Hartfalenpolikliniek

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Hartfalenpolikliniek"

Transcriptie

1 Hartfalenpolikliniek

2 Inhoud Pagina 1. Inleiding Hartfalenpolikliniek Wat neemt u mee? Wat is hartfalen? Klachten Behandeling Praktische tips medicatie Wat kunt u zelf doen?... 6 Medicijnen... 6 Griepprik... 6 Weet wat u eet... 6 Wees zuinig met zout... 6 Wees matig met vocht... 7 Lichamelijke inspanning... 8 Leefgewoonten Leefregels samengevat Complicaties Tenslotte Bereikbaarheid

3 1. Inleiding Uw cardioloog heeft hartfalen bij u geconstateerd. Kort gezegd betekent dit dat uw hartspier verzwakt is en niet meer in staat is om voldoende bloed rond te pompen om aan de lichamelijke behoefte te voldoen. Deze folder bevat informatie over de oorzaken van hartfalen, het effect daarvan op uw lichaam en de behandeling. Om u en uw omgeving zo goed mogelijk te leren omgaan met hartfalen bent u verwezen naar de hartfalenpolikliniek. Dit is het spreekuur van de hartfalenverpleegkundigen. Zij zal u de komende tijd begeleiden. Wij verwachten dat u zich daardoor geleidelijk aan beter zult gaan voelen en hopen daarmee te voorkomen dat u (weer) in het ziekenhuis opgenomen moet worden. 2. Hartfalenpolikliniek De hartfalenverpleegkundige adviseert en geeft voorlichting met betrekking tot het gebruik van medicijnen, leefregels en richtlijnen. Zij begeleidt u en helpt u de symptomen van hartfalen te begrijpen en te herkennen. Daarnaast verricht zij controles op het gebied van gewicht en bloeddruk. Als dit wenselijk is past zij uw medicatie aan. Zonodig luistert zij naar uw longen of vraagt in overleg met uw behandelend cardioloog aanvullende onderzoeken aan zoals: - echo van het hart - bloedonderzoek - röntgenfoto van de longen De hartfalenverpleegkundige houdt dinsdag, donderdag en vrijdag spreekuur. Op deze dagen kunt telefonisch contact opnemen voor vragen en/of problemen. Buiten deze spreekuren kunt u eventueel de voic inspreken waarna u zo snel mogelijk wordt teruggebeld. Het telefoonnummer staat op de achterzijde van deze folder. In een acute situatie kunt u contact opnemen met uw huisarts. 2

4 3. Wat neemt u mee? Neem bij elk polikliniekbezoek mee: - uw medicijnkaart - uw dagboek hartfalen - uw afspraakkaart met registratie-etiket, geldig identiteitsbewijs en verzekeringsbewijs - bij eerste bezoek: ook de vragenlijst die u thuis heeft ingevuld. 4. Wat is hartfalen? Hartfalen betekent dat uw hart minder zijn werk doet en minder bloed rond pompt. Een gezond hart pomp het bloed rond om het lichaam te voorzien van voedingsstoffen en zuurstof, en afvalstoffen weer af te voeren. Bij veranderingen past het hart zich normaliter automatisch aan. Wanneer uw lichaam meer voedingsstoffen en energie vraagt, bijvoorbeeld wanneer u de trap oploopt, reageert het hart hierop. Uw hart klopt dan sneller en krachtiger, waardoor er meer bloed door het lichaam circuleert. Door de verminderde pompwerking stroomt het bloed echter trager door uw lichaam. Soms blijft het bloed achter en zorgt dan voor stuwing in bijvoorbeeld de longen, buik en/of benen. Soms komt het bloed niet op de juiste plaats, waardoor sommige organen te weinig zuurstof krijgen. Een typerend verschijnsel van hartfalen is ook dat u er s nachts vaker uit moet om te plassen. Als het hart minder goed pompt komt het lichaam dus zuurstofrijk bloed te kort. Door dit tekort voelt u dat uw spierkracht minder is dan voorheen. Ook spieren hebben zuurstof nodig. U zult sneller moe worden bij inspanningen als bijvoorbeeld (trap)lopen of boodschappen doen. Wanneer vocht zich ophoopt in de longen kunt u last krijgen van kortademigheid wanneer u gaat liggen. Ook kunt u het benauwd krijgen als u voorover buigt of bukt. Vocht kan zich ook verzamelen in andere delen van het lichaam, zoals voeten, enkels, benen en/of buik. 3

5 Hartfalen is meestal een chronische aandoening. Dit betekent dat het wel behandeld kan worden maar niet volledig genezen. De meest voorkomende oorzaken van hartfalen zijn: - vernauwde kransslagaders - hartinfarct - hartklepafwijkingen - hoge bloeddruk - hartspierafwijkingen - hartritmestoornissen Soms wordt de precieze oorzaak niet gevonden. De verschijnselen van hartfalen kunnen dan wel behandeld worden. 5. Klachten Beoordeel welke van de onderstaande klachten op u van toepassing zijn en kruis deze aan. - kortademigheid en benauwdheid, met name bij inspanning of bij plat liggen - vaker eruit moeten s nachts om te plassen - prikkelhoest, vooral bij plat liggen - vermoeidheid - duizeligheid of uitgeput zijn - slapeloosheid of onrustige slaap - opgezette benen en enkels, u kunt er een putje indrukken - misselijkheid: bijvoorbeeld in combinatie met een opgezette buik die pijnlijk en gevoelig is 4

6 6. Behandeling Aan de hand van het medisch onderzoek stelt de cardioloog een behandelplan op. Het gebruik van medicijnen is een belangrijk onderdeel van de behandeling. Uw lichaam moet zich goed kunnen instellen op de medicijnen. Het is daarom van het grootste belang dat u de juiste dosering krijgt en de medicijnen inneemt op de voorgeschreven en juiste wijze. Als u dit niet doet vermindert of verdwijnt het gunstige effect van de medicijnen. Het vaststellen van de juiste dosering kan enige tijd in beslag nemen. Soms is het moeilijk een juiste balans te vinden tussen de verschillende medicijnen. Om goed overzicht te kunnen houden krijgt u een geneesmiddelenkaart. Zo kunt u altijd terugvinden wat uw medicatie is en op welke tijden u deze moet innemen. De meest gebruikte medicijnen en hun werking staan vermeld in uw dagboek hartfalen. Aanvullende informatie over de medicijnen vindt u in de bijsluiters. Mocht u klachten krijgen door de medicijnen dan is het van belang dat u dit doorgeeft aan de hartfalenverpleegkundige. 5

7 7. Praktische tips medicatie Medicijnen verdeeldoos Het gebruik van een medicijnen verdeeldoos kan gemakkelijk zijn wanneer u veel medicijnen gebruikt. Deze doosjes zijn te koop bij de apotheek. U kunt er de medicijnen voor een hele dag of een hele week in uitzetten. Bent u zelf niet goed in staat de medicijndoos te vullen, dan kan dit mogelijk door een familielid/vriend gedaan worden. Ook de wijkverpleegkundige kan hierbij zonodig behulpzaam zijn. Gebruik medicijnkaart Medicijnenschema Maak het medicijnenschema, waarop dosering en tijdstip van inname genoteerd staan zo eenvoudig mogelijk. Koppel de medicijntijden bij voorkeur aan een vaste gebeurtenis op de dag: maaltijden, thee, s avonds voor het slapen gaan. Noteren merknaam en stofnaam Thuis wordt soms een ander merk voorgeschreven dan in het ziekenhuis. Dit kan voor veel verwarring zorgen. Inname medicatie vergeten Wanneer u de medicijnen een keer vergeet in te nemen, mag u daarna niet zomaar een dubbele dosis innemen. Vaak staat op de bijsluiter wat u in een dergelijk geval kunt doen. Ook kunt u met arts of apotheker overleggen. Innametijden plastabletten U kunt zo nodig schuiven met de innametijden van de plastabletten. Als u s ochtends boodschappen wilt doen, kan het praktischer zijn de plastabletten zo vroeg mogelijk in de ochtend in te nemen en daarna nog een half uurtje te rusten. Het is verstandig plastabletten niet later dan de avondmaaltijd in te nemen. Anders moet u s nachts vaker uit bed om te plassen. Bijwerkingen Bespreek bijwerkingen altijd met uw arts of hartfalenverpleegkundige. 6

8 8. Wat kunt u zelf doen? U heeft zelf een belangrijk aandeel in de behandeling. We hebben 7 aandachtpunten voor u op een rijtje gezet. Dit zijn onderwerpen waar u zelf iets aan kunt doen of waarop u moet letten. 8.1 Medicijnen Vraag aan de cardioloog of hartfalenverpleegkundige wat de bijwerkingen van uw medicijnen zijn en wanneer u de medicijnen het beste kunt innemen. De bijwerkingen staan ook in uw dagboek. Gebruikt u andere medicijnen dan voorgeschreven door de cardioloog, dan verzoeken wij u dit door te geven. 8.2 Griepprik Wij adviseren om een griepprik bij uw huisarts te halen. 8.3 Weet wat u eet Probeer gevarieerd te eten en let erop dat u niet te zwaar wordt. 8.4 Wees zuinig met zout Natrium (een bestanddeel van keukenzout) trekt water aan waardoor het lichaam meer vocht vasthoudt (1 gram zout bevat 400 milligram natrium). Het afvoeren van dit vocht doet een extra beroep op uw hartfunctie. U bent daarom gebaat bij zoutarme voeding. De volgende producten bevatten veel natrium en worden daarom afgeraden bij een natriumbeperkt dieet (tenzij dit anders met de diëtist is afgesproken): - bouillon, bouillonkorrels, -poeder en -tabletten - kant-en-klare soepen, sauzen en mixen - soeparoma (maggi), strooiaroma, ketjap (zout en zoet), ketchup, juspoeder en -tabletten en aromat - gepaneerde vis, zoals visstick, in zuur gelegde vis (bijvoorbeeld haring), gestoomde en gerookte vis (bijvoorbeeld zalm, makreel, paling, bokking), zoute haring, ansjovis en vis uit blik en glas - kant-en-klare vleesproducten zoals rookworst, gehaktbal, hamburger, saucijs en gepaneerd vlees - kant-en-klare vegetarische vleesvervangers zoals kaasplak, groenteburgers - sterk gezouten vleeswaren zoals rookvlees, bacon, cervelaatworst, salami, rauwe ham en ontbijtspek 7

9 - groente uit blik en glas, diepvriesgroente a la crème, rode kool met appeltjes uit de diepvries, gezouten snijbonen en zuurkool - augurken, zilveruitjes en ander zoetzuur - kant-en-klaarmaaltijden en afhaalmaaltijden van de chinees, toko, snackbar en pizzeria - keukenzout, kruiden met zout (zoals vleeskruiden), kruidenzout, zeezout, mosterd, marmite, sambal en vetsin - zoutjes, gezouten pinda s, gezouten noten, kroepoek en chips - tomatensap en groentesap - drop (zout en zoet), in drop zit glycyrizine dat bloeddrukverhogend werkt. 8.5 Wees matig met vocht Door de inname van de hoeveelheid vocht te beperken, kan het hart zijn functie beter uitoefenen. De minimale hoeveelheid vocht die u nodig heeft, is 1,5 liter per dag. Dit hebben de nieren nodig om goed door te spoelen. De maximale hoeveelheid vocht is 2 liter per dag, om zo het hart minder te belasten. Onder drinkvocht wordt verstaan: - dranken, zoals water, thee, koffie, melk, limonade en bouillon - vloeibare voedingsmiddelen zoals soep, vla, pap, yoghurt, ijs, vruchtenmoes - vaste voedingsmiddelen zoals fruit, vruchtenconserven - fruit en toetjes bevatten ook vocht - alcohol kan een negatief effect hebben op de pompkracht van het hart. Daarom adviseren wij u geen alcohol te gebruiken. Alcohol kan ook een nadelig effect hebben op de medicijnen. 8

10 8.6 Lichamelijke inspanning De ernst van uw hartfalen bepaalt of u dingen wel of niet kunt doen. Een lichte vorm van hartfalen zal weinig effect op uw werk en conditie hebben. Een wat zwaardere vorm van hartfalen zal meer invloed hebben op uw leven. Het is voor uw conditie van belang dat u, voor zover dit mogelijk is, actief blijft. Meestal voelt u zich beter als u zich regelmatig inspant. De mate van inspanning kunt u samen met uw cardioloog of hartfalenverpleegkundige bespreken. Ernstig hartfalen zal u beperken in uw mogelijkheden. Om de dagelijkse dingen te doen zult u zich moeten aanwennen voor alles meer tijd te nemen. Als u zichzelf aanleert om dagelijkse bezigheden langzaam te beginnen en pauzes te nemen, dan zult u merken dat u meer kunt presteren zonder dat u zich direct moe voelt. 8.7 Leefgewoonten Hartfalen kan tot gevolg hebben dat u uw leefpatroon moet veranderen. In het algemeen houdt dit in dat u overal meer de tijd voor moet nemen. Probeer stress zoveel mogelijk te vermijden. U zult bewuster uw tijd moeten indelen. Neem tussen de dagelijkse bezigheden zoals aankleden, boodschappen doen, bezoeken afleggen enz. bewust een rustpauze. U zult zich dan minder moe voelen. Het is aan te bevelen niet te roken. Dit alles heeft natuurlijk grote invloed op uw gezinsleven. Er is misschien in het begin veel onbegrip. Daarom is het van belang uw problemen zoveel mogelijk te bespreken. Uw partner of andere familieleden kunnen ook altijd op het spreekuur van de hartfalenverpleegkundige terecht. Zonodig kan de verpleegkundige u de weg wijzen naar andere instanties. 9

11 9. Leefregels samengevat - beperk de inname van zout (natrium) - beperk de inname van vocht - eet gevarieerd - beperk het gebruik van alcohol - zorg voor voldoende lichaamsbeweging - rust met regelmaat en vind een goede balans tussen activiteit en rust - gebruik uw medicijnen volgens voorschrift - stop met roken - voorkom verkoudheid, griep of infectie (door onder andere de griepprik te halen) - let op tekenen van verslechtering: door uw dagelijkse gewicht te controleren - waarschuw uw arts of hartfalenverpleegkundige bij tekenen van verslechtering 10. Complicaties Het is belangrijk om te luisteren naar de signalen van uw lichaam. Neem contact op met de hartfalenverpleegkundige indien u in toenemende mate last krijgt van: - kortademigheid - dikke voeten of onderbenen - duizeligheid - misselijkheid, braken en/of diarree - verminderde eetlust - opgezette, gevoelige buik - hartslag is ineens sneller of onregelmatig - gewichtstoename van meer dan 2 kilo in drie dagen - pijn op de borst - bijwerkingen van de medicijnen 11. Tenslotte In deze folder staat veel informatie, maar misschien zijn niet al uw vragen beantwoord. Wij hopen dat u met deze vragen bij ons komt zodat wij een en ander verder kunnen toelichten. Tip: schrijf uw vragen op! 10

12 12. Bereikbaarheid Verpleegkundig specialist: Cobi Kroese Hartfalenpolikliniek (0223) Dinsdag: uur Donderdag: uur Vrijdag: uur Adres: Gemini Ziekenhuis Polikliniek Cardiologie Huisduinerweg GZ Den Helder Cardiologen: Dhr. J.C.A. Aalders Dhr. D.J. Boswijk Dhr. V. Brizar Dhr. J.G.M. Tans PK273-09/11 Deze folder is een uitgave van het Gemini Ziekenhuis 11

Hartfalen. Poli Cardiologie. gemini-ziekenhuis.nl

Hartfalen. Poli Cardiologie. gemini-ziekenhuis.nl Hartfalen Poli Cardiologie gemini-ziekenhuis.nl Inhoudsopgave Wat is een hartfalenverpleegkundige 3 Wat neemt u mee? 3 Wat is hartfalen 3 Klachten 4 Behandeling 5 Praktische tips medicatie 5 Gebruik medicijnkaart

Nadere informatie

Logboek Polikliniek hartfalen

Logboek Polikliniek hartfalen Logboek Polikliniek hartfalen Inleiding Uw cardioloog heeft u naar de hartfalenpolikliniek verwezen. De hartfalenverpleegkundige is er om u te begeleiden hoe u met uw hartklachten om kunt gaan. Hij/zij

Nadere informatie

Logboek. Polikliniek hartfalen

Logboek. Polikliniek hartfalen Logboek Polikliniek hartfalen Inleiding Uw cardioloog heeft u naar de hartfalenpolikliniek verwezen. De hartfalenverpleegkundige is er om u te begeleiden hoe u met uw hartklachten om kunt gaan. Hij/zij

Nadere informatie

Sticker patiënt. Neem bij ieder bezoek op de polikliniek uw recente medicijnlijst en dit info boekje mee!

Sticker patiënt. Neem bij ieder bezoek op de polikliniek uw recente medicijnlijst en dit info boekje mee! Hartfalenpolikliniek Uw eigen gegevens: Sticker patiënt Contactpersoon:... Apotheek:... Neem bij ieder bezoek op de polikliniek uw recente medicijnlijst en dit info boekje mee! Inleiding U bent door de

Nadere informatie

P A T I Ë N T E N I N F O R M A T I E

P A T I Ë N T E N I N F O R M A T I E Hartfalenpolikliniek algemene informatie P A T I Ë N T E N I N F O R M A T I E Inleiding Uw cardioloog heeft bij u de diagnose hartfalen gesteld en u verwezen naar het hartfalenspreekuur. In deze brochure

Nadere informatie

Dagboek hartfalen. Cardiologie. gemini-ziekenhuis.nl

Dagboek hartfalen. Cardiologie. gemini-ziekenhuis.nl Cardiologie gemini-ziekenhuis.nl Inhoudsopgave 1. Wat is hartfalen? 2. Waarom dit dagboek? 3. Persoonlijke richtlijnen 4. De basisregels 5. Wat doet u bij klachten? 6. Wie kunt u bereiken bij vragen en/of

Nadere informatie

Naam:.. Bereikbaar op maandag, dinsdag, woensdag oneven weken, donderdag en vrijdag.

Naam:.. Bereikbaar op maandag, dinsdag, woensdag oneven weken, donderdag en vrijdag. Dagboek Hartfalenpolikliniek Naam:.. Telefoon: (075) 65074 50 Spoedlijn: (075 650 78 90 Bereikbaar op maandag, dinsdag, woensdag oneven weken, donderdag en vrijdag. Inhoud 1. Persoonlijke richtlijnen 3

Nadere informatie

CARDIOLOGIE. Zelf kunt u dagelijks uw gewicht opschrijven. Ook als uw bloeddruk en pols zijn opgemeten, kunnen deze waarden worden genoteerd.

CARDIOLOGIE. Zelf kunt u dagelijks uw gewicht opschrijven. Ook als uw bloeddruk en pols zijn opgemeten, kunnen deze waarden worden genoteerd. CARDIOLOGIE Hartfalendagboek In dit hartfalendagboek worden gegevens genoteerd over uw gezondheid. Het dagboek helpt u en uw hulpverleners om inzicht te krijgen in uw lichamelijke conditie en het verloop

Nadere informatie

Leefstijladviezen bij hartfalen

Leefstijladviezen bij hartfalen Leefstijladviezen bij hartfalen 1. Begrijp het belang van medicijnen De dagelijkse voorgeschreven hoeveelheid van de verschillende soorten medicijnen is essentieel voor een goede behandeling van hartfalen.

Nadere informatie

Hartfalen. Cardiologie. Hartfalen persoonlijk boekje. Persoonlijke boekje. Persoonlijke gegevens. Naam. Geboortedatum. Adres. Postcode.

Hartfalen. Cardiologie. Hartfalen persoonlijk boekje. Persoonlijke boekje. Persoonlijke gegevens. Naam. Geboortedatum. Adres. Postcode. Cardiologie Hartfalen Persoonlijke boekje Hartfalen persoonlijk boekje Naam Geboortedatum Persoonlijke gegevens Adres Postcode Woonplaats Telefoonnummer Bellen in nood! Huisarts Cardioloog Apotheek Inhoud

Nadere informatie

Dagboek Hartfalen. Thoraxcentrum Dagboek hartfalen

Dagboek Hartfalen. Thoraxcentrum Dagboek hartfalen Dagboek Hartfalen Dit dagboek hartfalen heeft u gedownload op de website van het UMCG (www.umcg.nl). Het dagboek is zowel voor u als voor de betrokken hulpverleners een belangrijk hulpmiddel. Om ervoor

Nadere informatie

Hartfalen. Wat is het en hoe herken je het

Hartfalen. Wat is het en hoe herken je het Hartfalen Wat is het en hoe herken je het Hartfalen, onbekend en onderschat Hartfalen is de grote onbekende onder de hartziekten. Hartfalen klinkt misschien bekend in de oren. Het woord doet denken aan

Nadere informatie

1. Inleiding 3 2. Hartfalenpolikliniek 4 3. Folder Hartfalen, wat is dat? 5 4. Medicijnen 6 5. Dieet 7 6. Folder Dieet bij hartfalen 8 7.

1. Inleiding 3 2. Hartfalenpolikliniek 4 3. Folder Hartfalen, wat is dat? 5 4. Medicijnen 6 5. Dieet 7 6. Folder Dieet bij hartfalen 8 7. 1. Inleiding 3 2. Hartfalenpolikliniek 4 3. Folder Hartfalen, wat is dat? 5 4. Medicijnen 6 5. Dieet 7 6. Folder Dieet bij hartfalen 8 7. Bewegen 9 8. Wat te doen bij klachten 10 9. Dagboek 12 10. Informatie

Nadere informatie

Hartfalen. Decompensatio cordis

Hartfalen. Decompensatio cordis Hartfalen Decompensatio cordis Door een verminderde pompfunctie van uw hart bent u op dit moment onder behandeling van de cardioloog. Deze folder geeft u uitleg over de aard en de oorzaak van uw klachten.

Nadere informatie

Natriumbeperkt dieet Radboud universitair medisch centrum

Natriumbeperkt dieet Radboud universitair medisch centrum Natriumbeperkt dieet U heeft het advies gekregen om een natriumbeperkt dieet te volgen. Deze brochure geeft u nadere informatie en voedingsadviezen. Heeft u na het lezen van deze tekst nog vragen dan

Nadere informatie

Polikliniek cardiologie. Patiëntendagboek

Polikliniek cardiologie. Patiëntendagboek Polikliniek cardiologie Patiëntendagboek Dit dagboek is eigendom van: (patiëntenstikker) Neem dit boekje mee bij ieder bezoek aan de arts of verpleegkundige. 1 Inhoud Pagina Bereikbaarheid 3 Waarom dit

Nadere informatie

Vocht- en zoutbeperking

Vocht- en zoutbeperking Vocht- en zoutbeperking Informatie voor patiënten F0300-1011 december 2011 Medisch Centrum Haaglanden www.mchaaglanden.nl MCH Antoniushove, Burgemeester Banninglaan 1 Postbus 411, 2260 AK Leidschendam

Nadere informatie

Inleiding. Wat is hartfalen? De oorzaken

Inleiding. Wat is hartfalen? De oorzaken Hartfalen Inleiding De arts heeft met u besproken dat u hartfalen heeft. In deze folder leest u meer over hartfalen. U leest onder andere over de oorzaken, de behandeling en wat u zelf kunt doen om uw

Nadere informatie

HART-LONG CHIRURGIE. Vochtbeperking ADVIES

HART-LONG CHIRURGIE. Vochtbeperking ADVIES HART-LONG CHIRURGIE Vochtbeperking ADVIES Hart-Long Chirurgie Uw arts heeft een vochtbeperking geadviseerd. Dit houdt in dat u niet meer dan ml. vocht per dag tot u mag nemen. In deze folder leest u alles

Nadere informatie

dagboek hartfalen eigendom van: naam adres telefoonnummer huisarts apotheek cardioloog hartfalen verpleegkundigen MCA

dagboek hartfalen eigendom van: naam adres telefoonnummer huisarts apotheek cardioloog hartfalen verpleegkundigen MCA dagboek hartfalen eigendom van: naam adres postcode plaats telefoonnummer huisarts apotheek cardioloog hartfalen verpleegkundigen MCA Bij verlies wordt de vinder verzocht contact op te nemen met de eigenaar

Nadere informatie

Cardiologie. Informatie voor patiënten met hartfalen. Afdeling: Onderwerp:

Cardiologie. Informatie voor patiënten met hartfalen. Afdeling: Onderwerp: Afdeling: Onderwerp: Cardiologie Informatie voor patiënten met hartfalen 1 Inhoudsopgave Informatie voor patiënten met hartfalen 3 Klachten en verschijnselen 3 Het leven met hartfalen 3 Door wie wordt

Nadere informatie

Dagboek Chronisch hartfalen

Dagboek Chronisch hartfalen Dagboek Chronisch hartfalen Van:. S.v.p. dit boekje meenemen bij bezoek arts of verpleegkundige Inhoudsopgave Namen, telefoonnummers en werktijden... 1 Dagboek Chronisch hartfalen... 2 Persoonlijke richtlijnen...

Nadere informatie

Chronisch Hartfalen. Wat is chronisch hartfalen?

Chronisch Hartfalen. Wat is chronisch hartfalen? Chronisch Hartfalen Wat is chronisch hartfalen? Omschrijving Hartfalen Hartfalen is een aandoening van het hart waarbij het hart niet meer in staat is om voldoende bloed uit te pompen en rond te pompen.

Nadere informatie

Lekker eten met minder zout

Lekker eten met minder zout Lekker eten met minder zout Inleiding In deze brochure vindt u informatie over hoe u het zoutgehalte in uw voeding kunt verminderen en toch lekker kunt blijven eten. Gemiddeld krijgen we per dag 9 gram

Nadere informatie

Ziek zijn en voeding Informatie voor de ondervoede patiënt met een natrium- en/of vochtbeperkt dieet

Ziek zijn en voeding Informatie voor de ondervoede patiënt met een natrium- en/of vochtbeperkt dieet Ziek zijn en voeding Informatie voor de ondervoede patiënt met een natrium- en/of vochtbeperkt dieet Deze folder is bedoeld voor patiënten met een natrium en/of vochtbeperkt dieet waarbij ondervoeding

Nadere informatie

Cardiologie / Diëtetiek. Vocht- en zoutgebruik bij hartfalen

Cardiologie / Diëtetiek. Vocht- en zoutgebruik bij hartfalen Afdeling: Onderwerp: Cardiologie / Diëtetiek Vocht- en zoutgebruik bij hartfalen Inleiding Voor u ligt een brochure, bedoeld voor patiënten met hartfalen, over vocht- en zoutgebruik. In deze brochure wordt

Nadere informatie

Leefregels bij hartfalen

Leefregels bij hartfalen Leefregels bij hartfalen Leefregels bij hartfalen Deze informatie gaat over de leefregels bij hartfalen. Dit is een belangrijk onderdeel bij de behandeling. U kunt het verloop van hartfalen beïnvloeden

Nadere informatie

hartfalen polikliniek

hartfalen polikliniek Cardiologie hartfalen polikliniek 1 2 Inleiding Uw cardioloog heeft bij u de diagnose hartfalen gesteld. Hij verwijst u daarom door naar de hartfalenverpleegkundige op de poli cardiologie. In deze folder

Nadere informatie

CARDIOLOGIE. Dagboek hartfalen

CARDIOLOGIE. Dagboek hartfalen CARDIOLOGIE Dagboek hartfalen Dagboek hartfalen Persoonlijke gegevens Naam :-----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

Nadere informatie

Dieet bij chronische nierinsufficiëntie

Dieet bij chronische nierinsufficiëntie Dieet bij chronische nierinsufficiëntie Naam : Datum : Specialist : Diëtist : Telefoonnummer : O (0223) 69 69 16 O (0223) 69 69 27 O (0223) 69 62 81 O (0223) 69 63 29 1 Inhoud pag. De nieren in optimale

Nadere informatie

Minder zout in uw voeding

Minder zout in uw voeding Minder zout in uw voeding Albert Schweitzer ziekenhuis mei 2011 pavo 0922 Inleiding U heeft het advies gekregen om minder zout in uw voeding te gaan gebruiken. In deze folder leggen we uit waarom en hoe

Nadere informatie

Ongewild afvallen. Dietetiek. gemini-ziekenhuis.nl

Ongewild afvallen. Dietetiek. gemini-ziekenhuis.nl Ongewild afvallen Dietetiek gemini-ziekenhuis.nl Inhoudsopgave Ziek zijn is topsport 3 Gewicht 3 Wat doet het Gemini Ziekenhuis aan ondervoeding? 3 Wat is uw score? 4 Wat is goed eten en drinken? 4 Drink

Nadere informatie

Adviezen om hoofdpijn bij kinderen te voorkomen of verminderen

Adviezen om hoofdpijn bij kinderen te voorkomen of verminderen Adviezen om hoofdpijn bij kinderen te voorkomen of verminderen In deze folder geven wij een aantal adviezen om hoofdpijnklachten te voorkomen en/of te verminderen. Omdat medicijnen niet altijd een oplossing

Nadere informatie

Hart & Vaatcafé, 26 november 2015 Hartfalen, mijn hart pompt niet goed. Wat nu?

Hart & Vaatcafé, 26 november 2015 Hartfalen, mijn hart pompt niet goed. Wat nu? Hart & Vaatcafé, 26 november 2015 Hartfalen, mijn hart pompt niet goed. Wat nu? Vraag 1 Ik heb hartfalen en gebruik een b-blokker, hierbij ben ik duizelig. De dosering is gehalveerd en nu ben ik minder

Nadere informatie

Zorg bij hart- en vaatziekten

Zorg bij hart- en vaatziekten Zorg bij hart- en vaatziekten Inhoud Klachten en symptomen 3 Oorzaken 4 Wanneer moet je een arts raadplegen 4 Voorkomen van hart- en vaatziekten 5 Wat kun je er zelf aan doen 6 Geneesmiddelen 6 De Hartstichting

Nadere informatie

Ontslag uit het ziekenhuis. Cardiologie

Ontslag uit het ziekenhuis. Cardiologie Ontslag uit het ziekenhuis Cardiologie U bent pas ontslagen van de afdeling Cardiologie. Graag geven wij u extra informatie om thuis op uw gemak door te lezen. Ontslagpapieren In deze folder is aangekruist

Nadere informatie

Sensire Hartfalen. is onderdeel van Sensire.

Sensire Hartfalen. is onderdeel van Sensire. Sensire Hartfalen is onderdeel van Sensire. Hartfalen Bij hartfalen is er sprake van een tekort schietende pompfunctie van het hart. Het hart pompt minder bloed door het lichaam. Dit kan allerlei oorzaken

Nadere informatie

Dieetadviezen bij levercirrose met complicaties

Dieetadviezen bij levercirrose met complicaties Dieetadviezen bij levercirrose met complicaties Levercirrose is het gevolg van een chronische leverziekte. Bij levercirrose sterft het leverweefsel als gevolg van een infectie, vergiftiging of ziekte af

Nadere informatie

Informatie aan patiënten opgenomen na een hartinfarct, pci of hartoperatie (CABG en/of klep)

Informatie aan patiënten opgenomen na een hartinfarct, pci of hartoperatie (CABG en/of klep) Informatie aan patiënten opgenomen na een hartinfarct, pci of hartoperatie (CABG en/of klep) Eigendom van Naam Adres Plaats Telefoonnummer Bij verlies wordt de vinder vriendelijk verzocht contact op te

Nadere informatie

Patiënteninformatie. Hartfalen

Patiënteninformatie. Hartfalen Patiënteninformatie Hartfalen Inhoud Inleiding... 3 Informatie over het ziektebeeld: hartfalen... 3 Wat is hartfalen?... 3 Wat zijn de symptomen?... 4 Wat zijn de oorzaken?... 5 Behandeling van hartfalen...

Nadere informatie

Medicijnen bij de ziekte van Parkinson

Medicijnen bij de ziekte van Parkinson Wilhelmina Ziekenhuis Assen Vertrouwd en dichtbij Informatie voor patiënten Medicijnen bij de ziekte van Parkinson z Medicijnen bij de ziekte van Parkinson 1 Als u de ziekte van Parkinson hebt, komt er

Nadere informatie

Vermoeidheid & hartziekten

Vermoeidheid & hartziekten Vermoeidheid & hartziekten Menno Baars, cardioloog HartKliniek Nederland april 2014 Cardioloog van de nieuwe HartKliniek Nieuwe organisatie van eerstelijnscardiologiecentra Polikliniek & dagbehandeling

Nadere informatie

Vochtbeperking bij dialyse

Vochtbeperking bij dialyse Vochtbeperking bij dialyse Informatie voor patiënten F0891-2130 oktober 2014 Medisch Centrum Haaglanden www.mchaaglanden.nl MCH Antoniushove, Burgemeester Banninglaan 1 Postbus 411, 2260 AK Leidschendam

Nadere informatie

Voedingsadvies bij levercirrose

Voedingsadvies bij levercirrose Voedingsadvies bij levercirrose Deze folder is bedoeld als aanvulling op uw gesprek met de diëtist over voeding bij levercirrose. De lever is een belangrijk orgaan, betrokken bij vele lichaamsprocessen.

Nadere informatie

Daarbij kan er sprake zijn van minder eten door bijvoorbeeld: toenemende vermoeidheid; kortademigheid; minder beweging; angst; depressie.

Daarbij kan er sprake zijn van minder eten door bijvoorbeeld: toenemende vermoeidheid; kortademigheid; minder beweging; angst; depressie. Voeding bij COPD Inleiding Een gezond, afwisselend eetpatroon is voor iedereen goed. Voedsel is immers de brandstof van ons lichaam. Klachten als kortademigheid, vermoeidheid en hoesten kunnen uw lichamelijke

Nadere informatie

De cardiovasculaire risico polikliniek Bloed moet stromen

De cardiovasculaire risico polikliniek Bloed moet stromen De cardiovasculaire risico polikliniek Bloed moet stromen Naam Geboortedatum :... : - - Uw specialist of huisarts heeft u doorverwezen naar de cardiovasculaire risicopolikliniek omdat u een hart- en vaatziekte

Nadere informatie

Goed eten en drinken in het CWZ

Goed eten en drinken in het CWZ Goed eten en drinken in het CWZ Als u de laatste maand(en) onbedoeld bent afgevallen en/of een verminderde eetlust heeft (gehad) kan het zijn dat u risico loopt op een slechte voedingstoestand of dat u

Nadere informatie

Dagboekje hartfalen. Poli Hartfalen

Dagboekje hartfalen. Poli Hartfalen 00 Dagboekje hartfalen Poli Hartfalen 1 Uw cardioloog heeft u aangemeld voor de poli Hartfalen. Dit houdt in dat u naast de controles bij uw cardioloog ook onder controle staat bij een hartfalenverpleegkundige.

Nadere informatie

voedingsadvies bij dreigende ondervoeding

voedingsadvies bij dreigende ondervoeding patiënteninformatie voedingsadvies bij dreigende ondervoeding De arts of verpleegkundige heeft met u besproken dat u kans heeft op ondervoeding. Goede voeding kan helpen om uw conditie te verbeteren. Wat

Nadere informatie

Voeding bij chronische longziekten

Voeding bij chronische longziekten Voeding bij chronische longziekten Voeding bij chronische longziekten Goede lichamelijke conditie Veel mensen met chronische longziekten (ook wel COPD genoemd) hebben voortdurend last van hun aandoening.

Nadere informatie

VOEDINGSADVIES BIJ EEN ILEOSTOMA

VOEDINGSADVIES BIJ EEN ILEOSTOMA VOEDINGSADVIES BIJ EEN ILEOSTOMA 927 Inleiding Een ileostoma is een kunstmatige uitgang op de dunne darm. Deze is aangelegd omdat de dikke darm is weggenomen of niet wordt gebruikt. In de dikke darm vindt

Nadere informatie

H.40025.0416. Voedingsadvies voor ouderen met (dreigende) ondervoeding

H.40025.0416. Voedingsadvies voor ouderen met (dreigende) ondervoeding H.40025.0416 Voedingsadvies voor ouderen met (dreigende) ondervoeding Inleiding Een gezond voedingspatroon is voor iedereen van belang. Gezonde voeding levert de energie en de voedingsstoffen die uw lichaam

Nadere informatie

Bloed moet stromen. De cardiovasculaire risicodienst. Verwijzing door de huisarts

Bloed moet stromen. De cardiovasculaire risicodienst. Verwijzing door de huisarts Bloed moet stromen De cardiovasculaire risicodienst Verwijzing door de huisarts Naam :.... Geboortedatum :.... Afspraak maken bij de cardiovasculaire risicodienst Uw huisarts heeft u doorverwezen naar

Nadere informatie

Naar huis na een hartinfarct Wat u beter wel en niet kunt doen! Afdeling C2 IJsselland Ziekenhuis

Naar huis na een hartinfarct Wat u beter wel en niet kunt doen! Afdeling C2 IJsselland Ziekenhuis Naar huis na een hartinfarct Wat u beter wel en niet kunt doen! Afdeling C2 IJsselland Ziekenhuis Inhoudsopgave 1. Voorbereiding op uw ontslag 2 2. Weer thuis 4 2.1 Medicijnen 2.2 Werk 2.3 Autorijden 2.4

Nadere informatie

Dieetadviezen. voor mensen met een. ileostoma

Dieetadviezen. voor mensen met een. ileostoma 892 Dieetadviezen voor mensen met een ileostoma Inleiding In deze folder vindt u adviezen over de voeding bij een ileostoma. Een ileostoma is een kunstmatige uitgang op de dunne darm. Deze is aangelegd

Nadere informatie

Vochtbalans bij de cardiologische patiënt

Vochtbalans bij de cardiologische patiënt Vochtbalans bij de cardiologische patiënt Voor uw behandeling is het belangrijk dat er per dag wordt opgeschreven hoeveel u drinkt en plast. Dit noemen we het bijhouden van uw vochtbalans. In deze folder

Nadere informatie

Dagboekje hartfalen. Dhr/Mevr. : Uitgereikt door : Datum :

Dagboekje hartfalen. Dhr/Mevr. : Uitgereikt door : Datum : Dagboekje hartfalen Dhr/Mevr. : Uitgereikt door : Datum : Polikliniek hartfalen T: 0492 59 51 69 (elke werkdag van 9.00 tot 16.30 uur; bij voorkeur voor 12.30 uur bellen) E: hartfalen@elkerliek.nl De polikliniek

Nadere informatie

PATIËNTEN INFORMATIE. Ondervoeding. in het ziekenhuis Afdeling Diëtetiek

PATIËNTEN INFORMATIE. Ondervoeding. in het ziekenhuis Afdeling Diëtetiek PATIËNTEN INFORMATIE Ondervoeding in het ziekenhuis Afdeling Diëtetiek Ondervoeding bij ziekte Ondervoeding door ziekte is in ziekenhuizen een veel voorkomend probleem. Ongeveer 1 op de 4 patiënten is

Nadere informatie

Vocht- en zoutadvies bij darmfalen

Vocht- en zoutadvies bij darmfalen Vocht- en zoutadvies bij darmfalen Deze informatie is bedoeld voor mensen die via de ontlasting veel vocht en/of zout verliezen als gevolg van darmfalen. Dit kan bijvoorbeeld ontstaan bij een korte darm

Nadere informatie

Dagboekje hartfalen. Hartfalenpoli

Dagboekje hartfalen. Hartfalenpoli 00 Dagboekje hartfalen Hartfalenpoli 1 Uw cardioloog heeft u aangemeld voor de Hartfalenpoli. Dit houdt in dat u naast de controles bij uw cardioloog ook onder controle staat bij een hartfalenverpleegkundige.

Nadere informatie

Ziek zijn en voeding. Informatie voor de ondervoede patiënt

Ziek zijn en voeding. Informatie voor de ondervoede patiënt Ziek zijn en voeding Informatie voor de ondervoede patiënt Deze folder is bedoeld voor patiënten en familieleden van patiënten waarbij ondervoeding is geconstateerd. Het doel is u schriftelijk te informeren

Nadere informatie

Wel thuis vanaf de afdeling Hartbewaking

Wel thuis vanaf de afdeling Hartbewaking Wel thuis vanaf de afdeling Hartbewaking Patiëntensticker Opnamedatum: Ontslagdatum: Behandelend arts: Folder: 1321 Dit is een uitgave van het Flevoziekenhuis Afdeling Cardiologie Oktober 2015 1-8 2-8

Nadere informatie

Darmproblemen bij acute buikpijn

Darmproblemen bij acute buikpijn Darmproblemen bij acute buikpijn U bent voor onderzoek op de spoedeisende hulp geweest omdat u buikklachten heeft. De arts heet bij u geen acute oorzaak kunnen vaststellen. De klachten kunnen vele oorzaken

Nadere informatie

Inhoud Hoe BRAVO ben jij?

Inhoud Hoe BRAVO ben jij? Inhoud Hoe BRAVO ben jij? Inleiding 2 De behandeling van een aandoening 2 Medicijnen 2 Leefstijl 5 Een verergering van je klachten 6 Jouw behandelplan 8 Bewegen 8 Roken 8 Alcohol en voeding 8 Ontspanning

Nadere informatie

PRE-OPERATIEVE ADVIEZEN VOEDING EN BEWEGING

PRE-OPERATIEVE ADVIEZEN VOEDING EN BEWEGING PRE-OPERATIEVE ADVIEZEN VOEDING EN BEWEGING 563 Inleiding In deze folder wordt uitgelegd hoe u zich door goede voeding en beweging optimaal kunt voorbereiden op uw operatie en uw ziekte. Wanneer u, voorafgaand

Nadere informatie

Dieetadviezen bij wondgenezing

Dieetadviezen bij wondgenezing Dieetadviezen bij wondgenezing Diëtetiek Bereikbaarheid afdeling Diëtetiek Amphia Ziekenhuis: Locatie Langendijk, Molengracht, Pasteurlaan: (076) 595 30 75 Algemeen telefoonnummer Amphia Ziekenhuis: (076)

Nadere informatie

Bloeddrukdaling na het eten. Postprandiale hypotensie

Bloeddrukdaling na het eten. Postprandiale hypotensie Bloeddrukdaling na het eten Postprandiale hypotensie 2 In deze folder kunt u lezen wat een tijdelijke bloeddrukdaling na het eten (de medische term is postprandiale hypotensie) inhoudt, welke behandeling

Nadere informatie

Polikliniek hartfalen

Polikliniek hartfalen Polikliniek hartfalen U bent onder behandeling bij het Hartcentrum van het Radboudumc. Tijdens uw ziekenhuisopname of uw bezoek aan de polikliniek wordt u gevraagd om verdere controles via de Hartfalenpolikliniek

Nadere informatie

Hoe wordt het normale hartritme tot stand gebracht?

Hoe wordt het normale hartritme tot stand gebracht? Boezemfibrilleren De cardioloog heeft vastgesteld dat u een ritmestoornis heeft of heeft gehad, die boezemfibrilleren, ofwel atriumfibrilleren wordt genoemd. In deze folder kunt u hierover meer lezen.

Nadere informatie

Bloed moet stromen. De cardiovasculaire risicopolikliniek

Bloed moet stromen. De cardiovasculaire risicopolikliniek Bloed moet stromen De cardiovasculaire risicopolikliniek Naam :... Geboortedatum :... Uw specialist heeft u doorverwezen naar de cardiovasculaire risicopolikliniek (CVR-polikliniek). Binnenkort nemen wij

Nadere informatie

Voedingsadviezen na een Whipple-operatie

Voedingsadviezen na een Whipple-operatie Voedingsadviezen na een Whipple-operatie Albert Schweitzer ziekenhuis september 2014 pavo 1127 Inleiding U heeft een Whipple-operatie gehad waarbij (een deel van) uw alvleesklier is verwijderd. Na de operatie

Nadere informatie

Dieetadviezen voor patiënten met een ileostoma

Dieetadviezen voor patiënten met een ileostoma Dieetadviezen voor patiënten met een ileostoma Naam : Datum : Specialist : Diëtist : Telefoonnummer : o (0223) 69 69 16 o (0223) 69 69 27 o (0223) 69 62 81 o (0223) 69 63 29 1 Inhoud pag. 1. Inleiding...

Nadere informatie

Voedingsadviezen na een maagresectie

Voedingsadviezen na een maagresectie Voedingsadviezen na een maagresectie Afdeling diëtetiek U heeft een maagoperatie ondergaan. Hierbij is (een gedeelte van) uw maag weggenomen. Door deze ingreep is uw spijsverteringskanaal veranderd. Deze

Nadere informatie

Scheper Beter: 'SNAQ-en met zorg' Folder over ondervoeding op de polikliniek van het Scheper Ziekenhuis. SNAQ-score > 2. Diëtetiek

Scheper Beter: 'SNAQ-en met zorg' Folder over ondervoeding op de polikliniek van het Scheper Ziekenhuis. SNAQ-score > 2. Diëtetiek Scheper Beter: 'SNAQ-en met zorg' Folder over ondervoeding op de polikliniek van het Scheper Ziekenhuis SNAQ-score > 2 Diëtetiek 1 Afdeling Diëtetiek Telefoon: 0591-69 12 57 Email: dietetiek@sze.nl 2 Ondervoeding

Nadere informatie

Inleiding Hoe werkt het hart? Wat gebeurt er bij een normaal hartritme?

Inleiding Hoe werkt het hart? Wat gebeurt er bij een normaal hartritme? Boezemfibrilleren Inleiding U bent in behandeling bij de cardioloog en/of verpleegkundig specialist omdat er boezemfibrilleren bij u is geconstateerd. In deze folder proberen we in het kort uit te leggen

Nadere informatie

Voedingsadviezen voor mensen met een pouch

Voedingsadviezen voor mensen met een pouch Voedingsadviezen voor mensen met een pouch In deze folder vindt u adviezen over de voeding bij een pouch (ileo-anale anastomose met reservoir). Bij een pouch is de dikke darm weggenomen en is een verbinding

Nadere informatie

Adviezen na een hartoperatie

Adviezen na een hartoperatie Adviezen na een hartoperatie Informatie voor patiënten F0852-1150 januari 2012 Medisch Centrum Haaglanden www.mchaaglanden.nl MCH Antoniushove, Burgemeester Banninglaan 1 Postbus 411, 2260 AK Leidschendam

Nadere informatie

Prednison, prednisolon (corticosteroïden)

Prednison, prednisolon (corticosteroïden) Prednison, prednisolon (corticosteroïden) Uw behandelend arts heeft u prednison voorgeschreven. Deze folder geeft informatie over dit geneesmiddel. Heeft u na het lezen van deze folder nog vragen, dan

Nadere informatie

Eiwitbeperkt dieet. Over een eiwitbeperkt dieet. Almere, Dieetadvies voor: Eiwitbeperkt à gram eiwit per dag

Eiwitbeperkt dieet. Over een eiwitbeperkt dieet. Almere, Dieetadvies voor: Eiwitbeperkt à gram eiwit per dag Eiwitbeperkt dieet Almere, Dieetadvies voor: Eiwitbeperkt à gram eiwit per dag Natriumbeperkt à 2400 mg natrium per dag (6 gram zout) Over een eiwitbeperkt dieet U heeft het advies gekregen een eiwitbeperkt

Nadere informatie

Hartkwalen Gasping. Aandoeningen v/h hart. Aandoeningen v/h hart. Aandoeningen v/h hart. Aandoeningen v/h hart. Aandoeningen v/h hart 22-1-2012

Hartkwalen Gasping. Aandoeningen v/h hart. Aandoeningen v/h hart. Aandoeningen v/h hart. Aandoeningen v/h hart. Aandoeningen v/h hart 22-1-2012 Hartkwalen Gasping De belangrijkste klachten zijn: vermoeidheid kortademigheid (vooral bij inspanning) opgezette benen en enkels onrustig slapen en s nachts vaak plassen 4 Hartfalen sen Hartspierziekte

Nadere informatie

Voedingsadviezen bij twee maal daags insulinegebruik

Voedingsadviezen bij twee maal daags insulinegebruik Voedingsadviezen bij twee maal daags insulinegebruik U heeft diabetes mellitus en gebruikt hiervoor twee maal daags insuline. Deze brochure geeft extra informatie over uw dieet in bijzondere situaties

Nadere informatie

Dieet bij een kaakfixatie

Dieet bij een kaakfixatie Dieet bij een kaakfixatie Informatie voor patiënten F0415-1011 juni 2013 Medisch Centrum Haaglanden www.mchaaglanden.nl MCH Antoniushove, Burgemeester Banninglaan 1 Postbus 411, 2260 AK Leidschendam 070

Nadere informatie

Voorkomen van ondervoeding bij volwassenen

Voorkomen van ondervoeding bij volwassenen Voorkomen van ondervoeding bij volwassenen Inleiding Ondervoeding door ziekte komt in het ziekenhuis veel voor. Daarom besteedt ook de Ommelander Ziekenhuis Groep hieraan extra aandacht. Ziek zijn is topsport

Nadere informatie

28-9-2014. Inhoud. Voeding en leefstijl bij en na kanker. 1. Voeding van vroeger tot nu. 1. Voeding van vroeger tot nu. 2.

28-9-2014. Inhoud. Voeding en leefstijl bij en na kanker. 1. Voeding van vroeger tot nu. 1. Voeding van vroeger tot nu. 2. Voeding en leefstijl bij en na kanker Malu van Geel Inhoud 1. Voeding van vroeger tot nu 2. Voeding en kanker 3. Aanbevelingen 4. Veel gestelde vragen 1. Voeding van vroeger tot nu 1 Hippocrates Laat voeding

Nadere informatie

Afdeling Diëtetiek. Voedingsadvies bij jicht

Afdeling Diëtetiek. Voedingsadvies bij jicht Afdeling Diëtetiek Algemeen U heeft jicht. In deze folder vindt u een aantal algemene adviezen die eventuele klachten kunnen voorkomen of verminderen. Wat is jicht? Jicht is een aandoening die behoort

Nadere informatie

Met een gerust hart naar huis

Met een gerust hart naar huis Met een gerust hart naar huis Cardiologie 1 Inhoudsopgave Inleiding 3 Hulp en begeleidingsmogelijkheden na ontslag 3 Meer bewegen 3 Wat te doen bij acute klachten 4 Tips bij medicijngebruik 5 Belangrijke

Nadere informatie

Gewichtstoename bij behandeling van kanker

Gewichtstoename bij behandeling van kanker Gewichtstoename bij behandeling van kanker Albert Schweitzer ziekenhuis Januari 2012 Pavo 0915 Inleiding U bent tijdens uw behandelingen tegen kanker ongewenst in gewicht aangekomen. In deze folder leggen

Nadere informatie

Leefregels en adviezen na een hartinfarct

Leefregels en adviezen na een hartinfarct Leefregels en adviezen na een hartinfarct Inhoudsopgave Klik op het onderwerp om verder te lezen. Herstel thuis 1 Bewegen 1 Autorijden 2 Werken 2 Vakantie 2 Seksualiteit 3 Dieet 3 Alcohol 3 Roken 3 Psychische

Nadere informatie

Bosentan (Tracleer ) bij reumatische aandoeningen

Bosentan (Tracleer ) bij reumatische aandoeningen Bosentan (Tracleer ) bij reumatische aandoeningen Uw behandelend arts heeft aangegeven u met het geneesmiddel bosentan te willen gaan behandelen. Deze folder geeft informatie over dit geneesmiddel. Heeft

Nadere informatie

Leefregels na een bypassoperatie

Leefregels na een bypassoperatie Leefregels na een bypassoperatie Na uw bypassoperatie heeft u waarschijnlijk veel vragen en krijgt u veel raadgevingen. In deze informatiefolder zetten we belangrijke leefregels voor u op een rij. Deze

Nadere informatie

Parkinsonismen Vereniging. Parkinson en Voeding

Parkinsonismen Vereniging. Parkinson en Voeding Parkinsonismen Vereniging Parkinson en Voeding Inhoudsopgave Inleiding 4 Gezonde voeding 5 Voeding en gebruik van Levodopa 5 Volle maag 5 Obstipatie 5 Eten van eiwitten 6 Adviezen bij het innemen van Levodopa

Nadere informatie

info voor de patiënt en zijn familie Hartfalendagboek Universitair Ziekenhuis Gent - Hartcentrum

info voor de patiënt en zijn familie Hartfalendagboek Universitair Ziekenhuis Gent - Hartcentrum info voor de patiënt en zijn familie Hartfalendagboek Universitair Ziekenhuis Gent - Hartcentrum Mevrouw, mijnheer, Waar onze informatiemap samen leven met hartfalen vooral achtergrondinformatie wil bieden

Nadere informatie