Bedrijfsleven & Natuur een goede LAT-relatie?

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Bedrijfsleven & Natuur een goede LAT-relatie?"

Transcriptie

1 Bedrijfsleven & Natuur een goede LAT-relatie? Pieter van de Water en Jeroen Jansen, Amersfoort 2013

2 Wat doet de NAM? 4 jaar Opsporen Boren Opruimen Winnen

3 Waar zit dat gas? Nederland heeft één van de grootste gasvelden van Europa Ruim 175 gasvelden zijn in productie Nederland heeft 56% van alle aardgasreserves in de Europese Unie in haar bodem

4 Wat merk je daarvan? Ruimtebeslag Zichthinder Chemicaliën gebruik Emissies : Geluid Licht Bodembeweging Verstoring Flora/Fauna N2000 Bovengrondse activiteiten zijn direct gekoppeld aan ondergrondse reserves

5 Een LAT-relatie tussen bedrijfsleven en natuur? - Gedwongen relatie tussen bedrijf en (aangewezen) natuur In de vorm van : Bedrijf versus andere rechtspersonen als bestuursorganen (rijk/prov/gem. watersch.) of NGO s - Relatie wordt beheerst door regels waarbij natuur in beginsel voorrang heeft: significante schade aan natuur (habitats/soorten) door bedrijfinitiatieven moeten worden: voorkomen gemitigeerd gecompenseerd en gemonitoord/gerapporteerd Gebruik maken van actuele, plaatselijke, gekwalificeerde Natuurgegevens - Maatschappelijk draagvlak voor het aangaan van een relatie bedrijf/natuur wordt vergroot door meer te doen dan regels voorschrijven: convenanten/ handelen volgens code of conduct / bijdragen aan algemene onderzoekprogramma s (in kader van NWO, etc. )

6 Monitoring & effectenstudies, wat houdt dat in? Causaliteit wordt bestudeerd door te beredeneren hoe een impact doorwerkt in het systeem tot aan de instandhoudingsdoelstellingen.

7 Voorbeeld: de Waddenzee A. Geen nadelige effecten op de instandhoudingsdoelstellingen van de Waddenzee B. Jaarlijks monitoren en onderzoeken of er veranderingen zijn i.r.t. gaswinning

8 Produceren vanaf het land ± Moddergat AMELAND-WESTGAT Eilanderbalg AMELAND-OOST Lauwers Pinkegat LAUWERSOOG-C LAUWERSOOG-WEST LAUWERSOOG-OOST Zoutkamperlaag Borndiep NES MODDERGAT VIERHUIZEN-OOST Lauwersoog Legenda METSLAWIER ANJUM EZUMAZIJL Gasvelden HC_STATUS PRODUCING UNDEVELOPED KOMBERGINGSGEBIED AANDACHTSGEBIED Kilometres Ameland Vierhuizen

9 Invloed alleen mogelijk via bodemdaling Bodemdalingcontouren voor 2012, op basis van de meet en regelcycus De stippen zijn peilmerken t.b.v. De bodemdalingcontouren.

10 Behoud van wadplaten en functie A. Geen nadelige effecten omdat de natuurlijke opslibbing de bodemdaling compenseert (bodemdalingstudies) B. Jaarlijks monitoren wadplaathoogte en modellering (HAK) C. Volgen van het systeem tot aan de instandhoudingsdoelstellingeng

11 MONITORINGVERPLICHTING Monitoring wadplaten door NAM A. RTK-GPS metingen B. Waterpassingen C. Spijkermetingen D. SEB-metingen E. LIDAR opnames F. Analyse Vaklodingen Geomechanische modellen Sedimentatie Waddenzee Areaal wadplaten Waddenzeebrede veranderingen A. Sedimentsamenstelling B. Bodemdierensamenstelling C. Vegetatie op kwelders D. Kliferosie E. Vogels op wadplaten F. Broedvogels op kwelders Kwaliteit H1140 Draagkracht vogels Kwaliteit H1310 en H 1330 Doelsoorten

12 Bodemdierensamenstelling Ca macrofaunamonsters

13 MONITORINGVERPLICHTING Wie bepaald wat er gebeuren moet? A Bodemdalingstudies Zeegse overleg Overleg stakeholdercommissie Interactie Auditcommissie MER B A. Verplichting B. Systeemmonitoring draagt bij aan ecologisch onderzoek Waddenzee andere impactmonitoring beheer rapportageverplichting Brussel etc.

14 Conclusie behoefte industrie: meer dan een database (verankering/interpretatie) Onafhankelijk adviesorgaan dat op basis van gebiedspecifieke kennis draagvlak stakeholders/ onderzoekers Besluit inhoud systeemmonitoring Rapporteert aan beheerder en vergunningverlener zijnde toetsingkader voor passende beoordeling

Datum 23 april 2013 Betreft Verzoek brief over de uitbreiding van de gaswinning onder de Waddenzee

Datum 23 april 2013 Betreft Verzoek brief over de uitbreiding van de gaswinning onder de Waddenzee > Retouradres Postbus 20401 2500 EK Den Haag De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 4 2513 AA s-gravenhage Directoraat-generaal Energie, Bezoekadres Bezuidenhoutseweg 73 2594 AC

Nadere informatie

1 Inleiding 1. 2 Verwerking van gegevens 2 2.1 Aangeleverde gegevens 2 2.2 Verwerking gegevens 3

1 Inleiding 1. 2 Verwerking van gegevens 2 2.1 Aangeleverde gegevens 2 2.2 Verwerking gegevens 3 Herberekening behoefte aan zandsuppletie ter compensatie van bodemdaling door gaswinning uit Waddenzee velden vanaf de mijnbouwlocaties Moddergat, Lauwersoog en Vierhuizen Z.B. Wang Deltares, 2009 Inhoud

Nadere informatie

Datum 10 januari 2011 Betreft Monitoring van aardgaswinning onder de Waddenzee vanaf de locaties Moddergat, Lauwersoog en Vierhuizen

Datum 10 januari 2011 Betreft Monitoring van aardgaswinning onder de Waddenzee vanaf de locaties Moddergat, Lauwersoog en Vierhuizen > Retouradres Postbus 30032 9700 RM Groningen De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA DEN HAAG Cascadeplein 6 9726 AD Groningen Postbus 30032 9700 RM Groningen www.minlnv.nl

Nadere informatie

2015 Waddenzee. A) Algemene gegevens A1.1) Naam indiener. Formulier actualisenng meetplan ex a/t/jce/ 30 lid 6 Mijnbouwbesluit. Onderwerp.

2015 Waddenzee. A) Algemene gegevens A1.1) Naam indiener. Formulier actualisenng meetplan ex a/t/jce/ 30 lid 6 Mijnbouwbesluit. Onderwerp. Formulier actualisenng meetplan ex a/t/jce/ 30 lid 6 Mijnbouwbesluit Dit formulier dient ervoor om te zorgen dat de aanvraag om Instemming voldoet aan de eisen die de IVIIjntKiuwwet en IVIijnbouwbeslult

Nadere informatie

Meegroeivermogentoets Waddenzee

Meegroeivermogentoets Waddenzee RESTRICTED TNO-rapport TNO 2015 R10885 Meegroeivermogentoets Waddenzee Energie Princetonlaan 6 3584 CB Utrecht Postbus 80015 3508 TA Utrecht www.tno.nl T +31 88 866 42 56 F +31 88 866 44 75 Datum 26 juni

Nadere informatie

Monitoring van aardgaswinning onder de Waddenzee vanaf de locaties Moddergat, Lauwersoog en Vierhuizen

Monitoring van aardgaswinning onder de Waddenzee vanaf de locaties Moddergat, Lauwersoog en Vierhuizen Monitoring van aardgaswinning onder de Waddenzee vanaf de locaties Moddergat, Lauwersoog en Vierhuizen Advies 2011 van de Auditcommissie 12 april 2012 / rapportnummer 2543-85 1. Achtergrond Monitoring

Nadere informatie

Commissie monitoring waddengas 2006

Commissie monitoring waddengas 2006 Commissie monitoring waddengas 2006 Advies en opmerkingen naar aanleiding van rapportages verslag jaar 2008 door de Nederlandse Aardolie Maatschappij BV (NAM) in verband met de gaswinning vanaf de locaties

Nadere informatie

Gaswinning vanaf de locaties Moddergat, Lauwersoog en Vierhuizen Resultaten uitvoering Meet- en regelcyclus 2007 NAM B.V.

Gaswinning vanaf de locaties Moddergat, Lauwersoog en Vierhuizen Resultaten uitvoering Meet- en regelcyclus 2007 NAM B.V. Gaswinning vanaf de locaties Moddergat, Lauwersoog en Vierhuizen Resultaten uitvoering Meet- en regelcyclus 2007 NAM B.V. EP Document Nummer.: EP200803216458 Owner: EPE-T-D Revision No.: Final revision

Nadere informatie

Gaswinning vanaf de locaties Moddergat, Lauwersoog en Vierhuizen Resultaten uitvoering Meet- en regelcyclus 2009 NAM B.V.

Gaswinning vanaf de locaties Moddergat, Lauwersoog en Vierhuizen Resultaten uitvoering Meet- en regelcyclus 2009 NAM B.V. Gaswinning vanaf de locaties Moddergat, Lauwersoog en Vierhuizen Resultaten uitvoering Meet- en regelcyclus 2009 NAM B.V. EP Document Nummer.: EP201005315203 Owner: UIE/T/DPE Revision No.: 1 Document Date:

Nadere informatie

Gaswinning vanaf de locaties Moddergat, Lauwersoog en Vierhuizen Resultaten uitvoering Meet- en regelcyclus 2008 NAM B.V.

Gaswinning vanaf de locaties Moddergat, Lauwersoog en Vierhuizen Resultaten uitvoering Meet- en regelcyclus 2008 NAM B.V. Gaswinning vanaf de locaties Moddergat, Lauwersoog en Vierhuizen Resultaten uitvoering Meet- en regelcyclus 2008 NAM B.V. EP Document Nummer.: EP200903207091 Owner: EPE-T-D Revision No.: 1 Document Date:

Nadere informatie

Bijlage 2. NAM- EPE-S-HD december-2005-1 -

Bijlage 2. NAM- EPE-S-HD december-2005-1 - Bijlage 2 Monitoringplan behorend bij de vergunningaanvragen Natuurbeschermingswet 1998 met betrekking tot gaswinning vanaf de locaties Moddergat, Lauwersoog en Vierhuizen. 1. Inleiding Dit monitoringplan

Nadere informatie

Monitoring effecten van bodemdaling op Ameland-Oost 1. Bodemdaling

Monitoring effecten van bodemdaling op Ameland-Oost 1. Bodemdaling Monitoring effecten van bodemdaling op Ameland-Oost 1. Bodemdaling Door de winning van koolwaterstoffen uit de gasvoerende gesteentelagen zal de druk in de poriën van het gesteente verminderen waardoor

Nadere informatie

Gaswinning vanaf de locaties Moddergat, Lauwersoog en Vierhuizen Resultaten uitvoering Meet- en regelcyclus 2007-2012 NAM B.V.

Gaswinning vanaf de locaties Moddergat, Lauwersoog en Vierhuizen Resultaten uitvoering Meet- en regelcyclus 2007-2012 NAM B.V. Gaswinning vanaf de locaties Moddergat, Lauwersoog en Vierhuizen Resultaten uitvoering Meet- en regelcyclus 2007-2012 NAM B.V. EP Document Nummer.: EP201306203527 Owner: UIO/T/DL Revision No.: Status:

Nadere informatie

UITWERKING LODINGGEGEVENS RWS (3 CYCLI) TBV RAPPORTERING MONITORING GASWINNING 2008

UITWERKING LODINGGEGEVENS RWS (3 CYCLI) TBV RAPPORTERING MONITORING GASWINNING 2008 Revisie 1, nov 29 TBV RAPPORTERING MONITORING GASWINNING 28 INHOUD Inleiding 1 Hoogtekaarten 1.1 Lodingen 1.2 Beschrijving verwerking lodinggegevens 2 Hoogteverschilkaarten 3 Hypsometrische krommen en

Nadere informatie

Analyse Lidar data voor Het Friesche Zeegat. Monitoring effect bodemdaling door gaswinning

Analyse Lidar data voor Het Friesche Zeegat. Monitoring effect bodemdaling door gaswinning Analyse Lidar data voor Het Friesche Zeegat Monitoring effect bodemdaling door gaswinning Analyse Lidar data voor Het Friesche Zeegat Monitoring effect bodemdaling door gaswinning Zheng Bing Wang Katherine

Nadere informatie

Geachte mevrouw Franke,

Geachte mevrouw Franke, Retouradres:, Aan de griffier van de vaste commissie voor Economische Zaken, Landbouw & Innovatie T.a.v. mevrouw drs. M.C.T.M. Franke Postbus 20018 2500 EA DEN HAAG 2500EA Onderwerp Rondetafelgesprek inzake

Nadere informatie

Gaswinning vanaf de locaties Moddergat, Lauwersoog en Vierhuizen: Integrale beoordeling en samenvatting van de monitoringresultaten over 2015

Gaswinning vanaf de locaties Moddergat, Lauwersoog en Vierhuizen: Integrale beoordeling en samenvatting van de monitoringresultaten over 2015 Gaswinning vanaf de locaties Moddergat, Lauwersoog en Vierhuizen: Integrale beoordeling en samenvatting van de monitoringresultaten over 2015 Nederlandse Aardolie Maatschappij Assen, mei 2016 1 Samenvatting

Nadere informatie

Gaswinning onder de Waddenzee

Gaswinning onder de Waddenzee Gaswinning onder de Waddenzee Gaswinning onder de Waddenzee Inleiding Midden jaren 90 heeft de NAM een aantal gasvelden aangeboord onder de Waddenzee. De NAM wil deze nieuwe velden binnenkort in gebruik

Nadere informatie

Analyse LiDAR data voor het Friesche Zeegat (2010-2013) Monitoring effect bodemdaling door gaswinning

Analyse LiDAR data voor het Friesche Zeegat (2010-2013) Monitoring effect bodemdaling door gaswinning Analyse LiDAR data voor het Friesche Zeegat (2010-2013) Monitoring effect bodemdaling door gaswinning Analyse LiDAR data voor het Friesche Zeegat (2010-2013) Monitoring effect bodemdaling door gaswinning

Nadere informatie

Studie naar het tijdsafhankelijke gedrag van diepe bodemdaling in de Waddenzee

Studie naar het tijdsafhankelijke gedrag van diepe bodemdaling in de Waddenzee NAM publicatie EP2015006213071 Studie naar het tijdsafhankelijke gedrag van diepe bodemdaling in de Waddenzee Achtergrond en onderzoek Op zo n 2 tot 4 km diep in de Nederlandse bodem zit aardgas. Meestal,

Nadere informatie

Gaswinning Moddergat, Lauwersoog, Vierhuizen (MLV); Integrale beoordeling monitoring juni 2013 KAFT

Gaswinning Moddergat, Lauwersoog, Vierhuizen (MLV); Integrale beoordeling monitoring juni 2013 KAFT KAFT INHOUDSOPGAVE SAMENVATTING 1 INLEIDING 2 2 RAPPORTEN 5 2.1 Rapporten 2012 5 2.2 Bodemdalingstudies 5 3 INTEGRAAL BEOORDELING 7 3.1 Inleiding 7 3.2 MONITORINGGEGEVENS WADDENZEE 2007-2012 8 3.2.1 Abiotische

Nadere informatie

Gaswinning vanaf de locaties Moddergat, Lauwersoog en Vierhuizen Resultaten uitvoering Meet- en regelcyclus 2014 NAM B.V.

Gaswinning vanaf de locaties Moddergat, Lauwersoog en Vierhuizen Resultaten uitvoering Meet- en regelcyclus 2014 NAM B.V. Gaswinning vanaf de locaties Moddergat, Lauwersoog en Vierhuizen Resultaten uitvoering Meet- en regelcyclus 2014 NAM B.V. EP Document Nummer.: EP201504206417 Owner: UIO/T/DL Revision No.: Status: FINAL

Nadere informatie

Gaswinning vanaf de locaties Moddergat, Lauwersoog en Vierhuizen: Integrale beoordeling en samenvatting van de monitoringresultaten over 2014.

Gaswinning vanaf de locaties Moddergat, Lauwersoog en Vierhuizen: Integrale beoordeling en samenvatting van de monitoringresultaten over 2014. Gaswinning vanaf de locaties Moddergat, Lauwersoog en Vierhuizen: Integrale beoordeling en samenvatting van de monitoringresultaten over 2014. Nederlandse Aardolie maatschappij Assen, april 2014 Samenvatting

Nadere informatie

Analyse Lidar data voor Het Friesche Zeegat. Monitoring effect bodemdaling door gaswinning

Analyse Lidar data voor Het Friesche Zeegat. Monitoring effect bodemdaling door gaswinning Analyse Lidar data voor Het Friesche Zeegat Monitoring effect bodemdaling door gaswinning Analyse Lidar data voor Het Friesche Zeegat Monitoring effect bodemdaling door gaswinning Katherine Cronin Zheng

Nadere informatie

Gaswinning vanaf de locaties Moddergat, Lauwersoog en Vierhuizen: Integrale beoordeling en samenvatting van de monitoringresultaten over 2013.

Gaswinning vanaf de locaties Moddergat, Lauwersoog en Vierhuizen: Integrale beoordeling en samenvatting van de monitoringresultaten over 2013. Gaswinning vanaf de locaties Moddergat, Lauwersoog en Vierhuizen: Integrale beoordeling en samenvatting van de monitoringresultaten over 2013. Dit rapport is tot stand gekomen in samenwerking met de volgende

Nadere informatie

Vegetatie en opslibbing in de Peazemerlannen en het referentiegebied west-groningen: Jaarrapportage 2011

Vegetatie en opslibbing in de Peazemerlannen en het referentiegebied west-groningen: Jaarrapportage 2011 Vegetatie en opslibbing in de Peazemerlannen en het referentiegebied west-groningen: Jaarrapportage 2011 W.E. van Duin, K.S. Dijkema & P.-W. van Leeuwen Rapportnummer: C010/12 Publicatiedatum: januari

Nadere informatie

Gaswinning bij Ternaard

Gaswinning bij Ternaard Gaswinning bij Ternaard Advies over reikwijdte en detailniveau van het milieueffectrapport 15 december 2016 / projectnummer: 3152 1. Hoofdpunten van het milieueffectrapport (MER) De Nederlandse Aardoliemaatschappij

Nadere informatie

Datum 20 juni 2017 Betreft Reactie op rapport Waddenvereniging De toekomst van de Waddenzee, Een stijgende zeespiegel over een dalende bodem

Datum 20 juni 2017 Betreft Reactie op rapport Waddenvereniging De toekomst van de Waddenzee, Een stijgende zeespiegel over een dalende bodem > Retouradres Postbus 20401 2500 EK Den Haag De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 4 2513 AA DEN HAAG Directoraat-generaal Bezoekadres Bezuidenhoutseweg 73 2594 AC Den Haag Postadres

Nadere informatie

Opzet monitoring zoutwinning Frisia, havenmond Harlingen

Opzet monitoring zoutwinning Frisia, havenmond Harlingen Opzet monitoring zoutwinning Frisia, havenmond Harlingen Advies 2013 van de auditcommissie 4 februari 2014 / rapportnummer 2852 37 1. Conclusies en aanbevelingen Frisia Zout B.V. te Harlingen wil zout

Nadere informatie

IMARES Wageningen UR. Vegetatie en opslibbing in de Peazemerlannen en het referentiegebied west- Groningen: Jaarrapport 2014

IMARES Wageningen UR. Vegetatie en opslibbing in de Peazemerlannen en het referentiegebied west- Groningen: Jaarrapport 2014 Vegetatie en opslibbing in de Peazemerlannen en het referentiegebied west- Groningen: Jaarrapport 214 W.E. van Duin & C. Sonneveld Rapport C34/15 IMARES Wageningen UR (IMARES - Institute for Marine Resources

Nadere informatie

BODEMDALING WADDENZEE 1977-2011

BODEMDALING WADDENZEE 1977-2011 BODEMDALING WADDENZEE 1977-211 -12-211 Precisie en betrouwbaarheid uit metingen Er is nog nauwelijks bodemdaling door gaswinning uit de nieuwe Waddenvelden gemeten. Het Nesveld bevat drie maal zoveel gas

Nadere informatie

innovation for life Toetsing van de belasting op de

innovation for life Toetsing van de belasting op de innovation for life TNO-rapport nergie Pr ncetonlaan 6 3584 CB Utrecht Postbus 80015 3508 TA Utrecht www.tno nl TNo-060-ur-2o11-020351c indrapport r +31 BB 866 42 56 Toetsing van de belasting op de +31888664475

Nadere informatie

Analyse LiDAR data voor het Friesche Zeegat ( ) Monitoring effect bodemdaling door gaswinning

Analyse LiDAR data voor het Friesche Zeegat ( ) Monitoring effect bodemdaling door gaswinning Analyse LiDAR data voor het Friesche Zeegat (2010-2015) Monitoring effect bodemdaling door gaswinning Analyse LiDAR data voor het Friesche Zeegat (2010-2015) Monitoring effect bodemdaling door gaswinning

Nadere informatie

Jaap de Vlas Voorzitter Begeleidingscommissie Monitoring Bodemdaling Ameland. Bodemdalingsstudie

Jaap de Vlas Voorzitter Begeleidingscommissie Monitoring Bodemdaling Ameland. Bodemdalingsstudie Jaap de Vlas Voorzitter Begeleidingscommissie Monitoring Bodemdaling Ameland Bodemdalingsstudie 1986-2011 Stuifdijk 1882 Hon Oerd Neerlands Reid Ameland met daling Duinvalleien Stuifdijk 1882 Hon Oerd

Nadere informatie

ECLI:NL:RVS:2013:1766, Uitspraak, Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State,

ECLI:NL:RVS:2013:1766, Uitspraak, Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State, AB 2014/74: Gaswinning Waddenzee. Hand aan de kraan. Voorzorgsbeginsel. Kring van belanghebbenden bij bodembeweging. Klik hier om het document te openen in een browser venster Instantie: Magistraten: Conclusie:

Nadere informatie

Bodemdaling en gaswinning

Bodemdaling en gaswinning Bodemdaling en gaswinning J.M. Marquenie en D. Doornhof Foto: Ineke Katerberg 1 1. Bodemdaling 1.1. Korte beschrijving van de winning De gasvelden zijn gelegen op een diepte tussen de 3300 en 3600 meter

Nadere informatie

Ministerie van Economische Zaken

Ministerie van Economische Zaken Ministerie van Economische Zaken > Retouradres Postbus 24037 2490 AA Den Haag Nederlandse Aardolie Maatschappij B.V. Postbus 2UOu 9400 HH ASSEN Bezoekadres Henri Faasdreef 312 2492 JP Den Haag Postadres

Nadere informatie

Het meegroeivermogen van de Westelijke Waddenzee

Het meegroeivermogen van de Westelijke Waddenzee Het meegroeivermogen van de Westelijke Waddenzee Advies aan het ministerie van Economische zaken Geert van Wirdum Met medewerking van: Laura Vonhögen Sytze van Heteren (TNO) Albert Oost Wang Zheng Bas

Nadere informatie

Monitoring van de aardgaswinning onder de Waddenzee vanaf de locaties Moddergat, Lauwersoog en Vierhuizen

Monitoring van de aardgaswinning onder de Waddenzee vanaf de locaties Moddergat, Lauwersoog en Vierhuizen Monitoring van de aardgaswinning onder de Waddenzee vanaf de locaties Moddergat, Lauwersoog en Vierhuizen Advies van de Auditcommissie over de opzet van de monitoring en de nulmeting 21 december 2007 /

Nadere informatie

Staatstoezicht op de Mijnen Ministerie van Economische Zaken

Staatstoezicht op de Mijnen Ministerie van Economische Zaken of Ministerie van Economische Zaken > Retouradres Postbus 24037 2490 AA Den Haag Nederlandse Aardolie Maatschappij B.V. Bezoekadres t.a.v. de heer Ir. G. Schotman Postbus 28000 2492 ]P Den Haag 9400 HH

Nadere informatie

WINNING WADDENGAS VANAF DE LOCATIES MODDERGAT, LAUWERSOOG EN VIERHUIZEN. Ecologische nulsituatie 2006 Rapportnummer EP

WINNING WADDENGAS VANAF DE LOCATIES MODDERGAT, LAUWERSOOG EN VIERHUIZEN. Ecologische nulsituatie 2006 Rapportnummer EP WINNING WADDENGAS VANAF DE LOCATIES MODDERGAT, LAUWERSOOG EN VIERHUIZEN Ecologische nulsituatie 2006 Rapportnummer EP 2006 122 07130 Nederlandse Aardolie Maatschappij B.V. Assen december 2006. 0 Inhoudsopgave

Nadere informatie

januari Effecten van gasproductie op het Waddenzeesysteem

januari Effecten van gasproductie op het Waddenzeesysteem Inhoudsopgave 6 Effecten van gasproductie op het Waddenzeesysteem... 228 6.1 Inleiding... 228 6.2 Abiotiek Pinkegat en Zoutkamperlaag (minus de kwelders)... 229 6.2.1 Aanpak van de effectvoorspelling...

Nadere informatie

Ontwikkeling van het Waddengebied in tijd en ruimte

Ontwikkeling van het Waddengebied in tijd en ruimte Inauguratiesymposium, 1-2 december 2008, Leeuwarden Ontwikkeling van het Waddengebied in tijd en ruimte Dr. Hessel Speelman Dr. Albert Oost Dr. Hanneke Verweij Dr. Zheng Bing Wang Thema s in tijd en ruimte

Nadere informatie

Effecten van bodemdaling door gaswinning op het Waddenzeegebied

Effecten van bodemdaling door gaswinning op het Waddenzeegebied George Wintermans Effecten van bodemdaling door gaswinning op het Waddenzeegebied In het Nederlandse Waddenzeegebied wordt gas gewonnen uit reservoirs op ca 2,5 km diepte. Daardoor is bodemdaling opgetreden.

Nadere informatie

Ç.. b I. Verzonden, 132 JULI 2013. provinsje fryslân provincie fryslân

Ç.. b I. Verzonden, 132 JULI 2013. provinsje fryslân provincie fryslân provinsje fryslân provincie fryslân b I postbus 20120 8900 hrn leeuwarden tweebaksmarkt 52 telefoon: (058) 292 59 25 telefax: (058) 292 51 25 Partij voor de Vrijheid De heer P. Buisman www.fryslan.ni provmcse@fryslan.nl

Nadere informatie

Bijlage 1.6 Kwelders. J. de Vlas, RIKZ, juni 2004

Bijlage 1.6 Kwelders. J. de Vlas, RIKZ, juni 2004 Bijlage 1.6 Kwelders........................................................................................ J. de Vlas, RIKZ, juni 2004 Zowel de omvang van de kwelders in het Nederlandse waddengebied

Nadere informatie

Het effect van bodemdaling op overwinterende scholeksters in de Waddenzee

Het effect van bodemdaling op overwinterende scholeksters in de Waddenzee Het effect van bodemdaling op overwinterende scholeksters in de Waddenzee In opdracht van de Nederlandse Aardolie Maatschappij Het effect van bodemdaling op overwinterende scholeksters in de Waddenzee

Nadere informatie

Statusrapport 2015 en Prognose tot het jaar 2080. December 2015

Statusrapport 2015 en Prognose tot het jaar 2080. December 2015 Statusrapport 2015 en Prognose tot het jaar 2080 December 2015 2 Status rapport 2015 en Prognose tot het jaar 2080 Bodemdaling door aardgaswinning NAM-velden in Groningen, Friesland en het noorden van

Nadere informatie

rj*j provinsje fryslân provincie fryslân b Statenfractie Christen Unie T.a.v. mevrouw A. Haga Leeuwarden, 28 okt9r Verzonden, Ii nu

rj*j provinsje fryslân provincie fryslân b Statenfractie Christen Unie T.a.v. mevrouw A. Haga Leeuwarden, 28 okt9r Verzonden, Ii nu postbus 20120 8900 hm leeuwarden tweebaksmarkt 52 rj*j telefoon: (058) 292 59 25 telefax: (058) 292 51 25 [ - 1 Statenfractie Christen Unie T.a.v. mevrouw A. Haga www.fryslan.frl provincie@fryslan.fn www.twitter.com/provfryslan

Nadere informatie

Inventarisatie monitoringbehoefte

Inventarisatie monitoringbehoefte Bijlage B. Inventarisatie monitoringbehoefte De bijlage geeft in tabelvorm de totale monitoringbehoefte weer voor Deltaprogramma Waddengebied, zoals in de afzonderlijke Hoofdstukken is beargumenteerd.

Nadere informatie

Martijn van de Pol afwezig

Martijn van de Pol afwezig Welkom Martijn van de Pol afwezig Programma 14:00 Welkom 14:05 Voorstelrondje 14:20 Presentaties Bruno, Hans, Willem 15:20 Pauze 15:40 Eisen STW mbt gebruikersgroep 16:00 Wat willen gebruikers 16:30 Afspraken

Nadere informatie

28 januari Duurzaam Ameland van start. 24 januari Start offshore boring L09-FA-102

28 januari Duurzaam Ameland van start. 24 januari Start offshore boring L09-FA-102 jaaroverzicht 2008 2 j a a r O v e r z i c h t 2 0 0 8 13 januari Start offshore boring L09-FA-101 28 januari Duurzaam Ameland van start Initiatief van de gemeente Ameland, NAM, Eneco Energie en GasTerra

Nadere informatie

Monitoring effecten van bodemdaling op Ameland-Oost. Monitoring effecten van bodemdaling op Ameland-Oost. evaluatie na 23 jaar gaswinning.

Monitoring effecten van bodemdaling op Ameland-Oost. Monitoring effecten van bodemdaling op Ameland-Oost. evaluatie na 23 jaar gaswinning. Omslag rapport Deel 1 small.pdf 9-11-2011 11:25:44 M Y CM MY CY CMY K Monitoring effecten van bodemdaling op Ameland-Oost C Monitoring effecten van bodemdaling op Ameland-Oost evaluatie na 23 jaar gaswinning

Nadere informatie

Abiotische gegevens voor monitoring effect bodemdaling

Abiotische gegevens voor monitoring effect bodemdaling Abiotische gegevens voor monitoring effect bodemdaling Abiotische gegevens voor monitoring effect bodemdaling Edwin Elias Zheng Bing Wang Deltares, 2013, B Titel Abiotische gegevens voor monitoring effect

Nadere informatie

Analyse Lidar data voor het Friesche Zeegat (2010-2012) Monitoring effecten bodemdaling door gaswinning

Analyse Lidar data voor het Friesche Zeegat (2010-2012) Monitoring effecten bodemdaling door gaswinning Analyse Lidar data voor het Friesche Zeegat (2010-2012) Monitoring effecten bodemdaling door gaswinning Analyse Lidar data voor het Friesche Zeegat (2010-2012) Monitoring effecten bodemdaling door gaswinning

Nadere informatie

Gaswinning vanaf de locaties Moddergat, Lauwersoog en Vierhuizen Vastlegging nul situatie. Meetresultaten. Rapport: EP200612204999

Gaswinning vanaf de locaties Moddergat, Lauwersoog en Vierhuizen Vastlegging nul situatie. Meetresultaten. Rapport: EP200612204999 Gaswinning vanaf de locaties Moddergat, Lauwersoog en Vierhuizen Vastlegging nul situatie Meetresultaten Rapport: EP200612204999 Nederlandse Aardolie Maatschappij BV December 2006 INHOUDSOPGAVE 1. INTRODUCTIE...3

Nadere informatie

ONDERWERP Addendum gebouwschade i.r.t. bodemdaling en waterhuishouding onderzoeksgebied Veendam e.o

ONDERWERP Addendum gebouwschade i.r.t. bodemdaling en waterhuishouding onderzoeksgebied Veendam e.o ONDERWERP Addendum gebouwschade i.r.t. bodemdaling en waterhuishouding onderzoeksgebied Veendam e.o DATUM 24-11-2015 VAN Drs. B.D. (Bart) de Jong AAN NAM Assen, t.a.v. de heer J. van den Dool 1.1 Inleiding

Nadere informatie

Tussenverslag wadsedimentatiemetingen Ameland, Engelsmanplaat, Paesens en Schiermonnikoog. jaar 2009. Johan Krol

Tussenverslag wadsedimentatiemetingen Ameland, Engelsmanplaat, Paesens en Schiermonnikoog. jaar 2009. Johan Krol Tussenverslag wadsedimentatiemetingen Ameland, Engelsmanplaat, Paesens en Schiermonnikoog jaar 9 Johan Krol Nes, januari 1 Inhoudopgave. 1. Methode pag. Onderzoeksgebieden pag 7.1 Oost-Ameland pag 7. West-Ameland

Nadere informatie

Monitoring van het voor vogels oogstbare voedselaanbod in de kombergingen van het Pinkegat en Zoutkamperlaag

Monitoring van het voor vogels oogstbare voedselaanbod in de kombergingen van het Pinkegat en Zoutkamperlaag Bruno J. Ens et al. Monitoring van het voor vogels oogstbare voedselaanbod in Pinkegat en Zoutkamperlaag Dit rapport is samengesteld in opdracht van de Nederlandse Aardolie Maatschappij Sovon Vogelonderzoek

Nadere informatie

Vermilion Energy Netherlands BV. Plaatselijk belang Skoatterwâld 9 februari 2017

Vermilion Energy Netherlands BV. Plaatselijk belang Skoatterwâld 9 februari 2017 Vermilion Energy Netherlands BV Plaatselijk belang Skoatterwâld 9 februari 2017 1 Vermilion Energy Inc. Vermilion Energy Netherlands BV is een volledige dochteronderneming van het Canadese bedrijf Vermilion

Nadere informatie

Hierbij bieden wij u het rapport Recent developments on the Groningen field in 2015 aan (rapportnummer TNO-2015 R10755, dd. 28 mei 2015).

Hierbij bieden wij u het rapport Recent developments on the Groningen field in 2015 aan (rapportnummer TNO-2015 R10755, dd. 28 mei 2015). Retouradres: Postbus 80015, 3508 TA Utrecht Ministerie van Economische Zaken Directie Energiemarkt T.a.v. de heer P. Jongerius Postbus 20401 2500 EC DEN HAAG 2500EC Princetonlaan 6 3584 CB Utrecht Postbus

Nadere informatie

Eindexamen aardrijkskunde havo 2007-I

Eindexamen aardrijkskunde havo 2007-I Natuur en milieu Opgave 6 De Ebrodelta Gebruik de bronnen 11 tot en met 14 Na de Spaanse verkiezingen in juni 2004 werd bekend dat de nieuwe Spaanse regering heeft besloten om de Ebrotransfer niet uit

Nadere informatie

Ministerie van Economische Zaken Directie Energiemarkt T.a.v. de heer P. Jongerius Postbus EC DEN HAAG 2500EC. Geachte heer Jongerius,

Ministerie van Economische Zaken Directie Energiemarkt T.a.v. de heer P. Jongerius Postbus EC DEN HAAG 2500EC. Geachte heer Jongerius, Retouradres: Postbus 80015, 3508 TA Utrecht Ministerie van Economische Zaken Directie Energiemarkt T.a.v. de heer P. Jongerius Postbus 20101 2500 EC DEN HAAG 2500EC Princetonlaan 6 3584 CB Utrecht Postbus

Nadere informatie

SAMENVATTING. Vierduizend meter bodemdaling in 300 miljoen jaar. Zeespiegelstijging

SAMENVATTING. Vierduizend meter bodemdaling in 300 miljoen jaar. Zeespiegelstijging 6DPHQYDWWLQJ 1$0 SAMENVATTING Vierduizend meter bodemdaling in 300 miljoen jaar Voor de vroegste geschiedenis van Nederland begint moeten we misschien wel teruggaan naar het Carboon ruim 300 miljoen jaar

Nadere informatie

De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 4 2513 AA 's-gravenhage

De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 4 2513 AA 's-gravenhage Bezoekadres Bezuidenhoutseweg 73 2594 AC Den Haag Postadres Postbus 20401 2500 EK Den Haag Factuuradres Postbus 16180 2500 BD Den Haag Overheidsidentificatienr 00000001003214369000 T 070 379 8911 (algemeen)

Nadere informatie

NAM UGS Norg. Presentatie 9 september UGS NORG BRON VAN ONZE ENERGIE

NAM UGS Norg. Presentatie 9 september UGS NORG BRON VAN ONZE ENERGIE Presentatie 9 september UGS NORG 1 Mei 2015 Agenda 1. Schade aan panden in Steenbergen e.o. 2. Opslagplan Norg - reservoirdruk 3. Vragen 2 Mei 2015 Schade aan panden in Steenbergen 1/2 NAM onderzoekt de

Nadere informatie

Analyse LiDAR data voor het Friesche Zeegat ( ) Monitoring effect bodemdaling door gaswinning

Analyse LiDAR data voor het Friesche Zeegat ( ) Monitoring effect bodemdaling door gaswinning Analyse LiDAR data voor het Friesche Zeegat (2010-2014) Monitoring effect bodemdaling door gaswinning Analyse LiDAR data voor het Friesche Zeegat (2010-2014) Monitoring effect bodemdaling door gaswinning

Nadere informatie

Auditrapport Begeleidings commissie Monitoring Bodemdaling Ameland

Auditrapport Begeleidings commissie Monitoring Bodemdaling Ameland Auditrapport Begeleidings commissie Monitoring Bodemdaling Ameland Leeuwarden, Januari 2012 2 Inhoud 1. Inleiding 4 2. Conclusies over de afzonderlijke thema s 6 2.1 Bodemdaling 6 2.2 Morfologie 7 2.3

Nadere informatie

Wadsedimentatiemetingen Ameland, Engelsmanplaat, Paesens en Schiermonnikoog 2007-2013. Johan Krol

Wadsedimentatiemetingen Ameland, Engelsmanplaat, Paesens en Schiermonnikoog 2007-2013. Johan Krol Wadsedimentatiemetingen Ameland, Engelsmanplaat, Paesens en Schiermonnikoog 2007-2013 Johan Krol Nes, maart 2014 Inhoudopgave. Samenvatting pag 3 1. Methode pag 4 2. Onderzoeksgebieden pag 7 2.1 Oost-Ameland

Nadere informatie

Bijlage 1.3 Bodemdaling in het Eems-Dollardgebied in relatie tot de morfologische ontwikkeling

Bijlage 1.3 Bodemdaling in het Eems-Dollardgebied in relatie tot de morfologische ontwikkeling Bijlage 1.3 Bodemdaling in het Eems-Dollardgebied in relatie tot de morfologische ontwikkeling........................................................................................ H. Mulder, RIKZ, juni

Nadere informatie

Bijlage 1.5 Effecten van het slib in suppletiezand

Bijlage 1.5 Effecten van het slib in suppletiezand Bijlage 1.5 Effecten van het slib in suppletiezand........................................................................................ H. Mulder, RIKZ, juni 2004 Vraagstelling Een van de onzekerheden

Nadere informatie

betreft ons kenmerk datum advies Adviesgroep Waddenzeebeleid 25/MvR 27 april 2004

betreft ons kenmerk datum advies Adviesgroep Waddenzeebeleid 25/MvR 27 april 2004 Aan de Ministers van Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening en Milieubeheer mevrouw mr. S.M. Dekker Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit dr. C.P. Veerman Economische Zaken mr. L.J. Brinkhorst Verkeer en

Nadere informatie

Vermilion Oil & Gas Netherlands BV Aardgas productie Oppenhuizen. MFC t Harspit Oppenhuizen 26 mei 2015

Vermilion Oil & Gas Netherlands BV Aardgas productie Oppenhuizen. MFC t Harspit Oppenhuizen 26 mei 2015 Vermilion Oil & Gas Netherlands BV Aardgas productie Oppenhuizen MFC t Harspit Oppenhuizen 26 mei 2015 PROGRAMMA 20.00 uur Opening 20.10 uur Presentatie 21.15 uur Vragen 22.00 uur Afsluiting 2 Inhoud Introductie:

Nadere informatie

Monitorincj effekten van " lodemdaling op Ameland-Oost

Monitorincj effekten van  lodemdaling op Ameland-Oost Monitorincj effekten van " lodemdaling op Ameland-Oost evaluatie na 8 jaar gaswinning monitonng bodem Ameland 1 Opgesteld m door: Waterloopkundig laboratorium DLO-Instituut voor Bos- en Natuuronderzoek

Nadere informatie

Effecten van sedimentatie en erosie op de hoogteligging van het wad onder Ameland-Oost

Effecten van sedimentatie en erosie op de hoogteligging van het wad onder Ameland-Oost Effecten van sedimentatie en erosie op de hoogteligging van het wad onder Ameland-Oost Marcel Kersten Tussentijdse rapportage tot en met maart 2003 1 Inhoudsopgave Conclusies 3 Aanbevelingen 4 1. Inleiding

Nadere informatie

Het effect van bodemdaling op het aantal scholeksters dat kan overwinteren in de Waddenzee

Het effect van bodemdaling op het aantal scholeksters dat kan overwinteren in de Waddenzee Het effect van bodemdaling op het aantal scholeksters dat kan overwinteren in de Waddenzee In opdracht van de Nederlandse Aardolie Maatschappij Het effect van bodemdaling op het aantal scholeksters dat

Nadere informatie

J «M» 162. Natuurbescherming. 162 Aardgasboringen Waddenzee. Natuurbescherming

J «M» 162. Natuurbescherming. 162 Aardgasboringen Waddenzee. Natuurbescherming Natuurbescherming J «M» 162 Natuurbescherming 162 Aardgasboringen Waddenzee Afdeling Bestuursrechtspraak van de Raad van State 29 augustus 2007, nr. 200606028/1 (mrs. Van Buuren, Oosting en Mondt- Schouten)

Nadere informatie

Schaliegas in Nederland: op zoek naar draagvlak!

Schaliegas in Nederland: op zoek naar draagvlak! Schaliegas in Nederland: op zoek naar draagvlak! Presentatie bewonersavond De Mortel Frank de Boer Eindhoven, donderdag 23 oktober 2014 1 Profiel Cuadrilla Engels bedrijf, opgericht in 2007 Specialist

Nadere informatie

Nederlandse Aardoliemaatschappij bv T.a.v.: dhr. J.P. van de Water Postbus 28000 9400 HH ASSEN. Leeuwarden, 23 december 2010 Verzonden,

Nederlandse Aardoliemaatschappij bv T.a.v.: dhr. J.P. van de Water Postbus 28000 9400 HH ASSEN. Leeuwarden, 23 december 2010 Verzonden, Nederlandse Aardoliemaatschappij bv T.a.v.: dhr. J.P. van de Water Postbus 28000 9400 HH ASSEN Leeuwarden, 23 december 2010 Verzonden, Ons kenmerk : 00922510 Afdeling : Landelijk Gebied Beleid Behandeld

Nadere informatie

Bodemdalingstudie Waddenzee 2004

Bodemdalingstudie Waddenzee 2004 Bodemdalingstudie Waddenzee 2004 Vragen en onzekerheden opnieuw beschouwd 14 juni 2004 Rapport RIKZ/2004.025 Colofon........................................................................................

Nadere informatie

IMARES Wageningen UR. Vegetatie en opslibbing in de Peazemerlannen en het referentiegebied west- Groningen: Jaarrapport 2013

IMARES Wageningen UR. Vegetatie en opslibbing in de Peazemerlannen en het referentiegebied west- Groningen: Jaarrapport 2013 Vegetatie en opslibbing in de Peazemerlannen en het referentiegebied west- Groningen: Jaarrapport 213 W.E. van Duin, P.-W. van Leeuwen & C. Sonneveld Rapport C26/14 IMARES Wageningen UR (IMARES - Institute

Nadere informatie

Programma naar een Rijke Waddenzee

Programma naar een Rijke Waddenzee Programma naar een Rijke Waddenzee n Symposium Waddenacademie Kees van Es Inhoud presentatie 1. Aanleiding, opdracht en context 2. De mosseltransitie in het kort Kennisvragen 3. Streefbeeld: Wijze van

Nadere informatie

Monitoring van het voor vogels oogstbare voedselaanbod in de kombergingen van het Pinkegat en Zoutkamperlaag

Monitoring van het voor vogels oogstbare voedselaanbod in de kombergingen van het Pinkegat en Zoutkamperlaag Monitoring van het voor vogels oogstbare voedselaanbod in de kombergingen van het Pinkegat en Zoutkamperlaag Bruno J. Ens (ed.) Sovon Vogelonderzoek Nederland Johan Krol Natuurcentrum Ameland Jaap van

Nadere informatie

Natura 2000 gebied 10 Oudegaasterbrekken, Fluessen en omgeving

Natura 2000 gebied 10 Oudegaasterbrekken, Fluessen en omgeving Natura 2000 gebied 10 Oudegaasterbrekken, Fluessen en omgeving (Zie leeswijzer) Kenschets Natura 2000 Landschap: Status: Site code: Beschermd natuurmonument: Beheerder: Provincie: Gemeente: Oppervlakte:

Nadere informatie

Ruimte voor de Wadden in vraag en antwoord

Ruimte voor de Wadden in vraag en antwoord Ruimte voor de Wadden in vraag en antwoord Vragen over het waddenzeebeleid zoals voorgesteld door de Commissie-Meijer Projectteam Adviesgroep Waddenzeebeleid 23 juni 2004 1 Ruimte voor de Wadden in vraag

Nadere informatie

GASWINNING BINNEN RANDVOORWAARDEN

GASWINNING BINNEN RANDVOORWAARDEN GASWINNING BINNEN RANDVOORWAARDEN PASSENDE BEOORDELING VAN HET RIJKSPROJECTBESLUIT OVER DE AARDGASWINNING VANAF DE LOCATIES MODDERGAT, LAUWERSOOG EN VIERHUIZEN 20 JANUARI 2006 1 SAMENVATTING Een Passende

Nadere informatie

NEDERLAND IN BEWEGING - Aardobservatie, NAP, bodemdaling - Prof.dr.ir. P.J.G. Teunissen DEOS TU Delft en NCG-KNAW

NEDERLAND IN BEWEGING - Aardobservatie, NAP, bodemdaling - Prof.dr.ir. P.J.G. Teunissen DEOS TU Delft en NCG-KNAW NEDERLAND IN BEWEGING - Aardobservatie, NAP, bodemdaling - Prof.dr.ir. P.J.G. Teunissen DEOS TU Delft en NCG-KNAW Nederland-Waterland Nederland is beroemd om zijn strijd tegen het water. Het ontstaan van

Nadere informatie

Vermilion Oil & Gas Netherlands BV Aardgasproductie Langezwaag. Langezwaag 21 februari 2012

Vermilion Oil & Gas Netherlands BV Aardgasproductie Langezwaag. Langezwaag 21 februari 2012 Vermilion Oil & Gas Netherlands BV Aardgasproductie Langezwaag Langezwaag 21 februari 2012 2 Inhoud presentatie Vermilion Oil & Gas Netherlands BV Terugblik Resultaat proefboring Vervolg Activiteiten (Milieu-)aspecten

Nadere informatie

Passende beoordeling suppleties bij Ameland

Passende beoordeling suppleties bij Ameland Passende beoordeling suppleties bij Ameland Toetsing van de mogelijke effecten aan de Natuurbeschermingswet 1998 Eindrapport Grontmij AquaSense Amsterdam, 5 oktober 2009 Verantwoording Titel : Passende

Nadere informatie

Gaswinning in Nederland. Belang en beleid

Gaswinning in Nederland. Belang en beleid Gaswinning in Nederland Belang en beleid Samenvatting Elk jaar is er meer vraag naar energie: wereldwijd stijgt de vraag met circa één procent per jaar. Om aan deze vraag te voldoen, staan ons verschillende

Nadere informatie

FACTSHEET FACTSHEET INSAR. Rens Swart. Swartvast VERSIE APR 15

FACTSHEET FACTSHEET INSAR. Rens Swart. Swartvast VERSIE APR 15 FACTSHEET FACTSHEET INSAR Rens Swart Swartvast VERSIE 20150416 APR 15 INHOUDSOPGAVE 1 INLEIDING... 4 2 BEWEGINGSMETING MET INSAR... 6 2.1 Specificiteit en nauwkeurigheid... 13 2.2 Inzetbaarheid en leverbetrouwbaarheid...

Nadere informatie

Toepassing van wet- en regelgeving voor de diepe ondergrond

Toepassing van wet- en regelgeving voor de diepe ondergrond Toepassing van wet- en regelgeving voor de diepe ondergrond Pieter Jongerius De Mijnbouwwet 2 1 De Mijnbouwwet Invloedssfeer Wat is de diepe ondergrond? 100 m 500 m ~ 5 km 3 De Mijnbouwwet Vergunningen

Nadere informatie

Tussenverslag wadsedimentatiemetingen Ameland, Engelsmanplaat, Paesens en Schiermonnikoog. jaar Johan Krol

Tussenverslag wadsedimentatiemetingen Ameland, Engelsmanplaat, Paesens en Schiermonnikoog. jaar Johan Krol Tussenverslag wadsedimentatiemetingen Ameland, Engelsmanplaat, Paesens en Schiermonnikoog jaar 21 Johan Krol Nes, maart 211 Inhoudopgave. 1. Methode pag 2. Onderzoeksgebieden pag 7 2.1 Oost-Ameland pag

Nadere informatie

Gasveld Harlingen Boven-Krijt Onderzoek naar bodemdaling. 20 november 2014

Gasveld Harlingen Boven-Krijt Onderzoek naar bodemdaling. 20 november 2014 Gasveld Harlingen Boven-Krijt Onderzoek naar bodemdaling 20 november 2014 Wat kunt u vanavond verwachten? De resultaten van het onderzoek naar bodemdaling gaswinning De achtergrond van de resultaten De

Nadere informatie

Voortgangsrapportage monitoring vogels in de Waddenzee in het kader van de nieuwe gaswinningen over de periode 1990-2008

Voortgangsrapportage monitoring vogels in de Waddenzee in het kader van de nieuwe gaswinningen over de periode 1990-2008 Voortgangsrapportage monitoring vogels in de Waddenzee in het kader van de nieuwe gaswinningen over de periode 1990-2008 Popko Wiersma, Erik van Winden, Kees Koffijberg, Dirk Zoetebier & Bruno Ens SOVON-onderzoeksrapport

Nadere informatie

Natura 2000 & PAS. Natura 2000 implementatie in Nederland

Natura 2000 & PAS. Natura 2000 implementatie in Nederland Natura 2000 & PAS Natura 2000 implementatie in Nederland Natura 2000 in Nederland 13-6-2016 Dia 2 Natura 2000 in Zeeland 13-6-2016 Dia 3 Natura 2000 in Zeeland Beschermd natuurmonument 13-6-2016 Dia 4

Nadere informatie

Wadsedimentatiemetingen Ameland, Engelsmanplaat, Paesens en Schiermonnikoog 2007-2015. Johan Krol

Wadsedimentatiemetingen Ameland, Engelsmanplaat, Paesens en Schiermonnikoog 2007-2015. Johan Krol Wadsedimentatiemetingen Ameland, Engelsmanplaat, Paesens en Schiermonnikoog 2007-2015 Johan Krol Nes, maart 2016 Inhoudopgave. Samenvatting pag 3 1. Methode pag 4 2. Onderzoeksgebieden pag 7 2.1 Oost-Ameland

Nadere informatie

IMARES Wageningen UR. Vegetatie en opslibbing in de Peazemerlannen en het referentiegebied west- Groningen: Evaluatie

IMARES Wageningen UR. Vegetatie en opslibbing in de Peazemerlannen en het referentiegebied west- Groningen: Evaluatie Vegetatie en opslibbing in de Peazemerlannen en het referentiegebied west- Groningen: Evaluatie 27-212 W.E. van Duin, K.S. Dijkema, P.-W. van Leeuwen & C. Sonneveld Rapport C82/13 IMARES Wageningen UR

Nadere informatie

AANTEKENEN Ministerie van Economische Zaken Directie Energiemarkt Inspraakpunt Zoutwinning Havenmond, Aanleverpunt C22 Postbus 20401 2500 EK DEN HAAG

AANTEKENEN Ministerie van Economische Zaken Directie Energiemarkt Inspraakpunt Zoutwinning Havenmond, Aanleverpunt C22 Postbus 20401 2500 EK DEN HAAG AANTEKENEN Ministerie van Economische Zaken Directie Energiemarkt Inspraakpunt Zoutwinning Havenmond, Aanleverpunt C22 Postbus 20401 2500 EK DEN HAAG Datum: Harlingen 19 november 2013, Kenmerk: EG/13266

Nadere informatie

Ministerie van Economische Zaken

Ministerie van Economische Zaken Staatstoezicht op de Mijnen Ministerie van Economische Zaken > Retouradres Postbus 24037 2490 AA Den Haag De Minister van Economische Zaken Ministerie van Economische Zaken Directie Energie en Omgeving

Nadere informatie