Mestfabriek in Landhorst

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Mestfabriek in Landhorst"

Transcriptie

1 Mestfabriek in Landhorst bedreiging voor de gezondheid?! Fictie of werkelijkheid Jan Hoevenaars

2 Inhoud 1. Probleemstelling 2. Gezondheidsrisico s

3 1. Probleemstelling

4 Mest Een probleem? Voor wie?

5 Mestfabriek Een oplossing? Een tijdbom?

6 Gevolgen: Emotie? Hype? Werkelijkheid? Verschillende belevingswerelden (gebaseerd op denkkaders) van boeren, burgers, politici en wetenschappers Gevolg onrust, commotie en wantrouwen Bij oplossingen zoeken: Meer een duel dan een duet

7 Mestfabriek en gezondheid You cannot predict the future, but you can prepare for it

8 Mestprobleem in Nederland

9 Waar komt mest vandaan?

10 Wat is mest? P N K P N K Ca 90% water P N K P N K

11 Mestprobleem in Nederland In Nederland in de mest te veel mineralen P = fosfor (P2O5 = fosfaat) N = stikstof (NO3 = nitraat) K = kalium

12 Feiten Plattelandsgebied Zuid-Oost Brabant: 1. Nitraat in grondwater is veel te hoog 2. Concentratie zware metalen in de bodem veel hoger dan landelijk. Dit is erg schadelijk voor de gezondheid van de mens (nieren). 3. De uitstoot van ammoniak op meetlokaties in de Peel is veel hoger dan landelijk (veroorzaakt grotendeels door de landbouw) 4. Neerslag van fijn stof is hoog. Stikstofneerslag in Gemert-Bakel is hoogste van Nederland

13 Feiten Ammoniakbelasting In Elsendorp 40mug/m3. Landelijk 27mug/m3 Emissie ammoniak draagt bij aan secundaire vorming van fijn stofdeeltjes!

14 Gezondheidsaspecten bij Ammoniak,NH3 ammoniak - bijtend voor ogen, huid en luchtwegen: dit geeft geurbelasting - via uitstoot naar buiten - via uitrijden van mest naar buiten - ammoniak draagt bij aan secundaire vorming fijne stofdeeltjes

15 Locaties mest verwerken

16 Mest (be)-verwerking

17 Mest (be)-verwerking Mechanisch doel Scheiden dunne en dikke fractie Dikke fractie bevat overwegend fosfaat Centrifuge Persfilter Hoeveelheid mineralen neemt niet af Antibiotica in de mest niet verwijderd: Resistente bacteriën in de mest niet verwijderd: Blijft in de fracties aanwezig! Blijft in de fracties aanwezig!

18 Probleemstelling Relatie gezondheidsaspecten en mestfabriek?

19 2. Gezondheidsrisico s Geur Fijnstof (Pm10 en PM2,5) Oppervlaktewater besmetting Leefbaarheid door transportbewegingen

20 Gezondheidseffecten 1. Gerelateerd aan intensieve veehouderij (en hieraan gerelateerd de mestfabriek) zien we verhoogde kans op infectieziekten (introductie en verspreiding virussen, micro-organismen, parasieten etc. via eten van dieren, via direct contact of via lucht) 2. Belasting aan geurstoffen: geur en geurhinder 3. Belastende milieufactoren: ammoniak, fijnstof, dier gerelateerde micro-organismen, via bio-aerosolen of gebonden aan fijnstof en antibiotica naar bodem, water en gewassen 4. Het mestprobleem en procedé mestverwerking

21 Oorzaak-effectketen oorzaak/activiteit uitstoot verspreiding blootstelling effect veehouderijbedrijf: open of gesloten fokkerij mesterij (niet-) grondgebonden diersoort transport mestopslag en bewerking emissie van chemische, biologische of fysieke factoren via direct contact dieren de lucht transport mest voeding duur van de blootstelling acute blootstelling chronische blootstelling moment van blootstelling op de dag, avond, nacht gezondheidseffect

22 Oorzaak-effectketen oorzaak/activiteit uitstoot verspreiding blootstelling effect Gerelateerd aan stallen: Veehouderijbedrijf (niet ) Grondgebonden Diersoort Andere geur producerende activiteiten: Brijvoer Mestopslag en bewerking Kadaveropslag en transport Mest uitrijden Geur Type huisvesting en Stalinrichting Emissiebeperkende maatregelen zoals een luchtwasser Via de lucht Mest uitrijden leidt tot piekbelasting. Windrichting Acute blootstelling bij piekbelasting zoals uitrijden van mest Chronische blootstelling / Dagelijks Aantal woningen per geurcategorie bij Veehouderij Aantal (ernstig) gehinderden bepalen op basis van de geurbelasting met geurmodellering. geur van enkel bedrijf en cumulatie, achtergrondbelasting Hinder, afhankelijk van agrarische verwevenheid Primaire evaluatie: onaangenaam/bedreigend > hinder Secundaire evaluatie: coping onvoldoende > stress Stress gerelateerde gezondheidsklachten: hoofdpijn, benauwdheid, misselijkheid Verstoring gedrag/activiteiten: ramen sluiten, niet graag buiten, niet op bezoek, minder diep ademen, klachten indienen Door deze klachten vermindert de kwaliteit van leven, brengt het maatschappelijke onrust met zich mee en wordt de leefbaarheid in de omgeving aangetast.

23 Oorzaak-effectketen Welke factoren? Stikstofneerslag Geurbelasting Fijnstof

24 Stikstofneerslag De stikstofneerslag in Zuid-Oost Brabant behoort tot de hoogste van Nederland

25 Geurproblematiek: in Gemert-Bakel(GGD 2009) Wat ervaart men als de grootste milieuproblemen? Elsendorp: 54% geuroverlast grootste milieuprobleem Rips: 32% Gemert-Bakel:12%

26 Geurproblematiek in Gemert-Bakel (GGD 2009) In regio ZO- Brabant: ernstig geurgehinderden: 7% In Elsendorp: ernstig geurgehinderden: 24%!

27 Fijnstof: Fijnstofproblematiek in Gemert-Bakel (LOG) Gemert-Bakel PM10 40mug/m3 Landelijk PM10 27mug/m3 -Fijn stof belasting in de nabije omgeving van veehouderijen en mestfabrieken hoger dan in gebieden zonder veehouderijen/mestfabrieken -In Brabant 220 bedrijven normoverschrijdend (daggemiddeld PM10 (50mug/m3)! -PM 2,5 toen niet gemeten!

28 Wat is fijnstof? Fijnstof: De deeltjes die deel uitmaken van deeltjesvormige luchtverontreiniging, verschillen in grootte en samenstelling. Veel deeltjes zijn zo klein zijn dat ze door de mens kunnen worden ingeademd en zijn daarom relevant in termen van gezondheidseffecten. Het gaat vooral om deeltjes met een diameter van ongeveer 10 µm (micrometer) en kleiner. PM staat voor particulate matter en 10 voor de hiervoor genoemde deeltjesdiameter. Zo is er ook PM2,5 dat bestaat uit deeltjes met een diameter van ongeveer 2,5 µm en kleiner.

29 Fijnstof (PM10 en PM 2,5)

30 Endotoxines zijn onderdeel van de celwand van bacteriën. Endotoxines kunnen binden aan fijnstof. Endotoxines veroorzaken een ontstekingsreactie in de luchtwegen. Toxisch-organisch-stof-syndroom is een acute uitval van de longfunctie door inhalatie van een hoge concentratie fijnstof met endotoxines. Deze ziekte komt vrijwel enkel voor onder medewerkers in de intensieve veehouderij. Mogelijk moeten de normaalwaarden van fijnstof uit de intensieve veehouderij lager worden dan de industriële fijnstof vanwege de endotoxinen. Endotoxines

31 Ammoniakconcentratie? Ammoniak slaat neer in de omgeving van de bron. Op de meetstations Vredepeel op de grens van oostelijk Noord-Brabant en noordelijk Limburg worden zoals gebruikelijk de hoogste jaargemiddelde concentraties gemeten. Ammoniak kan acute luchtwegklachten veroorzaken. Ammoniak kan in de lucht worden omgezet in ammoniumdeeltjes en draagt zo bij aan de concentratie van fijn stof.

32 Fijnstof en gezondheidsaspecten FIJN STOF: -deeltjes verschillen in grootte en diverse chemische samenstelling -hoe kleiner, hoe schadelijker (luchtwegen en vervroegde sterfte) -door de wind gemakkelijk verspreid -de samenstelling is afhankelijk van de bron ( natuurlijk, landbouw, veehouderijen, verkeer) bv PM10,PM2,5 -veehouderijen dragen lokaal bij aan een extra toename aan fijn stof -geen gegevens van nertsen (vgl. met kippen) -(toelaatbare) normen fijn stof zijn gebaseerd op fijn stof verkeer -fijn stof zal ook toenemen door toename transport (belangrijke componenten PM2,5 en NH3)

33 Fijnstof en ziektelast Bij mensen met luchtwegaandoeningen en hart- en vaatziekten verergert blootstelling aan fijnstof hun symptomen. De eenheid DALY (disability-adjusted life years) meet zowel de mortaliteit als de morbiditeit. Voor chronische blootstelling aan PM10 is het aantal DALY's in Nederland aanzienlijk: tussen 7000 en per miljoen inwoners. Dat is ruwweg 5% van de totale ziektelast in Nederland. Het Longfonds heeft een maatschappelijke kosten-batenanalyse laten uitvoeren die, op basis van de DALY's, liet zien dat de maatschappelijke kosten van gezondheidsschade door fijnstof tussen de 4 en 40 miljard per jaar bedragen.

34 Wetenschappelijke studies met betrekking tot fijnstof Duitse studie (Radon 2007): relatie longproblemen- geurhinder/nh3 Pope (N Engl J Med 2009 jan 22;360(4) ):Fijn stof (PM 2,5) geeft verslechtering van de levensverwachting tgv problemen op hart- en vaatgebied en longen; vermindering van fijn stof in de lucht van 10 mug/m3 geeft verbetering van levensverwachting met 2,7 jaar Bhaskaran, (Heart 2009; ):risico hartinfarct neemt toe met 5-17% voor iedere 10 mug/m3 fijn stof in de lucht

35 Wetenschappelijke studies Een Amerikaanse studie (Churg et al; 2003) liet zien dat een langdurig verhoogde blootstelling aan fijnstof een verandering gaf aan het longweefsel. Deze verandering kan COPD veroorzaken. Ook bij niet-rokers.

36 Wetenschappelijke studies Een Amerikaanse studie (Wing et al;2013) liet zien dat de blootstelling aan fijnstof uit de intensieve veehouderij, kan leiden tot een verhoogde bloeddruk. De proefpersonen moesten 2/dag 10 minuten buiten zitten en daarna hun bloeddruk meten. De bloeddruk gegevens werden gekoppeld aan gemeten fijnstof waardes op hetzelfde moment. De onderzoekers concludeerden dat herhaalde blootstelling aan fijnstof en stank uit de intensieve veehouderij kan leiden tot chronische hypertensie. In huisartsenpraktijk Elsendorp wordt een hogere prevalentie van hypertensie gezien in vergelijking met andere praktijken uit de omgeving.

37 Wetenschappelijke studies Een Amerikaanse studie (Kang et al;2013) vond een associatie tussen endotoxines in bloed en het hebben van colorectale kanker. Zij concludeerden dat er mogelijk een verband is tussen de blootstelling aan endotoxines en het krijgen van colorectale kanker.

38 Wetenschappelijke studies Een Spaanse studie (Ocana-Riola et al;2004) liet een verhoogde kans zien op: 1. Lip- en mondkanker relatieve risico (RR): Keelkanker RR Slokdarmkanker RR Colorectale kanker RR Longkanker RR Blaaskanker RR 1.2 Bij mensen die in de buurt woonden van intensieve veehouderij. Zij analyseerden bijna patiënten in de periode van 85 tot 96.

39 Conclusies Er zijn wel degelijk aanwijzingen in de medische literatuur dat er negatieve gezondheidseffecten zijn voor omwonenden van intensieve veehouderij/mestverwerkingsfabrieken. Het is wetenschappelijk aangetoond dat werken in de intensieve veehouderij zowel acute- als chronische negatieve gezondheidseffecten geeft. Deze effecten worden veroorzaakt door een plaatselijk verhoogde concentratie van fijnstof en endotoxinen. De toelaatbare concentratie fijnstof en endotoxinen worden jaarlijks overschreden in de Midden-Peel.

40 Extra

41 Wetgeving Landelijke wetgeving Wet publieke gezondheid (Wpg) Wet ruimtelijke ordening (Wro) Wet geurhinder en veehouderij (Wgv)

42 Mogelijkheden gemeente Visieontwikkeling Kan ik op deze locatie nog uitbreiden? Kan op deze plaats een mestfabriek komen? Draagvlak Dialoog met burgers en ondernemers Uitvoering Toetsingsinstrument gezondheid Voorwaarden in vergunningen Handhaving / monitoring

43 Indicatoren beoordeling Indicatoren Geur Fijn stof en endotoxinen Zoönosen Landschappelijke inpassing Transport Indirect Bedrijfshygiëne Afstand tot gevoelige bestemmingen

44 Take Home message De vijand is niet een kritisch huisarts of burgerinitiatief. De gezamenlijke vijand is het pathogeen (fijn stof, endotoxines), niet het varken, de kip, de nerts of de mest. Know your enemy betekent in dit geval ken uw kiem. Noodzaak daadwerkelijk krachtig beleid overheid: Gezondheid is geen wisselgeld! En de oplossing luidt: ken elkaar en luister!

45 Vragen?

Intensieve veehouderij en gezondheid

Intensieve veehouderij en gezondheid Intensieve veehouderij en gezondheid Renske Nijdam Adviseur milieu & gezondheid 3 december 2015 Bureau Gezondheid, Milieu & Veiligheid Samenwerkingsverband GGD en Brabant/Zeeland Arts, toxicologen, milieugezondheidkundigen,

Nadere informatie

Intensieve veehouderij en gezondheid. Henk Jans, arts MG/chemicus Renske Nijdam 15 juni 2009

Intensieve veehouderij en gezondheid. Henk Jans, arts MG/chemicus Renske Nijdam 15 juni 2009 Intensieve veehouderij en gezondheid Henk Jans, arts MG/chemicus Renske Nijdam 15 juni 2009 Inhoud presentatie Actualiteit Componenten Beleving Kansen en bedreigingen Onderzoeksvoorstel Actualiteit Handtekeningenactie

Nadere informatie

Veehouderij & Gezondheid. Renske Nijdam Adviseur milieu & gezondheid

Veehouderij & Gezondheid. Renske Nijdam Adviseur milieu & gezondheid Veehouderij & Gezondheid Renske Nijdam Adviseur milieu & gezondheid 13 januari 2015 Wat ga ik vertellen? Gezondheid & veehouderij Mogelijkheden om gezondheid mee te wegen in de discussie veehouderij Casus

Nadere informatie

Welk inzicht hebben we in de relatie veehouderij en gezondheid? Dick Heederik IRAS Universiteit Utrecht

Welk inzicht hebben we in de relatie veehouderij en gezondheid? Dick Heederik IRAS Universiteit Utrecht Welk inzicht hebben we in de relatie veehouderij en gezondheid? Dick Heederik IRAS Universiteit Utrecht Emissies veehouderij Primair fijnstof voer, mestdeeltjes, haren, huidschilfers, veren,.. bacterien

Nadere informatie

Vervolggesprekken over leefbaarheid in en om Heusden

Vervolggesprekken over leefbaarheid in en om Heusden Vervolggesprekken over leefbaarheid in en om Heusden Programma 20.00 uur inloop 20.15 uur welkom door wethouder Martens presentaties van Fred Stouthart (OZOB) en Renske Nijdam (GGD) over geur, fijnstof

Nadere informatie

Monique Meijerink 30 maart 2009. Relatie luchtkwaliteit - gezondheidsaspecten

Monique Meijerink 30 maart 2009. Relatie luchtkwaliteit - gezondheidsaspecten Monique Meijerink Relatie luchtkwaliteit - gezondheidsaspecten Krantenkoppen liegen er niet om Bewoners eisen recht op schone lucht Niks aan de hand, gewoon deuren en ramen dicht Megastal bedreiging voor

Nadere informatie

Intensieve veehouderij en. hoe groot zijn de risico s? HWA Jans, arts Maatschappij en Gezondheid, profiel medische milieukunde en chemicus

Intensieve veehouderij en. hoe groot zijn de risico s? HWA Jans, arts Maatschappij en Gezondheid, profiel medische milieukunde en chemicus Intensieve veehouderij en gezondheid hoe groot zijn de risico s? HWA Jans, arts Maatschappij en Gezondheid, profiel medische milieukunde en chemicus 14 februari 2012 Historie 1997/98: varkenspest: virus

Nadere informatie

Resultaten VGO en gerelateerde studies: inzichten in de relatie veehouderij en gezondheid? Dick Heederik IRAS Universiteit Utrecht

Resultaten VGO en gerelateerde studies: inzichten in de relatie veehouderij en gezondheid? Dick Heederik IRAS Universiteit Utrecht Resultaten VGO en gerelateerde studies: inzichten in de relatie veehouderij en gezondheid? Dick Heederik IRAS Universiteit Utrecht VGO studie Geen aanwijzingen voor meer ziekte door zoönoseverwekkers of

Nadere informatie

Agrarische kinderopvang en gezondheid

Agrarische kinderopvang en gezondheid Agrarische kinderopvang en gezondheid GGD en in Nederland krijgen regelmatig vragen van gemeenten over de gezondheidsaspecten bij situering van een agrarische kinderopvang in het buitengebied. In dit beleidsadvies

Nadere informatie

Mestverwerking in De Peel

Mestverwerking in De Peel Mestverwerking in De Peel Mestverwerking Jan van Hoof, Jeanne Stoks, Wim Verbruggen Maart 2012 Agenda Doel van de avond Wat is mest? Wat is het mestprobleem? Waar komt mest vandaan? Hoeveel mest is er?

Nadere informatie

Samenvatting. Waaraan kunnen mensen die in de buurt van veehouderijen wonen worden blootgesteld?

Samenvatting. Waaraan kunnen mensen die in de buurt van veehouderijen wonen worden blootgesteld? Samenvatting Maatschappelijk is er de laatste jaren veel ongerustheid over de intensieve veehouderij in ons land. Diverse elementen zijn daarbij in het spel: dierwelzijn, duurzaamheid, leefbaarheid, landschapskwaliteit

Nadere informatie

22 Gezondheid en de intensieve veehouderij

22 Gezondheid en de intensieve veehouderij BIJLAGE 22 Gezondheid en de intensieve veehouderij Inleiding In dit hoofdstuk is informatie opgenomen aangaande de lopende onderzoeken en huidige inzichten met betrekking tot de relatie tussen intensieve

Nadere informatie

Luchtkwaliteit in de regio. Lezing Duurzame Week Boxtel 06 oktober 2016

Luchtkwaliteit in de regio. Lezing Duurzame Week Boxtel 06 oktober 2016 Luchtkwaliteit in de regio Lezing Duurzame Week Boxtel 06 oktober 2016 Inhoudsopgave - Ik stel mijzelf en mijn werkzaamheden voor - Enkele vormen van onderscheid. Waarover gaat dit wel en niet? - Waarom

Nadere informatie

Mestverwerking MACE in Landhorst. Henk Jans, arts MG, MMK 3 juli 2014

Mestverwerking MACE in Landhorst. Henk Jans, arts MG, MMK 3 juli 2014 Mestverwerking MACE in Landhorst Henk Jans, arts MG, MMK Introductie Rol van de GGD: toelichting op risico s mestverwerkingsbedrijf MACE nav vragen van werkgroep MACE en andere betrokkenen, besproken tijdens

Nadere informatie

I J s s e I I a n d V iiidatum

I J s s e I I a n d V iiidatum I J s s e I I a n d V iiidatum kenmerk doorkiesnummer onderwerp ` ' z _.ï.....-,..

Nadere informatie

GGD advies bij vergunningaanvraag Polderweg 25a te Oostwold Herziene versie Jantien Noorda, 29 januari 2013

GGD advies bij vergunningaanvraag Polderweg 25a te Oostwold Herziene versie Jantien Noorda, 29 januari 2013 GGD advies bij vergunningaanvraag Polderweg 25a te Oostwold Herziene versie Jantien Noorda, 29 januari 2013 Aanleiding Gemeente Oldambt heeft contact opgenomen met GGD Groningen naar aanleiding van de

Nadere informatie

Geachte mevrouw Vork,

Geachte mevrouw Vork, Bezoekadres Mien Ruysweg 1 9408 KA Assen Postadres Postbus 144 Stalbouw.NL T.a.v. mw. Iris Vork Kosterijland 7 3981 AJ Bunnik T 0592-306300 F 0592-314248 Einfo@ggddrenthe.nl I www.ggddrenthe.nl Datum:

Nadere informatie

Veehouderij & Gezondheid stand van zaken onderzoek oktober 2015. Renske Nijdam Adviseur milieu & gezondheid

Veehouderij & Gezondheid stand van zaken onderzoek oktober 2015. Renske Nijdam Adviseur milieu & gezondheid Veehouderij & Gezondheid stand van zaken onderzoek oktober 2015 Renske Nijdam Adviseur milieu & gezondheid 20 oktober 2015 Danielle van Oudheusden Arts M&G, Infectieziektebestrijding GGD Brabant-Zuidoost

Nadere informatie

VOORSTEL AAN DE RAAD: VERGADERING d.d. 27 sept 2016 NR.: RI

VOORSTEL AAN DE RAAD: VERGADERING d.d. 27 sept 2016 NR.: RI VOORSTEL AAN DE RAAD: VERGADERING d.d. 27 sept 2016 NR.: RI-16-00186 Onderwerp: RIVM rapport "Veehouderij en gezondheid omwonenden" Agendapunt 14. Voorstel: Raadsvoorstelnummer 2016-45 1. Kennis te nemen

Nadere informatie

Burgerplatform Minder Beesten. Enquête voor de Brabantse vertegenwoordigers van het volk. Naam politieke partij:... 1: staldering

Burgerplatform Minder Beesten. Enquête voor de Brabantse vertegenwoordigers van het volk. Naam politieke partij:... 1: staldering Burgerplatform Minder Beesten Enquête voor de Brabantse vertegenwoordigers van het volk Naam politieke partij:... 1: staldering Staldering is een ruimtelijk systeem, waarbij een boer die zijn veehouderij

Nadere informatie

Stand van zaken duurzaam veehouderijbeleid. 5 november 2013

Stand van zaken duurzaam veehouderijbeleid. 5 november 2013 Stand van zaken duurzaam veehouderijbeleid 5 november 2013 Inhoud Rijksoverheid provincie Noord Brabant Beleid Oirschot Toetsingsinstrument gezondheid bij veehouderijen Beleid rijksoverheid Dierrechten/mestoverschot

Nadere informatie

Veehouderij 2012 Bedrijfsontwikkelingen, ammoniak, geur en fijnstof

Veehouderij 2012 Bedrijfsontwikkelingen, ammoniak, geur en fijnstof Provincie Noord-Brabant Veehouderij 2012 Bedrijfsontwikkelingen, ammoniak, geur en fijnstof Auteur U.M.Henkel Datum 1 april 2014 2 Samenvatting De Rapportage Veehouderij 2012 bevat informatie over de ontwikkelingen

Nadere informatie

Volksgezondheid en veehouderij

Volksgezondheid en veehouderij Volksgezondheid en veehouderij Ammoniak, geur Emissies intensieve veehouderij Fijn stof (PM10, PM2,5) 75-80% door menselijk handelen, rest is van natuurlijke oorsprong Zeezout, bodemstof, verkeersemissies,

Nadere informatie

Zijn omwonenden veehouderij vaker ziek?

Zijn omwonenden veehouderij vaker ziek? Zijn omwonenden veehouderij vaker ziek? Zijn de omwonenden van veehouderijen vaker ziek? En wat zijn dan hun klachten? Dat is in een notendop de vraag die een groep onderzoekers heeft beantwoord. En daar

Nadere informatie

Agrarische kinderopvang? Gezond en Veilig! Informatie voor ouders

Agrarische kinderopvang? Gezond en Veilig! Informatie voor ouders Agrarische kinderopvang? Gezond en Veilig! Informatie voor ouders Uw kind gaat (mogelijk) naar een agrarische kinderopvang. Wist u dat deze vorm van kinderopvang veel voordelen met zich meebrengt? In een

Nadere informatie

Veehouderij en gezondheid omwonenden

Veehouderij en gezondheid omwonenden Veehouderij en gezondheid omwonenden Hebben veehouderijen effect op de gezondheid van mensen die in de omgeving wonen? Dat was de centrale vraag in het onderzoek VGO. In deze brochure vindt u de belangrijkste

Nadere informatie

Gevolgen van megabedrijven in de intensieve veehouderij voor milieu en landschap

Gevolgen van megabedrijven in de intensieve veehouderij voor milieu en landschap Gevolgen van megabedrijven in de intensieve veehouderij voor milieu en landschap Themabijeenkomst grootschaligheid in de veehouderij, 31 oktober 2008 Statencommissie voor het Fysieke Domein, provincie

Nadere informatie

Bio-industrie in de Peel. L. Reijnders

Bio-industrie in de Peel. L. Reijnders Bio-industrie in de Peel L. Reijnders Intensieve veehouderij/mestproblemen Fijn stof: vergroot kans op ziekten ademhalingsorganen & hartvaatziekten Ziektekiemen (in toegenomen mate resistent tegen antibiotica:

Nadere informatie

Luchtverontreiniging en gezondheid

Luchtverontreiniging en gezondheid Luchtverontreiniging en gezondheid Dr. Ir. Moniek Zuurbier GGD Gelderland-Midden 2 Inhoud presentatie Gezondheidseffecten: longen en hart Gevoelige groepen Blootstelling in Nederland Trends Componenten

Nadere informatie

GroenLinks Bronckhorst. Themabijeenkomst Groengas Hoe groen is ons gas? 2 juni 2015

GroenLinks Bronckhorst. Themabijeenkomst Groengas Hoe groen is ons gas? 2 juni 2015 GroenLinks Bronckhorst Themabijeenkomst Groengas Hoe groen is ons gas? 2 juni 2015 Waarom co-vergisten Omdat de meststoffenwet veehouders verplicht de overtollige (mineralen in de) mest te ver(be)werken

Nadere informatie

Aanvullend toetsingsinstrument. Een risico-inventarisatie en evaluatie voor gezondheid bij veehouderij

Aanvullend toetsingsinstrument. Een risico-inventarisatie en evaluatie voor gezondheid bij veehouderij Aanvullend toetsingsinstrument Een risico-inventarisatie en evaluatie voor gezondheid bij veehouderij Tilburg, september 2013 Drs. R. Nijdam, adviseur milieu en gezondheid, Bureau Gezondheid, Milieu &

Nadere informatie

Wereldgezondheidsorganisatie : fijnstof onderschat

Wereldgezondheidsorganisatie : fijnstof onderschat Wereldgezondheidsorganisatie : fijnstof onderschat In deze publicatie http://tiny.cc/3l493w van de regionale afdeling Europa van de WHO, wordt antwoord gegeven op 24 vragen die alle betrekking hebben op

Nadere informatie

Bijlagen bij de aanvraag

Bijlagen bij de aanvraag Bijlagen bij de aanvraag Omgevingsvergunning AANVRAGER: Cremerhoeve VOF Minister Cremerstraat 5 9491 TJ Zeijen Onderstaande bijlagen dienen ter ondersteuning aan de aanvraag. BIJLAGE 1: OVERZICHT VERGUNDE

Nadere informatie

Vermeerderaar in de. En wat komt er nog aan: Wat staat er komend jaar te gebeuren: veranderende wereld van de wet- en regelgeving.

Vermeerderaar in de. En wat komt er nog aan: Wat staat er komend jaar te gebeuren: veranderende wereld van de wet- en regelgeving. Vermeerderaar in de veranderende wereld van de wet- en regelgeving Wim Hoeve Hoeve Advies BV 0522-291635 06-53610995 20-11-2013 Wat staat er komend jaar te gebeuren: Introductie PAS programmatische aanpak

Nadere informatie

Reusel - Resultaten Belevingsonderzoek 2017

Reusel - Resultaten Belevingsonderzoek 2017 Reusel - Resultaten Belevingsonderzoek 2017 1. geuroverlast dierhouderij (33% van de inwoners) 2. slecht onderhoud wegen en/of groen (30%) 3. geen probleem (23%) Woonsituatie waardoor meest bezorgd over

Nadere informatie

Achtergronddocument Luchtkwaliteit Gemeente Utrechtse Heuvelrug

Achtergronddocument Luchtkwaliteit Gemeente Utrechtse Heuvelrug Achtergronddocument Luchtkwaliteit Gemeente Utrechtse Heuvelrug Doorn, december 2013 1. Wetgeving en beleid De Wet luchtkwaliteit (verankerd in de Wet Milieubeheer hoofdstuk 5, titel 2) is een implementatie

Nadere informatie

Toelichting berekening ISL3a t.a.v. luchtkwaliteit

Toelichting berekening ISL3a t.a.v. luchtkwaliteit Toelichting berekening ISL3a t.a.v. luchtkwaliteit d.d. 22 december 2015 Initiatiefnemer Maatschap H. en E. Brink Halerweg 1 9433 TE ZWIGGELTE In lucht zitten, hoe schoon ook, altijd kleine, vaste en vloeibare

Nadere informatie

Themabijeenkomst Megastallen Cuijk

Themabijeenkomst Megastallen Cuijk Themabijeenkomst Megastallen Cuijk Milieuvereniging Land van Cuijk Wim Verbruggen mei 2011 Agenda MLvC Uitgangspunten MLvC Wat heb je Wat wil je Wat kun je Conclusie Milieuvereniging Land van Cuijk Opgericht

Nadere informatie

Verkeer en luchtverontreiniging

Verkeer en luchtverontreiniging Verkeer en luchtverontreiniging gezondheidsschade Dr Ir Miriam Gerlofs-Nijland RIVM 1 Positie RIVM Onderzoeksinstituut rijksoverheid Onafhankelijk van politiek en beleid Verbindt wetenschap en beleid Maakt

Nadere informatie

GGD Amsterdam Afdeling Milieu en Gezondheid. Veelgestelde vragen over luchtkwaliteit en gezondheid

GGD Amsterdam Afdeling Milieu en Gezondheid. Veelgestelde vragen over luchtkwaliteit en gezondheid GGD Amsterdam Afdeling Milieu en Gezondheid Veelgestelde vragen over luchtkwaliteit en gezondheid Gezondheidseffecten 1. Kan luchtverontreiniging gezondheidsklachten veroorzaken? 2. Welke effecten kunnen

Nadere informatie

Doelstelling Voldoen aan het wettelijk kader, verbeteren van de luchtkwaliteit en daarmee de volksgezondheid.

Doelstelling Voldoen aan het wettelijk kader, verbeteren van de luchtkwaliteit en daarmee de volksgezondheid. Factsheet Onderwerp Luchtkwaliteit over het jaar 2013 Inleiding Op 16 december 2014 is de vijfde rapportage over de voortgang van het Nationaal Samenwerkingsprogramma Luchtkwaliteit aan de voorzitter van

Nadere informatie

2. Op welke punten schieten de huidige normen tekort? Hoe zouden ze moeten veranderen om effectief te kunnen handhaven?

2. Op welke punten schieten de huidige normen tekort? Hoe zouden ze moeten veranderen om effectief te kunnen handhaven? Hasic, Emira Van: namens Postbus Onderwerp: FW: Houtrook en gezondheid GGD Bijlagen: presentatie-stookinstallaties-houtrook-en-gezondheid-1.pdf; Longfonds Verklaring Houtrook met logo.pdf Longfonds Verklaring

Nadere informatie

i. 18 bedrijven met 50% regeling; ii. 16 bedrijven zonder 50% regeling; c. bij normenset 2: 26 bedrijven:

i. 18 bedrijven met 50% regeling; ii. 16 bedrijven zonder 50% regeling; c. bij normenset 2: 26 bedrijven: Gevolgen voor de bedrijven Hieronder zijn de bevindingen van de resultaten weergegeven ten aanzien van de gevolgen voor de bedrijven. 1. De totale geuremissie in de gemeente Cuijk bedraagt: a. in de referentiesituatie

Nadere informatie

Groeiend verzet in Eifel tegen import mest uit Nederland

Groeiend verzet in Eifel tegen import mest uit Nederland A.van Beerendonk Van: Griffie Verzonden: dinsdag 17 november 2015 9:53 Aan: A.van Beerendonk Onderwerp: FW: Documentaire WDR over groeiend verzet tegen import mest uit Nederland Digitale leeszaal Van:

Nadere informatie

Onderzoek naar luchtwegklachten bij omwonenden van veehouderijen

Onderzoek naar luchtwegklachten bij omwonenden van veehouderijen Onderzoek naar luchtwegklachten bij omwonenden van veehouderijen Floor Borlée, Joris IJzermans, Christel van Dijk, Dick Heederik, Lidwien Smit Institute for Risk Assessment Sciences (IRAS), Universiteit

Nadere informatie

Aan de voorzitter en leden van Provinciale Staten van Limburg

Aan de voorzitter en leden van Provinciale Staten van Limburg Aan de voorzitter en leden van Provinciale Staten van Limburg Cluster RMT Behandeld E.H.J. Roos Ons kenmerk 2016/69221 Telefoon +31 43 389 88 04 Uw kenmerk - Maastricht 13 september 2016 Bijlage(n) 1 Verzonden

Nadere informatie

Milieufactoren in mijn omgeving Wat betekent dat voor gezondheid?

Milieufactoren in mijn omgeving Wat betekent dat voor gezondheid? Milieufactoren in mijn omgeving Wat betekent dat voor gezondheid? Loes Geelen Symposium Veilig zijn, veilig voelen? Onderzoeker / milieugezondheidkundige 17 februari 2011 Doel van het onderzoek Centrale

Nadere informatie

Doel van het onderzoek

Doel van het onderzoek Milieufactoren in mijn omgeving Wat betekent dat voor gezondheid? Loes Geelen Symposium Veilig zijn, veilig voelen? Onderzoeker / milieugezondheidkundige 17 februari 2011 Doel van het onderzoek Centrale

Nadere informatie

GEZONDHEID IN DE IJMOND SAMENVATTING HINDER EN BEZORGDHEID FIJN STOF GEZONDHEID EN ZIEKTEEN ZIEKTE MONITOR INDUSTRIE MONITOR INDUSTRIE

GEZONDHEID IN DE IJMOND SAMENVATTING HINDER EN BEZORGDHEID FIJN STOF GEZONDHEID EN ZIEKTEEN ZIEKTE MONITOR INDUSTRIE MONITOR INDUSTRIE GEZONDHEID IN DE IJMOND SAMENVATTING LUCHTKWALITEIT LUCHTKWALITEIT FIJN STOF FIJN STOF HINDER EN BEZORGDHEID HINDER EN BEZORGDHEID GEZONDHEID EN ZIEKTEEN ZIEKTE GEZONDHEID MONITOR MONITOR INDUSTRIE INDUSTRIE

Nadere informatie

Ontmoetingsdag OD -GGD 26 maart Rik van de Weerdt, arts medische milieukunde toxicoloog / GAGS GGD en Overijssel & Gelderland

Ontmoetingsdag OD -GGD 26 maart Rik van de Weerdt, arts medische milieukunde toxicoloog / GAGS GGD en Overijssel & Gelderland Ontmoetingsdag OD -GGD 26 maart 2015 Rik van de Weerdt, arts medische milieukunde toxicoloog / GAGS GGD en Overijssel & Gelderland GGD enregio Oost Stralingshygiëne Milieugezondheidskunde Bouwfysica Geneeskunde

Nadere informatie

Ledenbrief Stopdestank Deurne Vereniging voor bescherming van volksgezondheid, leefbaarheid en milieu nummer 45 mei 2015

Ledenbrief Stopdestank Deurne Vereniging voor bescherming van volksgezondheid, leefbaarheid en milieu nummer 45 mei 2015 Ledenbrief Stopdestank Deurne Vereniging voor bescherming van volksgezondheid, leefbaarheid en milieu nummer 45 mei 2015 In deze ledenbrief informatie over het indienen van zienswijzen tegen de Geurgebiedsvisie

Nadere informatie

MEMO. Onderwerp/Subject: Analyse rapport RIVM Luchtkwaliteit 2012

MEMO. Onderwerp/Subject: Analyse rapport RIVM Luchtkwaliteit 2012 MEMO Aan/To: Van/From: Datum/Date: RAI Vereniging Chris van Dijk 18 september Onderwerp/Subject: Analyse rapport RIVM Luchtkwaliteit 2012 Ieder jaar publiceert het RIVM een jaaroverzicht van de meetresultaten

Nadere informatie

LOG Montfort - Maria Hoop

LOG Montfort - Maria Hoop LOG Montfort - Maria Hoop Notitie Milieuruimte Definitief Gemeenten Roerdalen en Echt-Susteren Grontmij Nederland B.V. Eindhoven, 8 januari 2014 Inhoudsopgave 1 Inleiding... 4 1.1 Aanleiding... 4 1.2

Nadere informatie

UIT Datum: 14 maart 2017 M. Scholtes / R. Nijdam/ S. van Dam Onderwerp:

UIT Datum: 14 maart 2017 M. Scholtes / R. Nijdam/ S. van   Dam Onderwerp: / r^/0i Gemeente Meierijstad De heer C. van den Boogaard Postbus 10.001 5460 DA VEGHEL Kenmerk: Behandeld door: UIT-17038236 Datum: 14 maart 2017 M. Scholtes / R. Nijdam/ S. van E-mail: m.scholtes@ggdgmv.nl

Nadere informatie

4.3. Fijn stof en NO 2

4.3. Fijn stof en NO 2 geurgevoelige objecten in het buitengebied, die volgens de Wgv beschermd moeten worden, is dus 8,0 Ou en voor geurgevoelige objecten binnen de bebouwde kom is deze 2,0 Ou. De geuremissie van het bedrijf

Nadere informatie

Laride T.a.v. de heer M. Trower Postbus 211 5500 AE VELDHOVEN. Geachte heer Trower,

Laride T.a.v. de heer M. Trower Postbus 211 5500 AE VELDHOVEN. Geachte heer Trower, Laride T.a.v. de heer M. Trower Postbus 211 5500 AE VELDHOVEN Vestiging, datum : Nuenen, 24 december 2015 Ons kenmerk Uw kenmerk : - Behandeld door : 1509/063/MF-05 : Robert van de Voort Doorkiesnummer

Nadere informatie

Met deze brief willen de GGD en in Noord-Brabant u informeren over nieuwe inzichten in het dossier geurhinder van veehouderijen.

Met deze brief willen de GGD en in Noord-Brabant u informeren over nieuwe inzichten in het dossier geurhinder van veehouderijen. Aan de wethouders Volksgezondheid en wethouders Milieu van de gemeenten in Noord-Brabant Kenmerk: UIT-15033471 Z-14016606 Datum: 10 maart 2015 Behandeld door: L. Geelen E-mail: l.geelen@ggd-bureaugmv.nl

Nadere informatie

BRAND EN ROOK Veelgestelde vragen en antwoorden

BRAND EN ROOK Veelgestelde vragen en antwoorden BRAND EN ROOK Veelgestelde vragen en antwoorden 1. Tijdens een brand Brand in mijn buurt. Wat moet ik doen? Waait de rook uw kant op? Blijf uit de rook! In rook zitten altijd gevaarlijke stoffen. Sluit

Nadere informatie

Gezondheidsrisico s voor omwonenden van intensieve veehouderijen. Prof Dr Dick Heederik Institute for Risk Assessment Sciences Universiteit Utrecht

Gezondheidsrisico s voor omwonenden van intensieve veehouderijen. Prof Dr Dick Heederik Institute for Risk Assessment Sciences Universiteit Utrecht Gezondheidsrisico s voor omwonenden van intensieve veehouderijen Prof Dr Dick Heederik Institute for Risk Assessment Sciences Universiteit Utrecht MER bijeenkomst Utrecht 2013 Gezondheidsrisico s en effecten

Nadere informatie

Hoe groot is fijnstof?

Hoe groot is fijnstof? Luchtkwaliteit Fijnstof Gezondheid Luchtkwaliteit in Nederland Gezondheidsgevolgen Bescherming door normen? Wat te doen voor een beter leefmilieu? Presentatie F. Joester, gehouden oor GroenLinks Leiderdorp

Nadere informatie

Geachte griffier, Wilt u dit bericht doorgeven aan de raadsleden, en het college van B&W? Tevens vragen om rookhinder tegen te gaan:

Geachte griffier, Wilt u dit bericht doorgeven aan de raadsleden, en het college van B&W? Tevens vragen om rookhinder tegen te gaan: Van: Aan: Datum: Onderwerp: Bijlagen: "B. Dijk" "Gemeente Tytsjerksteradiel" 16-10-2015 11:49:46 Houtrook en gezondheid GGD Fryslân, Drenthe en Groningen presentatie-stookinstallaties-houtrook-en-gezondheid-1.pdf

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 2013 2014 28 973 Toekomst van de intensieve veehouderij Nr. 137 BRIEF VAN DE STAATSSECRETARISSEN VAN ECONOMISCHE ZAKEN EN VAN INFRASTRUCTUUR EN MILIEU Aan

Nadere informatie

Inspraakreactie Stichting Leefbaar Buitengebied Gelderland vergadering Commissie Ruimtelijke Ordening, Landelijk gebied en Wonen

Inspraakreactie Stichting Leefbaar Buitengebied Gelderland vergadering Commissie Ruimtelijke Ordening, Landelijk gebied en Wonen Inspraakreactie Stichting Leefbaar Buitengebied Gelderland vergadering Commissie Ruimtelijke Ordening, Landelijk gebied en Wonen 13-09-2017 We zijn erg blij met het besluit om de geitenhouderij op slot

Nadere informatie

Houtrook en gezondheid. Sjoerd van den Berg, arts Medische milieukunde GGD FLEVOLAND

Houtrook en gezondheid. Sjoerd van den Berg, arts Medische milieukunde GGD FLEVOLAND Sjoerd van den Berg, arts Medische milieukunde GGD FLEVOLAND Inhoud - Houtkachelgebruik in Nederland - Houtrook - Gezondheidseffecten - Onderzoek GGD-en Noord NL - Oplossingen Nederland aardgasland. Toename

Nadere informatie

Luchtkwaliteit in Nederland: cijfers en feiten. Joost Wesseling

Luchtkwaliteit in Nederland: cijfers en feiten. Joost Wesseling Luchtkwaliteit in Nederland: cijfers en feiten Joost Wesseling Inhoud: Doorsneden door de luchtkwaliteit Concentraties: de laatste decennia; EU normen; Nederland in de EU. Luchtkwaliteit en gezondheid.

Nadere informatie

Fijnstof niet fijn voor de luchtwegen

Fijnstof niet fijn voor de luchtwegen IMPLEMENTATIE VAN ASTMA EN COPD IN DE HUISARTSENPRAKTIJK IMPLEMENTATIE VAN ASTMA EN COPD DISCLOSURE IN DE BELANGEN HUISARTSENPRAKTIJK SPREKER: 4 en 5 februari 2016 te Papendal GEEN BELANGENVERSTRENGELING

Nadere informatie

Workshop. Mestverwerking: een bron van emissies of een kans voor emissie reductie? Ellen van Voorthuizen Wim van der Hulst Gerard Rijs

Workshop. Mestverwerking: een bron van emissies of een kans voor emissie reductie? Ellen van Voorthuizen Wim van der Hulst Gerard Rijs Workshop Mestverwerking: een bron van emissies of een kans voor emissie reductie? Ellen van Voorthuizen Wim van der Hulst Gerard Rijs Programma Welkom en opening Introductie mestverwerking MVI s Achtergronddocument:

Nadere informatie

StatiqAir. Onze missie: Een betere leef- en werkomgeving tegen zo gering mogelijke kosten.

StatiqAir. Onze missie: Een betere leef- en werkomgeving tegen zo gering mogelijke kosten. NL StatiqAir StatiqAir is een jonge onderneming die zich richt op de ontwikkeling en productie van fijnstof reduceersystemen. StatiqAir is onderdeel van een bedrijvengroep die zich hoofdzakelijk bezig

Nadere informatie

Veehouderij en volksgezondheid

Veehouderij en volksgezondheid Veehouderij en volksgezondheid Stand van zaken wetgeving en jurisprudentie Peter Bokelaar Inleiding Gezondheidseffecten veehouderij nog steeds een actueel thema. Q-koorts uitbraak in 2008/2009: bewustwording

Nadere informatie

VEELGESTELDE VRAGEN OVER LUCHTKWALITEIT EN GEZONDHEID

VEELGESTELDE VRAGEN OVER LUCHTKWALITEIT EN GEZONDHEID VEELGESTELDE VRAGEN OVER LUCHTKWALITEIT EN GEZONDHEID Opgesteld door: Saskia van der Zee, GGD Amsterdam, Moniek Zuurbier, HVDGM Arnhem, Marieke Dijkema, GGD Amsterdam, Natascha van Riet, Bureau GMV GGD-en

Nadere informatie

StatiqAir. Onze missie: Een betere leef- en werkomgeving tegen zo gering mogelijke kosten.

StatiqAir. Onze missie: Een betere leef- en werkomgeving tegen zo gering mogelijke kosten. NL StatiqAir StatiqAir is een jonge onderneming die zich richt op de ontwikkeling en productie van fijnstof reduceersystemen. StatiqAir is onderdeel van een bedrijvengroep die zich hoofdzakelijk bezig

Nadere informatie

Gezondheid in de IJmond

Gezondheid in de IJmond Gezondheid in de IJmond Monitoring hinder, bezorgdheid, chronische aandoeningen en medicijngebruik in de IJmond samenvattende rapportage De staatssecretaris van het ministerie van Infrastructuur en Milieu

Nadere informatie

Luchtkwaliteit en lozingen in de lucht in het Vlaamse Gewest Koen Toté

Luchtkwaliteit en lozingen in de lucht in het Vlaamse Gewest Koen Toté Luchtkwaliteit en lozingen in de lucht in het Vlaamse Gewest Koen Toté Overzicht presentatie Waarom luchtmetingen in Vlaanderen? Evolutie van de laatste decennia Toetsen van de luchtkwaliteit aan de heersende

Nadere informatie

Een overkapte Ring staat borg voor een gezond Borgerhout. Prof. Dr. Dirk Avonts. Universiteit Gent. Dirk.Avonts@ugent.be. 2 mei 2012.

Een overkapte Ring staat borg voor een gezond Borgerhout. Prof. Dr. Dirk Avonts. Universiteit Gent. Dirk.Avonts@ugent.be. 2 mei 2012. Een overkapte Ring staat borg voor een gezond Borgerhout. Prof. Dr. Dirk Avonts. Universiteit Gent. Dirk.Avonts@ugent.be. 2 mei 2012. VERKEER LAWAAI AFSTAND TOT VERKEERSAS LUCHT- VERVUILING AFNAME GROENE

Nadere informatie

Handreiking luchtkwaliteit gevoelige bestemmingen Noord-Brabant

Handreiking luchtkwaliteit gevoelige bestemmingen Noord-Brabant Handreiking luchtkwaliteit gevoelige bestemmingen Noord-Brabant Het Bestuurlijk B5 Milieu heeft in september 2012 het Plan van Aanpak Gezonde Luchtkwaliteit vastgesteld. Eén van de acties die we daarin

Nadere informatie

Raadsinformatiebrief

Raadsinformatiebrief Raadsinformatiebrief Van: N. Lemlijn Aan: de leden van de Gemeenteraad Onderwerp: Boeren met buren Advies gezondheidsraad NR. 008 Steller: E. Paree Datum: 5 december 2012 Nr.: RIB-NL-1237 In september

Nadere informatie

In de volgende figuur is het aandeel in de stikstofdepositie van verkeer en industrie rood omcirkeld.

In de volgende figuur is het aandeel in de stikstofdepositie van verkeer en industrie rood omcirkeld. Achtergrondinformatie voor achterbanberaad milieubeleid regio Eemsdelta Het milieubeleid omvat veel onderwerpen. Teveel om in één keer allemaal te behandelen. Op basis van onze ervaringen in de regio en

Nadere informatie

Verontreiniging door wegverkeer. Peter Hofschreuder

Verontreiniging door wegverkeer. Peter Hofschreuder Verontreiniging door wegverkeer Peter Hofschreuder Hebben we problemen,en met de luchtkwaliteit in Nederland? Verkorting van de levensduur door blootstelling aan fijn stof Verandering van de bekorting

Nadere informatie

Burgerplatform Minder Beesten

Burgerplatform Minder Beesten Burgerplatform Minder Beesten Enquête voor de Brabantse vertegenwoordigers van het volk Naam politieke partij: 1 1: Staldering Staldering is een ruimtelijk systeem, waarbij een boer die zijn veehouderij

Nadere informatie

Roetmemo Roetkaart december 2014

Roetmemo Roetkaart december 2014 Roetmemo Roetkaart december 2014 Colofon Uitgave Gemeente Utrecht, Ontwikkelorganisatie/ sector Milieu & Mobiliteit Afdeling Expertise Milieu Auteur Wiet Baggen Projectnaam Roetmemo - Roetkaart Datum 18

Nadere informatie

Veehouderij en gezondheid in de regio Hollands Midden, een notitie

Veehouderij en gezondheid in de regio Hollands Midden, een notitie Veehouderij en gezondheid in de regio Hollands Midden, een notitie Informatie voor beleidsmakers over veehouderij, gezondheid en ruimtelijke ordening Juni 2013 Opstellers: Eline van Daalen, GGD Hollands

Nadere informatie

Aanvullende informatie over luchtkwaliteit en metingen

Aanvullende informatie over luchtkwaliteit en metingen Aanvullende informatie over luchtkwaliteit en metingen Wat doen gemeenten en GGD Amsterdam op het gebied van luchtkwaliteit? De GGD Amsterdam informeert en adviseert de inwoners en het bestuur van Amsterdam

Nadere informatie

: mogelijkheden vermindering ultrafijn stof en informatieverstrekking

: mogelijkheden vermindering ultrafijn stof en informatieverstrekking Aan de voorzitter en leden van Provinciale Staten van Limburg Cluster MOA Behandeld Ons kenmerk 2017/4847 Telefoon Uw kenmerk - Maastricht Bijlage(n) 1 Verzonden J.E.M.L. Pijnenburg/ T.C.M. van Dort +31

Nadere informatie

Gemeente Groningen GGD Groningen, afdeling Specialistische Zorg en Veiligheid 28 augustus 2014 (concept)

Gemeente Groningen GGD Groningen, afdeling Specialistische Zorg en Veiligheid 28 augustus 2014 (concept) Advies B E Z O E K A D R E S Hanzeplein 120 Aan Van Datum Gemeente Groningen GGD Groningen, afdeling Specialistische Zorg en Veiligheid 28 augustus 2014 (concept) Onderwerp GGD-advies melkrundveehouderij

Nadere informatie

Overschrijdingen fijnstof (PM10) langs wegen

Overschrijdingen fijnstof (PM10) langs wegen taat van 214 verschrijdingen fijnstof (1) langs wegen oeveel kilometer overschrijding van fijnstof komt uit boven de grenswaarde van 31,9 en 29,9 µg/m 3? r zijn geen overschrijdingen van de grenswaarden

Nadere informatie

Nederlandse samenvatting

Nederlandse samenvatting 147 Nederlands samenvatting Wat is COPD? Chronic obstructive pulmonary disease (COPD) is een ziekte waarbij er een blijvende vernauwing van de luchtwegen in de long optreedt, die voornamelijk veroorzaakt

Nadere informatie

Informatiebijeenkomst Fijnstof. Jos van Lent, provincie Noord Brabant

Informatiebijeenkomst Fijnstof. Jos van Lent, provincie Noord Brabant Informatiebijeenkomst Fijnstof Jos van Lent, provincie Noord Brabant Overzicht presentatie Omvang problematiek Brabantse aanpak Saneringsopgave Voorkomen nieuwe overschrijdingen Voorlichting & stimulering

Nadere informatie

De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten Generaal Binnenhof AA DEN HAAG

De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten Generaal Binnenhof AA DEN HAAG > Retouradres Postbus 20401 2500 EK Den Haag De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten Generaal Binnenhof 4 2513 AA DEN HAAG Directoraat-generaal Agro en Directie en Biodiversiteit Bezoekadres Bezuidenhoutseweg

Nadere informatie

Hieronder vindt u enkele veelgestelde vragen

Hieronder vindt u enkele veelgestelde vragen Hieronder vindt u enkele veelgestelde vragen Er is dus asbest verspreid, wat betekent dit voor mij? Het asbestgebied is afgezet. U mag hier wel uit, u wordt ontsmet bij het naar buiten gaan. Mag ik het

Nadere informatie

Geachte heer Landeweerd,

Geachte heer Landeweerd, I'@I+'" Gelderland-M idden Omgevingsdienst De Vallei T.a.v. de heer H. Landeweerd Postbus 9024 6710 HM EDE Datum 15 juni 2016 Uw kenmerk Ons kenmerk 160615-0003 Contactpersoon Chris Zwerver Telefoonnummer

Nadere informatie

BESTEMMINGSPLAN BUITENGEBIED PLANTLOON BEANTWOORDING ZIENSWIJZEN

BESTEMMINGSPLAN BUITENGEBIED PLANTLOON BEANTWOORDING ZIENSWIJZEN BESTEMMINGSPLAN BUITENGEBIED PLANTLOON BEANTWOORDING ZIENSWIJZEN Vastgesteld in de vergadering van de raad van de gemeente Loon op Zand van 5 juni 2014 1. INLEIDING Het ontwerpbestemmingsplan Buitengebied:

Nadere informatie

INVLOED VAN BROMMERS EN SCOOTERS OP LUCHTKWALITEIT FIETSPADEN

INVLOED VAN BROMMERS EN SCOOTERS OP LUCHTKWALITEIT FIETSPADEN INVLOED VAN BROMMERS EN SCOOTERS OP LUCHTKWALITEIT FIETSPADEN Moniek Zuurbier en Jolanda Willems Adviseurs Leefomgeving en Gezondheid GGD en Gelderland en Overijssel 7 maart 2017 Inhoud van de presentatie

Nadere informatie

Openbare bijeenkomst over Asvam met gedeputeerde Yves de Boer en wethouder Nicole Lemlijn

Openbare bijeenkomst over Asvam met gedeputeerde Yves de Boer en wethouder Nicole Lemlijn LEDENBRIEF Vereniging Stopdestank Deurne nummer 17 januari 2013 Stopdestank organiseert Openbare bijeenkomst over Asvam met gedeputeerde Yves de Boer en wethouder Nicole Lemlijn WOENSDAG 23 JANUARI 2013

Nadere informatie

ISP. Studiedag leraars van land- en tuinbouwscholen. 20 december 2016

ISP. Studiedag leraars van land- en tuinbouwscholen. 20 december 2016 Emissies @ ISP Studiedag leraars van land- en tuinbouwscholen 20 december 2016 Wat is ISP? Projectwerking Advieswerking The big four Fijn stof Geur Ammoniak Broeikasgas Fijn stof Geur Ammoniak Broeikasgas

Nadere informatie

Luchtvervuiling en gezondheidsrisico s: de klinische inzichten

Luchtvervuiling en gezondheidsrisico s: de klinische inzichten SYMPOSIUM Luchtvervuiling en gezondheidsrisico s: de klinische inzichten 1 oktober 2014 Renée van Snippenburg longarts Diakonessenhuis Utrecht Disclosures Geen European Respiratory Society 2014 Luchtvervuiling

Nadere informatie

memo Luchtkwaliteit Rijksweg 20-1 te Drempt 100968

memo Luchtkwaliteit Rijksweg 20-1 te Drempt 100968 memo aan: van: Gemeente Bronckhorst Johan van der Burg datum: 8 juni 2011 betreft: Project: Luchtkwaliteit Rijksweg 20-1 te Drempt 100968 INLEIDING Op het perceel Rijksweg 20-1 te Drempt (gemeente Bronkhorst)

Nadere informatie

> < Veel voorkomende gevaarlijke stoffen. Voorbeelden van gevaarlijke stoffen

> < Veel voorkomende gevaarlijke stoffen. Voorbeelden van gevaarlijke stoffen Voorbeelden van gevaarlijke stoffen Er zijn verschillende soorten gevaarlijke stoffen, met elk hun specifieke schadelijke effecten. Voorbeelden zijn: organische oplosmiddelen cyclische verbindingen zware

Nadere informatie

Luchtkwaliteitmetingen in Alblasserdam. Derde kwartaalverslag 2014

Luchtkwaliteitmetingen in Alblasserdam. Derde kwartaalverslag 2014 Luchtkwaliteitmetingen in Alblasserdam Derde kwartaalverslag 2014 Colofon Raad van Accreditatie De DCMR Milieudienst Rijnmond is door de Raad voor Accreditatie geaccrediteerd voor de NEN-EN-ISO/IEC 17025

Nadere informatie

Veel gestelde vragen resultaten onderzoek expertpanel waterstofsulfidegas (H 2 S-gas)

Veel gestelde vragen resultaten onderzoek expertpanel waterstofsulfidegas (H 2 S-gas) Veel gestelde vragen resultaten onderzoek expertpanel waterstofsulfidegas (H 2 S-gas) Wat was de aanleiding voor het onderzoek? Aanleiding voor het onderzoek is het gegeven dat op sommige plaatsen in de

Nadere informatie

Onderzoek leefomgeving: Deurne. Rapport

Onderzoek leefomgeving: Deurne. Rapport Onderzoek leefomgeving: Deurne 2015 Rapport 1 Colofon Dit onderzoek naar leefomgeving in drie gebieden in Deurne is uitgevoerd in januari/februari 2015 in opdracht van het Urgentieteam Deurne door de GGD

Nadere informatie