Projectplan IkGroeiSmart

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Projectplan IkGroeiSmart"

Transcriptie

1 Projectplan IkGroeiSmart

2 2

3 Inhoudsopgave Pagina Voorwoord 3 Samenvatting 4 IkStartSmart 5 Beleidskader 5 Uitbreiding productportfolio IkStartSmart 7 1. Juridische Check 7 2. RegelingenCheck 7 3. Coach Plus 8 IkGroeiSmart : werken aan een groeiende onderneming 9 1. Bedrijfsovername International Autonome Groei 14 Uitgangspunten 16 Doelen 17 Doelgroep 17 Bereik 18 Aandachtspunten 18 Tarieven 20 Lange termijn financiering 20 Risicoparagraaf 21 Tijdsplanning 21 IkStartSmart naar het buitenland 21 Begroting 22 Bijlage 1 Juridische Check 23 Bijlage 2 RegelingenCheck 24 Bijlage 3 Coach Plus 25 Bijlage 4 Bedrijfsovername 26 Bijlage 5 International 27 Bijlage 6 Executive Programma 28 Bijlage 7 InnovatieDialoog 29 Bijlage 8 IkStartSmart naar het buitenland 30 Bijlage 9 Schematische weergave 31 3

4 Voorwoord De Economische Visie van de Provincie Gelderland noemt in haar startersparagraaf dat IkStartSmart extra aandacht moet besteden aan de begeleiding van bedrijfsopvolgers, exporteurs, internationaal georiënteerde starters en studenten vanuit het MKB en het vakonderwijs. Dit projectplan voorziet in deze extra aandacht en is aanvullend specifiek gericht op het beantwoorden van vraagstukken van ondernemers met de ambitie te groeien. Belangrijkste vraag voor die ondernemers is: Waar sta ik als ondernemer over 5 jaar? IkStartSmart richt zich op de verbetering van ondernemersvaardigheden van startende ondernemers. Elke deelnemer doorloopt een individueel maatwerktraject met een ondernemerscoach en kan gebruik maken van trainingen, netwerkbijeenkomsten, de kennis van adviseurs en een beroep doen op een microkrediet. Hieraan wordt nu een aantal producten toegevoegd die tot doel hebben de startende ondernemers nog beter voor te bereiden op het ondernemerschap. Verder is er een IkGroeiSmart -programma ontwikkeld voor de startende ondernemer die een snelle groei doormaakt, die de ambitie en potentie heeft te groeien of die voor een belangrijke strategische keuze staat. Een goede ondersteuning is daarbij essentieel voor het maken van de juiste strategische keuze. IkGroeiSmart gaat een belangrijke stap verder door ondernemers te coachen op de nieuwe competenties die belangrijk zijn om succesvol te kunnen groeien. Als laatste onderdeel wordt een onderzoek toegevoegd naar de mogelijkheden om het IkStartSmart -programma in zijn geheel te exporteren naar het buitenland: IkStartSmart naar het buitenland. Dit projectplan is tot stand gekomen met input van een aantal aanjagers van startersinitiatieven in de provincie als de Centra voor Jong Ondernemerschap, ArtEZ, HAN Smart Business Center, Arnhem Mode-Incubator, De Startersfabriek, Achterhoek Werkt!, Goede Gasten en WIK Winterswijk. Verder hebben ook de gemeenten Arnhem, Ede, Geldermalsen, Harderwijk, Nijmegen, Putten en Zaltbommel hun mening gegeven. Uiteraard is ook de Kamer van Koophandel betrokken geweest als vraagbaak voor ondernemers. Zonder deze input en de inspanningen om mee te schrijven aan dit projectplan was dit niet in een dergelijk korte tijd tot stand gekomen. R.M.A. Gregorowitsch Voorzitter Stichting IKStartSmart juni

5 Samenvatting IkStartSmart ondersteunt startende ondernemers door hun ondernemersvaardigheden te verbeteren met een individueel maatwerkbegeleidingstraject. IkStartSmart richt zich op kansrijke (pré-)starters én ondernemers die tot vijf jaar actief zijn met hun onderneming in de provincie Gelderland. De volgende producten worden ontwikkeld en toegevoegd aan het bestaande IkStartSmart -productportfolio: 1. Juridische Check 2. RegelingenCheck 3. Coach Plus Een beschrijving van deze nieuwe producten wordt uitgewerkt op de pagina s 5 tot en met 8 van dit projectplan. De doelstellingen, resultaten, uitgangspunten en doelgroepen zoals opgenomen in het projectplan IkStartSmart blijven onveranderd van kracht. Etnisch ondernemerschap is niet benoemd als aparte module omdat dit vooral gezien wordt als een kanalenstrategie. Ook het werven van bedrijfsopvolgers en ondernemers die internationaal aan de slag willen, is vooral een kwestie van de communicatie meer op deze groepen richten. Het IkGroeiSmart -programma dat is ontwikkeld voor de startende ondernemer die te maken krijgen met groeivraagstukken en die ondersteuning noodzakelijk vindt voor het maken van de juiste strategische keuzes, kent de volgende onderdelen: 1. Executive Programma 2. InnovatieDialoog 3. Slimme combinaties Een beschrijving van de veranderende omgeving waarin groeiende ondernemers zich bevinden, doelstellingen, resultaten, uitgangspunten, doelgroepen en de producten van IkGroeiSmart worden op pagina s 9 t/m 21 verder uitgewerkt. De producten die worden aangeboden zijn tot stand gekomen via co-creatiesessies waarbij gebruik is gemaakt van elkaars krachten, kennis, competenties en creativiteit. Alle producten dragen bij aan de ontwikkeling van de ondernemersvaardigheden van de ondernemer en/of bieden ondersteuning aan het groeiperspectief van de onderneming. Er moet een vertaalslag plaatsvinden van de geleerde vaardigheden naar praktische toepassingen in de eigen onderneming. Als apart onderdeel van dit projectplan wordt onderzoek gedaan naar de mogelijkheden om het IkStartSmart - programma in zijn geheel te exporteren naar het buitenland. Deze optie is interessant waar het de mogelijkheid betreft ontwikkelingskosten terug te verdienen en op deze manier minder afhankelijk te worden van financiering door overheden: IkStartSmart naar het buitenland. Op pagina 21 wordt dit verder uitgewerkt. Het IkStartSmart -programma heeft in haar eerste periode goede resultaten behaald en de naamsbekend is groot. We verwachten hetzelfde te bereiken met de verdieping IkGroeiSmart. De communicatieve inspanningen zullen hierop gericht zijn. Nu bij de intake de keuze gemaakt gaat worden of een deelnemer het IkStartSmart - of het IkGroeiSmart -programma gaat volgen, vraagt dit om een nieuwe naam voor het totale programma: IkOnderneemSmart. Mogelijk worden onder deze naam in de toekomst nieuwe producten ter bevordering van het ondernemerschap ontwikkeld. 5

6 IkStartSmart IkStartSmart ondersteunt startende ondernemers met een individueel maatwerkbegeleidingstraject. De hoofdbestanddelen zijn Coachen, Trainen en Netwerken, aangevuld met Advies door vakspecialisten en financiële ondersteuning met Microkrediet. Het sterke punt van IkStartSmart zit in het maatwerk dat aan elke startende ondernemer wordt geleverd op basis van vraagsturing. Uit het intakegesprek en uit de resultaten van de ondernemerstest komen voor elke startende ondernemer eigen te ontwikkelen ondernemersvaardigheden naar voren. Deze ondernemersvaardigheden vormen het startpunt van het traject en zijn dus voor elke startende ondernemer anders. Het project richt zich op kansrijke (pré-)starters én ondernemers die tot vijf jaar actief zijn met hun onderneming in de provincie Gelderland. Kansrijk is gedefinieerd als het daadwerkelijk realiseren van een ondernemersinkomen dat op termijn kan voorzien in de kosten van levensonderhoud van de (startende) ondernemer. Doel van IkStartSmart is het vergroten van de slaagkans van ondernemers door hun ondernemersvaardigheden te verbeteren. Op deze manier wordt gebouwd aan duurzaam ondernemerschap in Gelderland. Beleidskader Provincie als aanjager van de economie De Provincie heeft in het coalitieakkoord Uitdagend Gelderland opgenomen dat zij een aanjager is van de Gelderse economie. Zij heeft vertrouwen in het ondernemerschap van haar inwoners. De Provincie faciliteert kansrijke initiatieven door haar regelgeving en haar ruimtelijke ordeningsbeleid. Elk talent moet worden benut om Gelderland economisch vitaal te houden. Er ontstaat een toenemende schaarste op de arbeidsmarkt. Sectoren die in Gelderland belangrijk zijn, zoals de zorg en techniek, zullen in toenemende mate geconfronteerd worden met gebrek aan personeel. Samenwerking tussen overheid, onderwijsinstellingen en bedrijfsleven wordt gestimuleerd met als doel een betere aansluiting qua beroep, opleidingsniveau en ervaring van het arbeidsaanbod op de vraag van werkgevers. IkStartSmart is in het coalitieakkoord genoemd als een goed voorbeeld om kansrijke startende ondernemers te steunen. Provinciale Uitvoeringsagenda 2011 en Economische Visie In de Provinciale Uitvoeringsagenda 2011 zijn op het terrein van Starters- en Arbeidsmarktbeleid 2 sporen opgenomen: het continueren van het startersprogramma IkStartSmart starters een vliegende start bieden door ondersteuning aan te bieden bij hun financiering. In de startersparagraaf van de Economische Visie is aangegeven dat de Provincie IkStartSmart de komende jaren continueert. De Provincie ziet het programma als dé basis van het startersbeleid. En als hét instrument om gemeenten, kennisinstellingen en marktpartijen in beweging te zetten om gezamenlijk het ondernemingsklimaat voor startende bedrijven in Gelderland te verbeteren. In combinatie met IkStartSmart wil de Provincie ook dat er faciliteiten voor microkredieten en voldoende laagdrempelige huisvestingsmogelijkheden verspreid over de provincie gerealiseerd worden. De visie noemt ook dat er extra aandacht besteed zou moeten worden aan: 6

7 1. etnische ondernemers. 2. studenten vanuit het MKB en het vakonderwijs 3. bedrijfsopvolgers 4. exporteurs en andere internationaal georiënteerde starters 1. Etnische ondernemers IkStartSmart zet in op een andere communicatiestrategie en bereikt de etnische ondernemer beter door: een nieuwe flyer met gerichte communicatie op de etnische doelgroepen; gebruik te maken van IkStartSmart -deelnemers die binnen de eigen netwerken hun ervaringen willen delen en als ambassadeur op willen treden; gebruik te maken van de bestaande kanalen waaronder de (etnische) ondernemersverenigingen. 2. Studenten vanuit MKB en het vakonderwijs IkStartSmart gaat in samenwerking met Gelderland Valoriseert! en de ROC s in Gelderland studenten en docenten actief informeren over de mogelijkheden van het starten van een onderneming. 3. Bedrijfsopvolgers Bedrijfsopvolging kan op een 2-tal manieren: het overdragen van de onderneming van ouder op kind het overnemen van de onderneming door een werknemer of door een derde Het overnemen van een onderneming is een wezenlijk andere start van het eigen bedrijf dan het opbouwen van de eigen onderneming vanaf de grond. In beide gevallen is het een bijzondere manier van starten van de eigen onderneming. Een verdere beschrijving is te vinden bij het IkGroeiSmart -programma. 4. Exporteurs en andere internationaal georiënteerde starters Het starten met export van producten of diensten, het importeren van producten of diensten en het op een andere manier actief betreden van een internationale markt, kent zijn eigen stappen. De wereld om ons heen is dichtbij maar de zakelijke cultuur staat vaak veraf. In elk geval is het internationaal actief worden een bijzondere start te noemen. Een verdere beschrijving is te vinden bij de het IkGroeiSmart -programma. Voor alle vier de doelgroepen geldt dat er in de communicatie aandacht moet zijn voor het werven van startende ondernemers die aan IkStartSmart of IkGroeiSmart willen deelnemen. Evaluatie EIM Het EIM geeft de volgende verbetersuggesties in haar evaluatieonderzoek (2012): 1. Verbreding van het doelgroepenbereik met meer doorstarters, bedrijfsovernemers, herintreders, laagopgeleide starters en starters in niet-dienstensectoren. Voor de doorstarters en bedrijfovernemers is het denkbaar dat het traject enigszins moet worden aangepast en dat er coaches moeten worden aangetrokken die over specifieke kennis en vaardigheden beschikken. 2. Bij de intake (en het exitgesprek) van IkStartSmart is het nuttig om expliciet aandacht te besteden aan de plannen en ambities van de starters over 5 jaar en aan wat zij denken dan nodig te hebben. Hiermee kunnen potentiële groeiers snel worden gescout en kan er beter worden geanticipeerd op eventuele vervolgtrajecten. 7

8 Uitbreiding productportfolio IkStartSmart Er zijn een drietal nieuwe producten ontwikkeld die aan het bestaande IkStartSmart -productportfolio worden toegevoegd: 1. Juridische Check 2. RegelingenCheck 3. Coach Plus Juridische Check De doelstelling van dit deelproject is de ondernemer bewust te maken van de juridische risico s die de continuïteit van de onderneming kunnen bedreigen. Daarnaast worden handvatten aangeleerd om gericht gebruik te maken van beschikbare instrumenten. Dit werkt enerzijds drempelverlagend en bevordert anderzijds de efficiëntie waarmee ondernemers de commerciële adviesmarkt betreden. Belangrijk hierbij is dat met de ondernemer wordt gewerkt aan een integrale optimalisatie van juridische aspecten die van belang zijn voor de bedrijfsvoering. Dit is afgestemd op de specifieke situatie van de ondernemer en sluit naadloos aan bij het individuele maatwerk. De vraag naar de mogelijkheden voor het beoordelen van allerlei juridische contracten en dus de basis voor de Juridische Check is naar voren gekomen in diverse outtakegesprekken met deelnemers. De Juridische Check is nog niet aanwezig in het bestaande productenportfolio, is snel in te zetten en kent lage ontwikkelingskosten. De financiering vindt plaats uit het reeds voor de deelnemer bestemde trainings- en adviesbudget. Bijdrage aan ontwikkeling ondernemersvaardigheden de ondernemer krijgt steeds meer een neus voor wat wel en niet goed zal uitpakken. Hierdoor zullen geschillen kunnen worden voorkomen waardoor de ondernemer zich vrijer in het handelsverkeer zal bewegen; de ondernemer zal beter in staat zijn risico s te herkennen die een grote impact op de bedrijfsvoering hebben; een professionalisering op juridisch gebied zal bijdragen aan een betere bedrijfsvoering; de ondernemer zal dankzij een stuk kennisoverdracht efficiënter zijn bedrijf kunnen gaan voeren. Dit zorgt weer voor een grote economische spin-off voor zowel de individuele ondernemer als zijn omgeving. In Bijlage 1 wordt de Juridische Check verder beschreven. RegelingenCheck Ondernemers hebben vaak te maken met een toenemende investerings- en financieringsbehoefte. Om strategisch keuzes te kunnen maken vraagt dit van de ondernemer, naast een degelijk investeringsplan, een goed inzicht in de financieringsmogelijkheden en de daarmee samenhangende consequenties. Natuurlijk zijn er vele bestaande partijen in de markt die hier graag bij willen adviseren, maar het is belangrijk dat de ondernemer zelf goed beslagen ten ijs komt. Externe financiering heeft altijd een keerzijde die wordt vertaald in het betalen van rente, in het dragen van risico, het delen van eigendomsrechten en/of het accepteren van inspraak in de onderneming. Het is verstandig hier inzicht en gevoel bij te ontwikkelen voordat met commerciële partijen in gesprek en onderhandeling wordt gegaan. 8

9 De doelstelling van dit deelproject is het bieden van: Meer transparantie voor ondernemers over aanwezige mogelijkheden Betere benutting van bestaande mogelijkheden Betere profilering overheidsmaatregelen Dit wordt gedaan met hulp van de in ontwikkeling zijnde Menukaart Gelderland waarmee alle door de Provincie Gelderland (deels) gefinancierde activiteiten en projecten gericht op ondernemers en ondernemerschap in beeld worden gebracht. Daarnaast worden ook andere bestaande regelingen (landelijk, gemeentelijk, branchegericht) die voor ondernemers ter beschikking staan, onder de aandacht gebracht. Ook hier vindt afstemming plaats op de specifieke situatie van de ondernemer en daardoor is dit passend binnen het individuele maatwerk dat geleverd wordt. De vele vragen van deelnemers naar de mogelijkheden om gebruik te maken van subsidies en mogelijke andere programma s en projecten gericht op de te ontwikkelen onderneming heeft de basis gelegd voor de RegelingenCheck. De RegelingenCheck is nog niet aanwezig in het bestaande productenportfolio, is snel in te zetten en kent lage ontwikkelingskosten. De financiering vindt plaats uit het reeds voor de deelnemer bestemde trainings- en adviesbudget. Bijdrage aan ontwikkeling ondernemersvaardigheden de ondernemer wordt bewust van de ondersteuningsmogelijkheden die ten dienste staan van zijn onderneming en weet dat inzet op een regeling een waardevolle bijdrage kan leveren aan de ontwikkeling van zijn bedrijf; de ondernemer zal door gebruik te kunnen maken van regelingen zijn bedrijf efficiënter kunnen gaan voeren. Dit zorgt ook hier voor een economische spin-off voor zowel de individuele ondernemer als zijn omgeving. In Bijlage 2 wordt de RegelingenCheck verder beschreven. Coach Plus Uit diverse bijeenkomsten van gedeputeerde Van Dijk met (startende) ondernemers is de wens geuit dat IkStartSmart -deelnemers langer gebruik willen maken van een coach. Uit een steekproef van de resultaten van de outtakegesprekken met deelnemers komt eenzelfde wens naar voren. De doelstelling van dit deelproject is derhalve de ondernemer in staat te stellen langer gebruik te laten maken van een IkStartSmart -coach om de juiste strategische keuzes te maken en vervolgens deze keuzes te implementeren in de onderneming. Deze wens kan eenvoudig worden gerealiseerd door aanvullende afspraken te maken met de coachgroep. Belangrijkste voorwaarde is dat de deelnemer die hiervan gebruik wil maken 50% van het uurtarief van de coach voor zijn rekening neemt. In Bijlage 3 wordt Coach Plus verder beschreven. Bijdrage aan ontwikkeling ondernemersvaardigheden Een langere termijn van coaching draagt bij aan het verder versterken van ondernemersvaardigheden. 9

10 IkGROEISMART : werken aan een groeiende onderneming Stilstand is achteruitgang. Veel ondernemers streven daarom naar groei. De één is daar succesvoller in dan de ander. Ondernemingen die na of tijdens de startperiode groeipotentie in zich hebben, zijn belangrijk voor de ontwikkeling van de economie en werkgelegenheid. Allerlei aspecten van de bedrijfsvoering strijden om de aandacht en er komt van alles op de ondernemer af. Groei moet in goede banen worden geleid en de zwakke kanten van de groeiende onderneming moeten worden onderkend en versterkt. De veranderende rol van de ondernemer, de interne organisatie, het personeelsbeleid, de huisvesting, het klantenbeheer, het commerciële beleid, de inzet van social media en de financiering van de groei zijn onderwerpen die hierbij van belang zijn. Dit zijn stuk voor stuk strategische vraagstukken die ervoor kunnen zorgen dat groei een duurzame groei wordt en dat de onderneming, zoals in de huidige tijd van slechte economische vooruitzichten, tegen een stootje kan. In een bepaald opzicht lijkt ondernemen in een wereld in beweging op het rijden met een auto. Als je stilstaat of langzaam rijdt, blijf je achter bij de auto s om je heen. Als de onderneming niet meegaat en mee verandert met de omgeving, dan zal de onderneming zich niet lang kunnen handhaven. Gelijk oprijden met andere auto s betekent ten minste even snel als de anderen in beweging blijven. Om op gelijk niveau met de concurrentie te blijven, moet de onderneming in elk geval verder ontwikkelen en blijven meebewegen. Als er op de (snel)weg plaats is, kun je andere auto s passeren door sneller te rijden. De ontwikkeling van de onderneming is hiermee te vergelijken: het aandeel in de markt zal stijgen door het beter te doen dan de concurrenten. Maar harder rijden zonder brokken te maken, zonder bekeuringen te krijgen én zonder de juiste afslag te missen, is niet makkelijk. Een alternatieve route kan zinvol zijn: lever producten of diensten die anderen nog niet leveren. Zo zal de onderneming in een situatie van minder concurrenten makkelijker kunnen groeien. Als de alternatieve route (nog) niet mogelijk is, blijft niets anders over dan meerijden op de snelweg. De inspanningen die de ondernemer moet verrichten voor groei in een situatie met vele concurrenten (die vele andere auto s op de snelweg), zijn groot en de ondernemer zal vooral goed auto moeten kunnen rijden. De onderneming zal een weg in moeten slaan die toekomst heeft en de ondernemer moet in staat zijn om de juiste strategische keuzes te maken op basis van goede verkeersinformatie. Als het gaat om het maken van de juiste strategische keuzes is er meer nodig dan alleen in beweging blijven. Het betekent de zaken beter doen dan de concurrenten. Het is meer dan nog harder werken, als ondernemer moet je slimmer en handiger zijn dan de rest. Het gaat erom jezelf en je onderneming door en door te kennen. De zwakke én de sterke punten, marktkansen zien en benutten en dit vooral op basis van een vooraf bedacht plan. Dus niet adhoc reageren op vragen uit de markt. Groeien is niet altijd groter worden Onderzoek naar ondernemerschap wijst uit dat tegenwoordig niet iedereen die de stap naar ondernemerschap zet, daarmee ook voldoet aan het ideaalbeeld dat beleidsmakers vaak voor ogen hebben. Steeds meer ondernemers groeien namelijk niet in termen van omzet of personeel. Zij blijven alleen en werken voor een vertrouwde groep van relaties. Deze ZP-ers prefereren zelfstandigheid boven een vast dienstverband omdat ze zo hun werktijden beter kunnen bepalen, makkelijker vanuit huis kunnen werken, flexibeler kunnen zijn etc. 10

11 Voor andere ondernemers betekent groei het groter worden van het bedrijf, bijvoorbeeld door de toename van omzet, uitbreiding van de bedrijfsruimte, het vergroten van de productiecapaciteit, meer personeel of meer vestigingen. Groei kent echter ook andere aspecten namelijk toename van het rendement en kwalitatieve groei. Toename van rendement Er zijn diverse manieren om groei te definiëren. Eén ervan is te kijken naar groei in omzet en personeel. Groei in deze zin zegt echter weinig over de continuïteit van een onderneming. Een toename in de het rendement van de onderneming zegt dat wel. De basis voor een toenemend rendement zijn ideeën voor verbetering van kwaliteit, efficiency, marketing en innovatie. Dit moet leiden tot een verbetering van resultaat in relatie tot de investeringen in tijd, geld en energie. Het IkGroeiSmart -programma is een specifieke invulling van het onderdeel Grip op groei uit het IkStartSmart - project en is bedoeld voor die startende ondernemer die een snelle groei doormaakt of die voor een belangrijke keuze staat. Het onderdeel Grip op Groei is gericht op startende ondernemers die tegen strategische keuzes aanlopen doordat hun onderneming zich ontwikkelt. IkGroeiSmart gaat hier echter een belangrijke stap verder door groeiende ondernemers te coachen op de nieuwe competenties die belangrijk zijn om succesvol te kunnen groeien. Grip op groei Deze fase breekt aan na de pioniersfase als starter en doet zich vaak voor in de periode van 3 tot 5 jaar na de start van de onderneming. Belangrijker dan deze harde termijn is echter het groeipad van de ondernemer. Maakt deze bijvoorbeeld al na 1 of 2 jaar een snelle groei door? Of staat de startende ondernemer voor een belangrijke keuze door een onderneming over te nemen of de weg te kiezen naar het buitenland? Dan zou deze ondernemer gebruik kunnen maken van een specifiek op de groei van de onderneming gericht programma: IkGroeiSmart. Overigens is groei voor veel ondernemers een vaag begrip. Ondernemers zijn erg pragmatisch en vaak bezig met de waan van de dag. Zij worstelen met problemen waar ze een oplossing voor willen, bijvoorbeeld: Ik heb teveel werk voor mij alleen maar Ik kan het juiste personeel niet vinden. Welke stappen moet ik zetten? Ik heb personeel rondlopen en ik kan alle vragen die ik krijg niet meer behappen. Wat te doen? Ik heb een te kleine bedrijfsruimte en wil verhuizen naar een grotere locatie maar heb nog een huurcontract van 3 jaar. Hoe kan ik het huurcontract opzeggen en alsnog verhuizen? De groei-ondernemer heeft vaak veel te doen omdat zijn onderneming aan het groeien is. Daarom is het uitgangspunt dat het IkGroeiSmart -programma pragmatisch én resultaatgericht moet zijn. Het IkGroeiSmart -programma is bedoeld voor de (startende) ondernemer die duidelijke groeiambities heeft en die niet past in een reeds bestaand initiatief. De (startende) ondernemer is in staat de groeiambities in de intake duidelijk te verwoorden. De ondernemingsbehoefte voor het kiezen van de te volgen modules is leidend en sluit aan bij het individuele maatwerk dat wordt geleverd. Van een IkGroeiSmart -deelnemer wordt verwacht dat deze een duidelijke horizon in beeld heeft en dat hij/zij de groeiambities kan benoemen in termen van (realistische) omzet, personeel, vestigingen e.d. Na het intakegesprek wordt besloten of iemand deel gaat nemen aan het IkStartSmart - of aan het IkGroeiSmart -programma. Er wordt niet geconcurreerd met bestaande initiatieven. Indien een ondernemer beter past in een ander initiatief, zal deze worden doorverwezen. 11

12 Groei van ondernemingen wordt gerealiseerd door: 1. Bedrijfsovername 2. International 3. Autonome Groei Het groeien van ondernemingen kent een eigen dynamiek en daar hoort een ander coachingtraject bij dan van een startende ondernemer die alleen begint met zijn onderneming. Aandachtspunten zijn het vinden van balans tussen persoonlijke en zakelijke doelstellingen, personeel, financiering, marketing, rendement en vooral de veranderende rol van de ondernemer. Ondersteuning kan dan bijdragen aan het succesvol voortbestaan van de onderneming. Dit betekent vooral voor de drie genoemde groeiopties dat er gewerkt moet worden aan het uitwerken van de groeistrategie die resulteert in een nieuw of aangepast businessplan. Het coachingtraject is vooral gericht op het versterken van de ondernemersvaardigheden die de ondernemer in staat moet stellen om vooraf en met hulp van de bestaande bedrijfscijfers die stappen te zetten die noodzakelijk zijn om de langetermijndoelen te realiseren. De coach ondersteunt bij het vertalen van de cijfers naar concrete acties voor de toekomst die gericht moeten zijn op het realiseren van de vooraf vastgestelde doelen. Hierdoor ontstaat nieuw en ander gedrag van ondernemer én medewerkers. Bedrijfsovername De doelstelling van dit deelproject is het bevorderen van een vliegende start waardoor snellere groei ontstaat, het voorkomen van kapitaalvernietiging van bedrijven die stoppen en het verbeteren van het overnametraject waardoor er meer kans op een geslaagde transactie is. In toenemende mate wordt geconstateerd dat veel ondernemers de pensioengerechtigde leeftijd bereiken zonder dat er in de familiekring een opvolger of vanuit de onderneming een overnemer beschikbaar is. Terwijl juist uit vele onderzoeken blijkt dat het overnemen van een bestaande onderneming de kans van slagen als ondernemer aanzienlijk vergroot. De coaching van de ondernemer die het bedrijf overneemt, blijft de basis voor verbetering van ondernemersvaardigheden. Binnen de bestaande coachgroep zijn minimaal 2 competente coaches beschikbaar die hebben aangetoond dit type coaching te kunnen bieden. Voorbeelden: 1. Oud-IkStartSmart -deelnemer Nienke Danhof (Arnhem): heeft in 2008 de winkel van haar moeder overgenomen en heeft recent een derde vestiging geopend; 2. Oud-IkStartSmart -deelnemer Durk Wijnja (Lingewaal): heeft in 2010 het bouwbedrijf van zijn vader overgenomen. Ondanks de economische en voor de bouw zeer zware crisis, bestaat de onderneming nog steeds. Bijdrage aan ontwikkeling ondernemersvaardigheden Voor de overname is naast de vaardigheden van de ondernemer specifieke kennis en kunde noodzakelijk waarbij je je moet afvragen of de overnemer die moet ontwikkelen. Het is veelal een eenmalig optredend proces. Naast de start-doelstelling is hier het voorkomen van onnodige bedrijfsbeëindiging aan gekoppeld, wat leidt tot minder kapitaal- en kennisverlies en een betere kans op voortbestaan van een onderneming oplevert. Het is vooral belangrijk de communicatie dusdanig in te richten dat ook de overnemer zich aangesproken voelt door de geboden begeleiding en dat deze zich daardoor als ondernemer sneller kan verbeteren. 12

13 Uitbreiding Als er gedacht wordt aan het bieden van een verdieping, dan moet deze gezocht worden in de inhoud van het bedrijfsovernameproces: Bepalen van de goodwill Bepalen van de overnameprijs Financiering van de overname Contracten Bovengenoemde procesonderdelen vereisen een specifieke kennis die alleen te vinden is bij gespecialiseerde adviseurs: de overnamespecialist. Deze kan worden toegevoegd aan de al bestaande Adviespool. Het overnemen van een bedrijf vergt vaak een aanzienlijke investering. Naast het bestaande budget voor trainingof advies dat kan worden ingezet, kan gedacht worden aan een extra bijdrage voor het inhoudelijke werk van de overnamespecialist. In Bijlage 4 wordt het onderdeel Bedrijfsovername verder beschreven. International De doelstelling van dit deelproject is vooral de kleine ondernemer bewust te maken van de potentie en marktmogelijkheden van internationaal zaken doen en de toetredingsdrempel tot de internationale markt verlagen. Juist in een grensprovincie als Gelderland blijft het kleinbedrijf achter in het benutten van internationale marktmogelijkheden. International is door coaching de smeerolie en verbindende factor tussen: SIB (Starters in Business), dat de ondernemer helpt met het ontwikkelen van een marktstrategie Marktscan, dat een overzicht geeft van mogelijke zakenpartners in een specifieke doelmarkt Overige grensoverschrijdende projecten als 2connect en Gelderland Valoriseert! en bestaande matchmakingsmogelijkheden Toekomstige ontwikkelingen of regelingen die van belang kunnen zijn voor de MKB-ondernemer. De coaching van de ondernemer die de stap maakt naar het buitenland, blijft de basis voor verbetering van ondernemersvaardigheden. Binnen de bestaande coachgroep zijn er minimaal 2 competente coaches beschikbaar die heeft aangetoond dit type coaching te kunnen bieden. Voorbeelden: 1. Oud-IkStartSmart -deelnemer Cora Blom (Doetinchem): ontwikkelaar en schrijver achter het Grenzenlos Magazine een tijdschrift dat wonen en werken aan de Nederlandse en Duitse kant van de grens beschrijft. 2. Oud-IkStartSmart -deelnemer Ronny Boland (Ulft) die naast zijn Nederlandse vestiging ook een vestiging in Manilla (Filippijnen) is gestart. Bijdrage aan ontwikkeling ondernemersvaardigheden De ondernemer krijgt een steeds beter inzicht in hoe de internationale marktmogelijkheden (inkoop en verkoop) zijn onderneming kunnen versterken en laten groeien; een meer internationale oriëntatie zal bijdragen aan verbetering van de continuïteit en groei van de onderneming; de ondernemer wordt zich meer bewust van de kansen en bedreigingen in een toenemende globaliserende markt met steeds meer transparantie door de ontwikkeling van informatietechnologie en social media. 13

14 Ook voor dit onderdeel is het belangrijk de communicatie dusdanig in te richten dat de exporteur c.q. importeur zich aangesproken voelt door de geboden begeleiding en dat deze daardoor als ondernemer sneller kan groeien en de onderneming goed kan leiden. Het is uitdrukkelijk niet de bedoeling iets nieuws te ontwikkelen maar de inspanningen zijn erop gericht meer ondernemers toe te leiden naar bestaande instrumenten die beschikbaar zijn of komen. Er wordt optimaal gebruik gemaakt van de flexibiliteit die regelingen bieden. Aandachtspunt is wel dat er aanvullende eisen gesteld kunnen worden om van de bestaande instrumenten gebruik te kunnen maken. De stap naar een buitenlandse markt is een belangrijke beslissing en vaak een forse stap. Deze stap is belangrijk voor de Nederlandse economie want internationale handel is de motor van de economie en geeft vaak positieve impulsen aan de binnenlandse markt. Naast het bestaande budget voor training- of advies dat kan worden ingezet, kan gedacht worden aan: een bijdrage voor het uitvoeren van activiteiten als gevolg van deelname aan de SIB-regeling. een bijdrage voor het financieren van de Marktscan; In Bijlage 5 wordt het onderdeel International verder beschreven. Autonome Groei De doelstelling van dit deelproject is de ondernemer in staat te stellen om dat te blijven doen wat hij/zij wil doen in een groeiende onderneming en helpt de ondernemer de extra benodigde competenties te ontwikkelen die nodig zijn om succesvolle en innovatieve ondernemers te behouden in Gelderland. Een deel van de ondernemers wil heel graag groeien en is ambitieus. Deze ondernemers weten echter niet altijd hoe ze dit kunnen realiseren. Dit heeft enerzijds te maken met het ontbreken van de juiste competenties en anderzijds de waan van de dag, waardoor ondernemers moeite hebben met reflecteren en het nemen van strategische beslissingen. Een belangrijk aspect voor groei van de onderneming is de veranderende rol van de ondernemer die de groei met zich meebrengt. Groei is een uitdaging waarvan de ondernemer, mits bewust de keuze voor groei gemaakt, veel van kan leren. De ondernemer ontwikkelt zich als het ware mee met de onderneming. De coaching is gericht op de nieuwe competenties die de ondernemer zich eigen moet maken. Er is dus vooral aandacht voor de veranderende rol van de ondernemer. De coach draagt door zijn onafhankelijke positie belangrijk bij aan de ontwikkeling van de ondernemersvaardigheden die de veranderende rol van de ondernemer met zich mee brengt. Dit gebeurt op een 4-tal manieren: 1. De ontwikkeling van de ondernemer Een executive programma voor persoonlijke ontwikkeling Intervisie onder leiding van een ervaren begeleider Masterclasses die specifieke onderwerpen uitdiepen Masterstories waarin succesverhalen en valkuilen van ondernemers centraal staan 2. Innovatiedialoog Ondernemers kennis laten maken met de voorwaarden/competenties die nodig zijn om een innovatief klimaat te scheppen in zijn/haar bedrijf. 3. Financieringsmogelijkheden Uitbreiden van de financieringsmogelijkheden van de Microkrediet Gelderland-regeling 4. Slimme ideeën vormgeven 14

15 De website kan bijvoorbeeld worden ingezet voor het publiceren van aanbestedingen die door de Provincie Gelderland of een gemeente worden gedaan. Op basis van interesse voldoende ondernemers kan een Masterclass Coöperatieve Aanbesteding worden ingezet en komen (tijdelijke) samenwerkingsvormen tot stand. De provincie creëert haar eigen flexibele schil waarin een tiental ondernemers een periode van bijvoorbeeld een jaar in verschillende coalities werken aan opdrachten voor en door de provincie. Bijdrage aan de ontwikkeling van ondernemersvaardigheden In de startfase van de onderneming vervult de ondernemer een pioniersrol. De klanten hebben een speciale relatie met de ondernemer en eventuele medewerkers hebben een sterke band met ondernemer en onderneming. De ondernemer staat voor veel beslissingen alleen en wordt beschouwd als de echte leider. Er komt in deze fase veel flexibiliteit en creativiteit kijken, langetermijnplanning is vaak niet aan de orde. In de groeifase wordt als het ware de overstap gemaakt van een informele naar een formele organisatie. Het bedrijfsproces wordt meer logisch geordend. Gevolg: de pionier moet gaan leidinggeven. De betrokkenheid van de ondernemer wordt anders: de operationele taken gaan minder tijd vragen. Dit maakt het mogelijk meer aandacht te besteden aan de langetermijnplanning en het maken van strategische keuzes voor het ontwikkelen van ondernemingsplannen, het uitzetten van nieuwe paden en het opzetten van een effectief marketingbeleid. Dit vraagt andere ondernemerscompetenties dan in de startfase van de onderneming. Executive Programma De doelstelling van dit deelproject is de ondernemer in staat te stellen de extra benodigde competenties te ontwikkelen die nodig zijn om bewust strategische keuzes te maken met het oog op een succesvolle toekomst. Bijkomende doelstelling is om succesvolle startende en innovatieve ondernemers te behouden voor Gelderland. In Bijlage 6 wordt het onderdeel Executive Programma verder beschreven. Innovatiedialoog Ondernemers leren van elkaar hoe innovatieve producten/diensten te ontwikkelen. Hierdoor krijgt innovatie een plaats in de bedrijfsvoering en kan de onderneming groeien. De hiervoor benodigde competenties kunnen (verder) ontwikkeld worden. Kennisdeling tussen de deelnemers staat centraal. In Bijlage 7 wordt de InnovatieDialoog verder beschreven. Financieringsmogelijkheden Bijzondere aandacht wordt gevraagd van de Provincie Gelderland voor het openstellen stellen van het bestaande financiële ondersteuningsinstrumenten voor startende en groeiondernemers die niet behoren tot de (top)sectoren en/of de maakindustrie in Gelderland: MKB Kredietfaciliteit Gelderland. De provincie heeft 25 miljoen beschikbaar gesteld om MKB-bedrijven die last hebben van de economische crisis maar wel financieel gezond zijn, een achtergestelde lening te kunnen verstrekken. Starters komen hiervoor niet in aanmerking. Innovatiefonds Oost Nederland. Het fonds is er voor innovatieve ondernemers in het MKB, die in de startfase of de eerste ontwikkelingsfase van hun bedrijf zitten. Het gaat om risicokapitaal voor bedrijven in de sectoren voeding, gezondheid en technologie. Het fonds wordt gefinancierd door de provincies Gelderland en Overijssel, het Ministerie van EZ en EFRO-subsidies. Deze mogelijkheid is voor starters uiterst gering i.v.m. het kapitaalintensieve karakter en de aanzienlijke bedragen die ermee gemoeid gaan. Innovatiekrediet. Ondernemers kunnen dit krediet aanvragen voor de ontwikkeling en realisatie van innovatieve producten of diensten. Het Innovatiekrediet financiert 50% van de ontwikkelkosten tot een 15

16 maximum van Hierbij is ook een borgstelling voor banken en particuliere investeerders mogelijk. Beide vallen onder de regeling GELDerland voor Innovaties. Gelderland Valoriseert! Uitgangspunten Een IkGroeiSmart -module moet voldoen aan de onderstaande uitgangspunten: 1. de module moet voorzien in een aantoonbare behoefte van groei-ondernemers; 2. de module heeft een maatschappelijke meerwaarde; 3. de module is complementair aan bestaande dienstverlening/projecten in Gelderland en past binnen eerlijke mededinging met marktpartijen omdat er sprake is van: Marktfalen Transparante aanbesteding Marktconforme tarieven (indien relevant); 4. de module is gericht op ondernemingen die de pioniersfase hebben doorlopen; 5. de module is gericht op de verbetering van ondernemersvaardigheden, ingericht als individueel maatwerk en draagt bij aan de continuïteit van de onderneming; 6. er wordt zoveel mogelijk gebruik gemaakt van de bestaande IkStartSmart -infrastructuur. Marktfalen Met gemeenten in Gelderland is gesproken over de vraag of er sprake is van marktfalen? Deze vraag wordt positief beantwoord want naar de mening van de gemeenten is er is weinig tot geen aandacht voor de groeiondernemer tot 5 werkzame personen of voor de startende ondernemer die de ambitie en potentie heeft door te groeien of voor de ondernemer die voor een belangrijke strategische keuze staat. Vaak worden wel onderdelen aangeboden maar een totaalprogramma is niet beschikbaar. IkGroeiSmart brengt hierin verandering. Gemeenten zijn van mening dat de markt is veranderd door de komst van veel meer kleine ondernemers (ZP-ers) en door de vele nieuwe producten en diensten die voor internet zijn ontwikkeld en via internet zijn te krijgen. Verder zijn en worden behoeften veranderd door het gebruik van social media waardoor bestaande marketingtechnieken niet meer toereikend zijn. Als laatste kan genoemd worden dat er bij veel ZP-ers een hoge drempel aanwezig is om de stap te maken naar de commerciële adviesmarkt. Het is van belang dat ondernemers in de pioniersfase gestimuleerd worden om na te denken over mogelijke groeiscenario s en deze ook uitwerken zodat de ondernemer zelf de regie kan blijven voeren over de ontwikkeling van zijn bedrijf. Maatschappelijke meerwaarde Ondernemers dragen in steeds belangrijker mate bij aan de ontwikkeling van maatschappelijke meerwaarde door een duurzamer wordende bedrijfsvoering, het gebruiken van duurzame producten en productiemethoden en het commitment dat zij afgeven om hun onderneming verder te ontwikkelen. Ook met gemeenten is gesproken over hun belang bij het IkGroeiSmart -programma en de maatschappelijke meerwaarde die een dergelijk programma moet hebben. 16

17 De gemeenten zien hun belang als volgt: zij zijn aanjager van banen, regionale werkgelegenheid is belangrijk; zij doen aan crisisbestrijding; zij bevorderen ondernemerschap; zij zijn voor economische ontwikkeling, het tegen gaan van vergrijzing en het bevorderen van leefbaarheid; zij willen leegstand verminderen; zij willen de kwaliteit van de openbare ruimte verbeteren; zij zien ook dat na 3 jaar ondernemerschap er verandering door groei optreedt; zij zien ook dat ondernemers vooral volhouders zijn en dat zij tegenslagen op moeten vangen; zij zien ook dat indien het fout gaat met de onderneming, de ondernemer een beroep doet op de bijstand en daarom direct op het bordje van de gemeente beland. Gemeenten zien de volgende ontwikkelingen bij ZP-ers/kleine MKB-ondernemers: zij initiëren gezamenlijke projecten om risico s te dekken of goedkopere inkoop (b.v. Broodfonds); zij willen elkaar in vele fasen van het ondernemerschap ontmoeten (digitaal/fysiek); zij werken vaak wijkgebonden; zij zoeken een ruimte om samen te komen; zij zijn meestal geen lid van ondernemers- of branchevereniging; Gemeenten zien de behoefte aan ondersteuning van de gevestigde ondernemer maar hebben relatief weinig contact met deze groep. Doelen Ondernemers meer kans bieden om duurzame groei van de onderneming te realiseren; Het beter benutten van bestaande financiële en innovatieve instrumenten die de Provincie Gelderland biedt; Het realiseren van persoonlijk groei en leiderschapsontwikkeling van ondernemers; Het bijdragen aan een rendementsverbetering van ondernemingen met groeiambitie en groeipotentie. Beoogd resultaat Bij 70% van de ondernemers die gebruik hebben gemaakt van het IkGroeiSmart -programma moet na een periode van 5 jaar één of meer van onderstaande resultaten zijn gerealiseerd: verbetering van het rendement met minimaal 10%; 20% meer omzet; minimaal 5 medewerkers in dienst; 2 of meer vestigingen hebben in Nederland of daarbuiten; internationaal actief met export en/of import van producten en/of diensten Doelgroep De doelgroep voor het IkGroeiSmart -programma zijn: 1. Oud-IkStartSmart -deelnemers die hun begeleidingstraject hebben afgerond en die groei-ambities hebben. 2. Overige ondernemers die de ambitie en potentie hebben te groeien; 3. Ondernemers die voor de keuze staan als het overnemen van een bedrijf of de stap zetten naar een buitenlandse markt. Oud-IkStartSmart -deelnemers die hun traject vroegtijdig hebben stopgezet, worden uitdrukkelijk uitgesloten. 17

18 Deelnamecriteria 1. Deelnemer behoort tot de doelgroep; 2. De onderneming van de deelnemer moet zijn gevestigd of gevestigd worden in de Provincie Gelderland; 3. De onderneming neemt actief deel aan het economisch verkeer. Dit wordt aangetoond via de laatste jaarrekening en/of opgave omzetbelasting; Bereik In de IkStartSmart -periode is gebleken dat een deel van de ondernemers die langer dan 3 jaar een inschrijving in het handelsregister hadden, zich niet voelden aangesproken door de naam IkStartSmart. Als we kijken naar de verhouding startende versus gevestigde ondernemers in de genoemde projectperiode is deze respectievelijk 40% (echte starters) en 60% (gevestigde ondernemers met inschrijving handelsregister). Uit de effectmeting van januari 2013 blijkt dat gemiddeld 15% van de deelnemers niet alleen ondernemer wil worden, maar ook werkgever. Als we kijken naar het aantal van 1519 deelnemers in de IkStartSmart-periode , betekent dit een potentieel van 225 deelnemers voor de projectperiode. Het aantal bedrijfovernemers wordt geschat op 25 en het aantal mensen die de stap zetten naar een buitenlandse markt op 50. De overige deelnemers (150) groeien autonoom. Afbakening Het IkGroeiSmart -programma kent een maximale looptijd van 12 maanden na het intakegesprek. Indien blijkt dat bestaande dienstverlening of andere startersinitiatieven ook of beter in de behoefte van de ondernemer voorzien, wordt de ondernemer doorverwezen naar de desbetreffende regeling(en). Aandachtspunten De volgende onderdelen/instrumenten die ingezet worden, moeten worden beoordeeld of deze in ongewijzigde vorm kunnen worden ingezet voor het IkGroeiSmart -programma: 1. Intake Er wordt onderzocht in welke mate en in welke vorm de intake aangepast moet worden om te kunnen beoordelen of een deelnemer past bij het IkStartSmart - of bij het IkGroeiSmart -programma. 2. Ondernemerstest De IkStartSmart -ondernemerstest wordt vervangen door een IkGroeiSmart -ondernemerstest. Deze test is specifiek ontwikkeld voor het meten van ondernemersvaardigheden van groei-ondernemers en meet tevens de groeipotentie van de onderneming. 3. Startersvolgsysteem Het SVS moet worden aangepast voor de vastlegging van de gegevens van de IkGroeiSmart -deelnemers. Indien een uitbreiding van de database noodzakelijk is, vereist dit mogelijk een aanzienlijke investering. Deze investering is niet in de begroting opgenomen. 18

19 4. Coachgroep Voor het project IkStartSmart is, na een offertetraject en een intensieve selectieprocedure, een coachpool van 27 coaches samengesteld. Er is specifiek gezocht naar coaches die een duidelijke affiniteit met een doelgroep hebben. Denk aan cultureel, creatief en/of etnisch ondernemerschap, detail- en, internethandel. Indien er binnen de bestaande coachgroep voldoende competente coaches beschikbaar zijn die groeiondernemers kunnen begeleiden, wordt de coachgroep niet uitgebreid. Indien nodig worden coaches bijgeschoold. Mocht dat onvoldoende zijn, dan zal gezocht worden naar nieuwe coaches. Dit is niet in de begroting opgenomen. 5. Adviespool De IkStartSmart -adviespool is ontwikkeld om deelnemers te kunnen helpen met hun specifieke vragen die niet door de coach beantwoord kunnen worden. Doel van het specialistisch advies is het vergroten van de kennis bij de deelnemers over een specifiek vak of onderwerp om de bedrijfsvoering met succes te organiseren of te verbeteren. Indien noodzakelijk zullen adviseurs aan de Adviespool worden toegevoegd. 6. Samenwerking In overleg met de samenwerkingspartners worden afspraken gemaakt over de mate van samenwerking, ieders inbreng en verantwoordelijkheid en de bijdrage aan de resultaten. De samenwerking is vrijwillig maar niet vrijblijvend. Hierbij kan worden gedacht aan het (mede) ontwikkelen van de Intervisiebijeenkomsten, de Masterclasses, Masterstories en de Innovatiedialogen. De samenwerking kan ook bestaan uit het gebruik maken van elkaars locaties. Indien er checklisten ontwikkeld worden voor gebruik binnen het project, zullen deze gedeeld worden met de samenwerkingspartners en/of binnen het platform van aanjagers van ondernemerschap in Gelderland en/of met broedplaatsen voor startende ondernemers. 7. Effectmeting In overleg met ITS zal de bestaande effectmeting worden aangepast. Getracht wordt zo dicht mogelijk bij de bestaande IkStartSmart -effectmeting te blijven om synergie-effecten te genereren. 8. Communicatie IkStartSmart heeft veel aandacht voor publiciteit. Vanzelfsprekend wordt dit voorgezet met IkGroeiSmart. Aandacht voor het project, maar ook veel aandacht voor de deelnemers. Het belangrijkste communicatiemiddel is de website waar alles over het project is terug te vinden. Er wordt onderzocht hoe de bestaande website aandacht kan geven aan het IkGroeiSmart -programma of dat hiervoor een nieuwe website ontwikkeld moet worden. Zoals eerder aangegeven is het werven van deelnemers voor het IkGroeiSmart -programma belangrijk. Hiervoor wordt een communicatieplan geschreven. Synergievoordelen worden behaald door de goede elementen uit het IkStartSmart -communicatieplan te combineren met nieuwe onderdelen. De communicatie is gericht op: het werven van bedrijfsovernemers; het werven van ondernemers die de stap naar buitenland willen maken; het werven van ondernemers die de ambitie en de potentie hebben te groeien; een positieve uitstraling van het project op de Provincie Gelderland en de projectpartners; het positief berichten over groeiend ondernemerschap en de ontwikkeling daarvan; bevorderen van samenwerking; het in de markt zetten van de naam IkGroeiSmart. 19

20 9. Projectorganisatie Uitvoering van IkGroeiSmart is de verantwoordelijkheid van de Kamers van Koophandel Centraal Gelderland, Oost Nederland en Midden-Nederland. De uitvoering is gedelegeerd aan stichting IkStartSmart. De stichting doet de subsidieaanvraag voor het IkGroeiSmart -programma vanwege de kennis, ervaring en expertise die is opgedaan. Het IkGroeiSmart -programma wordt gemanaged door het al bestaande IkStartSmart -projectteam dat bestaat uit een projectmanager en drie projectcoördinatoren. Het projectteam wordt ondersteund door KvKcommunicatie-adviseurs. Tarieven Het is een politieke realiteit dat provincie en gemeenten voor een forse opgave staan om hun uitgaven terug te dringen. In deze processen worden scherpe keuzes gemaakt. Dit betekent dat deelnemers vooral in zichzelf moeten investeren om gebruik te kunnen maken van de mogelijkheden die het IkGroeiSmart -programma biedt. Provincie De provinciale bijdrage bedraagt Dit is maximaal 50% van de totale projectkosten conform de geldende subsidieregeling van de Provincie Gelderland. Gemeenten Gemeenten dragen 1000 per deelnemer bij in de projectkosten. Zij dragen geen extra projectkosten bij omdat deze bijdrage wordt gehaald uit de bestaande bijdragen van gemeenten. Dit is mogelijk omdat IkGroeiSmart een verdieping is, c.q. andere ondernemers gaat trekken dan het bestaande programma. Gemeenten zijn een onmisbare schakel in de communicatie over het IkStartSmart - en het IkGroeiSmart -programma en in de werving en doorverwijzing van mogelijke deelnemers. Deelnemers Deelnemers aan het IkGroeiSmart -programma betalen een eigen bijdrage van 750. Lange termijn financiering Een grote uitdaging is het verduurzamen van het begeleidingsprogramma. Nu de resultaten het idee bevestigen dat gerichte begeleiding in de startfase kwalitatief betere ondernemers oplevert die bijdragen aan duurzaam ondernemerschap, is de tijd gekomen om te kijken of er een stap gemaakt kan worden van het werken in projectvorm naar het inbedden van het programma in een werkvorm die niet direct afhankelijk is van subsidies van overheden. Op termijn zal of de ondernemer de totale trajectprijs moeten gaan betalen of zal naast of in plaats van (gedeeltelijke) overheidssubsidies sponsoring van organisaties die baat hebben bij kwalitatief goede ondernemers de basis moeten vormen voor de begeleiding. Aan het einde van de projectperiode zal er duidelijkheid moeten zijn over de toekomstige financieringsbasis. Het doel is deze financieringsbasis zo in te richten dat er mogelijkheden zijn nieuwe ontwikkelingen toe te voegen aan het bestaande programma en dat er nog meer synergie ontstaat met andere projecten en activiteiten in Gelderland gericht op de startende ondernemer. 20

Financieringsmogelijkheden vanuit de provincie Gelderland. Hans Cornet 30 januari 2012 Wijnfort Lent

Financieringsmogelijkheden vanuit de provincie Gelderland. Hans Cornet 30 januari 2012 Wijnfort Lent Financieringsmogelijkheden vanuit de provincie Gelderland Hans Cornet 30 januari 2012 Wijnfort Lent Coalitieakkoord Uitdagend Gelderland Economie is hèt belangrijkste thema in deze coalitieperiode 195

Nadere informatie

Duurzaam ondernemen met de Rabobank.

Duurzaam ondernemen met de Rabobank. Duurzaam ondernemen met de Rabobank. Ron Droste, commercieel directeur. Rabobank Den Haag en omgeving Rabobank en duurzaamheid Coöperatieve organisatievorm Klant- en maatschappelijk belang als uitgangspunt

Nadere informatie

Aanpak arbeidsmarkt Zuidoost-Nederland 2016-2020. Illustratie regionaal arbeidsmarkt dashboard. Inleiding

Aanpak arbeidsmarkt Zuidoost-Nederland 2016-2020. Illustratie regionaal arbeidsmarkt dashboard. Inleiding Aanpak arbeidsmarkt Zuidoost-Nederland 2016-2020 Illustratie regionaal arbeidsmarkt dashboard. Inleiding Wil Zuidoost-Nederland als top innovatie regio in de wereld meetellen, dan zal er voldoende en goed

Nadere informatie

Slimmer werken met mensen

Slimmer werken met mensen Slimmer werken met mensen Paul Breman Mijn Bedrijf 2.0 wordt mede gefinancierd met steun van het Europees Fonds voor Regionale Ontwikkeling van de Europese Commissie, de Provincie Utrecht en de Gemeente

Nadere informatie

Samenwerkingsagenda Hogeschool van Arnhem en Nijmegen en de Provincie Gelderland

Samenwerkingsagenda Hogeschool van Arnhem en Nijmegen en de Provincie Gelderland en de Provincie Gelderland 22 maart 2016 Overwegende dat: De provincie Gelderland veel waarde hecht aan de aanwezigheid van onderwijs/kennisinstellingen in haar Provincie. Uiteraard in hun functie van

Nadere informatie

UW BEDRIJF FINANCIEREN

UW BEDRIJF FINANCIEREN UW BEDRIJF FINANCIEREN BEDRIJFSFINANCIERING Zonder financiering kan een onderneming niet bestaan. Of het nu gaat om de omvang van het eigen vermogen of de ontwikkeling van uw werkkapitaal: de wijze waarop

Nadere informatie

ECONOMISCHE STIMULANS

ECONOMISCHE STIMULANS DE ZZP ER CENTRAAL Arnhem is een ondernemende stad. Met name het aantal ZZP ers is de afgelopen jaren spectaculair toegenomen. Bij elkaar opgeteld zijn het meer mensen dan het grootste bedrijf in Arnhem

Nadere informatie

Succesvol financieren

Succesvol financieren Informatieblad 06-07-14 Succesvol financieren Het is voor bedrijven nog steeds lastig om geld te lenen bij een bank. Maar u bent tegenwoordig voor een financiering niet meer alleen afhankelijk van de bank.

Nadere informatie

Het belang van het BBZ: do s en don ts

Het belang van het BBZ: do s en don ts Het belang van het BBZ: do s en don ts Nieuwegein 19 juni 2013 Peter Koppe, VNG Sjon Reimink, manager ROZ groep Vereniging van Nederlandse Gemeenten Opzet workshop 1. Inleiding Peter Koppe Kader: het belang

Nadere informatie

Operationeel Programma EFRO Noord-Nederland

Operationeel Programma EFRO Noord-Nederland Samenvatting Operationeel Programma EFRO Noord-Nederland 2014-2020 Inzet op innovatie en een koolstofarme economie In het Europa van 2020 wil Noord-Nederland zich ontwikkelen en profileren als een regio

Nadere informatie

Smart Industry. KvK Ondernemerspanel onderzoek

Smart Industry. KvK Ondernemerspanel onderzoek KvK Ondernemerspanel onderzoek Smart Industry Algemene gegevens: Start- en einddatum onderzoek: 02-07-2014 tot 22-07-2014 Aantal deelnemende ondernemers: 484 (doelgroep mkb-topsectoren) In dit document

Nadere informatie

JA: DE KRACHT VAN HET MKB! DE KRÊFT FAN IT MKB PVDA FRYSLÂN MKB-PLAN

JA: DE KRACHT VAN HET MKB! DE KRÊFT FAN IT MKB PVDA FRYSLÂN MKB-PLAN JA: DE KRACHT VAN HET MKB! DE KRÊFT FAN IT MKB PVDA FRYSLÂN MKB-PLAN Foto: Pixabay, Creative Commons MIDDEN- EN KLEINBEDRIJF: BANENMOTOR VAN DE SAMENLEVING Het midden- en kleinbedrijf (MKB) is dé banenmotor

Nadere informatie

Succesvol financieren Alternatieve financieringsvormen voor uw bv

Succesvol financieren Alternatieve financieringsvormen voor uw bv Met de helpende hand van de overheid meer kans van slagen Succesvol financieren Alternatieve financieringsvormen voor uw bv Het is voor bedrijven nog steeds lastig om geld te lenen bij een bank. Maar u

Nadere informatie

Plan gemeente Utrecht en Provincie Utrecht

Plan gemeente Utrecht en Provincie Utrecht Plan gemeente Utrecht en Provincie Utrecht LET OP: voor de raadspeiling over de cultuurlening is in dit document alleen onderdeel A relevant (revolverend fonds ter bevordering van creatief ondernemerschap)

Nadere informatie

Projectplan MKB Roadmaps 3.0

Projectplan MKB Roadmaps 3.0 Projectplan MKB Roadmaps 3.0 In 2013 is MKB Roadmaps voor het eerst opgestart, met als doelstelling om (aspirant) ondernemers te helpen om de zakelijke kant van hun innovatie te ontwikkelen. Wegens succes

Nadere informatie

Ondernemingsfinanciering

Ondernemingsfinanciering Een beknopt overzicht van de financieringsmogelijkheden die de overheid u kan bieden. Ondernemingsfinanciering Introductie Als ondernemer moet u snel en eenvoudig kunnen zien hoe de overheid kan helpen

Nadere informatie

Leergang Leiderschap voor Professionals

Leergang Leiderschap voor Professionals Leergang Leiderschap voor Professionals Zonder ontwikkeling geen toekomst! Leergang Leiderschap voor Professionals Tijden veranderen. Markten veranderen, organisaties en bedrijven veranderen en ook de

Nadere informatie

Voor Ondernemers Door Ondernemers in Groningen. Vodo50. Groningen, september 2014 Martijn van der Tuin

Voor Ondernemers Door Ondernemers in Groningen. Vodo50. Groningen, september 2014 Martijn van der Tuin Voor Ondernemers Door Ondernemers in Groningen Vodo50 Groningen, september 2014 Martijn van der Tuin Aanleiding Nederland en Groningen moeten het voor de groei van de economie vooral hebben van actieve

Nadere informatie

Samenvatting Flanders DC studie Internationalisatie van KMO s

Samenvatting Flanders DC studie Internationalisatie van KMO s Samenvatting Flanders DC studie Internationalisatie van KMO s In een globaliserende economie moeten regio s en ondernemingen internationaal concurreren. Internationalisatie draagt bij tot de economische

Nadere informatie

WAARDEN BEWUST ONDERNEMEN

WAARDEN BEWUST ONDERNEMEN WAARDEN BEWUST ONDERNEMEN EEN NIEUW SOORT ONDERNEMERSCHAP RESULTAAT KOERS VISIE PERSOONLIJK LEIDERSCHAP MEERWAARDE & RENDEMENT WAARDEN BEWUST WAARDEN BEWUST ONDERNEMEN ANNO 2013 Waarden Bewust Ondernemen

Nadere informatie

Beleidsplan fondsenwerving HagaVrienden 2013-2015

Beleidsplan fondsenwerving HagaVrienden 2013-2015 Beleidsplan fondsenwerving HagaVrienden 2013-2015 Opgesteld door: Helene Marcus-Baart, coördinator HagaVrienden I.s.m: Hans de Sonnaville, secretaris HagaVrienden (Beknopt) beleidsplan HagaVrienden 2013-2015

Nadere informatie

Topsectoren. Hoe & Waarom

Topsectoren. Hoe & Waarom Topsectoren Hoe & Waarom 1 Index Waarom de topsectorenaanpak? 3 Wat is het internationale belang? 4 Hoe werken de topsectoren samen? 5 Wat is de rol voor het MKB in de topsectoren? 6 Wat is de rol van

Nadere informatie

Aan de raad AGENDAPUNT 11. Doetinchem, 4 juli 2009. Economische visie en actieplan Dynamisch Duurzaam Doetinchem

Aan de raad AGENDAPUNT 11. Doetinchem, 4 juli 2009. Economische visie en actieplan Dynamisch Duurzaam Doetinchem Aan de raad AGENDAPUNT 11 Economische visie en actieplan Dynamisch Duurzaam Doetinchem Voorstel: 1. de foto van de sociaal-economische situatie in Doetinchem voor kennisgeving aannemen; 2. het beleidskader

Nadere informatie

Inspirerend Management. in de zorg. Een modulaire aanpak gericht op de ontwikkeling van nieuw leiderschap

Inspirerend Management. in de zorg. Een modulaire aanpak gericht op de ontwikkeling van nieuw leiderschap Inspirerend Management Development in de zorg Een modulaire aanpak gericht op de ontwikkeling van nieuw leiderschap Behoefte aan effectief leiderschap Vergroting van de invloed van de politiek en zorgverzekeraars

Nadere informatie

Profiel. Manager Bibliotheken. 20 maart 2015. Opdrachtgever Stichting Bibliotheek Rotterdam

Profiel. Manager Bibliotheken. 20 maart 2015. Opdrachtgever Stichting Bibliotheek Rotterdam Profiel Manager Bibliotheken 20 maart 2015 Opdrachtgever Stichting Bibliotheek Rotterdam Voor meer informatie over de functie Manon Min, adviseur Leeuwendaal Telefoon (070) 414 27 00 Voor sollicitatie

Nadere informatie

Nameting Scan Mijn Bedrijf 2.0 2011-2012

Nameting Scan Mijn Bedrijf 2.0 2011-2012 Sociale innovatie De volgende vragen gaan over sociale innovatie en innovatief ondernemingsbeleid. Sociale Innovatie is een vernieuwing of een verbetering in de arbeidsorganisatie en in de arbeidsrelaties

Nadere informatie

Expertisecentrum Plato VAN WERK-NAAR-WERK EN LOOPBAANCOACHING

Expertisecentrum Plato VAN WERK-NAAR-WERK EN LOOPBAANCOACHING Expertisecentrum Plato VAN WERK-NAAR-WERK EN LOOPBAANCOACHING INHOUD WIJ MAKEN ER WERK VAN! 04 PROCEDURE VAN EEN VAN WERK- NAAR-WERKTRAJECT 09 LOOPBAANORIËNTATIE EN LOOPBAANCOACHING 05 OVER EXPERTISECENTRUM

Nadere informatie

FORMAT BUSINESSCASE Inkoop Dagbesteding (licht)

FORMAT BUSINESSCASE Inkoop Dagbesteding (licht) FORMAT BUSINESSCASE Inkoop Dagbesteding (licht) Aanvrager Organisatie Overige initiatiefnemers Naam Contactpersoon Telefoon E-mail 1 Naam business case Klantsegment DAGBESTEDING CATEGORIE LICHT Cliënten

Nadere informatie

Ondernemen en innoveren in 2013 Geld verdienen met hulp van de overheid

Ondernemen en innoveren in 2013 Geld verdienen met hulp van de overheid Financiële regelingen, fiscale voordelen en adviesdiensten voor de ondernemer Ondernemen en innoveren in 2013 Geld verdienen met hulp van de overheid Als ondernemer wilt u vooruit. Voor sommigen van u

Nadere informatie

Hét middellange krediet voor uw bedrijfsinvesteringen.

Hét middellange krediet voor uw bedrijfsinvesteringen. Hét middellange krediet voor uw bedrijfsinvesteringen. Brede kennis en ervaring in zowel de financiële wereld als het ondernemerschap is de basis van het MKBi Groeifonds Geef het mkb de juiste impuls met

Nadere informatie

Growth Capital Fund BV

Growth Capital Fund BV Growth Capital Fund BV Groei en ondernemen zijn onlosmakelijk met elkaar verbonden. Groeibedrijven vormen een belangrijke aanjager van de economie. Sommige bedrijven groeien spectaculair, anderen laten

Nadere informatie

BAWI/U200900381 Lbr. 09/032

BAWI/U200900381 Lbr. 09/032 Brief aan de leden T.a.v. het college en de raad informatiecentrum tel. (070) 373 8020 betreft Hulp aan ondernemers bij economische crisis uw kenmerk ons kenmerk BAWI/U200900381 Lbr. 09/032 bijlage(n)

Nadere informatie

Ja, ik wil graag leren hoe ik ondernemend onderwijs binnen mijn school kan vormgeven! ATOR Opleidingen

Ja, ik wil graag leren hoe ik ondernemend onderwijs binnen mijn school kan vormgeven! ATOR Opleidingen Ja, ik wil graag leren hoe ik ondernemend onderwijs binnen mijn school kan vormgeven! Grijp de Buitenkans: een zwarte zwaan www.grijpdebuitenkans.nl Ondernemend onderwijs? Ondernemend onderwijs is NIET

Nadere informatie

Platform Bèta Techniek. Connect 05 2015. Chemiedag 2015. Hoe kunnen onderwijs en bedrijfsleven succesvol samenwerken?

Platform Bèta Techniek. Connect 05 2015. Chemiedag 2015. Hoe kunnen onderwijs en bedrijfsleven succesvol samenwerken? Platform Bèta Techniek Connect 05 2015 Chemiedag 2015 Hoe kunnen onderwijs en bedrijfsleven succesvol samenwerken? Succesvolle samenwerking tussen onderwijs en bedrijfsleven is de basis voor groei van

Nadere informatie

Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814.

Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. STAATSCOURANT Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. Nr. 23199 21 december 2011 Regeling van de Minister van Economische Zaken, Landbouw en Innovatie van 13 december 2011, nr.

Nadere informatie

PEILING MET ALTERNATIEVEN

PEILING MET ALTERNATIEVEN Gemeente Amersfoort PEILING MET ALTERNATIEVEN Van : Burgemeester en Wethouders Reg.nr. : 4518181 Aan : Gemeenteraad Datum : 4 november 2013 Portefeuillehouder : Wethouder P. van den Berg Programma : 1

Nadere informatie

Zelfstandigenloket Flevoland (ZLF) Actualiteitencollege Bbz Jannie van den Berg

Zelfstandigenloket Flevoland (ZLF) Actualiteitencollege Bbz Jannie van den Berg Zelfstandigenloket Flevoland (ZLF) Actualiteitencollege Bbz Jannie van den Berg Programma Uitleg over het ZLF Bbz 2004/ondersteuning ZZP-ers Prestart WWB/Marginaal ondernemen Wat levert het op? Resultaten

Nadere informatie

Actiepunt Doel Activiteiten Gewenst resultaat Het Nieuwe. Attractief winkelgebied Winkelen

Actiepunt Doel Activiteiten Gewenst resultaat Het Nieuwe. Attractief winkelgebied Winkelen 2014-01-17 Doelstellingen aanvalsplan werk en economie voor het jaar 2014 Meer innovatie Actiepunt Doel Activiteiten Gewenst resultaat Het Nieuwe Attractief winkelgebied Winkelen aanbieden. Gelderland

Nadere informatie

Succesvol financieren

Succesvol financieren Lentink Accountants/Belastingadviseurs brengt onder uw aandacht Succesvol financieren Alternatieve financieringsvormen voor uw bv Huizen, april 2014 1 Introductie Het is voor bedrijven nog steeds lastig

Nadere informatie

Expertisecentrum Plato. van werk-naar-werk en loopbaancoaching. Voor medewerkers

Expertisecentrum Plato. van werk-naar-werk en loopbaancoaching. Voor medewerkers Expertisecentrum Plato van werk-naar-werk en loopbaancoaching Voor medewerkers inhoud wij maken er werk van! 04 Onze dienstverlening voor jou 09 Loopbaanoriëntatie en Loopbaancoaching 05 over expertisecentrum

Nadere informatie

BUSINESS COACHING BEDRIJF STARTEN IN SURINAME. Uw voorbereiding in Nederland. aangeboden door

BUSINESS COACHING BEDRIJF STARTEN IN SURINAME. Uw voorbereiding in Nederland. aangeboden door BUSINESS COACHING BEDRIJF STARTEN IN SURINAME aangeboden door Uw voorbereiding in Nederland STARTING WELL PREPARED U hebt de eerste oriëntatie op het ondernemen in Suriname al achter de rug? Bijvoorbeeld

Nadere informatie

Auditrapportage 2014. Bijlage 1 Typologieën en het fasemodel. Dynamiek onderweg

Auditrapportage 2014. Bijlage 1 Typologieën en het fasemodel. Dynamiek onderweg Auditrapportage 2014 Bijlage 1 Typologieën en het fasemodel Dynamiek onderweg De vier geïdentificeerde typologieën van de Centra co-creator; incubator; transformator; facilitator - zijn hieronder kort

Nadere informatie

Leergang Transformatief Leiderschap

Leergang Transformatief Leiderschap feedback geven living labs advie processen/bijeenkomsten transformatief leiderschap coach perso Leergang Transformatief Leiderschap Anderen bewegen begint bij jezelf Succesvol mensen en organisaties in

Nadere informatie

Financiering. (Alternatieve) Financiering en Voorwaarden. Financiering - MCN

Financiering. (Alternatieve) Financiering en Voorwaarden. Financiering - MCN Financiering (Alternatieve) Financiering en Voorwaarden Financiering - MCN De kapitaalmarkt in Beweging Toegang tot bancaire financiering meer onder druk Investeerders schuiven op in het gat dat banken

Nadere informatie

Bantopa (Samen)werken aan Samenwerken

Bantopa (Samen)werken aan Samenwerken Bantopa (Samen)werken aan Samenwerken Masterclass - Alliantievaardigheden Een praktische leidraad voor toekomstige alliantiemanagers Samenwerken als Kerncompetentie De complexiteit van producten, processen

Nadere informatie

Innovatie support gids

Innovatie support gids Innovatie support gids Uw gids naar resultaat 1 Uw gids naar resultaat Innovatief duurzaam drukwerk Het drukwerk van deze gids is uitgevoerd in waterloos offset met inkt op plantaardige basis, dit resulteert

Nadere informatie

Starters zien door de wolken toch de zon

Starters zien door de wolken toch de zon M201206 Starters zien door de wolken toch de zon drs. A. Bruins Zoetermeer, mei 2012 Starters zien door de wolken toch de zon Enkele jaren nadat zij met een bedrijf zijn begonnen, en met enkele jaren financieel-economische

Nadere informatie

Het Nieuwe Werken: Transitie van Controle naar Vertrouwen

Het Nieuwe Werken: Transitie van Controle naar Vertrouwen Het Nieuwe Werken: Transitie van Controle naar Vertrouwen Het Nieuwe Werken (HNW) is een van de meest populaire trends op het gebied van organisatieontwikkeling van de laatste jaren; meer dan een kwart

Nadere informatie

Roest Advies ontwikkelt ondernemerschap

Roest Advies ontwikkelt ondernemerschap Roest Advies ontwikkelt ondernemerschap voor zelfstandig ondernemers en maatschappelijke organisaties Voor meer informatie: info@roestadvies.nl telefoon 030-2640480 www.roestadvies.nl Wie zijn wij Roest

Nadere informatie

Alle kinderen kunnen Roefelen Stichting Roefelen zoekt partners 2013-2017

Alle kinderen kunnen Roefelen Stichting Roefelen zoekt partners 2013-2017 Alle kinderen kunnen Roefelen Stichting Roefelen zoekt partners 2013-2017 Het is belangrijk dat kinderen al jong kennis maken met bedrijven en beroepen. Roefelen maakt dat mogelijk. De in 2011 opgerichte

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 2007 2008 31 311 Zelfstandig ondernemerschap Nr. 20 BRIEF VAN DE STAATSSECRETARIS VAN ECONOMISCHE ZAKEN Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal

Nadere informatie

Voortzetting van de subsidieregeling

Voortzetting van de subsidieregeling Voortzetting van de subsidieregeling De huidige regeling Leefbaarheid en Gemeenschapsvoorzieningen is zo succesvol dat deze recht doet aan continuering. De 60 aanvragen bij de laatste tranche van deze

Nadere informatie

SEED Capital-Regeling: sector Informatietechnologie

SEED Capital-Regeling: sector Informatietechnologie SEED Capital-Regeling: sector Informatietechnologie Inhoud Nederlandse mkb-ondernemers spelen een belangrijke rol in innovatieve activiteiten en versterken de economie. Speciaal voor startende mkb-ondernemers

Nadere informatie

nummer 23 van 2005 Vaststelling Beleidsregels bij het Kader voor projectontwikkeling kijk

nummer 23 van 2005 Vaststelling Beleidsregels bij het Kader voor projectontwikkeling kijk nummer 23 van 2005 Vaststelling Beleidsregels bij het Kader voor projectontwikkeling ICT in Drenthe: een economische kijk Besluit van gedeputeerde staten van Drenthe van 22 februari 2005, kenmerk 5.3/2005001126,

Nadere informatie

Collegevoorstel - 1 - Gemeente Amersfoort

Collegevoorstel - 1 - Gemeente Amersfoort Collegevoorstel Sector : SOB Reg.nr. : 4540609 Opsteller : J.C. Engels Telefoon : (033) 469 42 99 User-id : ENGH Onderw erp Indiening Europese subsidieaanvraag FI-PPP Media in the City Voorstel: 1. De

Nadere informatie

Tilburg University 2020 Toekomstbeeld. College van Bestuur, april 2013

Tilburg University 2020 Toekomstbeeld. College van Bestuur, april 2013 Tilburg University 2020 Toekomstbeeld College van Bestuur, april 2013 Strategie in dialoog met stakeholders Open voor iedere inbreng die de strategie sterker maakt Proces met respect en waardering voor

Nadere informatie

Volledige uitleg oproep Tools voor EnergielinQ

Volledige uitleg oproep Tools voor EnergielinQ Volledige uitleg oproep Tools voor EnergielinQ Inleiding Energiesprong is een programma dat de Stichting Experimenten Volkshuisvesting (SEV) uitvoert in opdracht van het ministerie van Binnenlandse Zaken

Nadere informatie

Wat is het Ondernemerscentrum?

Wat is het Ondernemerscentrum? Ondernemerscentrum Ondernemerscentrum Bent u van plan een eigen onderneming te starten of heeft u al een eigen onderneming? Heeft u daarbij behoefte aan praktische en concrete ondersteuning? Loopt u tegen

Nadere informatie

Managementvoorkeuren

Managementvoorkeuren Toelichting bij de test Business Fit-ality Lange Dreef 11G 4131 NJ Vianen Tel: +31 (0)347 355 718 E-mail: info@businessfitality.nl www.businessfitality.nl Business Fit-ality Met welk type vraagstuk bent

Nadere informatie

Subsidies voor personeel

Subsidies voor personeel Subsidies voor personeel Om vraag en aanbod op de arbeidsmarkt beter op elkaar af te stemmen, heeft de overheid een groot aantal maatregelen getroffen. De meest toegepaste regelingen en subsidies voor

Nadere informatie

Krachten bundelen, kennis delen en allianties vormen

Krachten bundelen, kennis delen en allianties vormen The Next Step: Coalition of the Willing Krachten bundelen, kennis delen en allianties vormen The Next Step: Coalition of the Willing Krachten bundelen, kennis delen en allianties vormen Een regio om trots

Nadere informatie

Innoveren in de topsectoren chemie en energie. InnovatieLink biedt MKB ers praktische oplossingen en ondersteuning

Innoveren in de topsectoren chemie en energie. InnovatieLink biedt MKB ers praktische oplossingen en ondersteuning Innoveren in de topsectoren chemie en energie InnovatieLink biedt MKB ers praktische oplossingen en ondersteuning Om innovaties in de topsectoren chemie en energie kansrijker te maken helpt InnovatieLink

Nadere informatie

meerwaarde door coaching

meerwaarde door coaching meerwaarde door coaching Waarom een kredietunie in Gooi & Vechtstreek? De kredietcrisis, en de daardoor aangescherpte regelgeving, heeft ertoe geleid dat banken op dit moment minder krediet verlenen dan

Nadere informatie

Verantwoordingsdocument September 2014 PERSONEELSPLAN

Verantwoordingsdocument September 2014 PERSONEELSPLAN Verantwoordingsdocument September 2014 PERSONEELSPLAN Inhoud 1. Inleiding... 3 2. Organisatiestructuur... 4 2.1 Rollen binnen de Netwerkschool (zie bijlage)... 4 2.2 Het kernteam... 5 2.3 De Interne flexibele

Nadere informatie

Toelichting criteria kleine projecten Brabant C versie 18-01-2016

Toelichting criteria kleine projecten Brabant C versie 18-01-2016 Toelichting criteria kleine projecten Brabant C versie 18-01-2016 Om in aanmerking te komen voor een subsidie tussen 25.000 en 65.000 euro moet een project aan de volgende criteria voldoen: 1. het project

Nadere informatie

Realiseer jouw groeiambities met FastForward. Omzetvergroter voor ambitieuze ondernemers

Realiseer jouw groeiambities met FastForward. Omzetvergroter voor ambitieuze ondernemers Realiseer jouw groeiambities met FastForward Omzetvergroter voor ambitieuze ondernemers Waarom deelnemen aan FastForward? Je bent een ambitieuze ondernemer. Je ziet kansen en jouw bedrijf heeft de potentie

Nadere informatie

Sámen werken aan. Voor gemeenten en MKB. erduurzaming

Sámen werken aan. Voor gemeenten en MKB. erduurzaming Sámen werken aan verduurzaming Voor gemeenten en MKB erduurzaming Sámen werken aan verduurzaming Voor gemeenten en MKB Gemeenten hebben forse ambities op het gebied van duurzaamheid, innovatie en lokale

Nadere informatie

E V E R B I N D I N G, N I E

E V E R B I N D I N G, N I E innovatie Syntens N I E U W E V E R B I N D I N G, N I E U W E B U S I N E S S Het veld waarin bedrijven opereren is voortdurend in beweging. Om een bedrijf gezond en succesvol te houden, is het belangrijk

Nadere informatie

Een eigen bedrijf is leuk!

Een eigen bedrijf is leuk! M200815 Een eigen bedrijf is leuk! Ervaringen van starters uit de jaren 1998-2000 drs. A. Bruins drs. D. Snel Zoetermeer, december 2008 2 Een eigen bedrijf is leuk! Een eigen bedrijf geeft ondernemers

Nadere informatie

Kracht Lokaal. Versterking van vrijwilligersorganisaties

Kracht Lokaal. Versterking van vrijwilligersorganisaties Kracht Lokaal Versterking van vrijwilligersorganisaties Versterking van vrijwilligersorganisaties Krachtige vrijwilligersorganisaties zijn onmisbaar in de lokale samenleving. Om deze rol nu én in de toekomst

Nadere informatie

CONCEPT-Business model Werkplein Campus

CONCEPT-Business model Werkplein Campus CONCEPT-Business model Werkplein Campus Introductie Stichting Werkplein Campus het Bildt De stichting Werkplein Campus wil door het innoveren van het beroepsonderwijs samen met het bedrijfsleven opleidingen

Nadere informatie

Menukaart Loopbaanevents. Investeer in jouw talent

Menukaart Loopbaanevents. Investeer in jouw talent Menukaart Loopbaanevents Investeer in jouw talent Inhoud 1. LOOPBAANEVENTS OP LOCATIE... 3 Inleiding... 3 Praktisch... 3 2. TALENT ONTWIKKELEN ( TALENTMANAGEMENT)... 4 (her)ken je Talent/ Kernkwaliteiten...

Nadere informatie

Profiel lid Raad van Toezicht

Profiel lid Raad van Toezicht Profiel lid Raad van Toezicht De huidige Raad van Toezicht (RvT) bestaat uit zes leden. De RvT streeft naar een maatschappelijk heterogene samenstelling van leden die herkenbaar en geloofwaardig zijn in

Nadere informatie

COMMUNICEREN VANUIT JE KERN

COMMUNICEREN VANUIT JE KERN COMMUNICEREN VANUIT JE KERN Wil je duurzaam doelen bereiken? Zorg dan voor verbonden medewerkers! Afgestemde medewerkers zijn een belangrijke aanjager voor het realiseren van samenwerking en innovatie

Nadere informatie

F4-GEMEENTEN. Manifest voor de vorming van een nieuw provinciaal coalitieakkoord. Versterk Economie en Werkgelegenheid

F4-GEMEENTEN. Manifest voor de vorming van een nieuw provinciaal coalitieakkoord. Versterk Economie en Werkgelegenheid LEEUWARDEN SÚDWEST-FRYSLÂN SMALLINGERLAND HEERENVEEN Versterk Economie en Werkgelegenheid Manifest voor de vorming van een nieuw provinciaal coalitieakkoord SAMEN WERKEN AAN EEN SLAGVAARDIG FRYSLÂN 2 3

Nadere informatie

Leeftijdbewust personeelsbeleid Ingrediënten voor een plan van aanpak

Leeftijdbewust personeelsbeleid Ingrediënten voor een plan van aanpak Leeftijdbewust personeelsbeleid Ingrediënten voor een plan van aanpak Inhoud Inleiding 3 Stap 1 De noodzaak vaststellen 4 Stap 2 De business case 5 Stap 3 Probleemverdieping 6 Stap 4 Actieplan 8 Stap 5

Nadere informatie

Projectplan Pak je Kans Flevoland

Projectplan Pak je Kans Flevoland Projectplan Pak je Kans Flevoland Inhoudsopgave 1. Inleiding en achtergrond... 4 2. ProjectPak je Kans... 6 2.1 Doelgroep... 6 2.2 Doel... 6 2.3 Inhoud project... 6 Projectplan Pak je Kans 2014-2015 2

Nadere informatie

Oranje Fonds Groeiprogramma

Oranje Fonds Groeiprogramma Oranje Fonds Groeiprogramma programmaoverzicht 2012 Oranje Fonds Groeiprogramma Het Oranje Fonds bevordert betrokkenheid in de samenleving. Door onze steun ontmoeten mensen elkaar of vinden zij een nieuwe

Nadere informatie

Datum : 26 oktober 2004 Nummer PS : PS2004IME11 Dienst/sector : MEC/ERT Commissie : IME Registratienummer : 2004MEC001993i Portefeuillehouder : G.

Datum : 26 oktober 2004 Nummer PS : PS2004IME11 Dienst/sector : MEC/ERT Commissie : IME Registratienummer : 2004MEC001993i Portefeuillehouder : G. S T A T E N V O O R S T E L Datum : 26 oktober 2004 Nummer PS : PS2004IME11 Dienst/sector : MEC/ERT Commissie : IME Registratienummer : 2004MEC001993i Portefeuillehouder : G. Mik Titel : Inzet middelen

Nadere informatie

Beter worden in wat we samen zijn!

Beter worden in wat we samen zijn! Beter worden in wat we samen zijn! Wie zijn we? Wat doen we? De gemeenten in de regio Stedendriehoek werken samen. Samen staan we sterk en maken we ons sterk voor het nog verder verbeteren van het VESTIGINGSKLIMAAT.

Nadere informatie

DE ECONOMISCHE KRACHT VAN ALMERE

DE ECONOMISCHE KRACHT VAN ALMERE DE ECONOMISCHE KRACHT VAN ALMERE Hoofdlijnen van de strategische economische agenda 11 november 2014 2 ONDERNEMERS ZIJN DE ECONOMISCHE MOTOR VAN EEN STAD. OOK IN ALMERE. VOORWOORD Als getogen Almeerder

Nadere informatie

Microkrediet Gelderland

Microkrediet Gelderland Microkrediet Gelderland helpt starters en jonge ondernemingen Door de kredietcrisis zijn banken terughoudender met het verstrekken van bedrijfskredieten. Niet iedere ondernemer met een goed bedrijfsplan

Nadere informatie

Trajecten starterbegeleiding in het kader van het project Gewoon Ondernemen

Trajecten starterbegeleiding in het kader van het project Gewoon Ondernemen Trajecten starterbegeleiding in het kader van het project Gewoon Ondernemen Starterbegeleiding door Wesseling Startschot Voor de professionele ondersteuning, de bedrijfsadviseur, wordt door het project

Nadere informatie

HAN. Community in progress

HAN. Community in progress HAN Community in progress Dit is HAN Hetgeen wat nu voor je ligt is het HAN-merkboek. HAN is de afkorting die wij gebruiken voor de Hogeschool van Arnhem en Nijmegen. Dit boek geeft voor eenieder die met

Nadere informatie

We zien een datagedreven wereld vol kansen. Toepassingscentrum voor big data oplossingen

We zien een datagedreven wereld vol kansen. Toepassingscentrum voor big data oplossingen We zien een datagedreven wereld vol kansen Toepassingscentrum voor big data oplossingen We zien succesvolle organisaties groeien door big data 50% van de meest succesvolle organisaties Volg ons op twitter:

Nadere informatie

Beleidsplan 2012 t/m 2016

Beleidsplan 2012 t/m 2016 Beleidsplan 2012 t/m 2016 Mei 2012 Beleidsplan 2012 t/m 2016 Inleiding Dit beleidsplan is het resultaat van een voortgaand proces, waar we sinds twee jaar aan werken. In die periode is het volgende gebeurd.

Nadere informatie

Stichting Present Sneek 06-49 63 20 59 info@stichtingpresent-sneek.nl www.stichtingpresent.nl/sneek Rabobank 15.02.60.245.

Stichting Present Sneek 06-49 63 20 59 info@stichtingpresent-sneek.nl www.stichtingpresent.nl/sneek Rabobank 15.02.60.245. Stichting Present Sneek 06-49 63 20 59 info@stichtingpresent-sneek.nl www.stichtingpresent.nl/sneek Rabobank 15.02.60.245 Jaarplan 2014 INHOUD 1 KORTE BESCHRIJVING PRESENT 2 ALGEMENE DOELSTELLING 2 2

Nadere informatie

Checklist Samenwerking

Checklist Samenwerking Checklist Samenwerking 1 Partner in gezond ondernemerschap Checklist Samenwerken 2013 Uitgave Ontwerp vormgeving Drukwerk FNV Zelfstandigen 2013 Ida Rouwenhorst, Amsterdam Digitaal FNV Zelfstandigen FNV

Nadere informatie

Checklist passie en poen

Checklist passie en poen Checklist passie en poen Aandachtspunten voor succesvol sociaal ondernemen gericht op de arbeidsparticipatie van mensen met een kwetsbare arbeidsmarktpositie Inleiding In het rapport Sociaal ondernemen:

Nadere informatie

Nearshoring in kleine bedrijven. Hoe werkt dat (niet)?

Nearshoring in kleine bedrijven. Hoe werkt dat (niet)? Nearshoring in kleine bedrijven. Hoe werkt dat (niet)? Wat nearshoring voor kleine bedrijven kan betekenen en het stappenplan om hier een succes van te maken. Nearshoring (in het buitenland, dicht bij

Nadere informatie

Ondernemingsfinanciering. _ De overheid helpt

Ondernemingsfinanciering. _ De overheid helpt Ondernemingsfinanciering _ De overheid helpt 2 Introductie Om uw bedrijfsplannen te realiseren heeft u geld nodig. De overheid kan u helpen bij het financieren van uw ondernemingsactiviteiten. In deze

Nadere informatie

Europa 2014-2020 voor gemeenten en provincies

Europa 2014-2020 voor gemeenten en provincies Europa 2014-2020 voor gemeenten en provincies Vincent Ketelaars ERAC B.V. Binnenlands Bestuur Europa-debat Houten, 21 november 2013 Inhoud van presentatie Indeling 1 Uw ervaringen in eerdere projecten?

Nadere informatie

Project-, Programma- en AdviesCentrum. Resultaten die eruit springen PPAC

Project-, Programma- en AdviesCentrum. Resultaten die eruit springen PPAC Project-, Programma- en AdviesCentrum Resultaten die eruit springen PPAC Binnen Veiligheid en Justitie groeit het belang van projectmatig en programmatisch werken. Ook neemt de behoefte toe om medewerkers

Nadere informatie

Plannen Economische Agenda 20113-2014

Plannen Economische Agenda 20113-2014 Plannen Economische Agenda 20113-2014 Aanvalsplan 1: Marketing regio Amersfoort: be good and tell it Wat is het doel: Gerichte marketingcampagnes starten op het gebied van ondernemen in Amersfoort en de

Nadere informatie

U beschikt over bijzonder en waardevol vastgoed, maar heeft er geen goede bestemming meer voor

U beschikt over bijzonder en waardevol vastgoed, maar heeft er geen goede bestemming meer voor HERBESTEMMINGSSCAN Herbestemmingsscan U beschikt over bijzonder en waardevol vastgoed, maar heeft er geen goede bestemming meer voor U heeft te maken met een leegkomend of leegstaand pand Uw kosten voor

Nadere informatie

Het Ambachtshuis Brabant. Voordeur naar ambachtelijk vakmanschap

Het Ambachtshuis Brabant. Voordeur naar ambachtelijk vakmanschap Het Ambachtshuis Brabant Voordeur naar ambachtelijk vakmanschap u Vakmanschap benutten Ambachten maken wezenlijk deel uit van de Nederlandse economie. Ze worden beoefend door bijna 1 miljoen Nederlanders,

Nadere informatie

Subsidiemogelijkheden EFRO 2007-2013 Oost-Nederland

Subsidiemogelijkheden EFRO 2007-2013 Oost-Nederland Subsidiemogelijkheden EFRO 2007-2013 Oost-Nederland 2 Europees stimuleringsprogramma versterkt positie Oost-Nederland Let s GO Gelderland en Overijssel toonaangevend in innovatie Oost-Nederland is een

Nadere informatie

Creatieve broedplaatsen

Creatieve broedplaatsen Creatieve broedplaatsen Paul Barendregt, Bedrijvencentrum Hooghiemstra, Vondelparc, Rudolf Magnus Clustering van initiatieven t.b.v. creatieve Broedplaatsen Ad de Jong, Stichting Nucultuur/Nutrecht Ik

Nadere informatie