OVER. Hoe staat ons pensioenfonds ervoor? Geen verlaging, wel indexatie Maak kennis met het pensioenhuis!

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "OVER. Hoe staat ons pensioenfonds ervoor? Geen verlaging, wel indexatie Maak kennis met het pensioenhuis!"

Transcriptie

1 OVER MORGEN januari 2014 Het pensioenmagazine over uw inkomen voor vandaag, morgen of later Hoe staat ons pensioenfonds ervoor? Geen verlaging, wel indexatie Maak kennis met het pensioenhuis!

2 voorwoord Alweer een jaar voorbij Rudi Nieuwenhoven De eerste weken van 2014 zitten er alweer op. Ik en mijn collega-bestuursleden hopen dat u het nieuwe jaar goed bent begonnen. Het begin van het jaar is een goed moment om kort terug te kijken op wat is gebeurd, maar ook om alvast vooruit te kijken naar wat de toekomst ons gaat brengen. Korten of niet korten? Dat was in 2013 de belangrijkste vraag voor ons pensioenfonds. Gelukkig heb ik goed nieuws voor u: we hoeven de pensioenen niet te verlagen. Niet het pensioen dat u als gepensioneerde krijgt en ook niet het pensioen dat u als werknemer opbouwt. Spannend was het zeker. We begonnen het jaar met een dekkingsgraad van 103,9%, zagen deze stijgen tot eind juni, een dip volgde waarna we weer een stijgende lijn zagen en het jaar afsloten met een dekkingsgraad van 109,1%. Ruim voldoende als je weet dat we aan het eind van het jaar op minimaal 104,2% moesten zitten. Beperkte toeslag Kan de vlag nu uit? Nee, want we hebben ook een toeslag (indexatie) nodig om ons pensioen waardevast te houden. Indexatie is belangrijk, omdat hierdoor de pensioenen meegroeien met de prijzen die wel ieder jaar omhoog gaan. Geen indexatie betekent dus koopkrachtverlies. KPN ers die nu pensioen krijgen, merken de gevolgen direct en daarmee het meest als we niet indexeren: zij hebben in feite minder te besteden. Wat dat betreft heb ik goed nieuws, want eind januari hebben we de beslissing genomen op basis van het voorwaardelijke toeslagbeleid de pensioenen beperkt te verhogen met een toeslag. In deze OverMorgen leest u er meer over. Aanpassing pensioenregeling In december heeft u bericht gehad over de wijzigingen in de pensioenregeling. Doordat de overheid de fiscale pensioenwetgeving heeft aangepast, hebben de werkgever KPN en de vakorganisaties besloten de regeling aan te passen door de pensioenleeftijd te verhogen naar 67 jaar en de pensioenopbouw te verlagen. En het blijft niet bij deze aanpassingen. Op 17 december sloten het kabinet en een aantal oppositiepartijen een nieuw pensioenakkoord. Afgesproken is dat de pensioenopbouw verder omlaag gaat naar 1,875% en ook dat er over het inkomen boven de geen pensioen meer kan worden opgebouwd. Wel komt er waarschijnlijk een mogelijkheid om over dit salarisdeel op een fiscaal vriendelijke manier te sparen voor uw inkomen voor later. Het streven van onze regering is om deze wijzigingen per 1 januari 2015 in te voeren. Van Kwakkel tot Tjallewal Wie wel eens Man bijt hond kijkt, kent de rubriek Van Kwakkel tot Tjallewal waarin de programmamakers dwars door het land reizen om mensen te vragen wat ze zoal aan het doen zijn. Ook ik en mijn medebestuurders zijn de afgelopen tijd het hele land doorgereisd voor pensioenpresentaties aan u en uw oud-collega s. De belangstelling viel wat tegen, maar de vragen waren er niet minder interessant om. Een verslag leest u in deze OverMorgen. Tijdens de bijeenkomsten werden trouwens veel vragen gesteld over de pensioenregeling. Reden voor ons om daaraan extra aandacht te besteden op bladzijde 12. Rudi Nieuwenhoven Voorzitter Pensioenfonds KPN 2 Pensioenfonds KPN

3 Het pensioenhuis inhoud Maak kennis met het pensioenhuis! Hoe staat ons pensioenfonds ervoor? 6 Het Pensioenhuis 9 Rachel van der Mik Pensioenfonds KPN 2 Alweer een jaar voorbij 4 Langer werken, jaarlijks minder opbouwen 6 Hoe staat ons pensioenfonds ervoor? 10 Eind goed, al goed? 11 Kort nieuws 12 Maak kennis met het pensioenhuis! 14 Rendementen op uw beleggingen 15 Column Hans Breuker 16 Bestuur over het nieuws 17 Rachel van der Mik: Ik verwacht een advies 18 Kort nieuws 19 Roelof weet het Pensioenfonds KPN 3

4 Aanpassing pensioenregeling Langer werken, jaarlijks minder opbouwen Tot een aantal jaren geleden was de verhoging van de pensioenleeftijd onbespreekbaar. Op je 65ste met pensioen was de standaard en doorwerken deden alleen mensen zonder hobby s. Maar zo langzamerhand wennen we aan het idee dat langer doorwerken de norm wordt. Sinds begin 2013 gaat de AOW-leeftijd in stapjes omhoog, zodat deze in jaar is. En steeds meer pensioenfondsen sluiten hierop aan door de leeftijd waarop het pensioen ingaat, te verhogen. Tot nu toe was dat een keuze van een pensioenfonds zelf. Nu het kabinet heeft besloten de fiscale pensioenwetgeving aan te passen, kunnen ook de werkgever KPN en de vakorganisaties er niet omheen: voor (oud-)kpn ers gaat de pensioenleeftijd naar 67 jaar. En wie nu werkt bij KPN, gaat jaarlijks minder pensioen opbouwen. 4 Pensioenfonds KPN

5 Aanpassing pensioenregeling Beschikbare premie in 2013 en 2014 Leeftijd Huidige Beschikbare premie beschikbare premie per jaar 4,80% 4,40% jaar 5,80% 5,30% jaar 7,10% 6,50% jaar 8,70% 7,90% jaar 10,60% 9,60% jaar 13,00% 11,70% jaar 16,00% 14,40% jaar 19,70% 17,70% jaar 24,60% 22,10% jaar 24,60% 25,90% Krijgt u dan uiteindelijk minder pensioen? Jaarlijks bouwt u minder pensioen op. Maar u bouwt ook twee jaar langer pensioen op. Uiteindelijk kunt u hetzelfde pensioen opbouwen als in de regeling tot 1 januari 2014, waarbij wel geldt dat het pensioen twee jaar later ingaat. Dit geldt als uw situatie niet verandert. Stel dat uw inkomen omlaag gaat, omdat u minder gaat werken, dan bouwt u minder pensioen op. Dit was echter altijd al het geval. Het pensioen dat u tot 1 januari 2014 heeft opgebouwd, wordt omgezet naar 67 jaar (dit heet actuarieel omrekenen). De waarde van uw pensioen blijft hierdoor gelijk. Als u op uw 67ste met pensioen gaat, wordt uw pensioen door de omzetting wel hoger. Kunt u eerder met pensioen? Ook al is de pensioenleeftijd verhoogd, u kunt er nog steeds voor kiezen om eerder dan uw 67ste met pensioen te gaan. Dat kan vanaf uw 60ste, maar u kunt bijvoorbeeld ook met pensioen gaan op de datum dat u AOW krijgt. De AOW-leeftijd gaat sinds 1 januari 2013 in stapjes omhoog naar uiteindelijk 67 jaar in Wordt u in jaar? Als u in jaar wordt en ook op uw 65ste met pensioen wilt, dan ontvangt u de eerste drie maanden geen AOW. U kunt dit gemis aan AOW compenseren. Onder voorwaarden via de Sociale Verzekeringsbank, maar ook via Pensioenfonds KPN. Met uw ouderdomspensioen koopt u dan extra tijdelijk pensioen in. Wilt u meer weten? Kijk op of bel (050) Wat verandert er precies? De pensioenregeling wordt als volgt aangepast: de pensioenleeftijd gaat omhoog van 65 naar 67 jaar. Dit geldt voor het pensioen dat u nog gaat opbouwen; per jaar bouwt u minder pensioen op: 2,15% per jaar van de pensioengrondslag in plaats van 2,25%; de franchise wordt (was in 2013). De franchise is het deel van uw salaris waarover u geen pensioen opbouwt. U bouwt niet over uw hele salaris pensioen op, omdat u naast pensioen ook AOW van de overheid krijgt. Is uw inkomen hoger dan , dan bouwt u pensioen op in twee regelingen: in de middelloonregeling en in de beschikbarepremieregeling. Voor deze laatste regeling wordt de premie voor u belegd, deze premie is afhankelijk van uw leeftijd. Door de verhoging van de pensioenleeftijd wijzigen de premies in deze regeling. Hoe zit het met de AOW-leeftijd? Sinds begin 2013 gaat de AOW-leeftijd in stapjes omhoog naar uiteindelijk 67 jaar in Daarna wordt de AOW-leeftijd gekoppeld aan de levensverwachting. Het kabinet heeft plannen om de AOW-leeftijd nog sneller te verhogen. Wilt u weten wat uw AOW-leeftijd is? Kijk dan op of op de website van de Sociale Verzekeringsbank, Blijft het hierbij? Medio december sloten het kabinet en een aantal oppositiepartijen een nieuw pensioenakkoord. Afgesproken is onder andere dat de maximaal toegestane pensioenopbouw verder omlaag gaat naar 1,875% en dat er over het inkomen boven de geen pensioen meer kan worden opgebouwd. Er komt waarschijnlijk wel een mogelijkheid om over dit salarisdeel op een fiscaal vriendelijke manier te sparen voor inkomen voor later. Het nieuwe pensioenakkoord moet nog worden omgezet in wetgeving. Wij houden u op de hoogte. Pensioenfonds KPN 5

6 Verslag van de informatiebijeenkomsten Hoe staat ons pensioenfonds ervoor? Financiële situatie belangrijk onderwerp tijdens informatiebijeenkomsten Op donderdag 21 oktober presenteerden bestuursleden Ron Harmsen en Fred Ooms de laatste informatiebijeenkomst van In totaal waren er verspreid over het land 18 bijeenkomsten voor werkende KPN ers en gepensioneerden. 6 Pensioenfonds KPN

7 Verslag van de informatiebijeenkomsten Tijdens de bijeenkomsten stonden allerlei onderwerpen op de agenda: de pensioenregeling, de financiële situatie van het pensioenfonds, maar ook het vermogensbeheer en de organisatie van het pensioenfonds. Veel vragen over de pensioenregeling Een belangrijk onderdeel van de presentatie aan werkende KPN ers was de pensioenregeling. Daarover blijkt nog lang niet alles even duidelijk te zijn, gezien het aantal vragen dat erover werd gesteld. Daarom was er tijdens de presentaties veel aandacht voor de middelloonregeling die geldt voor iedere KPN er en voor de beschikbare-premieregeling voor werknemers met een salaris hoger dan Aan de orde kwam ook dat de pensioenopbouw vanaf 1 januari 2014 omlaag gaat van 2,25% per jaar naar 2,15% per jaar. Het gevolg van deze aanpassing, die is opgelegd door de overheid, is dat KPN ers jaarlijks minder pensioen opbouwen en dat de pensioenleeftijd verschuift van 65 naar 67 jaar. Deze aanpassing is definitief. Daarnaast moet ook de staffel voor de beschikbare-premieregeling per 1 januari 2014 worden aangepast. Wel of geen pensioenverlaging. Dat is de vraag Zowel tijdens de bijeenkomsten voor gepensioneerden als werkende KPN ers kwam de financiële situatie van het pensioenfonds ter sprake. Naast de actuele situatie werden ook de kerncijfers van het jaarverslag 2012 besproken. Het bestuur van het pensioenfonds Het pensioenfonds heeft 12 bestuursleden: 5 werkgeversleden 5 werknemersleden 2 gepensioneerdenleden Het bestuur van het pensioenfonds is verantwoordelijk voor het reilen en zeilen van het pensioenfonds. Belangrijke taken zijn: Vaststellen en uitvoeren van beleid Vermogensbeheer en risicomanagement Pensioenadministratie en pensioenuitkeringen Rapportage en communicatie Of het bestuur goed handelt (of goed bestuurt) wordt beoordeeld door interne organen (de visitatiecommissie en het verantwoordingsorgaan) en de externe toezichthouders De Nederlandsche Bank (DNB) en de Autoriteit Financiële Markten (AFM). Meer informatie over het bestuur van het pensioenfonds vindt u in het jaarverslag op Toen de bijeenkomsten startten, was de kans op een verlaging van de pensioenen nog vrij groot. Dit was ook de voornaamste reden om in september een brief te versturen naar alle deelnemers en gepensioneerden over een mogelijke pensioenverlaging. De laatste maanden steeg de dekkingsgraad aanmerkelijk en werd de kans op een verlaging steeds kleiner. In januari kon het pensioenfonds besluiten dat de pensioenen niet verlaagd hoeven te worden. Voor de gepensioneerden leeft dit onderwerp het meest. Logisch, want een verlaging is meteen voelbaar in de portemonnee. Ook werden er veel vragen gesteld of de werkgever niet verplicht is extra stortingen te doen om de verlaging van de pensioenen te voorkomen. De werkgever heeft wel een verplichting om bij te storten, maar voor deze verplichting geldt een maximum. De werkgever heeft de afgelopen herstelperiode van vijf jaar ongeveer 280 miljoen extra premie betaald ter versterking van de financiële situatie. Overigens denken veel mensen dat een verlaging geen gevolgen heeft als je nog pensioen opbouwt. Een misverstand, want ook in dat geval wordt het opgebouwde pensioen verlaagd met hetzelfde percentage als de pensioenen van gepensioneerden. Meer weten over de pensioenregeling? Lees de brochure uw pensioen op Pensioenfonds KPN 7

8 Verslag van de informatiebijeenkomsten Wanneer weer indexeren? De gepensioneerden stelden veel vragen over het niet indexeren van de pensioenen. Indexatie (ook wel het verlenen van een toeslag) is het (gedeeltelijk) aanpassen van de pensioenen aan de prijsstijging. Die indexatie heeft nu al een aantal jaren niet plaatsgevonden en dit betekent simpelweg dat je met hetzelfde pensioen minder kunt kopen. De prijzen zijn immers wel gestegen. Het bestuur lichtte de oorzaken uitgebreid toe: de lage rente drukt de dekkingsgraad al tijden. Daarnaast zijn de pensioenverplichtingen van het pensioenfonds ook fors gestegen omdat we met z n allen beduidend ouder worden, waardoor het pensioenfonds meer geld in kas moet hebben om iedereen later de toegezegde pensioenen te kunnen betalen. Op de vraag wanneer de pensioenen weer geïndexeerd kunnen worden, moesten de bestuurders voorzichtig antwoorden. Een indexatie kost immers geld en gaat ten koste van de buffers van het pensioenfonds. Een vergelijkbare situatie heeft zich eerder voorgedaan. In 2009 heeft een aantal pensioenfondsen de pensioenen geïndexeerd. Een aantal maanden later moesten diezelfde pensioenfondsen alsnog de uitkeringen en pensioenaanspraken verlagen. Inmiddels heeft het pensioenfonds besloten de pensioenen beperkt te verhogen met een toeslag. Meer hierover leest u op bladzijde 10. Inhalen indexatie? Als het weer financieel goed zou gaan met het pensioenfonds, dan kan het bestuur besluiten om de pensioenen te indexeren (een toeslag te geven) over de jaren dat er geen toeslag is verleend. Tot 5 jaar terug kan er alsnog een toeslag worden verleend. In het kader hieronder leest u meer over het toeslagbeleid van het pensioenfonds. Dit beleid is een richtlijn en het bestuur kan van dit beleid afwijken. Toeslagbeleid Dekkingsgraad Dekkingsgraad lager dan 104,2% Dekkingsgraad tussen 104,2% en 116% Dekkingsgraad hoger dan 116% Wel of geen toeslag? Geen toeslag Mogelijk gedeeltelijke toeslag Mogelijk volledige toeslag en eventueel inhalen toeslagachterstand over voorgaande vijf jaar De percentages kunnen veranderen door het risicobeleid en marktomstandigheden. Verder wordt bij de beslissing over de toeslag altijd gekeken naar de dekkingsgraad van de twee voorgaande kwartalen. De toeslag wordt afgeleid ( geschoond van belastingmaatregelen) van de Consumenten Prijsindex voor alle huishoudens over de periode september-september. Het bestuur is bevoegd af te wijken van het toeslagbeleid. 8 Pensioenfonds KPN

9 Verslag van de informatiebijeenkomsten Wat houdt het bestuur bezig? Naast de vaste onderwerpen zoals de pensioenuitvoering, risicomanagement, pensioencommunicatie en beleggingen stonden tijdens de presentaties nog de volgende onderwerpen op de agenda: Nieuw Financieel Toetsingskader Per 1 januari 2015 moet er een nieuwe set regels komen voor een nieuw financieel toetsingskader. Met een nieuw stelsel zouden de pensioenen beter bestand zijn tegen financiële schokken en rekening houden met de stijging van de levensverwachting. Verdere aanpassing pensioenwetgeving per 1 januari 2015: verder verlagen van het opbouwpercentage; aanpassing staffels beschikbare-premieregeling; maximum invoeren voor pensioengevend salaris. Nieuw bestuursmodel Tijdens de presentaties heeft het bestuur aangegeven dat de bestuursstructuur wijzigt door de wet Versterking bestuur pensioenfondsen. Tijdens de bestuursvergadering op 16 december heeft het bestuur een aantal beslissingen genomen over de wijzigingen. Vanaf 1 juli zal het bestuur uit elf bestuursleden bestaan (nu zijn dat er nog twaalf), waarvan drie bestuurders door externen worden ingevuld. Deze externe bestuursleden zullen niet uitvoerende bestuursleden zijn. Dat betekent dat zij zich - naast hun taken die horen bij het lidmaatschap van het bestuur - ook bezig gaan houden met het intern toezicht op het bestuur. Eén van de externe bestuursleden zal ook voorzitter van het pensioenfonds worden. Meer informatie over de invulling volgt in de eerste helft van Niet geweest? Bekijk de presentaties Kon u niet naar de bijeenkomsten komen? Maar bent u wel nieuwsgiering naar de presentaties? Bekijk dan de presentatie voor deelnemers of de presentatie voor gepensioneerden op Of lees de vragen en antwoorden op de website. Pensioenfonds KPN 9

10 Geen pensioenverlaging Eind goed, al goed? Geen pensioenverlaging, wel beperkte toeslag De kogel is door de kerk: Pensioenfonds KPN verhoogt de (opgebouwde) pensioenen per 1 april 2014 met een beperkte toeslag. Eind 2013 was de dekkingsgraad 109,1%. De dekkingsgraad moest op dat moment minimaal 104,2% zijn. Hoewel de dekkingsgraad de laatste maanden steeg, bleef het spannend. Een terugblik. Het jaar begon met een dekkingsgraad van ruim 103%. Te laag, maar meteen de eerste maand was er al een stijging te zien. Dat het herstel van de wereldwijde crisis broos was, zagen we in juni, toen de dekkingsgraad kelderde van 104,4% naar 101,7%. Vanaf juli 2013 zette het herstel goed door en kwamen we eind 2013 uit op uiteindelijk 109,1%. Waarom is de dekkingsgraad zo belangrijk? Of we de pensioenen wel of niet zouden moeten verlagen, is afhankelijk van de dekkingsgraad. Dat is een belangrijke graadmeter voor de financiële situatie van pensioenfondsen. Hoe hoger de dekkingsgraad, hoe groter onze financiële buffer. Is de dekkingsgraad 100%, dan is er precies een Euro in kas voor iedere Euro die we aan pensioen moeten betalen. Op zich is dat voldoende, maar er hoeft maar iets te gebeuren waardoor de dekkingsgraad daalt en we kunnen de pensioenen niet meer garanderen. Pensioenen beperkt verhoogd Dat we de pensioenen niet hoeven te verlagen, is goed nieuws. Voor gepensioneerden die hun pensioen niet zien dalen, maar ook voor iedereen die nog werkt en pensioen opbouwt. Ook dit pensioen hadden we moeten verlagen bij een te lage dekkingsgraad. Maar we zijn er nog niet, want de afgelopen jaren zijn de pensioenen niet geïndexeerd. Indexatie (ook wel het verlenen van een toeslag) betekent dat de pensioenen zoveel mogelijk waardevast blijven. Doordat we de pensioenen al een aantal jaren niet hebben kunnen indexeren, zijn ze in feite minder waard geworden. De kosten van het levensonderhoud stijgen immers wel ieder jaar. Volgens het toeslagbeleid mag Pensioenfonds KPN de pensioenen gedeeltelijk indexeren als de dekkingsgraad hoger is dan 104,2%. Eind vorig jaar was de dekkingsgraad 109,1%, dus is er op basis van het voorwaardelijke toeslagbereid ruimte voor indexatie. Eind januari 2014 heeft het pensioenfonds daarom besloten de pensioenen per 1 april 2014 als volgt te verhogen: voor iedereen die pensioen opbouwt, gaan de opgebouwde pensioenaanspraken met 0,34% omhoog; voor gepensioneerden gaan de pensioenen omhoog met 0,41%. Dit geldt ook voor iedereen die vanuit het verleden nog opgebouwde pensioenaanspraken heeft staan bij Pensioenfonds KPN. Meer weten over het toeslagbeleid? Kijk op 10 Pensioenfonds KPN

11 Kort nieuws AOW-toeslag vervalt in 2015 Ontvangt u een AOW-uitkering en heeft uw partner de AOW-leeftijd nog niet bereikt? Dan heeft u nu nog recht op een toeslag bovenop uw AOW-uitkering. Deze toeslag krijgt u tot uw partner de AOWleeftijd bereikt. Deze toeslag vervalt in Als u voor 2015 de toeslag ontving, dan loopt deze gewoon door tot uw partner de AOW-leeftijd heeft bereikt. 65 jaar in 2014? Krijgt u in 2014 AOW en heeft uw partner de AOW-leeftijd dan nog niet bereikt, dan kunt u in aanmerking komen voor een toeslag bovenop op de AOW-uitkering. Als u in jaar wordt dan vervalt deze toeslag. Hoeveel toeslag u kunt krijgen hangt af van het aantal jaren dat uw partner verzekerd is geweest voor de AOW, de inkomsten van uw partner en de inkomsten van u en uw partner samen. Wilt u meer weten over de toeslag? Kijk dan op Kabinet en oppositie sluiten akkoord Per 1 januari 2014 past de overheid de fiscale pensioenwetgeving aan. Hierdoor gaat de pensioenopbouw omlaag en de pensioenleeftijd omhoog. De overheid wil nog meer veranderen. Op 18 december 2013 sloot het kabinet na lang onderhandelen een akkoord over deze veranderingen. Het gaat overigens om plannen, nog niet om wetgeving. In het akkoord staat dat de pensioenopbouw per 1 januari 2015 verder omlaag gaat naar 1,875%. Werknemers die meer dan een ton verdienen, zien hun pensioenopbouw het sterkst aangetast: over het salaris boven dat bedrag bouwen ze vanaf 2015 helemaal geen pensioen meer op. Maar om dit te compenseren, kunnen zij straks deelnemen aan een nieuwe, vrijwillige spaarregeling. Pensioenfonds KPN houdt u op de hoogte van de verdere ontwikkelingen via Pensioenfonds KPN 11

12 Het pensioenhuis Maak kennis met het pensioenhuis! 12 Pensioenfonds KPN

13 Het pensioenhuis Als u later met pensioen gaat, wilt u het misschien niet met minder inkomen doen. Maar hoe ziet dat inkomen voor later er precies uit? In feite kan uw inkomen bestaan uit drie verdiepingen: de AOW, uw pensioen dat u opbouwt via uw werkgever en het inkomen dat u misschien zelf extra regelt. Hoe werkt het precies? Maak kennis met het pensioenhuis. 1. Overheidspensioen: de AOW De begane grond, de basis van uw pensioen, wordt betaald door de overheid: de AOW-uitkering. Dit is een gedeelte van uw totale pensioeninkomen. De AOW-leeftijd gaat de komende jaren in stapjes omhoog naar 67 jaar in Vanaf de dag dat u de AOW-leeftijd hebt bereikt, ontvangt u een AOW-uitkering. Hoeveel AOW u krijgt, hangt af van uw situatie. Heeft u bijvoorbeeld een partner, dan krijgt u minder dan wanneer u alleenstaand bent. Uw partner krijgt immers ook AOW vanaf de AOW-leeftijd. Ook is de hoogte van de AOW afhankelijk van hoelang u bent verzekerd voor de AOW. In Nederland is iedereen automatisch verzekerd, maar heeft u in het buitenland gewoond of gewerkt dan kan het zijn dat u tijdelijk niet verzekerd was en dus minder AOW krijgt. Wilt u meer weten over de AOW-uitkering of wilt u uw AOWleeftijd berekenen? Kijk dan op: 2. Via uw werkgever: collectief pensioen De eerste verdieping komt uit het pensioen dat u, als werknemer, nu al opbouwt bij Pensioenfonds KPN. Om uw pensioen op te bouwen, betaalt u ook een eigen bijdrage. Kijk eens op uw salarisstrook, daar staat het premiebedrag dat naar uw pensioen gaat. De werkgever betaalt trouwens het grootste deel van uw pensioenpremie. Hoe wordt uw pensioen berekend? Ieder jaar dat u werkt, bouwt u een stukje pensioen op. Hoeveel u uiteindelijk opbouwt hangt onder andere af van uw pensioengevend salaris en de franchise. Deze begrippen worden in de blokjes op deze pagina uitgelegd. U krijgt ieder jaar uw Pensioenoverzicht. Hierin staat precies hoeveel pensioen u heeft opgebouwd en hoeveel pensioen u nog kunt opbouwen. Ook kunt u de pensioenplanner op bekijken. Bij Pensioenfonds KPN bouwt u pensioen op in een middelloonregeling. Bij een middelloonregeling wordt elk jaar pensioen opgebouwd over het salaris van dat jaar. Op deze wijze ontvangt u een uitkering die is gebaseerd op het gemiddeld verdiende salaris in uw carrière. Verdient u meer dan per jaar dan geldt naast de middelloonregeling ook de beschikbare-premieregeling. Meer informatie hierover vindt u op onze website Het pensioen zelf is simpelweg een uitkering. U ontvangt deze uitkering van Pensioenfonds KPN als u met pensioen gaat en in bepaalde gevallen als u arbeidsongeschikt wordt. Dit is een bruto uitkering die maandelijks wordt uitbetaald. Hierover betaalt u belasting. Komt u te overlijden tijdens uw dienstverband, dan ontvangen uw partner en eventuele kinderen een pensioen. Hierover vindt u meer informatie in de brochure Uw Pensioen op onze website: 3. Individueel pensioen: wat u zelf doet en regelt De bovenste verdieping is extra en moet u zelf regelen. Deze aanvulling op uw pensioen bestaat bijvoorbeeld uit het spaargeld dat u heeft opgebouwd, een eigen beleggingsportefeuille, een extra levensverzekering of de overwaarde van een koophuis. Dan zit u nog iets ruimer in uw jasje en heeft u dus meer pensioen! Ook bij Pensioenfonds KPN heeft u de mogelijkheid om op vrijwillige basis extra in te leggen voor een aanvullend pensioen. U kunt via de regeling Individueel Pensioensparen extra pensioen opbouwen. Meer informatie over deze regeling vindt u op onze website. Wat betekent dat? Franchise De franchise is een vast bedrag van uw salaris waarover u géén pensioen opbouwt. U bouwt niet over uw hele salaris pensioen op, omdat u naast uw pensioen een AOW-uitkering ontvangt van de overheid. De franchise is voor Hoe lager de franchise, hoe gunstiger. Dan bouwt u immers over een groter deel van uw salaris pensioen op. Pensioengevend salaris Dit is het deel van uw vaste bruto jaarsalaris dat meetelt voor uw pensioenopbouw. Ook toelagen, 75% van het caobudget en meeruren van parttimers tellen mee voor de pensioenopbouw. Daarnaast bouwt u pensioen op over bepaalde toelagen zoals de toelage voor het werken op ongebruikelijke tijdstippen. Pensioengrondslag Dit is het bedrag dat overblijft als de franchise van uw pensioengevend salaris is afgehaald. Over de pensioengrondslag bouwt u pensioen op.

14 Beleggingsrendementen Rendementen op uw beleggingen Neemt u deel aan de Beschikbare premieregeling of Individueel Pensioensparen, dan wordt de premie van deze regeling voor u belegd door het pensioenfonds. Hoeveel pensioen u in deze regelingen opbouwt, hangt af van onder andere het rendement op deze beleggingen. Op de pensioendatum wordt van het bedrag wat op dat moment op de beleggingsrekening staat, een levenslang pensioen ingekocht bij het pensioenfonds tegen de dan geldende inkooptarieven. In het vierde kwartaal lieten vrijwel alle beleggingen een positief resultaat zien. Life Cycle met pensioenleeftijd 62 jaar tot 40 jaar jaar jaar jaar jaar September 3,46% 2,99% 2,21% 1,20% 0,38% Oktober 3,80% 3,32% 2,52% 1,40% 0,41% November 1,32% 1,11% 0,75% 0,38% 0,15% December 0,84% 0,56% 0,10% -0,07% 0,10% Life Cycle met pensioenleeftijd 65 jaar tot 43 jaar jaar jaar jaar jaar September 3,46% 2,99% 2,21% 1,20% 0,38% Oktober 3,80% 3,32% 2,52% 1,40% 0,41% November 1,32% 1,11% 0,75% 0,38% 0,15% December 0,84% 0,56% 0,10% -0,07% 0,10% Vrij Beleggen (beleggingsmix A t/m G) A B C D E F G September 3,77% 2,99% 2,21% 1,43% 0,65% 1,22% 0,00% Oktober 4,12% 3,32% 2,52% 1,72% 0,92% 2,17% 0,00% November 1,47% 1,11% 0,75% 0,39% 0,04% 0,91% 0,00% December 1,02% 0,56% 0,10% -0,36% -0,82% -0,16% 0,00% Over beleggen Als u deelneemt aan Individueel Pensioensparen en/of de Beschikbare premieregeling, kunt bij Pensioenfonds KPN op twee manieren beleggen. Beleggen via de Life Cycle Standaard belegt u via de Life Cycle. Als u belegt, brengt dat risico s met zich mee. Naarmate u ouder wordt, is het niet handig veel risico voor uw pensioen te lopen. Daarom is de Life Cylce zo samengesteld dat er minder in aandelen belegd wordt naarmate u ouder wordt. Beleggen in aandelen is namelijk het meest risicovol. Vrij beleggen Bij Vrij beleggen kunt u kiezen uit zeven beleggingsmixen (A t/m G). Mix A bestaat uit 100% aandelen, voor mix G wordt 100% belegd op geldmarkten. De cijfers geven de rendementen per maand weer. Aan het begin van ieder nieuw jaar, wordt het totale rendement van het voorgaande jaar berekend. Beleggingsmix A: Beleggingsmix B: Beleggingsmix C: Beleggingsmix D: Beleggingsmix E: Beleggingsmix F: Beleggingsmix G: 100% aandelen 75% aandelen en 25% obligaties 50% aandelen en 50% obligaties 25% aandelen en 75% obligaties 100% obligaties 50% duurzame aandelen en 50% obligaties 100% geldmarkt Meer weten over beleggingen? Op vindt u meer informatie over beleggingen, ook over uw persoonlijke beleggingssaldo. Op de site kunt u ook uw beleggingsmix bij Vrij beleggen aanpassen. Om zeker te weten dat u belegt op de manier die bij u past, moet u wel eerst de Profielwijzer op de site invullen. 14 Pensioenfonds KPN

15 Column Hans Breuker Wie het weet mag het zeggen De staatssecretaris heeft gesproken. Er komt één set regels voor een nieuw financieel toetsingskader voor pensioenen. En niet, zoals tot voor kort de plannen waren, twee. Omdat ik me kan voorstellen dat u hier nou niet direct een beeld bij hebt, een korte historische schets. De opeenvolgende crises waren een aanslag op de dekkingsgraden van pensioenfondsen. Er kon niet of minder geïndexeerd worden en sommige fondsen moesten zelfs korten. Deskundigen concludeerden dat ons huidige pensioenstelsel niet toekomstbestendig is. Er zou een nieuw stelsel moeten komen dat beter rekening houdt met financiële schokken en met de stijging van de levensverwachting. Spagaat In het huidige stelsel komen pensioenfondsen in een spagaat terecht. Fondsen willen de pensioenen indexeren; daarvoor moet tot op zekere hoogte risicovol belegd worden, maar hierdoor zijn zij ook minder bestand tegen financiële schokken, waardoor dekkingsgraden kunnen dalen en er minder of niet geïndexeerd kan worden of zelfs gekort moet worden. In een notendop is dat de conclusie van de deskundigen. Om uit deze spagaat (of zo u wilt vicieuze cirkel) te komen moet óf minder belang gehecht worden aan de indexering, óf moet het risico van financiële schokken meer bij de deelnemer gelegd worden. In het eerste geval is de (nominale) uitkering behoorlijk zeker, maar de indexering veel minder. In het tweede geval is het net andersom; de nominale uitkering is minder zeker, maar de indexering is zekerder. Het eerste werd het nominale contract genoemd, het tweede het reële. Twee smaken dus, waaruit de cao-partijen kunnen kiezen. En twee contracten met elk een eigen set spelregels. Keuze aan fondsen en cao-partijen Pensioenfondsen en cao-partijen gingen voortvarend aan de slag met de voorbereidingen voor het maken van een keuze. Dat bleek niet altijd even makkelijk, want wat is belangrijker; de zekerheid van pensioen, maar je weet niet óf en met hoeveel dat bedrag zal toenemen, of de wetenschap dat 1.000, ook 900 (of 1.100) kan worden, maar wel meer zekerheid over de indexatie? Wie het weet mag het zeggen. Staatssecretaris Klijnsma heeft nu besloten dat er niet twee contracten komen, maar slechts één. De spelregels daarvoor weten we pas begin Je kunt redeneren dat één contract de zaak eenvoudiger maakt. En je kunt redeneren dat sociale partners verlost zijn van een misschien wel duivels dilemma. Je kunt ook zeggen dat geen keuzevrijheid de sociale partners in een keurslijf dwingt. Tsja, wat is wijsheid? Wie het weet mag het zeggen. Hans Breuker Hoofd Pensioenadvies, TKP Pensioen Pensioenfonds KPN 15

16 Reactie op nieuws Bestuur over het nieuws Het bestuur reageert in iedere OverMorgen op een bericht dat u in het nieuws heeft kunnen lezen. Dit keer Digitale communicatie: wat pensioenverstrekkers van andere branches kunnen leren van Jolanda Lamboo. Door: Jolanda Lamboo. Digitale communicatie: wat pensioenverstrekkers van andere branches kunnen leren De opschudding over het nalaten van de betaling van pensioenpremies van GayKrant-medewerkers en het daaropvolgende aftreden van Henk Krol als voorman van de 50PLUS-partij brengt iets aan het licht dat veel fundamenteler is. Of de medewerkers op de hoogte waren, doet er even niet toe. Wat er toe doet, is dat de pensioenverstrekker niet naar de individuele medewerkers heeft gecommuniceerd over het uitblijven van de betalingen en de gevolgen hiervan. Pensioen is een onderwerp dat een lage interesse heeft en pas meer aandacht krijgt naarmate de pensioengerechtigde leeftijd nadert. Dan is het dikwijls te laat om het pensioen nog te kunnen beïnvloeden. Pensioenverstrekkers kunnen van andere branches leren hoe zij digitale communicatie kunnen inzetten om de aandacht te krijgen, zodat pensioendeelnemers tijdig eventuele maatregelen kunnen nemen. Het volledige van Jolanda Lamboo artikel vindt u op Reactie van het bestuur De pensioenwereld heeft nog een hele inhaalslag te maken als het gaat om digitale communicatie. Internetbankieren, webwinkelen en online verzekeringen afsluiten zijn al jaren de normaalste zaak van de wereld. Maar een uniform pensioenoverzicht moeten wij u als pensioenfonds nog per post sturen. Dat is een wettelijke verplichting. Jolanda Lamboo haalt in haar artikel het rapport Duidelijke taal van staatssecretaris Jetta Klijnsma aan. In november 2013 heeft Klijnsma de volgende stap gezet met een voorstel voor de wet Pensioencommunicatie. Hoewel het gaat om een concept, is Pensioenfonds KPN een voorstander van de voorstellen die de minister doet. Meer online communicatie De nieuwe wet zou ons als pensioenfonds de mogelijkheid geven meer online te communiceren. Als de deelnemer dat wil, kunnen we het uniform pensioenoverzicht voortaan digitaal versturen. De nieuwe wet Pensioencommunicatie moet er bovendien voor zorgen dat de deelnemer centraal staat. We kunnen meer maatwerk aanbieden, mogen informatie in lagen (van eenvoudig naar zeer complex) aanbieden en kunnen duidelijker communiceren over koopkracht en risico s. Zelf aan de knoppen Een van de problemen bij pensioencommunicatie is het gebrek aan interesse onder deelnemers. Consumenten willen zelf kunnen kiezen en zelf aan de knoppen kunnen zitten. Als je pensioen opbouwt via een pensioenfonds, heb je weinig keuze en kun je weinig zelf bepalen. Ook dat gaat veranderen met de wet Pensioencommunicatie. Er moet een Pensioendashboard komen dat deelnemers laat zien hoe hun totale uitgaven en inkomsten er vanaf de pensioendatum uitzien. Via datzelfde Pensioendashboard kunnen deelnemers keuzes maken om die uitgaven en inkomsten aan te passen. Pensioenfonds KPN is, vooruitlopend op de wetgeving, al bezig met de ontwikkeling van zo n persoonlijk Pensioendashboard. Naar verwachting kunt u er al in 2014 gebruik van maken. 16 Pensioenfonds KPN Het bestuur: drs. R.A. Nieuwenhoven (voorzitter), F.H.K. Ooms (plaatsvervangend secretaris), mw. A.J.H Zwaagstra, drs. C.J. Boogaerdt, mw. drs. A.J.M. Belilos, R.H. Harmsen, C.A.M. Michielse (secretaris), mr. J.P.O.M. van Herpen (plaatsvervangend voorzitter), drs. R.P.F. Blomsma RA, mw E.L. Snoeij, W. Wallet, ing. J.A. van Dijk

17 Collega s & pensioen Rachel van der Mik Ik verwacht een advies In deze rubriek Collega s en pensioen maakt u kennis met een van uw collega s. Dit keer Rachel van der Mik. Zo n 15 jaar geleden kwam ze in dienst bij KPN. Op dit moment is ze als Hardware Services Manager verantwoordelijk voor het op peil houden van de mobiele voorraad voor de zakelijke markt. Wat maakt werken bij KPN interessant? En heeft ze zich verdiept in haar pensioen? Vijftien jaar in dienst bij KPN. En nog steeds verveel ik me niet. Het bedrijf is continu in beweging en je hebt allerlei mogelijkheden om jezelf verder te ontwikkelen. Dat vind ik belangrijk. Wat ik ook belangrijk vind, is dat KPN enorm veel aan verantwoord ondernemen doet. Veel mensen buiten KPN weten jammer genoeg niet dat we bijvoorbeeld zieke kinderen die niet naar school kunnen, helpen met telecomvoorzieningen zodat ze toch lessen op school kunnen volgen. Of dat we ouderen helpen met computergebruik. Dat verantwoord ondernemen zegt toch iets over het bedrijf en de mensen die er werken. Ik zou zelf nooit kunnen werken voor een bedrijf dat dierproeven doet. Zit ik straks goed? 15 jaar werken bij KPN betekent ook 15 jaar pensioen opbouwen. Heeft Rachel van der Mik zich al verdiept in haar pensioen? Ik ben nu 40 jaar en het wordt toch wel eens tijd dat ik dat echt ga doen. Het jaarlijkse pensioenoverzicht lees ik wel door, samen met mijn partner, maar ik heb nog steeds niet goed in kaart of ik goed zit of dat ik vanaf mijn pensioen op een houtje moet bijten. Het overzicht geeft me onvoldoende persoonlijke uitleg. Je leest het ook s avonds: niet echt een moment om dan het pensioenfonds te bellen voor meer tekst en uitleg. Het liefst zou ik een advies krijgen van het pensioenfonds. Dus: is mijn pensioen voldoende en zo nee, hoe kan ik dan voor extra pensioen zorgen? Interessante bijeenkomst Omdat ik me meer in mijn pensioen wil verdiepen, ben ik op 21 november naar de bijeenkomst van het pensioenfonds geweest. Ik vond vooral de uitleg over de pensioenregeling erg interessant. Dat merkte je ook aan de zaal, want er kwamen veel vragen over de opbouw, het partnerpensioen en over het pensioen waarvoor je belegt. Je merkte aan de spreker dat hij zijn verhaal vanwege de tijd moest afkappen. Jammer, van mij had dat onderdeel nog wel wat langer mogen duren. Niet alles is even goed blijven hangen, maar door de bijeenkomst heb ik me wel voorgenomen binnenkort alle pensioeninformatie voor mezelf op een rij te zetten. En als ik vragen heb, weet ik het pensioenfonds wel te vinden. Extra bijeenkomsten over nieuwe pensioenregeling Wat mij betreft mag het pensioenfonds gewoon doorgaan met dit soort informatiebijeenkomsten. Sterker nog, ik zou begin volgend jaar extra sessies organiseren. Ik heb begrepen dat de regeling gaat veranderen en dat er een nieuw pensioencontract aan zit te komen. Daarover wil ik beslist meer weten. Misschien is het goed de bijeenkomsten op te splitsen: je krijgt veel informatie en niet alles blijft hangen, dat merk ik aan mezelf. Of dat het pensioenfonds inloopspreekuren organiseert over een specifiek onderwerp, zoals het partnerpensioen. In ieder geval ben ik vast van plan de volgende keer weer te gaan. Pensioenfonds KPN 17

18 Kort nieuws AOW in 2014: drie maanden na uw 65 ste Sinds begin 2013 gaat de AOW-leeftijd in stapjes omhoog. Wordt u in jaar, dan gaat de AOW ongeveer drie maanden na uw 65ste verjaardag in. Op kunt u precies uitrekenen wanneer u AOW krijgt. Wilt u op uw 65ste met pensioen? Dan moet u het een aantal maanden zonder AOW stellen. Kunt u niet zonder, dan kunt u besluiten langer door te werken. U stelt uw pensioen van Pensioenfonds KPN dan uit tot de AOW-datum. Ongeveer een half jaar voor uw AOW-datum krijgt u een brief van ons over het aanvragen van uw pensioen. U kunt dan aangeven op welke datum u precies met pensioen wilt. Wilt u uw pensioen niet uitstellen, dan kunt u misschien gebruikmaken van de AOW-compensatie van Pensioenfonds KPN. Kijk voor meer informatie op nl of bel (050) Meer tijd voor waardeoverdracht? Als u van baan verandert, kunt u uw pensioen meenemen. Dit heet waardeoverdracht. Als u waardeoverdracht wilt, moet u dat binnen een half jaar regelen. Veel te kort, zo redeneert D66. Op dit moment is de termijn om waardeoverdracht aan te vragen een half jaar. Als het aan D66 ligt, wordt dat 1,5 jaar. Volgens D66 neemt maar 40 procent van de werknemers hun pensioen mee als ze bij een andere werkgever aan de slag gaan. Dat de meerderheid dat niet doet, komt volgens hem doordat ze na een baanwisseling te veel tegelijk aan hun hoofd hebben. Als ze meer tijd krijgen, zullen meer werknemers hun pensioen meenemen, verwacht hij. D66 wil ook dat werknemers beter geïnformeerd worden over hun rechten en mogelijkheden bij pensioenoverdracht. 18 Pensioenfonds KPN

19 Vraag & antwoord Heeft u nou ook een vraag aan Roelof? Mail het ons op: Of bel naar De pensioendeskundigen helpen u graag verder! Stel uw vraag aan een pensioendeskundige. Roelof helpt u graag verder met al uw pensioenvragen. Roelof weet het Beste Roelof, Mijn partner en ik verwachten ons eerste kind. Moet ik nu actie ondernemen of iets doorgeven aan Pensioenfonds KPN? En hoe zit het met mijn pensioenopbouw tijdens mijn ouderschapsverlof, loopt dat gewoon door? Groet, Maaike de Lange Beste Maaike, Gefeliciteerd met de komst van jullie eerste kind. Na de geboorte hoef je niets door te geven aan Pensioenfonds KPN. En na de geboorte kun je onbezorgd gebruikmaken van je ouderschapsverlof. Je gaat dan tijdelijk minder werken, maar tijdens de verlofperiode blijf je gewoon pensioen opbouwen. Mocht je komen te overlijden dan blijft je zoon of dochter ook goed verzorgd achter. Als je overlijdt terwijl je nog bij KPN werkt, heeft je kind namelijk recht op een wezenpensioen tot hij of zij 18 jaar is. Als je kind al studeert en voldoet aan de eisen die zijn vermeld in de Wet op de Studiefinanciering, kan je zoon of dochter zelfs wezenpensioen krijgen tot hij of zij 27 jaar wordt. Het wezenpensioen is per kind 20% van het partnerpensioen. Mocht ook je partner komen te overlijden, dan wordt het wezenpensioen verdubbeld. Voor meer informatie over het wezenpensioen kun je terecht op onze website: Daar vind je ook extra informatie over met verlof gaan. Vriendelijke groet, Roelof de Wal Pensioenfonds KPN 19

20 Colofon Stichting Pensioenfonds KPN Postbus AM GRONINGEN [T] (050) [I] [E] Oplage: Redactie: Pensioenfonds KPN Vormgeving: Het Bladmanagement Druk: Van Gorcum

Waardeoverdracht. bij indiensttreding. Wat is waardeoverdracht? Is waardeoverdracht. verstandig? Goed om te weten. Een nieuwe baan.

Waardeoverdracht. bij indiensttreding. Wat is waardeoverdracht? Is waardeoverdracht. verstandig? Goed om te weten. Een nieuwe baan. Waardeoverdracht bij indiensttreding Meer weten? www.kpnpensioen.nl Wat is waardeoverdracht? 4 Zoek en vind 11 Een nieuwe baan 3 Is waardeoverdracht verstandig? Goed om te weten 6 Zo vraagt u aan 10 9

Nadere informatie

Informatiebijeenkomst Pensioenen: actueler dan ooit. Oktober 2013

Informatiebijeenkomst Pensioenen: actueler dan ooit. Oktober 2013 Informatiebijeenkomst Pensioenen: actueler dan ooit Oktober 2013 1 Pensioenstelsel Individueel Pensioen fonds Overheid Lijfrente Pensioen AOW B E L A S T I N G 2 Programma bestuur en taken bestuur de pensioenregeling

Nadere informatie

Toelichting. Uniform Pensioenoverzicht 2015. Uitkeringsovereenkomst

Toelichting. Uniform Pensioenoverzicht 2015. Uitkeringsovereenkomst Toelichting Uniform Pensioenoverzicht 2015 Uitkeringsovereenkomst Actieve deelnemer Wat heeft u aan het Uniform Pensioenoverzicht? Het Uniform Pensioenoverzicht geeft inzicht in uw inkomen dat u van Hagee

Nadere informatie

Je bouwt partnerpensioen op met de pensioenregeling van Pensioenfonds Detailhandel. Voor je kinderen is er wezenpensioen.

Je bouwt partnerpensioen op met de pensioenregeling van Pensioenfonds Detailhandel. Voor je kinderen is er wezenpensioen. Hoe is jouw pensioen geregeld? Wat krijg je in onze pensioenregeling? Ouderdomspensioen Je bouwt ouderdomspensioen op met de pensioenregeling van Pensioenfonds Detailhandel. Je krijgt dit ouderdomspensioen

Nadere informatie

15 vragen en antwoorden over de veranderingen in de pensioenregeling

15 vragen en antwoorden over de veranderingen in de pensioenregeling Er verandert wat aan je pensioen 15 vragen en antwoorden over de veranderingen in de pensioenregeling Over de pensioenleeftijd en de AOW 1. Moet ik nu blijven werken tot 67 jaar? Het pensioen dat je vanaf

Nadere informatie

Werkt u in deeltijd of gaat u in deeltijd werken, dan bouwt u vanaf dat moment naar rato pensioen op.

Werkt u in deeltijd of gaat u in deeltijd werken, dan bouwt u vanaf dat moment naar rato pensioen op. 7 juni 2016 Wat krijgt u in onze pensioenregeling? Ouderdomspensioen U bouwt ouderdomspensioen op met de pensioenregeling van Pensioenfonds Cargill. Standaard krijgt u dit ouderdomspensioen vanaf uw 67e

Nadere informatie

Je bouwt partnerpensioen op met de pensioenregeling van Pensioenfonds Detailhandel. Voor je kinderen is er wezenpensioen.

Je bouwt partnerpensioen op met de pensioenregeling van Pensioenfonds Detailhandel. Voor je kinderen is er wezenpensioen. Hoe is jouw pensioen geregeld? Wat krijg je in onze pensioenregeling? Ouderdomspensioen Je bouwt ouderdomspensioen op met de pensioenregeling van Pensioenfonds Detailhandel. Je krijgt dit ouderdomspensioen

Nadere informatie

1. Wat krijgt u in onze pensioenregeling?

1. Wat krijgt u in onze pensioenregeling? Hartelijk welkom bij Pensioenfonds PGB! U bouwt pensioen bij ons op omdat u bij RELX werkt. In dit Pensioen 1-2-3 leest u hoe het zit met uw pensioen Lees in 3 stappen over uw pensioen Pensioen 1-2-3 bestaat

Nadere informatie

Informatiebijeenkomst Pensioenfonds KPN Pensioengerechtigden. Oktober 2013

Informatiebijeenkomst Pensioenfonds KPN Pensioengerechtigden. Oktober 2013 Informatiebijeenkomst Pensioenfonds KPN Pensioengerechtigden Oktober 2013 1 Pensioenstelsel Individueel Pensioen fonds Overheid Lijfrente Pensioen AOW B E L A S T I N G 2 Programma bestuur en taken bestuur

Nadere informatie

Wat krijgt u in onze pensioenregeling?

Wat krijgt u in onze pensioenregeling? Hoe is uw pensioen geregeld? In dit Pensioen 1-2-3 leest u wat u wel en niet krijgt in onze pensioenregeling. Pensioen 1-2-3 bevat geen persoonlijke informatie over uw pensioen. Die vindt u wel op www.mijnpensioenoverzicht.nl

Nadere informatie

Wat krijgt u in onze pensioenregeling?

Wat krijgt u in onze pensioenregeling? Hoe is uw pensioen geregeld? In dit Pensioen 1-2-3 leest u wat u wel en niet krijgt in onze pensioenregeling. Pensioen 1-2-3 bevat geen persoonlijke informatie over uw pensioen. Die vindt u wel op www.mijnpensioenoverzicht.nl.

Nadere informatie

Wat krijgt u in onze pensioenregeling?

Wat krijgt u in onze pensioenregeling? Hoe is uw pensioen geregeld? In dit Pensioen 1-2-3 leest u wat u wel en niet krijgt in onze pensioenregeling. Pensioen 1-2-3 bevat geen persoonlijke informatie over uw pensioen. Die vindt u wel op www.mijnpensioenoverzicht.nl

Nadere informatie

Wat krijgt u in onze pensioenregeling?

Wat krijgt u in onze pensioenregeling? Pensioenfonds Hoe is uw pensioen geregeld? In dit Pensioen 1-2-3 leest u wat u wel en niet krijgt in onze pensioenregeling. Pensioen 1-2-3 bevat geen persoonlijke informatie over uw pensioen. Die vindt

Nadere informatie

Update! WIJZIGINGEN PENSIOENREGELING PER 1 JANUARI 2015. bpfhibin.nl

Update! WIJZIGINGEN PENSIOENREGELING PER 1 JANUARI 2015. bpfhibin.nl Update! bpfhibin.nl stichting bedrijfstakpensioenfonds voor de handel in bouwmaterialen December 2014 Kunt u uw werknemers uitleggen wat er per 1 januari 2015 is veranderd aan hun pensioen? WIJZIGINGEN

Nadere informatie

Wat krijgt u in onze pensioenregeling?

Wat krijgt u in onze pensioenregeling? Hoe is uw pensioen geregeld? In dit Pensioen 1-2-3 leest u wat u wel en niet krijgt in onze pensioenregeling. Pensioen 1-2-3 bevat geen persoonlijke informatie over uw pensioen. Die vindt u wel op www.mijnpensioenoverzicht.nl

Nadere informatie

Hoe is jouw pensioen geregeld?

Hoe is jouw pensioen geregeld? Hoe is jouw pensioen geregeld? Beste deelnemer, Welkom bij Pensioenfonds Ernst & Young! Je bouwt vanaf je indiensttreding pensioen bij ons op. Dit doe je via je werkgever. Elke pensioenuitvoerder heeft

Nadere informatie

Hoe is uw pensioen geregeld?

Hoe is uw pensioen geregeld? Hoe is uw pensioen geregeld? De Ahold Pensioenregeling 2015 Geachte heer, mevrouw, Welkom bij Ahold Pensioenfonds! Als u 21 jaar of ouder bent, bouwt u vanaf uw datum in dienst pensioen bij ons op. Dit

Nadere informatie

1. Wat krijgt u in onze pensioenregeling?

1. Wat krijgt u in onze pensioenregeling? Hartelijk welkom bij Pensioenfonds PGB! U bouwt pensioen bij ons op omdat u in de sector zeevisserij (walpersoneel) werkt. In dit Pensioen 1-2-3 leest u hoe het zit met uw pensioen. Lees in 3 stappen over

Nadere informatie

Presentatie met uitleg per slide

Presentatie met uitleg per slide Presentatie met uitleg per slide 1 Terug- en vooruitblik In het principe cao-akkoord van december 2012 hebben we afspraken gemaakt over de noodzaak van een nieuwe en toekomstbestendige pensioenregeling

Nadere informatie

Het Goede Voorbeeld Hoe is uw pensioen geregeld?

Het Goede Voorbeeld Hoe is uw pensioen geregeld? Het Goede Voorbeeld Hoe is uw pensioen geregeld? Mevr. J. Jansen Voorbeeldstraat 51 2056 LG Voorbeeldplaats maand - jaar Beste mevrouw Jansen, Welkom bij ! U bouwt

Nadere informatie

Pensioen Nieuws. Uw pensioenregeling verandert opnieuw. #12 februari 15 P4 P6. Pensioenfonds

Pensioen Nieuws. Uw pensioenregeling verandert opnieuw. #12 februari 15 P4 P6. Pensioenfonds Pensioen Nieuws Een uitgave van Stichting Pensioenfonds AVEBE www.pensioenfondsavebe.nl #12 februari 15 1 Uw pensioenregeling verandert opnieuw 3 Interview met Manager Martien Smid 4 Onze dekkingsgraad

Nadere informatie

Wat krijgt u in onze pensioenregeling?

Wat krijgt u in onze pensioenregeling? Hoe is uw pensioen geregeld? In dit Pensioen 1-2-3 leest u wat u wel en niet krijgt in onze pensioenregeling. Pensioen 1-2-3 bevat geen persoonlijke informatie over uw pensioen. Die vindt u wel op www.mijnpensioenoverzicht.nl

Nadere informatie

CAPGEMINI PENSIOENFONDS. Wat krijgt u in onze pensioenregeling? Hoe is uw pensioen geregeld?

CAPGEMINI PENSIOENFONDS. Wat krijgt u in onze pensioenregeling? Hoe is uw pensioen geregeld? Stichting PENSIOENFONDS CAPGEMINI Nederland Hoe is uw pensioen geregeld? In dit Pensioen 1-2-3 leest u wat u wel en niet krijgt in onze pensioenregeling. Pensioen 1-2-3 bevat geen persoonlijke informatie

Nadere informatie

STICHTING BEDRIJFSTAKPENSIOENFONDS ZORGVERZEKERAARS

STICHTING BEDRIJFSTAKPENSIOENFONDS ZORGVERZEKERAARS De pensioenregeling van SBZ STICHTING BEDRIJFSTAKPENSIOENFONDS ZORGVERZEKERAARS Uw pensioen bij SBZ Stichting Bedrijfstakpensioenfonds Zorgverzekeraars (SBZ) is het pensioenfonds voor de zorgverzekeringssector

Nadere informatie

Wat krijgt u in onze pensioenregeling?

Wat krijgt u in onze pensioenregeling? Hoe is uw pensioen geregeld? In dit Pensioen 1-2-3 leest u wat u wel en niet krijgt in onze pensioenregeling. Pensioen 1-2-3 bevat geen persoonlijke informatie over uw pensioen. Die vindt u wel op www.mijnpensioenoverzicht.nl.

Nadere informatie

Hoe is uw pensioen geregeld? Geachte heer, mevrouw,

Hoe is uw pensioen geregeld? Geachte heer, mevrouw, Hoe is uw pensioen geregeld? Geachte heer, mevrouw, Welkom bij Pensioenfonds Hoogovens! U bouwt pensioen bij ons op. Dit doet u via uw werkgever. Elke pensioenuitvoerder heeft zijn eigen regeling. In dit

Nadere informatie

De dekkingsgraad van het Pensioenfonds is bijna elke maand anders. Dat komt vooral door de rentestand en onze beleggingsopbrengsten.

De dekkingsgraad van het Pensioenfonds is bijna elke maand anders. Dat komt vooral door de rentestand en onze beleggingsopbrengsten. Nieuwsbrief Ballast Nedam Pensioenfonds September 2013 Tijd voor een nieuwsbrief van uw Pensioenfonds. Er gebeurt veel in de Nederlandse pensioenwereld; dat kan u bijna niet zijn ontgaan. In onze vorige

Nadere informatie

De heer W.I.W. Voorbeeld Straat 12 1234 AB WOONPLAATS 1234ab49. Heerlen, April 2016. Beste heer Voorbeeld,

De heer W.I.W. Voorbeeld Straat 12 1234 AB WOONPLAATS 1234ab49. Heerlen, April 2016. Beste heer Voorbeeld, De heer W.I.W. Voorbeeld Straat 12 1234 AB WOONPLAATS 1234ab49 Heerlen, April 2016 Beste heer Voorbeeld, U bouwt pensioen op bij het Pensioenfonds Werk en (re)integratie (PWRI). Gaat u met pensioen? Dan

Nadere informatie

PER 1 JANUARI 2015 IS UW PENSIOEN VERANDERD WAT BETEKENT DIT PRECIES VOOR U?

PER 1 JANUARI 2015 IS UW PENSIOEN VERANDERD WAT BETEKENT DIT PRECIES VOOR U? PENSIOEN Wijzigingen per 1 januari 2015 Opbouwpercentage blijft gelijk Risico partnerpensioen voor de pensioendatum is verlaagd Pensioenleeftijd is verhoogd Opgebouwde pensioenaanspraken worden omgezet

Nadere informatie

Wat krijgt u in onze pensioenregeling?

Wat krijgt u in onze pensioenregeling? Hoe is uw pensioen geregeld? Beleggingspakket In dit Pensioen 1-2-3 leest u wat u wel en niet krijgt in onze pensioenregeling. Pensioen 1-2-3 bevat geen persoonlijke informatie over uw pensioen. Die vindt

Nadere informatie

Het AVEBE Pensioen samengevat

Het AVEBE Pensioen samengevat Het AVEBE Pensioen samengevat Deze folder is bedoeld voor alle medewerkers die bij AVEBE in dienst zijn getreden. Pensioenfonds Ouderdomspensioen: het AVEBE Pensioen vanaf uw pensionering Het AVEBE Pensioen

Nadere informatie

Hoe is uw pensioen geregeld?

Hoe is uw pensioen geregeld? Hoe is uw pensioen geregeld? Wat is Pensioen 1-2-3? Pensioen 1-2-3 is een initiatief van de Pensioenfederatie en het Verbond van Verzekeraars. In drie stappen, van hoofdlijn tot in detail, wordt u wegwijs

Nadere informatie

Wat krijgt u in onze pensioenregeling?

Wat krijgt u in onze pensioenregeling? Welkom bij BPF Schilders. U bouwt verplicht pensioen bij ons op. Werkt u in loondienst? Dan doet u dit via uw werkgever. Bent u ondernemer? Dan betaalt u via uw onderneming zelf de premie. Elke pensioenuitvoerder

Nadere informatie

Kom in actie als u: Geachte deelnemer,

Kom in actie als u: Geachte deelnemer, Geachte deelnemer, Vanaf 1 januari 2015 is de pensioenregeling aangepast voor de werknemers van Damco Netherlands B.V. en Damco International B.V.. Nedlloyd Pensioenfonds (NPF) verzorgt ook deze gewijzigde

Nadere informatie

Kijk ook op www.mijnpensioenoverzicht.nl voor het totale pensioen dat u ook bij eventuele vorige werkgevers heeft opgebouwd.

Kijk ook op www.mijnpensioenoverzicht.nl voor het totale pensioen dat u ook bij eventuele vorige werkgevers heeft opgebouwd. 3 januari 2016 Wat krijgt u in onze pensioenregeling? Ouderdomspensioen U bouwt bij ons een levenslang ouderdomspensioen op in de middelloonregeling en eventueel in de beschikbare-premieregeling. Dit pensioen

Nadere informatie

Toelichting Uniform Pensioenoverzicht

Toelichting Uniform Pensioenoverzicht Toelichting Uniform Pensioenoverzicht Premieovereenkomst Wat heeft u aan het Uniform Pensioenoverzicht? Op dit Uniform Pensioenoverzicht staan de bedragen die u ontvangt bij pensionering en arbeidsongeschiktheid,

Nadere informatie

De heer S.W. Voorbeeld Straat 12 1234 AB WOONPLAATS 1234ab49. Heerlen, April 2016. Beste heer Voorbeeld,

De heer S.W. Voorbeeld Straat 12 1234 AB WOONPLAATS 1234ab49. Heerlen, April 2016. Beste heer Voorbeeld, De heer S.W. Voorbeeld Straat 12 1234 AB WOONPLAATS 1234ab49 Heerlen, April 2016 Beste heer Voorbeeld, U bouwt pensioen op bij het Pensioenfonds Werk en (re)integratie (PWRI). Gaat u met pensioen? Dan

Nadere informatie

Pensioen Nieuws. #8 december 12

Pensioen Nieuws. #8 december 12 Pensioen Nieuws Een uitgave van Stichting Pensioenfonds AVEBE #8 december 12 1 AVEBE Pensioenfonds doet het goed in spannende tijden 2 Wolter Bouwmeester stopt als bestuurslid Nieuwe uitvoerder Pensioenspaarregeling

Nadere informatie

Welkomstbrief. Meer weten? Kijk op pensioentextielverzorging.nl

Welkomstbrief. Meer weten? Kijk op pensioentextielverzorging.nl Welkomstbrief Meer weten? Kijk op pensioentextielverzorging.nl Inhoud 1. Inleiding 4 1.1 Welke informatie krijg je over je pensioen? 4 1.2 Wat is pensioen? 4 1.3 Welke pensioenregeling heb je? 4 1.4 Heb

Nadere informatie

RBS pensioen update. Van premie tot pensioen

RBS pensioen update. Van premie tot pensioen RBS pensioen update Van premie tot pensioen Hoe is uw pensioen opgebouwd? Waarom zitten veel pensioenfondsen nu in de problemen? Hoe ziet de toekomst van pensioen in Nederland eruit? In deze RBS Pensioen

Nadere informatie

Nieuwe pensioenregeling per 1 januari 2015. Geachte heer, mevrouw,

Nieuwe pensioenregeling per 1 januari 2015. Geachte heer, mevrouw, Nieuwe pensioenregeling per 1 januari 2015 Geachte heer, mevrouw, U bouwt pensioen op bij het Pensioenfonds Thales Nederland. Per 1 januari 2015 heeft Pensioenfonds Thales een nieuwe pensioenregeling.

Nadere informatie

Pensioenfonds Robeco. Populair Jaarverslag 2014

Pensioenfonds Robeco. Populair Jaarverslag 2014 Pensioenfonds Robeco Populair Jaarverslag 2014 2014 was een bewogen jaar voor Pensioenfonds Robeco door de sterk dalende rente en de veranderende wet- en regelgeving. In het jaarverslag blikken wij als

Nadere informatie

Stichting Pensioenfonds voor Personeelsdiensten

Stichting Pensioenfonds voor Personeelsdiensten De heer/mevrouw A. START STRAAT 1234 1234 AA WOONPLAATS behandeld door telefoonnummer ons kenmerk Klant Team StiPP (088) 008 40 60 950. briefcodering burgerservicenummer datum Betreft: Welkomstbericht

Nadere informatie

Toelichting op het pensioenoverzicht 2010 KPN Uitkeringsovereenkomst voor de middelloonregeling

Toelichting op het pensioenoverzicht 2010 KPN Uitkeringsovereenkomst voor de middelloonregeling Toelichting op het pensioenoverzicht 2010 KPN Uitkeringsovereenkomst voor de middelloonregeling Wat u moet weten over uw pensioen Het Uniform Pensioenoverzicht geeft u duidelijkheid over wat u krijgt bij

Nadere informatie

Stichting Pensioenfonds Smurfit Kappa Nederland Nieuwsbrief

Stichting Pensioenfonds Smurfit Kappa Nederland Nieuwsbrief Stichting Pensioenfonds Smurfit Kappa Nederland Nieuwsbrief NUMMER 16 > JAARGANG 12 > APRIL 2015 INHOUD > Hoe is de nieuwe pensioenregeling tot stand gekomen? [p.1] Fiscaal kader per 1 januari 2015 [p.2]

Nadere informatie

Toelichting Uniform Pensioenoverzicht 2015. Wat heeft u aan het Uniform Pensioenoverzicht? Welke gebeurtenissen beïnvloeden uw pensioen?

Toelichting Uniform Pensioenoverzicht 2015. Wat heeft u aan het Uniform Pensioenoverzicht? Welke gebeurtenissen beïnvloeden uw pensioen? Wat heeft u aan het Uniform Pensioenoverzicht? Het Uniform Pensioenoverzicht geeft u inzicht in wat u krijgt bij pensionering en arbeidsongeschiktheid. In dit overzicht staat ook wat uw eventuele partner

Nadere informatie

1. Wat krijgt u in onze pensioenregeling?

1. Wat krijgt u in onze pensioenregeling? Hartelijk welkom bij Pensioenfonds PGB! U bouwt pensioen bij ons op. Dit doet u via uw werkgever in de verf- en drukinktindustrie. In dit Pensioen 1-2-3 leest u hoe het zit met uw pensioen. Lees in 3 stappen

Nadere informatie

Verkort Jaarverslag 2013

Verkort Jaarverslag 2013 Verkort Jaarverslag Han Thoman: Ons bestuur is zich echt goed bewust van de risico s die het pensioenfonds loopt. Voorzitter Han Thoman Onze financiële positie is redelijk maar moet nog beter Een jaar

Nadere informatie

Tijden veranderen, uw pensioen verandert mee. Meer weten? www.kpnpensioen.nl

Tijden veranderen, uw pensioen verandert mee. Meer weten? www.kpnpensioen.nl Tijden veranderen, uw pensioen verandert mee Meer weten? www.kpnpensioen.nl Waarom verandert de pensioenregeling? U werkt bij KPN. Sinds april 2014 heeft KPN een nieuwe cao. In de cao staan afspraken over

Nadere informatie

1. Waarom moet het pensioenfonds ANWB extra maatregelen nemen?

1. Waarom moet het pensioenfonds ANWB extra maatregelen nemen? 1. Waarom moet het pensioenfonds ANWB extra maatregelen nemen? Het pensioenfonds staat er financieel niet goed voor. De twee belangrijkste oorzaken: 1. Nederlanders worden steeds ouder. Met name de laatste

Nadere informatie

Wat krijgt u in onze pensioenregeling?

Wat krijgt u in onze pensioenregeling? Hoe is uw pensioen geregeld? In dit Pensioen 1-2-3 leest u wat u wel en niet krijgt in onze pensioenregeling. Pensioen 1-2-3 bevat geen persoonlijke informatie over uw pensioen. Die vindt u wel op www.mijnpensioenoverzicht.nl

Nadere informatie

Beschikbarepremieregeling

Beschikbarepremieregeling Beschikbarepremieregeling Beleggen voor uw pensioen Meer weten? Hoe werkt beleggen? 4 Hoeveel pensioen krijgt u? Beleggingsmogelijkheden 5 Hoeveel risico wilt u lopen? 7 8 Geef uw keuze door Goed om te

Nadere informatie

Pensioen Nieuws. Wat komt er op ons af? #10 januari 14. Pensioenfonds

Pensioen Nieuws. Wat komt er op ons af? #10 januari 14. Pensioenfonds Pensioen Nieuws Een uitgave van Stichting Pensioenfonds AVEBE #10 januari 14 1 Wat komt er op ons af? Dekkingsgraad stabiel Alle pensioenen omhoog 2 Tijdelijke pensioenregeling 1 jaar verlengd 3 Anw-hiaatpensioenregeling

Nadere informatie

Extra informatie pensioenverlaging

Extra informatie pensioenverlaging Extra informatie pensioenverlaging Wat is de invloed van de verlaging op mijn netto pensioen? Als u nog niet met pensioen bent, kunnen we u nu niet zeggen hoe uw netto pensioen

Nadere informatie

Welkom bij Pensioenfonds KPN. In dit Pensioen 1-2-3 leest u wat u wel en niet krijgt in uw pensioenregeling.

Welkom bij Pensioenfonds KPN. In dit Pensioen 1-2-3 leest u wat u wel en niet krijgt in uw pensioenregeling. 28 november 2015 Welkom bij Pensioenfonds KPN. In dit Pensioen 1-2-3 leest u wat u wel en niet krijgt in uw pensioenregeling. Wat vindt u in laag 1, 2 en 3? Pensioen 1-2-3 bestaat uit drie lagen. Hieronder

Nadere informatie

Risico s rond pensioen

Risico s rond pensioen Risico s rond pensioen Uitgave maart 2015 Disclaimer De in deze brochure verstrekte informatie van Stichting Pensioenfonds SABIC, gevestigd te Sittard (het pensioenfonds ) is van algemene aard, uitsluitend

Nadere informatie

1. Wat krijgt u in onze pensioenregeling?

1. Wat krijgt u in onze pensioenregeling? Hartelijk welkom bij Pensioenfonds PGB! U bouwt pensioen bij ons op. Dit doet u via uw werkgever in de chemie. In dit Pensioen 1-2-3 leest u hoe het zit met uw pensioen. Lees in 3 stappen over uw pensioen

Nadere informatie

Wat krijgt u in onze pensioenregeling?

Wat krijgt u in onze pensioenregeling? Hoe is uw pensioen geregeld? In dit Pensioen 1-2-3 leest u wat u wel en niet krijgt in onze pensioenregeling. Pensioen 1-2-3 bevat geen persoonlijke informatie over uw pensioen. Die vindt u wel op www.mijnpensioenoverzicht.nl.

Nadere informatie

Pensioen. in het kort

Pensioen. in het kort Pensioen in het kort 1 2 Inhoud 1. Het pensioen in het kort 4 2. Uw ouderdomspensioen in het kort 5 3. Hoeveel (ouderdoms)pensioen krijgt u straks? 7 4. Pensioen voor uw partner en kinderen 10 5. Wanneer

Nadere informatie

Bulletin. Heb ik straks genoeg geld?

Bulletin. Heb ik straks genoeg geld? Bulletin BANDEN juli 2014 13 Voor werkgevers en werknemers aangesloten bij het Bedrijfstakpensioenfonds voor de Banden- en Wielenbranche Heb ik straks genoeg geld? Hoeveel pensioen krijgt u later? Veel

Nadere informatie

Uw werknemers en hun pensioen in de Metaal en Techniek

Uw werknemers en hun pensioen in de Metaal en Techniek Uw werknemers en hun pensioen in de Metaal en Techniek Uw onderneming is actief in de Metaal en Techniek. Daarom is het pensioen van uw werknemers ondergebracht bij Pensioenfonds Metaal en Techniek (PMT).

Nadere informatie

Jouw Delta Lloyd Pensioen in het kort

Jouw Delta Lloyd Pensioen in het kort Jouw Delta Lloyd Pensioen in het kort Deze brochure is bedoeld voor alle medewerkers van Delta Lloyd die 18 jaar of ouder zijn en geeft je een goed overzicht van je pensioenregeling. Jouw Delta Lloyd Pensioen

Nadere informatie

Een nieuwe pensioenregeling

Een nieuwe pensioenregeling Een nieuwe pensioenregeling De pensioenregeling van Pensioenfonds voor de Accountancy wordt per 1 januari 2015 aangepast. Het bestuur heeft inmiddels de hoofdlijnen van de nieuwe regeling vastgesteld.

Nadere informatie

Stichting St. Stichting Pensioenfonds Avery Dennison. Presentatie over het. Uniform Pensioen Overzicht 15 mei 2013

Stichting St. Stichting Pensioenfonds Avery Dennison. Presentatie over het. Uniform Pensioen Overzicht 15 mei 2013 Pagina 1 Stichting St. Stichting Pensioenfonds Avery Dennison Presentatie over het Uniform Pensioen Overzicht 15 mei 2013 mei 2012 Pagina 2 1. Agenda 1. Opening 2. Wat is pensioen? 3. UPO 4. Als er iets

Nadere informatie

Principeakkoord cao-pensioenregeling Q&A Intern

Principeakkoord cao-pensioenregeling Q&A Intern Voor publicatie op de websites van de vakorganisaties en Mijn PostNL Algemeen Is het echt nodig om de pensioenregeling aan te passen? Ja. De fiscale wetgeving voor pensioen wijzigt. Dit betreft met name

Nadere informatie

Bewaar deze brief en de bijbehorende brochure zorgvuldig. Pensioen heeft nu misschien niet uw hoogste aandacht, binnenkort kan dat anders zijn.

Bewaar deze brief en de bijbehorende brochure zorgvuldig. Pensioen heeft nu misschien niet uw hoogste aandacht, binnenkort kan dat anders zijn. Model startbrief Naam Adres Postcode Woonplaats Datum Onderwerp Bewaar deze brief en de bijbehorende brochure zorgvuldig. Pensioen heeft nu misschien niet uw hoogste aandacht, binnenkort kan dat anders

Nadere informatie

Het Goede Voorbeeld Hoe is uw pensioen geregeld?

Het Goede Voorbeeld Hoe is uw pensioen geregeld? Het Goede Voorbeeld Hoe is uw pensioen geregeld? Mevr. J. Jansen Voorbeeldstraat 51 2056 LG Voorbeeldplaats Geachte mevrouw Jansen, Welkom bij . U bouwt

Nadere informatie

Alstublieft! Uw Uniform Pensioenoverzicht (UPO) 2014. Dit is een overzicht van uw pensioen op 31 december 2013.

Alstublieft! Uw Uniform Pensioenoverzicht (UPO) 2014. Dit is een overzicht van uw pensioen op 31 december 2013. Uniform Pensioenoverzicht 2014 Datum: 5 mei 2014 Beste heer Voorbeeld, Alstublieft! Uw Uniform Pensioenoverzicht (UPO) 2014. Dit is een overzicht van uw pensioen op 31 december 2013. Misschien krijgt u

Nadere informatie

Toelichting Uniform Pensioenoverzicht einde deelneming

Toelichting Uniform Pensioenoverzicht einde deelneming Toelichting Uniform Pensioenoverzicht einde deelneming Wat u moet weten over uw pensioen Dit pensioenoverzicht ontvangt u omdat

Nadere informatie

Wat krijgt u in onze pensioenregeling?

Wat krijgt u in onze pensioenregeling? Hoe is uw pensioen geregeld? In dit Pensioen 1-2-3 leest u wat u wel en niet krijgt in onze pensioenregeling. Pensioen 1-2-3 bevat geen persoonlijke informatie over uw pensioen. Die vindt u wel op www.mijnpensioenoverzicht.nl.

Nadere informatie

Neem voor vragen of meer informatie over uw pensioensituatie contact op met de Servicedesk van uw Werkgever(s) Referentiecode Pensioenovereenkomst

Neem voor vragen of meer informatie over uw pensioensituatie contact op met de Servicedesk van uw Werkgever(s) Referentiecode Pensioenovereenkomst Meer informatie? Stand per Wilt u straks meer pensioen? Pensioenfonds Neem voor vragen of meer informatie over uw pensioensituatie contact op met de Servicedesk van uw Werkgever(s) Elk U Er pensioenfonds:

Nadere informatie

De heer S.W. Voorbeeld Straat 12 1234 AB WOONPLAATS 1234ab49. Heerlen, April 2015. Geachte heer Voorbeeld,

De heer S.W. Voorbeeld Straat 12 1234 AB WOONPLAATS 1234ab49. Heerlen, April 2015. Geachte heer Voorbeeld, De heer S.W. Voorbeeld Straat 12 1234 AB WOONPLAATS 1234ab49 Heerlen, April 2015 Geachte heer Voorbeeld, U bouwt pensioen op bij het Pensioenfonds Werk en (re)integratie (PWRI). Gaat u met pensioen? Dan

Nadere informatie

PENSIOENBROCHURE. Pensioensparen

PENSIOENBROCHURE. Pensioensparen PENSIOENBROCHURE Pensioensparen Pensioenbrochure Pensioensparen Waarom deze brochure? Deze brochure geeft antwoord op de vraag hoe u kunt sparen voor extra pensioen. En wat er met het gespaarde pensioenkapitaal

Nadere informatie

Via uw werkgever neemt u deel in de pensioenregeling van Q8 Pensioenfonds en bouwt u ouderdomspensioen op. Dat

Via uw werkgever neemt u deel in de pensioenregeling van Q8 Pensioenfonds en bouwt u ouderdomspensioen op. Dat WAT KRIJGT U IN UW PENSIOENREGELING? Ouderdomspensioen Gaat u met pensioen? Dan krijgt u ouderdomspensioen. Via uw werkgever neemt u deel in de pensioenregeling van Q8 Pensioenfonds en bouwt u ouderdomspensioen

Nadere informatie

Wegwijzer GE Pensioen. Inzicht in uw pensioensituatie

Wegwijzer GE Pensioen. Inzicht in uw pensioensituatie Wegwijzer GE Pensioen Inzicht in uw pensioensituatie Inleiding Met de Wegwijzer GE Pensioen krijgt u informatie over uw pensioenregeling en kunt u inzicht krijgen in uw eigen pensioensituatie. De pensioenwijzer

Nadere informatie

UW PENSIOEN BIJ PGB. Wat u moet weten. Wat u zelf kunt doen. Extra informatie. Doe de pensioencheck! Pagina 18

UW PENSIOEN BIJ PGB. Wat u moet weten. Wat u zelf kunt doen. Extra informatie. Doe de pensioencheck! Pagina 18 2016 UW PENSIOEN BIJ PGB Doe de pensioencheck! Pagina 18 Wat u moet weten Wat u zelf kunt doen Extra informatie INHOUD Sta even stil bij uw pensioen 03 Wat u moet weten over uw pensioen Pensioen in Nederland

Nadere informatie

Mijn Pensioen. Makkelijk uw pensioen plannen in Mijn PME

Mijn Pensioen. Makkelijk uw pensioen plannen in Mijn PME Mijn Pensioen Misschien kijkt u ernaar uit: stoppen met werken. Tijd voor uzelf en genieten van uw oude dag. Of wilt u juist langer blijven werken? In deze brochure leest u alles over de keuzes die u kunt

Nadere informatie

Wat krijgt u in onze pensioenregeling?

Wat krijgt u in onze pensioenregeling? Hoe is uw pensioen geregeld? Excedentregeling In dit Pensioen 1-2-3 leest u wat u wel en niet krijgt in onze excedentregeling. Pensioen 1-2-3 bevat geen persoonlijke informatie over uw pensioen. Die vindt

Nadere informatie

Pensioenverlaging definitief

Pensioenverlaging definitief 1 nr 11 - Januari 2014 Inhoudsopgave 1 Pensioenverlaging definitief 2 Pensioenverlaging per 1 april 2014 3 Nieuw bestuursmodel 4 Beleggingsrendementen 2013 5 Wijzigingen in beleggingen 6 Wie het weet mag

Nadere informatie

Hoe bouwt u pensioen op? Wat krijgt u in onze pensioenregeling? Wat krijgt u in onze pensioenregeling niet?

Hoe bouwt u pensioen op? Wat krijgt u in onze pensioenregeling? Wat krijgt u in onze pensioenregeling niet? U kunt vanaf 1 januari 2015 nettopensioen bij ons opbouwen. In dit Pensioen 1-2-3 leest u wat u wel en niet krijgt in deze nettopensioenregeling. Dat is belangrijk om te weten, bijvoorbeeld als u van baan

Nadere informatie

Wat krijgt u in onze pensioenregeling?

Wat krijgt u in onze pensioenregeling? Uitleg pensioenregeling Pensioenfonds MN In dit Pensioen 1-2-3 leest u wat u wel en niet krijgt in onze pensioenregeling. Dat is belangrijk om te weten, bijvoorbeeld als u van baan verandert, arbeidsongeschikt

Nadere informatie

Beleggen. voor uw pensioen

Beleggen. voor uw pensioen Beleggen voor uw pensioen In deze brochure over beleggen staat algemene informatie. Deze brochure is bedoeld om werknemers van KPN Contact een algemeen beeld te geven. We besteden veel aandacht aan de

Nadere informatie

Jouw Cosun pensioen. Informatiebijeenkomsten voor deelnemers in actieve dienst mei 2014

Jouw Cosun pensioen. Informatiebijeenkomsten voor deelnemers in actieve dienst mei 2014 Jouw Cosun pensioen Informatiebijeenkomsten voor deelnemers in actieve dienst mei 2014 1 Agenda Pensioen in Nederland Onze regeling Keuzemogelijkheden Vragen 2 Pensioen in Nederland Nederlands pensioenstelsel

Nadere informatie

Beschikbarepremieregeling

Beschikbarepremieregeling Beschikbarepremieregeling Beleggen voor uw pensioen Meer weten? Hoe werkt beleggen? 4 Hoeveel pensioen krijgt u? Beleggingsmogelijkheden 5 Hoeveel beleggingsrisico wilt u lopen? 7 8 Geef uw keuze door

Nadere informatie

Stichting Pensioenfonds voor Personeelsdiensten

Stichting Pensioenfonds voor Personeelsdiensten De heer/mevrouw A. START STRAAT 1234 1234 AA WOONPLAATS behandeld door telefoonnummer ons kenmerk Klant Team StiPP (088) 008 40 60 950. briefcodering burgerservicenummer datum Betreft: Welkomstbericht

Nadere informatie

In het kort. Uw Pensioen. Scheiden Verhuizen Gaat u bijna met pensioen?

In het kort. Uw Pensioen. Scheiden Verhuizen Gaat u bijna met pensioen? Uw Pensioen In het kort 3 Welkom 10 4 Wat is pensioen? 11 6 Nabestaandenpensioen 14 8 Wanneer verandert uw pensioen? Scheiden Verhuizen Gaat u bijna met pensioen? Meer weten? www.bpfkunststof-rubber.nl

Nadere informatie

Stichting Pensioenfonds Smurfit Kappa Nederland Nieuwsbrief

Stichting Pensioenfonds Smurfit Kappa Nederland Nieuwsbrief Stichting Pensioenfonds Smurfit Kappa Nederland Nieuwsbrief NUMMER 12 > JAARGANG 8 > SEPTEMBER 2011 inhoud > De financiële situatie bij pensioenfondsen [p.1] Pensioenleeftijd 65 jaar, wat als ik eerder

Nadere informatie

De heer W.I.W. Voorbeeld Straat 12 1234 AB WOONPLAATS 1234ab49. Heerlen, April 2015. Geachte heer Voorbeeld,

De heer W.I.W. Voorbeeld Straat 12 1234 AB WOONPLAATS 1234ab49. Heerlen, April 2015. Geachte heer Voorbeeld, De heer W.I.W. Voorbeeld Straat 12 1234 AB WOONPLAATS 1234ab49 Heerlen, April 2015 Geachte heer Voorbeeld, U bouwt pensioen op bij het Pensioenfonds Werk en (re)integratie (PWRI). Gaat u met pensioen?

Nadere informatie

Rabo BedrijvenPensioen. Een aandeel in elkaar

Rabo BedrijvenPensioen. Een aandeel in elkaar Rabo BedrijvenPensioen Een aandeel in elkaar Inhoud Het Rabo BedrijvenPensioen: modern en overzichtelijk Pensioen voor uw werknemers: hoe werkt het? Zorg voor uw werknemers, hun partners en hun kinderen

Nadere informatie

Waardeoverdracht van uw pensioen. bij een nieuwe baan

Waardeoverdracht van uw pensioen. bij een nieuwe baan Waardeoverdracht van uw pensioen bij een nieuwe baan Een nieuwe baan! Gefeliciteerd! U heeft een andere baan. Met andere collega s en misschien wel heel ander werk. Een nieuwe stap, die ook gevolgen heeft

Nadere informatie

Uw pensioen en Flexioen. Flexibel Individueel Pensioen

Uw pensioen en Flexioen. Flexibel Individueel Pensioen Uw pensioen en Flexioen Flexibel Individueel Pensioen Uw pensioen en Flexioen U bouwt een pensioeninkomen op via uw werkgever. Dit pensioeninkomen ontvangt u nadat u gepensioneerd bent, naast uw AOW-uitkering.

Nadere informatie

Individueel pensioensparen

Individueel pensioensparen Individueel pensioensparen Sparen voor extra pensioen Meer weten? Hoeveel extra pensioen krijgt u? 8 Hoe werkt beleggen? 5 Uw keuzemogelijkheden 6 Hoeveel risico wilt u lopen? 7 Wat is Individueel Pensioensparen

Nadere informatie

Wat zijn voor mij argumenten voor en tegen waardeoverdracht naar PFZW?

Wat zijn voor mij argumenten voor en tegen waardeoverdracht naar PFZW? Start Deze Argumentenkaart laat zien wat vanuit het perspectief van een nieuwe deelnemer bij PFZW de belangrijkste argumenten individuele naar PFZW zijn. Een pensioenuitvoerder kan zowel een pensioenfonds

Nadere informatie

Een nieuwe baan. Je toekomst uitgestippeld

Een nieuwe baan. Je toekomst uitgestippeld Een nieuwe baan Je toekomst uitgestippeld Inhoud Je nieuwe baan en StiPP 2 Verandert er iets aan mijn pensioen? 4 Niet elke pensioenregeling is hetzelfde 5 Waardeoverdracht naar StiPP 7 Je nieuwe baan

Nadere informatie

Vragen en antwoorden nieuwe regeling PMT, versie werkgevers

Vragen en antwoorden nieuwe regeling PMT, versie werkgevers Vragen en antwoorden nieuwe regeling PMT, versie werkgevers Hieronder treft u vragen en antwoorden over de nieuwe regeling aan. Staat uw vraag er niet bij, stuur dan een mail aan uw werkgeversconsulent.

Nadere informatie

Let op! De pensioenregeling is in 2015 aangepast. Lees meer over de huidige regeling en vorige regelingen.

Let op! De pensioenregeling is in 2015 aangepast. Lees meer over de huidige regeling en vorige regelingen. 3 januari 2016 Wat krijgt u in onze pensioenregeling? Ouderdomspensioen U bouwt bij ons een levenslang ouderdomspensioen op. Dit pensioen krijgt u uitbetaald vanaf de 1e dag van de maand na uw 67e verjaardag

Nadere informatie

De heer S.W. Voorbeeld Straat 12 1234 AB WOONPLAATS 1234ab49. Heerlen, September 2014. Geachte heer Voorbeeld,

De heer S.W. Voorbeeld Straat 12 1234 AB WOONPLAATS 1234ab49. Heerlen, September 2014. Geachte heer Voorbeeld, De heer S.W. Voorbeeld Straat 12 1234 AB WOONPLAATS 1234ab49 Heerlen, September 2014 Geachte heer Voorbeeld, U bouwt pensioen op bij het Pensioenfonds Werk en (re)integratie (PWRI). Gaat u met pensioen?

Nadere informatie