Zomer 2013 editie 2013 Oplage ex.

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Zomer 2013 editie 2013 Oplage 14.000 ex."

Transcriptie

1 26ste jaargang Zomer 2013 editie 2013 Oplage ex. OGISTICS Logistics is the terminology for transportation in its broadest form. It is the essential element in national and International economy. Originally it meant the supply of munitions, food, fuel and materiel to an Armed Force enabling them to accomplish their mission. Today, logistics signifies the method of transporting commodities between communities and nations. The transportation of people can also be regarded as part of the logistic infrastructure. Modern Society Today s society, in particular that of the developed nations, is completely dependent upon the transport of everything that is required to make life possible, agreeable and comfortable. Per example: Super markets must be provided with the food, refreshments and articles the offer and sell. They therefore need competent personnel & responsible functional utilities such as electricity, water, communications and waste disposal. The personnel need to get to the work place and the customers need to get to the market place. The means to accomplish this can be by personally owned vehicles or by public transportation. Either way, fuel is of a necessity. Essentially, from where are the products derived? And, how do they get to market place? As in Queen Beatrix For 33 years the Majestic Queen Beatrix was the most prominent person in the Kingdom of the Netherlands. On April , Her Majesty abdicated the Throne, passing it on to her eldest son, Willem Alexander thus crowning him as his Majesty, King Willem Alexander of the Netherlands. King Willem Alexander and Queen Máxima. His Majesty King Willem Alexander and his Royal Consort, Her Majesty Queen Máxima are now the new Monarchs of the Kingdom of the Netherlands most countries, imported products are received via Sea or Air shipment. Local or Continental shipments are made via road, rail, air or barge. Again, the necessity is fuel. A Community must remain functional The needs of every community is very extensive and varied. As must be the transportation. For food the main commodities are grain, vegetables, meat, fish. These products are shipped fresh, frozen, packaged or canned. Either way transport is involved. Likewise all hard products manufactured by the use of raw materials such as oil, coal, and ore, require a specific method of transport. There are tens of thousands of products and brands. Hence, specialists like cargo service providers are truly an essential part of the Logistic Chain. Energy Energy is required for both production and transportation. It must be readily available generated by traditional fossil fired engines or as in some locales, atomic plants. Currently there are many efforts to generate Veelzijdig persoon De heer Rudy Dovale One of the most respected citizens of Curaçao is Mr. Rudy Dovale. A retired businessman and a war hero. Mr. Randolph Joseph Dovale was born in on November 22, 1921 in Brooklyn, New York. His parents were from Curaçao and consequently had an affinity with the birth place of his parents. After graduation from high school, Rudy specialized in a technical branch and Vervolg op pagina 2 green energy via wind, solar or sea water sources. The inter-dependability of all the world s elements, is difficult for many to which each shackle plays a concerning logistics, comprehend. It is an enormous chain upon vital part. Vervolg op pagina 2

2 Antillean Navigator Nummer 57 2 Achilles Heel Logistics is the Universal Achilles Heel for all nations. Seventy years ago Great Britain almost lost the war against Nazi Germany because of the onslaught of the enemies U-Boats which prevented all needed supplies from reaching England. It took a technological miracle that the massive merchant ship sinkings could be reduced Vervolg van pagina 1 Veelzijdig persoon De heer Rudy Dovale for England to survive. (see article on the Battle of the Atlantic ) Today, International fears of an interruption of crude oil through the Strait of Hormuz keeps opposing governments on their toes and their armed forces prepared. Thus, wars can and do upset logistics and economies! That is why each country, specifically island countries should be well aware of the proper functioning of its infrastructure, with its airports and seaports as the most critical part of its logistics. It is imperative to think and plan ahead and not to wait till the problems start to manifest. World Trade Ninety per cent of international transportation is conducted via sea carriers. The United Nations International Maritime Organization regulates this shipping with appropriate rules and inspections. And, Navies stand to protect shipping interests from the dangers of piracy which has in recent years cost all Nations more than US$ 7 Billion annually causing consumer prices to increase worldwide. Conclusion We have to appreciate the logistic worker in particular, the Merchant Seamen, of which there are one and a half million sailing the seven seas. These sailors are confronted with long separations from their families, and are faced nature like storms with dangerously high waves, fogs which limit visibility, overly hot temperatures, and the new hazard of vessels. Or for example, what happened in our Caribbean not long ago, when a ship foundered and the rescued seamen were imprisoned for lack of proper documentation. The price for serving our world community comes to many at a very high with the hardships of ice cold conditions, pirates boarding their cost. became the maintenance manager of an office equipment firm. He possesses the US and the Dutch nationality. World War II In 1942 he joined the U.S. 16th armored cavalry and after the Allied invasion in France on June 6, 1944, his division formed part of the US third army under command of the famous general Patton. Mr. Rudy Dovale had the unenviable task to serve as a sergeant of the scouts, who had to lead the assaulting troops after determining the exact locations of the enemy s defenses. While leading his platoon in an assault against the Nazitroops, he was severely wounded by enemy s machinegun bullets (*). After having recovered in a Paris hospital, he was sent on a troopship to attack Japan. While at sea, Japan surrendered and he returned to the USA. Mr. Dovale was honorably discharged in November 1945 after three years of military service. Resident of Curaçao In 1948 Mr. Rudy Dovale went to Curaçao, which island became prosperous during the Second World War in view of its strategic position and a SHELL refinery which produced together with the Lago at Aruba a very significant part of the fuel used by the allies. During his first ten years at Curaçao he worked as an hearing aid consultant and helped hundred of inhabitants with their disabilities. Creative advertising With his wife Helen he founded in 1950 an advertising agency bearing his name. During 44 years his agency serviced the business and government with integrity and in a most professional way. He was a leader in developing advertising in the press, radio and television in Curaçao, Aruba, Suriname and the Dominican Republic, where he maintained offices. The agency won several awards for creative advertising in international events in Chicago, Mexico City, New York and Cancun. In 1960 Mr. Dovale launched Curaçao Holiday, a tourist guide which for 32 years has been the prime source of information to visitors on the island. Soon to follow were Aruba Holiday, St. Vervolg op pagina 3

3 3 Antillean Navigator Nummer 57 Vervolg van pagina 2 Maarten Holdiay and the full color Spanish magazines Viva Curaçao and Viva Aruba. All six publications have been greatly instrumental in attracting tourists to the islands. In 1970 Mr. Rudy Dovale founded Spanish Water Holiday a firm active in sales and service of boats officer in WW2 under which the Bronze star. Recently he was appoinhted by the French president as Chevallier in the Legion d honneur 2011 and earlier by Her Majesty Queen Beatrix the Order of Knight of Oranje Nassau. Furthermore Mr. Dovale received numerous business awards. Deep appreciation The Antillean Navigator to the liberation of Western Europe from the Nazi s rule and to the prosperity of Curaçao, the island nation which he strongly adores and supports. The Antillean Navigator wishes Mr. Rudy Dovale many more years in his still active retirement. April 1945 Sgt. Rudy Dovale recovering from bullet wounds in l Hôpital Larieboissière, Paris. On orders of the French president Sarkozy, the commanding officer Sebatien Chatelein of the French frigate Le Germinal gives Mr. Rudy Dovale the medal Legion d Honneur in order to express the French gratitude for Mr. Dovale s role in the liberation of France. and marine accessories. Among the companies represented are Boston Whaler, Sunfish/Laser and Seminole. Retired Mr. Rudy Dovale now lives with his second wife Mrs. Jacqueline Graafland in a quiet area of Curaçao and enjoys a good health for his advanced age. His wife is a driving force and working partner in all business and social organizations. (*) Five years ago surgeons found a machinegun bullet in one of his legs and removed same. Honorable positions Mr Rudy Dovale held many important honorary positions, using his qualities and experience for the benefit of our community. Distinctions and award. Mr Dovale has many medals expressing the United States Government s deep appreciation for his role as a non-commissioned expresses its deep appreciation for Mr. Rudy Dovale for a life dedicated Mr. Rudy Dovale with his advertising staff in front of his office Waalbeeckplein #6.

4 ntillean Navigator Nummer 57 4 DEFENSIE Nieuwe schepen van de Koninklijke Marine. Op maandag 11 februari j.l. arriveerde in Willemstad als eerste schip van de Koninklijke Marine van een geheel nieuw type. Hr.Ms. Friesland P-842 trok bij binnenkomst onder het wisselen van saluutschoten met Fort Krommelijn, heel veel belangstellenden. Het schip, dat onder commando staat van KLTZ Warnaar, behoort tot een serie van vier nieuwe schepen van de zgn. Holland klasse. Hr.Ms. Friesland is een zgn. Ocean going Patrol Vessel met ongeveer dezelfde waterverplaatsing als de hier bekende Multi Purpose Fregatten, maar met een heel andere doelstelling, die meer in lijn met de huidige inzet van de Koninklijke Marine, namelijk vredesmissies, kustwachtondersteuning (bestrijding van drugs en mensensmokkel, visserij-inspectie en toezicht op verantwoord gebruik van de zee door de scheepvaart), hulp bij rampen en anti-piraterijacties. Hr.Ms. Friesland. Het schip is gebouwd door de wereldbekende scheepswerf DAMEN en ingericht met de Zr. Ms. Freisland, nu nog zonder specifieke mast. allermodernste technische voorzieningen, waardoor het mogelijk is de bemanning te beperken tot 55 personen, zulks in tegenstelling met bestaande schepen van deze grootte, die 130 bemannningsleden vergen. Accommodatie De bemanning is afhankelijk van rang ondergebracht in één-, twee en vierpersoons hutten. Elke hut is voorzien van eigen douche en toilet. De hutten zijn aantrekkelijk en praktisch ingericht met kasten, een bureautje alsmede stoelen. Het gehele schip is airconditioned. De bemanning van Hr.Ms. Friesland bestaat uit 49 mannen en 6 vrouwen. Iedere opvarende is multifunctioneel inzetbaar. Naast de hoofdtaak van de persoon, moet elke opvarende ook bedreven zijn in het bedienen van de wapens, brandbestrijding en EHBO. Ook moet elke opvarende zijn of haar eigen hut schoonhouden. Er is één eetzaal voor de gehele bemanning. Aan een buffet neemt iedere opvarende, dus ook de commandant, een dienblad en kiest dan daarna hetgeen hij of zij wil eten. Na afloop zet men het gebruikte bestek etc. in daartoe opgestelde plastic bakken, die daarna in de afwasmachine gaan. Er is ruimte voor 90 opvarenden, dus voor extra bemanningsleden, zoals de helikopterbemanning en technici, mariniers en/of een extra medische staf. Nautisch/Technisch complex. Een nieuwe benadering is om de navigatiebrug samen te voegen met de operationele- en de technische centrale. Er is een gepantserde ruimte achter de navigatiebrug, gescheiden door 15 cm dikke ramen, van waaruit tijdens gevaarlijke situaties het gehele schip kan worden geleid en de op afstand bediende kanonnen en zware mitrailleurs kunnen worden ingezet. In deze ruimte staan de modernste radar- en verbindingsapparatuur. De motoren kunnen zowel van de navigatiebrug als vanuit de technische centrale worden bediend. Deze hele ruimte is gepantserd en bestand tegen de inslag van zgn. RPG.s, (rocketpropelledgrenates), die veelvuldig door piraten worden gebruikt. Iedere opvarende heeft een draagbare telefoon, die is aangesloten op een intern verbindingsnet, waardoor iedereen meteen bereikbaar is, hetgeen in urgente gevallen van het hoogste belang is. Medische zorg Er zijn diverse functionele ruimtes, zoals een behandelkamer met verpleegruimte, waar de scheepsarts en ziekenverpleger medische hulp aan opvarenden, maar ook aan eventuele geredde schipbreukelingen kunnen verlenen. Uiteraard staan de medische faciliteiten ook beschikbaar tijdens rampen. Er zijn 90 stretchers aan boord en deze kunnen worden opgesteld in een multifunctionele ruimte. Ook is er ruimte om een tot noodoperatiekamer ingericht 20 voets container op te stellen. Tijdens het orkaanseizoen kan dit type schip van zeer groot belang zijn om de overlevingskansen van getroffenen te vergroten. Energie opwekking. Het schip wordt voortbewogen door twee grote dieselmotoren, die ieder een eigen schroef aandrijven. Voorts beschikt het schip over een boegschroef, die optimaal manoeuvreren mogelijk maakt. Bij lage vaart kan er overgeschakeld worden naar voortstuwing door elektromotoren. Voor de opwekking van elektriciteit ten behoeve van het schip, staan drie dieselgeneratoren ter beschikking. Gewoonlijk is één generator genoeg voor de dagelijkse behoeften van het schip (waaronder navigatie, verbindingen, Realistische oefening, waarbij men flash hoods en speciale handschoenen draagt om mogelijk verbranding te voorkomen.

5 5 Antillean Navigator Nummer 57 airconditioning, koel-en vriesruimten, kombuis (keuken) alsmede moderne sanitaire voorzieningen. De grootst mogelijke aandacht is besteed aan milieuvriendelijk varen, dus weinig rookvorming door motoren, laag brandstofverbruik en weinig rookvorming door motoren, geen afval en vuil water over boord. Hiervoor zijn speciale verwerkingsinstallaties aan boord geplaatst. DEFENSIE Op het voorschip staat een 7,6 cm OtoMelara snelvuurkanon en een Marlin 30 mm snelvuurkanon. In de zijden staan eveneens op afstandbedienbare.50 (12,5 mm) mitrailleurs en bovendien zijn er opstelplaatsen voor 6 handbediende MAG mitrailleurs. Aan boord bevindt zich een helikoper. Op dit schip bevindt zich tijdelijk een Belgische helikopter van het type Allouete. Ook is er in het achterschip een helling, waarop zich een snelle rigidinflatableboat FRISC staat opgesteld, die onmiddellijk kan worden gelanceerd en een onderzoek kan instellen naar een aangehouden verdacht schip. In ieder geval maken piraten geen enkele kans en verzet is nutteloos. Voor algemeen gebruik, dus als reddingsboten, maar ook als extra inspectie vaartuigen, beschikt dit type vaartuig over twee snelle zeewaardige van deze vaartuigen. TOEKOMST PLANNEN Hr.Ms. Friesland blijft vier maanden in het Caribisch gebied om daarna te worden afgelost door een schip van hetzelfde type. Na terugkomst in Nederland zal een speciale mast worden geïnstalleerd, die voorzien is van de modernste radardetectie en andere middelen, waardoor het schip ongeacht het tijdstip van de dag of weersgesteldheid, zich altijd een beeld kan vormen van de zee en het luchtruim rondom, alsmede de zich daarop bevindende vaar- en vliegtuigen. Lengte over alles: 107,90 m, tussen de loodlijnen 102,50 meter. Grootste breedte 16,00 m. Op de waterlijn 15,25 m. Ontwerp diepgang 4,55 m. waterverplaatsing 3750 ton. twee dieselmotoren van het merk MAN. elk met een vermogen van 4 MW (is pk) drie hulpdieselmotoren Vermogen van 968 KW boegschroef Vermorgen van 550 KW maximum snelheid 21 knopen (ca. 39 km/u) ruimte voor twee 20 voets containers voor speciale doeleinden. HOLLAND KLASSE P 840 Holland P 841 Zeeland P 842 Friesland P 843 Groningen Op maandag 20 mei j.l. arriveerde Zr. Ms. Holland P-840 s morgens in Willemstad op Curaçao onder de gebruikelijke wisseling van saluutschoten. Dit schip loste de inmiddels vertrokken Zr. Ms. Friesland af, dat de thuisreis naar Den Helder had aanvaard. Deze schepen zijn geheel nieuw en van zeer modern ontwerp. (zie artikel over Hr.Ms. Friesland). In tegenstelling tot Zr.Ms. Friesland heeft Zr.Ms. Holland wel de opvallende mast, die is voorzien van de allermodernste electronische apparatuur. Na terugkeer in Nederland, wordt ook op Zr.Ms. Friesland deze mast aangebracht. foto Kees Bustraan Elk schip beschikt over opvarenden, die zijn opgeleid als brandweerman/vrouw. Brandbestrijding op een schip is heel moeilijk wegens de vele afgesloten ruimtes en veelvudlig oefenen is noodzakelijk. Foto van een 4-persoonshut van Zr.Ms. Friesland.

6 Antillean Navigator Nummer YEARS OF THE ROYAL NETHERLANDS AIR FORCE This year the Royal Netherlands Air Force commemorates One Hundred years of existence. Just prior to the First World War, an Air Force section was added to the Royal Netherlands Army. During the war years of , Netherlands remained neutral between the European countries at war, although the Dutch merchant fleet, Holland s life line, suffered significant losses. In the nineteen thirties, the world was stricken by a great economical disaster; which began in 1929, with the collapse of the New York Stock Exchange. Consequently, insufficient funds were available for Holland to strengthen their defenses against the menacing military expansion of the Nazi Tyranny. On May 10, 1940 Germany invaded the Netherlands with their Army Ground Forces and with their Luftwaffe, which had a tenfold in air power. The outcome is A respected and efficient Fokker G1 air cruiser of the Dutch Air Force in Unfortunately many were destroyed in the early hours of May 10 during a Pearl Harbor type assault by the Nazi Luftwaffe. Source: the Book 75 years Royal Netherlands Air Force. 6 History. Notwithstanding, unexpected strong Dutch ground troop resistance, there was insufficient air power to fight off the Nazi Bombers. Which, under Adolph Hitler s direct orders, bombarded the city of Rotterdam to rubble. All other cities, in particular the Hague and Amsterdam were threatened with the same horrific bombing attack if Holland did not surrender. During the Second World War the Dutch Air Force was re-created within the British Royal Air Force. After WW2, the Dutch Air Force became independent in 1947 under the name Royal Netherlands Air Force. And, when the Netherlands became a member of NATO, the Royal Netherlands Air Force strengthened rapidly. However, there is once again an economical down turn of the world s economy, and as usual the Dutch Defense Department is forced to economize in a world which is facing increased dangers and violence. l histoire se répète? Deze foto werd genomen tijdens het bezoek van de Minister van Defensie Mw.J. Hennis-plasschaert aan de Marinierskazerne Suffisant op 4 maart j.l. Naast de minister de Commandant van de kazerne Majoor der Mariniers E.C.Lieftinck. A modern upgraded F16 of the Royal Netherlands Air Force. Source: RNLAF.

7 7 Antillean Navigator Nummer 57 SCHEEPSBOUWER DAMEN In Gorinchem (Nederland) bevindt zich het hoofdkantoor van de grote scheepsbouwmaatschappij DAMEN met 38 scheepsbouw-en reparatiewerven in 15 landen en in totaal meer dan 50 (gerelateerde) bedrijven in 34 landen. Deze spreiding is heel gunstig voor de vele cliënten over de gehele wereld, wantdan is er altijd uitstekende service in de buurt. Tegenwoordig wordt het onderhoud aanschepen en hun technische inrichtingen voornamelijk door gecertificeerde reparatiewerven gedaan, die overigens ook wereldwijd aan boord komen als dat gewenst is. HOOFDTAKKEN DAMEN specialiseert zich in het ontwerpen en bouwen van schepen voor diverse economische sectoren: 1) Haven- en zee sleepboten. 2) Marine- en Kust wachtschepen. 3) Vrachtschepen. 4) Zware lading schepen 5) Offshore bevoor radingsschepen 6) Offshore Wind ondersteuningsschepen De P01 en P02 zijn in opdracht van de Canadese Kustwacht door DAMEBN gebouwd. 7) Diverse soorten werkboten 8) Vissersschepen 9) Wetenschappelijke onderzoeksschepen 10) Veerponten en watertaxis 11) Reddingboten 12) Baggerschepen 13) Superjachten K U S T W A C H T VAARTUIGEN. In dit artikel beperkten we ons tot de Kustwachtvaartuigen, waarvan DAMEN er tot nu toe zeker 40 heeft gebouwd en nog een groot aantal in aanbouw is. De meeste lezers kennen de lokale kustwachtkotters van het type Jaguar, waarvan er respectievelijk één te Curaçao, Aruba en St. Maarten is gestationeerd. Dit type vaartuigblijkt zo geslaagd, dat vele landen soortgelijke schepen ten behoeve van hun Kustwacht bij DAMEN hebben laten bouwen. De kroon op het werk is, dat ook de U.S. Coast Guard een tiental DAMEN kustwachtcutters onder licentie laat bouwen. Naast onze eigen cutters zijn deze ook actief in Barbados, Engeland, Jamaica,Nederlanden de USA. Ook heeft DAMEN grotere schepen gebouwd voor de visserij inspectie en Politie voorenkele Oost Europese en Afrikaanse landen. K U S T W A C H T NOODZAKELIJK Alle aan zee gelegen landen hebben last van De door DAMEN voor de Britsese kustwacht gebouwde cutter van het type Stan Patroll 4207 genaamd CORNWALL criminaliteit, zoals het smokkelen van verboden waar: verdovende middelen en wapens, mensensmokkel, het verhinderen van vluchtende misdadigers over zee, illegaal vissen, olievervuiling en de overtreding van het CITES-verdrag. Dan is de Kustwacht belast met SAR (Search &Rescue),dus het tehulp snellen van mensen en vaartuigen in nood. In de Verenigde Staten valt dekustwacht onder Home Land Security, ookterrorisme bestrijding. dus de Staatsveiligheid en daaronder valt De cutters worden vaakaangestuurd door speciale daartoe uitgeruste opsporingsvliegtuigen. voordeel van de Kustwacht opleiding en ervaring, ook aangesteld als Politie- en Alle kust- en eilandbewoners hebben organisaties, want het personeel is, naast hun goede maritieme Douane ambtenaren. U.S Coast Guard Fast Reponse Cutter (FRC), built under license by Bollinger in Lockport,LA.USA of a Damen Stan Patrol 4708 design. Length 47 meters (154.2 feet)

8 Antillean Navigator Nummer 57 8 ONTWIKKELINGEN IN DE W A T E R S P O R T Op Curaçao, en ook in vele ontwikkelde landen om ons heen wordt een tendens waargenomen dat watersport in ontwikkeling is. Ondanks de economische recessie waar de wereld zich al tijden in bevindt, groeit het aantal boten op onze wateren gestaag. Wie weet juist wel mede door de financiele crisis, willen wellicht steeds meer mensen zich ultiem ontspannen in het weekend. En waar kan dat nou beter dan op het water? Curaçao behoort tot de beste watersportgebieden ter wereld. Het water is er prachtig blauw èn warm, er waait een regelmatige krachtige passaatwind en er zijn volop mogelijkheden om met boot of ander watersportmiddel naartoe te varen. bij De kleine Wereld en ook buiten het Spaanse water zijn er ligplaatsen te vinden waaronder de Piscaderabaai. Of het aanbod aan de vraag voldoet is een tweede, vandaar dat ook de mogelijkheden om op de kant te stallen tegenwoordig voor handen zijn. of gaat u voor een wat grotere tweedehandse? En welk merk boot spreekt u aan. Net zoals in de auto s zijn er vele verschillende soorten en typen boten. Complete beginners doen er beter aan te starten met een wat kleinere boot, dat is natuurlijk makkelijker met het leren varen en een behendig kapitein te worden maar ook is het verstandig eerst eens te kijken of het echt zo leuk is als u denkt, of uw familie het net zo leuk blijkt te vinden als u en of u de kosten kunt dragen van het varen en bijkomend onderhoud. Het is verstandig u altijd te laten informeren door een kenner. Een van de kenners is zeker Caribbean Vervolg op pagina 9 Luchtfoto van de in begin januari van dit jaar geslaagde Fuikdag in de Fuik baai. Op het Spaanse water nemen de windsurfclub en zeilclubjes in populariteit toe, tegenwoordig kan met SUP-pen (StandUp Paddling) en ook in een kano is het goed vertoeven. Door het groeiend aantal kleine en grotere boten op het water is er flink geinvesteerd in het aantal ligplaatsen. Zo heeft Curaçao Yachtclub er sindskort een steiger bij, kunnen er meer boten afmeren Voor diegenen onder u die overwegen in de toekomst een boot aan te schaffen nemen wij graag onderstaand rijtje aandachtspunten met u door. Aankoop Afhankelijk van uw portemonnee is het belangrijk een afweging te maken wat voor soort boot u wil. Ook de mate aan ervaring is daarbij belangrijk. Kunt u een kleine nieuwe boot kopen SeaHarbor Transport Curaçao SeaHarbor Services Curaçao Parke Comersial Veeris Kortenearstraat z/n Kavel A-35, Curaçao Batipanja, Curaçao Tel: Tel.: Fax: Fax:

9 9 Antillean Navigator Nummer 57 Vervolg van pagina 8 Nautical, een snel groeiende boothandelaar op de Caracasbaaiweg 177; tegenover de afslag naar Vreugdenhil Supermarket. Daar kunt u vrijblijvend eens van gedachten wisselen wat een geschikte boot voor u zou zijn, zowel nieuw als tweedehands. Ligplaats Zoals hierboven reeds beschreven is het aantal ligplaatsen op Curaçao groeiende. Sommige lokaties hebben zelfs een wachtlijst, bij andere kunt u meteen terecht. De ligplaatskosten worden berekend op basis van de lengte van uw boot. Een andere optie is de aankoop van een trailer bij uw boot. Zo bespaart u ligplaatskosten en neemt u de boot achter uw auto mee naar huis. Daartegenover staat wel dat het meer planning en inspanning neemt om te gaan varen dan als uw boot in het water ligt. Daarnaast dienen trailers van uitstekende kwaliteit te zijn, want ze worden bij het te water laten ondergedompeld in het corrosieve zeewater. Dus goed onderhoud geldt zeker ook voor trailers. Men dient wel na te gaan, waar men een boot te water kan brengen, bij de Vissershaven te Caracasbaai is een goede afrit, ook wel ramp genaamd, maar er zijn meer. Sinds een paar jaar is het ook mogelijk uw boot te stallen bij derden. Naast Gasora aan de Caracasbaaiweg is zo n plek waar men boten tegen betaling kan stallen. Onderhoud en service Een boot en de motor(en) van een boot hebben continue onderhoud Overzicht van het watersport centrum van Curaçao, het Spaanse Water. Picture of the water sport lagoon of Curaçao, the Spanish Water. en service nodig. Onze weersomstandigheden zijn prettig om te watersporten, ze hebben ook een keerzijde en dat is onderhoud. Zon en zee zijn goed te bestrijden maar hebben veel zorg nodig. En dit is zeker niet iets dat u over het hoofd moet zien bij het aanschaffen van een nieuwe boot. Caribbean Nautical is het enige officeel gecertificeerde service centre van Mercury alsook Kohler en ZF. Het Service Centre van Caribbean Nautical aan de Caracasbaaiweg is zeer modern opgezet en biedt een breed scala aan services waar u met een gerust hart uw boot en motor kunt toevertrouwen. Vaarbewijs & papieren Uw boot dient ieder jaar gekeurd te worden op functioneren en zeewaardigheid. Daarvoor dient u ook een verplichte lijst onderdelen aan boord te hebben. Caribbean Nautical helpt u graag met het in orde maken van uw boot en desgewenst verzorgen zij ook de keuring voor u. Nieuwe botenbezitters moeten eerst hun ervaring opbouwen en weten wat ze op het water moeten en kunnen doen. Zoiets noemt men goed zeemanschap. Goed zeemanschap houdt heel veel in. Men moet bijvoorbeeld de vaarwegen kennen en zich daarbij houden aan een verantwoorde snelheid. Men moet de voorrangsregels goed kennen en toepassen, maar ook kennis hebben van de wind en het weer op het water. Daarnaast moet men weten hoe te ankeren en kennis hebben hoe men een ander veilig kan slepen of zelf gesleept worden. Ook dient men enige kennnis te hebben over zeestromingen en het effect van de wind op het zeeoppervlak. Ja, het is zelfs aanbevolen om voldoende kennis van EHBO te hebben! Voor alle gemotoriseerde vaartuigen (dus ook voor Sea Doo s) heeft men op de Curaçaose wateren dus een vaarbewijs nodig. Dit vaarbewijs bestaat uit twee delen; een theoretisch gedeelte en een praktijkgedeelte. Als u nog geen vaarbewijs heeft kunt u wel een boot aanschaffen, u mag echter niet alleen varen in uw boot. U zult dus in het begin, totdat uzelf een vaarbewijs heeft, moeten varen met iemand die wel in het bezit is van een Cavalier Logistics takes its many years of trustworthy and swift service also to Aruba, Bonaire and Curaçao With our own direct connections, we will transport your goods even faster and easier between The Netherlands/ Europe and Florida/USA and ABC-islands. This next to our worldwide presence, All services are located under one roof for optimal shipping time, service, and prices! From the World to ABC and vice versa. We bring it. vaarbewijs. Bij de Havenautoriteiten in Otrobanda kunt u zelf een afspraak maken voor de gewenste examens. een trotse booteigenaar te worden, raden wij u aan eens te gaan praten watersport dealer of wilt u liever eens te rade gaan bij The Antillean Navigator? Dat kan ook zonder enige vorm van verplichting, in de colofoon vindt u het Als u overweegt om met een uitstekende adres. Cavalier Logistics Curaçao A Bombardiersweg 3 (next to EWT) Curaçao, Dutch Caribbean T W

10 Antillean Navigator Nummer CARIBBEAN NAUTICAL Een jong maar zeer dynamisch bedrijf dat in begin 2010 de deuren opende. CARIBBEAN NAUTTICAL heeft het OSTON WHALER ealership overgenomen an Spanish Water Holiday an de bekende zakenman udy Dovale. ARIBBEAN NAUTICAL is nu o.a de Distributer/ Dealer for the Dutch Caribbean van Brunswick het moeder bedrijf waar BOSTON WHALER een onderdeel van is maar ook de gerenommeerde merken: HATTERAS CABO SEARAY MERIDIAN - BOSTON WHALER BAYLINER alsook MERCURY & MERCRUISER. In de afgelopen 2.5 jaar heeft CARIBBEAN NAUTICAL zich onderscheiden op de lokale markt alsook in de regio.daarnaast heeft zij een duidelijke stempel gedrukt op de boating wereld door zeer succesvol te zijn in de verkoop van jachten en boten maar het echte geheim zit hem in de Service. CARIBBEAN NAUTICAL heeft een zeer modern uitgerust service center ondersteund door de best opgeleide proffesionals op hetgebied van booten motor onderhoud en reparatie. CARIBBEAN NAUTICAL heeft ook de best gesorteerde winkel van het eiland met meer dan produkten voor al uw boot plezier, onderhoud, watersport, vissen, leisure en nog veel meer..., kom snel kijken en laat het zeer professionele en vriendelijke winkelpersoneel u van dienst zijn. Het succes van CARIBBEAN NAUTICAL blijkt uit het groeiende klantenbestand ondersteund door een team van inmiddels 27 man personeel die de drijvende kracht zijn van het bedrijf en dat ook uitstralen, men is trots om er te werken en dat ziet de klant ook. Voor het tweede jaar op rij is CARIBBEAN NAUTICAL uitgroepen tot 2nd Best BOSTON WHALER Dealer in Latin America & the Caribbean, en dit jaar wisten ze ook nog the Best Service Award te winnen van MERCURY voor hun winkel- en service center begonnen op Bonaire en liggen de plannen er voor verdere uitbreiding in de service commitment. Inmiddels is Caribbean Nautical ook een regio. CARIBBEAN NAUTICAL is naast de recreatieve boating scene ook aktief op het commerciele vlak en heeft inmiddels ook de nieuwe boten geleverd aan de Douane op Bonaire alsook de kustwacht op Curaçao, Aruba, Bonaire en St. Maarten. Kortom, CARIBBEAN NAUTICAL.. echt een bedrijf waar we in de toekomst nog veel meer van kunnen verwachten. Integrity, quality and professionalism VR Shipping has been Curacao s prime shipping-agent since Through our offices we cover the Islands of Curacao, Aruba and Bonaire, catering the needs of ship owners, traders, charterers and operators. We are proud of our record in the transportation field, as we ensure a consistent level of performance and personalized service to both our customers and principals. VR Shipping N.V. Willemstad, Curaçao - Netherlands Antilles Phone: / / VR Shipping (Aruba) N.V. Oranjestad, Aruba Phone: / Services: agents for container-lines CMA-CGM & Hapag-Lloyd in Aruba, Bonaire & Curacao agents for break-bulk carrier Vertraco agents for car-carrier MOL agents for vessels calling the ABC -islands for discharging, loading, bunkering, repairs & maintenance clearance & handling of spare-parts, ship-stores, etc. husbanding-, lay-up & charterers agency ship-registration & -management

11 11 Antillean Navigator Nummer 57 Celebrating 25 years cruise ship FREEWINDS The cruise ship FREEWINDS has been a very familiar sight in the Willemstad harbor for more than past two decades. Originally the itinerary comprised the ABC-islands, but over the years the number of ports of call in the Caribbean and Mexico reached over forty. The ship averages 20 to 30 visits annually to Curacao, as the home port remains Curaçao., where the agents S.E.L. Maduro & Sons (Curaçao) N.V. perform their specialized and highly appreciated Aerial view of the cruise liner FREEWINDS. tasks, and other local companies supply and service the ship. Origin of the Freewinds. The ship was built by the Wärtsila shipbuilders in Finland in 1968 for the Wallenius Lines. It was designed as a car ferry to travel between Bremen and Harwich. However, after laying the keel it was decided to complete the ship as a passenger vessel. Shortly after delivery, the ship was sold to Commodore Cruise Lines in Miami, and the ship sailed under the name Bohème, a pioneer of the modern-day Caribbean cruising. For the next sixteen years the Bohème made weekly Caribbean cruises from Miami. In September 1986 the ship came to Curaçao where ownership changed hands, and the vessel went on permanent charter for the Church of Scientology to be used as a religious retreat for its international membership. The ship underwent an extensive period of renovations while sitting alongside at Brion Wharf in Nieuwehaven. During this time period dozens of local suppliers were used and over 300 local workers employed in the renovations. After completion of the renovations the ship was officially christened as the Freewinds on June 6th, 1988 in its home port of Curaçao, now a quarter of a century ago. Replacing the ship? After nearly 20 years of service the owners of the Freewinds considered selling the 37 year old ship and replace it with a newer vessel. However, after a very thorough investigation of ships on the market, it was found that none were built to the quality and standards that the Freewinds had been in terms of hull and machinery, so it was decided to retain the ship and upgrade it to the state of the art standards and obtain all the certificates demanded by the maritime authorities world wide. Refurbishing A complete stem to stern renovation of the vessel was carried out at the Curaçao Dock Yard in the spring of 2006 with the intention of making it better than the original. After the completion of the work, a rechristening took place in June 2006 at Mathey Wharf, celebrating the 20th anniversary of the maiden voyage of the Freewinds. The ship continues to be maintained to the highest standards in the public areas, machinery and safety. Safety first Captain Mike Napier of Freewinds gives the highest priority to safe operation and navigation. First class officers are fulfilling key positions on the bridge and in the engine room. The GPS (satellite navigation) is used as a back up while the prime navigation systems are the traditional direct observation, radar and celestial navigation. The ship s crew includes a physician and a dentist. There is even a naval architect entrusted with checking the whole technical state of the ship. Although the ship is equipped with a state of the art fire detection and suppression system throughout, the ship has two trained fire fighter companies totaling 20 persons. As an example of the ship s fire fighting skills, some years ago a cruise ship that was experiencing a fire in its engine room was towed into port at Freeport, Bahamas, where the Freewinds was laying. At the request of the other vessel, and the Freeport Harbor Company, the fire crews of the Freewinds were requested to assist as the crew on the distressed ship were losing the battle. As the Freewinds crew moved in to fight the fire the original crew backed out. After many hours of fighting, the Freewinds got the fire under control, handling what could have become a catastrophe. Highest recognitions Vervolg op pagina 12 View of the bridge, the command center of the ship

12 Antillean Navigator Nummer Vervolg van pagina 11 In 2006 the IMO (International Maritime Organization of the United Nations) appointed the Freewinds as a training platform in the Caribbean for ports and ships to meet requirements of the ISPS Code. This is an international law The cruise liner FREEWINDS at speed The starboard main engine (7,000 horsepower!) Technical data of the m.v. Freewinds Gross registered tonnage 9,780 Net registered tonnage Registry Panama IMO nr Length over all: 440 ( 134 metres). Beam 65 feet (19.8 metres) Draft: 19 feet (6 metres). Displacement 8,265 tons. Main propulsion: engines. One bow truster 800 hp Auxiliary generators: and 640 Kw. Capacity: declaring ships and ports as highly strategic entities that should be guarded against criminal and terrorist activities. In 2010 the Unites States Coast Guard presented the captain and crew of the Freewinds with the Meritorious Public Service Award for providing training to two Sulzer diesel 2 x hp (2 x 5,22 MW) (597 Mw), 885 Kw total MW. 310 passenger, 220 crew. ECONOMIC IMPACT (also in cadre). Annual fuel and lubricating oils us$ 450,000.- Port and agency fees per year us$ 94,500.- Drydock every two years around us$4,000,000.- Express carriers packages costs p/y US$ 20, Crew and passengers taxi costs p/y US$ 14,000,- Annual costs of food, cleaning, ships nautical and technical supplies US$ 160,000.- more than 3,000 maritime professionals through 155 maritime security exercises in the ABC islands and throughout the Caribbean. Supporting the economy of Curaçao. Like any ocean going ship, the Freewinds is a floating community which needs to be regularly supported with basic necessities to remain functioning. The ship buys from Curaçao enormous quantities of fuel, water and other supplies and materials, in short, everything to keep the ship s community functioning. Then there are arriving and departing passengers using local taxis. Also of importance for Curaçao is the collection of fees, as the use of the harbor is not free. Each ship over 50 tons has to pay pilot dues and all ships must pay harbor dues. The Freewinds made 14 expensive dry dockings at the CDM, and authorities should recognize these financial benefits to our community. Finally the passengers who cruise on board from around the world take their experiences home with them and can recommend Curaçao as an excellent tourist destination. Charity support to Curaçao, Over the years Freewinds helped to raise tens of thousands of dollars for local charities by organizing fund raising events on board, for which the ship s band is highly popular for in itself, as well as for including the excellent local talent in its presentations. Congratulations The Antillean Navigator congratulate owners, captain M. Napier and his staff for 25 years of dedication to Curaçao. The attractive Paloma bar and conversation center Miami Jamaica Medellin Charlotte Haïti Aruba Santo Domingo Puerto Rico Curaçao Bonaire Barquisimeto Las Piedras Valencia Saba Statia St. Kitts Nevis Montserrat St. Lucia St. Vincent Grenada Caracas Anguilla St. Maarten St. Barts Antigua Dominica Martinique Surinam

13 13 Antillean Navigator Nummer 57 VROUWEN MET BIJZONDERE BEROEPEN Brandweer officier Mevrouw A. Rodriguez. NIET PRATEN, MAAR DOEN. Iedereen ziet wel eens een grote brandweerauto met zwaailicht en sirene op weg naar een brand of ongeval snel voorbij rijden. Weinigen weten, wat er achter de schermen gebeurt. Brandweermensen blussen niet alleen branden, maar zijn allen technici, die alle technische onderdelen van de werkomgeving, dus de gehele gemeenschap moeten kennen. Maar de Brandweer moet ook bijstand verlenen bij (dreigende) ongevallen op de raffinaderij, bij de luchten de zeehavens alsmede massaal optreden bij mogelijke rampen. Ook moet de Brandweer weten hoe om te gaan met gevaarlijke (chemische) stoffen, dus een brandweerman/ vrouw moet all round zijn. BRANDWEER OFFICIEREN Brandweer officieren hebben twee hoofdtaken. Ten eerste moeten allen de leiding kunnen geven bij de bestrijding van branden en hulpverlening bij ongevallen, maar bovendien heeft elke Brandweer officier een specialisatie. Een Brandweerofficier moet ook de gehele opleiding voor brandweerman hebben gevolgd en daarna de hogere opleiding voor Brandweerofficier. Een Brandweerofficier kan elk brandweer voertuig besturen en bedienen, zoals Deze foto werd genomen tijdens de specialistische brandweercursus in England. Mevrouw Rodriguez met helm. Mevrouw A. Rodriguez, Hoofdbrandmeester 1ste klasse. de pompen. Op dit moment zijn er bij de Brandweer van Curacao zes brandweer officieren BRANDWEER OFFICIER RODRIGUEZ, Hoofdbrandmeester 1ste klasse Mevrouw Anagertrudes Rodriguez is sedert 1 november 2001 in dienst van de Curaçaose Brandweer. Zij is aan de UNA opgeleid tot Bachelor Algemene Bedrijfskunde, dit hield in dat ze zich bij de Brandweer technisch moest bekwamen. Dat dit goed is gelukt bleek wel toen er tijdens een staking vijf branden uitbraken. Er waren toen alleen maar 5 brandweerofficieren en één onder-officier, die met elkaar de branden blusten. Mw. Rodriguez was manschap op één van de zware brandweerwagens en gezamelijk behoedden zij de gemeenschap voor een uit de hand lopende brand. Haar opleiding volgde ze in Nederland bij de Brandweer Academie in Arnhem (NIVF voormalig NIBRA). Ze moest verder specialistische cursussen volgen in Engeland en Zweden. De totale brandweerofficiers opleiding duurde 18 maanden, daarnaast had zij twee maanden extra stage te Brandweer Rotterdam gedaan bij de WPC toren, waarna Mevr. Rodriguez naar Curaçao terugkeerde. De commandant van de Brandweer is Ing. E. Regina en de wnd. commandant is de heer E. Anita. Mevrouw A. Rodriguez is nu derde in anciënniteit en is behalve als algemeen werkzaam officier, is zij ook belast met speciale projecten. Om beurten hebben de officieren piket dienstwacht, hetgeen betekent, dat deze bij alarm meteen naar de plaats van de noodsituatie kunnen rijden. HET BRANDWEERKORPS Momenteel telt de Brandweer 100 personeelsleden, inclusief het administratief personeel. Aangezien de Brandweer 24 uur per dag het gehele jaar door paraat moet Vervolg op pagina 14 T O R Q U E - C O N T R O L L E D I M P U L S E T O O L S P R O F E S S I O N A L A I R T O O L S CARIBBEAN FASTENERS

14 Antillean Navigator Nummer Vervolg van pagina 13 zijn, heeft men momenteel voor de Uitrukdienst de beschikking over 83 brandweermensen, die verdeeld zijn over de vier kazernes. Waaronder een Brandweerkazerne in Banda Bou, waarvoor beroepsbrandweerpersoneel samen met de vrijwillige Brandweer verantwoordelijk zijn. Men kent de volgende afdelingen: Repressie (dus de Uitrukdienst) Preventie, die bindende adviezen geeft over brandveiligheid bij nieuwe en bestaande gebouwen. Preparatie, Rampenbestrijdingen opleiding. (waaronder preparative o.a. voor de rampenbestrijding, trainingen, opleidingen). Stafbureau (waaronder oa. HRM, financiële afhandeling, post behandeling en secretaresse Commandant). Speciale projecten, waaronder bijzondere opdrachten vallen. BRANDWEER MATERIAAL Tankautospuiten 9 stuks, waaronder twee nieuwe. Ladderwagen 1 stuks Haakarmvoertuig voor groot watertransport 1 stuks. Personenwagens en pickups 10 stuks, waaronder voor commandant en piket-officier, alsmede een busje. Dan zijn er diverse aanhangers: schuim, brandstof, strooizand, motorpomp etc. Ook heeft de technische dienst de beschikking over een vorkheftruck alsmede vijf containers met materiaal voor rampenbestrijding. Al het materiaal wordt door eigen mensen onderhouden. WENSEN Hoofdbrandweermeester 1ste klasse Mevr. Anagertrudes Rodriguez is van mening, dat de Uitrukdienst onderbezet is. Brandweer Curaçao blijft hopen dat de Overheid bewust wordt over het feit. dat de Brandweer nog steeds behoefte heeft aan meer brandweerpersoneel (vooral middenkader). Het is een feit, dat verschillende personen de leeftijd van pensioen hebben of zullen bereiken, welke met zich meebrengt date er een tekort aan personeel binnen de Brandweer ontstaat. Daardoor wordt het met de dag steeds moeilijker om voor een optimale brandweerdekking te zorgen voor het land Curaçao. The Antillean Navigator is trots op het feit, dat onze gemeenschap vele waardevolle mensen heeft, die meer erkenning waardig zijn. Guidance The Antillean Navigator Uitgave No.57 26ste Jaargang Zomer editie 2013 Oplage van Leeuwenhoekstraat 32, Willemstad Curaçao. Website De periodiek The Antillean Navigator wordt uitgegeven door een stichting met dezelfde naam. Voor overname of reproductie van artikelen en/of foto s uit dit blad of delen daaruit, ongeacht de wijze van reproductie wordt schriftelijke toestemming van de hoofdredacteur vereist. Specialized Lawyers Our clients rely on our vast experience in all legal aspects of the shipping industry. We assist many players in this industry, such as ship owners, shipyards, agents, insurance companies, brokers, mortgagees and cargo owners. To serve our clients best, local knowledge is required. We have offices all over the Dutch Caribbean and more than 35 lawyers. One Caribbean law firm is at your service Hoofdredactie J.M. Kooijman Lay Out Frog Design Druk Drukkerij De Stad Verspreiding exemplaren door Sandra s distributie Voorts via 125 distributiepunten en aan boord van DIVI DIVI AIRLINES. Voorts gaan 300 bladen naar Aruba, Bonaire en per SLM naar Paramaribo. Speciale dank aan: Met speciale dank aan: De Koninklijke Marine, in het bijzonder LTZ1 Ir.M. Flaman. Kees Bustraan, maritiem fotograaf. Mrs. Jacky and Mr. Rudy Dovale. CHAMBERS Global 2011 and PLC s Which Lawyer 2011 Leading Law Firm and most recommended individual lawyers in the Dutch Caribbean Administratieve informatie Bankrelatie MADURO & CURIEL S BANK Rekening nummer: Inschrijvingsnummer KvK 681 Crib nummer

15 15 Antillean Navigator Nummer 57 HEY BUDDY Het leven van Huib Wijnants In deze boekbespreking willen wij de aandacht van onze lezers vragen voor een heel bijzonder boek, dat in een prachtige uitvoering is gedrukt door de uitgeverij Lanasta in Emmen. Het 316 pagina s tellende boek werd geschreven door de schrijfster Janny de Heer en bevat de levensgeschiedenis van marineman Huib Wijnants, die in 1936 als stoker bij de Koninklijke Marine in dienst trad en als vakofficier, in 1972 met leeftijdsontslag ging. Het boek is niet alleen de levensgeschiedenis van een militair, maar vermeldt ook vele historische feiten, die niet bekend zijn. Het is een boek, dat in geen enkele bibliotheek mag ontbreken. (Oud) zeevarenden, historici en andere lezers, zullen dit een boek van Omslagboek met rechtsonder de hoofdpersoon als kleine jongen. uitzonderlijk gehalte vinden. Het boek beschrijft naast de persoonlijke soms bittere ervaringen in de werksfeer en als krijgsgevangene, ook de grote problemen en uitdagingen in het privé leven van een man in dienst van het Vaderland. Het boek beschrijft de moeilijke dertigerjaren van de vorige eeuw, waarin een ondernemende zoon van een onderofficier der mariniers als jongen van 16 vrijwillig in dienst trad en naar het toenmalige Nederlandse Indië werd uitgezonden. De verhoudingen binnen de Koninklijke Marine waren toen volledig anders dan nu en men had nog nooit van verantwoorde levensomstandigheden gehoord en dezen waren destijds aan boord van de schepen uiterst moeilijk. Door hard werken en een ijzeren discipline maakte hij promotie. In 1942 veroverde Japan de toenmalige Nederlandse koloniën en de Nederlandse vloot ging strijdend ten onder. Huib werd krijgsgevangen gemaakt en onder barre omstandigheden naar Thailand vervoerd om aan de Birma spoorweg te werken. In tegenstelling tot vele anderen, overleefde hij de barre levensomstandigheden en werd naar Japan gezonden om in de kolenmijnen te werken. Nadat Japan werd verslagen werd hij nog vier jaren ingezet op de Filipijnen alsvorens in 1949 naar Nederland te worden gerepatrieerd. Hij werd begin 1960 naar Nieuw Guinea uitgezonden op een problematisch oorlogsschip en ging later naar de Verenigde Staten om de nieuwe mijnenvegers in uitstekende technische staat te brengen en daarna over te varen. Hij sloot zijn carriëre af als vakofficier LTZ 2 en werd door H.M. Koningin Beatrix onderscheiden als Ridder in de Orde van Oranje Nassau met de Zwaarden. Janny de Heer is de echtgenote van een gepensioneerde Marineofficier en maakt in Nederland naam als schrijfster van historische en actuele onderwerpen. Zij kent Curaçao en Suriname goed, landen waarvoor zij een warme belangstelling heeft. Momenteel werkt ze aan een historische boek over Suriname. Een Gentleman in Slavernij zal medio 2013 verschijnen. Zij heeft eerder gepubliceerd: De Landskinderen van Curaçao. Drie historische verhalen 1999 Conserve Vrouw tegen Vrouw (Verhaal onderscheiden met de Pipistrellus Proza prijs) 2000 Zielsverwanten musical (samen met anderen) opgevoerd 2005 schouwburg Den Helder) Hey Buddy, de andere voet is voor jezelf De veelbewogen geschiedenis van een marineman Lanasta Een Gentleman in Slavernij Begin dit jaar overleed de heer Huib Wijants in een leeftijd van 92 jaar. Dit boek kan worden besteld bij Mensing Caminada Schottegatweg Oost z/n.

16 ntillean Navigator Nummer eroclub Curaçao 75 jaar Op 25 juli 1938 werd de Aeroclub Curaçao (ACC) pgericht en kon de eerstre Piper Cub, de PJ-ACA in Amerika orden besteld. De KNSM vervoerde het toestel gratis van ew York naar Curaçao. Grote financiële steun werd ondervonden van de C.I.P.M (Shell) directie, die bovendien nog een hangaartje cadeau gaf. Met het Gouvernement werd een overeenkomst gemaakt, waarbij de ACC voor elke op Curaçao opgeleide sportvlieger, die wel bereid moest zijn om hulpdiensten aan de overheid te verlenen, 200 gulden subsidie ontving, terwijl de vlieger zelf twee gulden reduktie op het uurtarief ontving, Van de KLM werd medewerking verkregen voor het technisch onderhoud, terwijl de KLM vliegers André de la Porte en Rüpplin von Keffikon alks instructeurs mochten optreden. Het begin Onder leiding van de eerste voorziter Most van der Spijk en de secretaris G.J. van de Bosch ging de club met 30 leden van start, waarvan er 12 begonnen met op de Piper te lessen. In 1939 voerde de Aeroclub de eerste airsea rescue missies uit om Op weg naar Hato boven een kaal landschap. vermiste vaartuigen op zee op te sporen en bij de Koninklijke Marine werden aeroclub vliegtuigen voor richtoefeningen gebruikt. Oorlogstijd Ten tijde van de oprichting van de ACC was de oorlogsdreiging in Europa al sterk voelbaar en in diverse landen, waarin ook Nederland werden regelingen getroffen om de sportvliegerij dienstbaar te maken aan de militaire behoeften. Later werd Hato geheel gemilitariseerd en moesten de sportvliegers uitwijken naar Brievengat. Toch werd de ACC een soort Antilliaanse Luchtmacht met in oorlogskleuren geschilderde vliegtuigen. Na 1945 Sedert 1945 werd het funktioneren van de ACC weer bepaald door de oorspronkelijke activiteiten. De vloot werd regelmatig vernieuwd en ook ongelukken bleven niet uit. Er waren heel veel activiteiten gedurende de zeventiger en tachtiger jaren van de vorige eeuw en wat minder daarna. Ook werden er grote vliegshows gehouden, die duizenden Eén van de vier gemilitairiseerde Pipers van de Aeroclub toeschouwers aan trokken. De 21ste eeuw Deze kreeg een bijzonder sinister karakter door de terroristische aanval op het World Trade Center in New York op 11 september Sedert dien zijn erg strenge veiligheids- maatregelen getroffen op alle strategische etablissementen zoals luchten zeehavens. De ACC heeft ook een afscheiding moeten maken tussen het clubgebouw en de vliegtuighangar met aangrenzend platform. Het Bestuu r van de ACC heeft nu plannen om op verantwoorde wijze de ACC te blijven ontwikkelen. Intussen zijn de omstandigheden totaal gewijzigd en niet meer vergelijkbaar met het grote enthousiasme uit de beginjaren. Bron: historische gegevens de heer Gerard Casius PJ-ACL vliegend boven een kaal Curaçao omstreeks 1 Low pass ruim 70 jaar geleden van de PJ-ACC

1. In welk deel van de wereld ligt Nederland? 2. Wat betekent Nederland?

1. In welk deel van de wereld ligt Nederland? 2. Wat betekent Nederland? First part of the Inburgering examination - the KNS-test Of course, the questions in this exam you will hear in Dutch and you have to answer in Dutch. Solutions and English version on last page 1. In welk

Nadere informatie

Opgave 2 Geef een korte uitleg van elk van de volgende concepten: De Yield-to-Maturity of a coupon bond.

Opgave 2 Geef een korte uitleg van elk van de volgende concepten: De Yield-to-Maturity of a coupon bond. Opgaven in Nederlands. Alle opgaven hebben gelijk gewicht. Opgave 1 Gegeven is een kasstroom x = (x 0, x 1,, x n ). Veronderstel dat de contante waarde van deze kasstroom gegeven wordt door P. De bijbehorende

Nadere informatie

For Sale 480.000,- If u are interested in this ship and you want further information, don`t hesitate to contact us.

For Sale 480.000,- If u are interested in this ship and you want further information, don`t hesitate to contact us. For Sale 480.000,- Historical data The seaworthy steel passenger ship "Vonne S" was in 1953-1955 specially built for the "Delta works" in Zeeland (Holland) for research and inspection of the Department

Nadere informatie

CREATING VALUE THROUGH AN INNOVATIVE HRM DESIGN CONFERENCE 20 NOVEMBER 2012 DE ORGANISATIE VAN DE HRM AFDELING IN WOELIGE TIJDEN

CREATING VALUE THROUGH AN INNOVATIVE HRM DESIGN CONFERENCE 20 NOVEMBER 2012 DE ORGANISATIE VAN DE HRM AFDELING IN WOELIGE TIJDEN CREATING VALUE THROUGH AN INNOVATIVE HRM DESIGN CONFERENCE 20 NOVEMBER 2012 DE ORGANISATIE VAN DE HRM AFDELING IN WOELIGE TIJDEN Mieke Audenaert 2010-2011 1 HISTORY The HRM department or manager was born

Nadere informatie

Extreem veilig Het product Our product Voordeel Advantage Bajolock Bajolock Bajolock Bajolock Bajolock Bajolock Bajolock

Extreem veilig Het product Our product Voordeel Advantage Bajolock Bajolock Bajolock Bajolock Bajolock Bajolock Bajolock Extreem veilig Het product Alle koppeling zijn speciaal ontworpen en vervaardigd uit hoogwaardig RVS 316L en uitgevoerd met hoogwaardige pakkingen. Op alle koppelingen zorgt het gepatenteerde veiligheid

Nadere informatie

Aim of this presentation. Give inside information about our commercial comparison website and our role in the Dutch and Spanish energy market

Aim of this presentation. Give inside information about our commercial comparison website and our role in the Dutch and Spanish energy market Aim of this presentation Give inside information about our commercial comparison website and our role in the Dutch and Spanish energy market Energieleveranciers.nl (Energysuppliers.nl) Founded in 2004

Nadere informatie

Intercultural Mediation through the Internet Hans Verrept Intercultural mediation and policy support unit

Intercultural Mediation through the Internet Hans Verrept Intercultural mediation and policy support unit 1 Intercultural Mediation through the Internet Hans Verrept Intercultural mediation and policy support unit 2 Structure of the presentation - What is intercultural mediation through the internet? - Why

Nadere informatie

Understanding and being understood begins with speaking Dutch

Understanding and being understood begins with speaking Dutch Understanding and being understood begins with speaking Dutch Begrijpen en begrepen worden begint met het spreken van de Nederlandse taal The Dutch language links us all Wat leest u in deze folder? 1.

Nadere informatie

Settings for the C100BRS4 MAC Address Spoofing with cable Internet.

Settings for the C100BRS4 MAC Address Spoofing with cable Internet. Settings for the C100BRS4 MAC Address Spoofing with cable Internet. General: Please use the latest firmware for the router. The firmware is available on http://www.conceptronic.net! Use Firmware version

Nadere informatie

Healthy people want everything, sick people want only one thing. would love to see a Hospital Teacher

Healthy people want everything, sick people want only one thing. would love to see a Hospital Teacher Healthy people want everything, sick people want only one thing. would love to see a Hospital Teacher Consultant Education Sick Pupils Educational Service Centre University Medical Centre The Netherlands

Nadere informatie

Appendix A: List of variables with corresponding questionnaire items (in English) used in chapter 2

Appendix A: List of variables with corresponding questionnaire items (in English) used in chapter 2 167 Appendix A: List of variables with corresponding questionnaire items (in English) used in chapter 2 Task clarity 1. I understand exactly what the task is 2. I understand exactly what is required of

Nadere informatie

TRACTATENBLAD VAN HET KONINKRIJK DER NEDERLANDEN. JAARGANG 1957 Nr. 237

TRACTATENBLAD VAN HET KONINKRIJK DER NEDERLANDEN. JAARGANG 1957 Nr. 237 48 (1957) Nr. 1 TRACTATENBLAD VAN HET KONINKRIJK DER NEDERLANDEN JAARGANG 1957 Nr. 237 A. TITEL Overeenkomst tussen het Koninkrijk der Nederlanden en het Koninkrijk Denemarken inzake het internationale

Nadere informatie

The Dutch mortgage market at a cross road? The problematic relationship between supply of and demand for residential mortgages

The Dutch mortgage market at a cross road? The problematic relationship between supply of and demand for residential mortgages The Dutch mortgage market at a cross road? The problematic relationship between supply of and demand for residential mortgages 22/03/2013 Housing market in crisis House prices down Number of transactions

Nadere informatie

How to install and use dictionaries on the ICARUS Illumina HD (E652BK)

How to install and use dictionaries on the ICARUS Illumina HD (E652BK) (for Dutch go to page 4) How to install and use dictionaries on the ICARUS Illumina HD (E652BK) The Illumina HD offers dictionary support for StarDict dictionaries.this is a (free) open source dictionary

Nadere informatie

Ontpopping. ORGACOM Thuis in het Museum

Ontpopping. ORGACOM Thuis in het Museum Ontpopping Veel deelnemende bezoekers zijn dit jaar nog maar één keer in het Van Abbemuseum geweest. De vragenlijst van deze mensen hangt Orgacom in een honingraatpatroon. Bezoekers die vaker komen worden

Nadere informatie

Process Mining and audit support within financial services. KPMG IT Advisory 18 June 2014

Process Mining and audit support within financial services. KPMG IT Advisory 18 June 2014 Process Mining and audit support within financial services KPMG IT Advisory 18 June 2014 Agenda INTRODUCTION APPROACH 3 CASE STUDIES LEASONS LEARNED 1 APPROACH Process Mining Approach Five step program

Nadere informatie

Bijlage 2: Informatie met betrekking tot goede praktijkvoorbeelden in Londen, het Verenigd Koninkrijk en Queensland

Bijlage 2: Informatie met betrekking tot goede praktijkvoorbeelden in Londen, het Verenigd Koninkrijk en Queensland Bijlage 2: Informatie met betrekking tot goede praktijkvoorbeelden in Londen, het Verenigd Koninkrijk en Queensland 1. Londen In Londen kunnen gebruikers van een scootmobiel contact opnemen met een dienst

Nadere informatie

Het beheren van mijn Tungsten Network Portal account NL 1 Manage my Tungsten Network Portal account EN 14

Het beheren van mijn Tungsten Network Portal account NL 1 Manage my Tungsten Network Portal account EN 14 QUICK GUIDE C Het beheren van mijn Tungsten Network Portal account NL 1 Manage my Tungsten Network Portal account EN 14 Version 0.9 (June 2014) Per May 2014 OB10 has changed its name to Tungsten Network

Nadere informatie

Fashion. Trends & Ontwikkelingen

Fashion. Trends & Ontwikkelingen Fashion Trends & Ontwikkelingen Fashion, Lifestyle en Footwear In mineur terwijl crisis net achter de rug is? Het retaillandschap verandert Diverse ketens in zwaar weer 2 Fashion, Lifestyle en Footwear

Nadere informatie

DRIVE AGAINST MALARIA ONTVANGT 104.000 EURO VAN LAND ROVER NEDERLAND DRIVE AGAINST MALARIA RECEIVES 104.000 EURO FROM LAND ROVER NETHERLANDS

DRIVE AGAINST MALARIA ONTVANGT 104.000 EURO VAN LAND ROVER NEDERLAND DRIVE AGAINST MALARIA RECEIVES 104.000 EURO FROM LAND ROVER NETHERLANDS DRIVE AGAINST MALARIA ONTVANGT 104.000 EURO VAN LAND ROVER NEDERLAND DRIVE AGAINST MALARIA RECEIVES 104.000 EURO FROM LAND ROVER NETHERLANDS V.l.n.r. Julia Samuël, David Robertson en CEO Marc Bienemann

Nadere informatie

9 daagse Mindful-leSs 3 stappen plan training

9 daagse Mindful-leSs 3 stappen plan training 9 daagse Mindful-leSs 3 stappen plan training In 9 dagen jezelf volledig op de kaart zetten Je energie aangevuld en in staat om die batterij op peil te houden. Aan het eind heb jij Een goed gevoel in je

Nadere informatie

Innovative SUMP-Process in Northeast-Brabant

Innovative SUMP-Process in Northeast-Brabant Innovative SUMP-Process in Northeast-Brabant #polis14 Northeast-Brabant: a region in the Province of Noord-Brabant Innovative Poly SUMP 20 Municipalities Province Rijkswaterstaat Several companies Schools

Nadere informatie

[ ] OVER ASCOM HARRY WASSENS, SALES DIRECTOR. Over Ascom Harry Wassens 13-10-11 Ascom (Nederland) B.V.

[ ] OVER ASCOM HARRY WASSENS, SALES DIRECTOR. Over Ascom Harry Wassens 13-10-11 Ascom (Nederland) B.V. [ ] OVER ASCOM HARRY WASSENS, SALES DIRECTOR 1 ASCOM Ascom employs about 2.300 people worldwide Ascom has subsidiaries in 20 countries In H1/2011 Ascom generated revenues of 253.1 MCHF with an EBITDA margin

Nadere informatie

Business Architectuur vanuit de Business

Business Architectuur vanuit de Business Business Architectuur vanuit de Business CGI GROUP INC. All rights reserved Jaap Schekkerman _experience the commitment TM Organization Facilities Processes Business & Informatie Architectuur, kun je vanuit

Nadere informatie

Digital municipal services for entrepreneurs

Digital municipal services for entrepreneurs Digital municipal services for entrepreneurs Smart Cities Meeting Amsterdam October 20th 2009 Business Contact Centres Project frame Mystery Shopper Research 2006: Assessment services and information for

Nadere informatie

Talentmanagement in tijden van crisis

Talentmanagement in tijden van crisis Talentmanagement in tijden van crisis Drs. Bas Puts Page 1 Copyright Siemens 2009. All rights reserved Mission: Achieving the perfect fit Organisatie Finance Sales Customer Engineering Project management

Nadere informatie

WWW.EMINENT-ONLINE.COM

WWW.EMINENT-ONLINE.COM WWW.EMINENT-OINE.COM HNDLEIDING USERS MNUL EM1016 HNDLEIDING EM1016 USB NR SERIEEL CONVERTER INHOUDSOPGVE: PGIN 1.0 Introductie.... 2 1.1 Functies en kenmerken.... 2 1.2 Inhoud van de verpakking.... 2

Nadere informatie

Pon Power. Klantgericht innoveren met betrekking van Service Design. Platform voor Klantgericht Ondernemen Michael Boon

Pon Power. Klantgericht innoveren met betrekking van Service Design. Platform voor Klantgericht Ondernemen Michael Boon Pon Power Klantgericht innoveren met betrekking van Service Design Platform voor Klantgericht Ondernemen Michael Boon Agenda Pon Pon Power Service Design door Pon Power Pon Wereldwijd Canada United States

Nadere informatie

AANVULLENDE AJS SAFETY RULES

AANVULLENDE AJS SAFETY RULES Pagina: 1 van 5 Inleiding Naast de regels en procedures die Harsco Infrastructure B.V. heeft opgesteld hebben een aantal van onze klanten aanvullende veiligheidseisen en procedures. Als je voor onze opdrachtgever

Nadere informatie

GEO-HR: OPPORTUNITIES FOR MARITIME SECURITY OPERATIONS

GEO-HR: OPPORTUNITIES FOR MARITIME SECURITY OPERATIONS GEO-HR: OPPORTUNITIES FOR MARITIME SECURITY OPERATIONS 2nd GEO-HR User Consultation Workshop 25 April 2013 Arthur Smith TNO Defence Research 1 Who is TNO Defence Research? TNO Defence Research: Part of

Nadere informatie

Usage guidelines. About Google Book Search

Usage guidelines. About Google Book Search This is a digital copy of a book that was preserved for generations on library shelves before it was carefully scanned by Google as part of a project to make the world s books discoverable online. It has

Nadere informatie

Over dit boek. Richtlijnen voor gebruik

Over dit boek. Richtlijnen voor gebruik Over dit boek Dit is een digitale kopie van een boek dat al generaties lang op bibliotheekplanken heeft gestaan, maar nu zorgvuldig is gescand door Google. Dat doen we omdat we alle boeken ter wereld online

Nadere informatie

TRACTATENBLAD VAN HET KONINKRIJK DER NEDERLANDEN. JAARGANG 1951 No. 16 Overgelegd aan de Staten-Generaal door de Minister van Buitenlandse Zaken

TRACTATENBLAD VAN HET KONINKRIJK DER NEDERLANDEN. JAARGANG 1951 No. 16 Overgelegd aan de Staten-Generaal door de Minister van Buitenlandse Zaken 1 (1951) No. 1 TRACTATENBLAD VAN HET KONINKRIJK DER NEDERLANDEN JAARGANG 1951 No. 16 Overgelegd aan de Staten-Generaal door de Minister van Buitenlandse Zaken A. TITEL Notawisseling houdende een aanvullende

Nadere informatie

Melding Loonbelasting en premies Aanmelding werkgever. Registration for loonbelasting en premies Registration as an employer

Melding Loonbelasting en premies Aanmelding werkgever. Registration for loonbelasting en premies Registration as an employer Melding Loonbelasting en premies Aanmelding werkgever Registration for loonbelasting en premies Registration as an employer Over dit formulier About this form Waarom dit formulier? Dit formulier is bestemd

Nadere informatie

AERTSSEN AND ALE TO TRANSPORT ANTWERP S LARGEST LOAD ON PUBLIC ROADS IN PORT S HISTORY

AERTSSEN AND ALE TO TRANSPORT ANTWERP S LARGEST LOAD ON PUBLIC ROADS IN PORT S HISTORY [Type here] Press Release 25 November 2014 AERTSSEN AND ALE TO TRANSPORT ANTWERP S LARGEST LOAD ON PUBLIC ROADS IN PORT S HISTORY ALE will be working alongside Belgium-based Aertssen to transport the Port

Nadere informatie

Offshore Outsourcing van Infrastructure Management

Offshore Outsourcing van Infrastructure Management Offshore Outsourcing van Infrastructure Management an emerging opportunity dr. Erik Beulen Atos Origin/Tilburg University 1 Agenda Introductie Ontwikkelingen Risicovergelijking Best practices Conclusies

Nadere informatie

UNIVERSITY OF CAMBRIDGE INTERNATIONAL EXAMINATIONS International General Certificate of Secondary Education

UNIVERSITY OF CAMBRIDGE INTERNATIONAL EXAMINATIONS International General Certificate of Secondary Education *2942209982* UNIVERSITY OF CAMBRIDGE INTERNATIONAL EXAMINATIONS International General Certificate of Secondary Education DUTCH 0515/03 Paper 3 Speaking Role Play Card One 1 March 30 April 2012 15 minutes

Nadere informatie

HOTEL COPY - Hudson. 356 West 58th Street, New York, 10019, New York, Manhattan - Midtown, United States

HOTEL COPY - Hudson. 356 West 58th Street, New York, 10019, New York, Manhattan - Midtown, United States HOTEL COPY - PLEASE PRESENT THIS VOUCHER TO THE HOTEL UPON ARRIVAL CONFIRMATION NUMBER: 6660055 Mr SVEN RUYMBEEK Ms TESS JANSSENS Date: 13 JAN 2010 Booking done by : Postal Code:9120 Room Details Check-in

Nadere informatie

UNIVERSITY OF CAMBRIDGE INTERNATIONAL EXAMINATIONS International General Certificate of Secondary Education

UNIVERSITY OF CAMBRIDGE INTERNATIONAL EXAMINATIONS International General Certificate of Secondary Education UNIVERSITY OF CAMBRIDGE INTERNATIONAL EXAMINATIONS International General Certificate of Secondary Education *0535502859* DUTCH 0515/03 Paper 3 Speaking Role Play Card One 1 March 30 April 2010 No Additional

Nadere informatie

Since 1987 Duurzaam, betaalbaar en op tijd!

Since 1987 Duurzaam, betaalbaar en op tijd! Since 1987 Duurzaam, betaalbaar en op tijd! Who we are? BCTN was the first intermodal barge operator in the Netherlands. With more than 25 years of experience BCTN is the leading intermodal barge operator

Nadere informatie

Cambridge International Examinations Cambridge International General Certificate of Secondary Education

Cambridge International Examinations Cambridge International General Certificate of Secondary Education Cambridge International Examinations Cambridge International General Certificate of Secondary Education DUTCH 0515/03 Paper 3 Speaking Role Play Card One For Examination from 2015 SPECIMEN ROLE PLAY Approx.

Nadere informatie

1.1 ORGANIZATION INFORMATION 1.2 CONTACT INFORMATION 2.1 SCOPE OF CERTIFICATION 2.2 AUDITOR INFORMATION 3.1 AUDIT CONCLUSIONS 3.2 MANAGEMENT SYSTEM EFFECTIVENESS 3.3 OBSERVATIONS Organization Address Name

Nadere informatie

Is systeemgericht toezicht voor een bedrijf van belang? Presentatie BZW Masterclass Veiligheid. Moerdijk, 30 Juni 2011

Is systeemgericht toezicht voor een bedrijf van belang? Presentatie BZW Masterclass Veiligheid. Moerdijk, 30 Juni 2011 Is systeemgericht toezicht voor een bedrijf van belang? Presentatie BZW Masterclass Veiligheid Moerdijk, 30 Juni 2011 Annemarie van der Rest Manager Health, Safety and Environmental Affairs Shell Nederland

Nadere informatie

right place, right time

right place, right time right place, right time PND: constructie èn industriële verhuizingen Combinatie van twee disciplines maakt PND tot de ideale partner Het verhaal achter de succesformule van PND is eenvoudig. Van oorsprong

Nadere informatie

Researchcentrum voor Onderwijs en Arbeidsmarkt The role of mobility in higher education for future employability

Researchcentrum voor Onderwijs en Arbeidsmarkt The role of mobility in higher education for future employability The role of mobility in higher education for future employability Jim Allen Overview Results of REFLEX/HEGESCO surveys, supplemented by Dutch HBO-Monitor Study migration Mobility during and after HE Effects

Nadere informatie

Classic Handhydraulische Stuursystemen

Classic Handhydraulische Stuursystemen Classic Handhydraulische Stuursystemen Classic handhydraulische stuursystemen zijn ontwikkeld voor professionele schepen, die geen bekrachting nodig zijn. De stuursystemen blinken uit in eenvoud, levensduur,

Nadere informatie

Non-Obligatory information TO LET Shannonweg 15 Rotterdam Botlek

Non-Obligatory information TO LET Shannonweg 15 Rotterdam Botlek Non-Obligatory information TO LET Shannonweg 15 Rotterdam Botlek Pagina 1 Property Location To Let Shannonweg 15 in Rotterdam-Botlek. Distripark Botlek is excellently situated in the Rotterdam Port area.

Nadere informatie

een kopie van je paspoort, een kopie van je diploma voortgezet onderwijs (hoogst genoten opleiding), twee pasfoto s, naam op de achterkant

een kopie van je paspoort, een kopie van je diploma voortgezet onderwijs (hoogst genoten opleiding), twee pasfoto s, naam op de achterkant Vragenlijst in te vullen en op te sturen voor de meeloopochtend, KABK afdeling fotografie Questionnaire to be filled in and send in before the introduction morning, KABK department of Photography Stuur

Nadere informatie

Profile visitors NRC Q

Profile visitors NRC Q NRC Media presents About NRC Q A unique concept Business news platform for ambitious people on the go Short, sharp articles with professional infographics Daily newsletter at 5.30am News updates via WhatsApp

Nadere informatie

Uitgifte nieuwe circulatie- en herdenkingsmunten

Uitgifte nieuwe circulatie- en herdenkingsmunten (Scroll down for the English version) Persbericht 2014-005 Uitgifte nieuwe circulatie- en herdenkingsmunten Willemstad - Ter gelegenheid van de eerste Koningsdag op 27 april 2014, wordt op vrijdag 25 april

Nadere informatie

Schenker Logistics Nederland Fit for the Future. DB Schenker Logistics Nederland EIC Dag van de Logistiek

Schenker Logistics Nederland Fit for the Future. DB Schenker Logistics Nederland EIC Dag van de Logistiek Schenker Logistics Nederland Fit for the Future DB Schenker Logistics Nederland EIC Dag van de Logistiek Paul Boers 6 november 2011 Introductie Schenker Logistics Nederland Fit for the future De wereld

Nadere informatie

ETS 4.1 Beveiliging & ETS app concept

ETS 4.1 Beveiliging & ETS app concept ETS 4.1 Beveiliging & ETS app concept 7 juni 2012 KNX Professionals bijeenkomst Nieuwegein Annemieke van Dorland KNX trainingscentrum ABB Ede (in collaboration with KNX Association) 12/06/12 Folie 1 ETS

Nadere informatie

Treaty Series No. 15 (2014) Exchange of Notes

Treaty Series No. 15 (2014) Exchange of Notes Treaty Series No. 15 (2014) Exchange of Notes between the United Kingdom of Great Britain and Northern Ireland and the Kingdom of the Netherlands relating to the Convention on Legal Proceedings in Civil

Nadere informatie

Ius Commune Training Programme 2015-2016 Amsterdam Masterclass 16 June 2016

Ius Commune Training Programme 2015-2016 Amsterdam Masterclass 16 June 2016 www.iuscommune.eu Dear Ius Commune PhD researchers, You are kindly invited to attend the Ius Commune Amsterdam Masterclass for PhD researchers, which will take place on Thursday 16 June 2016. During this

Nadere informatie

Introduction to IBM Cognos Express = BA 4 ALL

Introduction to IBM Cognos Express = BA 4 ALL Introduction to IBM Cognos Express = BA 4 ALL Wilma Fokker, IBM account manager BA Ton Rijkers, Business Project Manager EMI Music IBM Cognos Express Think big. Smart small. Easy to install pre-configured

Nadere informatie

The 15th International Paas Pieper Tournament

The 15th International Paas Pieper Tournament The 15th International Paas Pieper Tournament 22-24 april 2011 Graspiepers en IPPT Tijdens Pasen 2011 zal DMHC de Graspiepers voor de 15e keer haar six-a-side Internationale Paas Pieper Toernooi (IPPT)

Nadere informatie

TRACTATENBLAD VAN HET KONINKRIJK DER NEDERLANDEN. JAARGANG 1983 Nr. 100

TRACTATENBLAD VAN HET KONINKRIJK DER NEDERLANDEN. JAARGANG 1983 Nr. 100 56 (1974) Nr. 3 TRACTATENBLAD VAN HET KONINKRIJK DER NEDERLANDEN JAARGANG 1983 Nr. 100 A. TITEL Verdrag inzake een gedragscode voor lijnvaartconferences, met bijlage; Genève, 6 april 1974 B. TEKST De Engelse

Nadere informatie

TOELICHTING OP FUSIEVOORSTEL/

TOELICHTING OP FUSIEVOORSTEL/ TOELICHTING OP FUSIEVOORSTEL/ EXPLANATORY NOTES TO THE LEGAL MERGER PROPOSAL Het bestuur van: The management board of: Playhouse Group N.V., een naamloze Vennootschap, statutair gevestigd te Amsterdam,

Nadere informatie

Informatiefolder. Het afschaffen van kinderbijschrijvingen in paspoorten en andere reisdocumenten met ingang van 26 juni 2012

Informatiefolder. Het afschaffen van kinderbijschrijvingen in paspoorten en andere reisdocumenten met ingang van 26 juni 2012 Informatiefolder Het afschaffen van kinderbijschrijvingen in paspoorten en andere reisdocumenten met ingang van 26 juni 2012 Kinderbijschrijvingen worden afgeschaft Met ingang van 26 juni 2012 kunnen kinderen

Nadere informatie

Sectie Infectieziekten

Sectie Infectieziekten Sectie Infectieziekten 1 December 2015 U kunt helpen de HIV / AIDS epidemie te beëindigen You can help to end the HIV / AIDS epidemic Sectie Infectieziekten Weet uw HIV status Know your HIV status by 2020

Nadere informatie

Cambridge International Examinations Cambridge International General Certificate of Secondary Education

Cambridge International Examinations Cambridge International General Certificate of Secondary Education *3745107457* Cambridge International Examinations Cambridge International General Certificate of Secondary Education DUTCH 0515/03 Paper 3 Speaking Role Play Card One 1 March 30 April 2015 Approx. 15 minutes

Nadere informatie

Open source VoIP Networks

Open source VoIP Networks Open source VoIP Networks Standard PC hardware inexpensive add-in vs. embedded designs Ing. Bruno Impens Overview History Comparison PC - Embedded More on VoIP VoIP Hardware VoIP more than talk More...

Nadere informatie

Dutch Research Council: women in scientific careers

Dutch Research Council: women in scientific careers Dutch Research Council: women in scientific careers Dr. Wilma van Donselaar Paris 2005 What is NWO? NWO is the Dutch Research Council and consists of 8 councils: Humanities, Social Sciences, Medical Sciences,

Nadere informatie

Navigeren in krediet- en kapitaalmarkten in beweging

Navigeren in krediet- en kapitaalmarkten in beweging Navigeren in krediet- en kapitaalmarkten in beweging Programma 18u30 18u40 Inleiding Luc Boelaert - directeur regio Oost- en West-Vlaanderen, Bank Degroof Hoe de balans strategisch versterken om financiële

Nadere informatie

Welke functies moeten ingevuld worden?

Welke functies moeten ingevuld worden? Welke functies moeten ingevuld worden? De herziene Wod van papier naar praktijk! Jan-Bas Prins 17 juni 2014 Relevante documenten Europa 2010/63/EU EC Implementation, interpretation and terminology of Directive

Nadere informatie

SURFnet User Survey 2006

SURFnet User Survey 2006 SURFnet User Survey 2006 Walter van Dijk Madrid, 21 September 2006 Agenda A few facts General picture resulting from the survey Consequences for the service portfolio Consequences for the yearly innovation

Nadere informatie

underground container systems metro, chiplock and winconsyst

underground container systems metro, chiplock and winconsyst underground container systems metro, chiplock and winconsyst vconsyst VConsyst specialises in manufacturing and exporting underground waste collection systems. With twenty years of experience and an installed

Nadere informatie

Innovaties in de chronische ziekenzorg 3e voorbeeld van zorginnovatie. Dr. J.J.W. (Hanneke) Molema, Prof. Dr. H.J.M.

Innovaties in de chronische ziekenzorg 3e voorbeeld van zorginnovatie. Dr. J.J.W. (Hanneke) Molema, Prof. Dr. H.J.M. Innovaties in de chronische ziekenzorg 3e voorbeeld van zorginnovatie Dr. J.J.W. (Hanneke) Molema, Prof. Dr. H.J.M. (Bert) Vrijhoef Take home messages: Voor toekomstbestendige chronische zorg zijn innovaties

Nadere informatie

Invloed van het aantal kinderen op de seksdrive en relatievoorkeur

Invloed van het aantal kinderen op de seksdrive en relatievoorkeur Invloed van het aantal kinderen op de seksdrive en relatievoorkeur M. Zander MSc. Eerste begeleider: Tweede begeleider: dr. W. Waterink drs. J. Eshuis Oktober 2014 Faculteit Psychologie en Onderwijswetenschappen

Nadere informatie

UNIVERSITY OF CAMBRIDGE INTERNATIONAL EXAMINATIONS International General Certificate of Secondary Education

UNIVERSITY OF CAMBRIDGE INTERNATIONAL EXAMINATIONS International General Certificate of Secondary Education UNIVERSITY OF CAMBRIDGE INTERNATIONAL EXAMINATIONS International General Certificate of Secondary Education *7261263430* DUTCH 0515/03 Paper 3 Speaking Role Play Card One 1 March 30 April 2011 No Additional

Nadere informatie

Монгол page 1 and 2, Nederlands blz 3 en 4 English page 5 and 6. Jaarverslag / Auditor s report 2011

Монгол page 1 and 2, Nederlands blz 3 en 4 English page 5 and 6. Jaarverslag / Auditor s report 2011 Монгол page 1 and 2, Nederlands blz 3 en 4 English page 5 and 6 Jaarverslag / Auditor s report 2011 1 2 Het bestuur van de NGO All for Children heeft op 26 mei 2012 het volgende jaarverslag vastgesteld

Nadere informatie

Brokers vision. VAT exempt. Netherlands

Brokers vision. VAT exempt. Netherlands Établissement: Vlaardingen (pays Bas du Ouest) Maastricht (pays Bas du Sud) Pont de Présentation Briare le Canal (France 45) www.courtierdebateaux.fr info@ courtierdebateaux.fr Palingaak 7.69 24.500 VAT

Nadere informatie

Taco Schallenberg Acorel

Taco Schallenberg Acorel Taco Schallenberg Acorel Inhoudsopgave Introductie Kies een Platform Get to Know the Jargon Strategie Bedrijfsproces Concurrenten User Experience Marketing Over Acorel Introductie THE JARGON THE JARGON

Nadere informatie

Institute for Aerospace Maintenance Maastricht (IAMM) Kennis als wapen in mondiale concurrentie

Institute for Aerospace Maintenance Maastricht (IAMM) Kennis als wapen in mondiale concurrentie Institute for Aerospace Maintenance Maastricht (IAMM) Kennis als wapen in mondiale concurrentie 11 december 2014 Het project EUregio Life Cycle Costing (EULC2) is mede mogelijk gemaakt door bijdragen van

Nadere informatie

GREEN AWARD FOUNDATION

GREEN AWARD FOUNDATION Bijeenkomst milieu-indices voor zeeschepen Rotterdam, 16 september 2010 Karin Struijk, Deputy Managing Director A simple, recognised tool to address air quality issues in ports The link between environment

Nadere informatie

Milieuvriendelijke wagens Fiscaal regime. Woensdag 20 mei 2015

Milieuvriendelijke wagens Fiscaal regime. Woensdag 20 mei 2015 Milieuvriendelijke wagens Fiscaal regime Woensdag 20 mei 2015 1. Globaal perspectief 1. Globaal perspectief: evolutie van CO² emissie tot 2005 The big picture 1971 General Motors, 1971 Buick Riviera Owner

Nadere informatie

CSRQ Center Rapport over onderwijsondersteunende organisaties: Samenvatting voor onderwijsgevenden

CSRQ Center Rapport over onderwijsondersteunende organisaties: Samenvatting voor onderwijsgevenden CSRQ Center Rapport over onderwijsondersteunende organisaties: Samenvatting voor onderwijsgevenden Laatst bijgewerkt op 25 november 2008 Nederlandse samenvatting door TIER op 5 juli 2011 Onderwijsondersteunende

Nadere informatie

Van Commissionaire naar LRD?

Van Commissionaire naar LRD? Van Commissionaire naar LRD? Internationale jurisprudentie en bewegingen in het OESO commentaar over het begrip vaste inrichting (Quo Vadis?) Mirko Marinc, Michiel Bijloo, Jan Willem Gerritsen Agenda Introductie

Nadere informatie

INFORMATIEBIJEENKOMST ESFRI ROADMAP 2016 HANS CHANG (KNAW) EN LEO LE DUC (OCW)

INFORMATIEBIJEENKOMST ESFRI ROADMAP 2016 HANS CHANG (KNAW) EN LEO LE DUC (OCW) INFORMATIEBIJEENKOMST ESFRI ROADMAP 2016 HANS CHANG (KNAW) EN LEO LE DUC (OCW) 14 november 2014 2 PROGRAMMA ESFRI Roadmap, wat is het en waar doen we het voor? Roadmap 2016 Verschillen met vorige Schets

Nadere informatie

Dynamic S Steeringgear

Dynamic S Steeringgear Dynamic S Steeringgear De Dynamic S stuursystemen zijn speciaal bedoeld voor commerciële vaartuigen, waarbij stuurcomfort, levensduur en efficiëntie voorop staan. De systemen komen vanwege hun revolutionaire

Nadere informatie

TRACTATENBLAD VAN HET. JAARGANG 1989 Nr. 96

TRACTATENBLAD VAN HET. JAARGANG 1989 Nr. 96 53 (1970) Nr. 5 TRACTATENBLAD VAN HET KONINKRIJK DER NEDERLANDEN JAARGANG 1989 Nr. 96 A. TITEL Overeenkomst tussen het Koninkrijk der Nederlanden en de Republiek Finland betreffende het internationale

Nadere informatie

Quality requirements concerning the packaging of oak lumber of Houthandel Wijers vof (09.09.14)

Quality requirements concerning the packaging of oak lumber of Houthandel Wijers vof (09.09.14) Quality requirements concerning the packaging of oak lumber of (09.09.14) Content: 1. Requirements on sticks 2. Requirements on placing sticks 3. Requirements on construction pallets 4. Stick length and

Nadere informatie

COGNITIEVE DISSONANTIE EN ROKERS COGNITIVE DISSONANCE AND SMOKERS

COGNITIEVE DISSONANTIE EN ROKERS COGNITIVE DISSONANCE AND SMOKERS COGNITIEVE DISSONANTIE EN ROKERS Gezondheidsgedrag als compensatie voor de schadelijke gevolgen van roken COGNITIVE DISSONANCE AND SMOKERS Health behaviour as compensation for the harmful effects of smoking

Nadere informatie

Ir. Herman Dijk Ministry of Transport, Public Works and Water Management

Ir. Herman Dijk Ministry of Transport, Public Works and Water Management Policy Aspects of Storm Surge Warning Systems Ir. Herman Dijk Ministry of Transport, Public Works and Water Contents Water in the Netherlands What kind of information and models do we need? Flood System

Nadere informatie

Wat te doen bij een ongeval

Wat te doen bij een ongeval Wat te doen bij... Wat te doen bij een ongeval IEDER: Onmiddellijk 2525 bellen (Intern alarmnummer) Meld kort en duidelijk: Uw naam en werkadres Uw telefoonnummer Wat is er gebeurd Waar is het gebeurd

Nadere informatie

Nieuwsbrief NRGD. Editie 11 Newsletter NRGD. Edition 11. pagina 1 van 5. http://nieuwsbrieven.nrgd.nl/newsletter/email/47

Nieuwsbrief NRGD. Editie 11 Newsletter NRGD. Edition 11. pagina 1 van 5. http://nieuwsbrieven.nrgd.nl/newsletter/email/47 pagina 1 van 5 Kunt u deze nieuwsbrief niet goed lezen? Bekijk dan de online versie Nieuwsbrief NRGD Editie 11 Newsletter NRGD Edition 11 17 MAART 2010 Het register is nu opengesteld! Het Nederlands Register

Nadere informatie

Handleiding Installatie ADS

Handleiding Installatie ADS Handleiding Installatie ADS Versie: 1.0 Versiedatum: 19-03-2014 Inleiding Deze handleiding helpt u met de installatie van Advantage Database Server. Zorg ervoor dat u bij de aanvang van de installatie

Nadere informatie

GRIP. Lecture 3: E-Contacts. Prof. dr. Dirk-Jan F. Kamann. NEVI-Chair Purchasing RUG. Groningen, Rijksuniversiteit. universiteitgroningen.

GRIP. Lecture 3: E-Contacts. Prof. dr. Dirk-Jan F. Kamann. NEVI-Chair Purchasing RUG. Groningen, Rijksuniversiteit. universiteitgroningen. Groningen Research Institute of Purchasing Lecture 3: E-Contacts Prof. dr. Dirk-Jan F. Kamann NEVI-Chair Purchasing RUG Groningen, RuG Goal Potential EP New roles, opportunities & threats E-Contacts Electronic

Nadere informatie

Roemenië Romania - Rumänien

Roemenië Romania - Rumänien Roemenië Romania - Rumänien Oktober 2013 - October 2013 In oktober 2013 zijn wij voor het eerst, op eigen kosten en gelegenheid, afgereisd naar Roemenië. In October 2013, we travelled for the first time,

Nadere informatie

Examenreglement Opleidingen/ Examination Regulations

Examenreglement Opleidingen/ Examination Regulations Examenreglement Opleidingen/ Examination Regulations Wilde Wijze Vrouw, Klara Adalena August 2015 For English translation of our Examination rules, please scroll down. Please note that the Dutch version

Nadere informatie

AGENDA. For the extraordinary general meeting of shareholders of Spyker N.V., established at Zeewolde ( the Company )

AGENDA. For the extraordinary general meeting of shareholders of Spyker N.V., established at Zeewolde ( the Company ) (This is an English translation of a document prepared in Dutch. An attempt has been made to translate as literally as possible but differences may occur. The Dutch text will govern by law) AGENDA For

Nadere informatie

NEDERLANDS. Display Instructies. Knoppen. Geeft afwisselend Tijd, Datum en Temperatuur weer, kan ook ingesteld worden op enkel tijd

NEDERLANDS. Display Instructies. Knoppen. Geeft afwisselend Tijd, Datum en Temperatuur weer, kan ook ingesteld worden op enkel tijd NEDERLANDS Het ziet eruit als een simpel blokje hout, maar maak een geluid (knip met je vingers, kuch, klap in je handen, of tip op de bovenkant) en het geeft onmiddelijk en afwisselend tijd, datum en

Nadere informatie

Business as an engine for change.

Business as an engine for change. Business as an engine for change. In the end, the success of our efforts will be measured against how we answered what we have found to be the fundamental question: how do we love all the children, of

Nadere informatie

Hoe gaan we het in Groningen doen? De Energiekoepel van de Provincie Groningen

Hoe gaan we het in Groningen doen? De Energiekoepel van de Provincie Groningen Hoe gaan we het in Groningen doen? De Energiekoepel van de Provincie Groningen Froombosch Frans N. Stokman frans.stokman@grunnegerpower.nl 28 mei 2013 Hoe realiseren wij duurzaamheid? Decentrale duurzame

Nadere informatie

- werkwoord + ed ( bij regelmatige werkwoorden ) - bij onregelmatige werkwoorden de 2 e rij ( deze moet je dus uit je hoofd leren )

- werkwoord + ed ( bij regelmatige werkwoorden ) - bij onregelmatige werkwoorden de 2 e rij ( deze moet je dus uit je hoofd leren ) PAST SIMPLE TENSE ( onvoltooid verleden tijd ) Hoe? vervoeging - werkwoord + ed ( bij regelmatige werkwoorden ) - bij onregelmatige werkwoorden de 2 e rij ( deze moet je dus uit je hoofd leren ) van bijv,

Nadere informatie

Grammatica uitleg voor de toets van Hoofdstuk 1

Grammatica uitleg voor de toets van Hoofdstuk 1 Grammatica uitleg voor de toets van Hoofdstuk 1 Vraagzinnen: Je kunt in het Engels vraagzinnen maken door vaak het werkwoord vooraan de zin te zetten. Bijv. She is nice. Bijv. I am late. Bijv. They are

Nadere informatie

ExxonMobil SHE beleid

ExxonMobil SHE beleid ExxonMobil SHE beleid Samen werken aan Veiligheid Contractors én eigen personeel VOMI Themamiddag Veiligheid Focus op Veiligheid! Delta hotel, Vlaardingen, 12 oktober 2010 Ton Jeen, Environmental Advisor

Nadere informatie

Introduction Henk Schwietert

Introduction Henk Schwietert Introduction Henk Schwietert Evalan develops, markets and sells services that use remote monitoring and telemetry solutions. Our Company Evalan develops hard- and software to support these services: mobile

Nadere informatie