Natuurwandelpad De Lommerbergen

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Natuurwandelpad De Lommerbergen"

Transcriptie

1 Natuurwandelpad De Lommerbergen

2 GEACHTE GAST, U heeft een goede keuze gemaakt om de route 'Het Natuurwandelpad' te lopen. Aan de hand van dit boekje komt u van alles te weten over de groei en bloei van bomen en struiken in dit mooie gebied. Wij wensen u een prettige wandeling toe. Parkmanagementteam

3 1. 1. ZOMEREIK Bladeren bijna zonder steel, niet symmetrisch gelobd. Dofgroen. In het voorjaar is het jonge blad bronsgroen. Eikels, 1-5 stuks bijeen aan lange steel. Er zijn bomen tot 30 m. hoog, doch ook meer struikvormige exemplaren. Leverancier van eikenhout. Eekhoorns zijn dol op de eikels, die verzameld worden als wintervoedselvoorraad. Bij de Grieken, Kelten en Germanen hadden eikenbomen een bijzondere maatschappelijke betekenis. Onder mooie oude exemplaren werd recht gesproken en werden de problemen van de stam behandeld. Vergelijkbaar met onze Gemeenteraad.

4 2. 2. FIJNSPAR Populair als kerstboom, waarvoor ze apart gekweekt worden. Ze komen dus niet uit het bos. Helder groene stugge naalden. Kegels sigaarvormig 10 tot 15 cm. lang en 5 cm. dik. Deze naaldhoutsoort (conifeer) levert vurenhout en kan tot 40 m. hoog worden.

5 3. 3. TAMME KASTANJE Bladeren lancetvormig getand. Van boven donkergroen, van onderen lichter. De zaden, kastanjes, groeien in stekelige bollen. Ze zijn lekker om te poffen of als pureevulling in vleesgerechten. De pluimvormige mannelijke bloemen zijn crèmewit en zeer opvallend.

6 4. 4. RUWE BERK Bladeren ruitvormig, 3 tot 7 cm. De stammen hebben een witte bast. Twijgen voelen ruw aan. Het lichtkleurige hout wordt gebruikt in de meubelindustrie, vnl. als fineerhout. De berk leeft in symbiose met een zwam. De bloemen van deze zwam zijn de bekende paddestoelen, rood met witte stippen.

7 5. 5. GEWONE VLIER Blaadjes aan één gemeenschappelijke steel. Meestal 5 stuks, echter ook 7 of 3 stuks. De bloemen zijn bijna wit en staan in grote platte schermen. Ze worden veelal bestoven door vliegen. De geur is zeer sterk. De bessen zijn klein, zwart en geschikt voor o.a. jam en vlierbessenwijn.

8 6. 6. WILG De ronde tot langwerpige bladeren zijn dofgroen. Bekend om zijn mooie katjes in het voorjaar. Eerst zilverkleurig, later geel. Voor bijen vormt het gele stuifmeel het eerste verse voedsel na de winter. De bast bevat salicylzuur, grondstof voor conserveringsmiddelen van het pijnbestrijdingsmiddel Aspirine. Dikke bomen leveren evenals populieren hout voor de klompenindustrie. De één of tweejarige twijgen worden gebruikt voor vlechtwerk, o.a. voor manden.

9 7. 7. BRAAM Lange buigzame twijgen met veel stekels. Bloemen wit, soms roze. De vruchten bestaan uit een groot aantal met elkaar vergroeide bessen. Ze zijn bij rijpheid zwart en smaken lekker. Aan de onderkant van de bladeren staan op de nerven ook stekels. Bramen zijn bruikbaar voor jam enz. Bosvruchtenmix bestaat voor een aanzienlijk deel uit (gekweekte) bramen.

10 8. 8. GROVE DEN Veel aangeplant in bossen c.q. houtplantages. De bast om de stam heeft op enige hoogte een mooie oranjebruine kleur. Heel fraai als de zon schijnt. De naalden zijn grijsgroen en staan in bundels van 2 stuks. De kegels zijn 4 tot 6 cm. De schubben zijn bij droog weer geopend en bij vochtig weer gesloten. Probeer het thuis uit door te drogen of te bevochtigen in een natte doek. Grenenhout is afkomstig van de grove den. U staat hier midden in productiebossen van grove den.

11 9. 9. AMERIKAANSE EIK Groeit veel sneller dan onze inlandse eik. De grote bladeren zijn tot op de helft ingesneden. Er zijn 4 tot 6 soms zelfs 10 slippen. Bekend om zijn mooie roodpaarse of roodbruine herfstkleur. Het hout heeft een lossere structuur dan van de inlandse eik. Het is daardoor ook meer geschikt voor houtsnijwerk. Bomen tot 25 m. hoog met een zeer brede kroon. Er zijn nauwelijks natuurlijke vijanden. Denk aan vreterij aan bladeren of schimmelaantasting, bv. meeldauw.

12 BOMEN EN STRUIKEN 1. Zomereik 2. Fijnspar 3. Tamme kastanje 4. Ruwe berk 5. Gewone vlier 6. Wilg 7. Braam 8. Grove den 9. Amerikaanse eik 10. Hondsroos 11. Noorse esdoorn 12. Lariks, ook wel lork 13. Vuilboom 14. Zoete kers (kriek)

13 Wilde lijsterbes 16. Wilde appel 17. Acacia 18. Gelderse roos 19. Sleedoorn 20. Meidoorn 21. Zwarte den 22. Haagbeuk 23. Ratelpopulier, esp 24. Hazelaar 25. Paulownia 26. Ficus Religiosa (Symbolenboom)

14 HONDSROOS In Nederland inheems. Komt voor in heggen, struiken en bosranden. De struiken zijn zeer variabel in hoogte, van 1 tot 3 m. Bloemen enkel 4-5 cm. in doorsnede. Roze tot bleekroze. De vruchten, zogenaamde bottels zijn rood. Op het kruispunt kunt u rechtsaf de verkorte route volgen. Zie stippellijn op het kaartje. Linksaf volgt u verder de normale route. Aan uw rechterzijde ziet u een bos, waar de nog jonge bomen zeer dicht opeen geplant zijn. Het gaat hier om inlandse eiken. Bomen groeien zo recht mogelijk naar boven, naar het licht. Zo ontstaan mooie rechte stammen. Door de korte platafstand zullen de sterkst groeiende exemplaren zorgen voor schaduw. In deze schaduwzone sterven de zwakkere exemplaren af. Op deze manier ontstaat er een natuurlijke dunning en hoeft in dit bos (plantage) slechts sporadisch te worden gewerkt.

15 11. geelgroene in pluimen staande bloemen zijn aanwezig net 11. NOORSE ESDOORN 12. De boom staat meteen links van de afrastering van het pompstation voor de winning van drinkwater. Bladeren zijn handvormig met 5 tot 7 stippen en 9 14 cm. doorsnede. De voor het uitlopen van het blad. Bij sommige exemplaren zijn de bladeren bruin tot zeer donker bruin. De nootjes hebben een vleugel en dwarrelen daardoor tot zeer ver van de boom weg. De draaiende beweging doet denken aan de rotor van een helikopter. Gooi de vruchtjes maar eens op. 12. LARIKS. OOK WEL LORK Lid van de groep coniferen of naaldhout bomen en struiken. De tere groene naalden zijn zacht en staan in bundels (rozetten). Ze vallen in de herfst af, na een mooie heldergele verkleuring. De bijna bolronde kegels staan in de rijen recht op de twijgen. Ze zijn heel decoratief en lijken enigszins op dubbele roosjes. De stammen zijn meestal niet al te dik, maar zijn zeer hoog. Daardoor leveren ze toch voldoende hout dat veelal verwerkt wordt in houtspaanplaten.

16 VUILBOOM Blad lepelvormig. Struik met meestal het hele groeiseizoen bloemen en zwart wordende bessen. Er zijn aparte mannelijke bloemen met alleen meeldraden en vrouwelijke bloemen met alleen een stamper. De bloemen bevatten veel nectar en worden druk bezocht door bijen en hommels. De struiken vormen vaak goede gastheren voor groene algen die op de bast groeien. Algen zijn zeer kleine plantaardige groene organismen.

17 ZOETE KERS (KRIEK) Stamvader van de moderne gekweekte kers. De bloemen zijn wit, de kersen klein, rood tot donkerrood. Zeer geliefd voedsel voor diverse vogels, dus maar korte tijd aanwezig. Let op de mooie zeer gladde donker mahonie kleurige stam. 15. WILDE LIJSTERBES Struik of kleine boom. Per bladsteel zijn er 9 tot 15 blaadjes. De bloemen staan in schermen en zijn vuilwit. De krachtige geur is onaangenaam tot zwak aangenaam. Ze worden druk bezocht door vliegen en bijen. De vruchten verkleuren van groen naar oranjerood. Het lijken miniatuur appeltjes. 16. WILDE APPEL De bomen zien eruit als de gekweekte appelbomen. De bloemen zijn roze, de vruchten zijn appels, meestal klein, soms gekleurd. Ze zijn vaak niet echt lekker, wel zijn ze geschikt voor het maken van fijne appelgelei.

18 ACACIA 18. Boom met scherpe takdoorns. Het blad is oneven geveerd, dus met topblaadjes, per bladsteel zijn er 9 tot 11 zijblaadjes. De heerlijk ruikende bloemen vormen trossen en zijn wit, soms roze. De Acacia behoort met b.v. erwten en bonen tot de vlinderbloemigen. De zaden zitten in peulen. Acacia is voor bijen een uitstekende drachtplant, d.w.z. de bloemen bevatten zeer veel nectar. Deze wordt vlijtig door bijen verzameld en levert dan acacia honing. De kwaliteit van het hout is vergelijkbaar met tropisch hardhout en is wellicht in de toekomst een goede vervanger hiervoor. 18. GELDERSE ROOS De struik draagt bloemen in platte schermen. De middelste bloemen zijn vruchtbaar, de grote witte randbloemen zijn steriel. Ze bevatten geen stamper en meeldraden. Doordat alleen de randbloemen kelkbladeren hebben spaart de plant een boel energie. Een goed voorbeeld van efficiënt materiaal- en energiegebruik in de natuur. De enigszins doorschijnende rode bessen zijn iets giftig. Vogels eten ze alleen als er voedselgebrek ontstaat b.v. door een lange vorstperiode. De bessen zijn vaak nog aanwezig bij het uitlopen van het nieuwe blad in het voorjaar.

19 SLEEDOORN Struik uit de pruimenfamilie. Er zijn lange takdoorns. De kleine witte bloemen zijn in het voorjaar vaak zo massaal aanwezig, dat de struik op enige afstand op een witte wolk lijkt. De kleine blauwzwart berijpte pruimpjes smaken zeer wrang. 20. MEIDOORN Struik of kleine boom met in het voorjaar witte bloemtrossen. De rode steenvruchten lijken op appeltjes. De meeste blaadjes zijn diep ingesneden. Er zijn grote takdoorns. De plant laat zich zeer goed in vorm snoeien. Deze eigenschap samen met de warrige groei en de takdoorns maakt de meidoorn tot een uitstekende plant voor het vormen van hagen. Bij oude boerderijen vaak aanwezig rond weilanden. De naam in veel Limburgse plaatsen is daarom haagappel. 21. ZWARTE DEN Deze den maakt een wat sombere indruk door de donkergrijze stam en zeer donkergroene naalden. De middelgrote dennenappels hebben op iedere slip een scherpe punt. Een altijd groene conifeer.

20 HAAGBEUK 23. Struik tot een zeer grote boom. Mooie lichtgroene blaadjes met zeer diepliggende nerven. De zaden (nootjes) hebben een mooi omhulsel met aan weerszijde drie slippen, waarvan de middelste opvallend lang. Ze staan in wat warrige langwerpige trossen. Vaak een mooie gele herfstkleur. Aan uw linkerzijde heeft u een prachtig uitzicht op het dorp Kessel. Het dorp ligt aan de overzijde van de Maas, die hier zo diep in het landschap is ingesneden, dat ze niet zichtbaar is. 23. RATELPOPULIER, ESP Kleine boom met doorgaande stam en bijna ronde bladeren. De bladstelen zijn sterk afgeplat. Dit maakt dat het blad al bij zeer weinig wind in beweging komt. Er ontstaat hierbij een ratelend geluid. Als u even naar deze boom kijkt krijgt de uitdrukking trillen als een espenblad zijn betekenis.

21 HAZELAAR Grote bladeren met enige beharing. Vroeg in het voorjaar veel slap neerhangende mannelijke katjes. Bij droog weer (zon) opvallend geel door het vrijkomende stuifmeel, dat door de wind wordt verspreid. Voor bijen ook een goede drachtplant, doch vaak is de temperatuur nog zo laag dat de bijen niet kunnen vliegen. De smakelijke hazelnoten groeien in een omhulselblad, bestaande uit twee delen. Op het einde van de landweg is het de moeite waard om over de asfaltweg heen te genieten van het landschap. Akkers met bossen en vrijstaande bomen. Zeer fraaie glooiingen. Hier is de Maas weer zichtbaar.

22 PAULOWNIA 26. Bij de Receptie op het terras. Grote bladeren met enige beharing aan onderzijde. Vroeg in het voorjaar lila paarse bloemen in hoge trossen. Heerlijk geurend. Goed te ruiken tegen de avond en als er weinig wind is. De doosachtige vruchten blijven vaak tot na de winter aan de bomen, samen met de bloemknoppen die in de herfst ontstaan. Voor tuinliefhebbers: jonge exemplaren zijn vorstgevoelig, dus bij vorst beschermen. Meestal een onregelmatig gevormde brede kroon. Deze boom is vernoemd naar de Russische grootvorstin Anna Paulownia Romanova, de latere echtgenote van Koning Willem de tweede. In Noord-Holland is ook een polder naar haar vernoemd. 26. FICUS RELIGIOSA (Symbolenboom) Deze boom is te vinden in China bij kloosters en paleizen. Mensen krijgen hier ideeën en goede ingevingen. Speciale bladvorming houdt de regen tegen. De Boom kan wel 100 jaar oud worden. Dit exemplaar is speciaal uit Thailand geïmporteerd.

23 GEACHTE GAST, Wij hopen dat u een leuke en leerzame wandeling hebt gehad. Komt u nog eens terug in een ander jaargetijde om het Natuurwandelpad weer van een heel andere kant te beleven. Parkmanagementteam

24 Recreatiepark 'De Lommerbergen' Lommerbergen TT Reuver

Nederlandse bomen herkennen een eenvoudige handleiding v0.4 J Holtman

Nederlandse bomen herkennen een eenvoudige handleiding v0.4 J Holtman Nederlandse bomen herkennen een eenvoudige handleiding v0.4 J Holtman Met deze eenvoudige handleiding kun je ongeveer 25+ bekende Nederlandse bomen herkennen. Bomen herkennen is een specialisme. Deze korte

Nadere informatie

Bosopdrachten. Praktijkopdrachten groep 7/8

Bosopdrachten. Praktijkopdrachten groep 7/8 Bosopdrachten Praktijkopdrachten groep 7/8 Inhoud..1 Determineren.2 Het bos van binnen naar buiten.5 Klimaat en sfeer in het bos 6 1) DOE JE OREN OPEN..6 2) VOEL EN RUIK..6 3) KLIMAAT..6 Boomdikte...7

Nadere informatie

Van Hallstraat. Prunus avium Plena

Van Hallstraat. Prunus avium Plena Van Hallstraat Prunus avium Plena Deze middelgrote boom heeft een ronde en regelmatig vertakte dichte kroon. De boom kan een uiteindelijke hoogte bereiken van 8-12 m. De glanzende schors is bruinrood van

Nadere informatie

W O O R D E N B O E K V A N D E V L A A M S E D I A L E C T E N

W O O R D E N B O E K V A N D E V L A A M S E D I A L E C T E N W O O R D E N B O E K V A N D E V L A A M S E D I A L E C T E N UNIVERSITEIT GENT Vragenlijst 115 Vakgroep Nederlandse Taalkunde DECEMBER 1999 Blandijnberg 2 9000 Gent PLANTEN 5 : BOMEN EN STRUIKEN Dialect

Nadere informatie

Soortenkennis O43. Bloemplanten

Soortenkennis O43. Bloemplanten Soortenkennis O43 Bloemplanten In deze presentatie krijg je meestal een foto te zien. Raad wat het is. Op de volgende pagina zie je de naam van de plant, met eventueel nog wat bijzondere kenmerken. Daarnaast

Nadere informatie

De Bomenroute Baxpark is, in samenwerking met de gemeente, ontwikkeld door het Natuur-en Milieuplatform Hendrik-Ido- Ambacht.

De Bomenroute Baxpark is, in samenwerking met de gemeente, ontwikkeld door het Natuur-en Milieuplatform Hendrik-Ido- Ambacht. De Bomenroute Baxpark is, in samenwerking met de gemeente, ontwikkeld door het Natuur-en Milieuplatform Hendrik-Ido- Ambacht. Het doel van de Bomenroute is om door middel van educatie het belang van bomen

Nadere informatie

Lentewandeling in Boomrijk April 2012

Lentewandeling in Boomrijk April 2012 Lentewandeling in Boomrijk April 2012 Wat is er nu al te zien, in april? Deze wandeltocht door Boomrijk toont de vroege bloeiers en een aantal opvallende bomen in het park. De wandeling duurt tussen de

Nadere informatie

Behaag...Natuurlijkactie 2013.

Behaag...Natuurlijkactie 2013. Behaag...Natuurlijkactie 2013. Een actie van Natuurpunt, de Milieuraad en het Gemeentebestuur. Gemengde hagen en houtkanten in landelijke gebieden en privétuinen kunnen samen groene linten vormen, vaak

Nadere informatie

Planten voor de Prins Werkmap Tweede graad Basisonderwijs

Planten voor de Prins Werkmap Tweede graad Basisonderwijs Planten voor de Prins Werkmap Tweede graad Basisonderwijs Tekeningen: Jowan De Saedeleer Inleiding Wil jij Prins Baldewijn helpen om terug in zijn kasteel te gaan wonen? Dan moet je op zoek gaan naar nuttige

Nadere informatie

Acer platanoides (noorse esdoorn) Zoals al in de rij langs de Willy Sluiterweg.

Acer platanoides (noorse esdoorn) Zoals al in de rij langs de Willy Sluiterweg. A Acer platanoides (noorse esdoorn) Zoals al in de rij langs de Willy Sluiterweg. Onder deze bomen langs de waterzijde wordt er in het gras een bloembollenmengsel aangebracht voor meer kleur. Het gras

Nadere informatie

Loof-en naaldbomen. Naam :

Loof-en naaldbomen. Naam : Loof-en naaldbomen Naam : Veel bomen maken een bos In een boomgaard staan soms honderden bomen, en toch is een boomgaard geen bos. Ook in een park kun je veel bomen zien, maar een park is beslist geen

Nadere informatie

Plant Goed aanbevelingslijst

Plant Goed aanbevelingslijst Plant Goed aanbevelingslijst Lijst streekeigen groen voor houtelementen De soorten in onderstaande tabellen die rood gemarkeerd staan mogen enkel gebruikt worden als gecertificeerd autochtoon plantmateriaal.

Nadere informatie

Project Planten ABC. Week 1ABC: Algemeen

Project Planten ABC. Week 1ABC: Algemeen Project Planten ABC Week 1ABC: Algemeen Info: Planten Planten eten, ademen en groeien. Sommige planten houden van natte grond. Anderen van droge grond. Sommige planten houden van veel zon en warmte. Anderen

Nadere informatie

De tien bomen van.. Johan Mullenders Stamtekeningen -----------------------------------------------------------------------------

De tien bomen van.. Johan Mullenders Stamtekeningen ----------------------------------------------------------------------------- De tien bomen van.. Johan Mullenders Stamtekeningen In deze serie boomwandelingen worden telkens 10 bomen beschreven. Welke 10, is aan de schrijver. Dit mag een persoonlijke voorkeur zijn of te maken hebben

Nadere informatie

Wat is er nodig: Bomenpad Park Vredeoord. Plattegrond Park Vredeoord. Benodigdheden:

Wat is er nodig: Bomenpad Park Vredeoord. Plattegrond Park Vredeoord. Benodigdheden: Wat is er nodig: Plattegrond Park Vredeoord Boom: Amberboom Anna Paulownaboom Berk Beuk Ceder Eik Els Esdoorn Kurkboom Linde Paardenkastanje Populier Tamme kastanje Treurbeuk Tulpenboom Venijnboom Vleugelnoot

Nadere informatie

Herfstwerkboekje van

Herfstwerkboekje van Herfstwerkboekje van Herfst werkboekje groep 5 1 De bladeren aan de bomen worden bruin en rood en vallen naar beneden, het is weer herfst! September wordt herfstmaand genoemd, dit omdat op 22 september

Nadere informatie

Voortplanting bij planten

Voortplanting bij planten Voortplanting bij planten Opdracht 1 1. Wanneer spreken we van ongeslachtelijke voortplanting? 2. Een uitloper en een wortelstok zijn beide stengels waaraan jonge planten ontstaan. Wat is het verschil

Nadere informatie

Viburnum burkwoodii Anne Russell Nederlandse naam: sneeuwbal

Viburnum burkwoodii Anne Russell Nederlandse naam: sneeuwbal Viburnum burkwoodii Anne Russell Nederlandse naam: sneeuwbal Categorie: Halfwintergroene heester Bloeitijd: vroeg in maart en april Bloemkleur: de geurende bolvormige bloemen zijn in de knop zalmroze gekleurd.

Nadere informatie

Overzicht haagconiferen

Overzicht haagconiferen Bureel: Beekstraat 14-9920 Lovendegem Toonpark: Pyramidestraat 25A 9920 Lovendegem Tel/fax: 09/377.85.25 Mail: info@kendevos.be - Web: www.kendevos.be Overzicht haagconiferen Een flink aantal coniferen

Nadere informatie

Auditieve oefeningen herfst. Hakken en plakken

Auditieve oefeningen herfst. Hakken en plakken Auditieve oefeningen herfst Hakken en plakken (hak de woorden in stukken, laat de kinderen het hele woord zeggen) eek-hoorn vlie-gen-zwam ka-stan-jes pad-den-stoel ka-bou-ter beu-ken-noot e-gel spin-nen

Nadere informatie

Vul bij elke boom of struik de kenmerken verder aan. Beuk. Els. Bij enkelvoudig/samengesteld blad; doorstreep het foutieve

Vul bij elke boom of struik de kenmerken verder aan. Beuk. Els. Bij enkelvoudig/samengesteld blad; doorstreep het foutieve Vul bij elke boom of struik de kenmerken verder aan. Bij enkelvoudig/samengesteld blad; doorstreep het foutieve Vul de correcte bladrand in. Kies uit: 1 gaaf 2 gezaagd 3 getand 4 gekarteld 5 gegolfd 6

Nadere informatie

Natuureducatie op het schoolplein

Natuureducatie op het schoolplein Natuureducatie op het schoolplein Welke planten zijn geschikt voor educatief gebruik? Blauwe regen bloemen, zintuigen, vogels De blauwe regen bloeit uitbundig in het voorjaar en ruikt heerlijk. De bloemen

Nadere informatie

Eetbare kastanje rassen

Eetbare kastanje rassen Eetbare kastanje rassen Castanea sativa heeft zijn oorsprong in de gematigde zone van het noordelijk halfrond. in Oost-China, Korea en Mantsjoerrije groeit de Castanea mollissima. De Castanea henryi komt

Nadere informatie

W O O R D E N B O E K V A N D E V L A A M S E D I A L E C T E N

W O O R D E N B O E K V A N D E V L A A M S E D I A L E C T E N W O O R D E N B O E K V A N D E V L A A M S E D I A L E C T E N UNIVERSITEIT GENT Vragenlijst 125 Vakgroep Nederlandse Taalkunde DECEMBER 2000 Blandijnberg 2 9000 Gent PLANTEN 8 Dialect van :..................................................(stad,

Nadere informatie

bosplantsoen Dunnen van

bosplantsoen Dunnen van De gemeente Ede streeft naar een natuurlijk beheer van het openbaar groen. Deze manier van beheren is vooral geschikt voor de grotere groenobjecten, bijvoorbeeld bosplantsoen. Bij het juiste beheer kan

Nadere informatie

Kenmerkend voor alle coniferen is de typische lucht die vrijkomt als de tak of de bladeren beschadigd worden. Deze geur wordt veroorzaakt door hars.

Kenmerkend voor alle coniferen is de typische lucht die vrijkomt als de tak of de bladeren beschadigd worden. Deze geur wordt veroorzaakt door hars. Coniferen Kenmerken Algemeen Letterlijk vertaald betekent conifeer kegeldragende. De zaden van de coniferen zitten verpakt in de kegels, die vele vormen en grootten kunnen aannemen. Elke conifeer heeft

Nadere informatie

De lente! Werkboekje leeftijd: 10+

De lente! Werkboekje leeftijd: 10+ De lente! Werkboekje leeftijd: 10+ Seizoenen De lente begint meestal op 21 maart. Soms kan het begin van de lente ook vallen op 20 maart. Dat heeft te maken met de stand van de zon. Afgesproken is dat

Nadere informatie

Bomenpad Park Vredeoord. Antwoordenblad. Vul hier eerst jullie namen in:

Bomenpad Park Vredeoord. Antwoordenblad. Vul hier eerst jullie namen in: Antwoordenblad Vul hier eerst jullie namen in: 1......................................................................................... 3.........................................................................................

Nadere informatie

Bloeiend plantje Spoor van een dier

Bloeiend plantje Spoor van een dier Volwassen boom Jonge boom Dode boom Hoge struik Lage struik Varen Mos Klimmende plant Bloeiend plantje Spoor van een dier Paddenstoel (op de grond) Bodemdiertje Paddenstoel (op een boom) Activiteit 3 :

Nadere informatie

1. Geheimen. 2. Zwammen

1. Geheimen. 2. Zwammen 1. Geheimen 'Geen plant en geen dier' Een paddestoel is zeker geen dier, maar een plant is het ook niet. Ze hebben geen groene bladeren om zonlicht op te vangen. Bovendien groeien paddestoelen in het donker.

Nadere informatie

Hazelaar Corylus avellana

Hazelaar Corylus avellana Hazelaar Corylus avellana De hazelaar kan al in januari tot maart bloeien, waardoor zeer vroeg in het voorjaar stuifmeel voor bijen en hommels beschikbaar is. De kwaliteit van het stuifmeel is niet hoog,

Nadere informatie

Themawandeling Herfst

Themawandeling Herfst Themawandeling Herfst Leerdoelen: De leerlingen tonen respect voor de natuur De leerlingen kunnen enkele typische herfstverschijnselen uit het bos verklaren De leerlingen kunnen op een aangepaste manier

Nadere informatie

ALLES WAT JE WILT WETEN OVER BOMEN

ALLES WAT JE WILT WETEN OVER BOMEN ALLES WAT JE WILT WETEN OVER BOMEN Een boom is... Een boom is een plant, alleen noemen de onderdelen anders. Een boom is namelijk een vaste plant met een houten stam en een kruin. Delen van de boom Laat

Nadere informatie

Lijst van planten die geplukt mogen worden voor de herbariumwedstrijd

Lijst van planten die geplukt mogen worden voor de herbariumwedstrijd Lijst van planten die geplukt mogen worden voor de herbariumwedstrijd Bomen en struiken (alleen de bladeren plukken) 10 soorten verplicht 1. acacia 2. Amerikaanse eik 3. berk 4. beuk 5. braam 6. els 7.

Nadere informatie

Een speurtocht door het Pinetum

Een speurtocht door het Pinetum Een speurtocht door het Pinetum Wat leuk dat je vandaag naar het Pinetum bent gekomen. Wat is een Pinetum eigenlijk? Het Pinetum is een verzameling bomen die in de winter groen blijven. De meeste hebben

Nadere informatie

De Wiershoeck- Kinderwerktuin, dinsdag 11 februari 2014

De Wiershoeck- Kinderwerktuin, dinsdag 11 februari 2014 De Wiershoeck- Kinderwerktuin, dinsdag 11 februari 2014 Beste natuurliefhebber/- ster, Het was afgelopen dinsdag opnieuw een mooie lenteachtige winterdag. Er stond een stevige wind, maar de zon scheen

Nadere informatie

Voortplanting. Lesbrief. Werkgroep Schoolactiviteiten. I.V.N. afd.hengelo. Tel. O74 2770390

Voortplanting. Lesbrief. Werkgroep Schoolactiviteiten. I.V.N. afd.hengelo. Tel. O74 2770390 Voortplanting Lesbrief Werkgroep Schoolactiviteiten I.V.N. afd.hengelo Tel. O74 2770390 1 Deze lesbrief wordt U aangeboden door het I.V.N. afd. Hengelo Voortplanting = zorgen voor jonge planten A. Inleiding

Nadere informatie

De Wiershoeck-Kinderwerktuin, dinsdag 15 december 2015. Beste natuurliefhebber/-ster,

De Wiershoeck-Kinderwerktuin, dinsdag 15 december 2015. Beste natuurliefhebber/-ster, De Wiershoeck-Kinderwerktuin, dinsdag 15 december 2015 Beste natuurliefhebber/-ster, De dag begon mistig en op meerdere plaatsen bleef de mist de hele dag hangen. Gelukkig scheen in Beijum de zon. Doordat

Nadere informatie

Informatie over het herbarium

Informatie over het herbarium Informatie over het herbarium Het woord herbarium is afkomstig van het Latijnse woord Herba dat kruid betekent. Een herbarium is eigenlijk een verzameling kruiden. Maar het bevat ook bladeren, bloeiwijzen

Nadere informatie

Bomen in de Bomenbuurt: van Essen en Eiken.

Bomen in de Bomenbuurt: van Essen en Eiken. Bomen in de Bomenbuurt: van Essen en Eiken. In de Bomenbuurt is het een makkie om bomen te herkennen want elke laan heeft de naam van de boom of struik die er staat. Neem nou de Essenlaan. Op zoek naar

Nadere informatie

Colofon. Gemeente Vught. Alle rechten voorbehouden

Colofon. Gemeente Vught. Alle rechten voorbehouden RONDJE Een wandeling langs de oever van een Colofon Uitgave Gemeente Vught: 0 Tekst Wandelplatform Vught Fotografie Cily van den Wildenberg Peter van de Wiel Vormgeving Waldo van Bokhoven BOWfor, Vught

Nadere informatie

Limburgs Landschap. natuurboekje van

Limburgs Landschap. natuurboekje van Limburgs Landschap natuurboekje van herfst 2008 Hoi! De ene kastanjeboom is de andere niet. Er zijn wilde en tamme kastanjebomen. Vanaf oktober gaan mensen kastanjes rapen. Zakken vol! Zijn dat nu wilde

Nadere informatie

Beste natuurliefhebber/- ster,

Beste natuurliefhebber/- ster, Beste natuurliefhebber/- ster, Het was dinsdag 10 december een, wat mij betreft, ideale herfstdag: zonnig, droog en weinig wind. Maar ook op zo n mooie dag, zo laat in het jaar, mag je natuurlijk niet

Nadere informatie

ALLES WAT JE WILT WETEN OVER BOMEN

ALLES WAT JE WILT WETEN OVER BOMEN 3 8 6 10 ALLES WAT JE WILT WETEN OVER BOMEN Een boom is...... een vaste plant met een houten stam en een kruin, alleen noemen de onderdelen anders dan bij een plant. Delen van de boom Laat de kinderen

Nadere informatie

De Wiershoeck- Kinderwerktuin, dinsdag 3 en donderdag 5 maart 2015

De Wiershoeck- Kinderwerktuin, dinsdag 3 en donderdag 5 maart 2015 De Wiershoeck- Kinderwerktuin, dinsdag 3 en donderdag 5 maart 2015 Beste natuurliefhebber/- ster, Op dinsdag heb ik maar weinig foto s gemaakt. Ik, of beter gezegd mijn camera, werd tijdelijk ingehuurd

Nadere informatie

Voorbereiding post 5. Kleuren om (van) te snoepen Groep 3-4

Voorbereiding post 5. Kleuren om (van) te snoepen Groep 3-4 Voorbereiding post 5 Kleuren om (van) te snoepen Groep 3-4 Welkom bij IVN Valkenswaard Dit is de powerpointserie als voorbereiding op post 5: Kleuren om (van) te snoepen voor groep 3 en 4. Inhoud: Algemeen

Nadere informatie

Planten. Plant nu de Lente. die vogels, vlinders en bijen aantrekken. Bloemen en groen, ongelooflijk wat ze met je doen

Planten. Plant nu de Lente. die vogels, vlinders en bijen aantrekken. Bloemen en groen, ongelooflijk wat ze met je doen Plant nu de Lente Bloemen en groen, ongelooflijk wat ze met je doen Planten die vogels, vlinders en bijen aantrekken Elke dag krijgt je tuin allerlei vogels, bijen en vlinders over de vloer. Ze zijn niet

Nadere informatie

De Wiershoeck- Kinderwerktuin, dinsdag 14 en woensdag 15 april 2015 vervolg. Dit is het vervolg op het eerste deel van mijn verslag.

De Wiershoeck- Kinderwerktuin, dinsdag 14 en woensdag 15 april 2015 vervolg. Dit is het vervolg op het eerste deel van mijn verslag. De Wiershoeck- Kinderwerktuin, dinsdag 14 en woensdag 15 april 2015 vervolg Beste natuurliefhebber/- ster, Dit is het vervolg op het eerste deel van mijn verslag. Een week geleden zag ik alleen nog maar

Nadere informatie

Natuur in de Schellerdriehoek. Bij zigzag bank en pomp

Natuur in de Schellerdriehoek. Bij zigzag bank en pomp Natuur in de Schellerdriehoek Bij zigzag bank en pomp Zoete kers (prunus avium) De zoete kers (Prunus avium, synoniem: Cerasus avium) is een plant uit de rozenfamilie (Rosaceae). Het is een tot 20 meter

Nadere informatie

Zintuigenpad. Een zinnenprikkelende route in het Almeerderhout

Zintuigenpad. Een zinnenprikkelende route in het Almeerderhout Staatsbosbeheer Almere Kemphaanpad 10, 1358 AC Almere T 036-5384416 www.staatsbosbeheer.nl Zintuigenpad Een zinnenprikkelende route in het Almeerderhout Het hele jaar door... Zien, horen, ruiken, voelen

Nadere informatie

De Staart in kaart. 4 jaar bosontwikkeling op voormalige akkers

De Staart in kaart. 4 jaar bosontwikkeling op voormalige akkers De Staart in kaart 4 jaar bosontwikkeling op voormalige akkers Esther Linnartz Juli 2008 Inleiding De Staart is een natuurgebied van 24 hectare aan noordoost kant van Oud-Beijerland en ligt aan de oevers

Nadere informatie

[Konijn] Beschrijving: Vindplaats: Algemene Naam: konijn. Wetenschappelijke Naam: Oryctolagus cuniculus Levenscyclus. Voeding:

[Konijn] Beschrijving: Vindplaats: Algemene Naam: konijn. Wetenschappelijke Naam: Oryctolagus cuniculus Levenscyclus. Voeding: [Konijn] Algemene Naam: konijn Wetenschappelijke Naam: Oryctolagus cuniculus Konijnen hebben lange oren, een grijsbruine vacht en een korte wipstaart met witte onderzijde en zwarte bovenzijde. Ze worden

Nadere informatie

Het onderste deel van de stamper is het vruchtbeginsel. Hierin liggen de eicellen. Na bevruchting groeien hier vruchten.

Het onderste deel van de stamper is het vruchtbeginsel. Hierin liggen de eicellen. Na bevruchting groeien hier vruchten. Bloemen en zaad Voor voortplanting heb je zaad nodig. Maar waar komt zaad vandaan? Om dat te kunnen uitleggen, moet je weten hoe een bloem is opgebouwd en wat bestuiving en bevruchting is. Opbouw van een

Nadere informatie

HANDLEIDING BIJ HET EDUCATIEVE SPEL WIE IS HET?

HANDLEIDING BIJ HET EDUCATIEVE SPEL WIE IS HET? HANDLEIDING BIJ HET EDUCATIEVE SPEL WIE IS HET? Wie is het? is een spel waarbij de deelnemers via het stellen van gerichte vragen de juiste boom/struik moeten raden. Hiermee leren ze de bomen en struiken

Nadere informatie

DE BOMEN DOOR HET BOS ZIEN

DE BOMEN DOOR HET BOS ZIEN DE BOMEN DOOR HET BOS ZIEN FSC Forest Kids Achtergrond rond bomen en bos DE BOOM Bomen zijn de grootste leden van het plantenrijk en bestaan in heel wat verschillende soorten, maar vrij typisch voor bomen

Nadere informatie

Bos & milieu. Bomen 2013/12

Bos & milieu. Bomen 2013/12 2013/12 Bos & milieu Bomen In een boom speelt zich een aantal levensprocessen af die zorgen voor de groei. Dit verschijnsel heet fysiologie en komt bij alle levende organismen voor. De belangrijkste levensprocessen

Nadere informatie

Planten voor de Prins Draaiboek Tweede graad basisonderwijs

Planten voor de Prins Draaiboek Tweede graad basisonderwijs Planten voor de Prins Draaiboek Tweede graad basisonderwijs VERLOOP VAN DE WANDELING De wandeling bestaat uit vijf posten die aangeduid zijn met in Romeinse cijfers genummerde boomstammen. Een plan van

Nadere informatie

Levenscyclus. Raten zijn 6hoekige kamers waar stuifmeel en honing wordt opgeslagen.

Levenscyclus. Raten zijn 6hoekige kamers waar stuifmeel en honing wordt opgeslagen. [Honingbij] Algemene Naam: Honingbij Wetenschappelijke Naam: Apis mellifera Raten zijn 6hoekige kamers waar stuifmeel en honing wordt opgeslagen. Het lichaam van een bij bestaat uit drie onderdelen: een

Nadere informatie

Op YouTube zijn een aantal goede instructie video s beschikbaar:

Op YouTube zijn een aantal goede instructie video s beschikbaar: Fruitsoort Wanneer snoeien? Abrikoos Appel Kers Peer Perzik Pruim Vóór half september, direct na de pluk en/of direct na de bloei Jonge bomen: januari t/m eind maart. Oude bomen: juli t/m eind augustus

Nadere informatie

Bijlagen cursus vogels in de tuin

Bijlagen cursus vogels in de tuin Bijlagen cursus vogels in de tuin Opmaak Koen Leysen koen.leysen@natuurpunt.be Vogelvriendelijke bomen voor de tuin (met de maximale hoogten) Grote bosbomen (plant deze niet tenzij u een enorme tuin hebt)

Nadere informatie

MET DE VLINDERWERKGROEP NAAR DE HEEMTUIN RUCPHEN

MET DE VLINDERWERKGROEP NAAR DE HEEMTUIN RUCPHEN MET DE VLINDERWERKGROEP NAAR DE HEEMTUIN RUCPHEN Op 12 augustus ging de Vlinderwerkgroep van Ken en Geniet samen op excursie naar de Heemtuin in Rucphen. De ruim 2 hectare grote wilde bloementuin is aangelegd

Nadere informatie

Begin van het moestuinseizoen

Begin van het moestuinseizoen Begin van het moestuinseizoen 1. Buiten Zaaien in volle grond Algemene regel : de hoeveelheid aarde waarmee je het zaadje bedekt, mag maximaal drie maal de breedte van het zaad zijn. Zaai periode : is

Nadere informatie

Beknopte snoeiinstructie door Leo van Mierlo voor Boomgaard De Steenen Camer, januari 2015

Beknopte snoeiinstructie door Leo van Mierlo voor Boomgaard De Steenen Camer, januari 2015 1 Snoeien doet groeien Beknopte snoeiinstructie door Leo van Mierlo voor Boomgaard De Steenen Camer, januari 2015 Botanische termen De STAM is de hoofdstengel van een boom. Een SCHEUT (of LOOT) is een

Nadere informatie

Een zadenwandeling over het Dreuzelpad door Natuurtuin t Loo voor kinderen van groep 1-4 onder begeleiding van een volwassene.

Een zadenwandeling over het Dreuzelpad door Natuurtuin t Loo voor kinderen van groep 1-4 onder begeleiding van een volwassene. 2 Een zadenwandeling over het Dreuzelpad door Natuurtuin t Loo voor kinderen van groep 1-4 onder begeleiding van een volwassene. De vetgedrukte tekst kan door de begeleider voorgelezen worden, of in eigen

Nadere informatie

Gallen. Er is een nieuwe druk verschenen van Het Gallenboek. Een mooie gelegenheid om eens kennis te maken met Gallen.

Gallen. Er is een nieuwe druk verschenen van Het Gallenboek. Een mooie gelegenheid om eens kennis te maken met Gallen. Stichting Natuurvrienden Capelle aan den IJssel e.o. november 2010 nummer 8 Gallen Vorig jaar is er een nieuwe druk verschenen van het Gallenboek. Dit is een boek, waarin alle Nederlandse gallen staan,

Nadere informatie

EEN BOOM IS NIET ALLEEN een verhaal over het bos

EEN BOOM IS NIET ALLEEN een verhaal over het bos 1. Kennismaking met het bos 1.1. Verhaal EEN BOOM IS NIET ALLEEN een verhaal over het bos Op een dag in de herfst kwam er een vogel door het bos gevlogen. Het was een erg kleurrijke vogel: een meesje!

Nadere informatie

2. Maak met de 4 buizen een vierkant op de grond. Dit is het zoekraam.

2. Maak met de 4 buizen een vierkant op de grond. Dit is het zoekraam. Opdracht 1. Gebruik je ogen goed. In het bos kun je van alles ontdekken! Komen er onder de bomen verschillende soorten insecten en of bodemdiertjes voor? Het beste bos 1. Materiaal tas 1: zoekraam, 1 schepje,

Nadere informatie

Nachtvlinders. Glasvleugelpijlstaart. De sint-jansvlinder is een dagactieve nachtvlinder

Nachtvlinders. Glasvleugelpijlstaart. De sint-jansvlinder is een dagactieve nachtvlinder Nachtvlinders Wist je dat er 2 groepen vlinders zijn? De ene groep noemen we dagvlinders, de andere groep noemen we nachtvlinders. Het verschil tussen dag- en nachtvlinders lijkt heel simpel: dagvlinders

Nadere informatie

Juglandaceae, botanische soorten, sier en hybride rassen

Juglandaceae, botanische soorten, sier en hybride rassen Juglandaceae, botanische soorten, sier en hybride rassen Juglans cathayensis Juglans ailantifolia Grimo Manchurian Juglans ailantifolia Imshu Juglans ailantifolia x J. cinerea Mitchell Buartnut Juglans

Nadere informatie

Oosterse en Westerse Karmozijnbes:

Oosterse en Westerse Karmozijnbes: PLANTENWERKGROEP Samenvatting 5 minutenpraatje over KARMOZIJNBES 11 oktober 2012 door Elly Aarts Oosterse en Westerse Karmozijnbes: In Nederland groeien de Westerse Karmozijnbes (Phytolacca americana)

Nadere informatie

WARANDE. bijeenkomst aanpak laanbeplanting. 25 juni 2015

WARANDE. bijeenkomst aanpak laanbeplanting. 25 juni 2015 WARANDE bijeenkomst aanpak laanbeplanting 25 juni 2015 AGENDA VOOR DE AVOND 20:00 uur Welkomstwoord door projectleider Harm Niersman 20:10 uur Toelichting mogelijkheden bomenaanpak Warande door Huib Sneep

Nadere informatie

GOED LEVEN MET ALLERGISCHE RINITIS

GOED LEVEN MET ALLERGISCHE RINITIS GOED LEVEN MET ALLERGISCHE RINITIS Tips kunnen op geen enkele manier professione(e)l(e) medisch(e) advies, zorgen of aandacht vervangen. Als u twijfelt of het advies op u van toepassing is, praat dan met

Nadere informatie

tuinen Bomen Plant nu de Lente voor kleine Bloemen en groen, ongelooflijk wat ze met je doen

tuinen Bomen Plant nu de Lente voor kleine Bloemen en groen, ongelooflijk wat ze met je doen Plant nu de Lente Bloemen en groen, ongelooflijk wat ze met je doen Bomen voor kleine tuinen Je hebt een kleine tuin en denkt dat een boom er niet in past? Niets is minder waar, een kleine tuin vraagt

Nadere informatie

WERKBLAD OPDRACHTEN. Locatie: De Drie Linden Giersbergen 8 Drunen. 2008 Nationaal Park De Loonse en Drunense Duinen

WERKBLAD OPDRACHTEN. Locatie: De Drie Linden Giersbergen 8 Drunen. 2008 Nationaal Park De Loonse en Drunense Duinen Dassenwerk WERKBLAD OPDRACHTEN Locatie: De Drie Linden Giersbergen 8 Drunen 2008 Nationaal Park De Loonse en Drunense Duinen 1. Waar ben je? Je gaat een onderzoek doen in een klein gebied van Nationaal

Nadere informatie

Overigens zijn niet alle geknotte bomen schietwilgen. Het kunnen ook populieren, essen of elzen zijn. Je kunt dus beter spreken van knotbomen.

Overigens zijn niet alle geknotte bomen schietwilgen. Het kunnen ook populieren, essen of elzen zijn. Je kunt dus beter spreken van knotbomen. Knotwilgen Knotwilgen zijn kenmerkend voor het Hollandse polder- en rivierenlandschap. Bijna iedereen weet wel ergens geknotte wilgen in de gemeente Overbetuwe te staan. Het zijn de kraakwilg en nog meer

Nadere informatie

de (on?)zin van het werken met streekeigen plantgoed

de (on?)zin van het werken met streekeigen plantgoed baron ruzettelaan 35 8310 brugge tel (050) 36 71 71 fax (050) 35 68 49 www.wvi.be de (on?)zin van het werken met streekeigen plantgoed boompjes planten: een pleidooi voor streekeigen, autochtoon en biodiversiteit

Nadere informatie

NME-leerroute Kleine inwoners van de stad 8

NME-leerroute Kleine inwoners van de stad 8 NME-leerroute Kleine inwoners van de stad 8 Groep 1 Tilburg, BS Jeanne d Arc Verhaal voor de kinderen Tijdens deze wandeling ontdekken we meer over de bijen, kleine maar belangrijke inwoners van de stad.

Nadere informatie

Krak de eekhoorn, mag naar het verjaardagsfeestje van zijn vriendinnetje Friedel.

Krak de eekhoorn, mag naar het verjaardagsfeestje van zijn vriendinnetje Friedel. Van tak naar tak......met Friedel en Krak Natuurbelevingspad voor kleuters Krak de eekhoorn neemt de kleuters mee naar het verjaardagsfeestje van zijn vriendinnetje Friedel. Onderweg voeren de kinderen

Nadere informatie

Rupsklaver (Medicago)

Rupsklaver (Medicago) Rupsklaver (Medicago) LPW-Florasleutel samengesteld door Veerle Cielen ALGEMENE SLEUTEL Bloemen groot (> 7 mm), in trossen Kroon geel Sikkelklaver Kroon paarsblauw Luzerne Kroonkleur varieert van paars

Nadere informatie

OVER PLUIMVEE- BESSEN VOEREN AAN PLUIMVEE Tekst en foto s: Paul Cuypers, België

OVER PLUIMVEE- BESSEN VOEREN AAN PLUIMVEE Tekst en foto s: Paul Cuypers, België BESSEN VOEREN AAN KIPPEN OVER PLUIMVEE- BESSEN VOEREN AAN PLUIMVEE Tekst en foto s: Paul Cuypers, België Ik voer graag kruiden en groenten, en bessen en noten aan mijn Orpingtons. Hoe meer variatie hoe

Nadere informatie

A Quercus rubra Amerikaanse eik

A Quercus rubra Amerikaanse eik A Quercus rubra Amerikaanse eik oosten van Noord-Amerika Park- en laanboom, tot 25 m' hoog, geschikt op arme droge gronden. Blad verkleurt in herfst oranjerood tot scharlakenrood. Brede eivormige eikels

Nadere informatie

Met Pim en Pientje op stap... PWN. Puur water en natuur.

Met Pim en Pientje op stap... PWN. Puur water en natuur. Met Pim en Pientje op stap... PWN. Puur water en natuur. Met Pim en Pientje op stap... Naar het beginpunt van de route Vanuit de hoofdingang van de Hoep gaat u meteen linksaf langs de drie vlaggen. U volgt

Nadere informatie

Op het einde van de fotozoektocht moet je een klein stukje langs een vrij drukke straat stappen. Wees dus voorzichtig en hou uiterst links!

Op het einde van de fotozoektocht moet je een klein stukje langs een vrij drukke straat stappen. Wees dus voorzichtig en hou uiterst links! Startplaats We starten de fotozoektocht op de parking van de Hospicebossen te Nazareth. Deze parking bevindt zich aan de ingang vlakbij de brug over de autosnelweg. Wegbeschrijving: Vanaf de startplaats

Nadere informatie

De Wiershoeck-Kinderwerktuin, dinsdag 3 mei 2016. Beste natuurliefhebber/-ster,

De Wiershoeck-Kinderwerktuin, dinsdag 3 mei 2016. Beste natuurliefhebber/-ster, De Wiershoeck-Kinderwerktuin, dinsdag 3 mei 2016 Beste natuurliefhebber/-ster, Het was een heel aangename dag, maar er was minder te zien dan ik had gehoopt/verwacht. Twee dagen eerder waren we in de Hortus

Nadere informatie

Bomenwandeling d Ekker

Bomenwandeling d Ekker Bomenwandeling d Ekker Sierkers (Prunus Yedoensis) Start Immanuelkerk aan de Teullandstraat. Start met de rug naar de kerk, ga links de Teullandstraat in. In deze straat staan verscheidene paardenkastanjes.

Nadere informatie

9. SCHADUWTUIN. Op het einde van de dag kunt u dan het aantal uren zon berekenen. Minder dan 3 uur zon:

9. SCHADUWTUIN. Op het einde van de dag kunt u dan het aantal uren zon berekenen. Minder dan 3 uur zon: 9. SCHADUWTUIN De meeste groenten en kruiden hebben nood aan zon, maar in de stad hebt u niet altijd zon in uw tuin. In deze fiche bekijken we wat de mogelijkheden zijn in de schaduw of halfschaduw. Om

Nadere informatie

Verjaardagsfeestje. Materiaal: Het nodige materiaal wordt uitgeleend aan de balie van het bosinfocentrum.

Verjaardagsfeestje. Materiaal: Het nodige materiaal wordt uitgeleend aan de balie van het bosinfocentrum. Doel van de activiteit Deze activiteit laat een kleine groep kinderen: buiten spelen de natuur ervaren op speelse wijze knutselen periode Verjaardagsfeestjes zijn mogelijk op woensdagnamiddag en in het

Nadere informatie

Feestelijke ijsklontjes

Feestelijke ijsklontjes Algemene richtlijnen voor eten uit de natuur Probeer zo hoog mogelijk te plukken Was alles altijd goed Als je twijfelt, eet het niet! Pluk niet op plekken waar honden/katten poepen en plassen Feestelijke

Nadere informatie

Opdrachten thema. Veluwe

Opdrachten thema. Veluwe en thema Schema groepjes en opdrachten bij vorm 2: elke opdracht vaste begeleider Groepje 1: spechten Groepje 2: muizen Groepje 3: vossen Groepje 4: eekhoorns Groepje 5: egels Kleine beestjes + voedselketens

Nadere informatie

De Waterboer HEXELSEWEG

De Waterboer HEXELSEWEG Speuren in de natuur Waterwingebied Hoge Hexel Naam: speurneus speurt in de natuur De speurtocht gaat door het waterwingebied Hoge Hexel. Als je de paaltjes met de blauwe koppen volgt, speur je door het

Nadere informatie

Bijlage 1 Groene kaart

Bijlage 1 Groene kaart Bijlage 1 Groene kaart Bron: www.leiden.nl Bijlage 2 Resultaten bomeninventarisatie Overzicht: - Overzichtskaart van deelkaarten - Kaart 1 - Kaart 2 - Kaart 3 - Kaart 4 - Kaart 5 - Tabel met resultaten

Nadere informatie

VERSJES: In de herfst zijn alle blaadjes rood en bruin en geel. Kijk, ze komen van de bomen. 't Zijn er lekker veel.

VERSJES: In de herfst zijn alle blaadjes rood en bruin en geel. Kijk, ze komen van de bomen. 't Zijn er lekker veel. VERSJES: Zie je de takken wiegen Alle blaadjes vliegen Kleine blaadjes bruin en geel Oei, oei, oei, wat zijn er veel! IN DE HERFST In de herfst zijn alle blaadjes rood en bruin en geel. Kijk, ze komen

Nadere informatie

blaadjes THEMA 9 Docentenhandleiding Groep 1/2/3/4/5/6

blaadjes THEMA 9 Docentenhandleiding Groep 1/2/3/4/5/6 Docentenhandleiding Groep 1/2/3/4/5/6 THEMA 9 blaadjes Dit materiaal is ontwikkeld in opdracht van IVN, in het kader van Gezonde Schoolpleinen. Tekst: Dieuwertje Smolenaars, NME Amsterdam-Noord. Vormgeving

Nadere informatie

Herfst in de kleuterklas

Herfst in de kleuterklas Herfst in de kleuterklas Versjes, woordenschat, voelspelletje Tekst en idee Rian Visser In de herfst kun je in het bos van alles vinden. Welke dingen ken je? Walnoot Eikels Hazelnoten Herfstbladeren Beukennootjes

Nadere informatie

Thee- en soortgelijke hybriden

Thee- en soortgelijke hybriden Thee- en soortgelijke hybriden Theehybriden en andere grootbloemige rozen worden zo gesnoeid, dat er sterke basisscheuten, een komvormige plant met een open centrum worden gevormd. Theehybriden bloeien

Nadere informatie

Suchmann. Natuur, hoofdstuk Lente en natuurverschijnselen

Suchmann. Natuur, hoofdstuk Lente en natuurverschijnselen Suchmann Natuur, hoofdstuk Lente en natuurverschijnselen Wanneer: Dinsdagmiddag 6-13-20 & 27 april De kinderen worden in groepjes verdeeld van 3 of 4 kinderen. Ieder groepje krijgt een onderwerp toebedeeld

Nadere informatie

Larix. Nederlands: Lork Engels: Larch Frans: Mélèze Duits: Lärche Japans: Kara-matsu Familie: Pinaceae

Larix. Nederlands: Lork Engels: Larch Frans: Mélèze Duits: Lärche Japans: Kara-matsu Familie: Pinaceae Larix Nederlands: Lork Engels: Larch Frans: Mélèze Duits: Lärche Japans: Kara-matsu Familie: Pinaceae Lorken worden zeer zelden in container aangeboden, naar zaailingen van één à twee jaar moet men soms

Nadere informatie

Samenvatting Thema 5 Planten Brugklas Nectar

Samenvatting Thema 5 Planten Brugklas Nectar Samenvatting Thema 5 Planten Brugklas Nectar 5.1 4 organen van de plant: Wortels o Opnemen water met voedingsstoffen (mineralen) o Stevigheid o Opslag van reservestoffen Stengel o o Transport van water

Nadere informatie

Naut. Natuur en techniek HANDLEIDING THEMA 4 LES 1

Naut. Natuur en techniek HANDLEIDING THEMA 4 LES 1 Naut Natuur en techniek HANDLEIDING THEMA 4 LES 1 8 Thema 4 Voortplanting thema 4 Voortplanting les 1 les 2 les 3 les 4 72 2 VOORAF Vertel dat bij voortplanting vaak wordt gezegd: dat gaat over de bloemetjes

Nadere informatie