Visie Communiceren Faciliteren Scholing

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Visie Communiceren Faciliteren Scholing"

Transcriptie

1 Draagvlak INLEIDING Kun een school wel cultuurprofielschool zijn als er binnen de school geen draagvlak voor is? Wat is draagvlak? Waarom is draagvlak belangrijk? Hoe creëert u draagvlak? Er is sprake van draagvlak wanneer de verandering naar cultuurprofielschool breed gedragen wordt, instemming en ondersteuning geniet van het merendeel van het schoolteam, en leeft binnen de school. Bij draagvlak gaat het om de kracht, de integraliteit en het samenspel van factoren die het medewerkers (docenten, cultuurcoördinatoren en schoolleiders) mogelijk maakt deze verandering van het begin naar het eind te 'dragen'. In dit gedeelte is, naast een omschrijving van draagvlak, meer informatie te vinden over het belang van draagvlak alsmede over het creëren van draagvlak door het vergroten van de betrokkenheid van alle medewerkers. INFORMATIE DRAAGVLAK Het draagvlak betekent letterlijk: het deel dat/de groep die de last draagt. In figuurlijke zin is het de groep die iets ondersteunt of beter nog: die iets nastreeft, maar dus ook de last van dit streven daadwerkelijk draagt. Draagvlak is de drager van het veranderingsproces. We onderscheiden vier hoofdingrediënten van dit draagvlak. Visie Communiceren Faciliteren Scholing Die ieder ook weer uit vele ingrediënten bestaan. Visie: doel voor ogen, er helemaal in geloven, betrokkenheid, enzovoort. Communiceren: informatie verstrekken, individueel gesprekken voeren, vergaderen, beleidsplan, berichten in infobulletin, inspiratie, studiemiddagen, charisma, enzovoort. Faciliteren: cultuurcoördinator benoemen, projectgroep samenstellen, vergadertijd inplannen, budget genereren, rooster aanpassen, flexibiliteit, daadkracht, enzovoort. Scholing: deskundigheidsbevordering, projectgroep coachen en begeleiden, leren met projecten te werken, leren samenwerken met andere vakken, creativiteit, enzovoort. Samengevat: door met alle betrokkenen een heldere visie te formuleren (met betrekking tot een beleid), deze helder met alle betrokkenen te communiceren, voldoende faciliteiten voor de betrokkenen beschikbaar te stellen en mogelijkheid tot scholing aan de betrokkenen te bieden, creëert u draagvlak. 'Betrokkenheid' is het sleutelwoord. Door voldoende draagvlak te creëren, lost u het probleem op van te weinig betrokkenheid van betrokkenen. Collega's die niet/minder betrokken zijn bij het beleid, zullen het minder enthousiast en met minder kennis van zaken uitvoeren en in het ergste geval tegenwerken.

2 Naast betrokkenheid is het goed ook om naar het proces en naar de dynamiek te kijken. DE ACHTBAAN, DYNAMIEK VAN HET DRAAGVLAK Draagvlak creëren is een gefaseerd proces waarbij meerdere lagen in de organisatie betrokken zijn. Iedere laag heeft eigen verantwoordelijkheden, bevoegdheden, rollen en taken. Met andere woorden: al het werk is gelijkwaardig, maar niet alles is gelijk. Schoolleiding Projectgroep Docenten De Achtbaan (Bron Rijkschroeff & Van Roosmalen, 2003) De Achtbaan is een hulpmiddel om het proces van beleidsontwikkeling op scholen in kaart te brengen en te sturen. De vier fasen van de beleidscyclus (vaststellen, uitvoering, evaluatie en bijstelling) zijn te vergelijken met evenzoveel stations, waarlangs de verschillende beleidsmakers op school hun rondjes trekken. Eén keer per jaar wordt de Achtbaan doorlopen en krijgt iedereen schoolleiding, middenmanagement, docenten en OOP vanuit eigen verantwoordelijkheid en bevoegdheid de kans een bijdrage te leveren aan de verbetering van het primair proces. Zo kan iedere geleding haar eigen rol spelen in het proces van beleidsontwikkeling. Het doorlopen van de Achtbaan vergroot het draagvlak en zorgt voor het benutten van de op school aanwezige talenten. De Achtbaan geeft een goed beeld van de verantwoordelijkheden van de diverse organisatielagen als het gaat om cultuurprofilering. De schoolleiding heeft een breed overzicht van de ontwikkeling. Terwijl de docenten, die het cultuurprofiel daadwerkelijk in de lessen vormgeven, veel meer in detail bezig zijn. De projectgroep vormt de verbindende factor waardoor ze van cruciaal belang is in het gehele proces. Het draagvlak wordt vergroot als het voor iedereen in de organisatie duidelijk is wie welke plek heeft in de cultuurprofilering. Het is dan wel van belang dat iedereen wederzijds goed geïnformeerd is. Meer informatie over de Achtbaan is te vinden in de publicatie De Achtbaan: een cyclisch model voor ontwikkeling van beleid en kwaliteit. 2 DRAAGVLAK

3 DRAAGVLAK CREËREN Schoolleiding Projectgroep Docenten Draagvlak creëren: een continu proces Draagvlak creëren is essentieel in het veranderingsproces dat de school doormaakt om Cultuurprofielschool te worden. Maar ook als het beleid eenmaal geïmplementeerd is, blijft het van belang naar draagvlak voor dat beleid te blijven zoeken. Hoewel alle ingrediënten (visie, communiceren, faciliteren, scholing) belangrijk zijn, hebben ze een verschillende omloopsnelheid. Wat ze wel gemeen hebben, is dat ieder ingrediënt steeds terugkomt. De omloopsnelheid is te vergelijken met het werken volgens de Achtbaan. Dus steeds zijn zowel het management als de projectgroep als de docenten bij het proces betrokken. De projectgroep neemt een cruciale positie in, omdat ze steeds de vertaalslag maakt tussen schoolleiding en docenten. Hieronder staat een uitgewerkt voorbeeld waaruit overduidelijk blijkt hoe de ingrediënten constant door elkaar lopen. 3 DRAAGVLAK

4 VOORBEELD DRAAGVLAK CREËREN De projectgroep wil een studiemiddag organiseren om het team te laten kennismaken met de toepassing van kunst en cultuur in hun vak. Ze overlegt dit met de schoolleiding die het een goed plan vindt, omdat het helemaal past binnen de visie van de school. In onderling overleg wordt de datum vastgelegd en de projectgroep maakt een opzet voor de studiemiddag. Er worden afspraken gemaakt over het budget. De schoolleiding regelt na goedkeuring van het plan de benodigde financiën en andere benodigde faciliteiten (zoals toestemming voor vrij roosteren, inzetten OOP, enzovoort) en overlegt welke bijdrage de schoolleiding zal leveren tijdens de studiemiddag. De projectgroep gaat vervolgens aan de slag en betrekt een aantal docenten dat al ervaring heeft met het onderwerp. De studiemiddag wordt een succes; de schoolleider presenteert de visie van de cultuurprofielschool op een inspirerende manier en de docenten maken enthousiast plannen over wat ze in hun lessen kunnen gaan aanpakken. Aan het einde van de middag zijn de plannen geïnventariseerd en zijn afspraken gemaakt voor de komende periode. Verder is bij ieder plan gekeken naar wat mensen nodig hebben aan scholing of begeleiding om hun plan uit te voeren. FASEN VAN BETROKKENHEID Zoals gezegd is betrokkenheid het sleutelbegrip bij het creëren van draagvlak. Voor draagvlak is het nodig dat iedere medewerker betrokken is bij het proces. Wanneer gestart wordt met welke verandering dan ook, dus ook bij cultuurprofilering, zullen medewerkers daar allemaal op hun eigen manier instaan. Ze voelen zich vanuit hun eigen perspectief betrokken bij de verandering. Bij de een zal dat proces sneller gaan dan bij de ander. De fasen van betrokkenheid zijn: IK betrokkenheid: wat betekent de verandering voor mij? TAAK betrokkenheid: wat moet ik daarvoor doen? ANDER betrokkenheid: wat betekent dit voor leerlingen, collega's? De eerste voor de hand liggende reactie bij een verandering is: "Wat betekent dit voor mij?" Pas wanneer dit helder is, is men in staat vrij na te denken over wat daarvoor gedaan moet worden. Wanneer die fase duidelijk is, kan men vervolgens nadenken over wat dat voor anderen betekent. De medewerkers zullen echter niet altijd tegelijkertijd in dezelfde fase van betrokkenheid verkeren. Iemand die bijvoorbeeld in de ik betrokkenheidsfase zit, heeft vooral behoefte aan informatie en is nog niet in staat te werken aan het ontwerpen van de lessen. En iemand die voor de troepen uit loopt en op hetzelfde moment in de 'ander betrokkenheidsfase' zit, zal geen zin hebben in de zoveelste bijeenkomst waarin wordt uitgelegd wat het inhoudt om cultuurprofielschool te zijn. Deze medewerker wil verder. Het is dus zaak te differentiëren. Door rekening te houden met deze verschillen en op het juiste moment de juiste interventie te doen, zal veel weerstand worden voorkomen. TIP De bereidheid om proactief te participeren in de processen op school wordt sterk bepaald door de mate van invloed die u hebt. Covey spreekt in De zeven eigenschappen van effectief leiderschap van een 'cirkel van betrokkenheid' waarvan een deel wordt overlapt door een cirkel van invloed. De cirkel van invloed betreft de dingen die u kunt beïnvloeden en waarin u ruimte hebt om een eigen respons te bepalen. 4 DRAAGVLAK

5 0 Bewustwording 1 Informatie IK 2 Persoonlijk 3 Schoolleiding 4 Consequenties TAAK 5 Samenwerking 6 Herziening ANDER Fasen van betrokkenheid (Bron: Covey, 2010) INTERVENTIES BIJ DE FASEN VAN BETROKKENHEID Bij de verschillende fasen horen ook verschillende interventies. FASEN VRAGEN DIE LEVEN INTERVENTIES IK TAAK ANDER - Wat betekent dat cultuurprofiel voor mij? - Heb ik hiervoor wel de juiste expertise in huis? - Wat moet ik nu anders doen tijdens mijn lessen? - Zijn er voorbeeldlessen? - Hoe kan ik het lesprogramma opbouwen? - Wat merken leerlingen hiervan in de klas? - Hoe kan ik samenwerken met collega's van andere vakken? - Wat zijn de ervaringen van andere scholen? - Informatie geven - Duidelijkheid verschaffen - Persoonlijke aandacht geven - Studiedagen - Professionaliseren - Materiaal verschaffen - Tijd en ruimte geven - Intervisie - Overlegmomenten inplannen - Gelegenheid geven elders te gaan kijken 5 DRAAGVLAK

6 VOORBEELD STUDIEMIDDAG ORGANISEREN U wilt als projectgroep een studiemiddag organiseren om het team kennis te laten maken met de toepassing van kunst en cultuur in hun vak. Welke soort betrokkenheid kunt u verwachten? - Fase IK Als er geen IK, TAAK of ANDER betrokkenheid is, dan zal de studiemiddag vooral gericht moeten zijn op het versterken van de IK betrokkenheid. Dus op het geven van duidelijke informatie en veel persoonlijke aandacht. Wellicht is een persoonlijk gesprek beter. - Fase TAAK Indien iedereen wel die IK betrokkenheid heeft, maar nog geen TAAK betrokkenheid heeft, is een studiemiddag ideaal om helderheid te geven over wat het allemaal gaat inhouden. Dus door het geven van lesvoorbeelden en het vormen van een beeld van wat kunst en cultuur inhoudt. - Fase ANDER Als er wel een IK en TAAK betrokkenheid is, en geen ANDER betrokkenheid, dan kan de samenwerking voorop staan. Hoe kunnen we hier op school samenwerken? De bijeenkomst zal veel uitwisseling van ervaringen en ideeën kunnen bevatten. Ook kunnen ervaringen van andere scholen worden meegenomen. BRONNEN EN VERWIJZINGEN LITERATUUR Rijkschroeff, L. & T. van Roosmalen (2003), De Achtbaan: een cyclisch model voor ontwikkeling van beleid en kwaliteit. 's-hertogenbosch: KPC Groep. Stephen R. (2010), De zeven eigenschappen van effectief leiderschap. Business Contact. DEZE WEBSITE communicerenoverhetcultuurprofiel.pdf elevatorpitch.pdf samenhanginhetprogrammacreëren.pdf WEBSITES Bestelpagina voor de publicatie. Aanvullende beschrijving over draagvlak en wat daarvoor nodig is. Tien bouwstenen om draagvlak te creëren. 6 DRAAGVLAK

7 SCHOOLVOORBEELD GERRIT VAN DER VEEN COLLEGE Gerrit van der Veenstraat DT Amsterdam Contactpersoon: Loes Blankers E T I Schoolportret: Draagvlak creëren begint met een enthousiaste directie die kunst- en cultuureducatie in de doelstellingen van de school wil opnemen. Dit is op het Gerrit van der Veen College het geval: kunst vormt een speerpunt van de hele school en is opgenomen in de visie van de school: De school en haar personeel willen een belangrijke bijdrage leveren aan de maatschappelijke, levensbeschouwelijke, culturele en kunstzinnige vorming van de leerling en hen stimuleren tot zelfbewuste, creatieve en verantwoordelijke individuen. Dit ter bevordering van een humaan en open cultureel klimaat op school en ter voorbereiding op een zinvol functioneren in de maatschappij. Deze visie komt op de eerste plaat tot uitdrukking in het lesrooster: leerlingen in de onderbouw hebben gemiddeld vijf lessen tekenen, handvaardigheid, muziek en/of theater per week en het vak CKV wordt in klas 1 tot en met 4 gegeven. Bovendien kan in elk profiel in de bovenbouw een kunstvak als examenvak gekozen worden. In het gebouw van de school zijn van oudsher veel kunstwerken prominent aanwezig. Het gehele personeel is zich bewust van het kunstkarakter van het Gerrit van der Veen College en steunt dit ook. Het draagvlak is groot. Vrijwel alle docenten vinden de profilering belangrijk. Velen besteden ook aandacht aan kunst in hun lessen. Aan de school zijn een aantal kunstopleidingen verbonden: de Nationale Balletacademie, de dansopleiding Lucia Marthas en het Conservatorium van Amsterdam. Leerlingen van die opleidingen volgen een havo- of vwo-opleiding op het Gerrit van der Veen College en hebben een aangepast rooster. Wat opvalt is dat de school steeds meer leerlingen aantrekt die affiniteit met kunst hebben en dat verschillende levensstijlen prettig naast elkaar voortbestaan. Culturele en kunstzinnige activiteiten vormen een wezenlijk onderdeel van het curriculum. Niet alleen de docenten van de kunstvakken (tekenen, muziek, handvaardigheid en theater) zijn daar verantwoordelijk voor, maar de hele school. De school werkt hierin samen met de kunstopleidingen die aan het Gerrit van der Veen College verbonden zijn. Er zijn diverse structurele en incidentele samenwerkingsprojecten tussen de kunstvakken en andere vakken, die met veel enthousiasme opgezet worden. Sommige zijn georganiseerd op initiatief van de schoolleiding, zoals de Woordweek, andere zijn ontstaan op initiatief van individuele docenten, zoals het Chansonproject en het project Cyrano de Bergerac van de Franse sectie, muziek en de 7 DRAAGVLAK

8 beeldende vakken. In de komende jaren proberen we om na een inventarisatie door de Cultuurprofielcommissie (CPS) een en ander vast te leggen zodat de projecten een structureel karakter krijgen. Bovendien zal de CPC zulke projecten gaan stimuleren. In het voorjaar 2010 heeft de CPC samen met de schoolleiding een studiedag georganiseerd, waarin de samenhang tussen de kunstvakken en de andere vakken centraal stond. Alle secties hebben na afloop een of meerdere gerealiseerde en geplande samenwerkingsprojecten gepresenteerd. Kort daarna was er een vervolgbijeenkomst om de verschillende secties de mogelijkheid te geven aan om afspraken te maken voor het komend schooljaar. De CPC zal alle samenwerkingsprojecten bundelen en in de agenda zetten. Zo nodig wordt er aan de planning geschaafd zodat alle klassen meerdere samenwerkingsprojecten krijgen, goed verspreid over het hele jaar. Een aantal zaken is verder belangrijk bij het creëren van draagvlak. 1. Een goede communicatie bij roosterwijzigingen of uitval van lessen. Docenten accepteren dit wanneer de informatie duidelijk en tijdig is. 2. De kunstsectie moet er zelf geheel achter staan. 3. Kunstvakken moeten even serieus genomen worden en even zwaar meetellen bij de overgang als niet-kunstvakken. 8 DRAAGVLAK

HET CREËREN VAN DRAAGVLAK

HET CREËREN VAN DRAAGVLAK Draagvlak INLEIDING Kun je wel Cultuurprofielschool zijn als er binnen de school geen draagvlak voor is? Wat is draagvlak? Waarom is draagvlak belangrijk? Hoe creëer je draagvlak? Er is sprake van draagvlak

Nadere informatie

kiezen voor het Gerrit van der Veen College havo/atheneum

kiezen voor het Gerrit van der Veen College havo/atheneum kiezen voor het Gerrit van der Veen College havo/atheneum 2015 Beste jongens en meisjes, Jullie staan voor een belangrijke, maar ook leuke keuze: naar welke school wil je gaan als je straks van de basisschool

Nadere informatie

kiezen voor het Gerrit van der Veen College

kiezen voor het Gerrit van der Veen College kiezen voor het Gerrit van der Veen College havo/vwo 2016 Beste jongens en meisjes, Jullie staan voor een belangrijke, maar ook leuke keuze: naar welke school wil je gaan als je straks van de basisschool

Nadere informatie

Visie is de fundamentele kracht die al het overige aanstuurt.

Visie is de fundamentele kracht die al het overige aanstuurt. Visie op cultuureducatie INLEIDING Visie is de fundamentele kracht die al het overige aanstuurt. De kracht van visie is ongelofelijk! Teams en organisaties met een duidelijk missiegevoel presteren opvallend

Nadere informatie

(Zelf)evaluatie-instrument leerlingen Cultuurprofielscholen

(Zelf)evaluatie-instrument leerlingen Cultuurprofielscholen (Zelf)evaluatie-instrument leerlingen Cultuurprofielscholen Ten behoeve van de (zelf)beoordeling door de leerlingen van de scholen voor het lidmaatschap van de Vereniging CultuurProfielScholen. I Gegevens

Nadere informatie

Cultuurprofielplan. Visie op cultuureducatie

Cultuurprofielplan. Visie op cultuureducatie Cultuurprofielplan Visie op cultuureducatie Het kunstonderwijs op het Gerrit van der Veen College stimuleert de leerlingen in hun emotionele, expressieve en sociale ontwikkeling en tot oplossingsgericht

Nadere informatie

Cultuureducatie, geen vak apart

Cultuureducatie, geen vak apart Cultuureducatie, geen vak apart Uitvoeringsplan Theo Thijssen Inleiding Op Educatief Centrum Theo Thijssen wordt gewerkt aan een ononderbroken ontwikkeling van kinderen van 0-13 jaar. Het ondernemend leren

Nadere informatie

Visie op cultuureducatie

Visie op cultuureducatie Visie op cultuureducatie INLEIDING Visie is de fundamentele kracht die al het overige aanstuurt. De kracht van visie is ongelofelijk! Teams en organisaties die duidelijk weten wat ze willen bereiken en

Nadere informatie

Managers en REC-vorming ----- GEEN VOORUITGANG ZONDER VOORTREKKERS

Managers en REC-vorming ----- GEEN VOORUITGANG ZONDER VOORTREKKERS @ ----- Managers en REC-vorming ----- AB ZONDER VOORTREKKERS GEEN VOORUITGANG De wereld van de REC-vorming is volop beweging. In 1995 werden de eerste voorstellen gedaan en binnenkort moeten 350 scholen

Nadere informatie

1. Visie op cultuureducatie... 1. 2. Cultuureducatie binnen de programmering... 4. 3. Culturele activiteiten buiten de programmering...

1. Visie op cultuureducatie... 1. 2. Cultuureducatie binnen de programmering... 4. 3. Culturele activiteiten buiten de programmering... Inhoud 1. Visie op cultuureducatie... 1 2. Cultuureducatie binnen de programmering... 4 3. Culturele activiteiten buiten de programmering... 5 4. De volgende culturele instellingen leveren een bijdrage

Nadere informatie

Format aanvragen subsidieregeling cultuureducatie cultuur voor ieder kind

Format aanvragen subsidieregeling cultuureducatie cultuur voor ieder kind Format aanvragen subsidieregeling cultuureducatie cultuur voor ieder kind Dit format is bedoeld voor scholen die in 2015 een tweede aanvraag doen voor de subsidieregeling cultuur voor ieder kind van de

Nadere informatie

Kleine Gartmanplantsoen 21 1017 RP Amsterdam T 020 620 9567 info@mocca-amsterdam.nl www.mocca-amsterdam.nl. Stappenplan cultuureducatiebeleid

Kleine Gartmanplantsoen 21 1017 RP Amsterdam T 020 620 9567 info@mocca-amsterdam.nl www.mocca-amsterdam.nl. Stappenplan cultuureducatiebeleid Kleine Gartmanplantsoen 21 1017 RP Amsterdam T 020 620 9567 info@mocca-amsterdam.nl www.mocca-amsterdam.nl Stappenplan cultuureducatiebeleid Inleiding Dit stappenplan is een handreiking om te komen tot

Nadere informatie

Samenvatting en conclusies

Samenvatting en conclusies Samenvatting en conclusies Bron: De duizendpoot onder de loep / P. van der Zant, 2009 Cultuurnetwerk Nederland voert in opdracht van het ministerie van OCW een vierjarig project (2009-2012) uit met als

Nadere informatie

Cultuurprofieldoelen INLEIDING INSTRUMENT

Cultuurprofieldoelen INLEIDING INSTRUMENT Cultuurprofieldoelen INLEIDING Cultuurprofieldoelen zijn extra doelen, bovenop de wettelijk voorgeschreven kerndoelen en eindtermen, die de school zelf ontwikkelt naar aanleiding van haar visie, om richting

Nadere informatie

Tumult. Abonnementen schooljaar 2016-2017

Tumult. Abonnementen schooljaar 2016-2017 Abonnementen schooljaar 06-07 Leuk dat je geïnteresseerd bent in ons lesmateriaal voor vaardigheden. Op de volgende pagina s vind je een compleet overzicht van ons aanbod. Meer weten? Op www.tumult.nl/lesmateriaal

Nadere informatie

Cultuureducatie in Amsterdam. Ada Nieuwendijk. SCHOLINGSAANBOD 2014-2015 Onderwijs

Cultuureducatie in Amsterdam. Ada Nieuwendijk. SCHOLINGSAANBOD 2014-2015 Onderwijs Cultuureducatie in Amsterdam. Ada Nieuwendijk SCHOLINGSAANBOD 2014-2015 Onderwijs Inleiding De MoccaAcademie biedt iedereen die werkzaam is in cultuureducatie in Amsterdam de mogelijkheden om zich verder

Nadere informatie

PRESENTEERT. onderwijsteam MIKspecials. onderwijsteam MIKxer. onderwijsteam deskundigheidsbevordering

PRESENTEERT. onderwijsteam MIKspecials. onderwijsteam MIKxer. onderwijsteam deskundigheidsbevordering PRESENTEERT onderwijsteam MIKspecials onderwijsteam MIKxer onderwijsteam deskundigheidsbevordering Deskundigheidsbevordering De nieuwe beleidsperiode voor cultuureducatie is op 1 januari 2013 van start

Nadere informatie

Cultuur-beleidsplan. februari 2012. Christiaan Huygens College. locatie Broodberglaan

Cultuur-beleidsplan. februari 2012. Christiaan Huygens College. locatie Broodberglaan Cultuur-beleidsplan februari 2012 Christiaan Huygens College locatie Broodberglaan 1. Inleiding Op het CHC Broodberglaan worden de kunstvakken Beeldend, Muziek & Drama gegeven. In de brugklassen volgen

Nadere informatie

Talentontwikkeling binnen CKV-junior PENTA college CSG Jacob van Liesveldt, Hellevoetsluis

Talentontwikkeling binnen CKV-junior PENTA college CSG Jacob van Liesveldt, Hellevoetsluis Talentontwikkeling binnen CKV-junior PENTA college CSG Jacob van Liesveldt, Hellevoetsluis Beschrijving van het arrangement voor talentontwikkeling Het PENTA college CSG Jacob van Liesveldt is een erkende

Nadere informatie

De studielast is voor de tweede fase vwo in totaal 4800 uur (drie maal 1600), voor het havo 3200 uur (twee maal 1600). Dit is als volgt verdeeld:

De studielast is voor de tweede fase vwo in totaal 4800 uur (drie maal 1600), voor het havo 3200 uur (twee maal 1600). Dit is als volgt verdeeld: (oud, maar hier en daar nuttig) Studielasttabellen Studielast is een nieuw begrip in de bovenbouw van havo en vwo. Het staat voor de gemiddelde tijd die de gemiddelde leerling aan schoolwerk besteedt.

Nadere informatie

CKV Festival 2012. CKV festival 2012

CKV Festival 2012. CKV festival 2012 C CKV Festival 2012 Het CKV Festival vindt in 2012 plaats op 23 en 30 oktober. Twee dagen gaan de Bredase leerlingen van het voortgezet onderwijs naar de culturele instellingen van Breda. De basis van

Nadere informatie

Managementgame Het Nieuwe Werken

Managementgame Het Nieuwe Werken Resultaten Managementgame Het Nieuwe Werken www.managementgamehetnieuwewerken.nl Leren door horen en zien, maar vooral doen en ervaren! MANAGEMENT GAME HET NIEUWE WERKEN Inleiding Think too Organisatieadviseurs

Nadere informatie

Cultuureducatie in het basisonderwijs

Cultuureducatie in het basisonderwijs Cultuureducatie in het basisonderwijs Gemeente Westland Nulmeting Inleiding Teneinde aan het einde van het programma Cultuureducatie met Kwaliteit (CMK) vast te kunnen stellen wat de bereikte resultaten

Nadere informatie

Onderwijsconcept en cultuurprofiel

Onderwijsconcept en cultuurprofiel Onderwijsconcept en cultuurprofiel INLEIDING Er zijn scholen die hun onderwijs inrichten volgens een gemeenschappelijk onderwijsconcept en dus een uitgesproken visie hebben op leren. Bekende voorbeelden

Nadere informatie

Hoe motivatie werkt en draagvlak groeit

Hoe motivatie werkt en draagvlak groeit Hoe motivatie werkt en draagvlak groeit Toelichting Hierbij een compilatie van diverse artikelen over motivatie, draagvlak en verandertrajecten voor de interne coördinator cultuureducatie ICC. 1 Hoe werkt

Nadere informatie

Inspiratie door de brede school. Pilot kunst en cultuur in de brede school van het voortgezet onderwijs 2006-2009

Inspiratie door de brede school. Pilot kunst en cultuur in de brede school van het voortgezet onderwijs 2006-2009 Inspiratie door de brede school Pilot kunst en cultuur in de brede school van het voortgezet onderwijs 2006-2009 Deelnemende scholen: CSG Calvijn Maarten Luther OSG Nieuw Zuid: Putsebocht Nova College

Nadere informatie

Aanbod Kunst- en Cultuureducatie voor de basisscholen in De Lier

Aanbod Kunst- en Cultuureducatie voor de basisscholen in De Lier Aanbod Kunst- en Cultuureducatie voor de basisscholen in De Lier Dario Fo, ondernemers in de kunst Poeldijk, 13 december 2012 Inleiding Op de vraag van de gezamenlijke basisscholen uit De Lier voor een

Nadere informatie

Waarom Wetenschap en Techniek W&T2015

Waarom Wetenschap en Techniek W&T2015 Waarom Wetenschap en Techniek W&T2015 In het leven van alle dag speelt Wetenschap en Techniek (W&T) een grote rol. We staan er vaak maar weinig bij stil, maar zonder de vele uitvindingen in de wereld van

Nadere informatie

schoolleiders, besturen, decanen, leerlingen, universiteiten en hogescholen. Er is gewezen op andere manieren om de kunstvakken de positie te laten

schoolleiders, besturen, decanen, leerlingen, universiteiten en hogescholen. Er is gewezen op andere manieren om de kunstvakken de positie te laten leraren Verslag van een gesprek van de Minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap Maria J.A. van der Hoeven met vertegenwoordigers van de organisaties van de in de kunstvakken en van het brede onderwijsveld

Nadere informatie

PO-VO EN HET WAT EN HOE VAN TAAL EN REKENEN

PO-VO EN HET WAT EN HOE VAN TAAL EN REKENEN PROCESBESCHRIJVING AANSLUITING PO-VO PO-VO EN HET WAT EN HOE VAN TAAL EN REKENEN SAMEN LEREN OVER REFERENTIENIVEAUS EN DIDACTIEK OM DE INHOUDELIJKE AANSLUITING TUSSEN PO EN VO IN GORINCHEM EN OMSTREKEN

Nadere informatie

projectplan professionaliseringstraject Technisch College Velsen Samenwerkingsverband VO Zuid-Kennemerland 2014-2016

projectplan professionaliseringstraject Technisch College Velsen Samenwerkingsverband VO Zuid-Kennemerland 2014-2016 projectplan professionaliseringstraject Technisch College Velsen Samenwerkingsverband VO Zuid-Kennemerland 2014-2016 Doelstellingen professionaliseringstraject Het SWV heeft als doelstellingen voor het

Nadere informatie

Willibrordus: cultuur in ons hart

Willibrordus: cultuur in ons hart 1. Willibrordus: cultuur in ons hart De huidige maatschappij vraagt om creatieve burgers die nieuwe ideeën kunnen bedenken en uitwerken. Daarom mag je op de Willibrordus door spelen wijs(er) worden! Kom

Nadere informatie

Rondleiding door de digitale omgeving op www.tumult.nl en alle mogelijkheden om er een activerende les mee te geven

Rondleiding door de digitale omgeving op www.tumult.nl en alle mogelijkheden om er een activerende les mee te geven Tumult Kick-off Voor wie: Docenten die (voor het eerst) aan de slag gaan met het lesmateriaal van Tumult. NB Ook andere docenten van de school zijn van harte welkom! Samen een goede start van het schooljaar

Nadere informatie

Uitkomsten CFO-bijeenkomst Prestatieafspraken in het HBO

Uitkomsten CFO-bijeenkomst Prestatieafspraken in het HBO Uitkomsten CFO-bijeenkomst Prestatieafspraken in het HBO Eind september ging Deloitte met CFO s uit het hoger onderwijs in gesprek over de uitdagingen om de prestatieafspraken te realiseren, ook al is

Nadere informatie

competentieprofiel groepsleerkracht/ docent algemeen vormend onderwijs Het Driespan

competentieprofiel groepsleerkracht/ docent algemeen vormend onderwijs Het Driespan Samenwerken Omgevingsgericht/samenwerken Reflectie en zelfontwikkeling competentieprofiel groepsleerkracht/ docent algemeen vormend onderwijs Het Driespan Competentieprofiel stichting Het Driespan, (V)SO

Nadere informatie

Onderwijs van de 21ste eeuw:

Onderwijs van de 21ste eeuw: Onderwijs van de 21ste eeuw: didactiek, wetenschap en technologie 2015-2016 ACADEMIE PEDAGOGIEK EN ONDERWIJS saxion.nl/apo Onderwijs van de 21 ste eeuw: didactiek, wetenschap en technologie Professionaliseringsaanbod

Nadere informatie

BEVORDERINGSNORMEN GERRIT VAN DER VEEN COLLEGE

BEVORDERINGSNORMEN GERRIT VAN DER VEEN COLLEGE BEVORDERINGSNORMEN EERSTE FASE BEVORDERINGSNORMEN GERRIT VAN DER VEEN COLLEGE Eerste fase/onderbouw In alle leerjaren in de onderbouw, klas 1 t/m 3, wordt gewerkt met een zogenaamd voortschrijdend of doorlopend

Nadere informatie

Managementgame Het Nieuwe Werken

Managementgame Het Nieuwe Werken Resultaten Managementgame Het Nieuwe Werken wwww.managementgamehetnieuwewerken.nl Leren door horen en zien, maar vooral doen en ervaren! 13 december 2011 drs. Lourens Dijkstra MMC CMC drs. Peter Elzinga

Nadere informatie

Stappenplan crowdfunding

Stappenplan crowdfunding Stappenplan crowdfunding Voordat je het crowdfundingsproject online zet, is het handig om over bepaalde aspecten na te denken. Denk bijvoorbeeld aan de presentatie van het project, het doelbedrag en de

Nadere informatie

Inleiding Dit beleidsplan is tot stand gekomen door visieontwikkeling met het team van Basisschool Bösdael.

Inleiding Dit beleidsplan is tot stand gekomen door visieontwikkeling met het team van Basisschool Bösdael. 01-2008 Pagina 1 van 6 Inleiding Dit beleidsplan is tot stand gekomen door visieontwikkeling met het team van Basisschool Bösdael. Visie Samen leren - samen groeien, waarin ontmoeting tussen jong en oud,

Nadere informatie

Doelstellingen professionaliseringstraject Het SWV heeft als doelstellingen voor het professionaliseringstraject geformuleerd:

Doelstellingen professionaliseringstraject Het SWV heeft als doelstellingen voor het professionaliseringstraject geformuleerd: projectplan professionaliseringstraject Samenwerkingsverband VO Zuid-Kennemerland 2014-2016 Mendelcollege Doelstellingen professionaliseringstraject Het SWV heeft als doelstellingen voor het professionaliseringstraject

Nadere informatie

Praktijkervaring een plaats geven in het onderwijs. Karin Kleine

Praktijkervaring een plaats geven in het onderwijs. Karin Kleine Praktijkervaring een plaats geven in het onderwijs Karin Kleine Professionaliseren Opleiding Werkervaring Persoonlijke kenmerken Motivatie/ondernemerschap teamintervisie Leren van en met elkaar Individueel

Nadere informatie

beleidsplan cultuureducatie o.b.s. De Zoeker Kerndoelen cultuureducatie voor het basisonderwijs

beleidsplan cultuureducatie o.b.s. De Zoeker Kerndoelen cultuureducatie voor het basisonderwijs beleidsplan cultuureducatie o.b.s. De Zoeker 2013-2014 Kerndoelen cultuureducatie voor het basisonderwijs *54. De leerlingen leren beelden, taal, muziek, spel en beweging gebruiken om er gevoelens en ervaringen

Nadere informatie

EVALUATIEFORMULIER ACADEMIE VOOR BEELDENDE VORMING Voltijd/Deeltijd/Duaal. Docent Beeldende Kunst en Vormgeving Duaal

EVALUATIEFORMULIER ACADEMIE VOOR BEELDENDE VORMING Voltijd/Deeltijd/Duaal. Docent Beeldende Kunst en Vormgeving Duaal EVALUATIEFORMULIER ACADEMIE VOOR BEELDENDE VORMING Voltijd/Deeltijd/Duaal Gegevens Student: Naam student: Liesbeth Goderie Studentnummer: 2372762 E-mailadres: liesbeth@gastyling.nl Studiejaar+ Klas: Docent

Nadere informatie

STAND VAN ZAKEN CMK SCHIJNDEL Juni 2015

STAND VAN ZAKEN CMK SCHIJNDEL Juni 2015 STAND VAN ZAKEN CMK SCHIJNDEL Juni 2015 De Beemd Done Assement - Done Ambitiegesprek Kaders aanbrengen in bestaande vaardigheden waardoor er meer lijn ontstaat, waar binnen alle aandacht voor bewustzijn

Nadere informatie

HOE VERANKERT U WERELDBURGER SCHAP OP UW SCHOOL?

HOE VERANKERT U WERELDBURGER SCHAP OP UW SCHOOL? HOE VERANKERT U WERELDBURGER SCHAP OP UW SCHOOL? WERELDBURGERSCHAP IN HET VOORTGEZET ONDERWIJS Nederland is een internationaal georiënteerd land. Dat is ook terug te zien in ons onderwijs. Bijna elke school

Nadere informatie

stimuleert ondernemerschap BRochure bill

stimuleert ondernemerschap BRochure bill BRochure bill 2015/2016 DreamStorm presenteert lesprogramma BilL het innovatieve dagprogramma Ondernemerschap DreamStorm helpt jongeren bewust te maken van het feit dat ze zelf verantwoordelijk zijn voor

Nadere informatie

Ruimte voor jouw talent!

Ruimte voor jouw talent! Ruimte voor jouw talent! Kaj Munk College Waar staan we voor? Wat vinden we belangrijk? Ruimte voor jouw Talent Zonder een goede Relatie geen goede prestatie Binnen de regels maximale Invloed voor de leerlingen

Nadere informatie

9. Gezamenlijk ontwerpen

9. Gezamenlijk ontwerpen 9. Gezamenlijk ontwerpen Wat is het? Gezamenlijk ontwerpen betekent samen aan een nieuw product werken, meestal op een projectmatige manier. Het productgerichte geeft richting aan het proces van kennis

Nadere informatie

Inhoud: Schoolplan 2015-2019. Verantwoording. Motto, missie, visie, overtuigingen. Doelen. Samenvatting strategisch beleid van de vereniging

Inhoud: Schoolplan 2015-2019. Verantwoording. Motto, missie, visie, overtuigingen. Doelen. Samenvatting strategisch beleid van de vereniging Schoolplan 2015-2019 Inhoud: Verantwoording Motto, missie, visie, overtuigingen Doelen Samenvatting strategisch beleid van de vereniging 21 e eeuwse vaardigheden Schematische weergave van de vier komende

Nadere informatie

Nieuwsbrief. jaargang 20 nummer 2 oktober 2015

Nieuwsbrief. jaargang 20 nummer 2 oktober 2015 Nieuwsbrief jaargang 20 nummer 2 oktober 2015 Bouwcoördinator onderbouw: groepen 1 en 2 Mijn naam is Trudy Scharroo, leerkracht van groep 1 2a. In januari 2003 ben ik op Daltonschool Rijnsweerd gaan werken

Nadere informatie

Rekenen op het vo. Tussenrapportage Intensiveringstraject rekenen vo

Rekenen op het vo. Tussenrapportage Intensiveringstraject rekenen vo Rekenen op het vo Tussenrapportage Intensiveringstraject rekenen vo TUSSENRAPPORTAGE INTENSIVERINGSTRAJECT REKENONDERWIJS VO Compacte impressie van de betekenis van het traject, opgetekend na het bezoeken

Nadere informatie

Scan Professionele leercultuur op scholen Kohnstamm Instituut

Scan Professionele leercultuur op scholen Kohnstamm Instituut Scan Professionele leercultuur op scholen Kohnstamm Instituut De scan Professionele leercultuur op scholen is een instrument voor scholen voor voortgezet onderwijs waarmee in kaart wordt gebracht hoe ver

Nadere informatie

KINDEREN LATEN LEREN Strategisch beleidsplan 2015-2018. SKO Flevoland en Veluwe. Ontwerpers van onderwijs voor de 21ste eeuw

KINDEREN LATEN LEREN Strategisch beleidsplan 2015-2018. SKO Flevoland en Veluwe. Ontwerpers van onderwijs voor de 21ste eeuw SKO Flevoland en Veluwe Ontwerpers van onderwijs voor de 21ste eeuw KINDEREN LATEN LEREN Strategisch beleidsplan 2015-2018 Strategisch beleidsplan SKO Flevoland en Veluwe 1 KINDEREN LATEN LEREN Onze droomschool

Nadere informatie

Verslag internetconsultatie wetsvoorstel bovenbouw havo-vwo. (edoc 512410, projectgroep Profielen)

Verslag internetconsultatie wetsvoorstel bovenbouw havo-vwo. (edoc 512410, projectgroep Profielen) Verslag internetconsultatie wetsvoorstel bovenbouw havo-vwo (edoc 512410, projectgroep Profielen) 1 Verslag internetconsultatie wetsvoorstel bovenbouw havo-vwo 1. Inleiding Op 20 september 2012 is de openbare

Nadere informatie

Wessel Gansfortcollege vestiging Heerdenpad

Wessel Gansfortcollege vestiging Heerdenpad Wessel Gansfortcollege vestiging Heerdenpad Film bekijken? Scan met Layar! vmbo-theoretisch leerweg (tl) havo, atheneum, atheneum+ 900 leerlingen Uit de kunst! Ongeveer 900 leerlingen komen elke dag naar

Nadere informatie

WAARDEN BEWUST ONDERNEMEN

WAARDEN BEWUST ONDERNEMEN WAARDEN BEWUST ONDERNEMEN EEN NIEUW SOORT ONDERNEMERSCHAP RESULTAAT KOERS VISIE PERSOONLIJK LEIDERSCHAP MEERWAARDE & RENDEMENT WAARDEN BEWUST WAARDEN BEWUST ONDERNEMEN ANNO 2013 Waarden Bewust Ondernemen

Nadere informatie

Digitaal Veiligheidsplan

Digitaal Veiligheidsplan Digitaal Veiligheidsplan Overzicht aandachtspunten sociale veiligheid 2015-12-01 16:53 Een veilige school is een school waar leerlingen en personeel met plezier leren en werken en waar zij zich zo goed

Nadere informatie

KNLTB Stappenplan. beleidsplan tennisvereniging X

KNLTB Stappenplan. beleidsplan tennisvereniging X KNLTB Stappenplan beleidsplan tennisvereniging X Inleiding Iedere verenigingsbestuurder weet in het achterhoofd dat het belangrijk is om beleidsmatig en doelgericht te werken. Toch komen de meeste verenigingsbestuurders

Nadere informatie

Cultuureducatie VO onderwijs 2013. Stedelijk Museum Amsterdam

Cultuureducatie VO onderwijs 2013. Stedelijk Museum Amsterdam Cultuureducatie VO onderwijs 2013 Stedelijk Museum Amsterdam Kunstvakken per niveau VMBO Kunstvakken 1 Kunstvakken 1 bestaat uit twee verplichte onderdelen: het leergebied Kunst en cultuur (kerndoelen,

Nadere informatie

opbrengstgericht werken in en door de sectie Afspraken maken in de sectie over de manier van opbrengstgericht werken in de klas

opbrengstgericht werken in en door de sectie Afspraken maken in de sectie over de manier van opbrengstgericht werken in de klas opbrengstgericht werken in en door de sectie Afspraken maken in de sectie over de manier van opbrengstgericht werken in de klas APS en KPC-groep Colofon Deze uitgave maakt onderdeel uit van de publicatie

Nadere informatie

Leergang Transformatief Leiderschap

Leergang Transformatief Leiderschap feedback geven living labs advie processen/bijeenkomsten transformatief leiderschap coach perso Leergang Transformatief Leiderschap Anderen bewegen begint bij jezelf Succesvol mensen en organisaties in

Nadere informatie

Voordat begonnen kan worden met de praktische voorbereiding voor de lessen moet er eerst een schoolvisie op het nieuwe programma zijn

Voordat begonnen kan worden met de praktische voorbereiding voor de lessen moet er eerst een schoolvisie op het nieuwe programma zijn Stappenplan invoering vernieuwing beroepsgerichte programma s vmbo Recentelijk werd de vraag gesteld door docenten of er een stappenplan is van zaken die geregeld moeten zijn voor je van start kunt gaan

Nadere informatie

ONTWIKKELINGSTRAJECTEN EN INTERVENTIES IN HET ONDERWIJS.

ONTWIKKELINGSTRAJECTEN EN INTERVENTIES IN HET ONDERWIJS. ONTWIKKELINGSTRAJECTEN EN INTERVENTIES IN HET ONDERWIJS. Chenta biedt begeleiding op persoonlijk-, team- en organisatieniveau: - Persoonlijk functioneren in de rol van teamleider - Ontwikkelen van kennis

Nadere informatie

CKV Rubric Rembrandt College Veenendaal december 2007

CKV Rubric Rembrandt College Veenendaal december 2007 Rubric CKV op het Rembrandt College Veenendaal (in ontwikkeling) Domeinen in CKV: A. Culturele activiteiten B. Kennis van Kunst en Cultuur C. Praktische activiteiten D. Reflectie en Kunstdossier We kiezen

Nadere informatie

Willibrordus: cultuur in ons hart

Willibrordus: cultuur in ons hart 1. Willibrordus: cultuur in ons hart De huidige maatschappij vraagt om creatieve burgers die nieuwe ideeën kunnen bedenken en uitwerken. Daarom mag je op de Willibrordus door spelen wijs(er) worden! Kom

Nadere informatie

Activiteitenplan 2015-2016 Medezeggenschapsraad NHJ-A

Activiteitenplan 2015-2016 Medezeggenschapsraad NHJ-A Activiteitenplan 2015-2016 Medezeggenschapsraad NHJ-A Inhoudsopgave 1. Visie en uitgangspunten... 2 2. Kernissues MR... 2 3. Activiteiten t.b.v. regelingen en beleidsplannen... 3 4. Planning... 4 5. Notulen...

Nadere informatie

ONDERWIJS. Vlaardingse Schatten. Cultuurlijn 2015/2016

ONDERWIJS. Vlaardingse Schatten. Cultuurlijn 2015/2016 O ONDERWIJS Vlaardingse Schatten Cultuurlijn 2015/2016 Vlaardingse Schatten Cultuurlijn 2015/2016 Beste mensen, Ik ben verheugd u de Cultuurlijn 2015-2016 aan te mogen bieden. Cultuureducatie is één van

Nadere informatie

Onderwijsconcept en cultuurprofiel INLEIDING

Onderwijsconcept en cultuurprofiel INLEIDING Onderwijsconcept en cultuurprofiel INLEIDING Er zijn scholen die volgens een bepaald concept werken en een uitgesproken visie hebben op leren. Bekende voorbeelden daarvan zijn Montessori en Daltonscholen.

Nadere informatie

STRATEGISCH PLAN BASISSCHOOL DE VORDERING 2015-2019

STRATEGISCH PLAN BASISSCHOOL DE VORDERING 2015-2019 STRATEGISCH PLAN BASISSCHOOL DE VORDERING 2015-2019 MISSIE DE VORDERING Vanuit een traditie van katholieke waarden en voor iedereen toegankelijk, verzorgen wij kwalitatief hoogstaand eigentijds basisonderwijs,

Nadere informatie

CKE koers 2014. van care naar share. Eindhoven, september 2011

CKE koers 2014. van care naar share. Eindhoven, september 2011 CKE koers 214 van care naar share Eindhoven, september 211 Doelstellingen CKE heeft in mei deze verkenning gestart naar aanleiding van de druk op het subsidie en de wens adequaat in te kunnen spelen op

Nadere informatie

NIEUWSBRIEF. Jaargang 2 September 2013 VOORWOORD. In dit nummer: - Voorwoord 1. - Wist u dat 2 - SWPBS 2. - Intervisie R&W 3. - Op maat trajecten 3

NIEUWSBRIEF. Jaargang 2 September 2013 VOORWOORD. In dit nummer: - Voorwoord 1. - Wist u dat 2 - SWPBS 2. - Intervisie R&W 3. - Op maat trajecten 3 NIEUWSBRIEF Jaargang 2 September 2013 In dit nummer: - Voorwoord 1 - Wist u dat 2 - SWPBS 2 - Intervisie R&W 3 - Op maat trajecten 3 - Nieuw aanbod 3 - Uitgelichte workshops 4 - KECCademy 5 VOORWOORD Voor

Nadere informatie

Informatieavond Klas 3 Welkom

Informatieavond Klas 3 Welkom Informatieavond Klas 3 Welkom Programma opening het 3 vwo team uw kind op 3 vwo communicatie LOB: Profielkeuzeproces in 3 vwo Pauze (kopje koffie in het dolninarium) kennismaking met de mentor Leerlingen

Nadere informatie

Leren in de wereld van morgen

Leren in de wereld van morgen Leren in de wereld van morgen Strategisch beleidsplan 2015-2019 SPOVenray Oktober 2014 Inhoud Leren in de wereld van morgen... 1 Voorwoord... 3 Missie... 4 Visie... 5 De brede ontwikkeling van het kind...

Nadere informatie

Veranderkracht. Doelen / werkwijze. Een genuanceerd beeld van de veranderkracht van jouw team.

Veranderkracht. Doelen / werkwijze. Een genuanceerd beeld van de veranderkracht van jouw team. Test naam Readiness scan Veranderen Datum 10-4-2013 Ingevuld door Peter Jansen Ingevuld voor Peter Jansen Team Testteam Context Studie: werk- of projectgroepen (PGO) Veranderkracht Een genuanceerd beeld

Nadere informatie

WORKSHOP LEERLIJNEN. Dag van de Cultuureducatie: workshop leerlijnen

WORKSHOP LEERLIJNEN. Dag van de Cultuureducatie: workshop leerlijnen WORKSHOP LEERLIJNEN Welkom en inleiding Wat is een leerlijn? Voorbeelden en achtergronden van leerlijnen cultuuronderwijs Leerlijnen in Flevoland: KIDD en De Culturele Haven Hoe bouw je een leerlijn? WORKSHOP

Nadere informatie

Decanen. Uitgebreide informatie rondom studie-/profielkeuze via ouderportal naar www.hetassinklyceum.dedecaan.net

Decanen. Uitgebreide informatie rondom studie-/profielkeuze via ouderportal naar www.hetassinklyceum.dedecaan.net Decanen Mevrouw J. van der Meer (H3H3) Mevrouw M. Lamars-Neleman (H3H1 en H3H2) De heer D. Stevens Bouwmeester 10, kamer 17 Leerling kan afspraak maken Ouder kan bellen via 053-5730724 Uitgebreide informatie

Nadere informatie

Profielkeuzevoorlichting 3 Havo 3 december 2015

Profielkeuzevoorlichting 3 Havo 3 december 2015 Profielkeuzevoorlichting 3 Havo 3 december 2015 Het profiel I II Het gemeenschappelijk deel Profielvakken III Keuzevakken in het vrije deel De inrichting van de profielen 1 Het gemeenschappelijk deel Nederlands

Nadere informatie

Succesvol overstappen naar een nieuwe tso

Succesvol overstappen naar een nieuwe tso Whitepaper tussenschoolse opvang Succesvol overstappen naar een nieuwe tso Stichting Lunchen op School (LoS) April 2014 Inleiding Deze whitepaper is bedoeld voor schoolleiders, directies en besturen in

Nadere informatie

M CCA EXPERTISENETWERK CULTUUREDUCATIE

M CCA EXPERTISENETWERK CULTUUREDUCATIE Keizersgrach T 020-6 info@mocca-amsterdam.nl Factsheet Basispakket, Overgangsregeling Kunstkijkuren en de Cultuurbus Amsterdam Juli 2014 Inhoud Het Basispakket Kunst- en Cultuureducatie 2 MoccaAcademie

Nadere informatie

Stappenplan invoering vernieuwing beroepsgerichte programma s vmbo

Stappenplan invoering vernieuwing beroepsgerichte programma s vmbo Stappenplan invoering vernieuwing programma s vmbo Regelmatig wordt de vraag gesteld of er een stappenplan is waarin zaken staan die geregeld moeten zijn voor de nieuwe examenprogramma s in school van

Nadere informatie

Loopbaanoriëntatie en begeleiding voor decanen en mentoren

Loopbaanoriëntatie en begeleiding voor decanen en mentoren Loopbaanoriëntatie en begeleiding voor decanen en mentoren Loopbaanoriëntatie staat in het voortgezet onderwijs volop in de belangstelling. De VO raad ziet loopbaanoriëntatie en -begeleiding (LOB) als

Nadere informatie

Succesvol implementeren

Succesvol implementeren Succesvol implementeren Waarom begeleiding bij implementeren? Idealiter wordt een verandering op een school ingezet vanuit de onderwijsvisie. Deze veranderingen zijn veelal geformuleerd in het schoolplan

Nadere informatie

Box 2: Vaststellen beginsituatie Handelingsgericht werken op PABO s en lerarenopleidingen VO

Box 2: Vaststellen beginsituatie Handelingsgericht werken op PABO s en lerarenopleidingen VO Kees Dijkstra (Windesheim), Els de Jong (Hogeschool Utrecht) en Elle van Meurs (Fontys OSO). 31 mei 2012 Box 2: Vaststellen beginsituatie Handelingsgericht werken op PABO s en lerarenopleidingen VO Doel

Nadere informatie

School- en functieprofiel Stedelijk Gymnasium Arnhem conrector

School- en functieprofiel Stedelijk Gymnasium Arnhem conrector School- en functieprofiel Stedelijk Gymnasium Arnhem conrector Sollicitatieprocedure Informatie: Neem contact op met M.J. Stuiver-Zaal, tel. 06-83223728; m.stuiver@gymnasiumarnhem.nl. Sollicitatie: We

Nadere informatie

Werkveld Datum Instemming/Advies GMR Vastgesteld R v T

Werkveld Datum Instemming/Advies GMR Vastgesteld R v T Werkveld Datum Instemming/Advies GMR Vastgesteld R v T Organisatie Januari 2012 nvt 18 Januari 2012 Zelfevaluatie Raad van Toezicht Organisatie/Zelfevaluatie Inhoudsopgave 1. PROCEDURE ZELFEVALUATIE RAAD

Nadere informatie

Zelfevaluatie Raad van Toezicht RvT

Zelfevaluatie Raad van Toezicht RvT werkveld datum Instemming/advies GMR Vaststelling RvT Vastgesteld CvB Organisatie 28-11-2012 n.v.t. 28-11-2012 n.v.t. Zelfevaluatie Raad van Toezicht RvT Inhoudsopgave 1. Procedure zelfevaluatie Raad van

Nadere informatie

Het kader voor de evaluatie van de regeling Cultuureducatie met Kwaliteit

Het kader voor de evaluatie van de regeling Cultuureducatie met Kwaliteit Het kader voor de evaluatie van de regeling Cultuureducatie met Kwaliteit 1. Aanleiding voor het evaluatiekader Zoals overeengekomen in de bestuurlijke afspraak die ten grondslag ligt aan de regeling Cultuureducatie

Nadere informatie

Samen werken aan betere zorg. Handreiking voor begeleiding van cliëntenraden betrokken bij verbetertrajecten

Samen werken aan betere zorg. Handreiking voor begeleiding van cliëntenraden betrokken bij verbetertrajecten Samen werken aan betere zorg van cliëntenraden betrokken bij verbetertrajecten INHOUDSOPGAVE Inleiding... 3 Participatie van cliënten... 4 De rol van de cliëntenraad in verbetertrajecten... 6 Het stappenplan:

Nadere informatie

Kindcentrum De Boeg Parallelweg 2 2951 BS Alblasserdam T 078 820 00 31 E info@boeg-alblasserdam.nl I www.boeg-alblasserdam.nl

Kindcentrum De Boeg Parallelweg 2 2951 BS Alblasserdam T 078 820 00 31 E info@boeg-alblasserdam.nl I www.boeg-alblasserdam.nl Kindcentrum De Boeg Parallelweg 2 2951 BS Alblasserdam T 078 820 00 31 E info@boeg-alblasserdam.nl I www.boeg-alblasserdam.nl Betreft : Jaarverslag 2014-2015 Alblasserdam september 2015, Aan de ouder(s)

Nadere informatie

Tekenen in de Tweede fase

Tekenen in de Tweede fase Tekenen in de Tweede fase Wat kun je verwachten? Wat kun je verwachten? Lessen per week: Havo 4 / 5 2 uur praktijk en 1 uur theorie (KG/KB) Vwo 4 2 uur (de verdeling praktijk / theorie wisselt door het

Nadere informatie

Primair Onderwijs po 079-3232.333 Voorgezet onderwijs vo 079-3232.444

Primair Onderwijs po 079-3232.333 Voorgezet onderwijs vo 079-3232.444 Voorlichtingspublicatie Betreft de onderwijssector(en) Informatie CFI/ICO Primair Onderwijs po 079-3232.333 Voorgezet onderwijs vo 079-3232.444 Wet van 9 december 2005, houdende opneming in de Wet op het

Nadere informatie

IVKO-school voorlichtingsavond keuzetraject maandag 10 februari 2014. Van 2 naar 3 Kiezen is een kunst

IVKO-school voorlichtingsavond keuzetraject maandag 10 februari 2014. Van 2 naar 3 Kiezen is een kunst IVKO-school voorlichtingsavond keuzetraject maandag 10 februari 2014 Van 2 naar 3 Kiezen is een kunst Kiezen in leerjaar 2 leerlingen in 2 MAVO èn 2 HAVO maken keuze voor vakken (taal en kunstvakken) ook

Nadere informatie

Informatie voor ouders en leerlingen 2012 2013. Openbaar onderwijs voor leerlingen met pit!

Informatie voor ouders en leerlingen 2012 2013. Openbaar onderwijs voor leerlingen met pit! Informatie voor ouders en leerlingen 2012 2013 Openbaar onderwijs voor leerlingen met pit! Welkom op is een kleine school in een ruim gebouw voor ongeveer 300 leerlingen. Je zult je er snel thuis en op

Nadere informatie

Leermiddelenbeleidsplan

Leermiddelenbeleidsplan Leermiddelenbeleidsplan School Het 4 e Gymnasium Contactpersoon Anne Marttin Leden werkgroep Estevan Veenstra en Bobby van Essen Versienummer 002 Format leermiddelenbeleidsplan 1 Visie Missie Missie Het

Nadere informatie

Locatie Buitenbaan Je doet ertoe!

Locatie Buitenbaan Je doet ertoe! JENAPLAN Locatie Buitenbaan Je doet ertoe! BUITENGEWOON JENA een andere, succesvolle aanpak In Heerenveen kunnen leerlingen sinds 1997 in de onderbouw van Jenaplan-onderwijs volgen in heterogene klassen:

Nadere informatie

Het beleidsplan cultuureducatie

Het beleidsplan cultuureducatie Het beleidsplan cultuureducatie Beleidsplannen voor cultuureducatie kunnen variëren van 1 A4 tot een compleet beleidsplan. Belangrijk hierbij is dat het cultuureducatiebeleid onderdeel is van het schoolplan.

Nadere informatie