Decentralisatie Revisited. Door roel in t veld. Hoogleraar bestuurskunde

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Decentralisatie Revisited. Door roel in t veld. Hoogleraar bestuurskunde"

Transcriptie

1 DecentralisatieRevisited Doorroelin tveld Hoogleraarbestuurskunde 35jaargeledenschreefikindittijdschrifteenartikeloverdecentralisatieonderdetitel Decentralisatievanonderafbezien (1979,blz ).Daarinconstateerdeikdatgeen uitgewerktedecentralisatietheoriebeschikbaarwas.hetartikelbehelsdeeenpogingomvanuit bestuurskundigeoptiekverstandigoverdecentralisatietesprekenennietalleenteverwijlenbijde juridischeconcentratieopoverdrachtvanbevoegdheden. Sedertdienontwikkeldeikdenotievansturingsnetwerkwaarindedecentralisatiegraadvan besluitvorming,aangrijpingspuntenvoorsturingenbestuurlijkinstrumentariuminonderlingverband zijngeordend.veelanderebestuurskundigenconcentreerdenzichopnetwerktheorie.wewetennu datbevoegdhedeneninvloednieteenopeenmetelkaarcorresponderen,datdominantieen afhankelijkheidbegrippendieiktoenookhanteerdenietalleenmultidimensionaalzijn,maarook eeninternespecifiekedynamiekvertonen,endatreflexiviteitallesturingspretentiessterk relativeert. Decentralisatieisinmiddelseenversletenbegrip.Alleswatzichwegvaneencentrumbeweegtisals decentralisatiegetypeerd.detaalkundigevormgevingduidtopeenproces.willenwedetoestand beschrijven,dansprekenweoverdecentraalofgedecentraliseerd.voorgenomendecentralisatiesin hetsociaaldomeinhoudenonsbezig.hierwilikgraagaandachtschenkenaanhetontwerpvaneen adequaatbegrippenapparaatomzinvoloverdittypevandecentralisatietespreken. Watisdittypedecentralisaties?Zichtbaarishetvoornementotoverhevelingvanaanzienlijke budgettennadatdaaropisgekort.begeleidendewetgevingregeltdeovergangnaareenmeer decentralebevoegdhedenstructuur.aandeoperatieligteenaantaloverwegingentengrondslag: Eenmeergeïntegreerdebehandelingvancliënten/patiëntenkantotkwaliteitsverhogingen totdoelmatigheidsvergrotingleiden Degemeenteheefteenbeterzichtopdecliënt/patiëntdanhetrijk Eenmeergevarieerdeaanpakvancasuïstiekopgrondvanspecifiekeomstandighedenineen bepaaldgebiedisgewenst Devoorkeurenvaneenlokalebevolkingmetbetrekkingtotzorgaaneigenmedeburgerszijn relevanterdanrijksvoorkeuren,endaaromdienenlokalevoorkeurentedomineren Degemeenteisgeschikteromdezelfredzaamheidvanburgerstestimuleren Degemeentekandoeltreffendertoezichthoudenopuitvoering. Degeloofwaardigheidvanelkvandezeoverwegingenhangtinsterkemateafvandebrildiemen opzet.depolitiekedialoogisgedomineerddooraansprekendeschrikverhalenovermulti probleemgezinnendieoverdehulpverlenersmetonderlingtegenstrijdigeaanbevelingenstruikelen. Maarhetuitleggenvandefysiekenabijheidvandegemeentealssuperieurwaarnemingsvermogen isnatuurlijkdeelstebetwisten.debelastingdienstbijvoorbeeldkentdefinanciëleomstandigheden vaninwonersechtbeterdandegemeente.waarnemenvergtcompetentiesdienietoneindig deelbaarzijn;daarombestaateenvoortdurendvraagstukaangaandehetarrangerenvan schaalverschillen.

2 Inveelbeschikbaretekstendwarrelendezeoverwegingendoorelkaarheen.Uiteraardontstaanbij realisatiespanningenmetcriteriaals(rechts)gelijkheidenrechtszekerheid,diegeldenvooreen nationalesamenlevingalsgeheel.dezepolitiekeafwegingmoetallereerstophetcentraleniveau plaatsvinden:welkebandbreedtevanverschillenachthetrijkaanvaardbaar?deparlementaire discussiehieroverheeftgeenhelderheidgebracht.inhetdebatoverdejeugdwetop90ktober2013 bijvoorbeeldissprakevaneenwensnaarnationaleoutcomeindicatoren!gevraagdnaarzo n indicatorantwoordteenvandewoordvoerdersvanuitdecoalitiebanken: Daar gaat de outcome aan hangen dat kinderen op een liefdevolle manier worden opgevangen in een gezin. Er dient zich een klein meetprobleem aan, zou ik zeggen, en bovendien lijkt mij hier van een outcome geen sprake. De invloed van toezichthouders komt in voornoemd debat nauwelijks ter sprake. Veelzeggend is de ophef die ontstond toen een wethouder in Deventer aanstalten maakte om inderdaad enig specifiek beleid te gaan voeren. De staatsecretaris was er als de kippen bij om de geest weer in de fles te krijgen. Wellicht is het vermoeden gewettigd dat vaagheid over de aard en omvang van de decentrale ruimte enerzijds onontkoombaar is, omdat er geen spoor van consensus hieromtrent is te vinden, en anderzijds een gezaghebbende uitlating omtrent de daadwerkelijk toe te kennen ruimte de weerstand vanuit de gemeenten tegen de hele operatie snel zou laten stijgen. Een schitterende toepassing dus van Politics of Ambiguity. Veelaliseentweetalkenmerkenvandesituatiewaarinzorgverleningplaatsvindtverwaarloosd: Demeesteprofessionalsdieinhetsociaaldomeinzorgverlenenzijnnietondergeschiktaan eenoverheid,enopererenineenkrachtenvelddatslechtstendeleistebeïnvloedendoor territorialeoverheden. Deorganisatieswaaraanveelprofessionalszijnverbondenhebbeneengrootaantalexterne bindingenwaaronderdiemetverzekeraarsentoezichthouders,naasteventuelecontractuele bandenmeteenofmeergemeenten. Alsweopdewerkelijkesituatieinzoomen,valtopdatinveelspecialisatiesdeprofessionaliteitzich sterkheeftontwikkeldinderichtingvanstandaardisatievanhetwerkdoorprotocollering.de argumentatietengunstehiervanluidtdatopdezewijzebestpracticesalgemeengoedworden,en datzodekwaliteitvandeberoepsuitoefeningtoeneemt.toezichtrichtzichdanookinaanzienlijke mateopdevraagofhetprotocolisgevolgd.ditbetekentdatindealledaagsesituatie samenwerkendeprofessionalsuitverschillendedisciplinesinhetalgemeennietoverderuimte beschikkenomeenneuekombinationteontwikkelen.naarmateditstringenterhetgevalis,kaner dusineenbepaaldgevalwelassemblagevanbepaaldebestaandepraktijkenplaatsvinden,maar blijvenverantwoordelijkhedengescheidenenisgeenopdecasustoegespitsteintegratievande inhoudvanzorgmogelijk.eenaanzienlijkdeelvandebetrokkenorganisatiesenprofessionalsisook quafinancieringnietafhankelijkvandegemeente,maarvanverzekeraarsen/ofconsumenten. Kortom,deonderlingerelatiesvanallebetrokkeninstantieszijnveelsoortig,endegemeenteis daarinvaaknietdekrachtigstepartnerenineenaantalgevallentotophedenzelfsinhetgeheel geenpartner. Indienhetambitieniveauvaneengemeentezichuitstrekttotwerkelijkgeïntegreerdezorgverlening doorprofessionalsuitverschillendedisciplines,zalereenbeschermderuimtemoetenbestaanvoor leerervaringenenexperimentenwaartoedeafzonderlijketoezichthoudersgeentoeganghebben, zodatzijafwijkingenvanprotocollenooknietkunnensanctioneren.hetisnieteenvoudigdaarvande karakteristiekentebeschrijven.ontwikkelenzichspecifiekepraktijken,danzaldetoezichthouder nietlangerkunnenvolstaanmetuniformekwaliteitsmaatstavenomdatdeeigenwaardeoriëntatie

3 vandegemeentezaldoorklinkeninwatisontwikkeldendusookeenspecifiekkwaliteitsbegripzal gelden.inditlichtishetvoornemenvooruniformelandelijkeprestatieindicatorentamelijkomineus. Binnendekennisdemocratiewaarinwijlevenzijnveelspecifiekeuitingenvanverstrengelingvan mediaenpolitiek,enwetenschapenpolitiekwaartenemen,dieiniederbeleidsdomeinaparte gedaantenaannemen:inhetmedischecomplexandersdaninhetbinnenlandsbestuur. Gemeenschappelijkisdehype,alscumulatievanmediapolitiekeennietzeldenook mediawetenschappelijkeinteractieeenfenomeen,datvaakkenteringinluidt:uitdescandaleuze casusontwikkeltzicheenalgemenebeleidswijziging.bijdeonderhavigedecentralisatiesbotsenzeer uiteenlopendebeleidstheorieënopelkaar.dedisciplinaireopdelingenindewetenschapen professiesoverhetbredesociaaldomeinverhinderenookdetotstandkomingvanconsensus omtrenteengemeenschappelijkebeleidstheorie,waarvaneengemeenschappelijkgezichtspuntop decentralisatiedeelzoukunnenuitmaken.indedoorditkabinetgeslotenakkoordenzijndie botsingenbijvergelijkingookglashelder.inbelendendedomeinenzoalsonderwijsleidtdehype meestaltot(re)centralisatie.hetismijopvoorhandnietduidelijkwaaromdithiernietzougelden.zo isde(hoogstensvergulde)kooigeconstrueerd:decentralisatieisalleendanzinvolindienvariëteitkan toenemen,maaralsdevariëteittoeneemt,zaleenonwelgevalligepraktijksneltotrecentralisatie leidendievervolgensdevariëteitinhetalgemeendwangmatiglaatdalen. Indevoorafgaandealinea siservanuitgegaan,datdecentralisatieiniedergevalruimtemoet creërenvoordehonoreringvanlokalepolitiekevoorkeurenomtrentvoorzieningenniveauen bejegening.ditzoutochmoetenbetekenendathetbestuurvaneengemeentetenminstetendele definieertwaaropburgersmogenrekenen,inaanvullingopdevoorvolksverzekeringenopnationaal niveaubepaaldepolis.vervolgenszaldegemeenteerzorgvoordragendatdetoegezegde voorzieningenookdaadwerkelijktotstandkomen,endaartoehaareigenorganisatieinzettenin samenwerkingmeteengrootaantalopenigerleiwijzeverbondenpartijen.deaardvandezebinding kansterkuiteenlopen,evenalsdediscretionaireruimtedievoordeuitvoerderaanwezigis. Voorhetverplaatsenvanwerkzonderdiscretionaireruimtenaareenandereoverheidgebruikenwe anderetermenzoalsdeconcentratieofgebondenmedebewind.maarisdeoperatieooklegitiem indienhetdaaropneerzoukomen?indebegripsvormingbinnenhetdomeinisveelalsprakevan ketens,geschakeldereeksenvanopelkaarafgestemdeactiviteiten,diebestuurdwordendoor netwerken,groepenvansemiautonomeactorendiezichbewustzijnvancomplementariteiten voldoendeempathieontwikkelentenbehoevevaneffectiviteit.wieherinnertzichnietde Suwiketen?Eennetwerkheeftgeenbaasnodig,welprocesarchitectuur. Uitketenennetwerktheorieisookbekenddatdedecentralenetwerkengrootgevaarlopenindien deafzonderlijkeactorennaasthunnetwerkbindingookanderesterkebindingenkennenomdatdan hetgevaarvoordoublebindsendaarmeevoorschizoïdeontwikkelingenontstaat.wiehetsociaal domeinoverziet,struikeltovergevarenvandezeaard.exanteanalysesoveronbedoeldeeffecten zijndanookbroodnodig.indetransitietheorieiseenkrachtigeaanbevelinggeformuleerdvoordit typeontwikkelingen,tewetendeoproeptotreflexivemonitoring(grin2010).degemeenteisniet demeestreflexievebestuurslaagdiewijkennen,maarhetvolgenvanvoornoemdeaanbevelingzou hierweleenslijfsbehoudkunnenzijn. Voordegemeentelijkeorganisatiehoudendedecentralisatieseenbelangrijkeuitdagingin.Het verbindenvanuitkeringen,zorgenarbeidsmarktbeleidvergtovereenbreedfronteensluidend

4 optredenmeteenintensiteitdiehetrijknooitheeftwaarkunnenmaken.bovendienzijnook belendendepercelenzoalsdeverstrekkingvanurgentieverklaringenvoorwoonruimteinhetgeding. Zodoendeishetcoördinerendvermogenweleencrucialevariabele,terwijlvoortsdeorganisatievan onderafwordtaangesprokenvanuitwijkteamsofeenovereenkomstigconstruct,enregelsvaakniet helpenomineenspecifiekecasusadequaatoptetreden.dusopnieuwspanning,ditmaaltussende opbestuurlijkniveauvastgestelderandvoorwaardenendebehoefteaanspecifiekebenaderingvan afzonderlijkecasus. Decomplexiteitdiedeonderhavigedecentralisatiesoproepenuitzichdusinspanningentussen professionelestandaardenenprotocolleringtegenoverdebehoefteomprofessionelecompetenties teherschikkeningeïntegreerdenieuwezorgverlening,indeverhoudingtussenbestuurlijke besluitvormingenruimteterwillevanadequatebenaderingvancasus ongelijkebehandelingvan ongelijkegevallen,enindeverhoudingtussenalgemenebeginselenalsrechtsgelijkheiden rechtszekerheidendebehoefteaanvariëteitindeuitvoering. Opbasisvandeplausibeleveronderstellingdatdeelsafhankelijkeactorenzichinhunfeitelijkgedrag zullenlatenleidendoordemeestgezaghebbendeactor,kanmenzichzorgenmakenoverde uitkomstvankwestieswaarindegemeentezorgverlenersaanspoorttotandergedragdande toezichthoudersofnationaleprincipaleninhetalgemeenwenselijkachten.voorafgaandeanalyse vankrachtenveldenverschafteenmeerrealistischperspectiefopdevermoedelijkeuitkomstenvan dekomendedecentralisatiesdaneengeloofsovertuigingalleen. Literatuur Grin, J., Rotmans, J. & Schot, J.,(2010) Transitions to Sustainable Development. New York: Routledge. Veld, R.J. in t, (2010). Kennisdemocratie, Opkomend Stormtij. Den Haag, SDU. (2010),(ed.), Knowledge Democracy, Consequences for Science, Politics and Media. Heidelberg, Springer (2013) and Daal, R.A.J.H. van, Overheid in transitie. Openbaar Bestuur, 2, (2013) Macht en verantwoordelijkheid in de kennisdemocratie. Christen Democratische Verkenningen, 3,

5 (2013), De Rob als producent van politieke utopie. Bestuurskunde, 3,

2008 Universiteit Maastricht Page 1 of 212

2008 Universiteit Maastricht Page 1 of 212 2008 Universiteit Maastricht Page 1 of 212 Inhoudsopgave Diagnostic Test: English Language... 6 Apollo en Dionysus incl. Inleiding in de... 8 Portfolio-Mentoraat, jaar 1... 10 Academische Vaardigheden...

Nadere informatie

2008 Universiteit Maastricht Page 1 of 219

2008 Universiteit Maastricht Page 1 of 219 2008 Universiteit Maastricht Page 1 of 219 Inhoudsopgave Diagnostic Test: English Language... 6 Academische Vaardigheden I... 8 Apollo en Dionysus incl. Inleiding in de... 9 Entering the Humanities...

Nadere informatie

Debat: regionaal en nationaal

Debat: regionaal en nationaal Debat: regionaal en nationaal Korte omschrijving werkvorm In deze werkvorm debatteren leerlingen over het verschil tussen een regionale of lokale partij en een landelijke partij. Leerdoelen Leerlingen

Nadere informatie

De bescherming van persoonsgegevens

De bescherming van persoonsgegevens De bescherming van persoonsgegevens Bart Custers (eindredactie) Francien Dechesne Ilina Georgieva Simone van der Hof Met medewerking van: Alan M. Sears Tommaso Tani Sdu Uitgevers Den Haag, 2017 Samenvatting

Nadere informatie

Kritische reflectie op de rol van de adviseur in het publieke domein. Bijdrage aan AEF live op donderdag 15 september 2016

Kritische reflectie op de rol van de adviseur in het publieke domein. Bijdrage aan AEF live op donderdag 15 september 2016 Kritische reflectie op de rol van de adviseur in het publieke domein. Bijdrage aan AEF live op donderdag 15 september 2016 H. D.Tjeenk Willink 1. AnderssonElffersFelix voelt zich betrokken bij en wil bijdragen

Nadere informatie

Leergang Effectief Beleidsonderzoek Interactieve leergang over de rol van beleidsonderzoek in het beleidsproces op lokaal en regionaal niveau

Leergang Effectief Beleidsonderzoek Interactieve leergang over de rol van beleidsonderzoek in het beleidsproces op lokaal en regionaal niveau Leergang Effectief Beleidsonderzoek Interactieve leergang over de rol van beleidsonderzoek in het beleidsproces op lokaal en regionaal niveau Vrijdagen 1, 15 & 29 November 2013 Utrecht (Hotel NH Utrecht)

Nadere informatie

Nico de Boer Jos van der Lans. decentraal. De stad als sociaal laboratorium. Uitgeverij Atlas Contact Amsterdam/Antwerpen

Nico de Boer Jos van der Lans. decentraal. De stad als sociaal laboratorium. Uitgeverij Atlas Contact Amsterdam/Antwerpen Nico de Boer Jos van der Lans decentraal De stad als sociaal laboratorium Uitgeverij Atlas Contact Amsterdam/Antwerpen Inhoud Vooraf 7 [1] De verzorgingsstaat voorbij 11 [2] Geef ons de sleutels 33 [3]

Nadere informatie

Voorstelling derde boek. Alternatieven voor zittenblijven. Inspiratieboek 2

Voorstelling derde boek. Alternatieven voor zittenblijven. Inspiratieboek 2 Voorstelling derde boek Alternatieven voor zittenblijven Inspiratieboek 2 Twee uitzonderlijke schoolloopbanen? Een interview met Bram en Anouar Waarom een 3 de boek? Samen tot aan de meet in constante

Nadere informatie

Beursdagboek 18 September 2013.

Beursdagboek 18 September 2013. Beursdagboek 18 September 2013. Volgens Zero Hedge is de consensus 9 miljard tapering. Tijd 08:50 uur. De Bloomberg consensus voor vanavond ziet er zo uit. De markt verwacht dat de Fed haar maandelijkse

Nadere informatie

COLUMN VERBINDEND EN ONDERWIJSKUNDIG LEIDERSCHAP NATIONAAL ONDERWIJSDEBAT 9 OKTOBER 2008 HARRIE AARDEMA, CONCEPT 071008

COLUMN VERBINDEND EN ONDERWIJSKUNDIG LEIDERSCHAP NATIONAAL ONDERWIJSDEBAT 9 OKTOBER 2008 HARRIE AARDEMA, CONCEPT 071008 Ik zie mijn inleiding vooral als een opwarmer voor de discussie. Ik ga daarom proberen zo veel mogelijk vragen op te roepen, waar we dan straks onder leiding van Wilma Borgman met elkaar over kunnen gaan

Nadere informatie

UNESCO Masterclass Waarom deze masterclass? 2. Samenwerking 3. Aandacht voor actie tegen armoede en honger en voor duurzame ontwikkeling

UNESCO Masterclass Waarom deze masterclass? 2. Samenwerking 3. Aandacht voor actie tegen armoede en honger en voor duurzame ontwikkeling UNESCO Masterclass 2016 1. Waarom deze masterclass? 2. Samenwerking 3. Aandacht voor actie tegen armoede en honger en voor duurzame ontwikkeling UNESCO Masterclass 2016 - inhoud 1. De SDG s: een vernieuwde

Nadere informatie

Faculteit der Rechtsgeleerdheid Amsterdam Center for International Law Postbus 1030 1000 BA Amsterdam

Faculteit der Rechtsgeleerdheid Amsterdam Center for International Law Postbus 1030 1000 BA Amsterdam Faculteit der Rechtsgeleerdheid Amsterdam Center for International Law Postbus 1030 1000 BA Amsterdam T 020 535 2637 Advies Luchtaanvallen IS(IS) Datum 24 september 2014 Opgemaakt door Prof. dr. P.A. Nollkaemper

Nadere informatie

Meld. seksueel misbruik. aan de commissie-samson

Meld. seksueel misbruik. aan de commissie-samson Meld seksueel misbruik aan de commissie-samson Help ons Mijn naam is Rieke Samson en ik wil je vragen om ons te helpen bij het onderzoek naar seksueel misbruik van kinderen en jongeren. Zelf ben ik voorzitter

Nadere informatie

Hartelijk dank aan de Raad voor het Openbaar Bestuur voor dit advies over de relatie tussen decentrale overheden en Europa.

Hartelijk dank aan de Raad voor het Openbaar Bestuur voor dit advies over de relatie tussen decentrale overheden en Europa. Het gesproken woord geldt Speech VNG-voorzitter Jorritsma Rob, 25 november 2013 Hartelijk dank aan de Raad voor het Openbaar Bestuur voor dit advies over de relatie tussen decentrale overheden en Europa.

Nadere informatie

Het kind centraal. Pedagogisch beleidsplan van kinderdagverblijf Small

Het kind centraal. Pedagogisch beleidsplan van kinderdagverblijf Small Het kind centraal Het kind centraal 1 Kinderdagverblijf Small Apeldoornselaan 294-304, 2573 XL Den Haag E info@kinderdagverblijfsmall.nl I www.kinderdagverblijfsmall.nl 2 Het kind centraal 4 Inleiding

Nadere informatie

SCHOTELANTENNES. Wettelijk kader

SCHOTELANTENNES. Wettelijk kader SCHOTELANTENNES Ondanks de technologische ontwikkelingen met betrekking tot de ontvangst van televisiesignalen blijven schotelantennes populair om televisie mee te kijken. Ook VvE s worden geconfronteerd

Nadere informatie

Resultaten uit het onderzoek naar de opleidingsbehoefte van wethouders

Resultaten uit het onderzoek naar de opleidingsbehoefte van wethouders Resultaten uit het onderzoek naar de opleidingsbehoefte van wethouders 15 december 2010 Keuze van trainingen, opleidingen en cursussen Van de 275 respondent heeft 35% geen enkele scholingsactiviteit gevolgd.

Nadere informatie

Datum 10 januari 2015 Betreft Beantwoording vragen over de energierekening huishoudens cf. de NEV 2014

Datum 10 januari 2015 Betreft Beantwoording vragen over de energierekening huishoudens cf. de NEV 2014 >Retouradres Postbus 20401 2500 EK Den Haag De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 4 2513 AA 's-gravenhage Directoraat-generaal Bezoekadres Bezuidenhoutseweg 73 2594 AC Den Haag

Nadere informatie

Roberto Santo 11 december 2010 t/m 16 januari 2011

Roberto Santo 11 december 2010 t/m 16 januari 2011 Roberto Santo 11 december 2010 t/m 16 januari 2011 Opening expositie Spring Load zaterdag 11 december 2010 12.00-16.00 uur Geopend: woensdag t/m zondag van 12.00 tot 17.00 uur. Gesloten: 25 & 26 december

Nadere informatie

Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 4 DEN HAAG. Geachte mevrouw Arib,

Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 4 DEN HAAG. Geachte mevrouw Arib, Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 4 DEN HAAG Lange Voorhout 8 Postbus 20015 2500 EA Den Haag T 070-342 43 44 E voorlichting@rekenkamer.nl W www.rekenkamer.nl D A T U M 20 december

Nadere informatie

ThematischePartijcommissieDuurzaamheidvan ChristenUnie

ThematischePartijcommissieDuurzaamheidvan ChristenUnie ThematischePartijcommissieDuurzaamheidvan ChristenUnie Jaarplan 2015 Inhoud 1. Inleiding... 1 2. Doelstellingen subgroepen... 2 2.1 Subgroep Landbouw, Voeding & Natuur... 2 2.2 Subgroep Lokale Initiatieven...

Nadere informatie

2016 HOOFDDOEL LEZEN

2016 HOOFDDOEL LEZEN 46 2016 HOOFDDOEL LEZEN Je leert in deze les meer over het onderwerp schepen en scheepswrakken. Een leesstrategie die je hierbij kan helpen is het stellen van vragen over het onderwerp. NEDERLANDS Schitterend

Nadere informatie

Hoeveel bewegings ruimte gunt het kabinet het po?

Hoeveel bewegings ruimte gunt het kabinet het po? Hoeveel bewegings ruimte gunt het kabinet het po? Tijdens de begrotingsbehandeling van het ministerie van OCW is er relatief weinig gesproken over het primair onderwijs. Wel kwamen voor het po belangrijke

Nadere informatie

Een pedagoog is er altijd op uit de eigen regie te stimuleren

Een pedagoog is er altijd op uit de eigen regie te stimuleren Inspiratie voor hbo zorg en welzijn Informele zorg & Pedagogiek aan de Hogeschool Utrecht Een pedagoog is er altijd op uit de eigen regie te stimuleren Een pedagoog is er altijd op uit de eigen regie te

Nadere informatie

De financiële gevolgen voor de politieke partijen na de hervorming van de Senaat. Jef Smulders & Bart Maddens

De financiële gevolgen voor de politieke partijen na de hervorming van de Senaat. Jef Smulders & Bart Maddens De financiële gevolgen voor de politieke partijen na de hervorming van de Senaat Jef Smulders & Bart Maddens KU Leuven Instituut voor de Overheid Faculteit Sociale Wetenschappen Tel: 0032 16 32 32 70 Parkstraat

Nadere informatie

De minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties Dr. R.H.A. Plasterk Postbus EA Den Haag

De minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties Dr. R.H.A. Plasterk Postbus EA Den Haag > Retouradres Postbus 20011 2500 EA Den Haag De minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties Dr. R.H.A. Plasterk Postbus 20011 2500 EA Den Haag Raad voor het openbaar bestuur Korte Voorhout 7

Nadere informatie

Samenvatting (Summary in Dutch)

Samenvatting (Summary in Dutch) Samenvatting (Summary in Dutch) Het aantal eerste en tweede generatie immigranten in Nederland is hoger dan ooit tevoren. Momenteel wonen er 3,2 miljoen immigranten in Nederland, dat is 19.7% van de totale

Nadere informatie

Jij bent een andere ik

Jij bent een andere ik 10xRAAK Jij bent een andere ik (de oude Maya s) En op het oogstfeest van de wijk zagen we allerlei moois enthousiasme eenheid kunst en bloemen pratende buren de kinderen waren op vakantie of aan het spelen

Nadere informatie

Speech Josee Gehrke presentatie Rob-advies 15,9 uur, 21 april 2016. Dames en heren,

Speech Josee Gehrke presentatie Rob-advies 15,9 uur, 21 april 2016. Dames en heren, Speech Josee Gehrke presentatie Rob-advies 15,9 uur, 21 april 2016 Dames en heren, Allereerst hartelijk dank aan de Rob voor dit lezenswaardige rapport. Het doet me deugd dat de Rob zo veel punten heeft

Nadere informatie

De financiële gevolgen voor de politieke partijen na de hervorming van de Senaat. Jef Smulders & Bart Maddens

De financiële gevolgen voor de politieke partijen na de hervorming van de Senaat. Jef Smulders & Bart Maddens De financiële gevolgen voor de politieke partijen na de hervorming van de Senaat Jef Smulders & Bart Maddens KU Leuven Instituut voor de Overheid Faculteit Sociale Wetenschappen Tel: 0032 16 32 32 70 Parkstraat

Nadere informatie

DE HELAASHEID DER DINGEN: Henk van der Kolk Universiteit Twente INHOUDSOPGAVE BEZORGDE OUDERS VAN DE KLOOF TUSSEN BURGER EN OVERHEID

DE HELAASHEID DER DINGEN: Henk van der Kolk Universiteit Twente INHOUDSOPGAVE BEZORGDE OUDERS VAN DE KLOOF TUSSEN BURGER EN OVERHEID DE HELAASHEID DER DINGEN: OVER BEELDEN, FEITEN EN CONSEQUENTIES VAN DE KLOOF TUSSEN BURGER EN OVERHEID Henk van der Kolk Universiteit Twente INHOUDSOPGAVE 1. Bezorgde Ouders (Gerard Reve) 2. Daantje de

Nadere informatie

DE HELAASHEID DER DINGEN: Henk van der Kolk Universiteit Twente

DE HELAASHEID DER DINGEN: Henk van der Kolk Universiteit Twente DE HELAASHEID DER DINGEN: OVER BEELDEN, FEITEN EN CONSEQUENTIES VAN DE KLOOF TUSSEN BURGER EN OVERHEID Henk van der Kolk Universiteit Twente INHOUDSOPGAVE 1. Bezorgde Ouders (Gerard Reve) 2. Daantje de

Nadere informatie

Reflectieverslag. Gastcolleges periode 2

Reflectieverslag. Gastcolleges periode 2 Reflectieverslag Gastcolleges periode 2 Naam: Lisanne Schapendonk Studentennummer: 2078571 Klas: 48BK1BV Opleiding: Bestuurskunde Fase: Jaar 1, propedeuse, periode 2 Plaats: s-hertogenbosch Datum: 23 december

Nadere informatie

www.survio.com Familiedagen

www.survio.com Familiedagen www.survio.com Familiedagen Inhoudstafel 1 Algemeen 3 2 Vragenlijst voorbeeld 4 3 Enquête bezoeken 6 4 Enquête antwoorden 7 1. Vraag 1. Heeft u wel eens een familiedag bezocht?................................

Nadere informatie

Verschuiving van lasten op arbeid naar btw is beste scenario

Verschuiving van lasten op arbeid naar btw is beste scenario De Standaard 13 november 2013 Opinies Verschuiving van lasten op arbeid naar btw is beste scenario 1. 15.000 jobs, gratis en voor niks Dat de relancediscussie nu nog niet beslecht is, Gert Peersman en

Nadere informatie

Huisarts 3.0: het vak van huisarts in transitie

Huisarts 3.0: het vak van huisarts in transitie Huisarts 3.0: het vak van huisarts in transitie Jan Rotmans 9 november 2012 www.twitter.com/janrotmans We leven niet in tijdperk van verandering maar in een verandering van tijdperken Kantelperiode periode

Nadere informatie

College van B&W T.a.v. wethouder Onderwijs, Jeugd en Zorg de heer H. de Jonge Postbus 70012 3000 KP Rotterdam

College van B&W T.a.v. wethouder Onderwijs, Jeugd en Zorg de heer H. de Jonge Postbus 70012 3000 KP Rotterdam Stichting Platform Agenda 22 Schiedamse Vest 154 3011 BH Rotterdam Postbus 21392 3001 AJ Rotterdam Aan College van B&W T.a.v. wethouder Onderwijs, Jeugd en Zorg de heer H. de Jonge Postbus 70012 3000 KP

Nadere informatie

Een eskimo op het dak

Een eskimo op het dak LESBRIEF LITERATUUR EEN ESKIMO OP HET DAK UITWERKINGEN APRIL 2011 Door Henk Jongsma, hoofdauteur Op niveau tweede fase Een eskimo op het dak Opmerking vooraf Je vindt hier voorbeelduitwerkingen. Dat betekent

Nadere informatie

Tips voor Ouders van niet-drinkende pubers

Tips voor Ouders van niet-drinkende pubers Tips voor Ouders van niet-drinkende pubers 1. Bepaal uw standpunt. Eenduidigheid over de regels bij beide ouders is cruciaal. Tips: Kies als ouders samen regels voor het gezin. Bepaal als ouders vooraf

Nadere informatie

Opgave 1 Agressie op het sportveld

Opgave 1 Agressie op het sportveld Opgave 1 Agressie op het sportveld Bij deze opgave horen de teksten 1 tot en met 3 uit het bronnenboekje. Inleiding In 12 raakte een grensrechter na afloop van een amateurvoetbalwedstrijd ernstig gewond

Nadere informatie

Gelijkstroomnetten: wanneer wel en wanneer niet? Experts

Gelijkstroomnetten: wanneer wel en wanneer niet? Experts Gelijkstroomnetten: wanneer wel en wanneer niet? Presentatrice: Minke Goes, TU/e Experts Voorstander: Tegenstander: Henry Lootens Peter Coppes Wie ben ik? Master: Sustainable Energy Technology, TU/e Specialization:

Nadere informatie

En de winnaar is. Babs Broekema & Joop van Holsteyn Instituut voor Politieke Wetenschap Universiteit Leiden

En de winnaar is. Babs Broekema & Joop van Holsteyn Instituut voor Politieke Wetenschap Universiteit Leiden En de winnaar is Babs Broekema & Joop van Holsteyn Instituut voor Politieke Wetenschap Universiteit Leiden Nederlandstalig Platform voor Survey Onderzoek (NPSO) Den Haag, 19 mei 2015 EenVandaag Politicus

Nadere informatie

Praat mee over de nieuwe Millennium doelen!

Praat mee over de nieuwe Millennium doelen! Praat mee over de nieuwe Millennium doelen! Millennium Gemeente Langedijk 9 november 2015 Programma Presentatie Workshop Toelichten resultaten uit de workshop Borrel en napraten Inleiding In 1999 stelt

Nadere informatie

(E) M C>> NEDERLANDSE VERENIGING VOOR. Strekking concept-wetsvoorstel. Advies. bi - br-

(E) M C>> NEDERLANDSE VERENIGING VOOR. Strekking concept-wetsvoorstel. Advies. bi - br- G) hr^ bi - br- NEDERLANDSE VERENIGING VOOR IJ] (E) M {jb / O) De Minister van Veiligheid en Justitie Mr. G.A. van der Steur Postbus 20301 2500 ÈH DEN HAAG G.) S> C>> Datum 3 november 2015 Kenmerk 668160

Nadere informatie

Rapportage enquête Leidse winkeliers over openstelling op zondag

Rapportage enquête Leidse winkeliers over openstelling op zondag Rapportage enquête Leidse winkeliers over openstelling op zondag Strategie en Onderzoek, september 2013 Inleiding Begin september 2013 is onder Leidse winkeliers een enquête gehouden over de openstelling

Nadere informatie

Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA DEN HAAG

Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA DEN HAAG 1 > Retouradres Postbus 20301 2500 EH Den Haag Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA DEN HAAG Turfmarkt 147 2511 DP Den Haag Postbus 20301 2500 EH Den Haag www.rijksoverheid.nl/venj

Nadere informatie

Twee aspecten spelen een rol: de werking van de berekeningssystematiek en het omgaan met de uitkomsten daarvan.

Twee aspecten spelen een rol: de werking van de berekeningssystematiek en het omgaan met de uitkomsten daarvan. Beste collega raadsleden en leden van de commissie BLD, Zoals in de raadsvergadering van 24 februari jl al met een aantal van jullie gedeeld, vragen wij, op initiatief van onze raadscollega's in Zoetermeer,

Nadere informatie

Hoe groot, is groot genoeg?

Hoe groot, is groot genoeg? Hoe groot, is groot genoeg? Bas Denters (Bestuurskunde, Universiteit Twente) Kennisnetwerk Lokaal 13 Den Haag 17 april 2015 Schaalvergroting door de tijd Grotere gemeenten Minder gemeenten Schaal gemeenten

Nadere informatie

Waarom duurzame ontwikkeling niet lukt en hoe het anders kan

Waarom duurzame ontwikkeling niet lukt en hoe het anders kan Waarom duurzame ontwikkeling niet lukt en hoe het anders kan Ons duurzaamheidsbeleid faalt, en iedereen (dus niemand) is daar verantwoordelijk voor. Achter de duurzame ontwikkeling in Nederland zit geen

Nadere informatie

Ontwaken in universeel bewustzijn

Ontwaken in universeel bewustzijn Ontwaken in universeel bewustzijn De 'New Paradigm' in entertainment en onderwijs is er! Zoals vele anderen, heb ik lang gewacht op het verschijnen van zinvolle thema's in entertainment en onderwijs, die

Nadere informatie

Energiewende vs Energietransitie

Energiewende vs Energietransitie Energiewende vs Energietransitie Jan Rotmans Amsterdam, 23-09-2013 www.twitter.com/janrotmans Cijfermatige Trends Energiemix Duitsland versus Nederland Duitsland Nederland kolen 25% 7% olie 34% 56% aardgas

Nadere informatie

Informed Floating Voters? The Impact of Media on Electoral Volatility. S. Geers

Informed Floating Voters? The Impact of Media on Electoral Volatility. S. Geers Informed Floating Voters? The Impact of Media on Electoral Volatility. S. Geers Nederlandse Samenvatting NEDERLANDSE SAMENVATTING 171 In de afgelopen decennia is het aantal zwevende kiezers in westerse

Nadere informatie

Kijktip: Nieuwsuur in de klas

Kijktip: Nieuwsuur in de klas Kijktip: Nieuwsuur in de klas Korte omschrijving werkvorm De leerlingen leren over de gemeentepolitiek aan de hand van korte clips van Nieuwsuur in de Klas. Leerdoel De leerlingen leren over belangrijke

Nadere informatie

De (juridische) wetenschap en de CE Geert van Calster Den Haag, 2 februari

De (juridische) wetenschap en de CE Geert van Calster Den Haag, 2 februari De (juridische) wetenschap en de CE Geert van Calster Den Haag, 2 februari 2016 gavc@law.kuleuven.be www.gavclaw.com De verwarring: een voorbeeld: plastiekafval Recente rechtspraak, met name van het HvJEU:

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 1994 1995 23 929 Voornemens met betrekking tot de AOW-toeslag Nr. 2 BRIEF VAN DE STAATSSECRETARIS VAN SOCIALE ZAKEN EN WERKGELEGENHEID Aan de Voorzitter

Nadere informatie

Als ontslag dreigt of al realiteit is.. Crisis en transitie in de levensloop

Als ontslag dreigt of al realiteit is.. Crisis en transitie in de levensloop Als ontslag dreigt of al realiteit is.. Crisis en transitie in de levensloop Het leven is. CRISIS BEDREIGING of KANS? Crisis 危 机 Gevaar 危 险 会 Kans 机 CRISIS EN TRANSITIE Hoe daarmee om te gaan? Crisis

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 2011 2012 33 000 XV Vaststelling van de begrotingsstaten van het Ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid (XV) voor het jaar 2012 Nr. 64 BRIEF VAN

Nadere informatie

KWALITEIT EN TOEZICHT

KWALITEIT EN TOEZICHT KWALITEIT EN TOEZICHT Hij gaat in zijn bijdrage in op de gemeentelijke verantwoordelijkheid en de vraag hoe je als gemeente vanuit die verantwoordelijkheid stuurt op kwaliteit. Dit in een context waarin

Nadere informatie

VLAAMS PARLEMENT HANDELINGEN COMMISSIEVERGADERING COMMISSIE VOOR BUITENLANDSE EN EUROPESE AANGELEGENHEDEN

VLAAMS PARLEMENT HANDELINGEN COMMISSIEVERGADERING COMMISSIE VOOR BUITENLANDSE EN EUROPESE AANGELEGENHEDEN C107 BUI7 VLAAMS PARLEMENT Zitting 2002-2003 21 januari 2003 HANDELINGEN COMMISSIEVERGADERING COMMISSIE VOOR BUITENLANDSE EN EUROPESE AANGELEGENHEDEN Vraag om uitleg van de heer Jan Loones tot mevrouw

Nadere informatie

Voor het Huis voor democratie en rechtsstaat wordt geëxperimenteerd met proeftuinen

Voor het Huis voor democratie en rechtsstaat wordt geëxperimenteerd met proeftuinen Voor het Huis voor democratie en rechtsstaat wordt geëxperimenteerd met proeftuinen Het Huis voor democratie en rechtsstaat is een nog op te richten instelling. Het Huis wil kennis van burgers over onze

Nadere informatie

Over de auteur. Colofon

Over de auteur. Colofon NO NEEW TTAXXEESS Joost Smits De Staat van het Lokaal Bestuur en het Lot van Lansingerland www.politiekactief.net Over de auteur Bestuurskundige en software-ontwikkelaar. Politiek actief sinds 1989, schaduwfractie,

Nadere informatie

DE JEUGD- & GEZINSBESCHERMER

DE JEUGD- & GEZINSBESCHERMER DE JEUGD- & GEZINSBESCHERMER BUREAU JEUGDZORG NOORD-HOLLAND Elk kind heeft recht op goede ontwikkelkansen en om op te groeien in een veilige omgeving. Als dit niet vanzelf gaat, wordt door het lokale veld

Nadere informatie

30 mei 2016. Onderzoek: Racisme in Nederland?

30 mei 2016. Onderzoek: Racisme in Nederland? 30 mei 2016 Onderzoek: Racisme in Nederland? Over het EenVandaag Opiniepanel Het EenVandaag Opiniepanel bestaat uit ruim 50.000 mensen. Zij beantwoorden vragenlijsten op basis van een online onderzoek.

Nadere informatie

2513AA22XA. De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 1 A 2513 AA S GRAVENHAGE

2513AA22XA. De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 1 A 2513 AA S GRAVENHAGE > Retouradres Postbus 90801 2509 LV Den Haag De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 1 A 2513 AA S GRAVENHAGE 2513AA22XA Postbus 90801 2509 LV Den Haag Anna van Hannoverstraat 4

Nadere informatie

De Bijbel Open (23-02)

De Bijbel Open (23-02) 1 De Bijbel Open 2013 8 (23-02) Zoals u wellicht weet vieren veel christenen dit jaar het feit dat de Heidelbergse Catechismus (HC) 450 jaar geleden werd gepubliceerd. Ik denk dat er nauwelijks een ander

Nadere informatie

Rapport. Datum: 26 maart 1998 Rapportnummer: 1998/092

Rapport. Datum: 26 maart 1998 Rapportnummer: 1998/092 Rapport Datum: 26 maart 1998 Rapportnummer: 1998/092 2 Klacht Op 26 juni 1997 ontving de Nationale ombudsman een verzoekschrift van mevrouw B. te Drachten, met een klacht over een gedraging van Gak Nederland

Nadere informatie

Cultuuronderzoek gemeenten Cuijk, Grave & Mill Rapport

Cultuuronderzoek gemeenten Cuijk, Grave & Mill Rapport onderzoek gemeenten Cuijk, Grave & Mill Rapport BMC 7 februari 2012 Prof. dr. Harrie Aardema INHOUD HOOFDSTUK 1 OPZET 2 1.1 Aanleiding 2 1.2 De 2 1.3 Groepsprofiel van alle invullingen 3 HOOFDSTUK 2 RESULTATEN

Nadere informatie

2008 Universiteit Maastricht Page 1 of 83

2008 Universiteit Maastricht Page 1 of 83 2008 Universiteit Maastricht Page 1 of 83 Inhoudsopgave Apollo en Dionysus incl. Inleiding in de... 4 Kennis en Kritiek... 6 Filosofisch Lezen... 8 Schrijf- en Onderzoeksvaardigheden I, de... 9 Onttovering

Nadere informatie

Codesign als adviesstrategie bij curriculumontwikkeling: Fasen, hoofdvragen, belangrijkste activiteiten, beoogde resultaten en succesfactoren

Codesign als adviesstrategie bij curriculumontwikkeling: Fasen, hoofdvragen, belangrijkste activiteiten, beoogde resultaten en succesfactoren Codesign als adviesstrategie bij curriculumontwikkeling: Fasen, hoofdvragen, belangrijkste activiteiten, beoogde resultaten en succesfactoren Ineke van den Berg, Magda Ritzen & Albert Pilot Universiteit

Nadere informatie

Politieke legitimiteit

Politieke legitimiteit Politieke legitimiteit Op het snijvlak van wetenschap en samenleving Geerten Waling De Responsieve Rechtsstaat, 22 september 2016 Bij ons leer je de wereld kennen 1 Routeplanner Even voorstellen Wat is

Nadere informatie

Opgave 3 De burger als rechter

Opgave 3 De burger als rechter Opgave 3 De burger als rechter Bij deze opgave horen tekst 5 en de tabellen 2 en 3 uit het bronnenboekje. Inleiding Hoe behoren volgens het Nederlandse publiek veroordeelde plegers van misdrijven gestraft

Nadere informatie

Eindexamen maatschappijleer 2 vmbo gl/tl I

Eindexamen maatschappijleer 2 vmbo gl/tl I POLITIEK EN BELEID tekst 8 VVD en D66 samen voor Europese verkiezingen DEN HAAG - D66 gaat toch in zee met de VVD voor de Europese verkiezingen in juni. De samenwerking blijft beperkt tot een lijstverbinding.

Nadere informatie

Report. Living Technology. nr.

Report. Living Technology. nr. Januari 2016 5 Living Technology nr. Report Dennis onderzoekt de duurzame zoutstrooier Data gemeente gebruikt voor praktische toepassingen Internationale modewereld gelooft in SaXcell saxion.nl/livingtechnology

Nadere informatie

Twitter en de Tweede Kamer

Twitter en de Tweede Kamer Twitter en de Tweede Kamer Wat is de invloed van social media op de dagelijkse werkzaamheden van Kamerleden? Waarom is Twitter zo belangrijk voor Kamerleden? Is er sprake van een Twitter-kloof tussen politiek

Nadere informatie

de voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA 's-gravenhage

de voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA 's-gravenhage > Retouradres Postbus 20201 2500 EE Den Haag de voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA 's-gravenhage Korte Voorhout 7 2511 CW Den Haag Postbus 20201 2500 EE Den Haag www.rijksoverheid.nl

Nadere informatie

Reflectie & Reflexen Bent u als raadslid toekomstbestendig? Rinske Evers, Cor Klein Heerenbrink, Jolanda Wouters

Reflectie & Reflexen Bent u als raadslid toekomstbestendig? Rinske Evers, Cor Klein Heerenbrink, Jolanda Wouters Reflectie & Reflexen Bent u als raadslid toekomstbestendig? Rinske Evers, Cor Klein Heerenbrink, Jolanda Wouters Doen we de juiste dingen? Geen Tijdperk van Veranderingen, Maar een Verandering van Tijdperken

Nadere informatie

Onderzoek De 32-urige werkweek invoeren?

Onderzoek De 32-urige werkweek invoeren? Onderzoek De 32-urige werkweek invoeren? Rapportage 3 maart 2014 Over dit onderzoek Aan het onderzoek deden 23.727 leden van het EenVandaag Opiniepanel mee. Het onderzoek vond plaats van 25 februari tot

Nadere informatie

RE: Artikelen inzake de vervolging van de heer Wilders.

RE: Artikelen inzake de vervolging van de heer Wilders. Arend Lammertink RE: Artikelen inzake de vervolging van de heer Wilders. Voorzitter To: Arend Lammertink Fri, Oct 8, 2010 at 11:03 AM Geachte

Nadere informatie

Startbijeenkomst Zorginstituut Nederland. Een impressie 2 april 2014

Startbijeenkomst Zorginstituut Nederland. Een impressie 2 april 2014 Startbijeenkomst Zorginstituut Nederland Een impressie 2 april 2014 Arnold Moerkamp Voorzitter Raad van Bestuur Zorginstituut Nederland De relatie tussen patiënt en professional krijgt steeds meer aandacht

Nadere informatie

Artlease Utrecht [Expositie Toyin Loye] zomer 2012

Artlease Utrecht [Expositie Toyin Loye] zomer 2012 Artlease Utrecht [Expositie Toyin Loye] zomer 2012 De eerste gedachten die in mij opkomen bij Toyin Loye zijn: warm, sympathiek, hoffelijk, bescheiden en trots. Een Nigeriaanse kunstenaar met een aristocratische

Nadere informatie

Colloquium NIC 1/10/2015: afsluiting

Colloquium NIC 1/10/2015: afsluiting Colloquium NIC 1/10/2015: afsluiting Dames en Heren, Het is mij een eer en een genoegen om dit boeiende colloquium te mogen afsluiten. Deze middag hebben we in elk geval een voortschrijdend inzicht gekregen

Nadere informatie

Uitslagen enquête onder raadsleden Provincie Zeeland

Uitslagen enquête onder raadsleden Provincie Zeeland Uitslagen enquête onder raadsleden Provincie Zeeland Februari 2015 Inleiding Stichting Politieke Academie deed in opdracht van Nederland Lokaal onderzoek naar de mening van gemeenteraadsleden. Aan hen

Nadere informatie

P. Schalk Werk en participatie 13. P.C. Hoek Zegenen en zegening beërven 17. J.J. Polder Waar liefde woont 23. W. Silfhout Kerk en participatie 37

P. Schalk Werk en participatie 13. P.C. Hoek Zegenen en zegening beërven 17. J.J. Polder Waar liefde woont 23. W. Silfhout Kerk en participatie 37 Inhoud P.W. Moens Voorwoord 9 P. Schalk Werk en participatie 13 P.C. Hoek Zegenen en zegening beërven 17 J.J. Polder Waar liefde woont 23 W. Silfhout Kerk en participatie 37 Iedereen moet zich welkom weten

Nadere informatie

Turn around: verdraaide organisaties VERKENNING VAN NIEUWE SPOREN WORKSHOP VERENGING VAN GRIFFIERS DORDRECHT 13 FEBRUARI 2015

Turn around: verdraaide organisaties VERKENNING VAN NIEUWE SPOREN WORKSHOP VERENGING VAN GRIFFIERS DORDRECHT 13 FEBRUARI 2015 Turn around: verdraaide organisaties VERKENNING VAN NIEUWE SPOREN WORKSHOP VERENGING VAN GRIFFIERS DORDRECHT 13 FEBRUARI 2015 JEAN EIGEMAN WWW.EIGEMAN-ID.NL Turn around: kantelen, de draai maken ONDERWEG

Nadere informatie

28 juni 2001 Toestemming voor een commercieel radioprogramma voor algemene omroep Uw kenmerk Ons Kenmerk Contactpersoon Doorkiesnummer

28 juni 2001 Toestemming voor een commercieel radioprogramma voor algemene omroep Uw kenmerk Ons Kenmerk Contactpersoon Doorkiesnummer Van Mens en Wisselink Advocaten t.a.v. mevrouw G.G.A.J.M. van Poppel Postbus 85450 3508 AL UTRECHT Hilversum Onderwerp 28 juni 2001 Toestemming voor een commercieel radioprogramma voor algemene omroep

Nadere informatie

Dames en heren, Toen ik mei 2012 ten overstaan van de commissaris van de koningin de belofte deed Haren te zullen dienen als uw burgemeester, deed ik

Dames en heren, Toen ik mei 2012 ten overstaan van de commissaris van de koningin de belofte deed Haren te zullen dienen als uw burgemeester, deed ik Dames en heren, Toen ik mei 2012 ten overstaan van de commissaris van de koningin de belofte deed Haren te zullen dienen als uw burgemeester, deed ik dat in het volle besef dat Haren politiek turbulent

Nadere informatie

De Balans van de Leefomgeving: Rollen van wetenschap in evaluatie

De Balans van de Leefomgeving: Rollen van wetenschap in evaluatie De Balans van de Leefomgeving: Rollen van wetenschap in evaluatie Esther Turnhout Associate Professor, Forest and Nature Conservation Policy Group Wageningen University, esther.turnhout@wur.nl Evaluatiestijlen

Nadere informatie

Mijn dochter; boulimia en borderline

Mijn dochter; boulimia en borderline Mijn dochter; boulimia en borderline Mijn dochter; boulimia en borderline E.M. van der Linden Schrijver: E.M. van der Linden Coverontwerp: via Brave New Books ISBN: 9789402130331 E.M. van der Linden Dit

Nadere informatie

Waar sta jij? (Uit: Kompas)

Waar sta jij? (Uit: Kompas) Waar sta jij? (Uit: Kompas) Dit is een discussieactiviteit over: de basisvoorwaarden van menselijke waardigheid, het respectievelijke belang van burgerlijke en politieke rechten en van sociale en economische

Nadere informatie

1. Aanleiding voor de liquidatie. Bijlage (gemeenten HW)

1. Aanleiding voor de liquidatie. Bijlage (gemeenten HW) Bijlage (gemeenten HW) Voorstel opheffing Gemeenschappelijke Gezondheidsdienst Zuidhollandse Eilanden en aansluiting bij de GGD van de gemeenschappelijke regeling Regio Zuid-Holland Zuid Onze gemeente

Nadere informatie

Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA..DEN HAAG. Datum Verzoek van Tweede Kamer omtrent twee huwelijksportretten

Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA..DEN HAAG. Datum Verzoek van Tweede Kamer omtrent twee huwelijksportretten >Retouradres Postbus 16375 2500 BJ Den Haag Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA..DEN HAAG Media en Creatieve Industrie Rijnstraat 50 Den Haag Postbus 16375 2500 BJ

Nadere informatie

Adviesraad voor wetenschap, technologie en innovatie DURVEN DELEN OP WEG NAAR EEN TOEGANKELIJKE WETENSCHAP

Adviesraad voor wetenschap, technologie en innovatie DURVEN DELEN OP WEG NAAR EEN TOEGANKELIJKE WETENSCHAP Adviesraad voor wetenschap, technologie en innovatie DURVEN DELEN OP WEG NAAR EEN TOEGANKELIJKE WETENSCHAP Adviesraad voor wetenschap, technologie en innovatie!! " # "# $ -. #, '& ( )*(+ % & /%01 0.%2

Nadere informatie

Een Europese democratie: utopie of noodzaak?

Een Europese democratie: utopie of noodzaak? Een Europese democratie: utopie of noodzaak? Prof. Stefan Rummens Hoger Instituut voor Wijsbegeerte 14 november 2016 Europa in crisis? Europa in crisis de EU verliest slagkracht de EU verliest legitimiteit

Nadere informatie

Raadsvoorstel

Raadsvoorstel mermeer Raadsvoorstel 2016.0047131 onderwerp Portefeuilehouder drs. Ap Reinders, dr. Tom Horn steiler Rob Kouwenhoven Collegevergadering 6 September 201 6 Raadsvergadering 1. Samenvatting I/Var willen

Nadere informatie

onderzoek in transitie?

onderzoek in transitie? Transitieonderzoek: onderzoek in transitie? Erik Paredis (UGent) Yves De Weerdt (VITO) Frank Nevens (VITO) Opstartworkshop INTRAP 31 mei 2012, Leuven www.steunpunttrado.be Opbouw 1. De uitdagingen waarvoor

Nadere informatie

Artikelen. Huishoudensprognose : belangrijkste uitkomsten. Maarten Alders en Han Nicolaas

Artikelen. Huishoudensprognose : belangrijkste uitkomsten. Maarten Alders en Han Nicolaas Artikelen Huishoudensprognose 2 25: belangrijkste uitkomsten Maarten Alders en Han Nicolaas Het aantal huishoudens neemt de komende jaren toe, van 7,1 miljoen in 25 tot 8,1 miljoen in 25. Dit blijkt uit

Nadere informatie

Nieuwe netwerken. Met meer diversiteit in je netwerk sta je sterker. Bouwen op. Een Intercultureel Fundament

Nieuwe netwerken. Met meer diversiteit in je netwerk sta je sterker. Bouwen op. Een Intercultureel Fundament Nieuwe netwerken Met meer diversiteit in je netwerk sta je sterker Bouwen op Een Intercultureel Fundament Diverse netwerken staan sterker Inderdaad. Diverse netwerken staan sterker. Vandaar dat ActiZ en

Nadere informatie

Drie decentralisaties voor gemeenten

Drie decentralisaties voor gemeenten Drie decentralisaties voor gemeenten Onze visie en aanpak Pim Masselink Joost van der Kolk Amersfoort 24 april 2014 Inhoud 1. Inleiding 2. Veranderende rol van de gemeente 3. Veranderopgave: richten, inrichten

Nadere informatie

Overzicht. Introductie. Warming-up Intermezzo: Een kleine geschiedenis Cooling-down. Iwan Wopereis. 4CID Symposium 2017, Nijmegen 21 april 2017

Overzicht. Introductie. Warming-up Intermezzo: Een kleine geschiedenis Cooling-down. Iwan Wopereis. 4CID Symposium 2017, Nijmegen 21 april 2017 Introductie Iwan Wopereis Overzicht Warming-up Intermezzo: Een kleine geschiedenis Cooling-down Maastricht University en Open Universiteit 1 Overzicht Warming-up Intermezzo: Een kleine geschiedenis Cooling-down

Nadere informatie

Examen HAVO. Maatschappijleer (oude stijl en nieuwe stijl)

Examen HAVO. Maatschappijleer (oude stijl en nieuwe stijl) Maatschappijleer (oude stijl en nieuwe stijl) Examen HAVO Vragenboekje Hoger Algemeen Voortgezet Onderwijs Tijdvak 2 Woensdag 19 juni 9.00 12.00 uur 20 02 Voor dit examen zijn maximaal 86 punten te behalen;

Nadere informatie