LOGISTIEK MANAGEMENT. Yves Bosmans Jens Callens Tommy Morel Yves Vercalsteren. Projectvoorstelling: Brandstoftanks van België naar Zweden

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "LOGISTIEK MANAGEMENT. Yves Bosmans Jens Callens Tommy Morel Yves Vercalsteren. Projectvoorstelling: Brandstoftanks van België naar Zweden"

Transcriptie

1 LOGISTIEK MANAGEMENT Yves Bosmans Jens Callens Tommy Morel Yves Vercalsteren Projectvoorstelling: Brandstoftanks van België naar Zweden Docent: De heer Kris Dekeijzer Academiejaar

2 Overzicht groepssamenstelling en contactgegevens Leden GSM Adres Yves Vercalsteren 0493/ Leugstraat Aartselaar Yves Bosmans 0472/ Oudebareellei Merksem Tommy Morel 0498/ Albert panisstraat Beveren Jens Callens 0479/ Leon Gilliotlaan Aartselaar

3 Woord vooraf In het kader van onze opleiding logistiek management kregen we de opdracht een zending van een goed naar keuze te bespreken en verder in te gaan op de contracten die aan bod komen. Dit om een inzicht te krijgen in het complexe systeem van internationale handel en risicobeheersing van globale goederenstromen. De reden dat tijdens dit vak de kennis niet in een examen getest wordt is dat de dhr. Dekeijzer van mening is dat men veel meer kennis opdoet als men actief samenwerkt om een zending op te volgen en al de documenten en contracten die daarbij horen grondig te bekijken en samen in te vullen dan wanneer de kennis bij een examen getest zou worden. Want dan vergeet je toch het grootste deel dat je hebt gestudeerd. Over de eerste twee periodes van het jaar leerden we stap voor stap hoe een zending tot stand komt en zagen we welke databases we het beste konden gebruiken voor onze case en om onze documenten correct in te vullen. Graag willen we onze docent contract management, dhr. Dekeijzer, bedanken voor zijn hulp en advies bij de totstandkoming van deze case.

4

5 Inhoud Inleiding Glossary en afkortingenlijst Zweden Algemeen Demografie Taal Religie Geografisch Economie Economische cijfers Buitenlandse handel van Zweden Infrastructuur in Zweden Belangrijke havens in Zweden Göteborg Helsingborg Stockholm Gebruiken in het zakenleven Bedrijfsafspraken Cultuur Korte toelichting Machtafstandsindex of Power distance (PDI) Individualism index of Individualism versus collectivism (IDV) Masculiniteitindex of Masculinity versus femininity (MAS) Onzekerheidsvermijdingsindex of Uncertainy avoidance (UAI) Lange-termijnoriëntatieindex of Long-term versus short-term orientation (LTO) Cultuur Zweden versus cultuur België PDI IDV MAS UAI LTO Landenrisico s Politieke en commerciële risico s Natuurlijke gevaren Internationale conflicten Nationale conflicten... 15

6 3.5 Terrorisme Corruptie Conclusie landenrisico Voorstelling van het product Brandstoftanks Productie Leak test Werking van de test Oorsprong Product risico s Temperatuur Vochtigheid Ventilatie Biologische activiteit Gassen Zelfontbranding Geur Besmetting Mechanische invloed Toxicologische gevaren Verlies van goederen Gevaren door ongedierte of ziektes Risk assessment Partijen De verkoper Enkele statistieken van Kautex in Tussenpersoon Rederij De koper Uitlegbestand koopverkoopcontract Algemeen Internationaal ondernemen Voorafgaand aan het koopverkoopcontract Risico s bij internationaal ondernemen Wat zijn de belangrijkste bepalingen van het koopverkoopcontract Incoterms Inleiding EXW... 32

7 9.2.1 Verplichtingen verkoper Verplichtingen koper DDP Verplichtingen verkoper Verplichtingen koper DAP Verplichtingen verkoper Verplichtingen koper Keuze incoterm voor de zending Financieringsmogelijkheden Betalingsmiddelen Internationale overschrijving Cheque Na inning basis direct creditering basis Wisselbriefje Het Bankaccept Betalingsvoorwaarden Voorafbetaling Open account Documentair incasso Soorten incasso Documentair krediet Het transport Het Vervoersmiddel Stuffen Het schip Mogelijke routes Route A Route B Route C Het werkelijke transport Verantwoordelijkheden tijdens het transport Verzekering van de transportrisico's Risico's bij internationale handel Commercieel risico Landenrisico Transportrisico en logistieke risico... 52

8 Administratief risico Wisselkoersrisico Economisch risico Juridisch risico Welke organisaties financieren en/of verzekeren deze transacties? Nationale delcrederedienst (ONDD) Coface International Union of Marine Insurance (IUMI) Welke verzekeringsproducten bieden zij aan? Hoe wordt een premie berekend? Berekening van de premie Bijlagen Koopverkoopcontract Financieringscontract Vervoerscontract Overeenkomst voor vervoer CMR Vrachtbrief Bill of lading Verzekeringscontract Andere documenten Factuur Oorsprongscertificaat Hand-outs presentatie Meerkeuzevragen Vragenlijst Antwoorden en feedback Bronnen... 89

9 Lijst met bijschriften Figuur 1 Zweden... 3 Figuur 2 Bevolkingsopbouw... 4 Figuur 3 Statistieken... 7 Figuur 4 Haven Göteborg... 8 Figuur 5 Geert Hofstede Figuur 6 Vergelijking Zweden & België Figuur 7 Politiek risico Figuur 8 Commercieel risico Figuur 9 DRI Figuur 10 Landenrisicos Figuur 11 Brandstoftanks Figuur 12 Leak test Figuur 13 Blaasmachine Figuur 14 Kautex Figuur 15 omzetvolume Figuur 16 verkoopcijfers Figuur 17 corneel geerts Figuur 18 DFDS Seaways Figuur 19 Volvo Figuur 20 ex works Figuur 21 delivered duty paid Figuur 22 Delivered at place Figuur 23 Internationale overschrijving Figuur 24 na inning Figuur 25 direct crediting Figuur 26 Documentair incasso Figuur 27 Documentair Krediet Figuur 28 Overdraagbaar documentair krediet Figuur 29 back to back Figuur 30 mega trailer Figuur 31 TOR Magnolia Figuur 32 Route A Figuur 33 Route B hoofdtransport Figuur 34 Route B voortransport Figuur 35 Laadbrug schip Figuur 36 ONDD Figuur 37 Coface Figuur 38 IUMI Figuur 39 Assessment of risk Figuur 40 Berekening... 57

10 Inleiding Gedurende 12 weken zijn we bezig geweest met het afhandelen van onze case. We hebben verschillende transporten van verschillende producten tegen elkaar afgewogen. We hebben uiteindelijk gekozen voor het transport van brandstoftanks vanuit België naar Zweden. Voor het transport naar het buitenland is het noodzakelijk om de mogelijke gevaren te kennen vooraleer de goederen te verzenden. Daarom hebben we de landenrisico's van Zweden uitbundig besproken. Niet enkel de landenrisico's zijn van belang maar eveneens de economische en politieke risico's. Vervolgens hebben we de nodige vereisten voor het vervoeren van brandstoftanks besproken. Bij het vervoeren van goederen is het namelijk zo dat er altijd problemen zullen voorkomen. Daarom is het belangrijk om zich te verzekeren tegen de mogelijke risico's. De brandstoftanks worden gebruikt in auto's van het bedrijf Volvo Cars. De goederen worden vervoerd in rekken in een megatrailer die het hele traject in zijn geheel aflegt. In het eerste deel van het transport rijden de vrachtwagens naar het Mercatordok in Gent. Daar gaan ze op een ferry die het grootste deel van het traject aflegt. Vervolgens komen de vrachtwagens aan in de haven van Göteborg. Tot slot worden de goederen verder getransporteerd naar hun bestemming in Amazonvägen. Als volgt bespreken we de documenten die vereist zijn bij het transporteren van brandstoftanks van België naar Zweden. Bij het afhandelen van de documenten is het noodzakelijk om te weten met welke incoterm gewerkt zal worden. Voor onze case hebben we de incoterm DAP gekozen en de reden hebben we uitbundig besproken in dit rapport. Zo bespreken we het koopverkoopcontract, het financieringscontract, het documentair krediet, de CMR-vrachtbrief enzovoort. De verschillende partijen die elk hun aandeel hebben in het transport worden eveneens besproken. De partijen zoals koper, verkoper, vervoerder enzovoort zijn uitvoerig besproken in dit rapport. Door het afhandelen van dit project hebben we zo meer inzicht gekregen in de internationale handel. Zo moet er rekening gehouden worden met veel verschillende factoren. Het in orde brengen van alle nodige documenten vergt veel tijd en kost veel geld. Door de standaardisering van de regels bij internationaal vervoer is het eenvoudiger geworden om de documenten af te handelen. Mede dankzij de incoterms weten de betrokken partijen hun verplichtingen bij de verzending van goederen. Voor ons was het een zeer leerrijke ervaring en we vinden dat het goed past in het kader van onze studierichting.

11 1 Glossary en afkortingenlijst Saneren: Met behulp van ingrijpende maatregelen een einde maken aan een ongezonde financiële toestand. Met andere woorden het financieel terug gezond maken van bijvoorbeeld een bedrijf. BNP: Bruto Nationaal Product. De waarde van alle goederen en diensten die in een bepaald jaar in een bepaald land worden geproduceerd. O&O: Een bedrijfsproject voor Onderzoek & Ontwikkeling ICT: Informatie- en Communicatietechnologie. De technologie om computersystemen, netwerken, databanken en software te ontwikkelen en te onderhouden. Trainshuttle: Treintransport volgens vaste tijdstippen en volgens vaste routes. TEU: Twenty-foot Equivalent Unit, geldt enkel bij gebruik van containers. TEU is een maatstaf die aangeeft hoeveel de capaciteit van een schip is. Dit is de maatstaf van elk binnen- of zeeschip uitgedrukt in 20-voets containers. HDPE: hogedichtheidpolyetheen (HDPE of PE-HD) wordt gemaakt bij lage druk, met behulp van een katalysator. Polyethyleen: Het polymeer polyetheen is een veel gebruikt materiaal. Het is de meest gebruikte kunststof (plastic). Ook de oudere naam polyethyleen wordt gebruikt, en is in feite nog de meest courante benaming bij de producenten en verbruikers van deze kunststof. KLS, KEB en KCC blaasmachines: Dit is de benaming van een type blaasmachine, elk type heeft een verschillende functie en produceert een verschillende grote van producten. ABS: Een antiblokkeersysteem (meestal afgekort tot ABS of soms ABS-systeem) is een elektronisch geregelde variant van "pompend remmen". Het voorkomt dat de wielen van een voertuig blokkeren wanneer er krachtig wordt geremd, bijvoorbeeld bij een noodstop. URC: Uniform rules for collection. De URC is de internationaal erkende codificatie van regels voor de unificatie van de bankpraktijk aangaande het incasseren van wissel, cheques en andere financiële documenten en van handelsdocumenten. CISG: International Sale of Goods DRI: Disaster Risk Index. Is een berekening dat men gebruikt om het risico te berekenen van landen die ze lopen tijdens grote rampen bijvoorbeeld: aardbevingen, tsunami s, orkanen,. 2

12 Zweden Figuur 1Zweden 1.1 Algemeen Zweden is een constitutionele parlementaire monarchie gelegen in het noorden van Europa. Koning Carl Gustaf XVI is al sinds 1973 staatshoofd, de koning heeft vrijwel geen politieke macht en blijft afzijdig van de politiek. De eerste minister van Zweden is Fredrik Reinfeldt en dit al sinds Het parlement wordt om de vier jaar verkozen en bestaat uit 349 leden. Deze leden staan in voor het bestuur van Zweden, dat onderverdeeld is in 21 provincies. Ten oosten van Zweden bevindt zich de Botnische golf, in het zuidoosten en het zuiden de Oostzee. Het Skagerrak en het Kattegat bevinden zich in het zuidwesten van Zweden. De totale oppervlakte van Zweden bedraagt m 2. Aan de landzijde grenst Zweden aan Finland, in het noordoosten en in het westen aan Noorwegen. De totale lengte van de Zweedse kustlijn bedraagt Km die grotendeels langs de Oostzee loopt. De hoofdstad van Zweden is Stockholm. 3

13 1.1.1 Demografie Met een bevolkingsaantal van mensen heeft Zweden maar een klein bevolkingsaantal ten opzichte van zijn oppervlakte dat wel tot 15 keer groter is als België. Met dit bevolkingsaantal bevindt Zweden zich op de 92 ste plaats qua bevolkingsaantal op wereldgebied. Ongeveer 85% van de bevolking woont in een verstedelijkt gebied. De dichtst bevolkte stad van Zweden is Stockholm met ongeveer 1,27 miljoen mensen. De gemiddelde leeftijd van een Zweed is 42 jaar, dit is toch al vrij oud. Opmerkelijk is dat de gemiddelde levensverwachting bij de zweden 81 jaar is, deze hoge levensverwachting kan in de toekomst wel eens problemen met zich meenemen in verband met de pensioenen. In onderstaande grafiek kan je dan ook zien dat de bevolkingspiramide van Zweden zeker nog niet zo ongunstig is als die van andere Europese landen, maar toch wordt er ook al door de Zweedse overheid veel promotie gemaakt voor het pensioensparen. Figuur 2Bevolkingsopbouw Taal De meest gesproken taal in Zweden is het Zweeds ongeveer 8,8 miljoen zweden, in de minderheid zijn de mensen die Fins spreken en in het noorden bevindt zich ook nog een kleine vertegenwoordiging van Lappen die Samisch spreken Religie Ongeveer 68% van de bevolking is aangesloten bij de staatkerk deze hoort bij het evangelische-lutheranisme dit is een belangrijke stroming binnen het protestantse christendom. Wereldwijd zijn ongeveer 80 miljoen mensen lid van dit geloof waarvan de meeste leden in Duitsland, Scandinavië, de Verenigde Staten en Canada wonen. De rest van de bevolking is rooms-katholiek, Orthodox of baptisten. 4

14 1.1.4 Geografisch Men kan Zweden opdelen in drie grote landsdelen namelijk: Norrland, Svealand en Götaland. Deze drie grote landsdelen worden dan weer elk op hun beurt onderverdeeld in 25 landschappen. Norrland is gelegen in het noordelijke deel van Zweden en beslaat 59% van de Zweedse oppervlakte maar in dit gedeelte woont maar 12% van de totale bevolking. De oorzaak hiervan komt door de talrijke dicht beboste naaldbossen en meren die er zich bevinden. Svealand is gelegen in het midden van Zweden en beslaat maar 19% van de Zweedse oppervlakte. In dit gebied woont ongeveer 40% van de bevolking. Götaland is een heel klein landschap gelegen in het landsdeel Svealand met als grootste stad Västeras. Zweden staat ook bekend om zijn grote oppervlakten aan ongerept natuurgebied. In het noorden is het land voor het grootste deel bedekt met naaldbossen. Deze bossen bieden een thuis voor een grote diversiteit aan dieren populaties zoals: elanden, beren, lynxen, wolven en veelvraten. Deze natuur wordt in Zweden beschermd door de overheid door middel van natuurreservaten en nationale parken. De natuurreservaten vallen onder de verantwoordelijkheid van het lokale bestuur maar de grote nationale parken vallen onder het bestuur van de overheid. Aan de grens met Noorwegen gaat het van een vlak reliëf over tot het Scandinavisch Hoogland. Met als geografisch hoogte punt in Zweden de Kebnekaise die een hoogte meet van 2114m dit is ongeveer 3 keer hoger dan het Belgisch geografisch hoogte punt de signaal van Botrange deze meet maar 694m. Zweden beschikt ook over een groot aantal meren, maar liefst meren. Waarvan de twee grootste gelegen zijn in het zuiden namelijk het Vättermeer en het Vänermeer. Het Vättermeer heeft een grote van 1893 Km 2 en een inhoud van 77,6 Km 3. Het meer is ongeveer 128 Km lang en heeft een breedte van 30 Km. Aan de oevers van het Vättermeer is er veel natuurschoon. Het Vänermeer is dan weer met zijn oppervlakte van 5655 Km 2 het grootste meer van Zweden. 5

15 1.2 Economie Economische cijfers Bruto binnenlands product: 345,0 miljard euro Economische groei: 5,4% BBP per hoofd van de bevolking: 36,70 euro Inflatie: 1,3% Uitvoer: 120,6 miljard euro Belangrijkste producten: machines, elektrisch materieel, auto s, minerale brandstoffen en papier & karton. Invoer: 112,4 miljard euro Belangrijkste producten: minerale brandstoffen, elektrisch materieel, machines en apparaten en auto s. Belangrijkste leveranciers Duitsland, Noorwegen, Denemarken, Nederland en het Verenigd Koninkrijk. Tabel 1: cijfers 2010 bron: Economist Intelligence Unit en Eurostat. In de jaren negentig leed Zweden onder een zware recessie, hierdoor vonden er in het midden van de jaren negentig grote veranderingen plaats. Onder leiding van een sociaaldemocratische regering is men er in geslaagd om Zweden uit de recessie te halen. Men begon met de focus te leggen op vooral een herstelbeleid voor de sanering van overheidsbedrijven, de hervorming van het sociale zekerheidsstelsel, een zuiniger energiebeleid en de stimulering van onderzoek en ontwikkeling. Vervolgens was men overgegaan tot een geleidelijke liberalisering van een aantal overheidsbedrijven. Zo werd de uitbating van spoorwegen, luchtvaart, post en telefonie, energie,... geliberaliseerd. Ook het eeuwenoude staatsmonopolie op de verkoop van farmaceutische producten door het staatsbedrijf Apoteket werd afgeschaft, hierdoor moet Apoteket nu 7 andere concurrenten dulden. Maar toch blijft de Zweedse overheid direct en indirect de grootste werkgever. Zoals eerder vermeld is onderzoek en ontwikkeling zeer belangrijk voor Zweden en heeft het ook geleid tot een betere welvaart. Zo besteedde Zweden in ,6% van zijn BNP aan O&O in vergelijking met Amerika bijvoorbeeld is deze 0,83% meer want zij besteedde maar 2,77%. Op wereldvlak doet Israël nog beter met een percentage van 4,7%. Zweden kan dit O&O percentage behalen door de aanwezigheid van foundations dit zijn juridische entiteiten die verbonden zijn met de bedrijven en die vrijstelling van belastingen genieten wanneer 80% van hun budget naar O&O gaat. Enkele voorbeelden van Zweedse engineering successen zijn: De GSM De pacemaker De computermuis Skype De vierhoekige flexibele melk verpakking van tetrapak De Celciusschaal van de thermometer 6

16 De Zweedse economie is zeer gediversifieerd, waarvan het productaanbod bestaat uit producten met een hoge toegevoegde waarde en vooral op ICT-vlak zeer toekomst georiënteerd is. Zo is het Zweedse bedrijf Ericsson een grote wereldspeler op de ICT-markt. Andere belangrijke economische pijlers zijn: de bouw, de auto-industrie met bekende bedrijven als Volvo en Scania, staalindustrie, chemie en papier & hout. In de tabel hieronder worden de exportproducten van Zweden weergeven en kan je ook duidelijk zien dat de hoogwaardige engineering producten maar liefst 44% van de totale export innemen. Figuur 3Statistieken 1.3 Buitenlandse handel van Zweden 90% van de Zweedse handel gaat over zee, dankzij hun gunstige ligging. Noorwegen, Denemarken en Duitsland vullen de top 3 aan als leverancier naar Zweden. Nederland valt juist buiten de top 3 en staat dus op de 4de plaats. België staat als leverancier naar Zweden op de 8ste plaats. De belangrijkste producten die vervoerd worden van Europa naar Zweden zijn: chemische en farmaceutische producten, machines en vervoermateriaal, (elektrische) apparaten, elektronische onderdelen, transportmiddelen, bewerkte producten en levensmiddelen. Zweden vervoert vooral onderdelen voor auto's, motoren en voertuigen voor wegvervoer. 7

17 1.4 Infrastructuur in Zweden Het grootste aandeel in transport in het land wordt verricht door spoor- en wegvervoer. Met een indrukwekkend spoorwegennet van km kunnen ze een zeer groot deel van het land bereiken. Het net is van een hoge kwaliteit en jaarlijks is er een toename van het spoorweggebruik. In 2004 werd er een investeringsprogramma aangekondigd door de regering. Er moest 40 miljard euro geïnvesteerd worden voor onderhoud en verbetering van het wegennet. Hieronder viel niet alleen het spoorwegennet maar eveneens het wegennet. Het 11-jaren plan ging van start in Één van de belangrijke projecten in het plan is de tunnel onder het Malarenmeer in Stockholm. Het plan bevat bovendien de verbetering van de spoorlijn die de belangrijkste havens verbindt met de mijnbouwcentra rondom Kiruna. Deze spoorlijn staat bekend als de IJzerertslijn. Het wegennet is van relatief hoge kwaliteit en is goed ontwikkeld. Er is een jaarlijkse stijging van het gebruik over de weg. 1.5 Belangrijke havens in Zweden Göteborg De haven van Göteborg is de grootste in Scandinavië, de kaaiwijdte bedraagt 24 km. Jaarlijks komen er schepen laden en lossen in de haven. Maar liefst 30% van het Zweedse transport gaat langs deze haven. De haven transporteert goederen naar en van 130 landen over de hele wereld. Göteborg is de enige haven in Zweden die beschikbaar is voor de grootste containerschepen van deze tijd. Niet alleen containerschepen worden behandeld er zijn ook terminals aanwezig voor roro-, auto-, passagiers- en tankschepen Havencijfers van containers/teu ro-ro eenheden nieuwe auto's 1,7 miljoen passagiers 20,4 miljoen ton olie 41,8 miljoen ton goederen Figuur 4Haven Afbeelding Göteborg 1: Haven Göteborg Elke dag vertrekken er 24 trainshuttles van en naar de haven. Deze worden gebruikt als transportmiddel voor de bedrijven gelegen in het hinterland en in Noorwegen. Zo sparen de bedrijven kosten uit en hebben ze een snelle, rechtstreekse lijn naar de haven. Bovendien is het milieuvriendelijker om via deze vaste route te werken, zo zijn ze niet verplicht om natuurvervuilende vrachtwagens in te schakelen. 8

18 De haven is een belangrijke factor voor de Zweedse economie. Dankzij de haven en de aanwezigheid van een sterke vracht hub wordt het concurrentievermogen van de industrie versterkt. Dankzij de trainshuttles beschikt de haven over een grote reikwijdte (500 km) naar de belangrijkste import- en exportmarkten. Het heeft alleen maar voordelen voor de haven en de ondernemingen. Het is veilig, kosteneffectief, snel en de ondernemingen hebben zekerheid op transport Uitbreidingsmogelijkheden Göteborg heeft zeer gunstige mogelijkheden voor verdere ontwikkelingen. De haven heeft een strategische ligging en is een belangrijke schakel tussen de Atlantische Oceaan, Noordzee en de Baltische Zee. Hun doel is om door te gaan met de ontwikkelingen van de infrastructuur binnen en buiten de haven. Ze streven naar een grotere capaciteit en een nog betere toegang tot de haven Helsingborg De haven van Helsingborg is de tweede grootste containerhaven van Zweden. Ongeveer 270 werknemers zijn hier actief. De haven behandelt een hoeveelheid van 7 miljoen ton per jaar waaronder TEU. De goederen verscheept via containers blijven sterk stijgen, grotendeels te danken aan de nieuwe Combiterminal. De haven is gemakkelijk te bereiken dankzij zijn goede ligging. Het achterland is goed te bereiken via spoor, weg, lucht en maritieme verbindingen. Het beschikt eveneens over een speciaal aangelegde weg voor ro-ro-transport van en naar Denemarken. De haven is één van de grootste ferryhavens van de wereld. Elk jaar maken meer dan 11 miljoen mensen gebruik van deze ferryhaven. Bovendien is het gedurende het hele jaar vrij van ijsvorming en dus altijd toegankelijk voor schepen. De haven kan men onderverdelen in 5 havens namelijk: de noordelijke haven, westelijke haven, zuidelijke haven, bulkhaven en Marina. De noordelijke haven behandelt voornamelijk ro-ro-transport. De westelijke haven is de nieuwste binnen het geheel. Er worden voornamelijk containerschepen behandeld en er zijn 3 rampen aanwezig voor ro-ro. Eveneens zijn er ook 3 vaste en 2 mobiele kranen aanwezig. De zuidelijke haven beschikt over een graan-, olie- en ro-ro-terminal. De graanterminal heeft een capaciteit van ton en is de grootste van zijn soort in Noord-Europa. De olieterminal heeft 3 kaaien voor het laden en lossen van tankschepen. De bulkhaven is uitgerust met 2 kaaien met moderne ladings- en lossingsmiddelen. De haven is geschikt voor het opslaan van droge bulk tot een hoeveelheid van ton. Niet enkel droge bulk maar ook vloeibare bulk wordt hier behandeld. De haven Marina is een ferryhaven. 9

19 1.5.3 Stockholm De haven van Stockholm is zeer gunstig gelegen voor zowel het vervoer van goederen als van passagiers. Het heeft een goede verbinding met het achterland en de naburige landen. Finland en de Baltische Staten worden voornamelijk via de weg bereikt. Het is een moderne ferry-haven die vooral dient om passagiers snel te vervoeren naar Finland en van Finland naar Zweden. 1.6 Gebruiken in het zakenleven In Zweden is er geen overheersende zakensfeer aanwezig. In de kleding bijvoorbeeld, zullen mensen zich kleden wat hen het comfortabelste zit. Natuurlijk wel passend bij hun beroep maar je zal er niet snel een zakenvrouw aantreffen met hoge hakken. De kledingstijl die daar gedragen wordt is eerder 'casual'. Zweden zullen steeds vriendelijk tegen elkaar zijn maar ze zullen hier niet in overdrijven. Er heerst vooral een universele sfeer. Wat wil zeggen dat iedereen gelijkwaardig behandelt wordt en dat overal dezelfde regels gelden. Hier houden de mensen zich strikt aan de regels en wijken ze er nooit of zelden van af. Ze zeggen dat de regels je vrijheid geeft. Een discussie of dilemma wordt vermeden door de regels niet in vraag te stellen. Een Zweed zal zich altijd met zijn eigen zaken bezig zijn en hij verwacht dat een ander dit ook doet. Op de werkvloer houden ze privé gescheiden van hun werk en zullen dit niet snel meedelen met hun collega's. Hiermee willen ze een hogere efficiëntie en productiviteit bereiken. Mensen zullen in de meeste gevallen informeel met elkaar omgaan. Ze blijven vriendelijk, zelfs tegen vreemden. Je zou denken dat het geen vreemden van elkaar zijn maar dit is echter wel het geval. Universele sfeer wil eveneens zeggen dat er geen onderscheid tussen geslachten wordt gemaakt. Mannenwerk wordt niet onderscheden van vrouwenwerk en ook niet andersom. Niemand wordt er bevooroordeeld en iedereen respecteert elkaars plaats in de samenleving Bedrijfsafspraken Afspraken moeten zoals bij ons nageleefd worden en te laat komen moet ten strengste vermeden worden. Te laat komen op een afspraak kan voorvallen, maar dit moet dan wel vooraf gemeld worden. Indien men later als 30 minuten zal zijn, is het beter de afspraak te verzetten. Wat zeker niet mag is te vroeg op een afspraak komen want dan zal de andere partij zich schuldig voelen dat je hebt moeten wachten. Bij het maken van een afspraak is het van toepassing om op voorhand de duur te vermelden. De duur mag echter niet langer zijn dan 1 uur. 10

20 1.7 Cultuur De cultuur verschilt van land tot land. Zo heeft de Nederlandse psycholoog Geert Hofstede een systeem uitgevonden waarin hij verschillende dimensies per land bespreekt. Hij gaat na welke problemen er zich voordoen bij de communicatie tussen de verschillende culturen. Alsook de oorzaken van de problemen worden hier nagegaan. Dankzij de inbreng van het vijfdimensionaal model krijgen we een beter zicht op de cultuursituatie van de verschillende landen. Figuur 5Geert Hofstede Afbeelding 2: Geert Hofstede De vijf dimensies van het model zijn: de (MAI) machtafstandsindex, (IDV) individualismeindex, (MAS) masculiniteitindex, (OVI) onzekerheidsvermijdingsindex en de (LTO) langetermijnoriëntatieindex. 1.8 Korte toelichting Machtafstandsindex of Power distance (PDI) De index gaat na of de minder machtige mensen in de samenleving tevreden zijn met de verdeling van de macht. In een goede samenleving is de macht eerlijk en gelijk verdeeld. Het belangrijkste van de index is hoe een samenleving omgaat met de ongelijke verdeling van de macht Individualism index of Individualism versus collectivism (IDV) Bij deze index draait het erom of de bevolking eerder individualistisch is of collectief denkt. Individualistisch wil zeggen dat de mensen de meeste aandacht besteden aan zichzelf en aan de familie. Collectief wil zeggen dat mensen zich in groepen gaan indelen en rekening houden met anderen om zo loyaliteit in ruil te krijgen. 11

21 1.8.3 Masculiniteitindex of Masculinity versus femininity (MAS) Als een samenleving eerder mannelijk is, betekent dit dat het een voorkeur geeft aan prestaties, 'heldhaftigheid' en assertiviteit. Het geeft materiële beloningen voor succes. Als het vrouwelijke overheerst, staat deze garant aan samenwerking, bescheidenheid, de zorg voor zwakkere schakels en de kwaliteit van het leven Onzekerheidsvermijdingsindex of Uncertainy avoidance (UAI) De mate waarin de samenleving zich ongemakkelijk voelt met onzekerheid. De fundamentele vraag hier is of de samenleving zich actief moet bezighouden met de toekomst of gewoon moeten laten begaan. Een samenleving met een sterke UAI wijst op een strikte hantering van gedrag en geloof. Wanneer er slecht gescoord wordt op UAI duidt dit op een ontspannen sfeer op vlak van de toekomst Lange-termijnoriëntatieindex of Long-term versus short-term orientation (LTO) Onder lange-termijnoriëntatie verstaan we een samenleving die behoedzaam is en denkt aan de toekomst. Er heerst een sterke neiging tot sparen en investeren om de toekomst aangenamer te maken. Alsook volharding in het bereiken van resultaten. Een relatief kleine neiging om te sparen en het bereiken van snelle resultaten zijn de kenmerken van een korte-termijnoriëntatie. 1.9 Cultuur Zweden versus cultuur België Figuur 6Vergelijking Zweden Afbeelding & België 3: Vergelijking Zweden & België 12

1 Zweden. 1.1 Algemeen

1 Zweden. 1.1 Algemeen 1 Zweden Figuur 1Zweden 1.1 Algemeen Zweden is een constitutionele parlementaire monarchie gelegen in het noorden van Europa. Koning Carl Gustaf XVI is al sinds 1973 staatshoofd, de koning heeft vrijwel

Nadere informatie

Verzekering van de transportrisico's

Verzekering van de transportrisico's Verzekering van de transportrisico's Bij het transporteren van zendingen via weg-, spoor-, lucht- en maritiem vervoer zijn de goederen blootgesteld aan enkele gevaren. Waaronder diefstal, bederf, verkeersongevallen,

Nadere informatie

Acquisitie en verkoop activiteiten

Acquisitie en verkoop activiteiten Acquisitie en verkoop activiteiten Na bestudering van de stof kan je antwoord geven en/of omschrijven wat de onderstaande termen betekenen. Als bron kan je je stencil, aantekeningen maar uiteraard ook

Nadere informatie

Inhoudstafel. Woord vooraf 11

Inhoudstafel. Woord vooraf 11 Woord vooraf 11 Hoofdstuk 1. Inleiding 13 1.1. De levering als meest kenmerkende prestatie van de koopovereenkomst 13 1.2. Levering wordt logistiek 16 1.3. Leveringsvoorwaarden 19 1.4. Nood aan eenvormige

Nadere informatie

Corneel Geerts Transportgroup. Our driving force is people!

Corneel Geerts Transportgroup. Our driving force is people! Our driving force is people! Logistic services, international road haulage, groupage & full loads, intermodal transport road & rail, warehousing & distribution in Europe, costum clearance & export documents.

Nadere informatie

Lesbrief. aardrijkskunde DUURZAAM PRODUCEREN OPDRACHT 1 - DUURZAAMHEID

Lesbrief. aardrijkskunde DUURZAAM PRODUCEREN OPDRACHT 1 - DUURZAAMHEID Lesbrief Onderbouw voortgezet onderwijs - VMBO DUURZAAM PRODUCEREN De haven van Rotterdam is de grootste haven van Europa. Steeds meer spullen die je in de winkel koopt, komen per schip in Rotterdam binnen.

Nadere informatie

1 Financieringsmogelijkheden

1 Financieringsmogelijkheden 1 Financieringsmogelijkheden Aan internationale handel zijn verschillende risico s verbonden, zowel voor de koper als de verkoper. De grootste zorg voor de koper is dat hij de juiste goederen, onbeschadigd

Nadere informatie

Lesbrief DUURZAAM WERKEN OPDRACHT 1 - WERKEN IN DE HAVEN

Lesbrief DUURZAAM WERKEN OPDRACHT 1 - WERKEN IN DE HAVEN Lesbrief Primair onderwijs - BOVENBOUW DUURZAAM WERKEN De haven van Rotterdam is de grootste haven van Europa. Veel mensen werken in de haven. Steeds meer spullen die je in de winkel koopt, komen per schip

Nadere informatie

Short Sea Shipping Arno Swagemakers 11 juni 2009

Short Sea Shipping Arno Swagemakers 11 juni 2009 Short Sea Shipping Arno Swagemakers 11 juni 2009 1 Historie 1966 Oprichting bedrijf 1966 1985 Conventioneel vervoer 1985 1995 Containervervoer (20ft-40ft) 1995 Verhuizing naar Axelse vlakte in Westdorpe

Nadere informatie

UITDAGINGEN BINNENVAART

UITDAGINGEN BINNENVAART UITDAGINGEN BINNENVAART PROMOTIE BINNENVAART VLAANDEREN 2012 09 18 WATERWEGEN West Europa heeft het dichtste waterwegennetwerk van de EU 90 miljoen inwoners EUR 910 miljard BBP 320 miljoen ton via Rijn

Nadere informatie

Lesbrief. aardrijkskunde DUURZAAM PRODUCEREN OPDRACHT 1 - DUURZAAMHEID

Lesbrief. aardrijkskunde DUURZAAM PRODUCEREN OPDRACHT 1 - DUURZAAMHEID Lesbrief Onderbouw voortgezet onderwijs - HAVO DUURZAAM PRODUCEREN De haven van Rotterdam is de grootste haven van Europa. Steeds meer spullen die je in de winkel koopt, komen per schip in Rotterdam binnen.

Nadere informatie

Examen HAVO. Economie 1

Examen HAVO. Economie 1 Economie 1 Examen HAVO Hoger Algemeen Voortgezet Onderwijs Tijdvak 2 Woensdag 21 juni 13.30 16.00 uur 20 00 Dit examen bestaat uit 31 vragen. Voor elk vraagnummer is aangegeven hoeveel punten met een goed

Nadere informatie

Naam HAVEN ROTTERDAM import en export

Naam HAVEN ROTTERDAM import en export Naam HAVEN ROTTERDAM import en export Als er één plek is die duidelijk maakt waarom Nederland in de moderne tijd zo n belangrijk handelsland is, dan is het Rotterdam wel. De haven ligt in de delta van

Nadere informatie

Lesbrief DUURZAAM WERKEN OPDRACHT 1 - WERKEN IN DE HAVEN

Lesbrief DUURZAAM WERKEN OPDRACHT 1 - WERKEN IN DE HAVEN Lesbrief Primair onderwijs - MIDDENBOUW DUURZAAM WERKEN De haven van Rotterdam is de grootste haven van Europa. Veel mensen werken in de haven. Steeds meer spullen die je in de winkel koopt, komen per

Nadere informatie

WIN TIJD, WIN GELD WERELDWIJD

WIN TIJD, WIN GELD WERELDWIJD WIN TIJD, WIN GELD WERELDWIJD TNT GAAT EEN STAPJE VERDER Het zeer uitgebreide lucht- en wegennetwerk van TNT heeft nu een nog groter geografisch bereik: tot wel 99,9 % van de wereldwijde bestemmingen.

Nadere informatie

Culturen: o.a. Nederland, Groot-Brittannië, Verenigde Staten, Duitsland en Scandinavië.

Culturen: o.a. Nederland, Groot-Brittannië, Verenigde Staten, Duitsland en Scandinavië. Culturele dimensies zijn bepalende kenmerken die een cultuur in meerdere of mindere mate bezit en aan de hand waarvan culturen met elkaar kunnen worden vergeleken. Ik maak gebruik van zeven dimensies:

Nadere informatie

nederlands Accelereer uw laad proces

nederlands Accelereer uw laad proces Accelereer uw laad proces NEDERLANDS Accelereer uw laad proces Ancra Systems is DE specialist op het gebied van automatische vrachtauto laad- en lossystemen: van standaard Wat zijn automatische laad- en

Nadere informatie

Bark Verpakkingen. Outsourcing Concept

Bark Verpakkingen. Outsourcing Concept Bark Verpakkingen Outsourcing Concept Outsourcing Bark Verpakkingen BV als uw partner in strategisch verpakkingsmanagement. De win-win relatie tussen 'outsourcing' en uw 'core business efficiency'. Met

Nadere informatie

Promotie Shortsea Shipping Vlaanderen

Promotie Shortsea Shipping Vlaanderen Juni 2005 Onderwerp: De EU uitbreiding en shortsea shipping Shortsea Shipping omvat het transport van goederen en passagiers waarbij gebruik wordt gemaakt van de Europese kustwateren en oceanen, zonder

Nadere informatie

Wet- en regelgeving voor internationaal zakendoen. DESCARTES - klantendag 22 januari 2015 Presentatie: Henk Wolthaus

Wet- en regelgeving voor internationaal zakendoen. DESCARTES - klantendag 22 januari 2015 Presentatie: Henk Wolthaus Wet- en regelgeving voor internationaal zakendoen DESCARTES - klantendag 22 januari 2015 Presentatie: Henk Wolthaus Inhoud presentatie Introductie Managen van fiscale risico s binnen de supply chain Risk

Nadere informatie

Trends & Ontwikkelingen

Trends & Ontwikkelingen Trade & Guarantees Trade Finance seminar 17 februari 2012 Head Trade Sales Pieter Bezemer Trends & Ontwikkelingen 2 Financiële crisis 3 Lichtpuntjes 4 Trends en ontwikkelingen Politieke instabiliteit Middle

Nadere informatie

Amsterdamse haven en innovatie

Amsterdamse haven en innovatie Amsterdamse haven en innovatie 26 september 2011, Hoge School van Amsterdam Haven Amsterdam is een bedrijf van de gemeente Amsterdam Oostelijke handelskade (huidige situatie) Oostelijke handelskade (oude

Nadere informatie

ENERGIEPRIORITEITEN VOOR EUROPA

ENERGIEPRIORITEITEN VOOR EUROPA ENERGIEPRIORITEITEN VOOR EUROPA Presentatie door de heer J.M. Barroso, Voorzitter van de Europese Commissie, voor de Europese Raad van 4 februari 2011 Inhoud 1 I. Waarom energiebeleid ertoe doet II. Waarom

Nadere informatie

Hoeveel dragen onze bedrijven bij aan de schatkist en de sociale zekerheid?

Hoeveel dragen onze bedrijven bij aan de schatkist en de sociale zekerheid? vbo-analyse Hoeveel dragen onze bedrijven bij aan de schatkist en de sociale zekerheid? September 2014 I Raf Van Bulck 39,2% II Aandeel van de netto toegevoegde waarde gegenereerd door bedrijven dat naar

Nadere informatie

Voorop in de ontwikkeling van multimodale ketenregie

Voorop in de ontwikkeling van multimodale ketenregie Voorop in de ontwikkeling van multimodale ketenregie Overseas Logistics Multimodal Inland Locations Supply Chain Solutions Advanced logistics for a smaller world Als het gaat om het optimaal beheersen

Nadere informatie

Prioriteiten op energiegebied voor Europa Presentatie door de heer J.M. Barroso,

Prioriteiten op energiegebied voor Europa Presentatie door de heer J.M. Barroso, Prioriteiten op energiegebied voor Europa Presentatie door de heer J.M. Barroso, Voorzitter van de Europese Commissie, voor de Europese Raad van 22 mei 2013 Nieuwe omstandigheden op de wereldwijde energiemarkt

Nadere informatie

Van Duuren Districenters B.V. INCOTERMS 2010. Aan deze informatie kunnen geen rechten ontleend worden.

Van Duuren Districenters B.V. INCOTERMS 2010. Aan deze informatie kunnen geen rechten ontleend worden. Van Duuren Districenters B.V. INCOTERMS 2010 Stuartweg 8a 4131 NJ Vianen The Netherlands T +31 (0)347-357 000 E info @ vanduuren.nl INCOTERMS 2010 Incoterms zijn internationaal geldende leveringsvoorwaarden

Nadere informatie

Nieuwe Incoterms Juridische en btw-implicaties

Nieuwe Incoterms Juridische en btw-implicaties Nieuwe Incoterms Juridische en btw-implicaties Agenda Wat is nieuw in Incoterms 2010? Wat regelen de Incoterms? De Incoterms Hoe de juiste Incoterm kiezen? Wat regelen de Incoterms niet? Wat bij afwijking

Nadere informatie

Gesubsidieerd zaken doen in Duitsland. Effecten van NIOF subsidies en een nadere analyse van het vermarkten van producten binnen dat kader

Gesubsidieerd zaken doen in Duitsland. Effecten van NIOF subsidies en een nadere analyse van het vermarkten van producten binnen dat kader Gesubsidieerd zaken doen in Duitsland Effecten van NIOF subsidies en een nadere analyse van het vermarkten van producten binnen dat kader Inhoudsopgave 1. Inleiding 3. Analyse 3 3. Inzicht in Noord-Nederlandse

Nadere informatie

Internationale handel visproducten

Internationale handel visproducten Internationale handel visproducten Marktmonitor ontwikkelingen 27-211 en prognose voor 212 Januari 213 Belangrijkste trends 27-211 Ontwikkelingen export De Nederlandse visverwerkende industrie speelt een

Nadere informatie

2. Uit welke sectoren waren de werknemers afkomstig (procentueel) die opleidingscheques aanvroegen, respectievelijk in 2003, 2004, 2005, 2006?

2. Uit welke sectoren waren de werknemers afkomstig (procentueel) die opleidingscheques aanvroegen, respectievelijk in 2003, 2004, 2005, 2006? VLAAMS PARLEMENT SCHRIFTELIJKE VRAGEN FRANK VANDENBROUCKE VICEMINISTER-PRESIDENT VAN DE VLAAMSE REGERING, VLAAMS MINISTER VAN WERK, ONDER- WIJS EN VORMING Vraag nr. 95 van 7 februari 2007 van HILDE CREVITS

Nadere informatie

1.4 Factoren die bepalend zijn voor reële convergentie

1.4 Factoren die bepalend zijn voor reële convergentie Productiviteit, concurrentiekracht en economische ontwikkeling Concurrentiekracht wordt vaak beschouwd als een indicatie voor succes of mislukking van economisch beleid. Letterlijk verwijst het begrip

Nadere informatie

38,6. CO 2 (ton/jr) 2014

38,6. CO 2 (ton/jr) 2014 Carbon footprint Op basis van de diverse soorten CO 2 -emissies is de totale CO 2 -emissie van Den Ouden Groep berekend. 9,8 38,6 51,6 Diesel personenwagens Diesel combo's en busjes Hybride personen wagens

Nadere informatie

aardgas tank ik bij DATS 24 www.dats24.be CNG aardgas voor voertuigen De slimme ecomobiele toekomst is vandaag Transitiebrandstof

aardgas tank ik bij DATS 24 www.dats24.be CNG aardgas voor voertuigen De slimme ecomobiele toekomst is vandaag Transitiebrandstof CNG aardgas voor voertuigen CNG betekent letterlijk samengeperst natuurlijk gas en is eenvoudigweg de samengeperste variant van het aardgas dat we kennen voor huishoudelijk gebruik. CNG is al een tijdje

Nadere informatie

Reconnecting Rotterdam Port Samenvatting

Reconnecting Rotterdam Port Samenvatting Reconnecting Rotterdam Port Samenvatting Aart de Koning, april 2010 De aanleiding: de concurrentiepositie van de haven van Rotterdam staat onder druk De haven van Rotterdam is altijd sterk verankerd geweest

Nadere informatie

Voorbeeld case: Gietstuk Bruijs/Hapam Stappenplan kostprijsreductie met aluminium Versie: april 2011

Voorbeeld case: Gietstuk Bruijs/Hapam Stappenplan kostprijsreductie met aluminium Versie: april 2011 Voorbeeld case: Gietstuk Bruijs/Hapam Stappenplan kostprijsreductie met aluminium Versie: april 2011 Stap 1_Verkennen Stap 2_Vergelijken Stap 3_Vinden Stap 4_Verifiëren Stap 1_Verkennen Omschrijf het oorspronkelijke

Nadere informatie

Les Aardrijkskunde & Geschiedenis

Les Aardrijkskunde & Geschiedenis C Deze les bestaat uit 16 vragen over de zeescheepvaart. De meeste vragen hebben ook met aardrijkskunde en geschiedenis te maken. Als je deze les af hebt, weet je alles over de scheepvaart! eerkeuzevragen

Nadere informatie

Schooljaar: 2015-2016 TRANSPORT 3.2. Kenmerken / Eigenschappen van Transportmiddelen KLAS 2A 2B 2C 2D 2G. Algemene Techniek Mnr.

Schooljaar: 2015-2016 TRANSPORT 3.2. Kenmerken / Eigenschappen van Transportmiddelen KLAS 2A 2B 2C 2D 2G. Algemene Techniek Mnr. TRANSPORT 3.2 Schooljaar: 2015-2016 Kenmerken / Eigenschappen van Transportmiddelen KLAS 2A 2B 2C 2D 2G Algemene Techniek Mnr. Baromeo 3.2. De kenmerken van Transportmiddelen Hiernaast zie je een moderne

Nadere informatie

Stellingen panel 1. Titel Stellingen. Spreker

Stellingen panel 1. Titel Stellingen. Spreker Stellingen panel 1 Stellingen Panel 1 : inplanting, hinterlandverbindingen en arbeid A. Inplanting 1. Ligging shortsea hub moet vlakbij deepsea terminal omwille van de feederlading, die met pure intra

Nadere informatie

Watertransport Wegtransport Op- en Overslag VACL

Watertransport Wegtransport Op- en Overslag VACL Full Service Container Logistics Watertransport Wegtransport Op- en Overslag VACL 4-10-2013 Corporate presentatie 2 4-10-2013 Corporate presentatie 3 Watertransport Wegtransport Op- en Overslag VACL MCS.

Nadere informatie

Middelen om de supply chain te verduurzamen. Wytze Rauwenhoff Flanders Logistics-consulenten

Middelen om de supply chain te verduurzamen. Wytze Rauwenhoff Flanders Logistics-consulenten Middelen om de supply chain te verduurzamen Wytze Rauwenhoff Flanders Logistics-consulenten Inhoud 1. Voorstelling Flanders Logistics-consulenten Voorstelling project Methodiek 2. Duurzaamheidsverbeteringen

Nadere informatie

BESLUIT. Besluit van de Raad van Bestuur van de Nederlandse Mededingingsautoriteit als bedoeld in artikel 37, eerste lid van de Mededingingswet.

BESLUIT. Besluit van de Raad van Bestuur van de Nederlandse Mededingingsautoriteit als bedoeld in artikel 37, eerste lid van de Mededingingswet. Nederlandse Mededingingsautoriteit BESLUIT Besluit van de Raad van Bestuur van de Nederlandse Mededingingsautoriteit als bedoeld in artikel 37, eerste lid van de Mededingingswet. Nummer 5140 / 17 Betreft

Nadere informatie

COUNTRY PAYMENT REPORT 2015

COUNTRY PAYMENT REPORT 2015 COUNTRY PAYMENT REPORT 15 Het Country Payment Report is ontwikkeld door Intrum Justitia Intrum Justitia verzamelt informatie bij duizenden bedrijven in Europa en krijgt op die manier inzicht in het betalingsgedrag

Nadere informatie

3.2 De omvang van de werkgelegenheid

3.2 De omvang van de werkgelegenheid 3.2 De omvang van de werkgelegenheid Particuliere bedrijven en overheidsbedrijven nemen mensen in dienst. Collectieve sector = Semicollectieve sector = De overheden op landelijk, provinciaal en lokaal

Nadere informatie

Kuwait Petroleum Europoort, Q8KPE

Kuwait Petroleum Europoort, Q8KPE SPREEKBEURT 1/8 Kuwait Petroleum Europoort, Q8KPE Q8KPE is gelegen in Rotterdam Europoort. De locatie Europoort heeft de grootste haven ter wereld waar veel producten worden gemaakt en verhandeld. Voor

Nadere informatie

Export-update Noord- en Zuid-Amerika - juli 2014

Export-update Noord- en Zuid-Amerika - juli 2014 Export-update Noord- en Zuid-Amerika - juli 2014 1. Samenvatting en conclusies De Nederlandse uitvoerwaarde is in 2013 met 1,0% gestegen t.o.v. dezelfde periode in 2012 tot 433,8 miljard euro. De bescheiden

Nadere informatie

5 - Transport naar supermarkt. 3 - Transport vloeibare chocolade. 4 - Transport verpakte chocolade. 1 - Transport over zee

5 - Transport naar supermarkt. 3 - Transport vloeibare chocolade. 4 - Transport verpakte chocolade. 1 - Transport over zee bijlage 1 In de chocoladefabriek worden de cacaobonen verwerkt tot vloeibare chocolade. 1 - Transport over zee (in bulk, containers of jute zakken) 2 - Aangepast vrachtwagentransport 3 - Transport vloeibare

Nadere informatie

INSCHATTING VAN DE IMPACT VAN DE KILOMETERHEFFING VOOR VRACHTVERVOER OP DE VOEDINGSINDUSTRIE. Studie in opdracht van Fevia

INSCHATTING VAN DE IMPACT VAN DE KILOMETERHEFFING VOOR VRACHTVERVOER OP DE VOEDINGSINDUSTRIE. Studie in opdracht van Fevia INSCHATTING VAN DE IMPACT VAN DE KILOMETERHEFFING VOOR VRACHTVERVOER OP DE VOEDINGSINDUSTRIE Studie in opdracht van Fevia Inhoudstafel Algemene context transport voeding Enquête voedingsindustrie Directe

Nadere informatie

Structurele ondernemingsstatistieken

Structurele ondernemingsstatistieken 1 Structurele ondernemingsstatistieken - Analyse Structurele ondernemingsstatistieken Een beeld van de structuur van de Belgische economie in 2012 en de mogelijkheden van deze databron De jaarlijkse structurele

Nadere informatie

Eindexamen economie havo II

Eindexamen economie havo II Opgave 1 Buitenland en overheid in de kringloop In de economische wetenschap wordt gebruikgemaakt van modellen. Een kringloopschema is een model waarmee een vereenvoudigd beeld van de economie van een

Nadere informatie

Vloeibaar aardgas - Liquid Natural Gas (LNG) Voordelen en uitdagingen. Jan Van Houwenhove 3 December 2015

Vloeibaar aardgas - Liquid Natural Gas (LNG) Voordelen en uitdagingen. Jan Van Houwenhove 3 December 2015 Vloeibaar aardgas - Liquid Natural Gas (LNG) Voordelen en uitdagingen Jan Van Houwenhove 3 December 2015 Agenda Cryo Advise Aardgas - eigenschappen Voordelen Uitdagingen Cryo Advise advies voor LNG systemen

Nadere informatie

Atradius Landenrapport

Atradius Landenrapport Atradius Landenrapport Nederland November 214 Overzicht Algemene informatie Belangrijkste sectoren (213, % van bbp) Hoofdstad: Amsterdam Diensten: 72% Regeringsvorm: Constitutionele monarchie Industrie:

Nadere informatie

Eindexamen economie havo 2011 - I

Eindexamen economie havo 2011 - I Opgave 1 AWBZ-zorgen Havo-leerling Dick besluit voor economie een profielwerkstuk te maken over de stijgende uitgaven van de AWBZ (Algemene Wet Bijzondere Ziektekosten). Hieronder staan drie delen van

Nadere informatie

Elektrische auto stoot evenveel CO 2 uit als gewone auto

Elektrische auto stoot evenveel CO 2 uit als gewone auto Elektrische auto stoot evenveel CO 2 uit als gewone auto Bron 1: Elektrische auto s zijn duur en helpen vooralsnog niets. Zet liever in op zuinige auto s, zegt Guus Kroes. 1. De elektrische auto is in

Nadere informatie

Lange termijn strategiën om meer vervoer over water te stimuleren. C.J. De Vries Koninklijke Schuttevaer/Bureau Voorlichting Binnenvaart

Lange termijn strategiën om meer vervoer over water te stimuleren. C.J. De Vries Koninklijke Schuttevaer/Bureau Voorlichting Binnenvaart Lange termijn strategiën om meer vervoer over water te stimuleren C.J. De Vries Koninklijke Schuttevaer/Bureau Voorlichting Binnenvaart Vijf manieren om binnenvaart te bevorderen 1. Het havenalliantiemodel

Nadere informatie

Bilaterale handel Vlaanderen - Colombia

Bilaterale handel Vlaanderen - Colombia Bilaterale handel Vlaanderen - Colombia Handelsbalans Vlaanderen - Colombia Onze handel met Colombia is steevast in een handelstekort geëindigd. Dat tekort was op zijn hoogst in 2008: zowat een half miljard

Nadere informatie

DSV XPress. Global Transport & Logistics

DSV XPress. Global Transport & Logistics DSV XPress Global Transport & Logistics Inhoud Diensten in één oogopslag 03 Online software en wereldwijd volgen via het web 05 Aanvullende diensten en toeslagen 07 Maten en gewichten 07 Aanvullende producten

Nadere informatie

Eindexamen aardrijkskunde vwo 2006-II

Eindexamen aardrijkskunde vwo 2006-II Vervoer en ruimtelijke inrichting Opgave 4 Het Project Mainportontwikkeling Rotterdam bron 4 Den Haag Rotterdam Legenda: zandwinningsgebied landaanwinningsgebied (Tweede Maasvlakte) haven- en industriegebied

Nadere informatie

Duurzame mobiliteit binnen het Nordic-Baltic Network. Kansen voor het Nederlandse bedrijfsleven. Nordic-Baltic Network

Duurzame mobiliteit binnen het Nordic-Baltic Network. Kansen voor het Nederlandse bedrijfsleven. Nordic-Baltic Network emarken Estland Finland Letland Litouwen Noorwegen IJsland Zweden Denemarken Estland Finland Letland Litouwen Noorwegen IJsland Zweden France Netherlansds Frankrijk Duurzame mobiliteit binnen het Nordic-Baltic

Nadere informatie

Huidig economisch klimaat

Huidig economisch klimaat Huidig economisch klimaat 1.1 Beschrijving respondenten Er hebben 956 ondernemers meegedaan aan het onderzoek, een respons van 38. De helft van de respondenten is zzp er (465 ondernemers, 49). Het aandeel

Nadere informatie

Kerncijfers transportverzekering 2011 opgemaakt door de BVT

Kerncijfers transportverzekering 2011 opgemaakt door de BVT Kerncijfers transportverzekering 2011 opgemaakt door de BVT Inhoud 1. Cargo: België blijft in top 15... 2 2. CMR blijft uit het rood... 3 3. Binnenvaart... 4 4. Zeevaart... 5 5. Conclusie... 5 Net voor

Nadere informatie

2.4 Transport. Figuur 21 : Dichtheid van de drie types vee op het niveau van de clusters

2.4 Transport. Figuur 21 : Dichtheid van de drie types vee op het niveau van de clusters IV. Beschrijving van de drijvende krachten en Analyse van druk en impact Figuur 21 : Dichtheid van de drie types vee op het niveau van de clusters 15 100 Aantal per ha BLO (runderen en varkens) 12 9 6

Nadere informatie

De KMO en zijn import-export WORKSHOP. De KMO en zijn import--export in het Shortseagebied. in het Shortseagebied. (Europa) Maandag 27 oktober 2008

De KMO en zijn import-export WORKSHOP. De KMO en zijn import--export in het Shortseagebied. in het Shortseagebied. (Europa) Maandag 27 oktober 2008 WORKSHOP De KMO en zijn import-export in het Shortseagebied (Europa) Maandag 27 oktober 2008 De rol van de expediteur in de import-export van de KMO Spreker: Dhr. Marc Huybrechts Voorzitter VEA (Vereniging

Nadere informatie

Inleiding Ab van Marrewijk, directeur Wematrans

Inleiding Ab van Marrewijk, directeur Wematrans Inleiding Ab van Marrewijk, directeur Wematrans Mij is gevraagd iets te vertellen over onze pogingen om rendement in de bedrijfsvoering te verbinden met duurzaamheid. Dat is vooral een kwestie om met boerenverstand

Nadere informatie

Emissies van het wegverkeer in België 1990-2030

Emissies van het wegverkeer in België 1990-2030 TRANSPORT & MOBILITY LEUVEN VITAL DECOSTERSTRAAT 67A BUS 1 3 LEUVEN BELGIË http://www.tmleuven.be TEL +32 (16) 31.77.3 FAX +32 (16) 31.77.39 Transport & Mobility Leuven is een gezamenlijke onderneming

Nadere informatie

Eindexamen aardrijkskunde havo 2008-II

Eindexamen aardrijkskunde havo 2008-II Beoordelingsmodel Vraag Antwoord Scores Migratie en vervoer Opgave 1 Segregatie en integratie 1 maximumscore 2 Uit de beschrijving moet blijken dat: op nationale schaal er een concentratie in het westen

Nadere informatie

Niet-preferentiële certificaten van oorsprong

Niet-preferentiële certificaten van oorsprong Niet-preferentiële certificaten van oorsprong Overzicht 2013 Niet-preferentiële certificaten van oorsprong Overzicht 2013 In het kader van de opdracht van de FOD Economie, K.M.O., Middenstand en Energie,

Nadere informatie

Eindexamen economie 1-2 havo 2006-II

Eindexamen economie 1-2 havo 2006-II Opmerking Algemene regel 3.6 is ook van toepassing als gevraagd wordt een gegeven antwoord toe te lichten, te beschrijven en dergelijke. Opgave 1 1 Voorbeelden van een juist antwoord zijn: kosten van politie-inzet

Nadere informatie

Afval: een serieuze partner in de logistieke keten

Afval: een serieuze partner in de logistieke keten Barge en shortsea congres Transport/logistiek waste-products van weg naar water Tilburg, 4 februari 2016 Rick Martens, manager logistics Afval: een serieuze partner in de logistieke keten 1 Introductie

Nadere informatie

- De herexamenvragen mag u houden! -

- De herexamenvragen mag u houden! - Datum : donderdag 30 juni 2011 Opleiding : CCM16 Herexamen : Module 3 IB&CM Tijd : 3 klokuren Herexamen: Dit herexamen bestaat uit 5 opgaven, verdeeld over 8 pagina s. Controleer dit! De vragen van dit

Nadere informatie

Arm en Rijk. Hoofdstuk 2: Arm en rijk in de Verenigde Staten

Arm en Rijk. Hoofdstuk 2: Arm en rijk in de Verenigde Staten Arm en Rijk Hoofdstuk 2: Arm en rijk in de Verenigde Staten 2.1 Rijk en arm in de Verenigde Staten De rijke Verenigde Staten Je kunt op verschillende manieren aantonen dat de VS een rijk land is. Het BNP

Nadere informatie

De Belgische farmaceutische industrie in een internationale context

De Belgische farmaceutische industrie in een internationale context As % of total European pharmaceutical industry De Belgische farmaceutische industrie in een internationale context Terwijl België slechts 2,6 % vertegenwoordigt van het Europees BBP, heeft de farmaceutische

Nadere informatie

Vanuit Nederland de hele wereld over. Continenten verbonden. Personally worldwide.

Vanuit Nederland de hele wereld over. Continenten verbonden. Personally worldwide. Vanuit Nederland de hele wereld over. Continenten verbonden. Personally worldwide. Wij staan voor u klaar. Wereldwijd. Al sinds 1921 vervoeren wij goederen voor onze klanten over de gehele wereld. Van

Nadere informatie

Het belang van het MKB

Het belang van het MKB MKB Regio Top 40 Themabericht Rogier Aalders De nieuwe MKB Regio Top 40 is uit. Zoals u van ons gewend bent, rangschikken we daarin de veertig Nederlandse regio s op basis van de prestaties van het MKB

Nadere informatie

Luminus Groen : 100% Belgische, groene energie

Luminus Groen : 100% Belgische, groene energie Luminus Groen : 100% Belgische, groene energie Een leader in windenergie in België We houden momenteel 53 windmolens draaiende. In 2004 bouwde Luminus haar eerste windmolenpark in Villers-le-Bouillet.

Nadere informatie

Meting economisch klimaat, november 2013

Meting economisch klimaat, november 2013 Meting economisch klimaat, november 2013 1.1 Beschrijving respondenten Er hebben 956 ondernemers meegedaan aan het onderzoek, een respons van 38. De helft van de respondenten is zzp er (465 ondernemers,

Nadere informatie

Deel 3. Wat doet de Europese Unie? 75

Deel 3. Wat doet de Europese Unie? 75 DEEL 3.4 DE EURO Deel 3. Wat doet de Europese Unie? 75 3.4. DE EURO DOEL - De leerlingen/cursisten ontdekken de voordelen van het gebruik van de eenheidsmunt: wisselen van geld is niet meer nodig, je spaart

Nadere informatie

Autoprijzen: ondanks prijsconvergentie blijft kopen in buitenland vaak nog interessant

Autoprijzen: ondanks prijsconvergentie blijft kopen in buitenland vaak nog interessant IP/04/285 Brussel, 2 maart 2004 Autoprijzen: ondanks prijsconvergentie blijft kopen in buitenland vaak nog interessant Het jongste verslag over autoprijzen toont aan dat op alle markten de prijsconvergentie

Nadere informatie

Hoofdstuk 5.5 - Bijzondere bepalingen

Hoofdstuk 5.5 - Bijzondere bepalingen Miinimale afmeting 250 mm 5.5.1 Afgeschaft Hoofdstuk 5.5 - Bijzondere bepalingen 5.5.2 Bijzondere bepalingen met betrekking tot laadtransporteenheden onder fumigatie (UN-nummer 3359) 5.5.2.1 Algemeenheden

Nadere informatie

Palletways Express distributie van palletzendingen

Palletways Express distributie van palletzendingen Palletways Express distributie van palletzendingen Het netwerk van Palletways Europe strekt zich uit over de Benelux, Noord-Frankrijk en West-Duitsland. Londen BELGIË NEDERLAND Hamburg Nijmegen DUITSLAND

Nadere informatie

CO 2 Reductie doelstellingen. De Waterwolf dienstverlening buitenruimte BV. Hoofddorp 13 april 2015. M. Korbee, Afdeling KAM.

CO 2 Reductie doelstellingen. De Waterwolf dienstverlening buitenruimte BV. Hoofddorp 13 april 2015. M. Korbee, Afdeling KAM. CO 2 Reductie doelstellingen De Waterwolf dienstverlening buitenruimte BV Hoofddorp 13 april 2015 M. Korbee, Afdeling KAM Akkoord directie: Datum: Handtekening: 0.0 Inhoudsopgave 0.0 Inhoud 1.0 Inleiding

Nadere informatie

Haven Amsterdam Gateway to Europa

Haven Amsterdam Gateway to Europa IJ (voor 1850) Haven Amsterdam Gateway to Europa Jan Egbertsen 26 september 2011, Amsterdam Haven Amsterdam is een bedrijf van de gemeente Amsterdam Amsterdam Noordzeekanaalgebied (rond 1875) Overzicht

Nadere informatie

pdf18 MACRO-VRAAG EN MACRO-AANBOD

pdf18 MACRO-VRAAG EN MACRO-AANBOD pdf18 MACRO-VRAAG EN MACRO-AANBOD De macro-vraaglijn of geaggregeerde vraaglijn geeft het verband weer tussen het algemeen prijspeil en de gevraagde hoeveelheid binnenlands product. De macro-vraaglijn

Nadere informatie

GEDRAGSCODE EN ETHISCHE CODE RICHTLIJN OVER GESCHENKEN EN AMUSEMENT

GEDRAGSCODE EN ETHISCHE CODE RICHTLIJN OVER GESCHENKEN EN AMUSEMENT GEDRAGSCODE EN ETHISCHE CODE RICHTLIJN OVER GESCHENKEN EN AMUSEMENT RICHTLIJN OVER GESCHENKEN EN AMUSEMENT Het aanbieden of ontvangen van relatiegeschenken en amusement is vaak een geschikte manier voor

Nadere informatie

TRP Accu's Betrouwbaar, optimale prestaties en een lange levensduur

TRP Accu's Betrouwbaar, optimale prestaties en een lange levensduur TRP Accu's Betrouwbaar, optimale prestaties en een lange levensduur TRP Lucht-, Elektroen EBS-spiralen TRP biedt een compleet assortiment accu s van hoge kwaliteit. TRP accu's zijn ontworpen, getest en

Nadere informatie

OPLEIDINGENSTRUCTUUR ADMINISTRATIEF MEDEWERKER EXPEDITIE

OPLEIDINGENSTRUCTUUR ADMINISTRATIEF MEDEWERKER EXPEDITIE OPLEIDINGENSTRUCTUUR ADMINISTRATIEF MEDEWERKER EXPEDITIE 1. BESCHRIJVING Referentiekaders: WELZIJN OP HET WERK Beroepsprofielen (SERV, oktober 2004) POLYVALENT BEDIENDE Beroepsprofiel (SERV/CEVORA, juni

Nadere informatie

Uw eigen denken kan de oorzaak zijn van het probleem

Uw eigen denken kan de oorzaak zijn van het probleem Uw eigen denken kan de oorzaak zijn van het probleem Wat dienstverlenende organisaties kunnen leren van de manier waarop Toyota zijn auto s maakt. Wees bereid anders te denken Wij nodigen u uit om eens

Nadere informatie

COMPANY PROFILE HEALTH TECH N.V. HET BEDRIJF : MISSIE:

COMPANY PROFILE HEALTH TECH N.V. HET BEDRIJF : MISSIE: COMPANY PROFILE HEALTH TECH N.V. HET BEDRIJF : MISSIE: Wij zetten ons in voor het bevorderen van de gezondheidszorg, middels het distribueren van kwalitatief hoogwaardige farmaceutische en gezondheidsproducten,

Nadere informatie

World Water Works 2016

World Water Works 2016 World Water Works 2016 Port Extension - Tanjung Priok Jakarta Herman Pals/ Hans Vermij Inhoud van presentatie 1. Introductie Royal HaskoningDHV 2. Havenontwikkelingen in Indonesië 3. Tanjung Priok en New

Nadere informatie

Examen HAVO. economie. tijdvak 2 woensdag 23 juni 13.30-16.00 uur. Bij dit examen hoort een bijlage.

Examen HAVO. economie. tijdvak 2 woensdag 23 juni 13.30-16.00 uur. Bij dit examen hoort een bijlage. Examen HAVO 2010 tijdvak 2 woensdag 23 juni 13.30-16.00 uur economie tevens oud programma economie 1,2 Bij dit examen hoort een bijlage. Dit examen bestaat uit 27 vragen. Voor dit examen zijn maximaal

Nadere informatie

Lesbrief DUURZAAM BOUWEN OPDRACHT 1 - WAT IS DAT, DUURZAAMHEID?

Lesbrief DUURZAAM BOUWEN OPDRACHT 1 - WAT IS DAT, DUURZAAMHEID? Lesbrief Primair onderwijs - BOVENBOUW DUURZAAM BOUWEN De haven van Rotterdam is de grootste haven van Europa. Veel mensen werken in de haven. Steeds meer spullen die je in de winkel koopt, komen per schip

Nadere informatie

Vervangen door foto. Zonder transport staat alles stil. KVK 15/06/2010

Vervangen door foto. Zonder transport staat alles stil. KVK 15/06/2010 Vervangen door foto Zonder transport staat alles stil. KVK 15/06/2010 Agenda De transportverzekeringen binnen het Belgisch verzekeringslandschap De producten Marine &Transport De cargoverzekeringen Cargoverzekeringen

Nadere informatie

ALFA-BETA. naar 66.075 m 2. De 5 nieuwe winkels die in 2000 hun deuren openden, zijn gesitueerd in Athene en de voorsteden van de Griekse hoofdstad.

ALFA-BETA. naar 66.075 m 2. De 5 nieuwe winkels die in 2000 hun deuren openden, zijn gesitueerd in Athene en de voorsteden van de Griekse hoofdstad. ALFA-BETA In heeft Alfa-Beta een belangrijke stap gezet in zijn groei door het bereiken van een overeenkomst over de overname van Trofo, de zesde grootste voedingsdistributeur in Griekenland. Nadat deze

Nadere informatie

Eindexamen economie 1 havo 2000-I

Eindexamen economie 1 havo 2000-I Opgave 1 Meer mensen aan de slag Het terugdringen van de werkloosheid is in veel landen een belangrijke doelstelling van de overheid. Om dat doel te bereiken, streeft de overheid meestal naar groei van

Nadere informatie

Uittocht uit de industrie onstuitbaar? Prof. Dr. J. Konings VIVES - KULeuven

Uittocht uit de industrie onstuitbaar? Prof. Dr. J. Konings VIVES - KULeuven Uittocht uit de industrie onstuitbaar? Prof. Dr. J. Konings VIVES - KULeuven Overzicht Stylized Facts Theoretisch kader Sterke en zwakke sectoren in Vlaanderen? De supersterren van de Vlaamse economie

Nadere informatie

World Economic Forum publiceert Global Information Technology Report 2010-2011

World Economic Forum publiceert Global Information Technology Report 2010-2011 PERSBERICHT World Economic Forum publiceert Global Information Technology Report 20-2011 Nederland zakt naar de 11e plaats op ranglijst van WEF Global Information Technology Report, en de opkomende economieën

Nadere informatie

Footprint 2014. Rollecate Groep. Dit document is opgesteld volgens ISO 14064-1

Footprint 2014. Rollecate Groep. Dit document is opgesteld volgens ISO 14064-1 Footprint 2014 Rollecate Groep Dit document is opgesteld volgens ISO 14064-1 Datum Versie Opsteller Gezien Handtekening Juni 2015 Definitief Dhr. S.G. Jonker Dhr. R. van t Hull AMK Inventis Advies en Opleiding

Nadere informatie