De Schildklier dokter ik ben toch zo moe

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "De Schildklier dokter ik ben toch zo moe"

Transcriptie

1 De Schildklier dokter ik ben toch zo moe Hypothyreoidie OED Cascais, april 2015 Ronald Erdtsieck, internist MMC Joyce Curvers, klinisch chemicus, Catharina ziekenhuis Frederieke de Bever, huisarts

2 U vraagt zich af: waarom ben ik toch zo moe? Hard gefeest gisteravond Zorgverzekeraar interfereert met mijn professie Ik heb het ook koud, ben aangekomen, droge huid,

3 Casus Mevrouw Kliermans zelfanamnese

4 Casus Mevr. S. Kliermans, 35 jaar lab ivm moeheid TSH; 11 (0,4-4,0 mu/l) vrij T4; 19 (9,0-24,0 pmol/l) - Wat is uw diagnose? - Welke evt aanvullende bepaling(en)? - Behandelen? - Follow up?

5 Regulatie schildklierhormoon

6 Werking in schildklier 100 nmol/dg 5 nmol/dg Jodium-uptake uit bloed Binding van jodium aan Thyreoglobuline (Tg) TSH opreguleert aanmaak van Tg

7 Werking eindorgaan 5 nmol/dg 100 nmol/dg 35 nmol/dg Hypothalamus Schildklier Hersenen Nier Lever Hart Kern Cytoplasma Metabolisme Groei

8 Referentiewaarden TSH Niet gaussisch verdeeld Mediaan 1,4 mu/l Verschil in refwaarden tussen labs Nature Reviews Endocrinology 2011,

9 Referentiewaarden TSH Niet gaussisch verdeeld Mediaan 1,4 mu/l Verschil in refwaarden tussen labs 6,0 6,0 5,5 5,5 TSH (mu/l) 5,0 4,5 4,0 3,5 Abbot oa DvU S i e m e n s c e n t Si e m e n s i m m Roche oa St Anna, MMC en Catharina Beckman oa Elkerliek Si e m en s vis ta 5,0 4,5 4,0 3,5 Coene et al unpublished, external QC 2013

10 Kwestie van balans 100 Hypothyreoidie - Subklinische Hypothyreoidie 10 TSH mu/l 1 0,1 0,01 - Subklinische hyperthyreoidie - NTI -T3 Toxicose FT4 (pmol/l) Hyperthyreoidie

11 Conclusie diagnostiek TSH is de graadmeter voor primaire schildklierafwijking Meting (vrij) T3 heeft geen toegevoegde waarde bij normale TSH/vrij T4

12 Diagnose: Subklinische hypothyreoidie TSH; 11 (0,4-4,0 mu/l) vrij T4; 19 (9,0-24,0 pmol/l) Hoe vaak komt dit voor?

13 LifeLines onderzoek Groningen We weten al langer dat bij veel mensen een te langzaam werkende schildklier bij TOEVAL wordt ontdekt. Hoe is dat nou in de NL bevolking?

14 Ruim metingen TSH in LifeLines deelnemers tussen 19 en 89 jaar oud hoeveel hebben: TSH 4-10 TSH > 10

15 LifeLines en schildklier 1127 gebruikers skhormoon (bijna 3%) TSH > 4: 303 ruim 25% niet goed gesuppleerd niet gebruikers skhormoon TSH 4-10: 3813 TSH > 10: 273 ruim 10% heeft afwijkend TSH

16 LifeLines studie: afwijkend TSH Geen slechtere kwaliteit van leven SF-36 vragenlijst Klaver EI, et al. 2011

17 Diagnose: Subklinische hypothyreoidie Bij een TSH < 6 mu/l is er een expectatief beleid. TSH > 6 mu/l : vaak geen relatie is met eventuele klachten de waarden normaliseren vaak spontaan; herhaal na 3 maanden het TSH en vrije T 4 ; na 2 keer een afwijkende TSH is er sprake van een subklinische hypothyreoïdie; staak de controles bij normalisatie van het TSH; bepaal jaarlijks het TSH bij persisteren van het TSH > 6 mu/l; staak de controle na enkele jaren bij stabiele waardes;

18 Terug naar de casus Aanvullende analyses? Thyreoglobuline / anti-thyreoglobuline? Anti-TPO? (Vrij) T3?

19 Werking in schildklier Jodium-uptake uit PB Binding van jodium aan Thyreoglobuline (Tg) TSH opreguleert aanmaak van Tg TPU, methimazole, carbimazole blokkeren TPO

20 Wat met anti-tpo? Originele publicatie: N=2779, 56%, 59 yrs 87% 68% 90% 15%

21 N= yr; 40% subklin, 37% eu En verder? N=82 50 yr; 60% subklin, 35% eu 2% pj 20% pj 8-12% pj 2-3% pj 10% na 1 jr 30% na 1 jr 5-10% pj 2-5% pj Huber et al. Spontaneous Course of Subclinical Hypothyroidism J Clin Endocrinol Metab, July 2002, 87(7): pmol/l pmol/l pmol/l Díez and Iglesias Subclinical Hypothyroidism: Patients over 55 Yr J Clin Endocrinol Metab, October 2004, 89(10):

22 Kwestie van balans 100 Hypothyreoidie - Subklinische Hypothyreoidie 10 TSH mu/l 1 0,1 0,01 - Subklinische hyperthyreoidie - NTI -T3 Toxicose FT4 (pmol/l) Hyperthyreoidie

23 En verder? Geen kortere levensverwachting Geen hogere sterfte Geen verhoogd aantal hartaanvallen Huber et al. Spontaneous Course of Subclinical Hypothyroidism J Clin Endocrinol Metab, July 2002, 87(7): Díez and Iglesias Subclinical Hypothyroidism: Patients over 55 Yr J Clin Endocrinol Metab, October 2004, 89(10):

24 Toegevoegde waarde TPO Thyreoperoxidase (TPO): betrokken bij de productie van schildklierhormoon. kans op progressie naar hypothyreoïdie afhankelijk van anti-tpo: met 2x zonder TSH: >10 is 2x >6 mu/l vrijt4: <13 is 3x >17 pmol/l Hoogte van de spiegels TPO-as: geen maat voor de ernst. geen voorafkans wie hypothyreoïdie ontwikkelt en wie niet. anti-tpo bepalen? in richtlijnen: geen invloed op het beleid. Mogelijk wel op beleid bij vervolgen patient? Alleen atpo+ vervolgen? Bij zwangeren / zwangerschapswens?

25 Vervolg casus Een jaar later wordt opnieuw lab bepaald; TSH; 22 vrijt4; 3,5 Wat is nu de diagnose Behandeling? Follow up

26 Diagnose hypothyreoidie Start van een kleurrijk bestaan?

27 Beleid bij Hypothyreoïdie Meestal levenslange substitutietherapie nodig Nieuwe standaard: <60 jr en geen cardiale comorbiditeit: direct start mcg! (1,6 micrg/kg) Verhoog elke 6 wk met 12,5-25 micrg Behandeling tot TSH (en vrij T4) normaal en patiënt klachtenvrij is, dan co 3 mnd, dan jaarlijks. Tijdstip inname: vast moment, nuchtere maag

28 Vervolg casus Pte is inmiddels goed ingesteld, zij komt nu vertellen dat ze zwanger is. Wat is nu je beleid? Wijzig je iets? Follow up?

29 Effect van hcg op schildklierhormonen

30 TSH en zwangerschap TSH fertilisatie atpo+ miskraam RR 2.0 ( ) TSH >2.5 mu/l hogere bloeddruk, vroeggeboortes, kunstverlossing stuitligging Cramer et al, 2003: J assist reprod Meta-analysis 2010: Eur J endocrinol Baker et al 2006, Am J Obstet Gynecol Vrij T4 nodig voor hersenontwikkeling TSH IQ TSH sensomotoriek TSH gedragsproblemen en ADHD Yuanbin, Clin Endocrinol 2009 Generation-R 2010 en 2012, JCEM Courtesy of Simone Kuppens

31 Screening vs case finding Symptomatische vrouwen In fam schildklierziekten Zelf schildklierziekte gehad Infertiliteit Miskramen of preterme bevalling gehad Diabetes type I Anti-TPO + BMI>40 Hoofd/nek radiatie of iodiumdeficiency Courtesy of Simone Kuppens

32 Subklinische hypothyreoidie en zwangerschap Aanvang zwangerschap: TSH en vrije T 4. liefst < wk 8 Normaal? controle na 3 maanden. persisteren van subklinische hypothyreoïdie? herhaal TSH en vrije T 4 elke 4 weken. Streefwaarde TSH 2e/3e trim <3 mu/l Hypothyreoïdie? behandel conform hypothyreoïdie tijdens de zwangerschap. Courtesy of Simone Kuppens

33 Hypothyreodie en zwangerschap Direct 25 % toevoegen Bepaal TSH-R antistoffen (bij Graves in VG) Elke 4 weken TSH (streefwaarde 1 tot 2) en vrij T4 Spontaan herstel mogelijk na zwangerschap

34 Vervolg casus Pte is bevallen, 9 mnd geleden. Blijft erg moe, ze heeft op Internet gekeken en kwam uit bij de site Hypo maar niet happy. Daar las ze, op een forum, dat ze de huisarts moest vragen om een T3 bepaling en ook om een behandeling met de combinatie T3/T4. Wat doe je??

35 T3 bepalen? Hyperthyroidie, maat voor ernst Hypothyroidie, geen indicatie?

36 Combinatiebehandeling T4 en T3 Meta-analyse (11 onderzoeken; n = 1216) Behandeling van hypothyreoïdie Levothyroxine plus liothyronine (combinatie T4 + T3) vs alleen levothyroxine [Grozinsky-Glasberg 2006]. Geen verschil tussen beide behandelingen voor de volgende eindpunten: lichaamspijn, depressie, angst, moeheid, kwaliteit van leven, lichaamsgewicht en lipidenspectrum. Monotherapie met levothyroxine nog steeds de voorkeur geniet.

37 Effect op vermoeidheid: T4/T3 vs T3

38 Effect op QOL: T4/T3 vs T3

39 NHG standaard 2013 Kernboodschappen hypothyreoidie De huisarts kan patiënten met hypothyreoïdie vrijwel altijd zelf behandelen. <60 jr zonder cardiale comorbiditeit: hogere startdosering De dosering levothyroxine wordt bij aanvang van de zwangerschap direct verhoogd met 25%. Bij alle zwangere patiënten met een schildklieraandoening (in de voorgeschiedenis) worden bij aanvang van de zwangerschap de TSH-receptor-autoantistoffen bepaald. Er is geen indicatie voor de bepaling van een anti-tpo

40 conclusie Te langzame schildklier TSH is graadmeter Vele gezichten Klachten lang niet altijd duidelijk Geen relatie hoogte TSH en klachten Restklachten, zwangerschapswens: anti- TPO antistoffen (bij afw TSH)???

41

42 kies verstandig : https://www.youtube.com/watch?v=fqq-jurdkl8

De schildklier maakt schildklierhormoon *

De schildklier maakt schildklierhormoon * Ken uw TSH!! en vt4 Bruce H.R. Wolffenbuttel, internist endocrinoloog Universitair Medisch Centrum Groningen Afd. Endocrinologie: www.umcg.net Blog: www.gmed.nl twitter: @bhrw www.gmed.nl/bw.pdf 9 november

Nadere informatie

Schildklierproblemen 4-3-2011 T4 80% TSH. De schildklier maakt schildklierhormoon * Een man van een jaar of 60 vertelde dit verhaal

Schildklierproblemen 4-3-2011 T4 80% TSH. De schildklier maakt schildklierhormoon * Een man van een jaar of 60 vertelde dit verhaal Schildklierproblemen Bruce H.R. Wolffenbuttel, internist endocrinoloog Universitair Medisch Centrum Groningen De schildklier maakt schildklierhormoon * Een man van een jaar of 60 vertelde dit verhaal T4

Nadere informatie

Schildklierafwijkingen en zwangerschap

Schildklierafwijkingen en zwangerschap Schildklierafwijkingen en zwangerschap Inhoudsopgave Klik op het onderwerp om verder te lezen. De schildklier 1 Schildklierziekten 2 Onderzoek 2 Behandeling 3 Gevolgen en eventuele complicaties voor jezelf

Nadere informatie

Schildklierafwijkingen en zwangerschap. Afdeling Verloskunde/Gynaecologie

Schildklierafwijkingen en zwangerschap. Afdeling Verloskunde/Gynaecologie Schildklierafwijkingen en zwangerschap Afdeling Verloskunde/Gynaecologie In het kort Normaal gesproken werkt de schildklier naar behoren. Bij een abnormale werking kan de schildklier te snel werken (hyperthyreoïdie)

Nadere informatie

Hypothyreoïdie Traag werkende schildklier

Hypothyreoïdie Traag werkende schildklier Hypothyreoïdie Traag werkende schildklier Afdeling interne geneeskunde De schildklier De schildklier maakt schildklierhormonen aan. Schildklierhormoon speelt een grote rol bij de stofwisseling in alle

Nadere informatie

Patiëntenvoorlichting Gynaecologie. Schildklierafwijkingen en Zwangerschap

Patiëntenvoorlichting Gynaecologie. Schildklierafwijkingen en Zwangerschap Patiëntenvoorlichting Gynaecologie Schildklierafwijkingen en Zwangerschap In het kort De schildklier kan te snel werken (hyperthyreoïdie) of te langzaam (hypothyreoïdie). In beide gevallen moeten voor

Nadere informatie

Schildklierafwijkingen en zwangerschap

Schildklierafwijkingen en zwangerschap Schildklierafwijkingen en zwangerschap Patiënteninformatie Schildklierafwijkingen en zwangerschap Inhoudsopgave: 1 Algemeen 1.1 Wat is de schildklier en hoe werkt hij 1.2 De ontwikkeling van de schildklier

Nadere informatie

SCHILDKLIERFUNCTIESTOORNISSEN EN ZWANGERSCHAP

SCHILDKLIERFUNCTIESTOORNISSEN EN ZWANGERSCHAP SCHILDKLIERFUNCTIESTOORNISSEN EN ZWANGERSCHAP SCHILDKLIERFUNCTIETESTEN TIJDENS DE ZWANGERSCHAP Wat is de normale range voor TSH in elk trimester? [2012] Trimester-specifieke, per centrum bepaalde, normaalwaarden

Nadere informatie

Schildklierafwijkingen en zwangerschap

Schildklierafwijkingen en zwangerschap Gynaecologie Schildklierafwijkingen en zwangerschap www.catharinaziekenhuis.nl Inhoud Wat is de schildklier en hoe werkt hij?... 3 De ontwikkeling van de schildklier bij de baby... 3 Schildklierziekten...

Nadere informatie

De ontwikkeling van de schildklier bij de baby 3 Schildklierziekten 3 4. Schildklier en zwangerschap 6 8. Tot slot 9

De ontwikkeling van de schildklier bij de baby 3 Schildklierziekten 3 4. Schildklier en zwangerschap 6 8. Tot slot 9 De schildklier is een klein orgaan dat voor de luchtpijp ligt, boven het kuiltje in de hals (figuur 1). Normaal is de schildklier niet te zien of te voelen. De schildklier wordt gestimuleerd door het hormoon

Nadere informatie

schildklierafwijkingen en zwangerschap

schildklierafwijkingen en zwangerschap schildklierafwijkingen en zwangerschap 2 Inhoud 1 Algemeen 1.1 Wat is de schildklier en hoe werkt hij 1.2 De ontwikkeling van de schildklier bij de baby 2 Schildklierziekten 2.1 Hypothyreoïdie 2.2 Hyperthyreoïdie

Nadere informatie

4-12-2015. Schildklier en sport: Een onmogelijke combinatie? Hyper en hypothyreoidie anno 2015. There's a galaxy of things we do not know. 1. Toeval?

4-12-2015. Schildklier en sport: Een onmogelijke combinatie? Hyper en hypothyreoidie anno 2015. There's a galaxy of things we do not know. 1. Toeval? Schildklier en sport: Een onmogelijke combinatie? Hyper en hypothyreoidie anno 2015 There's a galaxy of things we do not know Bruce H.R. Wolffenbuttel, internist endocrinoloog Universitair Medisch Centrum

Nadere informatie

Gynaecologie. Schildklierafwijkingen en zwangerschap. Afdeling: Onderwerp:

Gynaecologie. Schildklierafwijkingen en zwangerschap. Afdeling: Onderwerp: Afdeling: Onderwerp: Gynaecologie In het kort De schildklier kan te snel werken (hyperthyreoïdie) of te langzaam (hypothyreoïdie). In beide gevallenmoeten voor en tijdens de zwangerschap de schildklierhormonen

Nadere informatie

Schildklierafwijkingen en zwangerschap

Schildklierafwijkingen en zwangerschap Patiënteninformatie Schildklierafwijkingen en zwangerschap Informatie over onderzoek en behandeling van schildklierafwijkingen tijdens de zwangerschap Inhoudsopgave Pagina Wat is de schildklier en hoe

Nadere informatie

Schildklierafwijkingen en zwangerschap

Schildklierafwijkingen en zwangerschap 7-11-2016 703 Schildklierafwijkingen en zwangerschap Inhoudsopgave In het kort Wat is de schildklier en hoe werkt hij? De ontwikkeling van de schildklier bij de baby Schildklierziekten Onderzoek Bij de

Nadere informatie

Zwangerschap en Schildklier

Zwangerschap en Schildklier S.v.p. verzenden in enveloppe Zwangerschap en Schildklier Stationsstraat 79G 3811 MH Amersfoort childklierstichting Stationsstraat 79G, 3811 MH Amersfoort Tel.: 0900-899 88 66 ( 0,20 per minuut) Zwangerschap

Nadere informatie

SCHILDKLIER. Dr. Frank Nobels Apr. Biol. Lieve Van Hoovels. OLVZiekenhuis Aalst-Asse-Ninove

SCHILDKLIER. Dr. Frank Nobels Apr. Biol. Lieve Van Hoovels. OLVZiekenhuis Aalst-Asse-Ninove SCHILDKLIER Dr. Frank Nobels Apr. Biol. Lieve Van Hoovels OLVZiekenhuis Aalst-Asse-Ninove INLEIDING INLEIDING TSH werkt via feedback van T4 en T3 op de hypofyse reflecteert zo wat hypofyse als abnormaal

Nadere informatie

Schildklierafwijkingen en zwangerschap

Schildklierafwijkingen en zwangerschap Schildklierafwijkingen en zwangerschap Inleiding U heeft een schildklieraandoening en u bent of wilt zwanger worden. In deze folder leest u hier meer over. De schildklier kan te snel werken (hyperthyreoïdie)

Nadere informatie

Schildklieraandoening en zwangerschap

Schildklieraandoening en zwangerschap Schildklieraandoening en zwangerschap U heeft een te snel of te traag werkende schildklier en u bent zwanger of wilt zwanger worden. De schildklier De schildklier ligt laag in de hals, net onder het strottenhoofd

Nadere informatie

Hyperthyreoïdie Snel werkende schildklier

Hyperthyreoïdie Snel werkende schildklier Hyperthyreoïdie Snel werkende schildklier Afdeling interne geneeskunde De schildklier De schildklier maakt schildklierhormonen aan. Schildklierhormoon speelt een grote rol bij de stofwisseling in alle

Nadere informatie

Nederlandse Vereniging voor Obstetrie en Gynaecologie PATIËNTENVOORLICHTING

Nederlandse Vereniging voor Obstetrie en Gynaecologie PATIËNTENVOORLICHTING NVOG Nederlandse Vereniging voor PATIËNTENVOORLICHTING Schildklierafwijkingen en Zwangerschap No 16 2004 NVOG Het copyright en de verantwoordelijkheid voor deze folder berusten bij de Nederlandse Vereniging

Nadere informatie

Schildklierafwijkingen en zwangerschap. Poli Gynaecologie Route 48

Schildklierafwijkingen en zwangerschap. Poli Gynaecologie Route 48 00 Schildklierafwijkingen en zwangerschap Poli Gynaecologie Route 48 1 De inhoud van deze voorlichtingsfolder is samengesteld door de Nederlandse Vereniging voor Obstetrie en Gynaecologie (NVOG). Deze

Nadere informatie

Schildklierafwijkingen en zwangerschap

Schildklierafwijkingen en zwangerschap Gynaecologie / Verloskunde Schildklierafwijkingen en zwangerschap i Patiënteninformatie Slingeland Ziekenhuis Inhoudsopgave In het kort Wat is de schildklier en hoe werkt hij? De ontwikkeling van de schildklier

Nadere informatie

Verloskunde Schildklierafwijkingen en zwangerschap

Verloskunde Schildklierafwijkingen en zwangerschap Verloskunde Schildklierafwijkingen en zwangerschap INHOUDSOPGAVE In het kort Wat is de schildklier en hoe werkt hij? De ontwikkeling van de schildklier bij de baby Schildklierziekten Hypothyreoïdie Hyperthyreoïdie

Nadere informatie

SCHILDKLIERAFWIJKINGEN EN ZWANGERSCHAP

SCHILDKLIERAFWIJKINGEN EN ZWANGERSCHAP Nederlandse Vereniging voor Obstetrie en Gynaecologie VERLOSKUNDE SCHILDKLIERAFWIJKINGEN EN ZWANGERSCHAP Versie 1.0 Datum Goedkeuring 01-01-2004 Verantwoording NVOG Algemeen De schildklier kan te snel

Nadere informatie

Schildklierafwijkingen en zwangerschap

Schildklierafwijkingen en zwangerschap Schildklierafwijkingen en zwangerschap 2 Inleiding De schildklier kan te snel werken (=hyperthyreoïdie) of te langzaam (=hypothyreoïdie). In beide gevallen moeten voor en tijdens de zwangerschap de schildklierhormonen

Nadere informatie

DIAGNOSE STELLEN? 1-6-2014. Gezond ouder worden. Wat als m n schildklier opspeelt? Klachten bij schildklier ziekte

DIAGNOSE STELLEN? 1-6-2014. Gezond ouder worden. Wat als m n schildklier opspeelt? Klachten bij schildklier ziekte Gezond ouder worden Wat als m n schildklier opspeelt? Bruce H.R. Wolffenbuttel Afd. Endocrinologie Twitter: @bhrw Web: www.umcg.net, www.gmed.nl Onderzoek en behandeling Klachten en verschijnselen Diagnose

Nadere informatie

Thema: schildklierproblemen Te snel of te langzaam?

Thema: schildklierproblemen Te snel of te langzaam? Thema: schildklierproblemen Te snel of te langzaam? Bruce H.R. Wolffenbuttel Afd. Endocrinologie Hoe vaak komen schildklierziekten voor? man vrouw Te snel 1 3 per 1000 Te langzaam 1.6 10 per 1000 Dit betekent

Nadere informatie

Patiënteninformatie. Te traag werkende schildklier (Hypothyreoïdie) Te traag werkende schildklier 1

Patiënteninformatie. Te traag werkende schildklier (Hypothyreoïdie) Te traag werkende schildklier 1 Patiënteninformatie Te traag werkende schildklier (Hypothyreoïdie) Te traag werkende schildklier 1 Te traag werkende schildklier (Hypothyreoïdie) Polikliniek Interne Geneeskunde, route 0.5 Telefoon (050)

Nadere informatie

CASUSSCHETSEN. Mevrouw B. heeft bloed laten prikken voor een keuring. Ze heeft geen klachten. De volgende schildklierwaarden werden gevonden:

CASUSSCHETSEN. Mevrouw B. heeft bloed laten prikken voor een keuring. Ze heeft geen klachten. De volgende schildklierwaarden werden gevonden: INTERLINE INTERNE GENEESKUNDE Schildklierproblematiek, Osteoporose, (DVT) 9 januari 2007 CASUSSCHETSEN Casusschets 1 Mevrouw B. heeft bloed laten prikken voor een keuring. Ze heeft geen klachten. De volgende

Nadere informatie

Een te langzaam werkende schildklier. Hypothyreoïdie

Een te langzaam werkende schildklier. Hypothyreoïdie Een te langzaam werkende schildklier Hypothyreoïdie Inleiding In deze folder leest u meer over een te langzaam werkende schildklier (hypothyreoïdie) en de behandelmogelijkheden. De schildklier De schildklier

Nadere informatie

Onderwijsmateriaal voor toetsgroepen

Onderwijsmateriaal voor toetsgroepen 1. Toelichting op de module 1 Deze module is gebaseerd op de NHG-Standaard M36 van januari 2013. Veel patiënten met hyperthyroïdie worden ingesteld door de internist. Als gevolg daarvan vinden controles

Nadere informatie

Endocriene aandoeningen en hart- en vaatziekten

Endocriene aandoeningen en hart- en vaatziekten Endocriene aandoeningen en hart- en vaatziekten Dr. A.M.H. (Menno) Vergeer 16 september 2014 Hoe vaak kom je het tegen? zelden af en toe vaak Moet je van gehoord hebben Moet je bestuderen Leer je vanzelf

Nadere informatie

Ziekte van Hashimoto

Ziekte van Hashimoto Ziekte van Hashimoto Inleiding In deze folder leest u meer over een te langzaam werkende schildklier door de ziekte van Hashimoto en de behandelmogelijkheden. De schildklier De schildklier is een vlindervormig

Nadere informatie

Schildklieraandoening en zwangerschap

Schildklieraandoening en zwangerschap Schildklieraandoening en zwangerschap U bent zwanger of u wilt graag zwanger worden. Daarnaast heeft u een schildklieraandoening. Deze folder geeft u meer informatie over de diagnose, de behandeling tijdens

Nadere informatie

De ziekte van Graves

De ziekte van Graves De ziekte van Graves ZIEKTE VAN GRAVES Wat is de ziekte van Graves? De ziekte van Graves is een ziekte aan de schildklier, waarbij ons eigen afweersysteem antilichamen maakt, waardoor een te snel werkende

Nadere informatie

ACHTERGRONDEN BIJ DE CASUSSCHETSEN INCLUSIEF LEERDOELEN EN STELLINGEN

ACHTERGRONDEN BIJ DE CASUSSCHETSEN INCLUSIEF LEERDOELEN EN STELLINGEN INTERLINE INTERNE GENEESKUNDE Schildklierproblematiek, Osteoporose, (DVT) 9 januari 2007 ACHTERGRONDEN BIJ DE CASUSSCHETSEN INCLUSIEF LEERDOELEN EN STELLINGEN Inleiding De werkafspraak Schildklierproblematiek

Nadere informatie

Een te snel werkende schildklier door de ziekte van Graves

Een te snel werkende schildklier door de ziekte van Graves Een te snel werkende schildklier door de ziekte van Graves Inleiding In deze folder leest u meer over een te snel werkende schildklier door de ziekte van Graves. De schildklier De schildklier is een vlindervormig

Nadere informatie

NHG-Standaard Schildklieraandoeningen (tweede herziening)

NHG-Standaard Schildklieraandoeningen (tweede herziening) Schildklieraandoeningen (tweede herziening) NHG-Standaard Deze standaard moet worden geciteerd als: Van Lieshout J, Felix-Schollaart B, Bolsius EJM, Boer AM, Burgers JS, Bouma M, Sijbom M. NHG-Standaard

Nadere informatie

Dossier Problemen aan de schildklier

Dossier Problemen aan de schildklier Dossier Problemen aan de schildklier Chronische vermoeidheid wordt nogal eens toegeschreven aan een te drukke baan, de drukte van een jong gezin of juist aan de menopauze. Het is echter goed mogelijk dat

Nadere informatie

Laboratoria Nieuwsbrief September 2012 Klinisch Chemisch en Hematologisch Laboratorium Medisch Microbiologisch Laboratorium

Laboratoria Nieuwsbrief September 2012 Klinisch Chemisch en Hematologisch Laboratorium Medisch Microbiologisch Laboratorium Laboratoria Nieuwsbrief September 2012 Klinisch Chemisch en Hematologisch Laboratorium Medisch Microbiologisch Laboratorium In dit nummer: - Laboratoriumbepalingen bij auto-immuunthyreoïditis - ifobt:

Nadere informatie

Hypothyreoïdie. Neem altijd uw verzekeringsgegevens en identiteitsbewijs mee!

Hypothyreoïdie. Neem altijd uw verzekeringsgegevens en identiteitsbewijs mee! Hypothyreoïdie U heeft een te traag werkende schildklier. Deze folder geeft u informatie over deze aandoening en over de mogelijke onderzoeken en behandeling. Neem altijd uw verzekeringsgegevens en identiteitsbewijs

Nadere informatie

SCHILDKLIERTHERAPIE MET RADIOACTIEF JODIUM

SCHILDKLIERTHERAPIE MET RADIOACTIEF JODIUM SCHILDKLIERTHERAPIE MET RADIOACTIEF JODIUM 298 Afspraak afdeling Nucleaire Geneeskunde Mevrouw/meneer Dag Datum Tijdstip Denkt u eraan uw recente jaarkaart van het Sint Franciscus Gasthuis mee te nemen.

Nadere informatie

Schildklierafwijkingen

Schildklierafwijkingen Schildklierafwijkingen 01/2016 Dit document bevat mogelijk vertrouwelijke informatie van JIJWIJ. Het kopiëren en/of verspreiden van dit document zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van JIJWIJ

Nadere informatie

Inwendige geneeskunde. Hyperthyreoïdie.

Inwendige geneeskunde. Hyperthyreoïdie. Inwendige geneeskunde Hyperthyreoïdie www.catharinaziekenhuis.nl Inhoud De schildklier... 3 Hyperthyreoïdie... 3 Ziekten die hyperthyreoïdie kunnen veroorzaken... 4 Het stellen van de diagnose hyperthyreoïdie...

Nadere informatie

TE SNEL WERKENDE SCHILDKLIER HYPERTHYREOÏDIE. - Patiëntinformatie -

TE SNEL WERKENDE SCHILDKLIER HYPERTHYREOÏDIE. - Patiëntinformatie - TE SNEL WERKENDE SCHILDKLIER HYPERTHYREOÏDIE - Patiëntinformatie - Hyperthyreoïdie is de naam voor de aandoening waarbij de schildklier te veel schildklierhormoon produceert. Dit is in het bloed vast

Nadere informatie

Te snel werkende schildklier. Hyperthyreoïdie

Te snel werkende schildklier. Hyperthyreoïdie Te snel werkende schildklier Hyperthyreoïdie 2 De schildklier De schildklier ligt laag in de hals, net onder het strottenhoofd en voor de luchtpijp. De schildklier produceert de belangrijke hormonen, T4

Nadere informatie

Schildklierfunctie en disfunctie bij ouderen

Schildklierfunctie en disfunctie bij ouderen Schildklierfunctie en disfunctie bij ouderen Brigitte Decallonne Dienst Endocrinologie UZ Leuven FYSIOLOGIE Verandert de schildklierfysiologie en (hoe) moet men rekening houden met de effecten van comorbiditeit

Nadere informatie

Interne Geneeskunde. Patiënteninformatie. Hypothyreoïdie. Slingeland Ziekenhuis

Interne Geneeskunde. Patiënteninformatie. Hypothyreoïdie. Slingeland Ziekenhuis Interne Geneeskunde Hypothyreoïdie i Patiënteninformatie Slingeland Ziekenhuis Hypothyreoïdie Hypothyreoïdie is een schildklieraandoening. Bij deze ziekte is er een tekort aan schildklierhormoon omdat

Nadere informatie

De schildklier, een kleine klier van groot belang

De schildklier, een kleine klier van groot belang De schildklier, een kleine klier van groot belang Dokter op dinsdag 25 september 2012 Dr. S.A.G. Kemink, internist/endocrinoloog Indeling avond Wat doet de schildklier? Hoe werkt de schildklier? Een te

Nadere informatie

Traag werkende schildklier. Hypothyreoïdie

Traag werkende schildklier. Hypothyreoïdie Traag werkende schildklier Hypothyreoïdie 2 Hypothyreoïdie betekent een traag werkende schildklier. Uw schildklier maakt te weinig schildklierhormoon. Het is een veel voorkomende aandoening die goed te

Nadere informatie

Schildklier en zwangerschap

Schildklier en zwangerschap Schildklier en zwangerschap SCHILDKLIER EN ZWANGERSCHAP Waarvoor dient de schildklier? De schildklier produceert schildklierhormoon, een hormoon dat verantwoordelijk is voor de snelheid van de stofwisseling.

Nadere informatie

borstvoeding Levothyroxine komt slechts in kleine hoeveelheden in de moedermelk terecht.

borstvoeding Levothyroxine komt slechts in kleine hoeveelheden in de moedermelk terecht. Kinderwens, en : levothyroxine 4669 t/m 4672 T3 = trijodiumthyronine; T4 = thyroxine/tetrajodothyronine; TGA = Therapeutic Goods Administration; TIS = Teratologie Informatie Service; TSH = thyroid stimulerend

Nadere informatie

Praatje Endo I. Algemene inleiding Schildklier Vitamine D..

Praatje Endo I. Algemene inleiding Schildklier Vitamine D.. Praatje Endo I Algemene inleiding Schildklier Vitamine D.. Praatjes Endo I, II & III Fertiliteit, zwangerschap & semen Groeihormonen Diabetes Tumormerkers (PsA, vrij-psa, CA125,..) Bijnieren Bijschildklier

Nadere informatie

Samenvatting voor de praktijk - schildklierfunctiestoornissen

Samenvatting voor de praktijk - schildklierfunctiestoornissen Samenvatting voor de praktijk - schildklierfunctiestoornissen [Revisie 2012]II. THERAPIE THYREOTOXICOSE Alvorens te kiezen voor een vorm van behandeling is het bij iedere patiënt met thyreotoxicose noodzakelijk

Nadere informatie

Een te snel werkende schildklier. Hyperthyreoïdie

Een te snel werkende schildklier. Hyperthyreoïdie Een te snel werkende schildklier Hyperthyreoïdie Inleiding In deze folder leest u meer over een te snel werkende schildklier en de behandelmogelijkheden. De schildklier De schildklier is een vlindervormig

Nadere informatie

Oudercontactdag CHT (0-5 jaar) 7 november 2015

Oudercontactdag CHT (0-5 jaar) 7 november 2015 Oudercontactdag CHT (0-5 jaar) Paul van Trotsenburg, Nitash Zwaveling Kinderarts-endocrinologen, 7 november 2015 Emma Kinderziekenhuis AMC Inhoud Anatomie en ontwikkeling van de schildklier Werking van

Nadere informatie

CMV, EBV, Toxoplasma. Diagnostiek. Inge Gyssens Dienst infectieziekten Internist infectioloog

CMV, EBV, Toxoplasma. Diagnostiek. Inge Gyssens Dienst infectieziekten Internist infectioloog CMV, EBV, Toxoplasma Diagnostiek Inge Gyssens Dienst infectieziekten Internist infectioloog Man, 50 jaar Sinds 8d uit Thailand, 1 maand verblijf (nieuwe partner aldaar) Branderig gevoel ter hoogte van

Nadere informatie

Tabel 1. Zwangerschapscomplicaties bij schildklierfunctiestoornissen

Tabel 1. Zwangerschapscomplicaties bij schildklierfunctiestoornissen Schildklierfunctiestoornissen komen voor bij 2 tot 3 procent van alle zwangere vrouwen en kunnen gepaard gaan met diverse zwangerschapscomplicaties (tabel1) [1]. Hypothyreoïdie wordt zowel binnen als buiten

Nadere informatie

Gericht labo-onderzoek bij verdenking op schildklierlijden

Gericht labo-onderzoek bij verdenking op schildklierlijden Gericht labo-onderzoek bij verdenking op schildklierlijden Handleiding voor LOK-groepen Domus Medica vzw Overzicht programma Inleiding Casus 1 en 2 Plenaire bespreking Casus 3, 4, 5 en 6 Plenaire bespreking

Nadere informatie

Diabetes en zwangerschap

Diabetes en zwangerschap Diabetes en zwangerschap - Suikerziekte tijdens zwangerschap - Dit document bevat vertrouwelijke informatie van JijWij. Het kopiëren en/of verspreiden van dit document zonder voorgaand schriftelijke toestemming

Nadere informatie

} Omvang/aard van het probleem } Wat verandert er in de glucose huishouding } Voorbereiding en behandeling } Na de bevalling. } Insuline resistentie

} Omvang/aard van het probleem } Wat verandert er in de glucose huishouding } Voorbereiding en behandeling } Na de bevalling. } Insuline resistentie Zwangerschapswens Wanneer doorverwijzen Beleid na een zwangerschapsdiabetes } Omvang/aard van het probleem } Wat verandert er in de glucose huishouding } Voorbereiding en behandeling } Na de bevalling

Nadere informatie

Schildklierproblemen op de polikliniek. J.W.A. Smit Afdeling Interne Geneeskunde Radboudumc Nijmegen

Schildklierproblemen op de polikliniek. J.W.A. Smit Afdeling Interne Geneeskunde Radboudumc Nijmegen Schildklierproblemen op de polikliniek J.W.A. Smit Afdeling Interne Geneeskunde Radboudumc Nijmegen Casus Vrouw 35 jaar Sinds 6 maanden nodus, links in de hals Heeft dit zelf opgemerkt, geen klachten Geen

Nadere informatie

5-4-2012. Diabetes & Nierziekten Zelfcontrole en hypoglycemie. Inhoud. Hypoglycemie. Verschillende definities: NHG<3.5, ADA<3.

5-4-2012. Diabetes & Nierziekten Zelfcontrole en hypoglycemie. Inhoud. Hypoglycemie. Verschillende definities: NHG<3.5, ADA<3. Diabetes & Nierziekten Zelfcontrole en hypoglycemie Ingrid de Vries, dialyseverpleegkundige Casper Franssen, internist-nefroloog Universitair Medisch Centrum Groningen Inhoud Hypoglycemie Verschillende

Nadere informatie

Interne Geneeskunde. Patiënteninformatie. Struma. Slingeland Ziekenhuis

Interne Geneeskunde. Patiënteninformatie. Struma. Slingeland Ziekenhuis Interne Geneeskunde Struma i Patiënteninformatie Slingeland Ziekenhuis Struma Een struma is een vergrote schildklier. Het heet ook wel een krop. De schildklier zit aan de voorkant van uw hals. Mensen met

Nadere informatie

Diabetes en zwangerschap - Suikerziekte tijdens zwangerschap -

Diabetes en zwangerschap - Suikerziekte tijdens zwangerschap - Diabetes en zwangerschap - Suikerziekte tijdens zwangerschap - Dit document bevat vertrouwelijke informatie van JijWij. Het kopiëren en/of verspreiden van dit document zonder voorgaand schriftelijke toestemming

Nadere informatie

Bloedonderzoek na stoppen met schildkliermedicijnen

Bloedonderzoek na stoppen met schildkliermedicijnen Bloedonderzoek na stoppen met schildkliermedicijnen In overleg met uw behandelend arts heeft u besloten een bloedonderzoek te laten verrichten op de afdeling Nucleaire Geneeskunde van het Radboudumc te

Nadere informatie

Interne Geneeskunde. Patiënteninformatie. Hyperthyreoïdie. Slingeland Ziekenhuis

Interne Geneeskunde. Patiënteninformatie. Hyperthyreoïdie. Slingeland Ziekenhuis Interne Geneeskunde Hyperthyreoïdie i Patiënteninformatie Slingeland Ziekenhuis Hyperthyreoïdie Hyperthyreoïdie is een schildklieraandoening waarbij de schildklier te snel werkt. Hierdoor wordt te veel

Nadere informatie

NHG-Standaard Schildklieraandoeningen.

NHG-Standaard Schildklieraandoeningen. NHG-Standaard Schildklieraandoeningen Eerste herziening Wessels P, Van Rijswijk E, Boer AM, Van Lieshout J. Huisarts Wet 2006;49(7):361-73. Deze standaard en de wetenschappelijke verantwoording zijn geactualiseerd

Nadere informatie

Bariatrie en DM2 pre/peri/post operatief. 5 oktober 2016 Inge Bourass

Bariatrie en DM2 pre/peri/post operatief. 5 oktober 2016 Inge Bourass Bariatrie en DM2 pre/peri/post operatief 5 oktober 2016 Inge Bourass Gewicht & co-morbiditeit Obesitas gerelateerde co-morbiditeit Diabetes Hypertensie Hart- en vaatziekten Slaap apnoe syndroom Artrose

Nadere informatie

Diabetes mellitus 2. Clara Peters, huisarts Mea de Vent, praktijkondersteuner

Diabetes mellitus 2. Clara Peters, huisarts Mea de Vent, praktijkondersteuner 1 Diabetes mellitus 2 Clara Peters, huisarts Mea de Vent, praktijkondersteuner 2 Inhoud Epidemiologie Diagnostiek en behandeling in de diabetesketenzorg in Nederland Wat doet de praktijkondersteuner binnen

Nadere informatie

Ontsteking van de schildklier. Thyreoïditis

Ontsteking van de schildklier. Thyreoïditis Ontsteking van de schildklier Thyreoïditis 2 U heeft een ontsteking van de schildklier, thyreoïditis. Een thyreoïditis verloopt in fases. In de eerste fase raken de voorraadcellen in de schildklier beschadigd.

Nadere informatie

Handleiding voor patiënten. Belangrijke informatie voor patiënten die beginnen aan een behandeling met LEMTRADA

Handleiding voor patiënten. Belangrijke informatie voor patiënten die beginnen aan een behandeling met LEMTRADA Handleiding voor patiënten Belangrijke informatie voor patiënten die beginnen aan een behandeling met LEMTRADA Inhoudsopgave 1> Wat is LEMTRADA en hoe werkt het? 03 2> Bijwerkingen 04 3> Planning van uw

Nadere informatie

HbA1c streefwaarden. ADVANCE trial. Uitkomsten ADVANCE. Uitkomsten ADVANCE

HbA1c streefwaarden. ADVANCE trial. Uitkomsten ADVANCE. Uitkomsten ADVANCE 1 Dr. Frits In de nieuwe diabetesstandaard wordt rekening gehouden met leeftijd en duur van de diabetes. Maakt het nog uit of iemand een macrovasculaire complicatie heeft (minder streng doel?) of microvasculaire

Nadere informatie

Reflecterend testen. Een kwaliteitsverbetering voor huisarts en patient. Jeffrey Keuren, klinisch chemicus i.o. Atrium Medisch Centrum, Heerlen

Reflecterend testen. Een kwaliteitsverbetering voor huisarts en patient. Jeffrey Keuren, klinisch chemicus i.o. Atrium Medisch Centrum, Heerlen Reflecterend testen Een kwaliteitsverbetering voor huisarts en patient Jeffrey Keuren, klinisch chemicus i.o. Atrium Medisch Centrum, Heerlen Overzicht Wat is reflecterend testen Casus Waardering door

Nadere informatie

Handleiding voor zorgprofessionals. Gebruik van LEMTRADA (alemtuzumab) bij patiënten met actieve relapsing remitting multiple sclerose (RRMS)

Handleiding voor zorgprofessionals. Gebruik van LEMTRADA (alemtuzumab) bij patiënten met actieve relapsing remitting multiple sclerose (RRMS) Handleiding voor zorgprofessionals Gebruik van LEMTRADA (alemtuzumab) bij patiënten met actieve relapsing remitting multiple sclerose (RRMS) Inhoudsopgave 1> LEMTRADA 03 2> Mogelijke risico s bij het gebruik

Nadere informatie

SCHILDKLIERAFWIJKINGEN EN ZWANGERSCHAP

SCHILDKLIERAFWIJKINGEN EN ZWANGERSCHAP SCHILDKLIERAFWIJKINGEN EN ZWANGERSCHAP Direct naar: Hyperthyreoïdie Thyreoïditis Postpartum thyreoïditis Hypothyreoïdie Prenatale controles en partus Inleiding Het tijdig herkennen van maternale schildklier

Nadere informatie

Voorstellen. Winnie van El Verpleegkundig Specialist Diabeteszorg Universitair Medisch Centrum Groningen

Voorstellen. Winnie van El Verpleegkundig Specialist Diabeteszorg Universitair Medisch Centrum Groningen Voorstellen Winnie van El Verpleegkundig Specialist Diabeteszorg Universitair Medisch Centrum Groningen Niertransplantatie UMCG Niertransplantatie 8 centra NL * UMC 1 e jaar UMC vervolg 2 e lijn, periferie

Nadere informatie

Wat is de invloed van reuma op hart- en vaatziekten?

Wat is de invloed van reuma op hart- en vaatziekten? Continuing Nursing Education (CNE) Hartrevalidatie Wat is de invloed van reuma op hart- en vaatziekten? Vokko van Halm, AMC / Jan van Breemen Instituut / Reade Wie zijn dit? Anita Witzier Gordon Queen

Nadere informatie

Patiënteninformatie. Te snel werkende schildklier (Hyperthyreoïdie) Te snel werkende schildklier 1

Patiënteninformatie. Te snel werkende schildklier (Hyperthyreoïdie) Te snel werkende schildklier 1 Patiënteninformatie Te snel werkende schildklier (Hyperthyreoïdie) Te snel werkende schildklier 1 Te snel werkende schildklier (Hyperthyreoïdie) Polikliniek Interne Geneeskunde, route 0.5 Telefoon (050)

Nadere informatie

Vergroting van de schildklier. Struma

Vergroting van de schildklier. Struma Vergroting van de schildklier Struma Inleiding In deze folder leest u meer over een vergroting van de schildklier en de behandelmogelijkheden. De schildklier De schildklier is een vlindervormig orgaan

Nadere informatie

Protocol Obesitas St. Antonius Ziekenhuis. Gera Hoorweg-Nijman & Marja van der Vorst kinderartsen

Protocol Obesitas St. Antonius Ziekenhuis. Gera Hoorweg-Nijman & Marja van der Vorst kinderartsen Protocol Obesitas St. Antonius Ziekenhuis Gera Hoorweg-Nijman & Marja van der Vorst kinderartsen Kinderen en adolescenten met obesitas 1. Definities 2. Indicatie verwijzing 3. Poliklinische verwijzing

Nadere informatie

Hoofdstuk 4f. Screening van pasgeborenen op schildklierhormoon tekort. Karlien Blijleven

Hoofdstuk 4f. Screening van pasgeborenen op schildklierhormoon tekort. Karlien Blijleven Hoofdstuk 4f Screening van pasgeborenen op schildklierhormoon tekort Auteurs Jenny Borkent Karlien Blijleven Groningen, 21 februari 2016 Inhoudsopgave Samenvatting blz. 2 Inleiding blz. 3 Oorzaken van

Nadere informatie

Thyreoglobuline, een update. Onderwerpen die aan bod komen. Thyreoglobuline - Fysiologie

Thyreoglobuline, een update. Onderwerpen die aan bod komen. Thyreoglobuline - Fysiologie Thyreoglobuline, een update Yolanda de Rijke, PhD klinisch chemicus-endocrinoloog, Erasmus MC y.derijke@erasmusmc.nl Onderwerpen die aan bod komen (Patho)Fysiologie Toepassingsgebied thyreoglobuline Pitfalls:

Nadere informatie

Somatische zorg voor mensen met een psychotische aandoening

Somatische zorg voor mensen met een psychotische aandoening Somatische zorg voor mensen met een psychotische aandoening zorggebruik, resultaten 1 dr. Wilma Swildens a, dr. Fabian Termorshuizen b,c, drs. Alex de Ridder M.D. a, dr. Hugo Smeets, M.D. b,d,, prof dr.

Nadere informatie

Vitamine D: meten of eten?

Vitamine D: meten of eten? 35 e bijeenkomst Thema sociëteit 10 februari 2014 Vitamine D: meten of eten? Arno Toorians Internist-endocrinoloog Pathofysiologie Primaire functie 1,25(OH)D Herstel, handhaven calcium/fosfaat homeostase

Nadere informatie

Topics in Chronic Disease. Chronische Nierschade en de huisarts

Topics in Chronic Disease. Chronische Nierschade en de huisarts Topics in Chronic Disease Chronische Nierschade en de huisarts Toets Nierinsufficiëntie Casus Metabole stoornissen Vervolg casus Nabespreking toets Nierinsufficiëntie komt bij ruim 10% van de Nederlandse

Nadere informatie

behandelen van hyperthroidie door ha

behandelen van hyperthroidie door ha 1. Toelichting op de module Deze module is gebaseerd op de NHG-Standaard M31 van juni 2006 (eerste herziening). Veel patiënten met hyperthyroïdie worden ingesteld door de internist. Als gevolg daarvan

Nadere informatie

Samenvatting Chapter 2 128

Samenvatting Chapter 2 128 et al. [55] vond zelfs dat embryonale stamcellen van de muis bewerkt konden worden om te kunnen differentieren naar folliculaire cellen van de schildklier, in vitro te genereren naar functioneel schildklierweefsel,

Nadere informatie

Myocard infarct Diagnostiek en transmurale afspraken OLVG regio. dr. Geert-Jan Geersing Huisarts Buitenhof Prof.dr. Freek Verheugt Cardioloog OLVG

Myocard infarct Diagnostiek en transmurale afspraken OLVG regio. dr. Geert-Jan Geersing Huisarts Buitenhof Prof.dr. Freek Verheugt Cardioloog OLVG Myocard infarct Diagnostiek en transmurale afspraken OLVG regio dr. Geert-Jan Geersing Huisarts Buitenhof Prof.dr. Freek Verheugt Cardioloog OLVG Presentatie vandaag Epidemiologie myocardinfarct Diagnostiek

Nadere informatie

Screening Diabetische Retinopathie bij Diabetes mellitus type 2. Daniel Tavenier, kaderhuisarts diabetes 17 mei 2011

Screening Diabetische Retinopathie bij Diabetes mellitus type 2. Daniel Tavenier, kaderhuisarts diabetes 17 mei 2011 Screening Diabetische Retinopathie bij Diabetes mellitus type 2 Daniel Tavenier, kaderhuisarts diabetes 17 mei 2011 Diabetische retinopathie Microvasculaire pathologie van de retina. Teken van andere microvasculaire

Nadere informatie

Workshop voor apothekers en huisartsen. (on)juiste behandeling met orale bloedsuikerverlagende middelen bij

Workshop voor apothekers en huisartsen. (on)juiste behandeling met orale bloedsuikerverlagende middelen bij Workshop voor apothekers en huisartsen (on)juiste behandeling met orale bloedsuikerverlagende middelen bij Diabetes Mellitus type 2 Voorbeeld Programma Maken van de ingangstoets Bespreking leerdoelen l

Nadere informatie

Een kleine klier met grote gevolgen

Een kleine klier met grote gevolgen Een kleine klier met grote gevolgen Schildklieraandoeningen voor, tijdens en na een zwangerschap of miskraam Ervaringen van moeders met een schildklieraandoening In opdracht van: Uitgevoerd door: Drs.

Nadere informatie

Hoogeveen, februari 2013 1

Hoogeveen, februari 2013 1 Hoogeveen, februari 2013 1 Casus 1 Metrorragie 1. Mevrouw Pieterse, 25 jaar, is sedert kort als patiënte bij u in de praktijk ingeschreven. Ze bezoekt uw spreekuur omdat ze onregelmatig bloedverlies heeft.

Nadere informatie

Zorgpad Zwangerschap, geboorte en kraamtijd VSV Boxmeer e.o. 1.2 Intake. 2.3 Zwangerschapscontroles. Evt. Overleg. Consulten

Zorgpad Zwangerschap, geboorte en kraamtijd VSV Boxmeer e.o. 1.2 Intake. 2.3 Zwangerschapscontroles. Evt. Overleg. Consulten Documenteigenaar Directie ZP-MOE-1 16-06-2015 Pagina 1 van 6 Cliënt heeft kinderwens 1.1 Positieve Zwangerschapstest 1.2 Intake 1.3 Behandelplan, zorgpad en geboorteplan 2.0 1 e LIJN Preconc advies 2.1

Nadere informatie

Kennisgebieden. The happy decision. Zwangerschapsdiabetes en zwangeren met type 2 diabetes in 20 minuten 27-6-2016

Kennisgebieden. The happy decision. Zwangerschapsdiabetes en zwangeren met type 2 diabetes in 20 minuten 27-6-2016 Disclosure belangen spreker Zwangerschapsdiabetes en zwangeren met type 2 diabetes in 20 minuten Dr Harold de Valk, internist-endocrinoloog UMC Utrecht (potentiële) belangenverstrengeling Voor bijeenkomst

Nadere informatie

Thyreoïditis. Neem altijd uw verzekeringsgegevens en identiteitsbewijs mee!

Thyreoïditis. Neem altijd uw verzekeringsgegevens en identiteitsbewijs mee! Thyreoïditis U heeft een ontsteking van de schildklier. Deze folder geeft informatie over deze aandoening en de mogelijke onderzoeken en behandeling. Neem altijd uw verzekeringsgegevens en identiteitsbewijs

Nadere informatie

IN ZWANG PROTOCOL: Preventie recidief spontane vroeggeboorte

IN ZWANG PROTOCOL: Preventie recidief spontane vroeggeboorte IN ZWANG PROTOCOL: Preventie recidief spontane vroeggeboorte DEFINITIE: Vroeggeboorte: bevalling bij amenorroeduur < 37 weken Bij een zwangerschapsduur van meer dan 35 weken wordt het risico van belangrijke

Nadere informatie

Protocol Diagnosticeren van diabetes mellitus

Protocol Diagnosticeren van diabetes mellitus Protocol Diagnosticeren van diabetes mellitus Naam van de praktijk Titel van protocol: Diagnosticeren van diabetes mellitus Logo van de praktijk Protocolnummer: Versie: Auteur: Vaststellingsdatum: Beheerder

Nadere informatie

Zwangerschapsdiabetes - Zwangerschapssuiker-

Zwangerschapsdiabetes - Zwangerschapssuiker- Zwangerschapsdiabetes - Zwangerschapssuiker- Dit document bevat vertrouwelijke informatie van JijWij. Het kopiëren en/of verspreiden van dit document zonder voorgaand schriftelijke toestemming van JijWij

Nadere informatie