Chris Knorren werd aan Nijenrode

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Chris Knorren werd aan Nijenrode"

Transcriptie

1 Afkicken Een verslaafde? Dat is toch een zwerver met een fles jenever, of een uitgeteerde junk? Was het maar zo simpel. In de bestuurskamer zijn ze ook te vinden. Tekst: Monique van de Sande, illustraties: Sophie van Mackelenbergh Het slechte nieuws: het aantal probleemdrinkers in Nederland groeit. Het goede nieuws: niet iedere probleemdrinker wordt alcoholist. Chris Knorren werd aan Nijenrode opgeleid tot bedrijfskundige en werkte veertien jaar in commerciële en leidinggevende functies in de bankwereld. Tot het misging, door de alcohol. Hij liet zich behandelen én omscholen, en werkt sinds 2008 zelfstandig coach en nazorgcounselor bij verslavingszorginstelling SolutionS. In die hoedanigheid weet hij: hij was niet de enige alcoholist die maatschappelijk toch succesvol was. Verslaafden vind je in alle lagen van de bevolking. Van onder de brug tot in de bestuurskamer. En dat laatste zelfs opvallend vaak. De grote gelijkmaker is de medisch-biologische kant van het verhaal. Verslaving is een ziekte. Zo n tien procent van de mensen bezit een afwijkend gen waardoor ze eerder naar alcohol en drugs grijpen. Hun hersenen bevatten namelijk minder receptoren voor dopamine, een zogenaamde neurotransmitter die voor een prettig gevoel zorgt. Drugs en alcohol stimuleren de aanmaak van dopamine in de hersenen, maar die raken daardoor zodanig uit balans dat ze de toch al schaarse dopaminereceptoren gaan afbreken. Het gevolg: je moet steeds meer gebruiken om hetzelfde prettige gevoel te krijgen. Narcistische trekken Alcoholmisbruik groeit. Recent onderzoek van de universiteit van Maastricht, verricht in opdracht van het ministerie van Volksgezondheid, wees uit dat maar liefst een op de tien Nederlanders tussen 16 en 69 jaar valt in de categorie probleemdrinkers: mensen die een tijdlang te veel drinken, meestal naar aanleiding van een pagina 22, Het Financieele Dagblad Bijlage

2 Ronald (50), ondernemer Zat elke dag aan de cocaïne, is bijna drie jaar clean pagina 23, Het Financieele Dagblad Bijlage Ik heb jarenlang in het familiebedrijf gewerkt, maar in 2005 kreeg ik de kans om zelf een productiebedrijf in de foodsector over te nemen. De eerste jaren ging het hard, tot ik via via in aanraking kwam met cocaïne, samen met mijn toenmalige partner. Met werkdruk had dat weinig te maken. Achteraf zeg ik: ik was niet gelukkig met mezelf. Maar ik was ook nieuwsgierig, en het gaf een lekker gevoel. Eerst gebruikte ik af en toe een lijntje, maar dat werd al snel meer: elke week, meerdere keren per week, totdat ik echt elke dag moest scoren. Op zoek naar dat lekkere gevoel van die eerste keer, dat ik nooit meer terugvond. Pas later besefte ik dat drank eigenlijk ook altijd een probleem is geweest. Door de week kon ik s avonds prima toe met een frisje, maar in de kroeg en op feestjes zat er nooit een rem op. Met cocaïne was het nog erger. Ik heb een paar keer geprobeerd te stoppen door alle nummers van dealers in mijn telefoon te wissen, maar ten slotte reed ik dan toch net zo lang rond tot ik het spul weer te pakken had. Intussen ging het minder met de zaken, want in mijn hoofd draaide het nog maar om één ding. Ik onttrok ook geld aan het bedrijf om Ik heb geprobeerd te stoppen door alle nummers van dealers te wissen mijn verslaving te bekostigen. Dat heeft bijna drie jaar geduurd, tot ik zo ongelukkig was dat ik naar SolutionS ben gestapt, tegelijk met mijn partner. Na het intakegesprek dacht ik nog even: als ik nu gewoon zelf stop, hoef ik niet opgenomen te worden. Schaamte was het grootste obstakel. Ik vond het vreselijk om alles op te biechten aan mijn omgeving, mijn familie, mijn kinderen. Maar toen ook die laatste poging na twee weken strandde, wist ik dat er niets anders op zat. Elke dag fris wakker worden Ik ben blij dat ik heb ingegrepen voordat ik volledig aan de grond zat. In de kliniek heb ik geleerd hoe belangrijk het is om open en eerlijk in het leven te staan, zonder je zintuigen te verdoven. Het betekende het einde van mijn relatie, maar ik heb er vooral veel mooie dingen voor teruggekregen. Elke dag fris wakker worden is alleen al heerlijk. Komende zomer hoop ik drie jaar clean te zijn. Ik snuif en drink niets meer, en ik heb er geen moeite mee. Ik ben veranderd, en op de zaak hebben we ook een verandertraject achter de rug, met en heleboel waardering én zakelijk succes als resultaat. Openheid, eerlijkheid en bereidwilligheid, dat zijn nu onze speerpunten. Precies die dingen die ik in de kliniek heb geleerd. (De naam Ronald is gefingeerd)

3 crisis in hun leven. Maar een probleemdrinker zal zich lang niet altijd ontwikkelen tot alcoholist, zoals ook iemand met genetische aanleg niet per definitie verslaafd hoeft te raken aan alcohol of drugs. Daar is meer voor nodig, en dan hebben we het over oorzaken die anders dan het afwijkende gen vaak wel degelijk verband houden met maatschappelijke status. Knorren: Vooral in de hogere echelons vind je aardig wat mensen met narcistische trekken. Ze denken dat de wereld om hen draait, worden vanwege hun positie nog maar zelden tegengesproken, en reflecteren nauwelijks nog op hun eigen gevoel en gedrag. Daardoor lopen ze de kans het contact met de realiteit te verliezen. Drugs passen daar perfect bij. Ze versterken het gevoel van onaantastbaarheid. Zolang de roes duurt, tenminste. Wencke de Wildt, manager behandelzaken bij Jellinek, stipt een andere factor aan: het feit dat middelengebruik in sommige elitekringen volkomen geaccepteerd is. Het is een cliché, maar ik hoor van cliënten dat op feestjes in de mediawereld en de advocatuur de lijntjes vaak al klaarliggen. In het zakenleven kan rond drank en drugs soms ook een behoorlijke druk ontstaan. Knorren valt haar bij: Ik heb mensen behandeld die reëel bang waren een deal mis te lopen als ze niet meededen. En dan is er de prestatiedruk, die toeneemt bij hogere functies met veel verantwoordelijkheid. Soms mag die functiehoogte zelfs letterlijk worden genomen. Volgens Knorren gebruiken nogal wat piloten cocaïne, alcohol of slaapmiddelen omdat ze op ongewone tijden actief moeten zijn, of juist moeten rusten. Ook daar ligt verslaving op de loer, inclusief alle bijverschijnselen, zoals een verminderde concentratie. Je kunt het jaren volhouden Een verslaving hoeft niet meteen desastreus te zijn; in het bedrijfsleven kun je je best een mindere dag veroorloven zonder acute schade. Bovendien zijn mensen in hogere posities vaak goed in staat hun verslaving te verbergen doordat ze meer vrijheden hebben dan lager personeel. Knorren: Gaandeweg weet je ook precies het niveau te vinden waarop je voldoende onder invloed bent om je goed te voelen, en toch nog kunt functioneren. Op die manier houd je het vaak jaren vol, tot het een keer echt goed fout gaat. Óf in je werk, óf in je privéleven. De Wildt: Dan heb je het over een partner die dreigt weg te gaan, of een werkgever die dreigt met ontslag. Maar soms maken mensen ook gewoon de balans op, en besluiten: dit is niet wat ik wil. Ze vindt het zonde dat dat moment vaak zo lang op zich laat wachten. Voor ons is het in elk geval aanleiding om de drempel voor behandeling zo laag mogelijk te houden. Onze behandelingen zijn sowieso meestal ambulant, en behalve overdag kun je sinds kort ook s avonds bij ons terecht. Of je kiest voor een behandeling die volledig of deels online verloopt, zodat je je moment helemaal zelf kunt bepalen. Het aanpakken van je verslaving kan dus vaak prima naast een veeleisende baan. Om de hoek of achter de eigen voordeur pagina 24, Het Financieele Dagblad Bijlage Een verslaafde leert gaandeweg het niveau te vinden waarop hij voldoende onder invloed is om zich goed te voelen en toch nog te kunnen functioneren. Totdat het een keer echt goed fout gaat, privé of op het werk. Ik vind het leven prachtig zonder drank, maar ik weet ook dat ik alert moet blijven. Genezen ben je nooit

4 Evert (51), ondernemer Zes jaar aan de drank, sinds 2010 in behandeling het past vermoedelijk beter bij deze sobere tijden dan het Jellinek Retreat op Curaçao, in 2010 geopend om cliënten in luxe te laten afkicken, maar rond de afgelopen jaarwisseling al weer gesloten. De reden: gedoe rond niet verstrekte medische vergunningen en een volgens velen ten onrechte verstrekte overheidssubsidie, maar vooral ook een nijpend tekort aan welgestelde verslaafden die bereid waren zelf duizenden euro s op te hoesten voor hun behandeling. Wie toch de voorkeur geeft aan paradijselijke sferen, bijvoorbeeld omdat de privacy in het geding is, kan via SolutionS terecht bij partnerklinieken in Thailand, Zuid-Afrika of op Antigua. Ideaal voor bekende Nederlanders, captains of industry, topmanagers en artsen, rekent de website voor. De reguliere SolutionS-behandelingen minimaal 28 dagen intern vinden overigens plaats in het door zijn landelijke ligging ook redelijk discrete Voorthuizen. Knorren: Wij bieden ook ambulante behandeltra- pagina 25, Het Financieele Dagblad Bijlage nadat Estland in 1991 onafhankelijk werd van Kort Rusland, ben ik begonnen met de export van gebruikte vrachtwagens. De vraag was enorm. Bovendien gaf de Estlandse overheid subsidie op buitenlandse investeringen. Op een gegeven moment had ik met een Estlandse partner ook een vrachtwagenfabriek in Tallinn, met 450 mensen in dienst. In 2000 ontmoette ik in Moskou een aantal grote Russische spelers, onder wie de oligarch Boris Berezovsky. Eerst leek het alsof de poort naar handel met Moskou en Sint Petersburg wijd werd opengezet, maar in feite ging het vanaf dat moment mis. Alle dure meneren bleken verweven te zijn met de maffia. Ze wilden invloed op de bedrijfsvoering in Tallinn. Blijkbaar kregen ze niet voldoende hun zin, want in april 2002 volgde een grote overval. Het personeel werd gegijzeld in de kluis en moest onder bedreiging verkooppapieren tekenen. Ten slotte gingen ze ervandoor met euro aan materieel. Ik heb geprobeerd mijn recht te halen, maar dat was een kansloze missie. Het politieapparaat bleek corrupt, de Nederlandse ambassade stak geen vinger uit, en intussen werden mijn gezin en ik met de dood bedreigd. Als commando heb ik de oorlog in Libanon meegemaakt, maar zo bang als toen ben ik nooit geweest. Mijn ambitie ligt volledig bij mijn herstel en bij het herstel van mijn gezin Na twee jaar heb ik de strijd gestaakt, een ton aan advocatenkosten armer. Mijn levenswerk was verwoest en ik erbij, zo voelde het. Ik was altijd matig met alcohol, maar na die klap ben ik serieus gaan drinken. Zes jaar lang, flessen per dag op het laatst. Toen ik me in 2010 eindelijk bij SolutionS meldde, was dat eigenlijk niet vrijwillig. Mijn vrouw en kinderen hielden het niet langer met me uit. Stuurloos en machteloos Als je durft toe te geven dat je stuurloos en machteloos bent, heb je de eerste stap gezet. Al blijft het een lange, moeizame weg. Een half jaar na de eerste behandeling dacht ik dat één glaasje wijn wel weer kon. Niet dus. Ik heb me opnieuw laten opnemen, veertig dagen. Sindsdien weet ik: nooit meer drank. Het verlangen is ook weg, maar ik ben er nog niet. Ze zeggen dat het repareren van de schade aan je relaties ongeveer even lang duurt als het veroorzaken ervan. In theorie heb ik dus nog 3,5 jaar te gaan tot mijn vrouw zegt: Ik wil weer met die man op vakantie. Werken is nog lang niet aan de orde, en dankzij een goede arbeidsongeschiktheidsverzekering hoeft dat gelukkig ook niet. Ik sport, ik schrijf mijn eigen levensverhaal, en houd regelmatig een praatje in de kliniek. Verder geniet ik enorm van het contact met mijn kinderen. Mijn ambitie ligt volledig bij mijn herstel, en bij het herstel van mijn gezin. First things first, zoals managementgoeroe Stephen Covey al zei.

5 jecten aan, maar onze ervaring is dat mensen pas echt een nieuwe start kunnen maken als ze zich volledig overgeven. Dat lukt meestal beter in afzondering. Bij Jellinek staat in de behandeling één ding voorop: greep krijgen op het middelengebruik. Want je kunt wel aan je relatie gaan werken, maar daar ga je niet per se minder van drinken, legt De Wildt uit. Terwijl de kans groot is dat je relatie verbetert als je met drinken stopt. De gesprekken hebben als doel cliënten gemotiveerd te houden en vaardiger te maken in het hanteren van bijvoorbeeld sociale druk. Dus leren nee te zeggen, ook als anderen aandringen: Hè toe, doe niet zo ongezellig! Onze stelregel is: hoe duidelijker je bent, hoe minder druk je zult ervaren. Zelfbeeld op de schop SolutionS legt het accent iets anders: ook het zelfbeeld en daarmee het wereldbeeld van de verslaafde moet radicaal op de schop. Knorren: Mensen gaan eigenlijk altijd gebruiken om te compenseren wat ontbreekt, hoe goed ze het in de ogen van anderen ook hebben. Ze missen innerlijke rust of werkelijke bevrediging. De diepere oorzaak is vaak dat ze niet in staat zijn hun gevoelens te delen. En hoe hoger je in de boom zit, des te lastiger wordt dat. In eerste instantie leer je bij ons datgene te doen wat je niet meer durft, of nooit hebt gedurfd: kwetsbaar zijn. Want hoe paradoxaal het ook klinkt: juist dat maakt je sterker. Het blijft een feit dat lang niet iedere verslaafde na de behandeling stevig genoeg op de rails staat. Niet voor niets biedt zowel Jellinek als SolutionS nazorgtrajecten en vervolgbehandelingen. Globaal kun je zeggen dat een derde van de mensen het met één behandeling redt, een derde het in een aantal stappen doet, en een derde het niet redt, zegt Knorren. Zelf is hij nog steeds blij dat hij, na een halfslachtige poging om ambulant af te kicken, heeft gekozen voor een opname. Dat is nu bijna zeven jaar geleden. Ik vind het leven prachtig zonder drank, maar ik weet ook dat ik alert moet blijven. Genezen ben je nooit. Mensen gebruiken alcohol of drugs om te compenseren wat ontbreekt; hoe goed ze het ook in de ogen van anderen hebben. pagina 27, Het Financieele Dagblad Bijlage Linda (61), beleidsambtenaar Sinds paar jaar clean, na 40 jaar alcohol en cannabis In totaal ben ik veertig jaar verslaafd geweest aan nicotine, alcohol en cannabis. Het begon in de eerste helft van de jaren zeventig. Ik studeerde rechten en woonde in de buurt van de eerste Amsterdamse coffeeshop, Mellow Yellow. Een joint was vrij normaal in mijn kringen. Van roken en drinken keek niemand op. Ik ging als jurist op het stadhuis werken, hiërarchisch vrij dicht bij het college van B&W. Ik raakte bevriend met een wethouder met wie ik thuis urenlang praatte over het gemeentelijke beleid, met de nodige sigaretten, glazen wijn en joints erbij. Ik ging meer cannabis gebruiken, ook als zelfmedicatie. Ik leed al langer aan depressies en had slaapproblemen. Drie joints op een avond vond ik gezonder dan al die chemische slaapmiddelen. Rond 1985 heb ik voor het eerst bij Jellinek aangeklopt. Ik kreeg gesprekken en acupunctuur, maar na twee jaar rookte ik nog precies evenveel. Ook mijn alcoholgebruik was fors. Intussen werkte ik keihard. En Ik vond drie joints op een avond gezonder dan al die chemische slaapmiddelen met succes. Ik was betrokken bij gezichtsbepalende projecten. Tot ik een burnout kreeg. In 2007 ben ik volledig afgekeurd. Daarna zat ik thuis, met een depressie en genoeg geld voor drank en cannabis. Anderhalf jaar later stond ik opnieuw voor de deur bij Jellinek. Ik ben drie maanden onder behandeling geweest, en sindsdien drink ik geen druppel meer. Ook de cannabis heb ik met een latere behandeling de deur uit gekregen. Op dit moment werk ik alleen nog aan mijn nicotineverslaving. Ik wil nog langer mee Als ik denk aan wat ik in die veertig jaar heb binnengekregen, mag ik blij zijn dat ik er nog ben. Maar ik wil nog langer mee. Gelukkig voel ik me begrepen door de vrouw die mij behandelt. Ze steunt me, ook met simpele tips als Doe alle asbakken de deur uit. Ik ben op de goede weg. Nu mijn man nog. Ik ben er trots op dat ik het zo ver heb geschopt. Ik zou heel wat gerenommeerde bankiers, wethouders en politici kunnen noemen die verstoppertje blijven spelen. Maar goed, ik ben hun hulpverlener niet. (De naam Linda is gefingeerd)

Verslaving. Deze folder is voor doven en slechthorenden die meer willen weten over verslaving. Als iemand niet meer zonder... kan

Verslaving. Deze folder is voor doven en slechthorenden die meer willen weten over verslaving. Als iemand niet meer zonder... kan ggz voor doven & slechthorenden Verslaving Als iemand niet meer zonder... kan Deze folder is voor doven en slechthorenden die meer willen weten over verslaving Herkent u dit? Veel mensen gebruiken soms

Nadere informatie

Van verslaving naar herstel!

Van verslaving naar herstel! Van verslaving naar herstel! Eerste druk, 2013 2013 Anita Van Besauw isbn: 9789048429356 nur: 340 Uitgever: Free Musketeers, Zoetermeer www.freemusketeers.nl Hoewel aan de totstandkoming van deze uitgave

Nadere informatie

HOE HELP IK MIJN KIND NEE ZEGGEN TEGEN ROKEN, DRINKEN EN BLOWEN?

HOE HELP IK MIJN KIND NEE ZEGGEN TEGEN ROKEN, DRINKEN EN BLOWEN? HOE HELP IK MIJN KIND NEE ZEGGEN TEGEN ROKEN, DRINKEN EN BLOWEN? UW KIND EN ROKEN, DRINKEN EN BLOWEN? U KUNT ER IETS AAN DOEN! Kinderen die opgroeien krijgen te maken met allerlei verleidingen. Bijvoorbeeld

Nadere informatie

Hoe help ik mijn kind nee zeggen tegen roken, drinken en blowen?

Hoe help ik mijn kind nee zeggen tegen roken, drinken en blowen? Hoe help ik mijn kind nee zeggen tegen roken, drinken en blowen? Uw kind en roken, drinken en blowen? U kunt er iets aan doen! Kinderen die opgroeien krijgen te maken met allerlei verleidingen. Bijvoorbeeld

Nadere informatie

Hoe help ik mijn kind nee zeggen tegen roken, drinken en blowen?

Hoe help ik mijn kind nee zeggen tegen roken, drinken en blowen? Hoe help ik mijn kind nee zeggen tegen roken, drinken en blowen? Uw kind en roken, drinken en blowen? U kunt er iets aan doen! Kinderen die opgroeien krijgen te maken met allerlei verleidingen. Bijvoorbeeld

Nadere informatie

Hasj en wiet zijn drugs. Dat heet blowen. In deze folder vind je:

Hasj en wiet zijn drugs. Dat heet blowen. In deze folder vind je: Je hebt vast wel eens van hasj of wiet gehoord. Hasj en wiet zijn drugs. Hasj en wiet worden meestal gerookt. Er wordt een soort sigaret gedraaid met tabak en hasj of wiet. Dat heet blowen. In deze folder

Nadere informatie

speciaal onderwijs lesbrief drugs UITGAVE: STICHTING VOORKOM! T (030) 637 31 44 E-MAIL: STICHTING@VOORKOM.NL WWW.VOORKOM.NL

speciaal onderwijs lesbrief drugs UITGAVE: STICHTING VOORKOM! T (030) 637 31 44 E-MAIL: STICHTING@VOORKOM.NL WWW.VOORKOM.NL speciaal onderwijs UITGAVE: STICHTING VOORKOM! T (030) 637 31 44 E-MAIL: STICHTING@VOORKOM.NL WWW.VOORKOM.NL inhoud LES 1: KENNISMAKING MET DRUGS 3 SOORTEN DRUGS 3 WAT DOEN DRUGS? 4 VERSLAAFD AAN DRUGS

Nadere informatie

Uitslagen leerlingen onderzoek (2003)

Uitslagen leerlingen onderzoek (2003) Uitslagen leerlingen onderzoek (00) Als onderdeel van het onderzoek naar het verslavingspreventieproject op scholen voor voortgezet onderwijs in Katwijk is een anonieme online-enquête afgenomen met behulp

Nadere informatie

WIL JE MINDER BLOWEN?

WIL JE MINDER BLOWEN? WIL JE MINDER BLOWEN? Uitgave van Stichting Be Aware Maart 2015 Ik wil minderen. Je vindt dat je teveel wiet/hasj of cannabis rookt. Je beseft dat je hierdoor minder goed functioneert: je huiswerk lijdt

Nadere informatie

Vroeg Interventiedienst Drugs

Vroeg Interventiedienst Drugs VRIND Vroeg Interventiedienst Drugs Als aan ouders gevraagd wordt wat hun grootste bekommernissen zijn voor hun kinderen in de toekomst, dan scoort 'drugs' zeer hoog. Ouders maken zich zorgen over drugs.

Nadere informatie

Informatieleaflet voor werkgevers

Informatieleaflet voor werkgevers Informatieleaflet voor werkgevers Werk en verslaving Het aantal verslaafden aan alcohol, drugs en medicijnen in Nederland groeit. Het merendeel van deze mensen heeft een baan en kampt met de verslaving

Nadere informatie

Alcohol, Roken en opvoeding

Alcohol, Roken en opvoeding Alcohol, Roken en opvoeding Uw kind in klas 1 van het voortgezet onderwijs Als kinderen naar het voortgezet onderwijs gaan, verandert er veel in hun leven. Ze krijgen andere interesses en hun vriendengroep

Nadere informatie

Presentatie Tranzo Zorgsalon 29 november 2012 Christine Kliphuis

Presentatie Tranzo Zorgsalon 29 november 2012 Christine Kliphuis Presentatie Tranzo Zorgsalon 29 november 2012 Christine Kliphuis Geachte dames en heren, Zelfredzaamheid is een mooi en positief begrip. Immers, elk kind wil dingen zelf leren doen, jezelf kunnen redden

Nadere informatie

-Nee, Willem. -Uiteraard. -Zeker. Hoezo? -Ja?

-Nee, Willem. -Uiteraard. -Zeker. Hoezo? -Ja? Proloog Het moet allemaal niet te zwaar worden, hè? -Nee, Willem. Niet dat mensen halverwege dat boek al gaan denken: ja hoor Wim, nu weten we het wel. Met je probleempjes. En je gevoelens, en zo. Er moet

Nadere informatie

WERKBLADEN Seksuele intimidatie

WERKBLADEN Seksuele intimidatie WERKBLADEN Seksuele intimidatie 1 Waarom dit boekje? 1.1 Zet een rondje om het goede antwoord. Seksuele intimidatie komt vaak voor. Ja Nee Seksuele intimidatie komt weinig voor. Ja Nee Mannen worden vaker

Nadere informatie

Lesbrief. Zat Annie van Gansewinkel

Lesbrief. Zat Annie van Gansewinkel Lesbrief Zat Annie van Gansewinkel Doe meer met Thuisfront! Bij de boeken in de serie Thuisfront kunt u een gratis lesbrief downloaden van www.eenvoudigcommuniceren.nl. In deze lesbrief staan vragen, tips

Nadere informatie

Overmatig alcoholgebruik aanpakken RODER. met hulp in uw eigen huisartsenpraktijk. Januari 2014 ONDERDEEL VAN DE NOVADIC-KENTRON GROEP

Overmatig alcoholgebruik aanpakken RODER. met hulp in uw eigen huisartsenpraktijk. Januari 2014 ONDERDEEL VAN DE NOVADIC-KENTRON GROEP Overmatig alcoholgebruik aanpakken met hulp in uw eigen huisartsenpraktijk RODER Januari 2014 ONDERDEEL VAN DE NOVADIC-KENTRON GROEP De belangrijke eerste stap... U heeft met uw huisarts gesproken over

Nadere informatie

Eerste druk, mei 2010 Herziene uitgave, april 2014 2010 Marcel van Mosselveld. www.stoppendoejezo.com

Eerste druk, mei 2010 Herziene uitgave, april 2014 2010 Marcel van Mosselveld. www.stoppendoejezo.com Stoppen doe je zo Eerste druk, mei 2010 Herziene uitgave, april 2014 2010 Marcel van Mosselveld www.stoppendoejezo.com Illustraties: Caroline van Iersel Redigeren tekst: Conny de Wit isbn: 9789048411955

Nadere informatie

Inleiding. Bron: Nationale Drugsmonitor Jaarbericht 2007. Uitgave van Trimbosinstituut

Inleiding. Bron: Nationale Drugsmonitor Jaarbericht 2007. Uitgave van Trimbosinstituut : Alcohol, roken en drugs Inleiding In onze maatschappij zijn het gebruik van alcohol en andere drugs heel gewoon geworden roken en het drinken van alcoholische dranken gebeurt op recepties, feestjes,

Nadere informatie

[PILOT] Aan de slag met de Hoofdzaken Ster

[PILOT] Aan de slag met de Hoofdzaken Ster [PILOT] Aan de slag met de Hoofdzaken Ster! Hoofdzaken Ster Copyright EffectenSter BV 2014 Hoofdzaken Ster SOCIALE VAARDIGHEDEN VERSLAVING DOELEN EN MOTIVATIE 10 9 8 10 9 8 7 6 4 3 2 1 7 6 4 3 2 1 10 9

Nadere informatie

Wat je moet weten over hasj en wiet

Wat je moet weten over hasj en wiet Wat je moet weten over hasj en wiet 1 2 Je hebt vast wel eens van hasj of wiet gehoord. Hasj en wiet zijn drugs. Hasj en wiet worden meestal gerookt. Er wordt een soort sigaret gedraaid met tabak en hasj

Nadere informatie

HASJ EN WIET. Zonder flauwekul

HASJ EN WIET. Zonder flauwekul HASJ EN WIET Zonder flauwekul Je hebt vast wel eens van hasj of wiet gehoord. Hasj en wiet zijn drugs. Het roken van tabak met hasj of wiet heet blowen. Ik blow niet. Ik gebruik medicijnen. Dan kan het

Nadere informatie

Project Alcohol 2014

Project Alcohol 2014 Project Alcohol 2014 Naam: Jong geleerd is oud gedaan!!!! Laat je niet Naam: F L s E s E N Klas:!!! 1 Inleiding De carnaval komt eraan. Een feest dat gevierd moet worden. Maar is het feestje van plezier

Nadere informatie

Bespreken van situaties

Bespreken van situaties Bespreken van situaties U heeft met de leerlingen de website over alcohol, roken en drugs doorlopen. Dit zijn onderwerpen die leerlingen bezighouden en waar ze onderling over praten. Toch is het goed om

Nadere informatie

Stoppen met drank of drugs en gewoon blijven werken

Stoppen met drank of drugs en gewoon blijven werken Stoppen met drank of drugs en gewoon blijven werken AVONDPROGRAMMA Onderdeel van Arkin U wilt uw leven niet meer laten overheersen door uw verslaving. Maar tijdens de behandeling wel blijven werken. Met

Nadere informatie

WAAROM DIT BOEKJE? VERBODEN

WAAROM DIT BOEKJE? VERBODEN WAAROM DIT BOEKJE? Dit boekje gaat over seksuele intimidatie op het werk. Je hebt te maken met seksuele intimidatie als een collega je steeds aanraakt. Of steeds grapjes maakt over seks. Terwijl je dat

Nadere informatie

Uw kind en genotmiddelen Dinsdag 7 oktober 2014. Linda van Delft Gezondheidsbevorderaar 088-3084284 lvandelft@ggdhm.nl

Uw kind en genotmiddelen Dinsdag 7 oktober 2014. Linda van Delft Gezondheidsbevorderaar 088-3084284 lvandelft@ggdhm.nl Uw kind en genotmiddelen Dinsdag 7 oktober 2014 Linda van Delft Gezondheidsbevorderaar 088-3084284 lvandelft@ggdhm.nl Wat zijn genotmiddelen? Dit zijn stoffen die een verandering van het bewustzijn veroorzaken

Nadere informatie

Persoonlijk leiderschap: hoe blijf je in tijd van vertrouwenscrisis trouw aan je ambities?

Persoonlijk leiderschap: hoe blijf je in tijd van vertrouwenscrisis trouw aan je ambities? Persoonlijk leiderschap: hoe blijf je in tijd van vertrouwenscrisis trouw aan je ambities? Onder het oppervlak van de kredietcrisis ligt een veel ingrijpender crisis, namelijk het wereldwijde gebrek aan

Nadere informatie

speciaal onderwijs lesbrief alcohol UITGAVE: STICHTING VOORKOM! T (030) 637 31 44 E-MAIL: STICHTING@VOORKOM.NL WWW.VOORKOM.NL

speciaal onderwijs lesbrief alcohol UITGAVE: STICHTING VOORKOM! T (030) 637 31 44 E-MAIL: STICHTING@VOORKOM.NL WWW.VOORKOM.NL speciaal onderwijs UITGAVE: STICHTING VOORKOM! T (00) 67 1 44 E-MAIL: STICHTING@VOORKOM.NL WWW.VOORKOM.NL inhoud LES 1: KENNISMAKING MET ALCOHOL SOORTEN DRANK DE WERKING VAN ALCOHOL 4 DE GEVOLGEN VOOR

Nadere informatie

Elke miskraam is anders (deel 2)

Elke miskraam is anders (deel 2) Elke miskraam is anders (deel 2) Eindelijk zijn we twee weken verder en heb ik inmiddels de ingreep gehad waar ik op zat te wachten. In de tussen tijd dacht ik eerst dat ik nu wel schoon zou zijn, maar

Nadere informatie

Zaken voor mannen. Verhalen van mannen met epilepsie

Zaken voor mannen. Verhalen van mannen met epilepsie Zaken voor mannen Verhalen van mannen met epilepsie Introductie Niet alle mannen vinden het prettig om over hun gezondheid te praten. Ieder mens is anders. Elke man met epilepsie ervaart zijn epilepsie

Nadere informatie

Bewust Omgaan met een Verslaving

Bewust Omgaan met een Verslaving Bewust Omgaan met een Verslaving Dit stuk biedt enkele handvatten om bewust te leren omgaan met je verslaving. Misschien denk je op dit punt wel dat je er niet mee om wil léren gaan, maar dat je er gewoon

Nadere informatie

Levenslange garantie!

Levenslange garantie! Levenslange garantie! Geen ontwenningsverschijnselen Marc Faber Gecertificeerd Nooit Meer Roken RME Coach Waarom stoppen met roken zo moeilijk is Ondanks het feit dat iedereen weet dat roken slecht is,

Nadere informatie

Achtergrondinformatie opdracht 3, module 5, les 9

Achtergrondinformatie opdracht 3, module 5, les 9 Achtergrondinformatie opdracht 3, module 5, les 9 Roken alcohol en drugs Roken, alcohol en drugs zijn schrikbeelden voor veel ouders. Dit geldt voor allochtone ouders én Nederlandse ouders. Sommige kinderen

Nadere informatie

IK HOUD VAN MIJ!! LIEFDE EN HOOGGEVOELIGHEID...

IK HOUD VAN MIJ!! LIEFDE EN HOOGGEVOELIGHEID... IK HOUD VAN MIJ!! LIEFDE EN HOOGGEVOELIGHEID... Geplaatst op 28 juni, 2015 in het YOGI YOGA blad editie juli + augustus 2015 Lieve schat, je bent zo'n mooie, lieve en grappige vrouw, zelfs met je nukken

Nadere informatie

regio Gooi en Vechtstreek Niet uitgeslapen? Jongeren en slapeloosheid www.cjggooienvechtstreek.nl

regio Gooi en Vechtstreek Niet uitgeslapen? Jongeren en slapeloosheid www.cjggooienvechtstreek.nl regio Gooi en Vechtstreek Niet uitgeslapen? Jongeren en slapeloosheid www.cjggooienvechtstreek.nl n Niet uitgeslapen? Jongeren en slapeloosheid We slapen gemiddeld zo n zeven tot acht uur per nacht. Dat

Nadere informatie

Online Psychologische Hulp Overspanning & Burn-out

Online Psychologische Hulp Overspanning & Burn-out Online Psychologische Hulp 2 Therapieland 3 Therapieland Online Psychologische Hulp In deze brochure maak je kennis met de online behandeling Overspanning & Burn-out van Therapieland. Je krijgt uitleg

Nadere informatie

De tijd van je leven

De tijd van je leven De tijd van je leven Dementie Het verschil tussen dementie en alzheimer. Dementie is een verzamelnaam voor een aantal verschijnselen, die verschijnselen worden veroorzaakt door een ziekte. Er zijn ruim

Nadere informatie

Speciaal onderwijs LESBRIEF OVER DRUGS UITGAVE: STICHTING VOORKOM! POSTBUS 91 3990 DB HOUTEN TELEFOON 030-6373144

Speciaal onderwijs LESBRIEF OVER DRUGS UITGAVE: STICHTING VOORKOM! POSTBUS 91 3990 DB HOUTEN TELEFOON 030-6373144 Speciaal onderwijs LESBRIEF OVER DRUGS UITGAVE: STICHTING VOORKOM! POSTBUS 91 3990 DB HOUTEN TELEFOON 030-6373144 Lesbrief over drugs INHOUD pagina Colofon: Deze lesbrief hoort bij het drugspreventieproject

Nadere informatie

Ik besloot te verder te gaan en de zeven stappen naar het geluk eerst helemaal af te maken. We hadden al:

Ik besloot te verder te gaan en de zeven stappen naar het geluk eerst helemaal af te maken. We hadden al: Niet meer overgeven Vaak is de eerste zin die de klant uitspreekt een aanwijzing voor de hulpvraag. Paula zat nog maar net toen ze zei: ik ben bang om over te geven. Voor deze angst is een mooie naam:

Nadere informatie

Achtergronden. De verslaving. Controleverlies

Achtergronden. De verslaving. Controleverlies Achtergronden We beschouwen verslaving vandaag als een ziekte. Door veranderingen in de hersenen zijn verslaafden niet goed in staat om hun innamegedrag onder controle te houden. Een verslaafde drinker

Nadere informatie

VIER EENVOUDIGE TAKTIEKEN OM LASTIGE COLLEGA S VOOR JE TE WINNEN

VIER EENVOUDIGE TAKTIEKEN OM LASTIGE COLLEGA S VOOR JE TE WINNEN E-BLOG VIER EENVOUDIGE TAKTIEKEN OM LASTIGE COLLEGA S VOOR JE TE WINNEN in samenwerken Je komt in je werk lastige mensen tegen in alle soorten en maten. Met deze vier verbluffend eenvoudige tactieken vallen

Nadere informatie

Wat is PDD-nos? VOORBEELDPAGINA S. Wat heb je dan? PDD-nos is net als Tourette een neurologische stoornis. Een stoornis in je hersenen.

Wat is PDD-nos? VOORBEELDPAGINA S. Wat heb je dan? PDD-nos is net als Tourette een neurologische stoornis. Een stoornis in je hersenen. Wat is PDD-nos? 4 PDD-nos is net als Tourette een neurologische stoornis. Een stoornis in je hersenen. Eigenlijk vind ik stoornis een heel naar woord. Want zo lijkt het net of er iets niet goed aan me

Nadere informatie

U in het middelpunt Die migraine hè Levenservaring verzilveren

U in het middelpunt Die migraine hè Levenservaring verzilveren Welzijn op recept Welkom bij SWOA. Uw huisarts heeft u met ons in contact gebracht. De dokter kan u op dit moment geen passende behandeling (meer) bieden. Toch voelt u zich niet lekker, of heeft u pijn.

Nadere informatie

Onderzoek Alcohol en Zwangerschap

Onderzoek Alcohol en Zwangerschap Pagina 1 Onderzoek Alcohol en Zwangerschap Juni 2011 - Nieuwsbrief Nr 3 Beste verloskundige en assistente, Dit is de derde nieuwsbrief over het onderzoek Alcohol en Zwangerschap van het Nederlands Instituut

Nadere informatie

Een stille date met alcohol

Een stille date met alcohol Een stille date met alcohol Verslaafd Je bent 19 jaar en je drinkt anderhalve fles wijn op een avond. Het verhaal van een meisje dat hulp zoekt. EEN NEGENTIENJARIGE ALCOHOLIST Er liggen zes opgerookte

Nadere informatie

HET VERHAAL VAN KATRIN

HET VERHAAL VAN KATRIN HET VERHAAL VAN KATRIN Katrin begon heroïne te gebruiken toen ze ongeveer 12 was. In het begin deed ze dat nog af en toe. We hadden er niet genoeg geld voor. Door een ingrijpende gebeurtenis ging ze steeds

Nadere informatie

GEZONDER WORDEN, ZIJN & BLIJVEN MET NLP

GEZONDER WORDEN, ZIJN & BLIJVEN MET NLP GEZONDER WORDEN, ZIJN & BLIJVEN MET NLP Voor iedereen die: Gezonder wil eten Wil stoppen met schadelijke verslavingen Meer wil bewegen Minder stress en meer ontspanning wil Inclusief werkboek Leopoldstraat

Nadere informatie

10. Gebarentaal [1/3]

10. Gebarentaal [1/3] 10. Gebarentaal [1/3] 1 Gebarentalen Stel, je kunt niets horen. Je bent doof. Hoe praat je dan met andere mensen? Je kunt liplezen, maar dat is moeilijk en je mist dan toch nog veel van het gesprek. Bovendien

Nadere informatie

Doe de grote zelftest

Doe de grote zelftest Doe de grote zelftest Ben ik burn-out? Het verraderlijke van burn-ut is dat je zelf vaak de laatste bent die het wil weten. De omgeving maakt je erop attent, dwingt je naar de dokter te gaan, of je stort

Nadere informatie

Succesverhaal. over pesten op het werk

Succesverhaal. over pesten op het werk Supermarktmedewerkster Fenny gaat met plezier naar haar werk. Dat is zeer opmerkelijk als je bedenkt dat ze lange tijd werd gepest. Op het dieptepunt hoopte ze zelfs dat haar onderweg naar de supermarkt

Nadere informatie

Interview protocol (NL)

Interview protocol (NL) Interview protocol (NL) Protocol telefoongesprek slachtoffers Goedemorgen/middag, u spreekt met (naam) van de Universiteit van Tilburg. Wij zijn op dit moment bezig met een onderzoek naar straat- en contactverboden

Nadere informatie

v e rslaafd? Wat als je niet meer zonder kan

v e rslaafd? Wat als je niet meer zonder kan v e rslaafd? Wat als je niet meer zonder kan Alles over verslavingen Voor vragen over alcohol, illegale drugs, gokken en medicijnen: De DrugLijn tel. 078 15 10 20 www.druglijn.be SOS Nuchterheid tel. 09

Nadere informatie

Disclosure belangen Janneke Valk, bedrijfsarts

Disclosure belangen Janneke Valk, bedrijfsarts Disclosure belangen Janneke Valk, bedrijfsarts (potentiële) belangenverstrengeling Geen / Zie hieronder Voor bijeenkomst mogelijk relevante relaties met bedrijven Sponsoring of onderzoeksgeld Honorarium

Nadere informatie

Gemeente van onze Heer Jezus Christus, lieve mensen,

Gemeente van onze Heer Jezus Christus, lieve mensen, Gemeente van onze Heer Jezus Christus, lieve mensen, Jezus was moe. Hij had het helemaal gehad. Het begon er allemaal mee toen sommige van de schiftgeleerden zagen hoe wij, zijn leerlingen, een stuk brood

Nadere informatie

Ervaringen Voorbeeld jouw ervaring delen? formulier

Ervaringen Voorbeeld jouw ervaring delen? formulier Ervaringen Voorbeeld jouw ervaring delen? formulier Vraag 1 Hoe heb je zielsliefde ontdekt, en ontdekte je zielsliefde het ook op dat moment? Ik ontmoette haar op mijn werk in de rookruimte. We konden

Nadere informatie

Eerste nummer. Op kamers Eerst durfde ik de woonkamer niet naar binnen. Eetfobie. Het was moeilijk om te zien dat mijn nichtje van 5 meer at dan ik.

Eerste nummer. Op kamers Eerst durfde ik de woonkamer niet naar binnen. Eetfobie. Het was moeilijk om te zien dat mijn nichtje van 5 meer at dan ik. juni 2014 Op kamers Eerst durfde ik de woonkamer niet naar binnen. Eetfobie Eerste nummer Het was moeilijk om te zien dat mijn nichtje van 5 meer at dan ik. INHOUD juni 2014 Eten als een kind Op kamers

Nadere informatie

Die nacht draait Cees zich naar me toe. In het donker voel ik heel zachtjes zijn lippen op mijn wang.

Die nacht draait Cees zich naar me toe. In het donker voel ik heel zachtjes zijn lippen op mijn wang. Vanavond ga ik mijn man vertellen dat ik bij hem wegga. Na het eten vertel ik het hem. Ik heb veel tijd besteed aan het maken van deze laatste maaltijd. Met vlaflip toe. Ik hoop dat de klap niet te hard

Nadere informatie

Eerste druk, augustus 2012 2012 chamo C.C. Paetzhold, C.C.Mozer. Foto s en cover: Hamo

Eerste druk, augustus 2012 2012 chamo C.C. Paetzhold, C.C.Mozer. Foto s en cover: Hamo Dé Afkickmethode Eerste druk, augustus 2012 2012 chamo C.C. Paetzhold, C.C.Mozer. Foto s en cover: Hamo isbn: 978-90-484-2558-7 nur: 751 Uitgever: Free Musketeers, Zoetermeer www.freemusketeers.nl Hoewel

Nadere informatie

ALCOHOL. Zonder flauwekul

ALCOHOL. Zonder flauwekul ALCOHOL Zonder flauwekul Op een feestje of in een café drinken veel mensen alcohol. Dat vinden ze gezellig. Maar is alcohol drinken eigenlijk wel gezellig? Het is belangrijk dat je weet wat alcohol met

Nadere informatie

Is AA wat voor u? U beslist!

Is AA wat voor u? U beslist! Is AA wat voor u? U beslist! U alleen kunt beslissen of het AA-programma, de manier van leven in AA, zin voor u heeft en of het u kan helpen. Het is een beslissing die u zelf moet nemen. Wij kwamen bij

Nadere informatie

Jouw reis door de Bijbel. Uitgeverij Jes! Zoetermeer

Jouw reis door de Bijbel. Uitgeverij Jes! Zoetermeer Nieske Selles-ten Brinke Jouw reis door de Bijbel Dagboek voor kinderen Uitgeverij Jes! Zoetermeer Onder de naam Jes! Junior verschijnen boeken voor kinderen tot twaalf jaar. Jes! Junior is een imprint

Nadere informatie

U in het middelpunt Die migraine hè Levenservaring verzilveren

U in het middelpunt Die migraine hè Levenservaring verzilveren Welzijn op recept Welkom bij SWOA. Uw huisarts heeft u met ons in contact gebracht. De dokter kan u op dit moment geen passende behandeling (meer) bieden. Toch voelt u zich niet lekker, of heeft u pijn.

Nadere informatie

Honderd Vragen over Verslaving door Nathan Wennegers

Honderd Vragen over Verslaving door Nathan Wennegers Honderd Vragen over Verslaving door Nathan Wennegers 1) Waarom ik? Antwoord: Precies, het gaat juist over je ik, niet waar? Want wil een normaal intelligent mens verslaafd zijn? 2) Hoe bedoel je precies?

Nadere informatie

Onderzoek werknemers met kanker

Onderzoek werknemers met kanker Onderzoek werknemers met kanker Dinsdag 15 april 2013 Over dit onderzoek Dit onderzoek is gehouden in samenwerking met de Nederlandse Federatie voor Kankerpatiëntenorganisaties (NFK). Aan het onderzoek

Nadere informatie

Health. 5h Roken 1. Theorieboek. TFG Hellegers 18-5-2013. Wat zit er in een sigaret?

Health. 5h Roken 1. Theorieboek. TFG Hellegers 18-5-2013. Wat zit er in een sigaret? 5h Roken 1 Dagelijks proberen in Nederland alleen al honderden mensen te stoppen met roken. Soms met succes maar vooral ook met ergernis en frustratie. De strijd tegen de sigaret of sigaar is geen makkelijke

Nadere informatie

Lesmateriaal bij de voorstelling: Zwemmen Zonder Mouwen

Lesmateriaal bij de voorstelling: Zwemmen Zonder Mouwen Lesmateriaal bij de voorstelling: Zwemmen Zonder Mouwen Beste docent, Binnenkort gaat u met uw klas naar de voorstelling Zwemmen Zonder Mouwen; een muzikale 8+ voorstelling die zich afspeelt in en rondom

Nadere informatie

Informatieprospectus voor bedrijven. Fitkompas. Wijzer op weg naar bedrijfsgezondheid

Informatieprospectus voor bedrijven. Fitkompas. Wijzer op weg naar bedrijfsgezondheid Informatieprospectus voor bedrijven Fitkompas Wijzer op weg naar bedrijfsgezondheid Fitkompas: wijzer op weg naar bedrijfsgezondheid Fitkompas is een wetenschappelijk ontwikkeld onderzoeksinstrument waarmee

Nadere informatie

Omgaan met weerstand. Weerstand

Omgaan met weerstand. Weerstand Omgaan met weerstand Weerstand De hulpverlener wil met de cliënt op weg gaan naar verandering. Alle tekens die erop wijzen dat de cliënt niet (meer) mee wil, vallen onder de noemer weerstand. Het zijn

Nadere informatie

Hoe denken Zeeuwse jongeren en ouders over alcoholgebruik door jongeren? Onderzoek GGD Zeeland maart 2011

Hoe denken Zeeuwse jongeren en ouders over alcoholgebruik door jongeren? Onderzoek GGD Zeeland maart 2011 Hoe denken Zeeuwse jongeren en ouders over alcoholgebruik door jongeren? Onderzoek GGD Zeeland maart 2011 Zeeuwse jongeren en alcohol In 2010 is de Zeeuwse campagne Laat ze niet (ver)zuipen! van start

Nadere informatie

ChoiCe, CreATe TALeNT

ChoiCe, CreATe TALeNT voor wie is Herken jij het verhaal van Mischa, Dzenan of Laura in jezelf? Ben jij tussen de 14-23 jaar en wil je ontdekken of jij de juiste keuze hebt gemaakt voor jouw toekomst? Dan is RAW TALENT FACTORY

Nadere informatie

Gratis Rapport : Wat Te Doen Voor, Tijdens En Na Je Eerste Marathon. - Eelco de Boer -

Gratis Rapport : Wat Te Doen Voor, Tijdens En Na Je Eerste Marathon. - Eelco de Boer - Gratis Rapport : Wat Te Doen Voor, Tijdens En Na Je Eerste Marathon - Eelco de Boer - Gratis Rapport : Wat Te Doen Voor, Tijdens En Na Je Eerste Marathon Beste lezer, Ik hoop dat jouw doorzettingsvermogen

Nadere informatie

Je bent jong en je wilt wat!

Je bent jong en je wilt wat! Je bent jong en je wilt wat! Logisch, je voelt je geen sukkel. Je bent jong, je zit vol energie en je wilt eruit halen wat er uit dit leven te halen valt. Plezier maken, feesten en doen waar je zin in

Nadere informatie

Slachtoffers van mensenhandel en geestelijke gezondheidszorg

Slachtoffers van mensenhandel en geestelijke gezondheidszorg Slachtoffers van mensenhandel en geestelijke gezondheidszorg Informatie voor cliënten Cliënten en geestelijke gezondheidszorg Slachtoffers van mensenhandel hebben vaak nare dingen meegemaakt. Ze zijn geschokt

Nadere informatie

Doe de Sugar Addiction test!

Doe de Sugar Addiction test! Doe de Sugar Addiction test! Geniet je van af en toe suiker of ben je de hele dag bezig met hoeveel koekjes er nog in de trommel zitten? Weet je tot op de gram hoeveel snoep er nog in huis is en waar het

Nadere informatie

27 mei 2015 Sanne Louw Kikid & marion.kooij@brijder.nl 08835 83880 06 30 26 24 83. www.twitter.com/brijderjeugd

27 mei 2015 Sanne Louw Kikid & marion.kooij@brijder.nl 08835 83880 06 30 26 24 83. www.twitter.com/brijderjeugd 27 mei 2015 Sanne Louw Kikid & marion.kooij@brijder.nl 08835 83880 06 30 26 24 83 www.twitter.com/brijderjeugd Kikid Het is als ouder jouw verantwoordelijkheid, dat je kind NEE kan zeggen tegen drank!

Nadere informatie

Alleen een plastic tasje

Alleen een plastic tasje Alleen een plastic tasje Gaat u zitten, fijn dat u er bent. Wilt u thee? Met suiker? Zal ik beginnen bij het begin? Ik woon hier sinds 1970. Toen ik hier aankwam, had ik alleen een klein plastic tasje

Nadere informatie

Relaties. HDYO heeft meer informatie beschikbaar over de Ziekte van Huntington voor jongeren, ouders en professionals op onze website: www.hdyo.

Relaties. HDYO heeft meer informatie beschikbaar over de Ziekte van Huntington voor jongeren, ouders en professionals op onze website: www.hdyo. Relaties HDYO heeft meer informatie beschikbaar over de Ziekte van Huntington voor jongeren, ouders en professionals op onze website: www.hdyo.org Relaties kunnen een belangrijke rol spelen bij het omgaan

Nadere informatie

De jongen weet dat hij niet in slaap moet vallen. Want dan zullen dieven zijn spullen stelen. Ook al is het nog zo weinig wat hij heeft.

De jongen weet dat hij niet in slaap moet vallen. Want dan zullen dieven zijn spullen stelen. Ook al is het nog zo weinig wat hij heeft. In Kanton, China Op de hoek van twee nauwe straatjes zit een jongen. Het is een scheepsjongen, dat zie je aan zijn kleren. Hij heeft een halflange broek aan, een wijde bloes en blote voeten. Hij leunt

Nadere informatie

Blijvend beter met de leefstijlcoach

Blijvend beter met de leefstijlcoach Blijvend beter met de leefstijlcoach Blijvend beter met de leefstijlcoach Overvolle agenda? In gevecht met de kilo s of sigaretten? Steeds minder plezier in werk en leven? Tijd voor verandering! Wilt u

Nadere informatie

Dé 14 fundamentele stappen naar geluk

Dé 14 fundamentele stappen naar geluk Dé 14 fundamentele stappen naar geluk Van de Amerikaanse psycholoog Michael W. Fordyce 1. Wees actief en ondernemend. Gelukkige mensen halen meer uit het leven omdat ze er meer in stoppen. Blijf niet op

Nadere informatie

De Powerwords. Woorden die beïnvloeden. Auteur: Edwin Selij

De Powerwords. Woorden die beïnvloeden. Auteur: Edwin Selij Het volgende dat de bouwblokjes zijn van de yes set waar we zo direct nog even een inductie mee gaan doen. Gisteren zijn we begonnen met de yes set. Maar hoe kan je hem nog effectiever maken? Als je koppelwoorden

Nadere informatie

Welkom bij Sociaal Succesvol Ondernemen. Week 2: je bedrijf op orde Les 2: een goed businessmodel

Welkom bij Sociaal Succesvol Ondernemen. Week 2: je bedrijf op orde Les 2: een goed businessmodel Welkom bij Sociaal Succesvol Ondernemen Week 2: je bedrijf op orde Les 2: een goed businessmodel Pen en papier? Wat is een businessmodel? Jouw businessmodel is de manier waarop jij in business bent Twee

Nadere informatie

U schrijft ook dat wij Belgen bang zijn voor elkaar. Hoezo?

U schrijft ook dat wij Belgen bang zijn voor elkaar. Hoezo? Wablieft praat met Paul Verhaeghe De maatschappij maakt mensen ziek Materieel hebben we het nog nooit zo goed gehad. De meesten van ons hebben een inkomen, een dak boven ons hoofd Toch voelen veel mensen

Nadere informatie

Tekst 2. Altijd een excuus. Eindexamen havo Nederlands 2013-II

Tekst 2. Altijd een excuus. Eindexamen havo Nederlands 2013-II Tekst 2 Altijd een excuus (1) Nee, hè? Niet weer drinken Het is vrijdag en ik pak mijn agenda om te kijken hoe het weekend eruitziet. Morgen is het een feestdag en dat gaan we vieren met vrienden. Daar

Nadere informatie

0-3 maanden zwanger. Zwanger. Deel 1

0-3 maanden zwanger. Zwanger. Deel 1 Zwanger Ik was voor het eerst zwanger. Ik voelde het meteen. Het kon gewoon niet anders. Het waren nog maar een paar cellen in mijn buik. Toch voelde ik het. Deel 1 0-3 maanden zwanger Veel te vroeg kocht

Nadere informatie

Jong en veelbelovend

Jong en veelbelovend Jong en veelbelovend Geen bedrijf kan zonder jong talent. Ook Facilicom niet. Maar in tijden van krimp is het moeilijk om plekken voor hen te creëren. Hoe gaan jonge talenten hiermee om? Denken ze een

Nadere informatie

De emotionele bankrekening

De emotionele bankrekening De emotionele bankrekening Een uiterst praktische, nuttige manier om dit hele idee van proactiviteit en de cirkel van invloed te begrijpen en toe te passen is via de metafoor van de emotionele bankrekening.

Nadere informatie

WWW.VOORKOM.NL LESBRIEF OVER ROKEN UITGAVE: STICHTING VOORKOM! POSTBUS 91 3990 DB HOUTEN TELEFOON 030-6373144

WWW.VOORKOM.NL LESBRIEF OVER ROKEN UITGAVE: STICHTING VOORKOM! POSTBUS 91 3990 DB HOUTEN TELEFOON 030-6373144 WWW.VOORKOM.NL V.S.O. Roken stoer? Stoppen is sterker! LESBRIEF OVER ROKEN UITGAVE: STICHTING VOORKOM! POSTBUS 91 3990 DB HOUTEN TELEFOON 030-6373144 Lesbrief Over Roken V.S.O. Colofon: Deze lesbrief hoort

Nadere informatie

Majesteit, Koninklijke Hoogheid, excellenties, dames en heren,

Majesteit, Koninklijke Hoogheid, excellenties, dames en heren, Toespraak van de minister-president, mr. dr. Jan Peter Balkenende, bijeenkomst ter ere van de 50 ste verjaardag van de Verdragen van Rome, Ridderzaal, Den Haag, 22 maart 2007 Majesteit, Koninklijke Hoogheid,

Nadere informatie

Timemanagement? Manage jezelf!

Timemanagement? Manage jezelf! Timemanagement? Manage jezelf! Trefwoorden Citeren timemanagement, zelfmanagement, stress, overtuigingen, logische niveaus van Bateson, RET, succes citeren vanuit dit artikel mag o.v.v. bron: www.sustrainability.nl

Nadere informatie

Pubers en genotmiddelen. Irene Lapajian Gezondheidsbevorderaar GGD HM 6 oktober 2014

Pubers en genotmiddelen. Irene Lapajian Gezondheidsbevorderaar GGD HM 6 oktober 2014 Pubers en genotmiddelen Irene Lapajian Gezondheidsbevorderaar GGD HM 6 oktober 2014 Overzicht - Inleiding - (hersen)ontwikkeling pubers - Genotmiddelen: - energiedrank - roken - alcohol - Opvoeding en

Nadere informatie

Hoe blijf je gemotiveerd en gedisciplineerd

Hoe blijf je gemotiveerd en gedisciplineerd Hoe blijf je gemotiveerd en gedisciplineerd Welkom bij alweer het tweede gedeelte van de vijfde week. En in deze week gaan we het hebben over goals, dus hoe jij bepaalde goals moet opstellen en hoe je

Nadere informatie

Stoppen met roken. Groepstraining in het CWZ

Stoppen met roken. Groepstraining in het CWZ Stoppen met roken Groepstraining in het CWZ 2 Stoppen met roken kun je leren! Het valt niet mee om te stoppen met roken. Dat blijkt wel uit het feit dat dagelijks duizenden mensen proberen te stoppen met

Nadere informatie

Johannes 6,1-15 - We danken God, want Jezus zorgt voor ons

Johannes 6,1-15 - We danken God, want Jezus zorgt voor ons Johannes 6,1-15 - We danken God, want Jezus zorgt voor ons Dankdag voor gewas en arbeid Liturgie Voorzang LB 448,1.3.4 Stil gebed Votum Groet Zingen: Gez 146,1.2 Gebed Lezen: Johannes 6,1-15 Zingen: Ps

Nadere informatie

Groep 1, 2 Thema 1 De groep? Dat zijn wij! 1. Hallo, hier ben ik! Samen plezier maken en elkaar beter leren kennen.

Groep 1, 2 Thema 1 De groep? Dat zijn wij! 1. Hallo, hier ben ik! Samen plezier maken en elkaar beter leren kennen. Groep 1, 2 1. Hallo, hier ben ik! 2. Prettig kennis te maken Kinderen leren elkaar beter kennen en ontdekken verschillen en overeenkomsten. 3. Samen in de klas Over elkaar helpen, geholpen worden en afspraken

Nadere informatie

WAT HOUDT U NOG TEGEN?

WAT HOUDT U NOG TEGEN? WAT HOUDT U NOG TEGEN? 2 Tussenoplossingen bestaan niet Rokers die voor het eerst nadenken over stoppen, proberen nog wel eens een tussenoplossing te vinden. Helaas bestaan er geen succesvolle tussenoplossingen.

Nadere informatie

Inhoud. Aan jou de keuze 7. Niet alleen maar een boek 187. Auteurs 191. Dankwoord 197

Inhoud. Aan jou de keuze 7. Niet alleen maar een boek 187. Auteurs 191. Dankwoord 197 Inhoud Aan jou de keuze 7 D/2012/45/239 - isbn 978 94 014 0183 8 - nur 248 Tweede druk Vormgeving omslag en binnenwerk: Nanja Toebak, s-hertogenbosch Illustraties omslag en binnenwerk: Marcel Jurriëns,

Nadere informatie