Zeer geslaagde avond kegelen

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Zeer geslaagde avond kegelen"

Transcriptie

1 Zeer geslaagde avond kegelen (zie blz. 18) Interview met Dirk en Nanny Leni s tuinspiegel Ons huisje heet Vlinders en waardplanten (deel 1) Paddenstoelenexcursie Opruimochtend Kleine letters April 2008

2 Piccardthof Heraut Verenigingsblad van de Amateur Tuinders Vereniging Piccardthof In Ogentroost en Liefdegras (Oog TV) neemt presentator Gert Jan Huiskes de kijkers mee langs de boeiende flora en fauna die Groningen te bieden heeft. Het ging op 12 maart over eenden (opname bij Piccardthofplas). Inhoud april 2008 Interview met Dirk de Rijk en Nanny Faber 5 Leni s tuinspiegel 10 Ons huisje heet 13 Hallo redactie 14 Van het bestuur 15 Vlinders en waardplanten (deel 1) 16 O.C. Kegelen 17 november Kinderpagina 20 Verslag van de paddenstoelenexcursie 23 Activiteiten vanuit de Tuincommissie 26 Opruimochtend groentetuinen Zuid en Noord 28 De kleine lettertjes 30 Van alles wat 32 Open tuinen op Piccardthof! 33 3

3 VOLKSDANSEN IN PICCARDTHOF Beste mensen Ik wil jullie graag uitnodigen om dit zomerseizoen (weer) mee te dansen. Nieuwe leden zijn van harte welkom; een beetje danservaring is wel prettig. We blijven dansen op de dinsdagochtend; ik heb alweer een aantal prachtige oude en nieuwe dansen gevonden, die ik graag met jullie wil gaan dansen. We gaan beginnen op: dinsdagochtend 13 mei 2008 van uur in het clubgebouw Ik hoop jullie op 13 mei (weer terug) te zien! Groeten van Liesbeth Krijgsman Peizerweg 27 B 9726 JB Groningen Tel.: (050)

4 Zij haar zonlicht, hij zijn schaduw Interview met Dirk de Rijk en Nanny Faber Geen prettiger schaduw dan de halfschaduw van onze es Ditmaal interviewen we de Piccardthofbewoners Dirk de Rijk en Nanny Faber, nog geen vijftig, en dus opgegroeid in de jaren zeventig. Sinds 2004 zijn zij de eigenaars van een huisje op de Piccardthof. Een blikvanger van uitzonderlijke schoonheid Een tijdlang hadden zij een moestuin aan het Damsterdiep, omdat Nanny alleen een balkon had, en Dirk een door een verfbedrijf sterk vervuild plaatsje in de Oosterpoort. Maar de moestuin lag ver weg en de klei was erg zwaar. Op zoek naar een betere plek kwamen ze toen op de Piccardthof terecht, en begon het zoeken naar een tuin. Nanny wilde ook graag een huisje. Hun oog viel op een 5

5 Terug naar de jaren zeventig huisje uit de jaren zeventig aan de Lijsterbeslaan, dat eerder toebehoord heeft aan de familie Dijkstra. Wat hen in feite lokte was een prachtige boom, een es, een blikvanger van volgens Dirk en Nanny uitzonderlijke schoonheid. Er is volgens hen geen prettiger schaduw dan de halfschaduw van een boom die ook ruimte voor zonlicht overlaat. De boom in kwestie schijnt enige jaren geleden nogal gekwakkeld te hebben vanwege extreme weersomstandigheden, maar is nu weer helemaal gezond. Wauw! De jaren zeventig Vervolgens inspecteerden zij het bij de boom behorende huisje en waren aangenaam verrast. Het huisje, dat stamt uit de jaren zeventig, is vrijwel in de oorspronkelijke staat bewaard gebleven, ondanks het feit dat het verschillende malen van eigenaar is verwisseld. Het zou zo in de jaren zeventig-expositie in Den Bosch hebben kunnen figureren (de expositie Wauw! misschien bent u er geweest?). Hier volgt een korte beschrijving van het interieur: een licht 6

6 Zoek de teckel psychedelische vloerbedekking in zigzagfiguren van oranje, bruin en groen (met zorg gelegd, zodat het patroon perfect van de kamer overloopt naar de keuken), een mosgroene toiletpot, Oisterwijk eikenhouten meubels, paars-oranje onderzetters voor de groengebloemde kopjes. Een originele oranje Brabantiarolveger die alles keurig schoon houdt (zo n rolveger is voor de liefhebber nog steeds te koop bij De Klomp aan het Schuitendiep). Kortom: voor Dirk en Nanny een interieur net als vroeger thuis. Overwinterende tuinkabouters De tuin bleek naast de al genoemde es over nog meer moois te beschikken, geheel passend in het toenmalige tijdsbeeld en tegenwoordig weer helemaal in. Oude, mooie tuinkabouters van echte steen, die s zomers rond de stam van de es staan opgesteld, en s winters overwinteren in een krat in de kas, om niet te bevriezen. Maar 7

7 het bijzonderste is een molen, waarschijnlijk door de eerste bewoner, een timmerman, zelf getimmerd. De wieken kunnen draaien en de kop kan echt worden gesteld; de roodwitte kleur harmonieert met het huis. De oorspronkelijke keurige perkjes bevatten de tegenwoordig als ouderwets geldende specialiteit van het huis: dahlia s. Met behulp van Escar-go helpt Dirk ze door de moeilijke beginfase heen en elke nazomer staan er prachtige dahlia s temidden van andere snijbloemen: floxen, oostindische kers, goudsbloemen en herfstasters. Dit jaar is het de vraag of de dahlia s het gaan redden; door een geknapte waterleiding is de kelder thuis ondergelopen en zijn de in houtwol overwinterende dahlia s voor een deel verzopen. Hopelijk zullen er genoeg opkomen voor mooie boeketten! Wondermiddel: vloeibaar hout Het huisje zelf vergt, hoe goed het ook gebouwd is, het nodige onderhoud, waar Dirk en Nanny niet erg in onderlegd zijn. Gelukkig hebben zij een wondermiddel ontdekt, waar zij grote afnemers van zijn: vloeibaar hout. En Dirk is ook al het dak op geweest toen het in huis begon te lekken. Samen met een Duitse vriend maakt hij zich het klussen eigen. Leopold uit Papenburg Dirk en Nanny zijn niet de enigen die genieten van het huisje. Zij zijn de trotse bezitters van een Duitse mini-tekkel uit een deftig nest. Oorspronkelijk luidde zijn naam Fürst ( vorst of prins ), maar dat ging zijn Nederlandse eigenaars te ver. Zij hebben een naam gezocht die samengesteld is uit een typische Duitse tekkelnaam, Waldi (zeg maar de Duitse Takkie) en de prinselijke naam Leopold ; de p-klank van de afkorting, Poldi, refereert aan de geboorteplaats Papenburg. Als Poldi in zijn fietsmand zit en de Piccardthof nadert begint hij te gillen van blijdschap. De hele tuin is afgerasterd met gaas, zodat hij een 8

8 Poldi: weer helemaal schoongeborsteld enorm speelterrein heeft. Maar hij maakt zich ook nuttig door op ongedierte te jagen: hij heeft al drie muizen gevangen in de slaapkamer en graaft molshopen uit. De laatste keer is dat hem bijna fataal geworden. Dirk en Nanny hadden een tip opgevolgd van Tinie Stavenuiter, en een mollengang opgevuld met kattenhaar. Dat kattenhaar was speciaal aangevoerd in een stofzuigerzak door een buurvrouw van de Lijsterbeslaan die thuis een uitharende kat had. Toen Poldi de kattenlucht rook werd hij helemaal wild, omdat hij dacht dat er een kat in de molshoop zat. De hele nacht zat hij in het huisje te gillen om naar buiten te mogen, en de volgende ochtend verdween hij bijna onder de aarde toen hij zich in de molshoop naar binnen werkte. Dirk en Nanny moesten hem aan zijn achterpoten weer naar boven trekken en hebben het gebruik van kattenhaar gestaakt. Dus of het werkt is nog niet bekend. Gelukkig geen verzekeringen Toen Dirk op de Piccardthof kwam werd hem door Wouter uit het bestuur, die hem kende uit de zangwereld, gevraagd of hij zich nuttig wilde maken voor de vereniging door de verzekeringen te gaan beheren. Dirk leek dat niet verstandig, noch voor de vereniging, noch voor hemzelf. Hij was echter wel bereid zich op een ander terrein in te zetten dat hem meer ligt. Nu is hij notulist; hij begon met de Algemene Leden Vergaderingen en ging er al gauw de bestuursvergaderingen bij doen. Dat je daarvoor ook zitting moet nemen in dat bestuur, had hij niet bedacht. Spijt heeft hij daar allerminst van: hij spreekt met waardering over de mensen die zoveel tijd en energie aan de vereniging besteden. Zonder hun inzet zou de Piccardthof niet kunnen floreren. Dirk, Nanny, bedankt voor het interview en veel plezier met Poldi op de Piccardthof. Fenny en Jeanine 9

9 Leni s tuinspiegel Eigenaardig of eigen aardig? Hè wat fijn, het Piccardthof seizoen staat weer voor de deur! Ik heb verschillende leden de afgelopen maanden horen verzuchten dat ze niet kunnen wachten tot ze weer aan de slag kunnen: Je wilt het groen wel uit de grond kijken!. Ook ik sta al geruime tijd in de startblokken. Ik verheug me op het groen dat gaat ontluiken. Het weerzien van oude vertrouwde planten en hun bloemenpracht. En, zoals ieder jaar, laat ik me verrassen door planten die ik was vergeten: oh ja, daar sta jij! Maar geduld is een schone zaak. Overigens komt er alweer van alles boven door de zachte winter Eigenaardig slag Wij zijn van het slag tuinierders dat is afgestapt van het idee van winterklaar, het treffen van voorbereidingen aan het einde van het seizoen zodat de tuin veilig de winter in kan. Eigenaardig zullen sommige mensen denken, die het anders gewend zijn. Niet dat we niets doen. We bergen de wat kwetsbare olielampjes en een geliefd beeldje op in het schuurtje. We zetten terracottapotten op het terras ondersteboven. We sluiten het water zorgvuldig af. Hoofdkraan dicht, waterleidingen doorblazen én wc pot uitdeppen. Uit ervaring wijs geworden nadat - na een ouderwets koude winter - de wc pot kapot gevroren bleek. De tuin de tuin laten Geïnspireerd door de ideeën over natuurlijk tuinieren laten we vervolgens de tuin de tuin. Zodat planten hun eigen tijd krijgen om af te sterven en kunnen bijdragen aan een fraai winterbeeld. En zodat de overige gebruikers van de tuin nog lang mogen snoepen van overgebleven zaden en kunnen schuilen onder de plantenresten. Ik laat me ook graag wijsmaken dat het groen door de winter heen zodanig slinkt dat er in de lente minder weg te knippen valt. Naast dit voordeel scheelt het ons in de herfst een hoop werk een constatering gebaseerd op het zien van buren die verschillende malen langslopen met volle kruiwagens herfstafval. Kanten van de medaille Even terug naar het begin. Het verheugen op een nieuw seizoen. Dat is één kant van de medaille. Er is ook de andere kant Want, gek genoeg, ik zie ook 10

10 De schitterende tuin van Leni en haar vrienden 11

11 altijd een beetje op tegen het nieuwe seizoen. Ik zie op tegen de hoeveelheid werk. Ook al heeft de winter ons een handje geholpen, ik weet soms niet waar ik moet beginnen. Want behalve de tuin hebben we ook een flink stuk schelpenpad en grasranden die toe zijn aan een lenteschoonmaak. En tja, deze klussen zijn niet mijn favoriet. Een buurvrouw verderop houdt er de filosofie op na dat ze altijd eerst de buitenkant van de tuin doet, dan ziet die er in ieder geval netjes uit, voordat ze in de tuin aan de slag gaat. Een andere buurvrouw zweert bij wekelijks onderhoud. Het zal allemaal waar wezen maar leuk wordt het er niet van. Eigenaardig of eigen aardig? Dus haal ik ieder jaar enigszins zuchtend het tuingereedschap uit het schuurtje, begeef me naar het pad en ga door de knieën. Aan de slag met een paardebloemsteker. Want het gras en ander kruid zal er met huid en haar uit. Eigenaardig heeft de moestuinbuurman altijd gevonden. Joh, zo gaat het veel gemakkelijker, heeft hij in het begin regelmatig geroepen, om vervolgens zijn jarenlange ervaring met de schoffel te demonstreren. Ik heb het geprobeerd maar op een of andere manier protesteert mijn rug onmiddellijk. Bovendien heb ik zo mijn twijfels of door het schoffelen de wortels niet gewoon blijven zitten waardoor het gras en ander kruid er binnen een mum van tijd weer staan. Dus blijf ik het op mijn eigenaardige manier doen. Het is net als kaas snijden met de kaasschaaf. De een snijdt de kaas van de korte kant en de ander van de lange kant. Allebei mogelijk. Allebei eigenaardig of misschien eigen aardig? Sinds de introductie van de toplaagbreker, die het schelpenpad grenzend aan de grasranden loswoelt, vind ik het bijhouden van het pad trouwens minder bezwaarlijk. Verder prijs ik mezelf gelukkig dat ik het niet alleen hoef te doen. Vriendlief en vriendin nemen ook een deel van de tuin voor hun rekening. Kwestie van beginnen De ervaring leert dat het tuinwerk lastig valt te plannen. Hoe vaak gebeurt het niet dat ik me voorneem een bepaald gedeelte aan te pakken en loopt het heel anders. Te strak aan schema s houden leidt gemakkelijk tot frustratie. De start van het Piccardthofseizoen is een kwestie van gewoon ergens beginnen en dan op een zeker moment achterom kijken om met blijde verwondering het resultaat van de lenteschoonmaak te aanschouwen. Eigenaardig toch. Leni van Noord 12

12 Ons huisje heet Veel huisjes op de Piccardthof hebben een naam. Voor sommige namen is geen nadere uitleg nodig, voor andere absoluut wel. Een naam die ons al langere tijd was opgevallen is: VIKENDICA - Prunuslaan Navraag bij de eigenaren van Vikendica, Dick en Wilma, leerde ons het verhaal achter de naam. De vorige eigenaren van het huisje waren samen met hun kinderen gevlucht voor de oorlog in het voormalige Joegoslavie. In afwachting van een verblijfsvergunning konden ze Nederland echter niet verlaten. Om toch op vakantie te kunnen gaan werd toen het huisje op het Piccardthof gekocht. Dit verhaal was voor Dick en Wilma een goede aanleiding om te vragen wat het Joegoslavische woord is voor tuinhuisje.... Vikendica kregen ze te horen (betekent ook vakantiehuisje). Tuinhuisje... vakantiehuisje... vikendica... een mooie naam voor hun huisje. 13

13 Hallo redactie Beste lezers, deze keer komt de Heraut later uit dan gewoonlijk. Wij willen graag dat de Heraut begin maart, begin juli en begin november verschijnt. Dat is dit keer helaas niet gelukt. Er staan dus een paar dingen in deze Heraut die niet meer actueel zijn (onze excuses daarvoor). Wij vinden wel dat het een leuk nummer is geworden. Wij krijgen steeds meer spontane bijdragen. Wij willen graag foto s plaatsen van activiteiten. Iedereen maakt tegenwoordig digitale foto s. Als u een actuele of mooie foto heeft kunt u die gerust (per mail) sturen. Zijn er bijvoorbeeld geen foto s van vissers op de Piccardthofplas? Ook foto s uit de oude doos vinden wij interessant. P.s. onderstaande reactie willen wij u niet onthouden (als u ons dus naast onze schoenen ziet lopen...). hallo redactie op de algemene ledenvergadering heeft men volmondig lof ge-uit over de heraut, men vond hem zeer mooi geworden hij is dan ook met applaus ontvangen. ook wij als bestuur waren zeer verrast over de vernieuwde omslag en ook de zeer verzorgde inhoud, en de goede artikelen nogmaals proficiat ook voor alle medewerkers zegt het voort. groetend bram de jong 14

14 Van het bestuur Uw adres Het bestuur zou graag beschikken over de adressen van alle leden, zodat iedereen vaker en sneller op de hoogte kan worden gehouden van allerlei actuele zaken, zoals lezingen, vergaderingen en wanneer u met de auto op het complex mag. U kunt uw adres met vermelding van uw tuinadres sturen naar: Visvergunning Wilt u in 2008 een vergunning ontvangen om te vissen in de Piccardthofplas, dan dient u een kopie van uw vispas (geldig in 2008) op te sturen naar het secretariaat. Adres: Secretariaat Atv Piccardthof, p/a Kerkstraat 113, 9745 CH Groningen. De periode waarin gevist mag worden loopt van 1 april tot 1 oktober. Parkeerplaats Wij verzoeken diegenen die beschikken over een parkeerplaats om midden op het vak te gaan staan en de P-kaart zichtbaar in de auto te leggen. Auto s op het terrein Het bestuur heeft voor het komende jaar weer de data vastgesteld waarop auto s het terrein op mogen. Noteert u ze daarom vast. Het gaat vanaf april nog om de volgende zaterdagen: 28 juni, 9 augustus en 4 oktober. Ook nu verzoeken we u weer: laat uw auto niet langer staan dan nodig is voor het in- of uitladen houd rekening met de toestand van de berm. Waterleiding in bedrijf Op 19 maart is het waterleidingnet weer in bedrijf gekomen. Als u vervolgens het water er weer op zet moet u de kraan minimaal 5 minuten door laten stromen. Dit water is niet geschikt voor consumptie, daarna wel weer. Takken bij de lanen Tot 25 maart konden takken bij de lanen gelegd worden en daarna niet meer! Klein tuinafval kunt u deponeren in de kar bij de werkplaats van de tuinlieden aan de Goudenregenlaan en op de kar bij groentetuin zuid (nu de hele week!). Bestuur 15

15 Vlinders en waardplanten (deel 1) Sinds enkele jaren heeft Piccardthof een vlindertuin. Deze tuin bevindt zich aan de rand van Groentetuin Zuid. De tuin is zorgvuldig ontworpen door Louis Filius en draagt ook zijn naam in nagedachtenis aan deze bijzondere man. Vlinders niet zonder rupsen Vaak zeggen mensen: het is een prachtige border met mooie planten, maar waarom is het land ernaast zo n rommeltje. Er staan allemaal brandnetels en andere onkruiden. Met het schrijven over vlinders en rupsen hoop ik u te laten zien dat het een niet zonder het ander kan. Zoals u allemaal weet is een vlinder een bijzonder insect. Voordat het een prachtig vliegend diertje wordt is het ook een tijdje een rups. Dus als u vlinders wilt hebben op de Piccardthof of in de tuin moet je beide dieren tevredenstellen. Vlinders op Piccardthof De vlinders hebben voor hun eigen voedsel nectar nodig. Dat halen ze uit de vlinderstruiken en de andere bloeiende bloemen in uw tuin. Maar voor het leggen van eitjes hebben de vlinders natuurlijk die planten nodig die hun rupsen lekker vinden. Dat is voor elke vlinder weer anders. Een aantal van de meest voorkomende vlinders op de Piccardthof zal ik kort toelichten, zodat u ze zelf ook kan herkennen Citroenvlinder Dagpauwoog als ze langs komen fladderen. De vlinders die het eerste tevoorschijn komen in het voorjaar zijn de Citroenvlinder, de Kleine vos, de Gehakkelde aurelia en de Dagpauwoog. Al deze vlinders overwinteren als volwassen vlinder in 16

16 Gehakkelde Aurelia De Kleine vos is een vlinder met oranje en zwart. Aan de rand van de vleugel zitten zwart/geelwit geblokte randjes en aan de onderrand is een rij blauwe vlekjes te zien. Deze vlinder zet zijn eitjes in groepjes af op de grote brandnetel. De rupsen zijn donker met vier gele lengtestrepen. Kleine Vos schuurtjes, zolders en kelders en komen zo gauw de temperatuur hoger wordt weer naar buiten. Vandaar dat ze er meestal ook al een beetje vaal en gerafeld uitzien. De Citroenvlinder komt veel voor op de Piccardthof, het is een gele vlinder (het mannetje) en het vrouwtje is wit tot lichtgroen. Ze lijken erg op het Koolwitje maar hebben op elke vleugel een oranje stip. Ze leggen eitjes op de vuilboom en op de wegedoorn. Ze hebben groene rupsen. De Gehakkelde Aurelia is een vlinder met een beetje gerafelde vleugelranden. Ze lijkt erg op de Kleine vos maar mist de blauwe randjes en heeft gekartelde vleugelranden. De rupsen zijn geelrood van voren en de rug is voornamelijk wit. Ze leven niet zoals de Kleine vos in groepjes maar in hun eentje op grote brandnetel en hop. De Dagpauwoog is de laatste overwinteraar van dit artikel. Zij wordt vaak gezien op de vlinderstruik en is te herkennen aan de vier grote ogen op de vleugels. Bij dichtgeklapte vleugels is de vlinder bijna zwart. De rupsen zijn zwart met witte spikkels en hebben rode poten. Ze leven in grote groepen op grote brandnetel en hop. Uit deze kleine toelichting blijkt al dat de grote brandnetel de waardplant is voor veel vlinders en vandaar dat hij eigenlijk niet kan ontbreken, bij een vlindertuin. In de volgende Heraut zal ik nog meer vlinders de revue laten passeren, zodat aan het eind van het tuinseizoen de meest voorkomende soorten aan bod zijn geweest. Claudia Vrieling 17

17 O.C. Kegelen 17 november 2007: een zeer geslaagde avond Met ongeveer 60 volwassenen en kinderen hebben we een zeer geslaagde avond gehad in het kegelcentrum van Jenne en Jola. Namens de O.C. heeft een ieder nog 2 consumpties gekregen en Jenne heeft gezorgd voor een heel goed verzorgd lopend buffet. Er was van alles aan warme en koude gerechten. Namens een ieder die hier bij was een groot compliment!!! 18

18 Verder kon iedereen meedoen aan Oud Hollandsche Spelen en kon er natuurlijk ook worden gekegeld. Het leuke ervan was dat iedereen zelf kon bepalen wat hij of zij wilde gaan doen en Jenne heeft nog een aantal prijsjes beschikbaar gesteld voor de winnaars. Iedereen was het er ook over eens dat dit in 2008 weer georganiseerd moet gaan worden (aan de O.C. en Jenne zal dit niet liggen). Dus voor de mensen die hier niet bij waren (of konden zijn), na het seizoen zal dit weer op het programma staan. 19

19 20

20 21

21 22

22 Een merkwaardig kluifachtig gedrochtje Verslag van de paddenstoelenexcursie (20 oktober 2007) Met z n dertienen gingen we op pad, zowel Piccardthoffers als Bruilweringers, onder de deskundige leiding van Geert Bosma. Bij elke door ons gevonden paddenstoel vond hij wel een naam en wist hij vaak ook een leuke bijzonderheid. Witte Kluifzwam Omdat het de nacht ervoor een beetje gevroren had, was t even spannend, of de paddenstoelen erg beschadigd waren. Ze bestaan immers voor 90% uit water. Gelukkig bleek al snel dat dat erg meeviel, want op de parkeerplaats vonden we meteen al een paar hele fraaie. Eerst de Witte Kluifzwam, een paddenstoel die totaal niet lijkt op de traditionele hoed-steel vorm, maar een merkwaardig kluifachtig gedrochtje wordt. Hij houdt van kalk, dus grote kans dat er nog wat achtergebleven schelpen in de grond zaten. Even verderop vonden we onder de buxushaag een hele groep Gekraagde Aardsterren, een heel bijzondere soort. Ze komen als een bolletje uit de grond, waarna het buitenste vel openbarst en omkrult, tot het lijkt alsof hij op pootjes staat. Ook dit is een kalkminner, die je vooral op de waddeneilanden ziet. Leven in symbiose Behalve dat paddenstoelen aan een bepaalde grond gebonden kunnen zijn, kunnen ze ook in symbiose leven met bepaalde gastheren (bomen, planten). Dit betekent dat zowel de boom als de zwam er voordeel van heeft. De zwam vormt dan schimmeldraden (dit noem je een mycorrhiza) om de haarwortels van de boom, die daardoor meer voedsel op kan nemen en steviger in de grond staat. De zwam krijgt wat van de door de boom geproduceerde suikers en zetmeel. Ze kunnen niet zonder elkaar, dus als door bijvoorbeeld milieuvervuiling de kwetsbare paddenstoel verdwijnt, legt ook de boom enige tijd later het loodje. Parasitaire paddenstoelen leven ten koste van een in leven blijvende gastheer, terwijl zwakteparasieten een zieke of verzwakte boom doden. Verder zijn er nog saprofieten, die in staat zijn om dood hout en blad om te zetten in stoffen die andere organismen kunnen gebruiken. Zo recyclen ze wel 90% van het plantaardige afval en zijn ze dus heel belangrijke opruimers. Vijftig soorten Vanaf de parkeerplaats gingen we eerst naar het berkenbosje er vlak naast, omdat Kees en ik daar eerder al veel zwammen gevonden hadden. Door Geert 23

23 Witte kluifjeszwam kregen we er nu ook de namen bij! Ik zal ze hier nu niet allemaal noemen, maar wel even de interessantste eruit lichten. De vijftig gevonden soorten zijn te vinden op de website van Piccardthof. Zo zagen we diverse soorten Melkzwammen, die zo heten omdat er een beetje melk uitkomt, als je een stukje van de hoed afbreekt. Afhankelijk van de soort kan dat zoetig smaken, of bitter, of heel scherp. Paddenstoelenkenners proeven ze vaak, omdat de smaak meestal kenmerkend is, alhoewel het verschil tussen bijtend- of stekend scherp niet heel duidelijk is. En natuurlijk spugen ze het altijd uit, want er zijn veel giftige, moeilijk herkenbare soorten! Tonderdoos Op de berkenbomen vonden we mooie Berkenzwammen, grote schotels met een hagelwitte onderkant. Dit zijn konkurrenten van de Echte Tonderzwam, die we ook vonden. Hier zagen we alleen kleintjes van plm. 10 centimeter doorsnee. In de oosteuropese berkenbossen, waar veel dikkere bomen zijn, vind je ze wel met een doorsnee van 40 cm, en van twintig jaar oud! Daar gebruikt men ze omgekeerd als onverslijtbaar tafeltje voor aan de wand! Ook werd de Tonderzwam vroeger (vóórdat de lucifer werd uitgevonden) wel verpulverd en dan aangestoken. Daarna werd het in een Tonderdoos gedaan, waarin het dan uren bleef smeulen, zodat je altijd snel een vuur kon maken. Op een oude boomstobbe vonden we het Geweizwammetje, de algemeenste soort van Nederland, die z n naam natuurlijk dankt aan de gewei-achtige vertakkingen. Fopzwammen Ook zagen we tussen de bladeren meerdere Fopzwammen, die zo heten omdat de hoedjes zó variabel zijn, dat ook kenners nog vaak gefopt worden. Ze lijken ook vaak op giftige soorten, maar dat komt veel voor in de zwammenwereld! Zo moet je met wilde champignons erg oppassen, omdat er een zeer sterk gelijkende, maar dodelijk giftige tweelingbroer bestaat.ook boleten zijn niet allemaal betrouwbaar, al zijn er zeer smakelijke bij, zoals de Kastanje- en Berkenboleet en het Eekhoorntjesbrood, die we allemaal gevonden hebben. De Gladde Heksenboleet vonden we ook, maar die is niet eetbaar, alhoewel hij niet giftig is. Overigens is eetbaarheid een rekbaar begrip! Sommige paddenstoelen die wij giftig noemen, eet men in Rusland, na uren weken en koken, met smaak op! En paddo-liefhebbers gebruiken hun zwammetjes niet zo zeer voor de 24

24 smaak, als wel voor de geestverruimende effekten natuurlijk. Toch is in Nederland de traditie van het eetbare paddenstoelen zoeken grotendeels verdwenen, terwijl het in ons omringende landen nog veel gedaan wordt. Het plukken hoeft de soort niet te bedreigen, zolang de schimmeldraden die in de grond of de boom zitten, maar onbeschadigd blijven. Weghalen van die grondlaag of rottende bomen vernielt de hele paddenstoelenpopulatie en zorgt daardoor voor een verstoring van een ingewikkelde balans, die maar langzaam weer herstelt. Isabelkleurige Breeksteeltjes Goed, weer terug naar de excursie...na het berkenbosje hebben we met een paar doorzetters nog een wandeling gemaakt over het complex zelf. Omdat op de tuinen de grond natuurlijk regelmatig omgewoeld wordt, verwachtte Geert er eigenlijk niet zoveel van, maar dat viel toch mee. Op de houtsnippers groeiden Radijs Vaalhoedjes en Isabelkleurige Breeksteeltjes, in de bloementuin de Spekzwoertzwam, Oranje Dropzwam, Geschubde en Kale Inktzwam (de laatste geeft in kombinatie met alcohol erg akelige effecten, zou goed te gebruiken zijn bij afkicken!). Op een houtstobbe de Platte Tonderzwam, op de houtmuur o.a. de Zwarte Knoopzwam en in een grasberm de zeldzame Oranjerode Stropharia! Niet alleen zijn de paddenstoelen mooi, hun namen kunnen er ook wat van... Echte tonderzwam Gekraagde aardster Zo vonden we in 4 uur tijd 50 soorten paddenstoelen, wat volgens Geert niet slecht was (al is t maar een fractie van de 3500 soorten in Nederland). t Leek hem leuk om dit nog es over te doen in augustus en september, want dan staan er weer hele andere soorten. Dat lijkt ons ook een goed idee, want zo komen we steeds meer te weten over ons Piccardthof. Dus paddenstoelenliefhebbers: wordt vervolgd! Ingrid Vroom 25

25 Activiteiten vanuit de tuincommissie... om alvast in uw agenda te noteren Iedere 1e én 3e zaterdagochtend van de maand om uur: vrijwilligersochtend! Steeds meer mensen ontdekken hoe gezellig deze ochtenden zijn. Maar: hoe meer zielen hoe meer vreugd. Het is een leuke manier om elkaar beter te leren kennen, vooral tijdens de koffiepauze, die altijd uitloopt. En het nodige onderhoudswerk in de projecten van ons complex is zó gepiept als we met veel zijn. Dus: regelmatig kijken op de schoolborden bij de ingang, want daar staat op waar we aan de slag gaan. Dan kun je het niet missen! Tuinafval Het afgelopen jaar heeft de tuincommissie gemerkt dat er tuinafval wordt achtergelaten op plekken waar dat niet is toegestaan, bijvoorbeeld aan het eind van de Maluslaan bij de bloementuin. Daarom willen wij u er nogmaals op wijzen dat u uw tuinafval op twee plaatsen kan brengen. Eén verzamelplek is op de kar op Groentetuin Zuid (dit seizoen staat de kar er de hele week). En de andere plek is op de kar naast de loods. De tuinlieden zorgen dan dat het afval op de compostbult komt. Wij rekenen erop dat u het komende jaar helpt om Piccardthof mooi te houden. Bij voorbaat dank. Tuincommissie 26

26 > > onze eerste waterlelie > On Wed, 12 Mar 2008, Gonda Jonker wrote: > > Hallo redactie, > > Deze foto wil ik jullie niet onthouden, vorig voorjaar een vijver gegraven, > > de waterlelie gepoot en ziehier onze eerste bloem! > > Is ze niet mooi? > > Mischien kunnen jullie de foto ooit ergens voor gebruiken... > > vriendelijke groet, Gonda Jonker > > p/a Goudenregenlaan 21 > To: Gonda Jonker Sent: Wednesday 12 March :57 Subject: Re: onze eerste waterlelie > Dag Gonda, > Bloeit deze waterlelie nu? Dat is dan wel mooi vroeg. > Fred > Forwarded message Date: Wed, 12 Mar :54: From: Gonda Jonker To: Subject: Re: onze eerste waterlelie Hallo Fred, nee haha, was wel zo duidelijk geweest van mij om het erbij te zetten, sorry. Vorig zomer stond ie zo mooi in bloei, we hopen dit jaar op weer zulke pracht! groet Gonda 27

27 Opruimochtend groentetuinen Zuid en Noord Vrijdagavond 18 januari stormde het hard en het regende overvloedig. Met het vooruitzicht op een opruimochtend op de groentetuinen niet echt het meest mooie weer dat je kunt wensen. Zaterdagochtend was de wind iets gaan liggen maar de regen bleef maar stromen. Stilletjes ging ik ervan uit dat er niet veel meer mensen zouden zijn dan de meest trouwe tuincommissieleden. Maar niets bleek minder waar. Bij binnenkomst in het Clubgebouw zaten er al zo n 20 man en dat werd steeds meer. Daarvoor hulde. Doordat we met zoveel mensen waren hebben we niet alleen de groentetuinen Zuid en Noord opgeruimd maar ook het bosje rond de Piccardthofplas. In alle jaren dat er nu groentetuinen zijn op de Piccardthof was er nog nooit eerder zo rigoreus opgeruimd. Maar tuinders zijn wel echte bewaarders, dat bleek die zaterdag wel. Hele verzamelingen oud hout, glas oude kozijnen en wat niet allemaal. Alles werd bewaard en bij overdracht naar de nieuwe tuinder ongemerkt meegegeven. Aan deze situatie is nu gelukkig een einde gekomen. Alle tuinen zijn nu 28

28 netjes en horen ook in de toekomst zo te blijven. De groentetuinbeheerders zullen er vanaf nu op toezien dat de tuinen zonder afval worden overgedragen aan de nieuwe tuinder. Gelukkig is deze klus nu geklaard en de tuinen zijn nu weer klaar voor het nieuwe tuinseizoen. En de snert en de linzensoep na afloop ging er goed in. Al met al een geslaagde ochtend en nog hartelijk dank voor de grote inzet. Tuincommissie Vrijwilligers gevraagd voor onze natuurlijk tuinieren projekten! Natuurlijk tuinieren is iets wat bij onze vereniging hoog in het vaandel staat. Er is dan ook een flink aantal projekten op dat gebied op ons Piccardthof aanwezig. Zo zijn er o.a. de vlindertuin, de bloementuin, de bloemenweide, twee paddepoelen, de boomgaard, het griendbosje en de zwammenmuur. Al deze projekten hebben af en toe onderhoud nodig. Elke twee weken wordt er daarom, vooral in het groeiseizoen, bij een projekt op de eerste en derde zaterdagochtend of maandagavond van de maand gewerkt. Op de maandagavond (aanvang 19.30) zal vooral in de zomer gewerkt worden, zaterdagochtend (10.00) vooral in voor- of najaar. Dit varieert van wilgen knotten en onkruid wieden tot appelbomen snoeien, vaak onder leiding van één van de tuincommissie-leden. Meestal is het een gezellige ochtend, waarbij je dingen opsteekt over natuurlijk tuinieren, onder het werk met je mede-piccardthoffer kennis kan maken, of bij kan kletsen. Uiteraard horen daar ook koffie, thee en vaak ook iets lekkers bij. Je raadt het vast al: we kunnen jouw hulp ook heel goed gebruiken! Kom je ons ook een keer mee helpen? Kijk voor informatie op de krijtborden, op de website of in de Heraut. Tuincommissie 29

Loof-en naaldbomen. Naam :

Loof-en naaldbomen. Naam : Loof-en naaldbomen Naam : Veel bomen maken een bos In een boomgaard staan soms honderden bomen, en toch is een boomgaard geen bos. Ook in een park kun je veel bomen zien, maar een park is beslist geen

Nadere informatie

1. Geheimen. 2. Zwammen

1. Geheimen. 2. Zwammen 1. Geheimen 'Geen plant en geen dier' Een paddestoel is zeker geen dier, maar een plant is het ook niet. Ze hebben geen groene bladeren om zonlicht op te vangen. Bovendien groeien paddestoelen in het donker.

Nadere informatie

Hier zien jullie alweer de zesde uitgave van ons jeugdblad. Nieuwsgierig wat de Oele nu weer heeft te vertellen. Lees maar gauw.

Hier zien jullie alweer de zesde uitgave van ons jeugdblad. Nieuwsgierig wat de Oele nu weer heeft te vertellen. Lees maar gauw. Hier zien jullie alweer de zesde uitgave van ons jeugdblad. Nieuwsgierig wat de Oele nu weer heeft te vertellen. Lees maar gauw. Vlinders in de tuin Vooral op warme dagen kun je veel vlinders zien in allerlei

Nadere informatie

Vlinders. Tijdstip: op een mooie zonnige dag in mei, juni of juli

Vlinders. Tijdstip: op een mooie zonnige dag in mei, juni of juli KB8 Tijdsinvestering: 45 minuten 1/2 3/4 5/6 7/8 lente zomer herfst winter Vlinders. Tijdstip: op een mooie zonnige dag in mei, juni of juli 1. Inleiding Vlinders in alle kleuren en maten spreken de mensen

Nadere informatie

Lesbrief Vlinderkids 1

Lesbrief Vlinderkids 1 Vlinderkids 1 Doelgroep: Groep 5 t/m 8 Lesduur: Werkvorm: Leerstofgebied: ± 30 minuten Tweetallen Wereldoriëntatie, Kunstzinnige oriëntatie Doel van de opdracht: Het kennismaken met een aantal vlindersoorten

Nadere informatie

Van eitje tot vlinder

Van eitje tot vlinder Werkblad Van eitje tot vlinder Wat is de goede volgorde van de plaatjes? Begin bij plaatje : de vlinder legt eieren. Schrijf de letter a in hokje. Welk plaatje is de volgende? Zet de letter ervan in hokje

Nadere informatie

De Wiershoeck-Kinderwerktuin, dinsdag 15 december 2015. Beste natuurliefhebber/-ster,

De Wiershoeck-Kinderwerktuin, dinsdag 15 december 2015. Beste natuurliefhebber/-ster, De Wiershoeck-Kinderwerktuin, dinsdag 15 december 2015 Beste natuurliefhebber/-ster, De dag begon mistig en op meerdere plaatsen bleef de mist de hele dag hangen. Gelukkig scheen in Beijum de zon. Doordat

Nadere informatie

NME-leerroute Kabouters in het Westerpark

NME-leerroute Kabouters in het Westerpark NME-leerroute Kabouters in het Westerpark 1 Groep Tilburg, BS Jeanne d Arc Verhaal voor de kinderen In het Westerpark woont een kaboutervolk. Dat weten niet zoveel mensen, maar voor deze ene keer hebben

Nadere informatie

Samen maken we het groen!

Samen maken we het groen! Samen maken we het groen! 10 tips voor meer natuur in je omgeving Een groene omgeving is leuk om naar te kijken, maar ook gezonder om in te leven en wonen en beter voor het klimaat. Planten en bomen houden

Nadere informatie

De Wiershoeck- Kinderwerktuin, dinsdag 18 februari 2014. Beste natuurliefhebber/- ster,

De Wiershoeck- Kinderwerktuin, dinsdag 18 februari 2014. Beste natuurliefhebber/- ster, De Wiershoeck- Kinderwerktuin, dinsdag 18 februari 2014 Beste natuurliefhebber/- ster, Het was afgelopen dinsdag beslist niet koud, de wind was ook niet echt hinderlijk, maar de zon liet helaas verstek

Nadere informatie

De Wiershoeck- Kinderwerktuin, dinsdag 3 en donderdag 5 maart 2015

De Wiershoeck- Kinderwerktuin, dinsdag 3 en donderdag 5 maart 2015 De Wiershoeck- Kinderwerktuin, dinsdag 3 en donderdag 5 maart 2015 Beste natuurliefhebber/- ster, Op dinsdag heb ik maar weinig foto s gemaakt. Ik, of beter gezegd mijn camera, werd tijdelijk ingehuurd

Nadere informatie

Rivierenhof. Handleiding. Opgesteld door de domeinwachters. >> Ontdekkingstocht voor het 4, 5 en 6 leerjaar. Tjakkie de specht Ontdekt de Herfst

Rivierenhof. Handleiding. Opgesteld door de domeinwachters. >> Ontdekkingstocht voor het 4, 5 en 6 leerjaar. Tjakkie de specht Ontdekt de Herfst Rivierenhof Handleiding Opgesteld door de domeinwachters >> Ontdekkingstocht voor het 4, 5 en 6 leerjaar Tjakkie de specht Ontdekt de Herfst INLEIDING Het zelf -doe pakket bestaat uit een bewegwijzerde

Nadere informatie

Opstartles 10. EXTRA Oefenen met woorden bij de lessen

Opstartles 10. EXTRA Oefenen met woorden bij de lessen www.edusom.nl Opstartles 10. EXTRA Oefenen met woorden bij de lessen Het is belangrijk om veel woorden te leren. In deze extra les vindt u extra woorden bij de Opstartlessen 1 t/m 5. Kijk ook eens naar

Nadere informatie

Winterslaap. groep 5/6

Winterslaap. groep 5/6 Winterslaap groep 5/6 inhoud blz. Inleiding 3 1. Wat is een winterslaap? 4 2. Lage hartslag 5 3. Lage temperatuur 6 4. Winterrust 7 5. Winterslapers 8 Werkblad winterslaap 15 Schrijf je eigen e-boek 16

Nadere informatie

Winterslaap. Met filmpjes, werkblad en puzzels. groep 5/6. uitgave januari 2013

Winterslaap. Met filmpjes, werkblad en puzzels. groep 5/6. uitgave januari 2013 uitgave januari 2013 Winterslaap Met filmpjes, werkblad en puzzels groep 5/6 inhoud blz. Inleiding 3 1. Wat is een winterslaap? 4 2. Lage hartslag 5 3. Lage temperatuur 6 4. Winterrust 7 5. Winterslapers

Nadere informatie

KRIEBELENDE KRUIPERTJES

KRIEBELENDE KRUIPERTJES KRIEBELENDE KRUIPERTJES Een insectenwandeling over het dreuzelpad door natuurtuin 't Loo voor kinderen van groep 1-4 onder leiding van een volwassene. 2 Een insectentocht over het dreuzelpad door natuurtuin

Nadere informatie

KRIEBELENDE KRUIPERTJES

KRIEBELENDE KRUIPERTJES 13 Plattegrond dreuzelpad KRIEBELENDE KRUIPERTJES Dit boekje is onderdeel van het eindproject van de IVN natuurgidsencursus van Henriëtte Beers, Fred van Hoof en Afke Schoo. Maart 2003. IVN afd. Bergeijk-Eersel

Nadere informatie

Hier zien jullie alweer de een uitgave van ons jeugdblad. Nieuwsgierig wat de Oele nu weer heeft te vertellen. Lees maar gauw.

Hier zien jullie alweer de een uitgave van ons jeugdblad. Nieuwsgierig wat de Oele nu weer heeft te vertellen. Lees maar gauw. Hier zien jullie alweer de een uitgave van ons jeugdblad. Nieuwsgierig wat de Oele nu weer heeft te vertellen. Lees maar gauw. De Specht Er zijn verschillende soorten spechten: de groene, de zwarte en

Nadere informatie

Prinses Marijke. op de. Thee

Prinses Marijke. op de. Thee Prinses Marijke op de Thee Prinses Marijke loopt vrolijk door de tuin. De tuin heeft een naam: Prinsentuin. Maar er mogen ook prinsessen wandelen. De tuin hoort bij een paleis. Dat paleis heet het Princessehof.

Nadere informatie

INSECTEN. werkboekje

INSECTEN. werkboekje INSECTEN werkboekje 20 maart 2009 Dag lieve kleine vlinder Waar vlieg je toch naartoe? Breng jij misschien de eitjes weg, ben jij nu al moe? Jouw eitjes worden rupsjes. die groeien heel erg vlug. ook krijgen

Nadere informatie

Tuinseizoen 2016: van groene blaadjes en geluksdiners

Tuinseizoen 2016: van groene blaadjes en geluksdiners Tuinseizoen 2016: van groene blaadjes en geluksdiners Hoera! Hoera! Hoera! De tomaten staan buiten, sla schiet omhoog, mijn neus is voor het eerst verbrand. De lente is in het land en heeft alles wakker

Nadere informatie

Lente. groep 3, 4 en 5

Lente. groep 3, 4 en 5 Lente groep 3, 4 en 5 Inhoud Lente 3 1. Langer licht 4 2. Bollen 5 3. Wakker worden 6 4. Frisse blaadjes 7 5. Kikkerdril 8 6. Op reis 9 7. In de wei 10 8. Er op uit! 11 9. Filmpjes 12 Werkblad lente 14

Nadere informatie

Lessuggesties voor groep 3 & 4

Lessuggesties voor groep 3 & 4 Lessuggesties voor groep 3 & 4 1 Inhoud pakket - Achtergrondinformatie vindt u op: www.rotterdam.nl/downloadslesmateriaal - Leskaarten met lessuggesties groep 3 & 4 - Materialen van het pakket: Leskaart

Nadere informatie

Spreekbeurten.info Spreekbeurten en Werkstukken http://spreekbeurten.info

Spreekbeurten.info Spreekbeurten en Werkstukken http://spreekbeurten.info Eend Inleiding Ik hou mijn werkstuk over eenden omdat ik het leuke dieren vind en ik wil er wat over leren. Dit wil ik er over weten: Wat doen eenden de hele dag? Wat eten eenden? Wat voor soorten eenden

Nadere informatie

De kleine beestjesclub

De kleine beestjesclub Thema: mini Biologie Dieren Insecten en spinnen Moeilijkheid: * Tijdsduur: ** Juf Nelly De kleine beestjesclub Doel: Na deze opdracht weet je meer over verschillende insecten Uitleg opdracht Je luistert

Nadere informatie

Lessuggesties voor groep 1 & 2

Lessuggesties voor groep 1 & 2 Lessuggesties voor groep 1 & 2 1 Inhoud pakket - Achtergrondinformatie vindt u op: www.rotterdam.nl/downloadslesmateriaal - Leskaarten met lessuggesties groep 1 & 2 - Materialen van het pakket: Leskaart

Nadere informatie

Inleiding In het najaar worden de dagen steeds korter en de nachten steeds langer. Kun je je voorstellen dat je in de maand november naar bed gaat?

Inleiding In het najaar worden de dagen steeds korter en de nachten steeds langer. Kun je je voorstellen dat je in de maand november naar bed gaat? Inleiding In het najaar worden de dagen steeds korter en de nachten steeds langer. Kun je je voorstellen dat je in de maand november naar bed gaat? Je valt in een diepe slaap en wordt in maart pas weer

Nadere informatie

STERREN DANSEN OP DE MUUR WAT HEB JE NODIG? BOUWTEKENING

STERREN DANSEN OP DE MUUR WAT HEB JE NODIG? BOUWTEKENING STERREN DANSEN OP DE MUUR Als je op een onbewolkte avond naar de hemel kijkt zie je overal sterren. Net zoals je soms in wolken gekke figuren kunt ontdekken, kun je dat in sterren ook. Door lijnen te trekken

Nadere informatie

De participerende bezoeker. Openstelling op zaterdag.

De participerende bezoeker. Openstelling op zaterdag. De participerende bezoeker Zoals jullie weten wil de politiek graag een participerende samenleving. Dit betekent dat meer dan voorheen een beroep gedaan wordt op de mensen zelf. Dit is ook terug te vinden

Nadere informatie

MEMORY WOORDEN 1.1. TaalCompleet A1 Memory Woorden 1 1

MEMORY WOORDEN 1.1. TaalCompleet A1 Memory Woorden 1 1 MEMORY WOORDEN 1.1 TaalCompleet A1 Memory Woorden 1 1 ik jij hij zij wij jullie zij de baby het kind ja nee de naam TaalCompleet A1 Memory Woorden 1 2 MEMORY WOORDEN 1.2 TaalCompleet A1 Memory Woorden

Nadere informatie

Tuintrip: +!717973!911562! kktkt. Kleurenparadijs: Tuinfestival aan de Loire. Nazomeren Pompoenseizoen Dahlia. Tuintrend Wilgentenen Buitenhaard

Tuintrip: +!717973!911562! kktkt. Kleurenparadijs: Tuinfestival aan de Loire. Nazomeren Pompoenseizoen Dahlia. Tuintrend Wilgentenen Buitenhaard WWW.GARDENZINE.NL SEPTEMBER 2009 3,95 H E T T I J D S C H R I F T V O O R D E T U I N, S E R R E E N H E T T E R R A S +!717973!911562! kktkt Tuintrip: Kleurenparadijs: Tuinfestival aan de Loire Nazomeren

Nadere informatie

Dagvlinders vouwen in rust hun vleugels verticaal, recht boven hun lijf samen (met één uitzondering: de dikkopjes).

Dagvlinders vouwen in rust hun vleugels verticaal, recht boven hun lijf samen (met één uitzondering: de dikkopjes). 1 Vlinders herkennen Er zijn veel meer nachtvlinders dan dagvlinders; in Nederland leven 53 soorten dagvlinders en zo n 2000 soorten nachtvlinders. Nachtvlinders zie je echter veel minder omdat veel soorten

Nadere informatie

Informatie verzekeringen tuinhuis

Informatie verzekeringen tuinhuis Informatie verzekeringen tuinhuis Uitgave: december 2005 1 INHOUDSOPGAVE VERZEKERINGEN TUINHUIS... 3 VERZEKERING VOOR BRAND-, STORM- EN GLASBREUKSCHADE... 3 OPSTALLEN...3 Wat is een goed bedrag voor de

Nadere informatie

Pumadrivers nieuwsbrief 3/2011

Pumadrivers nieuwsbrief 3/2011 Pumadrivers nieuwsbrief 3/2011 Van de voorzitter Ik heb in de eerste nieuwsbrief van dit jaar gezegd dat er nieuws moet zijn voor een nieuwe nieuwsbrief En nieuws hebben we zeker weer. Nieuwe bestuursleden

Nadere informatie

gebrouwen en nog veel meer!

gebrouwen en nog veel meer! 2 Fantaziehuiskrant november 2013 Inleiding: De afgelopen vier maanden hebben we weer van alles meegemaakt op het Fantaziehuis, in deze krant kun je lezen wat er zoal gebeurde! In de zomermaanden hadden

Nadere informatie

Mijn tuin. Janni Meedendorp. Meditaties voor kinderen. 2013 Uitgeverij ACT on Virtues

Mijn tuin. Janni Meedendorp. Meditaties voor kinderen. 2013 Uitgeverij ACT on Virtues Mijn tuin Meditaties voor kinderen Janni Meedendorp 2013 Uitgeverij ACT on Virtues Na een intensieve yogales vindt Noah het heerlijk om op zijn matje te liggen. De spieren in zijn lichaam ontspannen zich,

Nadere informatie

2. Auditieve Sinthese: A: Lettergrepen samenvoegen tot een woord. B: Letters samenvoegen tot een woord.

2. Auditieve Sinthese: A: Lettergrepen samenvoegen tot een woord. B: Letters samenvoegen tot een woord. Auditieve taaloefeningen bij het onderwerp: Max en de toverstenen. 1. Auditieve Analyse: A: Eén en twee lettergrepen. B: Drie of meer lettergrepen. 2. Auditieve Sinthese: A: Lettergrepen samenvoegen tot

Nadere informatie

Een. hoort erbij! Over dieren uit een ei. groepen 3-5

Een. hoort erbij! Over dieren uit een ei. groepen 3-5 Een hoort erbij! Over dieren uit een ei groepen 3-5 1. Een ei hoort erbij Veel dieren leggen eieren: vogels en vissen. Maar ook insecten leggen kleine eitjes. Uit dat eitje komt een klein diertje. Dat

Nadere informatie

De Wiershoeck- Kinderwerktuin, dinsdag 14 januari 2014

De Wiershoeck- Kinderwerktuin, dinsdag 14 januari 2014 De Wiershoeck- Kinderwerktuin, dinsdag 14 januari 2014 Beste natuurliefhebber/- ster, Natuurlijk was ik ook afgelopen dinsdag weer op fotosafari op De Wiershoeck en de Kinderwerktuin. Het was relatief

Nadere informatie

MANIEREN OM MET OUDERPARTICIPATIE OM TE GAAN

MANIEREN OM MET OUDERPARTICIPATIE OM TE GAAN Blijf kalm; Verzeker je ervan dat je de juiste persoon aan de lijn hebt; Zeg duidelijk wie je bent en wat je functie is; Leg uit waarom je belt; Geef duidelijke en nauwkeurige informatie en vertel hoe

Nadere informatie

Er was eens een heel groot bos. Met bomen en bloemen. En heel veel verschillende dieren. Aan de rand van dat bos woonde, in een grot, een draakje. Dat draakje had de mooiste grot van iedereen. Lekker vochtig

Nadere informatie

Uw tuin goed onderhouden

Uw tuin goed onderhouden Uw tuin goed onderhouden Een goed onderhouden tuin is een lust voor het oog en een kostbaar bezit. Het vereist de nodige kennis en kunde om het onderhoud goed uit te voeren. Bijvoorbeeld wat, wanneer en

Nadere informatie

De Wiershoeck- Kinderwerktuin, dinsdag 14 en woensdag 15 april 2015 vervolg. Dit is het vervolg op het eerste deel van mijn verslag.

De Wiershoeck- Kinderwerktuin, dinsdag 14 en woensdag 15 april 2015 vervolg. Dit is het vervolg op het eerste deel van mijn verslag. De Wiershoeck- Kinderwerktuin, dinsdag 14 en woensdag 15 april 2015 vervolg Beste natuurliefhebber/- ster, Dit is het vervolg op het eerste deel van mijn verslag. Een week geleden zag ik alleen nog maar

Nadere informatie

Het was mijn idee om een straatje om mijn bloementuin te maken en ik heb er aardig lang over gedaan. Maar nu is hij eindelijk klaar.

Het was mijn idee om een straatje om mijn bloementuin te maken en ik heb er aardig lang over gedaan. Maar nu is hij eindelijk klaar. Het was mijn idee om een straatje om mijn bloementuin te maken en ik heb er aardig lang over gedaan. Maar nu is hij eindelijk klaar. Er staat nu ook een nieuw tuinplan 2013 bij. Ik ben ook met houtsnippers

Nadere informatie

Egel. Kids for Animals Egel spreekbeurt. Egel kennis. Schemerdier. Houdt van planten

Egel. Kids for Animals Egel spreekbeurt. Egel kennis. Schemerdier. Houdt van planten Egel Egel kennis Misschien heb je wel eens een egel gezien in de tuin. Het is een klein rond stekelig beestje dat rustig door bladeren en struiken schuifelt om eten te zoeken. De haren op zijn buik zijn

Nadere informatie

Amfibieën. Les 1 Kenmerken amfibieën en de kikker. 1. De leerkracht vertelt dat de les gaat over hoe je amfibieën kunt herkennen.

Amfibieën. Les 1 Kenmerken amfibieën en de kikker. 1. De leerkracht vertelt dat de les gaat over hoe je amfibieën kunt herkennen. Amfibieën Les 1 Kenmerken amfibieën en de kikker Inhoud 1. De leerkracht vertelt dat de les gaat over hoe je amfibieën kunt herkennen. Hulpmiddel Prezi les 1: http://prezi.com/hwpatwdyvqpv/?utm_campaign

Nadere informatie

Op stap met Wim en Loes (aflevering 21)

Op stap met Wim en Loes (aflevering 21) Op stap met Wim en Loes (aflevering 21) De zon schijnt en bij een temperatuur van 22 is het prima wandelweer. Op deze prachtige dag gaan Wim en ik wandelen vanaf Lennisheuvel. Bij de kerk staat een overzichtsbord

Nadere informatie

VERSJES: In de herfst zijn alle blaadjes rood en bruin en geel. Kijk, ze komen van de bomen. 't Zijn er lekker veel.

VERSJES: In de herfst zijn alle blaadjes rood en bruin en geel. Kijk, ze komen van de bomen. 't Zijn er lekker veel. VERSJES: Zie je de takken wiegen Alle blaadjes vliegen Kleine blaadjes bruin en geel Oei, oei, oei, wat zijn er veel! IN DE HERFST In de herfst zijn alle blaadjes rood en bruin en geel. Kijk, ze komen

Nadere informatie

De lente! Werkboekje leeftijd: 10+

De lente! Werkboekje leeftijd: 10+ De lente! Werkboekje leeftijd: 10+ Seizoenen De lente begint meestal op 21 maart. Soms kan het begin van de lente ook vallen op 20 maart. Dat heeft te maken met de stand van de zon. Afgesproken is dat

Nadere informatie

Het begin van de winter

Het begin van de winter WINTER 21 december WINTER 2 Het begin van de winter Vanaf 21 juni worden de dagen weer langzaam korter. De zomer duurt tot 22 of 23 september. Dan zijn de dag en de nacht overal even lang. Met andere woorden:

Nadere informatie

Natuurburen. In samenwerking met Stichting Welzijn Zorgcentra Basisscholen NME Centrum. Doel Saamhorigheid in de wijk versterken Elkaar leren kennen

Natuurburen. In samenwerking met Stichting Welzijn Zorgcentra Basisscholen NME Centrum. Doel Saamhorigheid in de wijk versterken Elkaar leren kennen Natuurburen In samenwerking met Stichting Welzijn Zorgcentra Basisscholen NME Centrum Doel Saamhorigheid in de wijk versterken Elkaar leren kennen Projectbeschrijving Ouderen en jongeren voeren samen activiteiten

Nadere informatie

Project Planten ABC. Week 1ABC: Algemeen

Project Planten ABC. Week 1ABC: Algemeen Project Planten ABC Week 1ABC: Algemeen Info: Planten Planten eten, ademen en groeien. Sommige planten houden van natte grond. Anderen van droge grond. Sommige planten houden van veel zon en warmte. Anderen

Nadere informatie

Wat weet jij over biologisch en over de bodem?

Wat weet jij over biologisch en over de bodem? Met leuke vragen, opdrachten en experimenten voor thuis! Wat weet jij over biologisch en over de bodem? Biologisch, lekker natuurlijk! Heb je er wel eens over nagedacht dat alles wat je eet, van een plant

Nadere informatie

De Wiershoeck-Kinderwerktuin, dinsdag 3 mei 2016. Beste natuurliefhebber/-ster,

De Wiershoeck-Kinderwerktuin, dinsdag 3 mei 2016. Beste natuurliefhebber/-ster, De Wiershoeck-Kinderwerktuin, dinsdag 3 mei 2016 Beste natuurliefhebber/-ster, Het was een heel aangename dag, maar er was minder te zien dan ik had gehoopt/verwacht. Twee dagen eerder waren we in de Hortus

Nadere informatie

Elk seizoen een nieuw interieur

Elk seizoen een nieuw interieur 52 Stijlvol Wonen B i n n e n k i j k e n Elk seizoen een nieuw interieur De kans dat Anke en Geert ooit uitgekeken raken op hun interieur, is wel heel erg klein. De inrichting wordt namelijk regelmatig

Nadere informatie

SPREEKBEURT KOI VISSEN OVER HOUDEN VAN HUISDIEREN. l a n d e l i j k i n f o r m a t i e c e n t r u m g e z e l s c h a p s d i e r e n

SPREEKBEURT KOI VISSEN OVER HOUDEN VAN HUISDIEREN. l a n d e l i j k i n f o r m a t i e c e n t r u m g e z e l s c h a p s d i e r e n SPREEKBEURT KOI l a n d e l i j k i n f o r m a t i e c e n t r u m g e z e l s c h a p s d i e r e n VISSEN OVER HOUDEN VAN HUISDIEREN WE HEBBEN DE BELANGRIJKSTE INFORMATIE OVER DE KOI BIJ ELKAAR GEZOCHT.

Nadere informatie

Bijlagen. bovenbouw 2015-2016 / 1. Inhoud

Bijlagen. bovenbouw 2015-2016 / 1. Inhoud 21e jaargang Trefwoord, aflevering 1 Copyright Kwintessens, 2015. Het is aan scholen, die geabonneerd zijn op Trefwoord, toegestaan alleen voor intern gebruik gedeelten van dit materiaal te kopiëren en

Nadere informatie

Lesbrief Vlinderkleuren 1

Lesbrief Vlinderkleuren 1 Vlinderkleuren 1 Doelgroep: Groep 5 t/m 8 Lesduur: Werkvorm: Leerstofgebied: ± 45 minuten Tweetallen Wereldoriëntatie, Kunstzinnige oriëntatie Doel van de opdracht: Het kennismaken met een aantal vlindersoorten

Nadere informatie

ACTIVITEITENPROGRAMMA TUININDESTAD. Najaar 2012 (september & oktober) Voor groepen kinderen va 4-12 jaar

ACTIVITEITENPROGRAMMA TUININDESTAD. Najaar 2012 (september & oktober) Voor groepen kinderen va 4-12 jaar ACTIVITEITENPROGRAMMA TUININDESTAD Voor groepen kinderen va 4-12 jaar Najaar 2012 (september & oktober) INTRODUCTIE: WAT IS TUININDESTAD? Tuinindestad richt zich op de liefhebbers in de stad. Mensen die

Nadere informatie

De steentijd Jagers en verzamelaars

De steentijd Jagers en verzamelaars De steentijd Jagers en verzamelaars De prehistorie is de geschiedenis van de mensheid voordat mensen konden lezen en schrijven. We hebben uit de prehistorie daarom geen boeken, dagboeken of andere geschreven

Nadere informatie

Kopieer dit e-boek en stuur het door naar anderen.

Kopieer dit e-boek en stuur het door naar anderen. Lente groep 3/4 inhoud blz Lente 3 1 Langer licht 4 2 Bollen 5 3 Wakker worden 6 4 Frisse blaadjes 7 5 Kikkerdril 8 6 Op reis 9 7 In de wei 10 8 Er op uit! 11 9 Filmpjes 12 Werkblad winter 13 Schrijf je

Nadere informatie

Het geheim van de piramide

Het geheim van de piramide colofon Uitgave 2015 Nationaal Park Weerribben-Wieden www.np-weerribbenwieden.nl Illustraties Femke van Gent Vormgeving Ontwerpbureau Lood Velp Het geheim van de piramide In samenwerking met Natuurmonumenten

Nadere informatie

Nieuwsbrief, 8 januari 2013. Pyr s naar de Zoo

Nieuwsbrief, 8 januari 2013. Pyr s naar de Zoo Nieuwsbrief, 8 januari 2013 Beste PyrPlezier vrienden en vriendinnetjes, Allemaal natuurlijk de beste wensen voor 2013! Dat het maar een Pyr-gezellig jaar mag worden! In ieder geval gaan wij hiervoor ons

Nadere informatie

Nachtvlinders. Glasvleugelpijlstaart. De sint-jansvlinder is een dagactieve nachtvlinder

Nachtvlinders. Glasvleugelpijlstaart. De sint-jansvlinder is een dagactieve nachtvlinder Nachtvlinders Wist je dat er 2 groepen vlinders zijn? De ene groep noemen we dagvlinders, de andere groep noemen we nachtvlinders. Het verschil tussen dag- en nachtvlinders lijkt heel simpel: dagvlinders

Nadere informatie

Kom jij ook uit een ei?

Kom jij ook uit een ei? Kom jij ook uit een ei? Er was eens een prachtig bos. Er groeiden de hoogste bomen en allerlei prachtige bloemen. Er was een vijver en een groot grasveld, waar je lekker kon spelen. Maar om het bos stond

Nadere informatie

Toets Geletterdheid en Begrijpend Lezen

Toets Geletterdheid en Begrijpend Lezen 1. Print deze tekst 2. Download het geluidsbestand en luister Je gaat een toets Geletterdheid en Begrijpend Lezen maken. Dit is een leestoets. De toets heeft vijf delen. Deel A, B, C, D en E. Deze toets

Nadere informatie

Spreekopdrachten thema 4 Wonen

Spreekopdrachten thema 4 Wonen Spreekopdrachten thema 4 Wonen Opdracht 1 bij 4.1 ** Uitleg voor de docent: Op de volgende pagina vind je een blad met plaatjes. Knip de plaatjes uit en doe ze in een envelop. Geef elk tweetal een envelop.

Nadere informatie

Thema In en om het huis

Thema In en om het huis http://www.edusom.nl Thema In en om het huis Les 26. Herhaling thema Wat leert u in deze les? De woorden uit les 22, 23, 24 en 25 Veel succes! Deze les is ontwikkeld in opdracht van: Gemeente Den Haag

Nadere informatie

Trots op hun oogst IK KWEEK MIJN GROENTEN LIEVER ZELF. MOESTUIN / Vijf tuiniers over schoffelen, zaaien, oogsten en genieten.

Trots op hun oogst IK KWEEK MIJN GROENTEN LIEVER ZELF. MOESTUIN / Vijf tuiniers over schoffelen, zaaien, oogsten en genieten. 112 12 JULI 2014 ELSEVIER Trots op hun oogst MOESTUIN / Vijf tuiniers over schoffelen, zaaien, oogsten en genieten. Liza Karsemeijer Foto s René van der Hulst IK KWEEK MIJN GROENTEN LIEVER ZELF JOHN VAN

Nadere informatie

2. Auditieve Sinthese: A: Lettergrepen samenvoegen tot een woord. B: Letters samenvoegen tot een woord.

2. Auditieve Sinthese: A: Lettergrepen samenvoegen tot een woord. B: Letters samenvoegen tot een woord. Auditieve taaloefeningen bij het onderwerp: Een winterdag. 1. Auditieve Analyse: A: Eén en twee lettergrepen. B: Drie of meer lettergrepen. 2. Auditieve Sinthese: A: Lettergrepen samenvoegen tot een woord.

Nadere informatie

Toets Geletterdheid en Begrijpend Lezen

Toets Geletterdheid en Begrijpend Lezen 1. Print deze tekst 2. Download het geluidsbestand en luister Je gaat een toets Geletterdheid en Begrijpend Lezen maken. Dit is een leestoets. De toets heeft vijf delen. Deel A, B, C, D en E. Deze toets

Nadere informatie

de aanbieding reclame, korting De appels zijn in de a Ze zijn vandaag extra goedkoop.

de aanbieding reclame, korting De appels zijn in de a Ze zijn vandaag extra goedkoop. Woordenlijst bij hoofdstuk 4 de aanbieding reclame, korting De appels zijn in de a Ze zijn vandaag extra goedkoop. alleen zonder andere mensen Hij is niet getrouwd. Hij woont helemaal a, zonder familie.

Nadere informatie

Kleine Groene Vingertjes workshop 5 april 2014. Gezinsbond Stekene

Kleine Groene Vingertjes workshop 5 april 2014. Gezinsbond Stekene Kleine Groene Vingertjes workshop 5 april 2014 Gezinsbond Stekene Inleiding Kinderen houden van tuinieren Tuinieren bevat 2 elementen waar kinderen zot op zijn: aardegrond en buitenlucht. De zomerzon zal

Nadere informatie

antwoorden en uitleg bij Micropia-onderwijsmateriaal primair onderwijs (groep 7-8)

antwoorden en uitleg bij Micropia-onderwijsmateriaal primair onderwijs (groep 7-8) antwoorden en uitleg bij Micropia-onderwijsmateriaal primair onderwijs (groep 7-8) onzichtbaar leven In dit document vindt u de vragen uit het Micropia-opdrachtenboekje voor de bovenbouw van het primair

Nadere informatie

GOMAIR VERMISTE DIEREN STERVENDE DIEREN HELPEN

GOMAIR VERMISTE DIEREN STERVENDE DIEREN HELPEN GOMAIR VERMISTE DIEREN STERVENDE DIEREN HELPEN Marjolein 6/1/2013 Vermiste dieren opsporen. Meditatie voor vermiste dieren Ga in een makkelijke stoel zitten, zet je voeten plat op de grond en doe je ogen

Nadere informatie

Dood doet leven! Ruimte voor grote aaseters. Auteurs: Elma Duijndam en Hettie Meertens, werkzaam bij ARK Natuurontwikkeling

Dood doet leven! Ruimte voor grote aaseters. Auteurs: Elma Duijndam en Hettie Meertens, werkzaam bij ARK Natuurontwikkeling Dood doet leven! Ruimte voor grote aaseters TITEL: DOOD DOET LEVEN Auteurs: Elma Duijndam en Hettie Meertens, werkzaam bij ARK Natuurontwikkeling KADER Voor wie? Middenbouw - binnenles en onderzoeksles

Nadere informatie

blaadjes THEMA 9 Docentenhandleiding Groep 1/2/3/4/5/6

blaadjes THEMA 9 Docentenhandleiding Groep 1/2/3/4/5/6 Docentenhandleiding Groep 1/2/3/4/5/6 THEMA 9 blaadjes Dit materiaal is ontwikkeld in opdracht van IVN, in het kader van Gezonde Schoolpleinen. Tekst: Dieuwertje Smolenaars, NME Amsterdam-Noord. Vormgeving

Nadere informatie

Opdrachten thema. Veluwe

Opdrachten thema. Veluwe en thema Schema groepjes en opdrachten bij vorm 2: elke opdracht vaste begeleider Groepje 1: spechten Groepje 2: muizen Groepje 3: vossen Groepje 4: eekhoorns Groepje 5: egels Kleine beestjes + voedselketens

Nadere informatie

NME-leerroute Bomen in het Wandelbos

NME-leerroute Bomen in het Wandelbos NME-leerroute Bomen in het Wandelbos 5 Groep 1 Tilburg, BS Jeanne d Arc Verhaal voor de kinderen De oudste, dikste en hoogste levende wezens op aarde zijn bomen. In het Wandelbos gaan we bomen onderzoeken,

Nadere informatie

Ontdekkingstocht voor gezinnen

Ontdekkingstocht voor gezinnen Rivierenhof Ontdekkingstocht voor gezinnen Tjakkie de specht ontdekt de herfst INLEIDING TJAKKIE HERFST Tjakkie de specht voor gezinnen is een ontdekkingstocht met een bewegwijzerde route doorheen het

Nadere informatie

Nieuwsbrief 3 november 2014

Nieuwsbrief 3 november 2014 Nieuwsbrief 3 november 2014 JNC-web JNC-facebook JNC seizoen 2014/2015 In deze editie verslagen van de Open middag 27 augustus Activiteit 1: Help de ringslangen van De Wieden 10 en17 september Activiteit

Nadere informatie

Appartement François Didier, Concept

Appartement François Didier, Concept Appartement François Didier, Concept Hallo Eric, Mijn naam is François Didier. Ik kom uit Zuid Frankrijk, waar ik een wijngaard heb.dit ik van mijn ouders heb geërfd. Ik ben in de bloei van mijn leven

Nadere informatie

VERMIST. Gebruik de tekening op de volgende pagina om alle gevonden informatie samen te brengen!

VERMIST. Gebruik de tekening op de volgende pagina om alle gevonden informatie samen te brengen! Enkel voor kinderen! Dit dossier is een realisatie van Ryckevelde vzw Ryckevelde 2010 2 Waar is Eugène? VERMIST Enkele dagen geleden wou Eugène Ryckevelde Brussel gaan verkennen! Het was al heel lang geleden

Nadere informatie

Dit boek is van: Naam: Klas: Adres: Tel nummer:

Dit boek is van: Naam: Klas: Adres: Tel nummer: Dit boek is van: Naam: Klas: Adres: Tel nummer: Inhoudsopgave: Hoofdstuk pagina Inleiding 4 Welkom 6 Historie van bloembollen 8 Herfst 10 - Uitleg herfst 12 - Opdracht 14 + 15 - Het planten van bloembollen

Nadere informatie

Suzanne Peters. Blijf bij me! liefdesroman

Suzanne Peters. Blijf bij me! liefdesroman Suzanne Peters Blijf bij me! liefdesroman Hoofdstuk 1 Katja belde aan bij het huis. Ze vond het toch wel erg spannend. Het was de tweede keer dat ze op visite ging bij de hondenfokker en deze keer zou

Nadere informatie

Voorbereiding post 3. Vogels op reis Groep 1-3

Voorbereiding post 3. Vogels op reis Groep 1-3 Voorbereiding post 3 Vogels op reis Groep 1-3 Welkom bij IVN Valkenswaard-Waalre Dit is de digitale voorbereiding op post 3: Vogels op reis voor groep 1, 2 en 3. Inhoud: Algemeen Verhaal Spel Werkvel Opruimen

Nadere informatie

KIJK IN JE BREIN LESMODULE VMBO LEERLING

KIJK IN JE BREIN LESMODULE VMBO LEERLING LESMODULE VMBO LEERLING 1. DE HERSENEN 1.1 WAT ZIJN HERSENEN? VRAAG WAT ZIJN HERSENEN PRECIES? 1.2 WANNEER GEBRUIK JE ZE? DENKOEFENING WAAR- VOOR GEBRUIK JE OP DÍT MOMENT JE HERSENEN? DENKOEFENING KUN

Nadere informatie

De Bloem (van plastic) is een meid van nu! Tikkeltje brutaal!

De Bloem (van plastic) is een meid van nu! Tikkeltje brutaal! De Bloem (van plastic) is een meid van nu! Tikkeltje brutaal! Hé hoi, hallo! Ik zal me even voorstellen. Ik ben Bloem. Bloem van Plastic. Maar je mag gewoon Bloem zeggen. Wow! Wat goed dat jullie even

Nadere informatie

Limburgs Landschap. natuurboekje van

Limburgs Landschap. natuurboekje van Limburgs Landschap natuurboekje van herfst 2011 Hoi! Vroeger schreven de mensen brieven en boeken met een grote ganzenveer. Daar sneden ze met een mesje een scherpe punt aan. Die doopten ze dan in een

Nadere informatie

Tuinwijzer. Wat u moet weten over het onderhoud van uw tuin. Thuis in woondiensten

Tuinwijzer. Wat u moet weten over het onderhoud van uw tuin. Thuis in woondiensten U huurt een woning van Sité met een tuin. Als huurder houdt u uw tuin natuurlijk netjes bij. Want een goed onderhouden tuin is niet alleen prettig voor uzelf, maar ook voor de buurt. In deze Tuinwijzer

Nadere informatie

Plaats: bij de oud papier doos in de dolfijnen groep. Nodig: oud papier doos.

Plaats: bij de oud papier doos in de dolfijnen groep. Nodig: oud papier doos. Opdracht 1 Plaats: bij de oud papier doos in de dolfijnen groep. Nodig: oud papier doos. Flip heeft gezien dat jullie na het werken papiersnippers in de oud papier doos gooien en niet in de prullenbak.

Nadere informatie

Informatie reader. Over bomen

Informatie reader. Over bomen Informatie reader Over bomen Bron: een selectie uit folders van de bomenstichting Hoe groeit een boom? blz. 1 t/m 4 Bomen en mensen blz. 5 t/m 7 Bomen en feesten blz. 8 t/m 10 Bomen en medicijnen blz.

Nadere informatie

Leskist groene energie Pagina 11

Leskist groene energie Pagina 11 Leskist groene energie Pagina 11 Bouw een windmolen; en die moet zo hard mogelijk draaien. Omdat de ene plek op aarde warmer is dan de andere waait het altijd wel. Die wind kan een molen doen draaien.

Nadere informatie

Limburgs Landschap. natuurboekje van

Limburgs Landschap. natuurboekje van Limburgs Landschap natuurboekje van lente 2014 Hoi! Spreeuwen zijn druktemakers. Ze kwetteren, fluiten en piepen. Ze kletsen samen heel wat af. En ze apen de gekste geluiden na. Denk je dat je een kikker

Nadere informatie

Het is een bijzonder vergezicht, door hoge takken heen de helder lucht te kunnen zien. Week 35.

Het is een bijzonder vergezicht, door hoge takken heen de helder lucht te kunnen zien. Week 35. Het natuurnetwerk is geïnspireerd door een citaat van Marcel Proust: De ware ontdekkingsreis ligt niet in het verkennen van nieuwe streken maar in het kijken met nieuwe ogen. Het is tevens verbonden met

Nadere informatie

grotesk... er prat op gaan...

grotesk... er prat op gaan... SCHOOLJAAR: 2010-2011 NAAM: ONDERWERP: KLAS: 4 E 4C NR.: VAK: Nederlands DATUM: 13/05/2011 LERAAR: R.Carels 3 e TRIM./SEM. Het vat amontillado, verhaalaspecten, zegswijzen, splitsen in lettergrepen, voegwoorden

Nadere informatie

Natuur & Milieu Educatie

Natuur & Milieu Educatie Natuur & Milieu Educatie Groep 5 Tuinieren op de m² Materiaalpakket Dit is een product van Stichting Vogelpark Avifauna Inhoudsopgave 1. Inleiding 2. Leerdoelen, doelgroep, samenvatting 3. Lesschema 4.

Nadere informatie

Ohja... deburen! Tips en adviezen voor een gelukkig leven met de buren

Ohja... deburen! Tips en adviezen voor een gelukkig leven met de buren Ohja... deburen! Tips en adviezen voor een gelukkig leven met de buren Tips en adviezen voor een gelukkig leven met de buren Ohja... de buren! Je buren kies je niet uit. Ze komen gewoon naast, boven of

Nadere informatie

De honden zijn ook helemaal gelukkig dat ze er weer is.

De honden zijn ook helemaal gelukkig dat ze er weer is. De opwarmende aarde 2010 begint heel anders dan gedacht. Ondanks onze erg gezellige tijd samen heeft Glenn bedacht dat de afstand te groot is en hij brengt het niet zo tactisch. Niet alles wat recht lijkt

Nadere informatie

De eekhoorn. œ œ œ œ œ. Ó Œ œ œ. œ œ œ œ. œ j. œ œ œ œ œ œ œ œ œ œ Œ. œ œ œ œ œ œ œ œ œ œ œ œ œ. œ J. - hoorn, de eek - hoorn eet.

De eekhoorn. œ œ œ œ œ. Ó Œ œ œ. œ œ œ œ. œ j. œ œ œ œ œ œ œ œ œ œ Œ. œ œ œ œ œ œ œ œ œ œ œ œ œ. œ J. - hoorn, de eek - hoorn eet. oktober 2010 tekst: Joke de Klerck muziek: Ton Kerkhof De eekhoorn Refrein Intro Ó Œ œ œ J œ œ œ œ eek stapelen: œ œ œ œ œ œ œ œ œ œ œ œ œ œ œ Œ Al - hoorn, de eek - hoorn eet zich vol en rond. œ œ œ œ

Nadere informatie