Leerstoelen in de etalage. Review Onderwijsnetwerk Belvedere

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Leerstoelen in de etalage. Review Onderwijsnetwerk Belvedere"

Transcriptie

1 Leerstoelen in de etalage Review Onderwijsnetwerk Belvedere

2 leerstoelen in de etalage, review onderwijsnetwerk belvedere

3

4 Leerstoelen in de etalage Review Onderwijsnetwerk Belvedere Onderwijsnetwerk Belvedere IVA beleidsonderzoek en advies in opdracht van Projectbureau Belvedere december 2008

5

6 Belvedere in ontwikkeling De koppen van de kranten bij het verschijnen van de nota Belvedere in 1999 gaven luid en duidelijk weer hoe de sentimenten toen lagen: Weg met de identiteitsloze doorzonwoning, kopte het Parool op 6 juli van dat jaar. Meer oog voor het karakter van Nederland, opende de Volkskrant haar voorpagina-artikel over Belvedere. De NRC gaf haar artikel over het nieuwe beleid de kop mee: Ten strijde tegen s lands saaiheid. Belvedere werd aldus geacht een innovatieve impuls te geven in het anders denken over de aanpak van de ruimtelijke ordening: een nieuwe balans zoekend tussen de eigenheid van een object of gebied enerzijds en het ruimtelijk programma anderzijds. Inmiddels, bijna 10 jaar later, lijkt die discussie over de kwaliteit van de ruimte alleen maar toe te nemen, getuige enquêtes van kranten, onderzoeken van planbureaus en acties van belangengroeperingen rondom thema s als verrommeling. Het pleidooi van Belvedere vindt dan ook z n weerklank in allerlei nieuwe rijksnota s en beleidsprogramma s. Maar hoewel het lijkt dat het nu dus slechter gaat dan 10 jaar geleden, laten de ervaringen met Belvedere zien dat er in verschillende werkvelden inmiddels ook verschuivingen ten goede plaatsvinden. Verschuivingen van het denken in termen van functionaliteit en kosten, naar het denken in kwaliteit, duurzaamheid en opbrengsten. Praktijkervaringen tonen inmiddels aan dat voortbouwen op bestaande kwaliteiten (hergebruik/multifunctioneel gebruik/reconstructie) minstens zoveel waarde oplevert als inzetten op het nieuwe. In operationele zin wordt er binnen verschillende werkterreinen gezocht naar instrumenten die deze manier van denken en werken ondersteunen. Daarbij wordt ernaar gestreefd meer ruimte te bieden voor ontwikkeling in plaats van het beperken van schade en het voorkomen van ongewenste initiatieven. Daarbij past ook dat top-down de verantwoordelijkheid voor de sturing van ruimtelijke processen wordt neergelegd op het bestuurlijke niveau waar dat past en in de praktijk van de uitvoering bottum-up gewerkt wordt. De rol van de burger en het burgerinitiatief kan in die processen zorgen voor toegevoegde waarde. Het lijkt er dus op dat, alhoewel er door critici nog steeds schande gesproken wordt over de kwaliteit van de ruimtelijke ordening van Nederland, partijen concreet aan de slag zijn vanuit een ander paradigma gebaseerd op begrippen als: behoud ís ontwikkeling, identiteit als anker, ontwerp voorop, gebiedsontwikkeling, een cultuur van vertrouwen, duurzaamheid zit in burgers etc. De resultaten van deze benadering zijn inmiddels aantoonbaar en liegen er niet om: er is oog voor het karakter van het gebied, de identiteit wordt benut in termen van waardecreatie en het is allesbehalve saai! In het meest recente jaarboek Architectuur in Nederland wordt dan ook vermeld dat er de nodige projecten zijn die vertrekken vanuit cultuurhistorie. Dit andere paradigma vraagt echter om vernieuwde en andersoortige kennis, vaardigheden, manieren van denken en werken. De kennisontwikkeling op dit nieuwe domein staat echter nog maar pas in de kinderschoenen, want het vraagt van de kennisontwikkelaars en aanbieders interdisciplinair denken en handelen. Als we terugkijken op slechts drie jaar Belvedereleerstoelen dan zien we dat al het nodige bereikt is; maar er kan meer. Deze review getuigt daarvan. In het licht van bovenstaande is van cruciaal belang dat de leerstoelen bij uitstek het interdisciplinair denken en handelen belichamen. De meerwaarde van de leerstoelen ligt in het tot nu toe vrij unieke samenwerkingsverband tussen verschillende universiteiten, hogescholen, vakgebieden en professies. Het lijkt een onmisbare stepping stone voor een benadering waarvan de noodzaak al in 1999 werd onderkend en die nu aan actualiteit alleen maar gewonnen heeft. Frank Strolenberg, Projectleider Belvedere review onderwijsnetwerk 5

7 Inhoud Belvedere in ontwikkeling Inleiding 7 Onderwijsnetwerk Belvedere 8 1. De output, wat is er gerealiseerd? 11 - Ambities 13 - Onderwijsaanbod 14 - Onderzoeksactiviteiten 16 - Activiteiten onderwijsnetwerk De externe blik, wat vinden de gebruikers? 21 - Impressie interviews 22 - Doelstellingen 23 - Behoefte 25 - Toekomst De etalage; realisatie, reflectie en vooruitblik van het Onderwijsnetwerk 35 - Onderwijs 35 - Theoretisch fundament onder Belvedere 37 - Praktijkvernieuwing 37 - Het netwerk van het Onderwijsnetwerk 37 - Vooruitblik 38 - Afsluitend 39 Overzicht publicaties 42 Toekomstbeeld Onderwijsnetwerk 47

8 Inleiding In 1999 hebben vier ministeries (VROM, OCW, LNV en V&W) in de nota Belvedere het beleidsinitiatief behoud door ontwikkeling vastgelegd. De hoofddoelstelling van dit beleid luidt: De cultuurhistorische identiteit wordt sterker richtinggevend voor de inrichting van de ruimte, en het rijksbeleid zal daarvoor goede voorwaarden scheppen. Implementatie van deze benadering in de praktijk wordt ondersteund door het projectbureau Belvedere. In het kader van het Belvedereprogramma heeft het projectbureau in 2005 samen met drie universiteiten het Onderwijsnetwerk Belvedere gestart. Het Onderwijsnetwerk heeft zichzelf drie doelstellingen gesteld: 1. Duurzame verankering van de Belvederebenadering in het hoger onderwijs 2. Uitwerking en versterking van het theoretisch fundament onder het Belvederebeleid 3. Leveren van een vernieuwende bijdrage aan de praktijk via het onderwijs, het onderzoek en netwerkactiviteiten Om deze doelen binnen een termijn van vier jaar te bereiken zijn drie Belvedereleerstoelen ingesteld aan Wageningen Universiteit en Researchcentrum, de Technische Universiteit Delft en de Vrije Universiteit te Amsterdam. De leerstoelen, voor respectievelijk planning, ruimtelijk ontwerp en cultuurhistorie, zijn verder uitgebouwd tot een Kerngroep Onderwijsnetwerk Belvedere, bestaande uit de drie leerstoelhouders, een universitair docent, een secretaris en een onafhankelijke voorzitter. In totaal gaat het om anderhalve fte en een werkbudget. Met het einde van de projectperiode van Belvedere en de leerstoeltermijn in zicht heeft het projectbureau Belvedere opdracht gegeven aan IVA beleidsonderzoek en advies voor het uitvoeren van een review van het onderwijsnetwerk Belvedere. Centrale vraag is in hoeverre de ambities en doelstellingen zijn gehaald en wat er nog te doen staat. Welke resultaten zijn bereikt en hoe wordt daar vanuit verschillende kanten tegenaan gekeken? Het eerste hoofdstuk geeft de oogst van drie jaar Belvedere Onderwijsnetwerk weer. Wat zijn de ambities van het onderwijsnetwerk en welke activiteiten heeft het onderwijsnetwerk de afgelopen jaren gerealiseerd. Daarna komen de gebruikers van het onderwijsnetwerk aan het woord. IVA Beleidsonderzoek en advies heeft onderzocht wat studenten, docenten/onderzoekers en andere betrokkenen van het onderwijsnetwerk vinden. Zijn de doelstellingen gehaald, is er behoefte aan studenten met een Belvedereprofiel en hoe kan het Belvederenetwerk verder vormgegeven worden? In het laatste hoofdstuk reflecteren de Belvederehoogleraren op hun activiteiten. Vanuit hun ervaringen met onderwijs, onderzoek, praktijkvernieuwing, theorieontwikkeling en andere netwerkactiviteiten geven ze aanbevelingen voor de toekomst. review onderwijsnetwerk 7

9 Onderwijsnetwerk Belvedere cultuurhistorie Samengevat gaat het erom de toekomstige beroepsgroep bagage mee te geven die een door de geschiedenis geïnspireerde transformatie van het (stedelijke en rurale) landschap allereerst vanzelfsprekend maakt, maar bovendien van een kwaliteitsimpuls voorziet. Bindend hierbij is een benadering waarin tijd en ruimte op elkaar worden betrokken en die manifest wordt in het dynamische landschap. ruimtelijk ontwerp (citaat uit een interview met het IVA) planning

10 RUG Restauration of Building and Sites College geschiedenis van landschap, stad en gebouw Monumentenzorg stedelijke vernieuwing en gebiedsontwikkeling Atelier historische analyse en ruimtelijke bewerking Landschaps Architectuur Geschiedenis-Identiteit-Ontwerp Erfgoedstudies The Voice of the Past (Research Seminar) Historical Geography Conservation Techniques Werkatelier erfgoed, toerisme en ruimte 'Conservation by Development' in Town and Countryside Historical Geography and Applied Cultural Historical Landscape Studies Stedelijke transformatie en industrieel erfgoed Archeologische monumentenzorg van de stad Landschap en groen in de stad Cultureel erfgoed Technical Studies I AVBA Landschaps Architectuur UVA VU Vrije Universiteit Amsterdam Capita Selecta A Great Tradition: 600 years of Dutch Garden and Landscape Design Garden- and Landscape Architecture: a Design and Cultural History Strategies and places Architectonisch ontwerpen Behoud en vernieuwing in een monumentenstad Architectonic Design 1 Biografie van het landschap Saxion Hogescholen History of Architecture HKU Urban Plan & City Analysis Technology & Construction Architectonische basisbegrippen State of the Art Practices in Landscape Architecture UU TUD Larenstein Technische Universiteit Delft AVB Arnhem WUR Historisch landschap en archeologisch erfgoed Wageningen Universiteit en Researchcentrum Romeins erfgoed in hedendaags Europa AVBR Intervention of Building and Sites Erfgoed van monument, tuin en landschap Final project architecture Landschapsgeschiedenis AVANS Hogescholen Belvedere, behoud door ontwikkeling in stad en land TU/e European Urbanisation, transformations Archeologie & Cultuurlandschap Landschapsgeschiedenis Introduction to Dutch landscape and park architecture Cultuur en Samenleving Architectuurhistorisch en stedebouwkundig erfgoed Academic Consultancy Training Historical Geography of the European Cultural Landscapes Regionale geschiedenis in Brabant I: een verkenning SGPL-Cultuurhistorie en planning Cultural Heritage and Spatial Planning Analyses of Architecture and Environment Understanding the Metropolitan Landscape Architectuur en Stedenbouw: Dossier Landschapsgeschiedenis KU Leuven UPC Barcelona IUAV Venetië Hogeschool Zuyd

11

12 1. De output, wat is er gerealiseerd? Het Onderwijsnetwerk heeft veel activiteiten ondernomen om zijn doelstellingen te bereiken. Er zijn middelen ontwikkeld en concrete acties ondernomen om de ambities op het gebied van onderwijs, onderzoek en het Onderwijsnetwerk te realiseren. Kernstuk is een interuniversitaire module waaraan inmiddels al 92 studenten hebben deelgenomen. In een groot aantal opleidingen her en der in Nederland wordt speciaal aandacht besteed aan Belvedere en er zijn relaties gelegd met buitenlandse onderwijsinstellingen. Verder zijn er nieuwsbrieven en vele publicaties verschenen, debatten georganiseerd, gastcolleges verzorgd en promotieplaatsen gerealiseerd. In dit hoofdstuk heeft het IVA, beleidsonderzoek en advies de output van het Onderwijsnetwerk in kaart gebracht. Eerst wordt een overzicht gegeven van de ambities met betrekking tot onderwijs, onderzoek en het netwerk en weergegeven in welke mate deze zijn gerealiseerd. Daarna wordt het onderwijsaanbod in beeld gebracht en een overzicht gegeven van onderzoeksactiviteiten. Overige activiteiten, zoals debatten, symposia en dergelijke, vormen het laatste bestanddeel. Achterin deze review staat een overzicht van diverse soorten publicaties die mede dankzij het Onderwijsnetwerk tot stand kwamen. Zo mogelijk wordt telkens onderscheid gemaakt naar activiteiten en output van drie deelnemende universiteiten: de Vrije Universiteit Amsterdam, de Technische Universiteit Delft en Wageningen Universiteit en Researchcentrum. Daarnaast wordt inzichtelijk gemaakt in welk jaar de betreffende activiteiten zijn uitgevoerd en de output is gerealiseerd. Voor de beschrijving van de output zijn de volgende bronnen gebruikt: Eerden, M., Luiten, E., Zande, A. van der, Kolen, J. & R. During (2008). Op historische gronden. Erfgoed in een context van ruimtelijk ontwerp, planning en democratie. LNV, OCW, VROM, V&W (2008). Evaluatie Belvedere. Op na(ar) Nijmegen: Royal Haskoning. OCW, LNV, VROM & V&W (1999). Nota Belvedere. Beleidsnota over de relatie cultuurhistorie en ruimtelijke ordening. Den Haag: VNG Uitgeverij. Onderwijsnetwerk Belvedere (2006). Inhoudelijk programma en agenda van het Onderwijsnetwerk Belvedere ( ). Onderwijsnetwerk Belvedere (2008). Inhoudelijk verslag Onderwijsnetwerk Belvedere. Technische Universiteit Delft, Wageningen Universiteit en Researchcentrum & Vrije Universiteit Amsterdam (2005). Visie op het Belvedere-Onderwijsnetwerk. Utrecht: Belvedere-Onderwijsnetwerk. Voorlopig materiaal voor het Spoorboekje Belvedere Onderwijs, samengesteld door M. van Muilwijk (2008). review onderwijsnetwerk 11

13

14 Ambities Het Onderwijsnetwerk heeft verschillende ambities geformuleerd om haar doelstellingen op het gebied van onderwijs, onderzoek en het netwerk te bereiken. onderwijs verbreed opgeleide planning- ontwerp- en cultuurhistoriestudenten docenten beschikken over kennis en competenties om Belvederebenadering in het onderwijs en onderzoek te implementeren professionals beschikken over Belvederekennis en -attitude en kunnen dit toepassen in de praktijk onderzoek wetenschappelijke verdieping van Belvedere praktijk; focus op 9 inhoudelijke thema's: 1. het historisch weefsel 2. naar een geschiedenis van ruimtelijke transformatie 3. de vormgeving van 'de regio' in de 21e eeuw 4. beleving en historie 5. ontwerp en historie 6. Belvedere en ontwikkelingsplanologie 7. Reframe: ontwerpen en historisch waarderen 8. Redesign: bewerking van historische topografie 9. Restyle: ontwerpen met een historisch repertoire ambities verbreed opgeleide planning- ontwerp- en cultuurhistoriestudenten docenten beschikken over kennis en competenties om Belvederebenadering in het onderwijs en onderzoek te implementeren professionals beschikken over Belvederekennis en -attitude en kunnen dit toepassen in de praktijk middelen ontwikkelen (interdisciplinaire) curricula beschikbaar hebben van leermiddelen en blauwdrukken voor interdisciplinaire modules internationale samenwerking individuele PhD-trajecten Belvedere in verplichte onderwijsonderdelen inbedden eindtermen/leerdoelen van de betreffende opleidingen aanscherpen wetenschappelijke uitgave Ons Erfgoed en Ruimtelijke Planning beschikken over blauwdrukken van interdisciplinaire modules en/of curricula lesstof ontwikkelen internationale samenwerking cursussen/masterklassen voor (uitvoerende en bestuurlijke) professionals internationale samenwerking reflectie op werkpraktijk vanuit de cultuurhistorische en ontwerpdiscussie netwerk het verbinden van geïsoleerde Belvedere-activiteiten zowel op het gebied van onderwijs als onderzoek als wisselwerking met de werkpraktijk review onderwijsnetwerk / de output, wat is er gerealiseerd? 13

15 Onderwijsaanbod interuniversitaire module behoud door ontwikkeling in stad en land masteropleiding erfgoedstudies van stad en land rug masteropleiding landschapsgeschiedenis afstudeeraantekening Belvedere: Architectuur afstudeeraantekening Belvedere: richting Urbanism afstudeeraantekening Belvedere: Real Estate and Housing ma ma 20 ma 20 ma 20 afstudeeraantekening Belvedere: Building Technology minor geschiedenisidentiteit-ontwerp minor biografie van het landschap minor cultural heritage and spatial planning werkatelier erfgoed, toerisme en ruimte cultuurhistorie en planning ma 20 ba 30 ba/ma 10 ma 24 ba ,5 Hospitality Business School en afdeling Toerisme en Cultuur review onderwijsnetwerk / de output, wat is er gerealiseerd? 14

16 lectoraat regie stedelijke vernieuwing Minor stedelijke vernieuwing en gebiedsontwikkeling academic master cluster (module in) european master of urbanism module Reload minoraantekening Belvedere ba Saxion Hogescholen, Hogeschool Utrecht, Hogeschool van Amsterdam, Hogeschool Zuyd, Avans Hogescholen 6 2 UPC Barcelona, KU Leuven, Universitá IUAV di Venezia ba Legenda larenstein Minor archeologie & cultuurhistorie en planvorming ontwerpproject huis en verankering landschapsarchitectuur output buiten wetenschappelijk onderwijs Vrije Universiteit Amsterdam ba ba onderwijsmodel plan je eigen ruimte voor aardrijkskundeonderwijs Technische Universiteit Delft Wageningen Universiteit en Researchcentrum introductie Belvederebenadering in kerndoelen aardrijkskundeonderwijs Universiteit van Utrecht MA (master) BA (bachelor) ECTS (studiebelasting punten) opbrengst review onderwijsnetwerk / de output, wat is er gerealiseerd? 15

17 Onderzoeksactiviteiten colleges over Belvedere opgenomen in de cursussen/lezingenreeksen gastcolleges Academies van Bouwkunst (2007) activiteiten onderzoek Onderzoeksaanvragen/ programma s 2006 lezingenreeks Explore Lab (TU Delft) 2007 Historisch landschap en archeologisch erfgoed Urban Transformations landschaparcheologie theoretische oriëntaties in de oude geschiedenis en archeologie 2006 TU Eindhoven Universiteit van Amsterdam Hogeschool voor Kunsten Utrecht 2007 Universiteit van Amsterdam Academie van Bouwkunst Rotterdam IAHLarenstein UPC Barcelona Universiteit Utrecht Institut für Stadt-, Regional- und Umweltplanung Universität BoKu (Wenen) onderzoeksconferentie Urban Planning (thesis critic) Ecole Superieur d Architecture de la Villette (Parijs) Erasmus Universiteit Rotterdam 2008 Universiteit Utrecht Breda: Belvedere college in European Recreation Landscapes Academie van Bouwkunst Tilburg financiële bijdrage academie van Bouwkunst Amsterdam semesterthema in bewerking/revisioning - lezingenreeks - tentoonstelling expertise en visiting critic Eric Luiten financiële bijdrage academie van Bouwkunst Rotterdam onderwijsproject Tradition Today bijdrage Eric Luiten aan debat en publicatie op gang brengen van dissertaties/postdoconderzoeken oraties symposia + bijdragen aan symposia door anderen georganiseerd onderwijsgestuurd onderzoek zitting in beoordelingsen promotiecommissies van promovendi van eigen universiteit en andere universiteiten jaarlijks publicatiereeks met 3 beste onderzoeken/ scripties onderzoek in opdracht beïnvloeden programmering NWO, onderzoeksscholen, KNAW op Belvederethema s beïnvloeden Basic onderzoeksprogramma 2005/2006 voorstel ingediend bij programma Culturele dynamiek bij NWO; afgewezen participatie in onderzoeksvoorstel NWO (niet gehonoreerd) onderzoeksvoorstel voorbereid samen met Universiteit van Gent ontwikkeling nieuwe vormen van regionale analyse of survey gesprekken met Stimuleringsfonds voor Architectuur over financiering oriënterende gesprekken met promovendi maken scan projectresultaten via Belvedere-subsidie deelname aan TU-begeleidingsgroep bij meervoudige opdracht Purmer-Meer gesprek directie kennis onderzoeksprogramma DLO bijdrage aan workshop voor Staasbosbeheer/ Alterraonderzoek onderzoeksproject ingediend bij subsidieregeling Belvedere 2007/2008 voorstel ingediend bij programma Culturele dynamiek ; afgewezen start van Amsterdam Institute for Heritage and Society, 30 onderzoekers van faculteiten letteren, sociale wetenschappen, economische wetenschap & bedrijfkunde, aard- & levenswetenschappen. Onderzoek naar (1) (zeer) lange termijngeschiedenis van het cultuurlandschap en de stedelijke ruimte, (2) historische achtergronden review onderwijsnetwerk / de output, wat is er gerealiseerd? 16

18 promotie-onderzoek van actuele ruimtelijke vraagstukken, (3) veranderende rol en betekenis van erfgoed in leefomgeving afsluiting kennisproject Biografie van de Zandstad door Vrije Universiteit uitgevoerd, met financiering van Stimuleringsfonds voor Architectuur. Op 1 februari 2008 is het Interfacultaire Onderzoeksinstituut CLUE (Heritage and History of the Cultural Landscape an Urban Environment), van de VU geopend. Het is een interdisciplinair onder zoeksinstituut dat kwalitiatief hoogwaardige onderzoeksprojecten initieert, coördineert en uitvoert op het gebied van de geschiedenis en het erfgoed van de leefruimte. deelnemer aan onderzoeks presentaties (midtermreview onderzoeksprogramma faculteit Bouwkunde TU-Delft) deelnemende leerstoel aan nieuwe facultaire onderzoeksprogramma s - Urban Landscape Architecture - Randstad Design with History voorzitter interne PhD-review bijeenkomst afdeling Urbanism oriënterende gesprekken RACM over derdegeldstroom onderzoek onderzoek naar de wijze waarop sociaal geheugen van gemeenschappen inspiratie levert voor informele organisatievormen onderzoek naar bindingsprocessen in maatschappelijke initiatieven rondom erfgoed wetenschappelijke contacten met Tatarstan en een aanvraag ingediend in het kader van het MATRA programma van het ministerie van Buitenlandse Zaken dat tot doel heeft om erfgoed en erfgoedexpertise in dat land te democratiseren. Met betrokkenheid van RACM, CLUE en Wageningen UR. 2005/2006 in voorbereiding 1x AiO, 1x postdoc gestart - meebegeleid 2x (AiO) opponeren 3x 2007 in voorbereiding 2x AiO (start in 2008) 2005/2006 in voorbereiding 1x (verkenning AiO) gestart 4x AiO meebegeleid 1 x opponeren 1x 2007 in voorbereiding 2x AiO (start in 2008) 2008 opponeren 1x 2007 in voorbereiding 2x (verkenning AiO) gestart 3x (AiO) meebegeleid 1x full time PhD-onderzoeker 2x full time PhD-gastonderzoekers review onderwijsnetwerk / de output, wat is er gerealiseerd? 17

19 Activiteiten Onderwijsnetwerk startsymposium Onderwijsnetwerk Belverdere seminar revitaliseringonroerend militair ergfoed debattenreeks Belvedere op de snijtafel bijdrage aan symposia/workshops contacten in kader netwerkbouw 2005/ / / /2006 brochure + cd-rom (website en tijdschriften) 2007 november: debat in gesprek met ontwerper als onderdeel van het Belvedere-festival : deelnemers uit onderwijs- onderzoeksen/of werkpraktijk digitaal verslag, artikel in Stedebouw ontwikkeling debattenreeks De Anatomische les; Belvedere op de snijtafel, in samenwerking met de Blauwe Kamer debatten Belvedere als ontwerpopgave en Belvedere als wetenschap en de praktijk van het ruimtelijk ontwerp debat Belvedere voor bestuurders en beleidsmakers 3 artikelen in de Blauwe Kamer ARC-dag (billboard over Onderwijsnetwerk) lezing congres Netwerk Cultuurhistorisch Landschap 9x lezing 2x workshop 2x lezing 5x workshop 4x bijdrage aan tot standkoming initiatieven/ expertadvies 1x samenwerking Europese landschapsconventie 2x lezing 2x deelname debat/meeting 2x voorzitter (1x van jury, 1x van symposium) 5x lezing/bijdrage 2x voorzitten/leiden discussie symposium start project Boerderij en Landschap op initiatief van hoogleraar 1x curatorschap 1 x verkenning PhD 4x inleider conferentie/congres/ symposium 1x afname interviews in het kader van het Belvederefestival bijdrage aan symposium kwaliteit Groninger landschap x lezing Idem 2007 internationale driedaagse conferentie en 10 daagse internationale zomeruniversiteit A Wider View vakgesprekken ikv A Wider View gesprekken over samenwerking met Universiteit van Amsterdam, Universiteit Utrecht, Academie van Bouwkunst Arnhem, Hogeschool Zuyd Maastricht gesprekken over Belvedere inbedding met decaan, afdelings hoofd, onderwijssecretaris, collega-hoogleraren, Polis, studentenvereniging contacten gelegd met University of Kentucky, UPC Barcelona, ETH Zürich, Universiteit van Wenen, Universiteit Dresden contacten gelegd met World Heritage Centre UNESCO 3x gesprek over (o.m.) samenwerking studenten vereniging, woningbouw vereniging, Stimulerings fonds voor Architectuur, Westhofleerstoel) contacten gelegd met Aalborg Universiteit, Universiteit van Hannover, review onderwijsnetwerk / de output, wat is er gerealiseerd? 18

20 representatieve werkzaamheden communicatie nieuwsbrief Onderwijsnetwerk Universiteit van Hamburg, Universiteit van Venetie, Universiteit van Warschau toelating Mansholt Graduate School 2007 inventarisatie samenwerking erfgoed opleiding Universiteit van Amsterdam 1x participant internationaal EUonderzoeksprogramma contacten met werkplaats van Van Hall Larenstein 2008 samenwerkingsafspraken gemaakt met School of Cultural Studies van de Tel Aviv Universiteit toetreding van het netwerk tot fortenassociatie in Kaunas, Litouwen contacten met burgerinitiatief behoud van het dorp Doel in Antwerpen 2005/2006 lid beoordelingscommissie projectsubsidies Belvedere van Stimuleringsfonds voor Architectuur 2007 lid beoordelingscommissie projectsubsidies Belvedere van Stimuleringsfonds voor Architectuur jurylid van Edgar Donckerprijs voorzitter jury ideeënprijsvraag poortwachtershuisjes langs de Vliet bijdrage aan Strategische Ronde-tafelbijeenkomst Cultuur en Duurzame Ontwikkeling van UNESCO-Nederland 2008 lid selectiecommissie herinrichting Parade Den Bosch lid selectiecommissie voor nieuwe stadsbrug Nijmegen jurylid voor de besloten prijsvraag over de toekomst van Keijenborg (Gld.) wetenschappelijke klankbordgroep voor minister Plasterk bij de herziening van het Nederlandse monumentenstelsel brief met aanbevelingen 2005/2006 uitgave inhoudelijk programma en agenda (zowel Nederlands-, als Engelstalig) themanummer Onderwijs en onderzoek in Belvedere, in de Belvedere nieuwsbrief nr 27 secretariaat van de kerngroep Belvedere Onderwijsnetwerk als aanspreekpunt voor het netwerk 2007 Belvedere website uitgebreid met het onderdeel onderwijsnetwerk met programma, verslagen, oraties, lesaanbod en nieuwsbrieven 2008 ontwikkeling Belvedere studiewijzer met alle Belvederevakken en opleidingen aan de hogescholen en universiteiten thema nummer Belvedere nieuwsbrief Belvedere website onderwijsnetwerk Belvedere studiewijzer 2005/2006 ontwikkeling format digitale nieuwsbrief Onderwijsnetwerk Belvedere digitale nieuwsbrieven digitale nieuwsbrieven 7 nieuwsbrieven review onderwijsnetwerk / de output, wat is er gerealiseerd? 19

21

22 2. De externe blik, wat vinden de gebruikers? De kern van het Onderwijsnetwerk Belvedere wordt gevormd door drie deeltijd hoogleraren, een universitair docent, een secretaris en een onafhankelijke voorzitter. Het Onderwijsnetwerk genereert kennis, maakt kennis toegankelijk, verspreidt kennis en stimuleert de ontwikkeling van kennis ten behoeve van diverse gebruikers en afnemers. Hiertoe behoren niet alleen studenten en afgestudeerden, docenten en onderzoekers in het hoger onderwijs, maar ook professionals, bureaus en bedrijven op het gebied van ruimtelijke planning, ruimtelijk ontwerp en cultuurhistorie die kennisrelaties onderhouden met het Onderwijsnetwerk. Al deze gebruikers vormen met elkaar een steeds rijker en gevarieerder kennisnetwerk. De toekomst van het Onderwijsnetwerk hangt mede af van hun behoeften en wensen en van de theoretische én praktijkkennis die zij op hun beurt inbrengen en delen met andere gebruikers. Daarom is het belangrijk hun stem te laten horen in deze review van het Onderwijsnetwerk. IVA, beleidsonderzoek en advies heeft interviews gehouden met diverse groepen gebruikers van het onderwijsnetwerk. In totaal is met twee studenten, vier oudstudenten, zeven docenten/onderzoekers en acht afnemers gesproken. Aan hen is gevraagd hun visie te geven op (het behalen van) de doelstellingen van het Onderwijsnetwerk Belvedere, de behoefte aan onderwijs op het gebied van Belvedere en de toekomst van het Onderwijsnetwerk. Ook is met hen gesproken over de wijze waarop het Belvederenetwerk in de toekomst verder vormgegeven kan worden. In dit hoofdstuk worden de resultaten van de interviews per gespreksonderwerp weergegeven. De gesprekspartners worden aan het slot van het hoofdstuk met name genoemd. Het Onderwijsnetwerk Belvedere geeft in haar visiestuk weer wat het netwerk zou moeten zijn en wat het zou moeten bereiken. Enkele citaten: Het Opleidingsnetwerk Belvedere heeft een duidelijke ambitie: het wil in het relevante veld van opleidingen en onderzoek een voortrekkersrol vervullen. Het opleidingsnetwerk bevordert de opleiding van historici met een scherp oog voor actuele ruimtelijke en maatschappelijke opgaven, en van ontwerpers, planners en geografen met gevoeligheid en interesse voor de geschiedenis van stad en land. Onder een opleidingsnetwerk wordt verstaan: een groep mensen die al geactiveerd is op het onderwerp Belvedere die werkzaam kunnen zijn in het onderwijs, onderzoek of in de praktijk. Samen vormen ze een lerend netwerk. Kenmerkend is dat er een onderlinge afhankelijkheid is, je hebt elkaar iets te bieden. Het netwerk wordt in de eerste plaats gedragen door de studenten, docenten en medewerkers van de participerende opleidingen en (onderzoeks)instellingen. De kern van het netwerk wordt gevormd door de drie Belvederehoogleraren, een medewerker en de secretaris. Naast onderwijsinstellingen (zowel HBO/WO) gaat het ook om andere kennisinstellingen. Samengevat gaat het erom de toekomstige beroepsgroep bagage mee te geven die een door de geschiedenis geïnspireerde transformatie van het (stedelijke en rurale) landschap allereerst vanzelfsprekend maakt, maar bovendien van een kwaliteitsimpuls voorziet. Bindend hierbij is een benadering waarin tijd en ruimte op elkaar worden betrokken en die manifest wordt in het dynamische landschap. review onderwijsnetwerk 21

23 Impressie interviews doelstellingen van het onderwijsnetwerk behoefte toekomst Onderwijsnetwerk 1. duurzame verankering van de Belvederebenadering in het hoger onderwijs 2. uitwerking/versterking theoretisch fundament Belvederebenadering 3. leveren vernieuwende bijdrage aan praktijk via onderwijs en onderzoek verspreiding van het Belvedere-gedachtegoed doelstellingen vormgeving en betrokkenen niet behaald behaald niet behaald behaald niet behaald behaald niet behaald behaald handhaven uitbreiden handhaven uitbreiden studenten net-afgestudeerden onderwijsgevers/ onderzoekers praktijk/afnemers

24 Doelstellingen Algemeen: Voor alle doelstellingen geldt dat deze al in enige mate bereikt zijn, maar nog niet genoeg. Ik denk dat ze nog niet klaar zijn op die universiteiten. Daar moet je nog wat aan trekken. Je hebt daar hoeders voor Belvedere voor nodig, anders zakt iedereen weer in zijn sector. Doelstelling 1: duurzame verankering van de Belvederebenadering in het hoger onderwijs Alle gesprekspartners vinden het belangrijk dat een duurzame verankering bereikt wordt. Volgens de meeste (oud-)studenten en docenten/onderzoekers is daadwerkelijke duurzame verankering nog niet mogelijk gezien de korte tijd dat het Onderwijsnetwerk bestaat. Wel geeft ongeveer de helft aan dat er een goed begin gemaakt is. Dit geldt overigens vooral voor de universiteiten: de gesprekspartners merken op dat de ontwikkelingen op universiteiten in een verder gevorderd stadium zijn dan de verankering in het HBO. Bij de gesprekspartners uit de praktijk bestaat de meeste twijfel over de mate waarin deze doelstelling momenteel bereikt is. Zij geven hierbij aan dat dit vooral komt doordat er nog maar weinig studenten afgestudeerd zijn die nu al werkzaam zijn in praktijk. Nog niet, het is nu nog te kort voor een duurzame verankering. Naast het onderwijs-geven moeten ook onderzoeksprojecten worden aangevraagd en opgezet. Dat kost tijd. Je zou gevoelsmatig denken, dat is toch redelijk voor elkaar. Maar in de praktijk zijn er studenten die niets weten van Belvedere. Kennis over Belvedere lijkt nog niet echt verankerd. Het is nog te vroeg om te spreken over duurzame verankering, maar het begin is gemaakt. Het enthousiasme en de belangstelling is er bij HBO s en universiteiten, nu moeten we verder. Daarvoor moet een effect teweeg gebracht worden bij de universiteiten door via de theoretische kant en publicaties enzovoort het aanzien te vergroten en door enthousiaste studenten die zich bijvoorbeeld massaal inschrijven voor de vakken. Doelstelling 2: uitwerking en versterking van het theoretisch fundament onder de Belvederebenadering De meeste gesprekspartners vinden dat er momenteel sprake is van uitwerking en versterking van het theoretisch fundament. Deze mening wordt gedeeld door zowel de (oud-)studenten, de docenten/onderzoekers, als de externen. De meeste onderzoekers merken hierbij wel op dat er wat hen betreft meer onderzoek uitgevoerd zou mogen worden. Opmerkelijk is dat ongeveer de helft van de externe gesprekspartners aangeeft geen inzicht te hebben in de mate en de wijze waarop gewerkt wordt aan het uitwerken en versterken van het theoretisch fundament (de overige externe gesprekspartners geven aan dat de doelstelling volgens hen wel bereikt is). Bij de meeste van hen bestaat wel de behoefte om op de hoogte gehouden te worden van ontwikkelingen op dit gebied, bijvoorbeeld door scholing, via de nieuwsbrief of door bijeenkomsten als workshops en lezingen. Het uitwerken en versterken van het theoretisch fundament vind ik behoorlijk sterk. Dat vind ik sterk omdat er wetenschappelijke disciplines aan verbonden zijn die streven naar integratie. Dat vind ik ook van verschillen tussen de drie hoogleraren die samenwerken en die geregeld gemeenschappelijk aan de slag zijn bij projecten review onderwijsnetwerk / de externe blik, wat vinden de gebruikers? 23

Overzicht opleidingen

Overzicht opleidingen Overzicht opleidingen Stand van zaken oktober 2013 Opleiding Onderwijsinstelling Deeltijd Voltijd Duur Kosten Overig Leegstand Post-MA NRP Academie (transformatie) NRP, ism TU Delft, Nyenrode en Hogeschool

Nadere informatie

Herbestemming in het onderwijs

Herbestemming in het onderwijs Herbestemming in het onderwijs Overzicht opleidingen e s- f een sch 'Logo omgeving derden' op witte achtergrond 'Logo omgeving derden' op gekleurde of fotografisch achtergrond r oed alleen Uitzondering;

Nadere informatie

GEMEENSCHAPPELIJKE REGELING ONDERZOEKSCHOOL Huizinga Instituut 2012-2016

GEMEENSCHAPPELIJKE REGELING ONDERZOEKSCHOOL Huizinga Instituut 2012-2016 De Colleges van Bestuur van: GEMEENSCHAPPELIJKE REGELING ONDERZOEKSCHOOL Huizinga Instituut 2012-2016 de Erasmus Universiteit Rotterdam; de Radboud Universiteit Nijmegen; de Rijksuniversiteit Groningen;

Nadere informatie

1. Doelstelling Vormgeven van structurele bachelorsamenwerking tussen de negen (Technische) Wiskunde opleidingen in Nederland.

1. Doelstelling Vormgeven van structurele bachelorsamenwerking tussen de negen (Technische) Wiskunde opleidingen in Nederland. WISKUNDE ICAB jaarplan 2011/12 Algemeen deel 1. Doelstelling Vormgeven van structurele bachelorsamenwerking tussen de negen (Technische) Wiskunde opleidingen in Nederland. Achtergrond De opleidingen wiskunde

Nadere informatie

Titel in het Engels: Administrative Law Publiekrecht, sectie Bestuursrecht (in oprichting)

Titel in het Engels: Administrative Law Publiekrecht, sectie Bestuursrecht (in oprichting) Structuurrapport Leerstoel Bestuursrecht 1 Algemene informatie Titel: Bestuursrecht Titel in het Engels: Administrative Law Afdeling: Publiekrecht, sectie Bestuursrecht (in oprichting) Omvang: 1.0 fte

Nadere informatie

Tilburg University 2020 Toekomstbeeld. College van Bestuur, april 2013

Tilburg University 2020 Toekomstbeeld. College van Bestuur, april 2013 Tilburg University 2020 Toekomstbeeld College van Bestuur, april 2013 Strategie in dialoog met stakeholders Open voor iedere inbreng die de strategie sterker maakt Proces met respect en waardering voor

Nadere informatie

Instituut voor Sociale Opleidingen

Instituut voor Sociale Opleidingen Instituut voor Sociale Opleidingen Naar een nieuwe opleiding Social Work In september 2016 start Hogeschool Rotterdam met de nieuwe opleiding Social Work. Dit betekent dat eerstejaars studenten (die in

Nadere informatie

Samenvatting aanvraag

Samenvatting aanvraag Samenvatting aanvraag Algemeen Soort aanvraag (kruis aan wat van toepassing Nieuwe opleiding is): Nieuw Ad programma Nieuwe hbo master Nieuwe joint degree 1 Verplaatsing bestaande opleiding Nevenvestiging

Nadere informatie

Hogeschool Windesheim Zwolle Aandacht voor jeugdzorg en jeugd- en opvoedhulp in hbo-opleidingen en onderzoek.

Hogeschool Windesheim Zwolle Aandacht voor jeugdzorg en jeugd- en opvoedhulp in hbo-opleidingen en onderzoek. Hogeschool Windesheim Zwolle Aandacht voor jeugdzorg en jeugd- en opvoedhulp in hbo-opleidingen en onderzoek. WGV Oost Deventer, 20 maart 2013 Attie Valkenburg van Roon, projectleider Master Zorg voor

Nadere informatie

2 e Mini conferentie. Digitale visualisatie technieken in het kunstonderwijs. Verslag 13-02-2014. Innovatieve Visualisatie Technieken

2 e Mini conferentie. Digitale visualisatie technieken in het kunstonderwijs. Verslag 13-02-2014. Innovatieve Visualisatie Technieken e Mini conferentie Digitale visualisatie technieken in het kunstonderwijs Verslag 3--4 Innovatieve Visualisatie Technieken Tweede mini-conferentie Lectoraat Innovatieve Visualisatie Technieken Op donderdag

Nadere informatie

Integraal waarderen. Een (blijvende) discussie. Maartje de Boer. Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed

Integraal waarderen. Een (blijvende) discussie. Maartje de Boer. Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed Integraal waarderen Een (blijvende) discussie Maartje de Boer Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed 1 Presentatie Het probleem Voor wie is dit een probleem? RCE Kennisprogramma Wat is Erfgoed (een oplossing?)

Nadere informatie

Samenvatting. Samenvatting 9

Samenvatting. Samenvatting 9 Samenvatting Sinds de introductie in 2001 van lectoraten in het Nederlandse hoger beroepsonderwijs wordt aan hogescholen steeds meer gezondheidsonderzoek uitgevoerd. De verwachting is dat dit niet alleen

Nadere informatie

SustainaBul 2016 #3 Universiteit Utrecht

SustainaBul 2016 #3 Universiteit Utrecht SustainaBul 2016 #3 Universiteit Utrecht Vraag 1 Aanbod cursussen & minoren Biedt de onderwijsinstelling minoren en/of cursussen aan gericht op duurzaamheid, die inzichtelijk en toegankelijk zijn voor

Nadere informatie

Schakelen Bouwkunde TU Delft. dr.ir. Remon Rooij. BSc Bouwkunde opleidingscoördinator voorzitter inschalingscommissie. april 2015

Schakelen Bouwkunde TU Delft. dr.ir. Remon Rooij. BSc Bouwkunde opleidingscoördinator voorzitter inschalingscommissie. april 2015 Schakelen Bouwkunde TU Delft dr.ir. Remon Rooij BSc Bouwkunde opleidingscoördinator voorzitter inschalingscommissie april 2015 1 Inhoud 1. Uitganspunten schakelen 2. Schakelsemester voor HBO BK 3. HBO/WO

Nadere informatie

Stichting Empowerment centre EVC

Stichting Empowerment centre EVC I N V E N T A R I S A T I E 1. Inleiding Een inventarisatie van EVC trajecten voor hoog opgeleide buitenlanders in Nederland 1.1. Aanleiding De Nuffic heeft de erkenning van verworven competenties (EVC)

Nadere informatie

Regie 3.0. een stap verder... Een serie masterclasses om bibliotheken in transitie te ondersteunen met allianties, transitiemanagement en geldstromen.

Regie 3.0. een stap verder... Een serie masterclasses om bibliotheken in transitie te ondersteunen met allianties, transitiemanagement en geldstromen. Regie 3.0 een stap verder... Een serie masterclasses om bibliotheken in transitie te ondersteunen met allianties, transitiemanagement en geldstromen. Regie 3.0 een stap verder... Een serie masterclasses

Nadere informatie

Onderwijs 2011-2012. Onderzoekschool Politieke Geschiedenis. Onderzoekschool Politieke Geschiedenis 1

Onderwijs 2011-2012. Onderzoekschool Politieke Geschiedenis. Onderzoekschool Politieke Geschiedenis 1 Onderwijs Onderzoekschool Politieke Geschiedenis 2011-2012 Onderzoekschool Politieke Geschiedenis 1 1. Inleiding en samenvatting De Onderzoekschool Politieke Geschiedenis (OPG) biedt in het academisch

Nadere informatie

Adriaan Visser, assitant lector

Adriaan Visser, assitant lector Adriaan Visser, assitant lector Kenniscentrum Zorginnovatie, Lectoraat transities in zorg, Hogeschool Rotterdam a.p.visser@hr.nl en adriaan.visser@planet.nl Daarover is onderzoek gedaan! Betreft m.n.

Nadere informatie

Professionalisering van docenten. Gerda Geerdink Studiedag Facta 24 maart 2015 Amersfoort

Professionalisering van docenten. Gerda Geerdink Studiedag Facta 24 maart 2015 Amersfoort Professionalisering van docenten Gerda Geerdink Studiedag Facta 24 maart 2015 Amersfoort Opbouw presentatie Welke docenten hebben we nodig? Professionalisering binnen de HAN Resultaten onderzoek naar vier

Nadere informatie

De JB heeft binnen de UvA twee belangrijke partners: a. De Faculteit b. de UB

De JB heeft binnen de UvA twee belangrijke partners: a. De Faculteit b. de UB Meerjarenplan 2014-2016 Juridische Bibliotheek In 2016 zal de JB met de Faculteit naar het Roeterseiland verhuizen. Dit meerjarenplan beperkt en richt zich op de periode dat we ons enerzijds voorbereiden

Nadere informatie

Deze brochure schetst de onderwijsvisie van onze universiteit op hoofdlijnen. De doelen die horen bij die visie kunnen we alleen samen bereiken.

Deze brochure schetst de onderwijsvisie van onze universiteit op hoofdlijnen. De doelen die horen bij die visie kunnen we alleen samen bereiken. ONDERWIJSVISIE OP HO OFDLIJNEN Geachte collega s, 1 Deze brochure schetst de onderwijsvisie van onze universiteit op hoofdlijnen. De doelen die horen bij die visie kunnen we alleen samen bereiken. We

Nadere informatie

Strategisch sturen in stedelijke gebiedsontwikkeling MCD. master city developer

Strategisch sturen in stedelijke gebiedsontwikkeling MCD. master city developer Strategisch sturen in stedelijke gebiedsontwikkeling MCD master city developer Ontwikkel een eigen visie Werk je in stedelijke gebiedsontwikkeling of herstructurering dan is de MCD opleiding voor jou een

Nadere informatie

BELEIDSPLAN. Brederodestraat 104 4 1054 VG Amsterdam Nederland. www.stichtingopen.nl info@stichtingopen.nl Rabobank: NL44RABO0143176986

BELEIDSPLAN. Brederodestraat 104 4 1054 VG Amsterdam Nederland. www.stichtingopen.nl info@stichtingopen.nl Rabobank: NL44RABO0143176986 BELEIDSPLAN Brederodestraat 104 4 1054 VG Amsterdam Nederland www.stichtingopen.nl info@stichtingopen.nl Rabobank: NL44RABO0143176986 BELEIDSPLAN STICHTING OPEN 1 1. INLEIDING Voor u ligt het beleidsplan

Nadere informatie

Professionele Masters. Uitgangspunten verdere uitbouw aanbod professionele masters

Professionele Masters. Uitgangspunten verdere uitbouw aanbod professionele masters Professionele Masters Uitgangspunten verdere uitbouw aanbod professionele masters Professionele Masters Uitgangspunten verdere uitbouw aanbod professionele masters Inhoud 5 Voorwoord 7 Inleiding 8 Professionele

Nadere informatie

logoocw De heer prof. dr. F. P. van Oostrom 26 mei 2005 ASEA/DIR/2005/23876 Taakopdracht voor de commissie Ontwikkeling Nederlandse Canon geen

logoocw De heer prof. dr. F. P. van Oostrom 26 mei 2005 ASEA/DIR/2005/23876 Taakopdracht voor de commissie Ontwikkeling Nederlandse Canon geen logoocw De heer prof. dr. F. P. van Oostrom Den Haag Ons kenmerk 26 mei 2005 ASEA/DIR/2005/23876 Onderwerp Taakopdracht voor de commissie Ontwikkeling Nederlandse Canon Bijlage(n) geen Geachte heer Van

Nadere informatie

creating tomorrow Bouwkunde hva techniek

creating tomorrow Bouwkunde hva techniek creating tomorrow 2013 2014 Bouwkunde hva techniek HVA TECHNIEK bouwkunde 2013-2014 Bouwkunde: studeren in dé bouwplaats van Nederland Bouwkunde studeren in Amsterdam biedt veel uitdagingen. Want als er

Nadere informatie

Aan de voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA DEN HAAG

Aan de voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA DEN HAAG a 1 > Retouradres Postbus 16375 2500 BJ Den Haag Aan de voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA DEN HAAG Datum: 22 april 2013 Betreft: Beleidsreactie op het advies "De

Nadere informatie

Minor in het buitenland 2016-2017 Mogelijkheden bij de opleiding Geneeskunde

Minor in het buitenland 2016-2017 Mogelijkheden bij de opleiding Geneeskunde Internationalisering Minor in het buitenland 2016-2017 Mogelijkheden bij de opleiding Geneeskunde Minor algemeen Alle studenten van de Erasmus Universiteit Rotterdam (EUR) volgen in het derde Bachelorjaar

Nadere informatie

Vragen pas gepromoveerde

Vragen pas gepromoveerde Vragen pas gepromoveerde dr. Maaike Vervoort Titel proefschrift: Kijk op de praktijk: rich media-cases in de lerarenopleiding Datum verdediging: 6 september 2013 Universiteit: Universiteit Twente * Kun

Nadere informatie

Artikel Tekst 2.1 Toelatingseisen opleiding Voor toelating tot de opleiding Mediastudies komt in aanmerking de bezitter van

Artikel Tekst 2.1 Toelatingseisen opleiding Voor toelating tot de opleiding Mediastudies komt in aanmerking de bezitter van Opleidingsspecifieke deel OER, 2016-2017 Opleiding / programma: Mediastudies/ Film- en televisiewetenschap; New Media and Digital Culture (voorheen Nieuwe media en digitale cultuur, see English EER) Artikel

Nadere informatie

Jan des Bouvrie Academie, interior design & styling - hbo bachelor

Jan des Bouvrie Academie, interior design & styling - hbo bachelor Jan des Bouvrie Academie, interior design & styling - hbo bachelor De opleiding interior design & Styling - hbo bachelor Mensen zien hun omgeving steeds meer als een verlengstuk van hun persoonlijkheid.

Nadere informatie

Dynamische en bruisende Spoorzone dromen realiseren achter het spoor, we gaan ervoor

Dynamische en bruisende Spoorzone dromen realiseren achter het spoor, we gaan ervoor Dynamische en bruisende Spoorzone dromen realiseren achter het spoor, we gaan ervoor Ambitie en Aanleiding Activiteiten Te realiseren waarden Onze werkwijze Ambitie Spoorzone met allure * Kwaliteitsverbetering

Nadere informatie

GRIEKSE EPIGRAFIE OP LOCATIE (MA/PhD)

GRIEKSE EPIGRAFIE OP LOCATIE (MA/PhD) N e d e r l a n d s I n s t i t u u t A t h e n e Ολλανδικό Ινστιτούτο Αθηνών Netherlands Institute at Athens NIA INTERUNIVERSITAIRE CURSUS GRIEKSE EPIGRAFIE OP LOCATIE (MA/PhD) Nederlands Instituut in

Nadere informatie

Roadmap Institute for Positive Health. April 2016 Stichting IPH

Roadmap Institute for Positive Health. April 2016 Stichting IPH Roadmap Institute for Positive Health April 2016 Stichting IPH INTRODUCTIE VAN DE IPH ROADMAP De IPH roadmap schetst de resultaten die IPH de komende jaren wil realiseren. De weg naar de resultaten toe

Nadere informatie

Christelijke spiritualiteit

Christelijke spiritualiteit Christelijke spiritualiteit Cursus Het goede leven. Minor Franciscaanse spiritualiteit over duurzaamheid, zorg en leiderschap Het (FSC) doet wetenschappelijk onderzoek naar de levensoriëntatie zoals die

Nadere informatie

Strategie Zuyd 2014-2018

Strategie Zuyd 2014-2018 Strategie Zuyd 2014-2018 Inleiding De strategie van Zuyd voor de periode 2014-2018 is op hoofdlijnen een voortzetting van de strategie van de afgelopen jaren, aangescherpt vanuit een aantal belangrijke

Nadere informatie

Curriculum Vitae & Projecten

Curriculum Vitae & Projecten Curriculum Vitae & Projecten Naam Geboortedatum Mojca Kuijpers-Ekart 27 april 1977 Maribor, Slovenië Opleidingen 2007-2008 Masteropleiding stedenbouw, Academie van Bouwkunst, Rotterdam 1996-2003 Landschapsarchitectuur,

Nadere informatie

NOTITIE DE BRAINPORT SCHOOL PER 1 JANUARI 2015

NOTITIE DE BRAINPORT SCHOOL PER 1 JANUARI 2015 NOTITIE DE BRAINPORT SCHOOL PER 1 JANUARI 2015 - 2 - INLEIDING Twee jaar geleden kwamen de directeuren van het Jan van Brabant College in Helmond, het Strabrecht College in Geldrop en het Heerbeeck College

Nadere informatie

Programmatische Samenwerking Monument en Kennis

Programmatische Samenwerking Monument en Kennis Programmatische Samenwerking Monument en Kennis Januari 2015 2 Programmatische Samenwerking Monument en Kennis Inhoud 1. Inleiding pag. 3 2. Missie pag. 4 3. Ambitie pag. 4 4. Wat doet het Samenwerkingsverband?

Nadere informatie

Eindrapport Stimulering beveiliging

Eindrapport Stimulering beveiliging indi-2009-12-024 Eindrapport Stimulering beveiliging Project : SURFworks Projectjaar : 2009 Projectmanager : Maurice van den Akker Auteur(s) : Maurice van den Akker Opleverdatum : december 2009 Versie

Nadere informatie

Workspace Design Onderzoeksopzet voor SOZAWE

Workspace Design Onderzoeksopzet voor SOZAWE Workspace Design Onderzoeksopzet voor SOZAWE Datum: 16 december 2010 Ir. Jan Gerard Hoendervanger Docent-onderzoeker Lectoraat Vastgoed Kenniscentrum Gebiedsontwikkeling NoorderRuimte Hanzehogeschool Groningen

Nadere informatie

Onderwijs en Onderzoek

Onderwijs en Onderzoek Onderwijs en Onderzoek Albert Scherpbier Maastricht University Medical Centre Eenheid onderwijs en onderzoek Ja er is een probleem In de UMC s gaat het ook nog over patiëntenzorg Probleem heeft te maken

Nadere informatie

De student kan vanuit een eigen idee en artistieke visie een concept ontwikkelen voor een ontwerp en dat concept tot realisatie brengen.

De student kan vanuit een eigen idee en artistieke visie een concept ontwikkelen voor een ontwerp en dat concept tot realisatie brengen. Competentie 1: Creërend vermogen De student kan vanuit een eigen idee en artistieke visie een concept ontwikkelen voor een ontwerp en dat concept tot realisatie brengen. Concepten voor een ontwerp te ontwikkelen

Nadere informatie

Een flexibele deeltijdopleiding die inspeelt op de actualiteit van het sociaal werk

Een flexibele deeltijdopleiding die inspeelt op de actualiteit van het sociaal werk Een flexibele deeltijdopleiding die inspeelt op de actualiteit van het sociaal werk Inhoud 1. Heldere onderwijsvisie 2. Opleiden op maat 3. Online leren 4. Samen verantwoordelijk 5. Modulaire opleiding

Nadere informatie

Aandacht voor jouw ambitie!

Aandacht voor jouw ambitie! Aandacht voor jouw ambitie! ROC Rivor is hét opleidingscentrum van regio Rivierenland. Wij bieden een breed scala aan opleidingen, cursussen en trainingen voor jongeren en volwassenen. Toch zijn we een

Nadere informatie

-2- Opleiding, opleidingen en onderwijs aan de universiteiten

-2- Opleiding, opleidingen en onderwijs aan de universiteiten Verklaring van Münster omtrent de onderlinge relaties op het gebied van hoger onderwijs, wetenschap en onderzoek tussen Nederland, de Vlaamse Gemeenschap van België, het Groothertogdom Luxemburg, Nederland

Nadere informatie

Jaar van de Ruimte 2015

Jaar van de Ruimte 2015 Jaar van de Ruimte 2015 Meedoen Het motto voor het Jaar van de Ruimte 2015 is Wie maakt Nederland. Van heinde en verre komt men onze polders, nieuwe steden, stadsvernieuwing en waterwerken bekijken. God

Nadere informatie

Voor het programma van de opleiding gelden geen aanvullende toelatingsvoorwaarden.

Voor het programma van de opleiding gelden geen aanvullende toelatingsvoorwaarden. Opleidingsspecifiek deel Art.2.1 toelatingseisen opleiding Toelaatbaar tot de opleiding is de bezitter van een Nederlands of een buitenlands diploma van hoger onderwijs die aantoont te beschikken over

Nadere informatie

Understanding Society

Understanding Society Understanding Society Understanding Society Onze onderwijsprogramma s voor excellente en ambitieuze studenten Joop Vianen Conferentie Studiesucces in het hoger onderwijs 3 maart 2010 Onze onderwijsprogramma

Nadere informatie

Toeleg Meedoen & Samenwerken in Breda

Toeleg Meedoen & Samenwerken in Breda Toeleg Meedoen & Samenwerken in Breda 2012-2013 Inleiding M&S Breda bestaat uit acht organisaties die er voor willen zorgen dat de kwetsbare burger in Breda mee kan doen. De deelnemers in M&S Breda delen

Nadere informatie

B&W besluit Publicatie

B&W besluit Publicatie B&W besluit Publicatie Onderwerp Samenwerkingsovereenkomst met opleiding Sport & Bewegen van Hogeschool Inholland Collegebesluit Besluitpunten college 1. Het college stelt de samenwerkingsovereenkomst

Nadere informatie

cvmarkhuisman kernwoorden Enthousiast, sociaal, teamwork, flexibel, doorzettingsvermogen, stressbestendig.

cvmarkhuisman kernwoorden Enthousiast, sociaal, teamwork, flexibel, doorzettingsvermogen, stressbestendig. personalia naam Hendrikus Anthonius Huisman, roepnaam Mark adres Hudsonstraat 142-1 1057 ST Amsterdam telefoon 06-25025987 email info@markhuismandesign.nl geboren 18 december 1979 te Eindhoven nationaliteit

Nadere informatie

STAAL GAAT HET MAKEN STUDENTENPROGRAMMA IN SAMENWERKING MET BEDRIJVEN NATIONALE STAALBOUWDAG 2012

STAAL GAAT HET MAKEN STUDENTENPROGRAMMA IN SAMENWERKING MET BEDRIJVEN NATIONALE STAALBOUWDAG 2012 STAAL GAAT HET MAKEN NATIONALE STAALBOUWDAG 2012 STUDENTENPROGRAMMA IN SAMENWERKING MET BEDRIJVEN Elk jaar trekt de Nationale Staalbouwdag vele opdrachtgevers, ontwerpers, (staal)bouwers, leveranciers

Nadere informatie

Dutch Interview Protocols Vraagstellingen voor interviews

Dutch Interview Protocols Vraagstellingen voor interviews Dutch Interview Protocols Vraagstellingen voor interviews PLATO - Centre for Research and Development in Education and Lifelong Learning Leiden University Content Vraagstellingen voor case studies m.b.t.

Nadere informatie

Open & Online. De (mogelijke) rollen van bibliotheken. Onderwijs

Open & Online. De (mogelijke) rollen van bibliotheken. Onderwijs Open & Online De (mogelijke) rollen van bibliotheken Onderwijs Enthousiasme om mee te werken aan het onderzoek De opkomst hier vandaag Vragen en nieuwsgierigheid Leidraad met vragen opgesteld Telefonische

Nadere informatie

Een landelijk netwerk van ervaringsdeskundigen ten behoeve van beleid, onderzoek en onderwijs

Een landelijk netwerk van ervaringsdeskundigen ten behoeve van beleid, onderzoek en onderwijs met cc naar de cliënt Een landelijk netwerk van ervaringsdeskundigen ten behoeve van beleid, onderzoek en onderwijs Wilt u uw beleid, onderzoek en onderwijs meer vraaggericht maken? Wilt u weten of u de

Nadere informatie

Franciscaans Studiecentrum

Franciscaans Studiecentrum Minor Christelijke spiritualiteit Cursus Het goede leven. Franciscaanse spiritualiteit over duurzaamheid, zorg en leiderschap Minor Christelijke Spiritualiteit Het (FSC) doet wetenschappelijk onderzoek

Nadere informatie

Projectplan EersteWereldoorlog.nu Samenvatting

Projectplan EersteWereldoorlog.nu Samenvatting 1 1. Inleiding In 2014 was het honderd jaar geleden dat de Eerste Wereldoorlog uitbrak. In 2014-2018 wordt wereldwijd stilgestaan bij de herdenking van de Eerste Wereldoorlog. Hoewel Nederland neutraal

Nadere informatie

Lerende gebouwen. meer comfort & minder energie. 2e Expert meeting TAG, 7 oktober 2015, Haagse Hogeschool, Delft

Lerende gebouwen. meer comfort & minder energie. 2e Expert meeting TAG, 7 oktober 2015, Haagse Hogeschool, Delft Lerende gebouwen meer comfort & minder energie 2e Expert meeting TAG, 7 oktober 2015, Haagse Hogeschool, Delft 2 e Expert meeting Thermisch Actieve Gebouwen, woensdag 7 oktober 2015, Haagse Hogeschool

Nadere informatie

Profiel. Avans Hogeschool. Directeur Academie Gezondheidszorg

Profiel. Avans Hogeschool. Directeur Academie Gezondheidszorg Profiel Avans Hogeschool Directeur Academie Gezondheidszorg Avans Hogeschool Directeur Academie Gezondheidszorg Organisatie Avans Hogeschool is een brede hogeschool met ruim 54 hbo-opleidingen, 29.000

Nadere informatie

Gedeeld Cultureel Erfgoed en de rol van DutchCulture

Gedeeld Cultureel Erfgoed en de rol van DutchCulture Gedeeld Cultureel Erfgoed en de rol van DutchCulture 1. Het Gedeeld Cultureel Erfgoedbeleid Doelstellingen GCE Programma 2. De Rol van DutchCulture Programmaraad Matchingsregeling Buitenlands bezoekersprogramma

Nadere informatie

DE VLAAMSE RUIMTELIJKE PLANNINGSPRIJS 2014 Een initiatief van de Vlaamse Vereniging voor Ruimte en Planning Met steun van de Vlaamse Regering

DE VLAAMSE RUIMTELIJKE PLANNINGSPRIJS 2014 Een initiatief van de Vlaamse Vereniging voor Ruimte en Planning Met steun van de Vlaamse Regering DE VLAAMSE RUIMTELIJKE PLANNINGSPRIJS 2014 Een initiatief van de Vlaamse Vereniging voor Ruimte en Planning Met steun van de Vlaamse Regering 1. vooraf In 2014 organiseert de VRP de Vlaamse Ruimtelijke

Nadere informatie

HU GERICHT IN BEWEGING

HU GERICHT IN BEWEGING HU GERICHT IN BEWEGING Organisatieontwikkeling HU het verhaal - versie maart 2016 - Agenda Waar komen we vandaan? Waarom gaan we veranderen? Wie willen we zijn? Hoe gaan we dit bereiken? Wat verandert

Nadere informatie

Ontwikkelingen. in zorg en welzijn. Wij houden daarbij onverkort vast aan de Koers 2010-2013,

Ontwikkelingen. in zorg en welzijn. Wij houden daarbij onverkort vast aan de Koers 2010-2013, KOERS 2014-2015 3 Het (zorg)landschap waarin wij opereren verandert ingrijpend. De kern hiervan is de Kanteling, wat inhoudt dat de eigen kracht van burgers over de hele breedte van de samenleving uitgangspunt

Nadere informatie

Naar nieuw Jeugd-, Onderwijs- en Zorgbeleid

Naar nieuw Jeugd-, Onderwijs- en Zorgbeleid Naar nieuw Jeugd-, Onderwijs- en Zorgbeleid Het gemeentelijke beleid is in beweging. De decentralisaties in het sociale domein brengen nieuwe taken voor gemeenten met zich mee én bieden ruimte om de zaken

Nadere informatie

Betekenis voor beroepsonderwijs

Betekenis voor beroepsonderwijs Betekenis voor beroepsonderwijs Paul Vlaar Landelijk overleg Wmo-werkplaatsen Opbouw inleiding Transities sociale domein Wat zijn Wmo-werkplaatsen? Waar zitten werkplaatsen en wat doen zij? Urgentie van

Nadere informatie

SKO en Leergang Onderwijskundig Leiderschap op de Erasmus Universiteit Rotterdam

SKO en Leergang Onderwijskundig Leiderschap op de Erasmus Universiteit Rotterdam SKO en Leergang Onderwijskundig Leiderschap op de Erasmus Universiteit Rotterdam Alice van de Vooren en Gerard Baars Risbo, Erasmus Universiteit Rotterdam Versterking onderwijscarriere EUR EUR-speerpunt:

Nadere informatie

Kenniscentrum Risicomanagement

Kenniscentrum Risicomanagement Deskundigheid op het gebied van veiligheid High Tech Human Touch Samenwerking Het is de ambitie van het om opdrachtgevers, zoals bedrijven, overheden, nationale en internationale organisaties, te ondersteunen

Nadere informatie

Prometheus stole fire, the symbol of knowledge, from Mount Olympus and gave it to mankind. Kennis en Onderwijs

Prometheus stole fire, the symbol of knowledge, from Mount Olympus and gave it to mankind. Kennis en Onderwijs Prometheus stole fire, the symbol of knowledge, from Mount Olympus and gave it to mankind Kennis en Onderwijs Louis de Quelerij, hoogleraar civiele techniek TU Delft., Ex decaan CiTG en decaan a.i. 3 me,

Nadere informatie

Verbinden van Duurzame Steden

Verbinden van Duurzame Steden Verbinden van Duurzame Steden Managen van verwachtingen Jan Klinkenberg, Netwerkmanager VerDuS Startbijeenkomst URD2-projecten 11 oktober 2012 Programma vanmiddag 13.00-13.15 uur Introductie VerDuS 13.15-15.15

Nadere informatie

De specifieke lerarenopleiding

De specifieke lerarenopleiding geëngageerd onderzoekend communicatief talent ontwikkelend vakdeskundig leerling gericht samenwerkend De specifieke lerarenopleiding dynamisch leergierig master Jij bent... inspirerend creatief toekomstgericht

Nadere informatie

Versterking van LOB in de doorlopende leerlijn vmbo-mbo

Versterking van LOB in de doorlopende leerlijn vmbo-mbo Stimuleringsproject LOB in het mbo Versterking van LOB in de doorlopende leerlijn vmbo-mbo Visie ontwikkelen in regionale inspiratiebijeenkomsten Wat verstaan we eigenlijk onder loopbaanoriëntatie en -begeleiding

Nadere informatie

Onderzoeksopdracht Crossmedialab. Crossmediastrategie op festivals. Probleemomgeving

Onderzoeksopdracht Crossmedialab. Crossmediastrategie op festivals. Probleemomgeving Onderzoeksopdracht Crossmedialab Crossmediastrategie op festivals Probleemomgeving Het Lectoraat Crossmedia Business (beter bekend als het Crossmedialab) heeft in de afgelopen jaren veel projecten gedaan

Nadere informatie

Van Kennisbrug naar KennisDC

Van Kennisbrug naar KennisDC Van Kennisbrug naar KennisDC Laat kennis stromen Dick van Damme Lector Logistiek Hogeschool van Amsterdam HAN, Arnhem, 31 januari 2013 Kennis DC Breda Kennis DC Nijmegen Kennis DC Rotterdam Kennis DC Venlo

Nadere informatie

Postbus 1520 3500 BM Utrecht. Desiree.Majoor@hku.nl 06 33933746. Leo.Capel@hku.nl 06 20449127. Henny.Dorr@hku.nl 06 53545793

Postbus 1520 3500 BM Utrecht. Desiree.Majoor@hku.nl 06 33933746. Leo.Capel@hku.nl 06 20449127. Henny.Dorr@hku.nl 06 53545793 Samenvatting aanvraag Algemeen Soort aanvraag (kruis aan wat van toepassing is): Nieuwe opleiding Nieuwe opleiding hbo master Nieuwe opleiding Joint Degree x Verplaatsing bestaande opleiding Nevenvestiging

Nadere informatie

Op weg naar de (academische) opleidingsschool

Op weg naar de (academische) opleidingsschool Discussienota Nationalgeographic.nl Adviescommissie ADEF OidS Mei 2014 1 Inhoudsopgave Inleiding 1. Uitgangspunten Samen Opleiden 2. Ambities van (academische) opleidingsscholen 3. Concept Samen Opleiden

Nadere informatie

INTERSECTORALE MOBILITEIT IN HET HOGER ONDERWIJS ROB GRÜNDEMANN (HOGESCHOOL UTRECHT)

INTERSECTORALE MOBILITEIT IN HET HOGER ONDERWIJS ROB GRÜNDEMANN (HOGESCHOOL UTRECHT) INTERSECTORALE MOBILITEIT IN HET HOGER ONDERWIJS ROB GRÜNDEMANN (HOGESCHOOL UTRECHT) 1. Opzet van het onderzoek 2. Resultaten en conclusies 3. Discussie Vraagstelling 1. Welke omvang heeft intersectorale

Nadere informatie

Het Jaar van de Ruimte

Het Jaar van de Ruimte meets Het Jaar van de Ruimte Het Vastgoedsymposium Informatiebrochure Vrijdag 4 december 2015 Utrecht, Nederland Voorwoord Stichting Hèt Vastgoedsymposium is een samenwerkingsverband tussen de drie academische

Nadere informatie

CULTUREEL ERFGOED EN DE VERTALING NAAR RUIMTELIJKE PLANNEN

CULTUREEL ERFGOED EN DE VERTALING NAAR RUIMTELIJKE PLANNEN CULTUREEL ERFGOED EN DE VERTALING NAAR RUIMTELIJKE PLANNEN Onderzoek naar cultuurhistorische structuren, landschappen en panden Aansluitend op Belvedere- (Behoud door ontwikkeling) en het MoMo-beleid (Modernisering

Nadere informatie

projectplan professionaliseringstraject Technisch College Velsen Samenwerkingsverband VO Zuid-Kennemerland 2014-2016

projectplan professionaliseringstraject Technisch College Velsen Samenwerkingsverband VO Zuid-Kennemerland 2014-2016 projectplan professionaliseringstraject Technisch College Velsen Samenwerkingsverband VO Zuid-Kennemerland 2014-2016 Doelstellingen professionaliseringstraject Het SWV heeft als doelstellingen voor het

Nadere informatie

2 e Fontys Onderzoekscongres Onderzoek & Onderwijs :

2 e Fontys Onderzoekscongres Onderzoek & Onderwijs : 2 e Fontys Onderzoekscongres Onderzoek & Onderwijs : Onderzoek in de onderwijspraktijk van Fontys Wat doen we? Hoe gaat het? Wat levert het op? KEY NOTE: ANOUKE BAKX & JOS MONTULET Onderzoek binnen de

Nadere informatie

Show & Share 2008 Promoveren bij Hogeschool INHOLLAND Ad van Blokland, coördinator Promotieonderzoek Institute of Advanced Studies and Applied

Show & Share 2008 Promoveren bij Hogeschool INHOLLAND Ad van Blokland, coördinator Promotieonderzoek Institute of Advanced Studies and Applied Show & Share 2008 Promoveren bij Hogeschool INHOLLAND Ad van Blokland, coördinator Promotieonderzoek Institute of Advanced Studies and Applied Research 1 Inhoud presentatie Waarom aandacht voor promoveren

Nadere informatie

BOUWLOKAAL ONDERNEMEN VOOR RUIMTELIJK ONTWERPERS

BOUWLOKAAL ONDERNEMEN VOOR RUIMTELIJK ONTWERPERS BOUWLOKAAL ONDERNEMEN VOOR RUIMTELIJK ONTWERPERS BOUWLOKAAL ondernemen voor ruimtelijk ontwerpers Ben je architect, landschapsarchitect, interieurarchitect, stedenbouwkundige of bouwkundige? Ben je er

Nadere informatie

VOORBEREIDING OP HET HOGER ONDERWIJS

VOORBEREIDING OP HET HOGER ONDERWIJS VOORBEREIDING OP HET HOGER ONDERWIJS WELKE MOGELIJKHEDEN HEB IK? 10-9-2015 COLLEGE DEN HULSTER 2 WELKE MOGELIJKHEDEN 1 HBO (73%) MBO (5%) VWO (5%) VAVO (10%) JE KEUZE UITSTELLEN (5%) EEN BAAN ZOEKEN (2%)

Nadere informatie

Opleiding consulent seksuele gezondheid NVVS

Opleiding consulent seksuele gezondheid NVVS Dat vind ik een van de mooiste dingen aan de seksuologie: dat de geestelijke en de somatische gezondheidszorg erin samen komen. evaluatie deelnemer mensenkennis Opleiding consulent seksuele gezondheid

Nadere informatie

Planning futures. Workshop Interactie tussen GEO- ICT en Ruimtelijke Planning in de praktijk. 12 juni maart 2008 Wageningen Universiteit

Planning futures. Workshop Interactie tussen GEO- ICT en Ruimtelijke Planning in de praktijk. 12 juni maart 2008 Wageningen Universiteit Planning futures Workshop Interactie tussen GEO- ICT en Ruimtelijke Planning in de praktijk 12 juni maart 2008 Wageningen Universiteit De toekomst komt vanzelf De ongekende wederzijdse aantrekkelijkheid

Nadere informatie

Highlights Nationale Studenten Enquête 2015

Highlights Nationale Studenten Enquête 2015 Highlights Nationale Studenten Enquête 2015 De Nationale Studenten Enquête (NSE) is een grootschalig landelijk onderzoek waarin jaarlijks alle Bachelor en Master studenten in het hoger onderwijs gevraagd

Nadere informatie

Staal: duurzaam sterk

Staal: duurzaam sterk Staal: duurzaam sterk NATIONALE STAALBOUWDAG 2011 STUDENTENPROGRAMMA IN SAMENWERKING MET BEDRIJVEN Wat geldt voor het materiaal staal, geldt ook voor de Nationale Staalbouwdag: duurzaam sterk. Elk jaar

Nadere informatie

OPEN DAGEN HBO 2011. Naam school Datum Info/evt. aanmelden. 18.00-21.00 uur. 18.00-21.00 uur. Woensdag 15 juni. Dinsdag 14 juni: 14.

OPEN DAGEN HBO 2011. Naam school Datum Info/evt. aanmelden. 18.00-21.00 uur. 18.00-21.00 uur. Woensdag 15 juni. Dinsdag 14 juni: 14. NIEUWSBRIEF LOB-BUREAU HAVO 30 mei 2010 OPEN DAGEN HBO 2011 Naam school Datum Info/evt. aanmelden AVANS Breda 18.00-21.00 uur www.avans.nl www.avansopen.nl AVANS Den Bosch 18.00-21.00 uur www.avansopen.nl

Nadere informatie

Mensen en Natuur PLANNEN MET NATUUR! Inleiding

Mensen en Natuur PLANNEN MET NATUUR! Inleiding alterra lei landbouw, natuur en voedselkwaliteit PLANNEN MET NATUUR! Groene wet- en regelgeving en decentrale overheden Inleiding De veranderende natuurwetgeving heeft grote gevolgen voor gemeenten en

Nadere informatie

Blijvend geld en aandacht nodig voor Nationale landschappen, Provincies doen meer dan het Rijk

Blijvend geld en aandacht nodig voor Nationale landschappen, Provincies doen meer dan het Rijk Nationale landschappen: aandacht en geld nodig! 170610SC9 tk 7 Blijvend geld en aandacht nodig voor Nationale landschappen, Provincies doen meer dan het Rijk De Rekenkamer Oost-Nederland heeft onderzoek

Nadere informatie

Onderwijs en Kennisoverdracht

Onderwijs en Kennisoverdracht Onderwijs en Kennisoverdracht Ontwikkelingen in de duurzame landbouw in Suriname Prof. Tiny van Boekel, Decaan voor Onderwijs/Vice-rector, Wageningen University & Research Centre, NL Inhoud lezing Ontwikkelingen

Nadere informatie

CURSUS STRATEGISCH HUMAN RESOURCE MANAGEMENT VOOR DOCENTEN HRM AAN NEDERLANDSE HOGESCHOLEN

CURSUS STRATEGISCH HUMAN RESOURCE MANAGEMENT VOOR DOCENTEN HRM AAN NEDERLANDSE HOGESCHOLEN CURSUS STRATEGISCH HUMAN RESOURCE MANAGEMENT VOOR DOCENTEN HRM AAN NEDERLANDSE HOGESCHOLEN Faculteit Recht, Economie, Bestuur & Organisatie (REBO) Departement Bestuurs- & Organisatiewetenschap (USBO) Universiteit

Nadere informatie

Onderzoeksopzet Vrijwilligers in de Wmo Wmo-werkplaats Noord Jolanda Kroes Hanzehogeschool Groningen

Onderzoeksopzet Vrijwilligers in de Wmo Wmo-werkplaats Noord Jolanda Kroes Hanzehogeschool Groningen Onderzoeksopzet Vrijwilligers in de Wmo Wmo-werkplaats Noord Jolanda Kroes Hanzehogeschool Groningen Inhoud 1. Inleiding 2 De Wmo-werkplaats 2 Schets van de context 2 Ontwikkelde producten 3 2. Doel onderzoek

Nadere informatie

Onderzoeksplan Duurzame Projectontwikkeling van historische gebouwen

Onderzoeksplan Duurzame Projectontwikkeling van historische gebouwen Kenniscentrum NoorderRuimte Onderzoeksplan Duurzame Projectontwikkeling van historische gebouwen Inhoud 1. Inleiding: context Energieke Restauratie 2. Probleemdefinitie 3. Onderzoeksdoel 4. Beoogd onderzoeksresultaat

Nadere informatie