiszorg Overige prest GGZ totaal Eerstelijns Tweedelijns AWBZ totaal Met verblijf Zonder verblijf De zorgkosten van mensen in institutionele huishoudens wijken sterk af van de andere verzekerden (zie tabel 3.6). Zij hebben over de hele linie bovengemiddelde kosten. Vooral AWBZ-kosten van zorg met verblijf zijn gemiddeld zeer hoog. Uitgesplitst naar sociaal-economische status (SES, benaderd via het gemiddeld inkomen per adres) zien we verzekerden in de hoogste SES-klasse grosso modo lage gemiddelde kosten hebben. We hebben een aantal vereveningskenmerken tot onze beschikking die iets zeggen over zorggebruik in het verleden. Allereerst de farmaciekostengroepen (FKG), gebaseerd op extramuraal medicijngebruik in het voorafgaande jaar (2008). We maken daarbij onderscheid naar FKG s in het somatische risicovereveningsmodel en naar de FKG s in het risicovereveningsmodel van de GGZ. Een FKG vormt een benadering voor de aanwezigheid van chronische aandoeningen. Daarnaast de diagnosekostengroepen, gebaseerd op behandelingen in het ziekenhuis of door een medisch specialist in het voorafgaande jaar (2008). En ten slotte de meerjarige hoge kostengroepen, die aangeven of verzekerden van jaar op jaar kosten boven een bepaald maximum hebben. Dit kenmerk berust op de kosten van de somatische Zvw-zorg. 24 Ape

27 Tabel 3.7: Gemiddelde kosten naar FKG voor verzekerden van 18 jaar en ouder, 2009 Geen FKG Wel FKG Geen psych Wel psych Totaal FKG FKG Somatisch totaal Ziekenhuiszorg Overige prest GGZ totaal Eerstelijns Tweedelijns AWBZ totaal Intramuraal Extramuraal We zien allereerst dat mensen met een FKG bovengemiddelde hoge kosten van somatische zorg en geneeskundige GGZ hebben (zie tabel 3.7). Mensen met een psychische FKG hebben de hoogste gemiddelde GGZ kosten. Daarnaast zien we dat mensen met een FKG bovengemiddeld hoge AWBZkosten hebben, voor zowel zorg met als zonder verblijf. Omdat FKG s gebaseerd zijn op extramuraal medicijngebruik is dit opmerkelijk bij opname in een verpleeghuis komen de kosten van medicatie voor rekening van de instelling (dit geldt niet voor een verzorgingshuis). FKG s zijn echter gebaseerd op gebruik in het vorige jaar. De mensen die in het vorige jaar medicatie gebruiken voor bepaalde chronische aandoeningen, hebben dus een hogere kans om in het jaar daarop gebruik te maken van de AWBZ. Verzekerden met een DKG hebben over de gehele linie bovengemiddelde kosten, vooral Zvw en AWBZ. Dit blijkt uit tabel 3.8. Ook voor mensen met DKG s (die gebaseerd zijn op medische handelingen in het vorige jaar) geldt dus dat de zorgkosten hoog zijn in het jaar erna. Ape 25

28 Tabel 3.8: Gemiddelde kosten naar DKG voor verzekerden van 18 jaar en ouder, 2009 Geen DKG Wel DKG Totaal Somatisch totaal Ziekenhuiszorg Ov prestaties GGZ totaal Eerstelijns Tweedelijns AWBZ totaal Met verblijf Zonder verblijf Als laatste beschouwen we de gemiddelde kosten naar meerjarige hoge kostengroepen (zie tabel 3.9). Verzekerden die in voorbije jaren hoge kosten hebben, hebben ook hoge gemiddelde kosten somatische zorg in 2009 en kosten GGZ. Maar hoewel het kenmerk niet gedefinieerd is voor kosten die binnen de AWBZ vallen, geldt dat ook de kosten voor de AWBZ hoog zijn voor deze verzekerden. Tabel 3.9: Gemiddelde kosten naar meerjarige hoge kostengroepen voor verzekerden van 18 jaar en ouder, 2009 Onbekend Niet Wel Totaal Somatisch totaal Ziekenhuiszorg Ov prestaties GGZ totaal Eerstelijns Tweedelijns AWBZ totaal Met verblijf Zonder verblijf Ape

29 3.5 Gemiddelde eigen betalingen per verzekerde In deze paragraaf presenteren we de gemiddelde eigen betaling naar de vereveningskenmerken leeftijd & geslacht, aard van het inkomen, SES, farmaceutische kostengroepen (wel/niet), psychische farmaceutische kostengroepen (wel/niet); en diagnosekostengroepen (wel/niet), en meerjarige hoge kostengroepen. Bij de interpretatie van de tabellen moet bedacht worden dat lang niet alle AWBZ-prestaties bij zorg zonder verblijf belast worden met een eigen bijdrage: alleen verpleging, verzorging en begeleiding. Allereerst beschouwen we de eigen bijdrage naar leeftijd en geslacht (zie tabel 3.10). Mannen in de leeftijdscategorie van jaar hebben de laagste gemiddelde eigen bijdrage in de Zvw; deze stijgt naarmate de leeftijd klimt. De gemiddelde eigen bijdragen voor kraamzorg en eerstelijns GGZ zijn relatief beperkt. Gemiddeld wordt bijna 6% van de kosten Zvw via de eigen bijdragen betaald; vrouwen in de leeftijd van jaar betalen procentueel de hoogste eigen bijdrage in de Zvw. Gemiddeld wordt 8,5% van de kosten AWBZ via de eigen bijdrage betaald. De eigen bijdrage AWBZ loopt snel op met de leeftijd. Vrouwen hebben een hogere eigen bijdrage AWBZ dan mannen; dit geldt vooral voor zorg met verblijf. Als een vrouw wordt opgenomen in een instelling is zij vaker weduwe of alleenstaand dan een man, en omdat zij geen partner thuis heeft, valt zij vaker in de regeling hoge eigen bijdrage. Tabel 3.10: Gemiddelde eigen bijdrage naar leeftijd en geslacht voor verzekerden van 18 jaar en ouder, 2009 Man Man Man Vrouw Vrouw Vrouw Totaal Eigen risico Kraamzorg GGZ eerstelijns Fysiotherapie Zittend ziekenvervoer Totaal Zvw % van kosten 6,6% 3,8% 3,2% 7,0% 4,5% 3,9% 5,7% AWBZ met verblijf AWBZ zonder verblijf Totaal AWBZ % van kosten 6,9% 6,9% 9,7% 6,0% 7,1% 11,2% 8,5% Ape 27

30 Arbeidsongeschikten en 65+ ers, op de voet gevolgd door verzekerden in de bijstand, hebben in absolute zin de hoogste eigen betalingen in de Zvw (zie tabel 3.11). In relatieve zin betalen juist de zelfstandigen en verzekerden in de AvI-groep overig de hoogste eigen bijdrage voor de Zvw. De eigen bijdragen voor de AWBZ zijn in absolute en relatieve zin het hoogst voor de 65+ ers. Zij worden op de voet gevolgd door de arbeidsongeschikten. Zelfstandigen, bijstandsgerechtigden en mensen in de groep overig hebben lage eigen bijdragen voor de AWBZ. In het voorgaande hoofdstuk was ook te zien dat zij nauwelijks AWBZ-kosten hebben. Daarnaast geldt dat zij waarschijnlijk vaak de lage eigen bijdrage voor zorg met verblijf betalen, omdat ze kortdurende indicaties hebben (bijvoorbeeld revalidatiezorg) en/of omdat ze een thuiswonende partner hebben. De groep overig betreft het grootste aantal verzekerden, waarvan ongeveer 99% geen kosten en geen eigen bijdrage voor AWBZ-zorg heeft. Daarom is de gemiddelde bijdrage per verzekerde afgerond ook gelijk aan nul. Tabel 3.11: Gemiddelde eigen bijdrage naar aard van het inkomen voor verzekerden van 18 jaar en ouder, 2009 Bijstand Zelfstandigen Overig Totaal 65+ Arbeidsongeschikt Eigen risico Kraamzorg GGZ eerstelijns Zittend ziekenvervoer Fysiotherapie Totaal Zvw % van kosten 4,0% 3,4% 3,7% 8,7% 8,1% 5,7% AWBZ met verblijf AWBZ zonder verblijf Totaal AWBZ % van kosten 9,6% 7,1% 3,4% 4,4% 5,0% 8,5% Verzekerden in institutionele huishoudens wijken wat betreft de eigen bijdrage flink af van andere verzekerden. Tabel 3.12 geeft aan dat zij vooral een gemiddeld hoge eigen bijdrage voor de AWBZ betalen (14%). We zagen eerder dat deze verzekerden ook zeer hoge AWBZ-kosten hebben. Bij 28 Ape

31 de overige verzekerden stijgt relatief gezien de eigen bijdrage met de SES-klasse mee. Tabel 3.12: Gemiddelde eigen bijdrage naar SES-klasse voor verzekerden van 18 jaar en ouder, 2009 Institutionele huishoudens SES 1 SES 2 SES 3 Totaal Eigen risico Kraamzorg GGZ eerstelijns Zittend ziekenvervoer Fysiotherapie Totaal Zvw % van kosten 2,9% 5,6% 5,4% 6,7% 5,7% AWBZ met verblijf AWBZ zonder verblijf Totaal AWBZ % van kosten 14,1% 4,1% 5,9% 7,7% 8,5% Tabel 3.13: Gemiddelde eigen bijdrage naar FKG voor verzekerden van 18 jaar en ouder, 2009 Geen FKG Wel FKG Geen psych FKG Wel psych FKG Totaal Eigen risico Kraamzorg GGZ eerstelijns Zittend ziekenvervoer Fysiotherapie Totaal Zvw % van kosten 7,7% 3,6% 6,1% 3,1% 5,7% AWBZ intra AWBZ extra Totaal AWBZ % van kosten 8,7% 8,3% 8,5% 8,6% 8,5% Ape 29

32 Uit tabel 3.13 blijkt dat de eigen betalingen van verzekerden met een FKG hoger zijn dan de eigen betalingen van verzekerden zonder FKG. Dit geldt zowel voor de FKG s die in het somatische als in het GGZ-model gebruikt worden. Procentueel is de eigen betaling in de Zvw benedengemiddeld voor mensen met een FKG; in de AWBZ zien we procentueel geen grote verschillen tussen de groepen verzekerden met of zonder FKG. Tabel 3.14: Gemiddelde eigen bijdrage naar DKG voor verzekerden van 18 jaar en ouder, 2009 Geen DKG Wel DKG Totaal Eigen risico Kraamzorg GGZ eerstelijns Zittend ziekenvervoer Fysiotherapie Totaal Zvw % van kosten 6,3% 2,2% 5,7% AWBZ intra AWBZ extra Totaal AWBZ % van kosten 8,8% 6,4% 8,5% De eigen betaling in de Zvw is van alle groepen verzekerden die wij onderscheiden hebben in absolute zin het hoogst voor verzekerden met een DKG: 205 (zie tabel 3.14). Zij hebben naast een hoog eigen risico hoge kosten voor ziekenvervoer en fysiotherapie. Relatief gezien is de eigen bijdrage van verzekerden met een DKG beperkt. De gemiddelde eigen bijdrage in de AWBZ is in absolute zin ook hoger voor verzekerden met een DKG, maar niet in relatieve zin. Ten slotte onderscheiden we de verzekerden naar meerjarige hoge (somatische) kosten (zie tabel 3.15). De gemiddelde eigen bijdrage in de Zvw is voor deze groep in absolute zin hoog. Dit komt vooral door de eigen bijdrage zittend ziekenvervoer. In relatieve zin is de eigen bijdrage in de Zvw echter zeer beperkt. De verschillen tussen de groepen verzekerden zijn bij de AWBZ relatief gezien minder uitgesproken. 30 Ape

33 Tabel 3.15: Gemiddelde eigen bijdrage voor verzekerden van 18 jaar en ouder naar meerjarige hoge kostengroepen, 2009 Onbekend Niet Wel Totaal Eigen risico Kraamzorg GGZ eerstelijns Zittend ziekenvervoer Fysiotherapie Totaal Zvw % van kosten 6,7% 7,4% 2,5% 5,7% AWBZ intra AWBZ extra Totaal AWBZ % van kosten 6,7% 8,6% 8,4% 8,5% 3.6 Conclusies Binnen de Zvw en AWBZ gelden aparte regelingen voor eigen betalingen. Deze zijn in de AWBZ gekoppeld aan het inkomen, en aan het daadwerkelijke gebruik (grofweg hoe hoger het gebruik, hoe groter de eigen betaling). Binnen de Zvw is de eigen betaling niet gerelateerd aan het inkomen, en is de koppeling aan zorggebruik minder uitgesproken. De gemiddelde eigen betalingen in de AWBZ liggen vooral in relatieve zin (dus als percentage van de kosten) op een hoger niveau dan de gemiddelde eigen betalingen in de Zvw. De groepen verzekerden met gemiddeld de hoogste eigen bijdragen Zvw en AWBZ samen zijn mannen en vrouwen ouder dan 80 jaar, en/of mensen in institutionele huishoudens. Zij hebben gemiddelde eigen betalingen variërend tussen en ruim Dit hangt samen met de eigen bijdrage voor zorg met verblijf in de AWBZ, en die hoog is zodra mensen langdurige zorg gebruiken en geen thuiswonende partner hebben. Verzekerden met gemiddelde eigen betalingen Zvw en AWBZ tussen 500 en zijn arbeidsongeschikten, verzekerden met een psychische FKG, een DKG of meerjarige hoge kosten. Ten slotte merken we op dat de eigen betalingen op individuniveau fors kunnen verschillen van het groepsgemiddelde. Ape 31

34 4 ZORGKOSTEN EN EIGEN BETALINGEN IN DE SOMATISCHE ZVW-ZORG, Inleiding In het voorgaande hoofdstuk constateren we dat in 2009 kwetsbare groepen (ouderen, verzekerden met lage inkomens, bijstandsontvangers) over de sectoren heen hoge kosten hebben, en dat groepen met relatief hoge eigen betalingen de verzekerden met relatief gunstige risico s zijn. In dit hoofdstuk kijken we naar de ontwikkelingen over de tijd: hebben de verzekerden met de hoogste kosten in 2009 deze ook al in eerdere jaren, en zijn hun zorgkosten sneller of minder snel gestegen dan van andere groepen? En hoe zit dit met de eigen betalingen? Vanwege definitiewijzigingen beperken we ons tot de periode Het hoofdstuk richt zich op de beantwoording van onderzoeksvraag B. Het voorliggende hoofdstuk geeft een overzicht van de ontwikkeling van de gemiddelde kosten en de eigen betalingen in de somatische Zvw. Wij doen dit in alleen voor de somatische Zvw, omdat dit de enige sector is waarvoor we voor de gehele periode gegevens hebben. De geneeskundige GGZ is pas in 2008 overgeheveld naar de Zvw. 4.2 Aanpak Allereerst behandelen we de gebruikte gegevens. De basis voor de analyse zijn de BASIC-bestanden. We gebruiken voor de verzekerdenkenmerken en overige kosten het bestand op basis van zeven kwartalen. Dit bestand is echter te onvolledig voor de ziekenhuiszorg, dus we vullen het aan met de kosten van ziekenhuiszorg uit het achtkwartalenbestand. Aan het BASIC-bestand koppelen we nog een aantal verzekerdenkenmerken: sociaal-economische status (SES), aard van inkomen (AvI), farmaceutische kostengroepen (FKG) en diagnosekostengroepen (DKG) heeft. Hierbij houden we telkens de definities en procedures aan die voor de ontwikkeling van de Overall Toets in het betreffende jaar is gebruikt. Vervolgens hogen we het bestand op naar de totale populatie via cijfers van het CBS (2006 en 2007) of de verzekerdenpopulatie via het PersoonsKenmerkenBestand (PKB) van CVZ (2008 en 2009). We gebruiken in 2006 en Ape 32

35 2007 cijfers van het CBS, omdat we voor die jaren niet over PKB-cijfers beschikken. Dit heeft als nadeel dat in 2006 en 2007 wordt opgehoogd naar een grotere populatie dan in 2008 en 2009 er wonen immers meer mensen in Nederland dan er verzekerden zijn maar aangezien we slechts de gemiddelde kosten beschouwen maakt deze afwijking op totaalniveau niet uit. Om de vergelijkbaarheid tussen jaren te vergroten, is het op een aantal plekken nodig om de definitie van de gekoppelde persoonskenmerken te veranderen ten opzichte van de oorspronkelijke definitie in dat jaar. Zo was in 2006 nog de AvI-klasse WW gedefinieerd, maar in de daaropvolgende jaren niet meer. We hebben daarom iedereen die in 2006 AvIklasse WW had ingedeeld bij de AvI-klasse Overig. De definities van de DKG s en FKG s veranderen eveneens in de tijd. Gegeven de doorlooptijd van het onderzoek was het niet goed mogelijk om hiervoor te corrigeren. Merk op dat door de gekozen aanpak de groepen niet constant qua samenstelling zijn in de tijd: als iemand in 2006 bijvoorbeeld SES-klasse 1 en in 2007 SES-klasse 2, worden zijn/haar kosten in 2006 opgeteld bij de kosten van verzekerden met SES-klasse 1 en in 2007 met SES-klasse 2. Daarnaast stijgt de omvang van sommige groepen verzekerden veel sneller dan van de overige groepen verzekerden groepen verzekerden; bijvoorbeeld verzekerden met een farmaciekostengroep (FKG) of een diagnosekostengroep (DKG) versus de overige verzekerden (zie tabel B.6 in bijlage B). We kijken dus slechts of en hoe de gemiddelde kosten en eigen bijdragen van bepaalde groepen veranderen in de tijd. 4.3 Gemiddelde kosten per zorggebruiker Deze paragraaf behandelt de gemiddelde kosten per zorggebruiker, naar de verschillende vereveningskenmerken in de periode 2006 t/m Bijbehorende prevalenties en kosten per verzekerden zijn weergegeven in bijlage B. We definiëren een gebruiker als een verzekerde met meer dan 10 kosten groter om administratieve onvolkomenheden te omzeilen. Daarnaast is het huisartstarief uit de definitie van prevalentie gehaald. De analyse is gebaseerd op alle verzekerden, inclusief de 18- ers. Tabel 4.1 toont de gemiddelde kosten per gebruiker naar leeftijd en geslacht. We zien dat in de periode de totale kosten van de somatische zorg per gebruiker met gemiddeld bijna 3% per jaar stijgen. Deze stijging komt in veel grotere mate terecht bij de overige prestaties dan Ape 33

Een analyse van de vereveningsresultaten van geïndiceerde AWBZ-cliënten in de Zorgverzekeringswet

Een analyse van de vereveningsresultaten van geïndiceerde AWBZ-cliënten in de Zorgverzekeringswet Een analyse van de vereveningsresultaten van geïndiceerde AWBZ-cliënten in de Zorgverzekeringswet Eindrapportage J.H. Thiel M. M. van Asselt R. Goudriaan Onderzoek in opdracht van het ministerie van VWS

Nadere informatie

De Raad van State gehoord (advies van.., nummer ); Gezien het nader rapport van Onze Minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport van..

De Raad van State gehoord (advies van.., nummer ); Gezien het nader rapport van Onze Minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport van.. Besluit van houdende wijziging van het Besluit zorgverzekering in verband met het vervangen van de no-claimteruggave door een verplicht eigen risico Op de voordracht van Onze Minister van Volksgezondheid,

Nadere informatie

Effecten eigen bijdrage ADL-assistentie

Effecten eigen bijdrage ADL-assistentie Effecten eigen bijdrage ADL-assistentie Eindrapportage Maaike van Asselt Annelise Notenboom Onderzoek in opdracht van het ministerie van VWS Aarts De Jong Wilms Goudriaan Public Economics bv (APE) Den

Nadere informatie

Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. Beleidsregels vereveningsbijdrage zorgverzekering 2014

Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. Beleidsregels vereveningsbijdrage zorgverzekering 2014 STAATSCOURANT Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. Nr. 28572 15 oktober 2013 Beleidsregels vereveningsbijdrage zorgverzekering 2014 Het College voor zorgverzekeringen, Gelet

Nadere informatie

Financiële gevolgen van het afschaffen van de buitengewone uitgavenregeling

Financiële gevolgen van het afschaffen van de buitengewone uitgavenregeling Financiële gevolgen van het afschaffen van de buitengewone uitgavenregeling Toelichting bij de uitkomsten van de rekenvoorbeelden I Toelichting bij de Buitengewone uitgaven Het bepalen van de aftrek buitengewone

Nadere informatie

Bijlage: Vaststelling eigen bijdrage en besteedbaar inkomen voor een aantal categorieën.

Bijlage: Vaststelling eigen bijdrage en besteedbaar inkomen voor een aantal categorieën. Bijlage: Vaststelling eigen bijdrage en besteedbaar inkomen voor een aantal categorieën. Beschrijving van de eigen bijdrage systematiek Deze bijlage geeft een beschrijving van de wijze waarop de eigen

Nadere informatie

Compensatie eigen risico is nog onbekend

Compensatie eigen risico is nog onbekend Deze factsheet is een uitgave van het NIVEL. De gegevens mogen met bronvermelding (M. Reitsma-van Rooijen, J. de Jong. Compensatie eigen risico is nog onbekend Utrecht: NIVEL, 2009) worden gebruikt. U

Nadere informatie

Eigen risico en afzien van zorg

Eigen risico en afzien van zorg Eigen risico en afzien van zorg Project: 14039 Eigen risico en afzien van zorg Onderwerp: Analyse naar signalen van afzien van zorg door verhoging van Auteurs: M.G.N. (Marnix) Romp, P.P.A.B. (Paul) Merkx

Nadere informatie

Interpolis ZorgActief

Interpolis ZorgActief Interpolis ZorgActief Overzicht veranderingen in vergoedingen en dekkingen 2018 De veranderingen in de basisverzekering De basisverzekering dekt de verzekerde zorg van bijvoorbeeld huisarts, ziekenhuis

Nadere informatie

Uitleg voorwaarden algemene tegemoetkoming Wtcg 2013

Uitleg voorwaarden algemene tegemoetkoming Wtcg 2013 Uitleg voorwaarden algemene tegemoetkoming Wtcg 2013 Voor de algemene tegemoetkoming vanuit de Wet chronisch zieken en gehandicapten (Wtcg) over 2013 zijn de voorwaarden voor zorggebruik gewijzigd. Daarnaast

Nadere informatie

Transitie Langdurige Zorg

Transitie Langdurige Zorg Transitie Langdurige Zorg Manager Inkoop Verpleging, Verzorging, Thuiszorg Manager Inkoop Verpleging, Verzorging, Thuiszorg AWBZ in historisch perspectief 1968 Ontstaan van de AWBZ voor langdurige onverzekerbare

Nadere informatie

Bijsluiter. Databestand Zorgverzekeringswet 2012

Bijsluiter. Databestand Zorgverzekeringswet 2012 Bijsluiter Databestand Zorgverzekeringswet 2012 Auteurs: Dick Johan van der Harst en Paul Merkx Datum: 24-10-2014 Inhoudsopgave 1. Inleiding 3 2. Samenstelling en dataintegriteit 4 3. Verzekerdengegevens

Nadere informatie

Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. Beleidsregels vereveningsbijdrage zorgverzekering 2015

Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. Beleidsregels vereveningsbijdrage zorgverzekering 2015 STAATSCOURANT Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. Nr. 12203 4 mei 2015 Beleidsregels vereveningsbijdrage zorgverzekering 2015 De Raad van Bestuur van Zorginstituut Nederland,

Nadere informatie

Kenmerken van wanbetalers zorgverzekeringswet

Kenmerken van wanbetalers zorgverzekeringswet Publicatiedatum CBS-website: 16 juli 2007 Kenmerken van wanbetalers zorgverzekeringswet Centraal Bureau voor de Statistiek Samenvatting Op 1 januari 2006 is de nieuwe Zorgverzekeringswet inwerking getreden,

Nadere informatie

Bijsluiter. Vektis Open Databestanden Zorgverzekeringswet

Bijsluiter. Vektis Open Databestanden Zorgverzekeringswet Bijsluiter Vektis Open Databestanden Zorgverzekeringswet 2011-2015 Inhoudsopgave 1. Inleiding 3 2. Samenstelling en data-integriteit 4 3. Verzekerdengegevens 5 3.1 Algemeen 5 3.2 Definitie verzekerdengegevens

Nadere informatie

Ins en Outs van de Risicoverevening. Dr. Richard van Kleef

Ins en Outs van de Risicoverevening. Dr. Richard van Kleef Ins en Outs van de Risicoverevening Dr. Richard van Kleef vankleef@bmg.eur.nl Risicoverevening Wat? Waarom? Hoe? Wat betekent het voor u? Wat is risicoverevening? Het risicovereveningssysteem is onderdeel

Nadere informatie

Eigen bijdrage Zorg zonder Verblijf en Wmo 2013. Zorg thuis

Eigen bijdrage Zorg zonder Verblijf en Wmo 2013. Zorg thuis Eigen bijdrage Zorg zonder Verblijf en Wmo 2013 Zorg thuis Ontvangt u zorg thuis zoals verpleging of begeleiding? Dit heet Zorg zonder Verblijf. Heeft u hulp bij het huishouden, of een voorziening of hulpmiddel,

Nadere informatie

BELEIDSREGELS VEREVENINGSBIJDRAGE ZORGVERZEKERING 2011. Het College voor zorgverzekeringen,

BELEIDSREGELS VEREVENINGSBIJDRAGE ZORGVERZEKERING 2011. Het College voor zorgverzekeringen, BELEIDSREGELS VEREVENINGSBIJDRAGE ZORGVERZEKERING 2011 Het College voor zorgverzekeringen, Gelet op de artikelen 32, vijfde lid en 34, vierde lid van de Zorgverzekeringswet, Hoofdstuk 3 van het Besluit

Nadere informatie

Veelgestelde vragen. Eigen risico en eigen bijdrage bij een zorgverzekering

Veelgestelde vragen. Eigen risico en eigen bijdrage bij een zorgverzekering Veelgestelde vragen Eigen risico en eigen bijdrage bij een zorgverzekering Iedereen van 18 jaar en ouder in Nederland is verplicht zich te verzekeren voor de zorgverzekering. De overheid stelt vast welke

Nadere informatie

Kosten van uw behandeling. Eigen risico DBC-zorgproduct

Kosten van uw behandeling. Eigen risico DBC-zorgproduct Kosten van uw behandeling Eigen risico DBC-zorgproduct Eigen risico Vraagt u zich wel eens af waarom u uw medische kosten soms gedeeltelijk of niet vergoed krijgt? Dit kan dan te maken hebben met het eigen

Nadere informatie

Dit verandert er voor u in 2018

Dit verandert er voor u in 2018 Dit verandert er voor u in 2018 Ook in 2018 wijzigen er zaken in uw zorgverzekering; er komen vergoedingen bij, vallen vergoedingen af of de inhoud wijzigt. In dit document vindt u alle wijzigingen op

Nadere informatie

Wat wijzigt er in je zorgverzekering in 2017? Wijzigingen in de basisverzekering

Wat wijzigt er in je zorgverzekering in 2017? Wijzigingen in de basisverzekering Wat wijzigt er in je zorgverzekering in 2017? In 2017 verandert er weer het een en ander in je zorgverzekering. Het eigen risico blijft hetzelfde: 385. Er veranderen wel een aantal voorwaarden en vergoedingen.

Nadere informatie

Uw verzekering in 2009. 100222-Bijsl SH Algemeen B27

Uw verzekering in 2009. 100222-Bijsl SH Algemeen B27 Stad Holland, een dijk van een zorgverzekeraar Uw verzekering in 2009 100222-Bijsl SH Algemeen B27 Inhoudsopgave De premies Uw verzekering in 2009 Het eigen risico Onze website 3 4 6 7 Revka 37 jaar Holland

Nadere informatie

1 van 13. WTCG Handreiking voor (kader)leden. PCOB Zwolle, oktober 2010

1 van 13. WTCG Handreiking voor (kader)leden. PCOB Zwolle, oktober 2010 WTCG Handreiking voor (kader)leden PCOB Zwolle, oktober 2010 Inhoud Pagina 1. Wat is de Wtcg? 2 2. Wie komt in aanmerking voor de algemene tegemoetkoming? 3 3. Hoe hoog is de algemene tegemoetkoming? 4

Nadere informatie

EPA-vignettenstudie. Overzicht EPA-cliënten per gemeente, ingedeeld naar zorggebruik. Toelichting op het onderzoek

EPA-vignettenstudie. Overzicht EPA-cliënten per gemeente, ingedeeld naar zorggebruik. Toelichting op het onderzoek EPA-vignettenstudie Overzicht EPA-cliënten per gemeente, ingedeeld naar zorggebruik Toelichting op het onderzoek Datum: 7 mei 2014 Inhoudsopgave 1. Inleiding 3 1.1 Aanleiding 3 1.2 Welke resultaten zijn

Nadere informatie

Eigen bijdrage Zorg zonder Verblijf en Wmo 2014. Zorg thuis

Eigen bijdrage Zorg zonder Verblijf en Wmo 2014. Zorg thuis Eigen bijdrage Zorg zonder Verblijf en Wmo Zorg thuis Ontvangt u zorg thuis zoals verpleging of begeleiding? Dit heet Zorg zonder Verblijf. Heeft u hulp bij het huishouden, of een voorziening of hulpmiddel,

Nadere informatie

De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus EA DEN HAAG

De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus EA DEN HAAG > Retouradres Postbus 20350 2500 EJ Den Haag De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA DEN HAAG Bezoekadres: Rijnstraat 50 2515 XP Den Haag www.rijksoverheid.nl Kenmerk

Nadere informatie

Gelezen de brief van de minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport van 29 september 2009 Z/F-2958947

Gelezen de brief van de minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport van 29 september 2009 Z/F-2958947 BELEIDSREGELS VEREVENINGSBIJDRAGE ZORGVERZEKERING 2010 Het College voor zorgverzekeringen, Gelet op de artikelen 32, vijfde lid, 34 en 96 van de Zorgverzekeringswet en Hoofdstuk 3 van het Besluit zorgverzekering,

Nadere informatie

Toelichting beleidsinformatie Jeugd GGZ

Toelichting beleidsinformatie Jeugd GGZ Toelichting beleidsinformatie Jeugd GGZ versie 1, 1 juli 2014 Inhoudsopgave 1. Inleiding... 3 2. Selectie van personen en zorg... 4 3. Beschrijving tabellen... 5 4. Gebruikte data en dekking... 8 5. Verspreiding

Nadere informatie

Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. Beleidsregels Vereveningsbijdrage Zorgverzekering 2011

Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. Beleidsregels Vereveningsbijdrage Zorgverzekering 2011 STAATSCOURANT Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. Nr. 2928 18 februari 2011 Beleidsregels Vereveningsbijdrage Zorgverzekering 2011 Het College voor zorgverzekeringen, Gelet

Nadere informatie

Wat verandert er voor jou in 2018? De 6 belangrijkste wijzigingen

Wat verandert er voor jou in 2018? De 6 belangrijkste wijzigingen Wat verandert er voor jou in 2018? De overheid bepaalt elk jaar wat er wijzigt in de vergoedingen van de basisverzekering. Daarnaast wijzigen wij een aantal vergoedingen in de aanvullende opties. Het verplicht

Nadere informatie

Vergoedingenoverzicht 2015

Vergoedingenoverzicht 2015 Zorg Zeker Polis en aanvullende verzekeringen AZVZ Vergoedingenoverzicht Dit overzicht is een globale weergave van de vergoedingen in de en Aanvullende verzekeringen van Zorg en Zekerheid/AZVZ. Per zorgvorm

Nadere informatie

Eigen bijdrage Zorg zonder Verblijf en Wmo 2013. Zorg thuis

Eigen bijdrage Zorg zonder Verblijf en Wmo 2013. Zorg thuis Eigen bijdrage Zorg zonder Verblijf en Wmo 2013 Zorg thuis Ontvangt u zorg thuis zoals verpleging of begeleiding? Dit heet Zorg zonder Verblijf. Heeft u hulp bij het huishouden of een voorziening of hulpmiddel,

Nadere informatie

Wijzigingsoverzicht CVELI 2011-2012

Wijzigingsoverzicht CVELI 2011-2012 Wijzigingsoverzicht CVELI 2011-2012 Wijziging in de basisverzekering Dit zijn alle wijziging. Voor de exacte vergoeding de voorwaard waaronder u aanspraak kunt mak dit u de van Alle vergoeding /of eig

Nadere informatie

Substitutie? Geriatrische revalidatie van AWBZ naar Zvw

Substitutie? Geriatrische revalidatie van AWBZ naar Zvw Substitutie? Geriatrische revalidatie van AWBZ naar Zvw Almere, 6 maart 2013 Spreker Plaats datum M. van Eijndhoven, arts Maatschappij en Gezondheid Adviseur Zorg Advies (ZVW) College Voor Zorgverzekeringen

Nadere informatie

Deel ggz vanaf 2008 in het basispakket

Deel ggz vanaf 2008 in het basispakket Deel ggz vanaf 2008 in het basispakket Behandeling psychische problemen voortaan in het basispakket van uw zorgverzekering In deze brochure leest u hoe het is geregeld na 1 januari 2008 Ministerie van

Nadere informatie

Eigen bijdrage Zorg met Verblijf 2013

Eigen bijdrage Zorg met Verblijf 2013 Eigen bijdrage Zorg met Verblijf 2013 Woont u in een zorginstelling? Bijvoorbeeld in een verzorgingshuis, een psychiatrische inrichting of een andere instelling waar u verzorgd, verpleegd of begeleid wordt?

Nadere informatie

Pakketvergelijker 2012

Pakketvergelijker 2012 Pakketvergelijker 2012 Pakketvergelijker Brons, Zilver en Goud Geldig vanaf 1 januari 2012 Zorgverzekering en de Aanvullende Verzekeringen Er is een aantal voorwaarden om voor een vergoeding in aanmerking

Nadere informatie

Wat verandert er in 2016?

Wat verandert er in 2016? Jouw zorgverzekering in 2016 1 Wat verandert er in 2016? Handig om te weten 2 Algemene voorwaarden 3 4 Aanvullende verzekeringen 7 Anderzorg Budget 7 Anderzorg Jong 8 Anderzorg Extra 9 Anderzorg Tand 10

Nadere informatie

Dit verandert er voor u in 2018

Dit verandert er voor u in 2018 Dit verandert er voor u in 2018 Ook in 2018 wijzigen er zaken in uw zorgverzekering; er komen vergoedingen bij, vallen vergoedingen af of de inhoud wijzigt. In dit document vindt u alle wijzigingen op

Nadere informatie

Fysiotherapeutisch zorggebruik door patiënten met een chronische aandoening in de periode 2006-2009 Achtergrond

Fysiotherapeutisch zorggebruik door patiënten met een chronische aandoening in de periode 2006-2009 Achtergrond Dit factsheet is een uitgave van het NIVEL De gegevens mogen met bronvermelding worden gebruikt (M.K. Kooijman, I.C.S. Swinkels, J.A. Barten, C Veenhof. Fysiotherapeutisch zorggebruik door patiënten met

Nadere informatie

Belangrijkste veranderingen polisvoorwaarden 2018

Belangrijkste veranderingen polisvoorwaarden 2018 Belangrijkste veranderingen polisvoorwaarden 2018 In dit overzicht staan de belangrijkste veranderingen in de polisvoorwaarden van 2018. Het gaat om de veranderingen in de basisverzekering en aanvullende

Nadere informatie

Wijzigingen Basisverzekering

Wijzigingen Basisverzekering In de zorg en de wetgeving verandert er voortdurend van alles. Daarom zijn er net als vorig jaar ook voor 2008 enkele wijzigingen aangebracht in uw basisverzekering en aanvullende pakketten. In deze brochure

Nadere informatie

Kosten van uw behandeling. Eigen risico DBC-zorgproduct

Kosten van uw behandeling. Eigen risico DBC-zorgproduct Kosten van uw behandeling Eigen risico DBC-zorgproduct Eigen risico Vraagt u zich wel eens af waarom u uw medische kosten soms gedeeltelijk of niet vergoed krijgt? Dit kan dan te maken hebben met het eigen

Nadere informatie

Inhoud. Doel en uitgangspunten Aanpak en gegevensverzameling Resultaten Tot slot

Inhoud. Doel en uitgangspunten Aanpak en gegevensverzameling Resultaten Tot slot Onderzoek naar potentiële besparingen van innovatieve complexe wondzorg September 2014 Transform to the power of digital Inhoud Doel en uitgangspunten Aanpak en gegevensverzameling Resultaten Tot slot

Nadere informatie

Pensioenaanspraken in beeld

Pensioenaanspraken in beeld Pensioenaanspraken in beeld Deel 1: aanspraken naar geslacht en burgerlijke staat Elisabeth Eenkhoorn, Annelie Hakkenes-Tuinman en Marije vandegrift bouwen minder pensioen op via een werkgever dan mannen.

Nadere informatie

Wat verandert er voor u in 2018? De 7 belangrijkste wijzigingen

Wat verandert er voor u in 2018? De 7 belangrijkste wijzigingen Wat verandert er voor u in 2018? Elk jaar wijzigen er een aantal vergoedingen in de basisverzekering. Dit wordt door de overheid bepaald. Daarnaast wijzigen er vergoedingen in de aanvullende verzekeringen.

Nadere informatie

100222-Bijsl Welkom b21. Welkom bij DSW Zorgverzekeraar 2010

100222-Bijsl Welkom b21. Welkom bij DSW Zorgverzekeraar 2010 100222-Bijsl Welkom b21 Welkom bij DSW Zorgverzekeraar 2010 Inhoudsopgave Welkom bij DSW Zorgverzekeraar 3 Wat biedt DSW? 4 Uw basisverzekering in 2010 5 De premies 6 Onze website 7 Gemakkelijk overstappen!

Nadere informatie

Microdataservices. Documentatierapport Zorgkosten van Nederlandse ingezetenen met een basisverzekering (ZVWZORGKOSTENTAB)

Microdataservices. Documentatierapport Zorgkosten van Nederlandse ingezetenen met een basisverzekering (ZVWZORGKOSTENTAB) Documentatierapport Zorgkosten van Nederlandse ingezetenen met een basisverzekering (ZVWZORGKOSTENTAB) Datum:28 juni 2017 Bronvermelding Publicatie van uitkomsten geschiedt door de onderzoeksinstelling

Nadere informatie

Informatie over de algemene tegemoetkoming Wtcg 2012

Informatie over de algemene tegemoetkoming Wtcg 2012 Informatie over de algemene tegemoetkoming Wtcg 2012 Wet tegemoetkoming chronisch zieken en gehandicapten (Wtcg) Leven met een chronische ziekte of handicap brengt vaak extra kosten met zich mee. Door

Nadere informatie

Van Telefoonnummer E-mailadres Kenmerk I.M. Vermeulen / J.J.Janse. invoering jeugd GGZ: gevolgen voor prestaties en tarieven 2015 3 april 2014

Van Telefoonnummer E-mailadres Kenmerk I.M. Vermeulen / J.J.Janse. invoering jeugd GGZ: gevolgen voor prestaties en tarieven 2015 3 april 2014 Memo Aan deelnemers technisch overleg jeugd-ggz Van Telefoonnummer E-mailadres I.M. Vermeulen / J.J.Janse Onderwerp Datum invoering jeugd GGZ: gevolgen voor prestaties en tarieven 2015 3 april 2014 Inleiding

Nadere informatie

Dit verandert er in je zorgverzekering in 2018 DE BELANGRIJKSTE WIJZIGINGEN IN 2018

Dit verandert er in je zorgverzekering in 2018 DE BELANGRIJKSTE WIJZIGINGEN IN 2018 Dit verandert er in je zorgverzekering in 2018 In 2018 verandert er weer het een en ander in je zorgverzekering. Het eigen risico blijft hetzelfde 385. Er veranderen wel een aantal voorwaarden en vergoedingen.

Nadere informatie

Overzicht veranderingen vergoedingen Interpolis ZorgActief 2011

Overzicht veranderingen vergoedingen Interpolis ZorgActief 2011 Model 95046 Overzicht veranderingen vergoedingen Interpolis ZorgActief 2011 Veranderingen 2011 Wat verandert er voor u? In dit Veranderingenoverzicht 2011 informeren wij u over alle wettelijk bepaalde

Nadere informatie

Dit verandert er voor u in 2018 ALGEMEEN

Dit verandert er voor u in 2018 ALGEMEEN Dit verandert er voor u in 2018 Ook in 2018 zit u goed bij IZA. Met ruime vergoedingen en veel keuzevrijheid in aanvullende pakketten. Wij hebben de wijzigingen voor 2018 in de basisverzekering, aanvullende

Nadere informatie

Woordenlijst begrippen in de zorg

Woordenlijst begrippen in de zorg Woordenlijst begrippen in de zorg Aanvullende verzekering Een aanvullende verzekering kan kosten voor gezondheidszorg die niet in het basispakket zit vergoeden. Aanvullende verzekeringen kunnen per verzekeraar

Nadere informatie

Zorg in de G4; Verschillen tussen zorg in de G4 en daarbuiten

Zorg in de G4; Verschillen tussen zorg in de G4 en daarbuiten Zorg in de G4; Verschillen tussen zorg in de G4 en daarbuiten September 2013 Door: N. Rosendaal Introductie Amsterdam (A), Den Haag (DH), Rotterdam (R), en Utrecht (U) vormen samen de vier grootste steden

Nadere informatie

Eigen bijdrage Zorg thuis 2015

Eigen bijdrage Zorg thuis 2015 Eigen bijdrage Zorg thuis 0 Deze folder gaat over de eigen bijdrage voor zorg thuis. Deze eigen bijdrage betaalt u in de volgende gevallen: U ontvangt zorg of ondersteuning thuis zoals hulp bij het huishouden

Nadere informatie

INHOUDSOPGAVE 1. WAT VERANDERT ER?

INHOUDSOPGAVE 1. WAT VERANDERT ER? PRODUCTWIJZIGINGEN INHOUDSOPGAVE 1. WAT VERANDERT ER? 3 1.1 Productwijzigingen Basisverzekering 3 1.2 Productwijzigingen aanvullende verzekeringen 5 1.3 Verandering in de algemene voorwaarden 5 1. WAT

Nadere informatie

Is een aanvullende verzekering nog wel voor iedereen weggelegd? Marloes van Dijk, Anne Brabers, Margreet Reitsma en Judith de Jong

Is een aanvullende verzekering nog wel voor iedereen weggelegd? Marloes van Dijk, Anne Brabers, Margreet Reitsma en Judith de Jong Dit factsheet is een uitgave van het NIVEL. De gegevens mogen met bronvermelding (Marloes van Dijk, Anne Brabers, Margreet Reitsma en Judith de Jong. Is een aanvullende verzekering nog wel voor iedereen

Nadere informatie

INHOUDSOPGAVE WAT VERANDERT ER IN 2016?

INHOUDSOPGAVE WAT VERANDERT ER IN 2016? PRODUCTWIJZIGINGEN 2016 INHOUDSOPGAVE 1. WAT VERANDERT ER IN 2016? 3 1.1 Productwijzigingen Basisverzekering 3 1.2 Productwijzigingen aanvullende verzekeringen 5 1.3 Verandering in de algemene voorwaarden

Nadere informatie

Uw vergoedingen voor 2014. AV Frieso

Uw vergoedingen voor 2014. AV Frieso Uw vergoedingen voor 2014 AV Frieso Vergoedingenoverzicht Basisverzekering en aanvullende verzekering 2014 Omschrijving Abonnementskosten medische alarmering Alternatieve geneeswijzen Anticonceptiva* Antroposofische

Nadere informatie

INFORMATIE 2012. Eigen bijdrage Zorg met Verblijf

INFORMATIE 2012. Eigen bijdrage Zorg met Verblijf INFORMATIE 2012 Eigen bijdrage Zorg met Verblijf Voor wie is deze folder? Woont u in een zorginstelling? Bijvoorbeeld in een verzorgingshuis, een psychiatrische inrichting of een andere instelling waar

Nadere informatie

Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. Beleidsregels vereveningsbijdrage zorgverzekering 2016

Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. Beleidsregels vereveningsbijdrage zorgverzekering 2016 STAATSCOURANT Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. Nr. 8944 17 februari 2016 Beleidsregels vereveningsbijdrage zorgverzekering 2016 De Raad van Bestuur van Zorginstituut Nederland,

Nadere informatie

Eigen bijdrage Zorg met Verblijf 2014

Eigen bijdrage Zorg met Verblijf 2014 Eigen bijdrage Zorg met Verblijf 2014 Woont u in een zorginstelling? Bijvoorbeeld in een verzorgingshuis, een psychiatrische inrichting of een andere instelling waar u verzorgd, verpleegd of begeleid wordt?

Nadere informatie

Specifieke Zorgrapportage Delta Lloyd. Uw collectieve zorgverzekering in 2016

Specifieke Zorgrapportage Delta Lloyd. Uw collectieve zorgverzekering in 2016 Specifieke Zorgrapportage Delta Lloyd Uw collectieve zorgverzekering in 2016 Samenvatting Delta Lloyd biedt in 2016 de volgende basisverzekering aan: Zorgverzekering Restitutie. Hier wordt de rekening

Nadere informatie

WMO staat voor Wet Maatschappelijke Ondersteuning. De WMO wordt uitgevoerd door de gemeente.

WMO staat voor Wet Maatschappelijke Ondersteuning. De WMO wordt uitgevoerd door de gemeente. De WMO WMO staat voor Wet Maatschappelijke Ondersteuning. De WMO wordt uitgevoerd door de gemeente. Het doel van de WMO is om mensen met een beperking te ondersteunen. Heeft u hulp nodig bij het opruimen

Nadere informatie

WETTELIJKE EIGEN BIJDRAGE

WETTELIJKE EIGEN BIJDRAGE CORRECTIEBRIEF... 2 1. Waarom heb ik deze brief ontvangen?... 2 2. Hoe is de correctie tot stand gekomen, ik vind deze onterecht... 2 3. Ik wil duidelijkheid over die gecorrigeerde nota, kan ik een kopie

Nadere informatie

Welkom bij DSW Zorgverzekeraar 2009

Welkom bij DSW Zorgverzekeraar 2009 Welkom bij DSW Zorgverzekeraar 2009 Bij DSW is de premie opnieuw nét kostendekkend. Goedkoper kan niet, duurder hoeft niet. 100222-Bijsl Welkom Inhoudsopgave Welkom bij DSW Zorgverzekeraar 3 Wat biedt

Nadere informatie

Wat verandert er voor u in 2015?

Wat verandert er voor u in 2015? Wat verandert er voor u in 2015? 1 Handig om te weten 2 Wat verandert er voor u? Basisverzekering 3 Aanvullende verzekeringen AV-Basis 8 AV-Top 9 AV-TopExtra 10 Zo werkt deze pdf In deze bladerbare pdf

Nadere informatie

OHRA Zorgverzekeringen. Wat verandert er in 2011?

OHRA Zorgverzekeringen. Wat verandert er in 2011? OHRA Zorgverzekeringen Wat verandert er in 2011? Inhoud Wat verandert er in 2011? 3 Wat verandert er in de basisverzekering 4 Wat verandert er in de aanvullende verzekeringen 9 Wat verandert er in de tandartsverzekering

Nadere informatie

Dit verandert er voor u in 2018

Dit verandert er voor u in 2018 Dit verandert er voor u in 2018 Ook in 2018 wijzigen er zaken in uw zorgverzekering; er komen vergoedingen bij, vallen vergoedingen af of de inhoud wijzigt. In dit document vindt u alle wijzigingen op

Nadere informatie

Koopkracht van 65-plussers met aanvullend pensioen in 2009

Koopkracht van 65-plussers met aanvullend pensioen in 2009 Koopkracht van 65-plussers met aanvullend pensioen in 2009 Nibud, februari 2009 In opdracht van de NVOG Koopkracht van 65-plussers met aanvullend pensioen in 2009 Nibud, februari 2009 In opdracht van de

Nadere informatie

Voor de overige voorzieningen (rolstoelvoorzieningen, het collectief vervoer en forfaitaire tegemoetkomingen 1 ) wordt geen eigen bijdrage gevraagd.

Voor de overige voorzieningen (rolstoelvoorzieningen, het collectief vervoer en forfaitaire tegemoetkomingen 1 ) wordt geen eigen bijdrage gevraagd. Bijlage 1 bij raadsvoorstel. (RV 2012.015) Voorstel uitbreiding eigen bijdrage regeling De eigen bijdrage is wettelijk geregeld in artikel 15 van de Wmo en het hierop gebaseerde (landelijk geldende) Besluit

Nadere informatie

CORRECTIEBRIEF NO-CLAIM 2006-2007... 4 EIGEN RISICO

CORRECTIEBRIEF NO-CLAIM 2006-2007... 4 EIGEN RISICO CORRECTIEBRIEF... 2 1. Waarom heb ik deze brief ontvangen?... 2 2. Hoe is de correctie tot stand gekomen, ik vind deze onterecht... 2 3. Ik wil duidelijkheid over die gecorrigeerde nota, kan ik een kopie

Nadere informatie

TAAKOPDRACHT TASKFORCE VERBETERING AFBAKENING WTCG. 1. Aanleiding

TAAKOPDRACHT TASKFORCE VERBETERING AFBAKENING WTCG. 1. Aanleiding TAAKOPDRACHT TASKFORCE VERBETERING AFBAKENING WTCG 1. Aanleiding Op 1 januari jongstleden is de Wet tegemoetkoming chronisch zieken en gehandicapten in werking getreden (Wtcg). 1 Deze wet behelst een nieuwe

Nadere informatie

Zorg om de zorg. Paul Schnabel. Amsterdam, 9 oktober 2013 Universiteit Utrecht

Zorg om de zorg. Paul Schnabel. Amsterdam, 9 oktober 2013 Universiteit Utrecht Zorg om de zorg Paul Schnabel Amsterdam, 9 oktober 2013 Universiteit Utrecht Hoe rijker het land Hoe duurder de zorg! 16-18% BBP VS! 13-14% BBP Nederland! 10-12% BBP BRD, Frankrijk, Canada, Zwitserland,

Nadere informatie

Tussentijds verslag experiment screen to screen

Tussentijds verslag experiment screen to screen Tussentijds verslag experiment screen to screen Rapportage Januari, 2006 J.T. Bos A.L. Francke Postadres Postbus 8258, 3503 RG Utrecht Bezoekadres Oudlaan 4, 3515 GA Utrecht www.actiz.nl 1 T (030) 273

Nadere informatie

INFORMATIE 2011. Eigen bijdrage Zorg met Verblijf

INFORMATIE 2011. Eigen bijdrage Zorg met Verblijf INFORMATIE 2011 Eigen bijdrage Zorg met Verblijf Voor wie is deze folder? Woont u in een zorginstelling? Bijvoorbeeld in een verzorgingshuis, een psychiatrische inrichting of een andere instelling waar

Nadere informatie

Geld.nl. Uitslag kennistest zorg 2013

Geld.nl. Uitslag kennistest zorg 2013 Geld.nl Uitslag kennistest zorg 2013 In dit overzicht vind je alle vragen uit de Kennistest Zorg 2013 van Geld.nl en de antwoorden die de deelnemers hierop hebben gegeven. Wil je meer weten? Bekijk dan

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 2016 2017 29 689 Herziening Zorgstelsel Nr. 833 BRIEF VAN DE MINISTER VAN VOLKSGEZONDHEID, WELZIJN EN SPORT Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal

Nadere informatie

Pakketvergelijker Delta Lloyd Zorgverzekeringen 2014. Geldig vanaf 1 januari 2014

Pakketvergelijker Delta Lloyd Zorgverzekeringen 2014. Geldig vanaf 1 januari 2014 Pakketvergelijker en 2014 Geldig vanaf 1 nuari 2014 Overzicht van de vergoedingen in 2014 Met deze pakketvergelijker hebt u een overzicht van de vergoedingen in 2014 van de basisverzekering en de aanvullende

Nadere informatie

Wij zijn er voor ú In samenwerking met:

Wij zijn er voor ú In samenwerking met: Belangrijkste veranderingen polisvoorwaarden 2018 Wij zijn er voor ú In samenwerking met: Belangrijkste veranderingen in uw polisvoorwaarden per 1 januari 2018 In dit overzicht staan de belangrijkste veranderingen

Nadere informatie

Keuze Zorg Plan (basisverzekering)

Keuze Zorg Plan (basisverzekering) Keuze Zorg Plan U kunt bij Avéro kiezen uit twee basisverzekeringen: Bij het Zorg Plan moeten de zorgverleners afspraken met Avéro hebben gemaakt. Is dat niet het geval, dan kan het zijn dat u moet bijbetalen.

Nadere informatie

Wat verandert er voor u in 2015?

Wat verandert er voor u in 2015? Wat verandert er voor u in 2015? 1 Handig om te weten 2 Wat verandert er voor u? Basisverzekering 3 Aanvullende verzekeringen AV WijkZorg-Basis 8 AV WijkZorg-Top 9 AV WijkZorg-TopExtra 10 Zo werkt deze

Nadere informatie

Berekening normbedragen risicovereveningsmodel 2009

Berekening normbedragen risicovereveningsmodel 2009 Berekening normbedragen risicovereveningsmodel 2009 WOR 389b R.C.J.A. van Vliet R. Goudriaan G.J. Mazzola A. Notenboom Onderzoek voor het Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport, in het kader

Nadere informatie

Uw eigen bijdrage bij verblijf in een AWBZ-instelling

Uw eigen bijdrage bij verblijf in een AWBZ-instelling Het College voor zorgverzekeringen (CVZ) coördineert en financiert de uitvoering van de Zorgverzekeringswet (Zvw) en de Algemene Wet Bijzondere Ziektekosten (AWBZ). CVZ, Postbus 320, 1110 AH Diemen www.cvz.nl

Nadere informatie

Beschrijving van het risicovereveningssysteem van de Zorgverzekeringswet

Beschrijving van het risicovereveningssysteem van de Zorgverzekeringswet Beschrijving van het risicovereveningssysteem van de Zorgverzekeringswet Inhoudsopgave 1. Inleiding 3 2. Doelen van de risicoverevening 3 2.1 Inleiding 3 2.2 Wegnemen van prikkels voor risicoselectie 4

Nadere informatie

Eigen bijdrage Zorg zonder Verblijf en Wmo INFORMATIE 2012

Eigen bijdrage Zorg zonder Verblijf en Wmo INFORMATIE 2012 Eigen bijdrage Zorg zonder Verblijf en Wmo INFORMATIE 2012 Voor wie is deze folder? Ontvangt u zorg thuis zoals verpleegkundige hulp? Maakt u gebruik van hulp bij het huishouden? Of heeft u een hulpmiddel

Nadere informatie

Aantal cliënten per stelsel nu en. Straks 18.400. Figuur 1 - Aantal cliënten (18-) naar huidig en toekomstig stelsel

Aantal cliënten per stelsel nu en. Straks 18.400. Figuur 1 - Aantal cliënten (18-) naar huidig en toekomstig stelsel Gehandicaptenzorg van AWBZ naar Jeugdwet Vanaf 2015 worden gemeenten verantwoordelijk voor de volledige jeugdzorg. Vanuit verschillende domeinen wordt dan de zorg voor kinderen en jongeren onder de 18

Nadere informatie

Wijzigingen in uw zorgverzekering Basis

Wijzigingen in uw zorgverzekering Basis Wijzigingen in uw zorgverzekering Basis Restitutiebasis artikel 1 lid 3 Betreft de bemiddeling verpleging en verzorging zoals bedoeld in artikel 7, VvAA zorgverzekering houdt rekening met eventuele voor

Nadere informatie

Impactanalyse kabinetsbeleid langdurige zorg voor de gehandicaptensector update

Impactanalyse kabinetsbeleid langdurige zorg voor de gehandicaptensector update Impactanalyse kabinetsbeleid langdurige zorg voor de gehandicaptensector update Inleiding In juni 2013 heeft de VGN de eerste impactanalyse van het kabinetsbeleid langdurige zorg voor de gehandicaptenzorg

Nadere informatie

Wijzigingsoverzicht SCVOCW 2012-2013

Wijzigingsoverzicht SCVOCW 2012-2013 Wijzigingsoverzicht SCVOCW 2012-2013 Wijzigingen in de basisverzekering Wijziging in eigen risico 2012 2013 Eigen risico 220 350 Wijzigingen in eigen bijdrage 2012 2013 Bevalling in het ziekenhuis - Zonder

Nadere informatie

Zorgverzekeringen 2014

Zorgverzekeringen 2014 Zorgverzekeringen 2014 Dit informatiepakket bevat de volgende onderdelen: o Over Consumind o Basiszorgverzekering o Wijzigingen basispakket 2014 o Natura of vrije zorgkeuze polis o Top 5 meest gestelde

Nadere informatie

De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus EA DEN HAAG. Datum 20 juni 2017 Betreft Risicoverevening 2018

De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus EA DEN HAAG. Datum 20 juni 2017 Betreft Risicoverevening 2018 > Retouradres Postbus 20350 2500 EJ Den Haag De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA DEN HAAG Bezoekadres Parnassusplein 5 2511 VX Den Haag www.rijksoverheid.nl Bijlage(n)

Nadere informatie

Zicht op zorggebruik Bijlagen

Zicht op zorggebruik Bijlagen Zicht op zorggebruik Bijlagen Inger Plaisier Mirjam de Klerk Bijlage A Methode van onderzoek 2 Bijlage B Overzicht variabelen AVO en POLS-/CBS-gezondheidsenquêtes 5 Bijlage C Samenstelling van de onderzoeksgroep

Nadere informatie

Wet tegemoetkoming chronisch zieken en gehandicapten (Wtcg) Compensatie eigen risico (Cer)

Wet tegemoetkoming chronisch zieken en gehandicapten (Wtcg) Compensatie eigen risico (Cer) Wet tegemoetkoming chronisch zieken en gehandicapten (Wtcg) Compensatie eigen risico (Cer) Klanten 2013 Wat krijgt u van het CAK? Wet tegemoetkoming chronisch zieken en gehandicapten (Wtcg) Compensatie

Nadere informatie

Wijzigingen 2014 Basisverzekering Aanvullende Verzekeringen

Wijzigingen 2014 Basisverzekering Aanvullende Verzekeringen Wijzigingen 2014 Basisverzekering Aanvullende Verzekeringen De wijzigingen per 1 januari 2014 in uw zorgverzekering voor u op een rij. Bewaar deze bij uw polisvoorwaarden. 1. Wijzigingen in de algemene

Nadere informatie

Regeling Beleidsregels Vereveningsbijdrage Zorgverzekering 2008

Regeling Beleidsregels Vereveningsbijdrage Zorgverzekering 2008 CZ Regeling Beleidsregels Vereveningsbijdrage Zorgverzekering 2008 Het College voor zorgverzekeringen, Gelet op de artikelen 32, 33 en 34 van de Zorgverzekeringswet en Hoofdstuk 3 van het Besluit zorgverzekering

Nadere informatie

houdende wijziging van het Besluit zorgverzekering in verband met de vereveningsbijdrage over het jaar 2018

houdende wijziging van het Besluit zorgverzekering in verband met de vereveningsbijdrage over het jaar 2018 Besluit van houdende wijziging van het Besluit zorgverzekering in verband met de vereveningsbijdrage over het jaar 2018 Op de voordracht van Onze Minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport van 2017,

Nadere informatie

2.1 Eigen risico Het verplichte eigen risico voor verzekerden vanaf 18 jaar wordt verhoogd van 360,- naar 375,- per jaar.

2.1 Eigen risico Het verplichte eigen risico voor verzekerden vanaf 18 jaar wordt verhoogd van 360,- naar 375,- per jaar. Wijzigingen voorwaarden Basisverzekering 2015 De wijzigingen per 1 januari 2015 in je zorgverzekering voor jou op een rij. 1. Wijzigingen in de algemene voorwaarden van de Basisverzekering Kiemer Internetverzekering

Nadere informatie