INLEIDING: WAAROM HET IVOOR 1 DEEL 1. DUURZAME ONTWIKKELING EN MAATSCHAPPELIJK VERANTWOORD ONDERNEMEN 11

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "INLEIDING: WAAROM HET IVOOR 1 DEEL 1. DUURZAME ONTWIKKELING EN MAATSCHAPPELIJK VERANTWOORD ONDERNEMEN 11"

Transcriptie

1 INHOUDSOPGAVE INLEIDING: WAAROM HET IVOOR 1 1. ESF-PROJECT HET IVOOR Noden Doelstellingen Doelgroep Activiteiten Referenties DANKWOORD Docenten en lesgevers EHSAL en Syntra West Activerende didactische werkvormen De leden van de referentiegroep Het ESF-agentschap...10 DEEL 1. DUURZAME ONTWIKKELING EN MAATSCHAPPELIJK VERANTWOORD ONDERNEMEN WAT IS DUURZAME ONTWIKKELING? Duurzame ontwikkeling volgens de Brundtland-commissie Milieu, maatschappij en economie als pijlers van duurzame ontwikkeling Participatie als vierde pijler van duurzame ontwikkeling MVO als deelaspect van duurzame ontwikkeling Een concreet actieplan voor duurzame ontwikkeling: Agenda Duurzame ontwikkeling in België Referenties Meer weten? WAT IS MAATSCHAPPELIJK VERANTWOORD ONDERNEMEN? Maatschappelijk verantwoord ondernemen als toepassing van duurzame ontwikkeling Een definitie van maatschappelijk verantwoord ondernemen...33 i

2 2.3 De 3 P s: people, planet, profit Stakeholdermanagement MVO-instrumenten Referenties Meer weten? WAAROM VERANTWOORD ONDERNEMEN? Belang van MVO voor het bedrijfsleven MVO-domeinen waarin ondernemingen inspanningen leveren Drijfveren voor MVO binnen een onderneming Voordelen van MVO voor het bedrijfsleven Kritische succesfactoren van MVO Referenties Meer weten?...93 DEEL 2. DUURZAME ONTWIKKELING EN MAATSCHAPPELIJK VERANTWOORD ONDERNEMEN IN HET ONDERWIJS DUURZAME ONTWIKKELING EN MAATSCHAPPELIJK VERANTWOORD ONDERNEMEN IN HET ONDERWIJS Waarom DO en MVO in het onderwijs? Milestones inzake onderwijs en duurzame ontwikkeling UN Decade of Education for Sustainable Development Duurzaam Onderwijs in België en Nederland Referenties Meer weten? COMPETENTIES VOOR DUURZAME ONTWIKKELING EN/OF VERANTWOORD ONDERNEMEN Competenties voor duurzame ontwikkeling Competenties voor maatschappelijk verantwoord ondernemen Referenties ii

3 DEEL 3. HET VERBAND TUSSEN MVO EN DE VAKGEBIEDEN INLEIDING FICHES VOOR HET HOGER ONDERWIJS MVO en (bedrijfs)technische toepassingen van scheikunde en natuurkunde MVO en (bedrijfs)technische toepassingen van wiskunde, statistiek en operationeel onderzoek MVO en Economie MVO en Human Resources Management MVO en Informatica MVO en Logistiek MVO en Management MVO en Marketing en sales MVO en Recht MVO en Vakken met financiële inslag FICHES VOOR ONDERNEMERSOPLEIDINGEN BEDRIJFSBEHEER MVO en Financieel Beleid MVO en Administratie en Boekhouden MVO en Recht en Wetgeving MVO en Commercieel Beleid DEEL 4. INTEGRATIE VAN VERANTWOORD ONDERNEMEN: DIDACTISCHE WERKVORMEN INLEIDING ACTIVERENDE DIDACTISCHE WERKVORMEN Voorstelling activerende werkvormen Referenties Overzicht werkvormen per activerende didactische werkvorm iii

4 3. WERKVORMEN ROND MVO BINNEN HET HOGER ONDERWIJS (Bedrijfs)technische toepassingen van Scheikunde en Natuurkunde (Bedrijfs)technische toepassingen van wiskunde, statistiek en operationeel onderzoek Economie Human Resource Management Informatica Logistiek Management Marketing en Sales Vakken met financiële inslag WERKVORMEN ROND MVO BIJ ONDERNEMERSOPLEIDINGEN BEDRIJFSBEHEER Financieel Beleid Recht en wetgeving Commercieel beleid BIJLAGE. OVERZICHT ACTIVERENDE WERKVORMEN iv

5 OVERZICHT VAN FIGUREN Figuur 1: Onderlinge vergelijking van nationale ecologische voetafdrukken...17 Figuur 2: De relatie tussen de drie pijlers van duurzame ontwikkeling...18 Figuur 3: Onderneming in het krachtenveld van stakeholders...42 Figuur 4: Continue verbetering d.m.v. Plan-Do-Check-Act...46 Figuur 5: Domeinen waarin de ondernemingen inspanningen leveren...62 Figuur 6: Mogelijke redenen waarom ondernemingen in MVO investeren...66 Figuur 7: Wat zijn de grootste drijfveren voor de Corporate Social Responsibilityactiviteiten (CSR) van uw onderneming?...69 Figuur 8: Naar wie communiceert u de resultaten op het vlak van MVO?...84 Figuur 9: Via welke weg communiceert u de resultaten op het vlak van MVO...85 OVERZICHT VAN TABELLEN Tabel 1: Overzichtstabel verklaringen inzake onderwijs en duurzame ontwikkeling Tabel 2: Overzicht gespreksvormen Tabel 3: Ordening opdrachten per activerende werkvorm OVERZICHT VAN INTERMEZZO S Intermezzo 1:Krantenartikel: De ecologische voetafdruk...16 Intermezzo 2:Krantenartikel: Economische groei in China...19 Intermezzo 3:Ondersteunend document: De Verklaring van Rio...21 Intermezzo 4:Ondersteunend document: De rol van het bedrijfsleven binnen Agenda Intermezzo 5:Krantenartikel: Duurzame ontwikkeling op gemeentelijk vlak...27 Intermezzo 6: Ondersteunend document: Maatschappelijk verantwoord ondernemen is nodig...31 Intermezzo 7:Invulling van het begrip Maatschappelijk Verantwoord Ondernemen door bedrijven en organisaties...35 v

6 Intermezzo 8:Ondersteunend document: Werken aan duurzaam ondernemen...40 Intermezzo 9:Een concrete invulling van de triple bottom line door het bedrijf Siemens...41 Intermezzo 10:Ondersteunend document: Waarom stakeholdermanagement?...43 Intermezzo 11:Onderzoek omtrent MVO in de distributiesector...44 Intermezzo 12:Ondersteunend document: Federaal Actieplan Maatschappelijk Verantwoord Ondernemen in België: Actie rond duurzaamheidsverslaggeving...52 Intermezzo 13:Artikel: MVO bij Triodos Bank...60 Intermezzo 14:Artikels: Initiatieven omtrent MVO...63 Intermezzo 15:Ondersteunend document: Een strategie voor duurzame producten...73 Intermezzo 16:Ondersteunend document: Praktische tips voor MVO bij KMO s...76 Intermezzo 17:Artikel: Verantwoordelijk ondernemerschap bij Plus Uitzendkrachten...78 Intermezzo 18:Artikel: Essentiële onderdelen voor de introductie van MVO...82 Intermezzo 19:De GRI-verslaggevingsprincipes...88 Intermezzo 20:Krantenartikel: Communiceren over MVO?...89 vi

Scenario 1: VOLTIJDS TRAJECT VOORBEREIDING + MASTER BEDRIJFSKUNDE

Scenario 1: VOLTIJDS TRAJECT VOORBEREIDING + MASTER BEDRIJFSKUNDE Scenario 1: VOLTIJDS TRAJECT VOORBEREIDING + MASTER Geen block teaching maar enkele voorbereidende opleidingsonderdelen worden over een beperkter aantal weken gedoceerd. Geen examens halfweg het eerste

Nadere informatie

Scenario 1: VOLTIJDS TRAJECT VOORBEREIDING + MASTER BEDRIJFSKUNDE

Scenario 1: VOLTIJDS TRAJECT VOORBEREIDING + MASTER BEDRIJFSKUNDE Scenario 1: VOLTIJDS TRAJECT VOORBEREIDING + MASTER 81 studiepunten Geen block teaching maar enkele inleidende opleidingsonderdelen worden wel over een beperkter aantal weken gedoceerd. Normale eerste

Nadere informatie

MVO en MBO in Haarlem

MVO en MBO in Haarlem MVO en MBO in Haarlem Wendy Stubbe 3 november 2010 Today s to do list Over CSR Academy Wat is Maatschappelijk Verantwoord Ondernemen? Verantwoord en Betrokken Ondernemen? MVO & MBO in Haarlem MVO BlikOpener

Nadere informatie

Aanvullende informatie over elke mindset krijgt u door te klikken op de vlakken in de roadmap.

Aanvullende informatie over elke mindset krijgt u door te klikken op de vlakken in de roadmap. Wij stellen u graag de nieuwste versie van de Talent Management Roadmap voor. Twee mindsets rond duurzaam HR werden toegevoegd: - Maatschappelijk Verantwoord Ondernemen - Business Model Aanvullende informatie

Nadere informatie

MVO en MKB in Duitsland

MVO en MKB in Duitsland MVO en MKB in Duitsland MVO (gesellschaftliche Verantwortung) en MKB ontdekken meten en aantonen in Duitsland 1 EQT e.v en MVO Vereniging van Duitse en Nederlandse organisaties uit de ambachten en de industrie

Nadere informatie

Duurzame mobiliteit als onderdeel van MVO (Maatschappelijk Verantwoord Ondernemen) Sin Declerc, Uitrit4. 4/11/2014.

Duurzame mobiliteit als onderdeel van MVO (Maatschappelijk Verantwoord Ondernemen) Sin Declerc, Uitrit4. 4/11/2014. Duurzame mobiliteit als onderdeel van MVO (Maatschappelijk Verantwoord Ondernemen) Sin Declerc, Uitrit4. 4/11/2014. What s next? MVO als groter kader: - Wat is het grotere verhaal van mobiliteit? - Hoe

Nadere informatie

3de jaar Bachelor in de Handels wetenschappen. (modeltraject dagprogramma)

3de jaar Bachelor in de Handels wetenschappen. (modeltraject dagprogramma) 1ste jaar Bachelor in de Handelswetenschappen Algemeen boekhouden 7 Bank- en beurswezen 3 Burgerlijk recht 5 Mens en organisatie 4 Micro-economie voor ondernemers 7 Team & Taalproject 3 Academische vorming

Nadere informatie

Deel 1: Duurzame Ontwikkeling en Maatschappelijk Verantwoord Ondernemen. Deel 1. Duurzame ontwikkeling en maatschappelijk verantwoord ondernemen

Deel 1: Duurzame Ontwikkeling en Maatschappelijk Verantwoord Ondernemen. Deel 1. Duurzame ontwikkeling en maatschappelijk verantwoord ondernemen Deel 1: Duurzame Ontwikkeling en Maatschappelijk Verantwoord Ondernemen Deel 1. Duurzame ontwikkeling en maatschappelijk verantwoord ondernemen 11 Deel 1: Duurzame Ontwikkeling en Maatschappelijk Verantwoord

Nadere informatie

Ecosysteemdiensten t in kaart brengen en waarderen

Ecosysteemdiensten t in kaart brengen en waarderen Ecosysteemdiensten t in kaart brengen en waarderen Els Martens, Agentschap voor Natuur en Bos «Stakeholders dialoog biodiversiteit», 13 juni 2013, KBIN Ecosysteemdiensten in kaart brengen en waarderen

Nadere informatie

Goede Zaken MBO voor Dummies

Goede Zaken MBO voor Dummies Goede Zaken MBO voor Dummies Kansen voor ideëel en commercieel www.goedezaken.eu 1 Onderneming van de 21 e eeuw People (mensen) MVO Planet (milieu) Profit (winst) MBO als onderdeel van MVO Verzoeken aan

Nadere informatie

Duurzaamheidsverslaggeving

Duurzaamheidsverslaggeving Duurzaamheidsverslaggeving MVO-contactdag - Gent 20 oktober 2010 Frank Van Damme - Commotie Agenda Duurzaamheidsverslaggeving Situering? Wat? Waarom? Global Reporting Initiative - GRI Inhoud Materialiteit

Nadere informatie

inspireren en innoveren in MVO

inspireren en innoveren in MVO inspireren en innoveren in MVO Inleiding Gert Van Eeckhout Beleidsondersteuner MVO - Departement WSE Wat is MVO? Waarom MVO? Beleidslijnen Vlaamse overheid MVO? een proces waarbij ondernemingen vrijwillig

Nadere informatie

Maatschappelijk Verantwoord Ondernemen Brugge,15 februari 2007 Idriss Ibnou-Cheikh Wat is Maatschappelijk Verantwoord Ondernemen? Maatschappelijk Verantwoord Ondernemen is een proces waarbij ondernemingen

Nadere informatie

FACILITY MANAGEMENT. Duurzaam FM. Algemeen management. Mieke Pieters

FACILITY MANAGEMENT. Duurzaam FM. Algemeen management. Mieke Pieters FACILITY MANAGEMENT Algemeen management Duurzaam FM Mieke Pieters Colofon Duurzaam FM Auteur: Mieke Pieters Brussel, 2015 D/2015/8132/213 ISBN 978-2-509-02538-8 ISSN 2406-6311 NUR 800 De publicaties uit

Nadere informatie

Deel 3: Het verband tussen MVO en de vakgebieden. Deel 3. Het verband tussen MVO en de vakgebieden

Deel 3: Het verband tussen MVO en de vakgebieden. Deel 3. Het verband tussen MVO en de vakgebieden Deel 3: Het verband tussen MVO en de vakgebieden Deel 3. Het verband tussen MVO en de vakgebieden 111 Deel 3: Het verband tussen MVO en de vakgebieden Inhoudsoverzicht DEEL 3. HET VERBAND TUSSEN MVO EN

Nadere informatie

Duurzaam ondernemen Musea

Duurzaam ondernemen Musea Duurzaam ondernemen Musea Kunst voor bedrijfsvoering Rob van Tilburg Mei 2012 DHV 2012 All rights reserved Alleen voor intern gebruik Welkom en agenda Definitie en duiding duurzaam ondernemen Omgang bedrijven

Nadere informatie

Management van retour-logistieke ketens

Management van retour-logistieke ketens Management van retour-logistieke ketens Erwin van der Laan RSM Erasmus Universiteit EVO dag 30 mei 2006 Duurzame Supply Chains Meet the needs of the present without compromising the ability of future generations

Nadere informatie

DEEL I DE OPKOMST VAN E-HRM

DEEL I DE OPKOMST VAN E-HRM DEEL I DE OPKOMST VAN E-HRM Business sounds different these days...3 1. Introductie...4 2. De veranderende omgeving van organisaties...7 3. Toenemende complexiteit van organisaties en HRM...10 3.1 Inleiding...10

Nadere informatie

Duurzaamheid is dood. Lang leve duurzaamheid!

Duurzaamheid is dood. Lang leve duurzaamheid! Duurzaamheid is dood. Lang leve duurzaamheid! Corporate Facility Partners 2015 Bert van Renselaar Senior consultant @ CFP Green Buildings @bertvrenselaar bertvanrenselaar 2 Zeven trends voor de toekomst

Nadere informatie

Corporate Social Responsibility

Corporate Social Responsibility Corporate Social Responsibility Maatschappelijk verantwoord omgaan met klanten Dr. Jenny van Doorn Prof. dr. P.C. Verhoef Rapport CIC-2012-01 ISBN 978-90-367-5486-6 Onderzoeksrapport maatschappelijk verantwoord

Nadere informatie

Studieprogramma Bachelor en Master in de Handelswetenschappen

Studieprogramma Bachelor en Master in de Handelswetenschappen 1ste jaar Bachelor in de Handelswetenschappen * Algemeen boekhouden 7 Bank- en beurswezen 3 Burgerlijk recht 5 Mens & organisatie 4 Micro-economie voor ondernemers 7 Team&Taal-project 3 Statistische methoden

Nadere informatie

Vormingssessie SDG s. 1. Afstemming SDG s met bestaande instrumenten 2. Voorstel begeleidingstraject (via Raamcontract) 9 mei 2016

Vormingssessie SDG s. 1. Afstemming SDG s met bestaande instrumenten 2. Voorstel begeleidingstraject (via Raamcontract) 9 mei 2016 Vormingssessie SDG s 1. Afstemming SDG s met bestaande instrumenten 2. Voorstel begeleidingstraject (via Raamcontract) 9 mei 2016 1 Hoe verhouden de SDG s zich ten opzichte van verduurzamen en MVO? 2 Is

Nadere informatie

Nut en noodzaak van (sturen op) duurzame zorg

Nut en noodzaak van (sturen op) duurzame zorg Nut en noodzaak van (sturen op) duurzame zorg Prof.dr. Robbert Huijsman MBA, Hoogleraar Management & Organisatie Ouderenzorg Senior manager Kwaliteit & Innovatie, Achmea .... Wat bedoelen we met duurzaamheid?

Nadere informatie

MMVP. 3 MMVP2SLB1 1 O V/O 15

MMVP. 3 MMVP2SLB1 1 O V/O 15 Studiejaar 1 Periode 1 Blok 1: Oriëntatie op markt Kerncompetentie(s): 1, 2, 3, 6, 7, 8, 9, 10 Integrale opdracht 1 - Project (MKT/Onderzoek) Integrale opdracht 1 - Project (CMV-proces) Integrale opdracht

Nadere informatie

Info- event bestuur 2015-2016

Info- event bestuur 2015-2016 Info- event bestuur 2015-2016 Content Waar het allemaal begint De AFC-organisatiestructuur Alle bestuursfuncties En praktisch dan? Onze voorzitster hebben we al! Waar het allemaal begint Waar het allemaal

Nadere informatie

BESTELFORMULIER SCHOOLBOEKEN 2015-2016

BESTELFORMULIER SCHOOLBOEKEN 2015-2016 5BI 5 Boekhouden- Informatica Duits 2 000591 Bestimmt SO! kurzgrammatik 3-6 tso NIEUW Pelckmans K 3,00 Engels 3 017827 New contact Two-in-one 5-6 tso Down to business leer- NIEUW Plantyn K 16,75 /werkboek

Nadere informatie

Handleiding bij het schrijven van jouw Sensationele Businessplan

Handleiding bij het schrijven van jouw Sensationele Businessplan Handleiding bij het schrijven van jouw Sensationele Businessplan MODULE 10 WEEK 12 + 13 Gebruik deze handleiding om jouw eigen businessplan (ondernemersportfolio) te schrijven. Algemene Opmerkingen: Zinnen

Nadere informatie

Opfrissingscursus wiskunde. > Programma. > Data. > Assessment Bedrijfseconomie. > Inschrijven?

Opfrissingscursus wiskunde. > Programma. > Data. > Assessment Bedrijfseconomie. > Inschrijven? Opfrissingscursus wiskunde In september nodigen we je vrijblijvend uit voor een opfrissingscursus wiskunde. In de cursus worden verschillende begrippen uit het secundair onderwijs opnieuw opgefrist en

Nadere informatie

Duurzaam ondernemen & IT alignment. NGI Regio Den Haag 28 oktober 2008 Drs Lineke Sneller RC

Duurzaam ondernemen & IT alignment. NGI Regio Den Haag 28 oktober 2008 Drs Lineke Sneller RC Duurzaam ondernemen & IT alignment NGI Regio Den Haag 28 oktober 2008 Drs Lineke Sneller RC Even voorstellen Lineke Sneller IT Director bij Tele2 Onderzoeker bij Nyenrode Voorzitter van het NGI Director

Nadere informatie

Maatschappelijk Verantwoord Ondernemen

Maatschappelijk Verantwoord Ondernemen Maatschappelijk Verantwoord Ondernemen Vóór dat u beleid ontwikkelt is het van belang om de vraag: Waaròm zou ik MVO beleid ontwikkelen? te beantwoorden. Het antwoord op deze vraag bepaalt hóe u het MVO

Nadere informatie

Faculteit Economie en Bedrijfswetenschappen. Economie en Bedrijfswetenschappen

Faculteit Economie en Bedrijfswetenschappen. Economie en Bedrijfswetenschappen Faculteit Economie en Bedrijfswetenschappen Economie en Bedrijfswetenschappen Vier opleidingen Economische wetenschappen (EW) Toegepaste economische wetenschappen (TEW) Toegepaste economische wetenschappen:

Nadere informatie

Informatiedag Vlaamse kwalificatiestructuur. Sectorale ondernemerstrajecten bij SYNTRA. Workshop 4-03/11/2008 - Mia Van Humbeeck

Informatiedag Vlaamse kwalificatiestructuur. Sectorale ondernemerstrajecten bij SYNTRA. Workshop 4-03/11/2008 - Mia Van Humbeeck Informatiedag Vlaamse kwalificatiestructuur Sectorale ondernemerstrajecten bij Workshop 4-03/11/2008 - Mia Van Humbeeck Vlaanderen Het Vlaams agentschap voor ondernemersvorming Waarborgt een specifiek

Nadere informatie

Duurzaamheidsdialoog. Strategisch richten en inrichten van duurzaamheid

Duurzaamheidsdialoog. Strategisch richten en inrichten van duurzaamheid Duurzaamheidsdialoog Strategisch richten en inrichten van duurzaamheid Duurzaamheid U kunt waarschijnlijk bijna alle woorden relateren aan uw organisatie. Maar welke zijn echt relevant en significant?

Nadere informatie

Comakerships & praktijkopdrachten Windesheim Flevoland 2015-2016 Economie & Management, ICT en Bouwkunde

Comakerships & praktijkopdrachten Windesheim Flevoland 2015-2016 Economie & Management, ICT en Bouwkunde Comakerships & praktijkopdrachten Windesheim Flevoland 2015-2016 Economie & Management, ICT en Bouwkunde Opleiding Studiejaar Start Comakership/praktijkopdracht Korte omschrijving Bedrijfseconomie Comakership

Nadere informatie

Delta Lloyd Groep. Duurzaam ondernemen bij Delta Lloyd Groep. Nyenrode Business Universiteit, 28 mei 2010

Delta Lloyd Groep. Duurzaam ondernemen bij Delta Lloyd Groep. Nyenrode Business Universiteit, 28 mei 2010 Delta Lloyd Groep Duurzaam ondernemen bij Delta Lloyd Groep Nyenrode Business Universiteit, 28 mei 2010 Aanwezige leden van de Raad van Bestuur Niek Hoek CEO Emiel Roozen CFO Voorzitter van de Raad van

Nadere informatie

Duurzaam ondernemen: focus op Gentse KMO s

Duurzaam ondernemen: focus op Gentse KMO s Gent BC Business Café Duurzaam ondernemen: focus op Gentse KMO s 23 mei 2013 Volgende keer @Gent BC Gent BC Business Café Desertification: To Care or Not To Care? A particular view from an outsider (ENG)

Nadere informatie

Toll-net: samenwerken aan e-leren en gecombineerd leren voor volwassenen

Toll-net: samenwerken aan e-leren en gecombineerd leren voor volwassenen AFSTANDSLEREN EN ICT GECOMBINEERD ONDERWIJS 4 1 Toll-net: samenwerken aan e-leren en gecombineerd leren voor volwassenen Steven De Pauw Coördinator Toll-net Steven Verjans Universitair docent Open Universiteit

Nadere informatie

Uitgebreide inhoudsopgave: Werken met ken- en stuurgetallen DEEL I WAT ZIJN KEN- EN STUURGETALLEN?

Uitgebreide inhoudsopgave: Werken met ken- en stuurgetallen DEEL I WAT ZIJN KEN- EN STUURGETALLEN? DEEL I WAT ZIJN KEN- EN STUURGETALLEN? 1. Inleiding...3 2. Waarom is kwantificering noodzakelijk?...6 3. Ken- en stuurgetallen als instrument van personeelsmanagers...7 4. Enkele begripsomschrijvingen...10

Nadere informatie

Zakendoen met China via Hong Kong

Zakendoen met China via Hong Kong Zakendoen met China via Strategische Overwegingen en Praktijkvoorbeelden Bart Horsten 3 mei 2011 Steenweg op Mol 129 B-2360 Oud-Turnhout Belgium Tel: +32 (0)14 720275 Fax: +32 (0)14 720299 www.horsten.be

Nadere informatie

Randstad: ondernemen en waarde creëren voor de maatschappij. stakeholderpanel i.s.m. Kauri Brussel, 12 mei 2011

Randstad: ondernemen en waarde creëren voor de maatschappij. stakeholderpanel i.s.m. Kauri Brussel, 12 mei 2011 Randstad: ondernemen en waarde creëren voor de maatschappij stakeholderpanel i.s.m. Kauri Brussel, 12 mei 2011 1 Randstad internationaal Op één na grootste leverancier van HR-diensten 43 landen 14,1 miljard

Nadere informatie

DUURZAAM? SHS Parkmanagementvereniging Slochteren Hoogezand-Sappemeer. 15 februari 2011. Sietse Vlietstra

DUURZAAM? SHS Parkmanagementvereniging Slochteren Hoogezand-Sappemeer. 15 februari 2011. Sietse Vlietstra 2 DUURZAAM? SHS Parkmanagementvereniging Slochteren Hoogezand-Sappemeer 15 februari 2011 Sietse Vlietstra Adviseur duurzaam ondernemen en innovatie Syntens 3 4 Wat is duurzaam? Het voorzien in de behoeften

Nadere informatie

Toelatingsvoorwaarden nieuwe profielen

Toelatingsvoorwaarden nieuwe profielen ECONOMIE (ECONOMICS) Accountancy ec of (ec of ) + Accountancy (Associate degree) ec of (ec of ) + Bedrijfs ec of (ec of ) + Bedrijfskunde MER ec of ec of ec of maw of Commerciële Economie (CE) ec of ec

Nadere informatie

MVO vanuit marktperspectief - een strategische aanpak -

MVO vanuit marktperspectief - een strategische aanpak - MVO vanuit marktperspectief - een strategische aanpak - Een praktische training over maatschappelijk verantwoord ondernemen voor KMO s Harelbeke, 6 juni 2007 Agenda De omgeving van KMO s hecht steeds meer

Nadere informatie

BIJ DIE WERELD WIL IK HOREN! HANS ROMKEMA 3 MAART 2010, DEN HAAG

BIJ DIE WERELD WIL IK HOREN! HANS ROMKEMA 3 MAART 2010, DEN HAAG BIJ DIE WERELD WIL IK HOREN! HANS ROMKEMA 3 MAART 2010, DEN HAAG STUDENTEN DOEN UITSPRAKEN OVER DE ACADEMISCHE WERELD, HET VAKGEBIED EN HET BEROEPENVELD.. onderzoek niet zo saai als ik dacht werken in

Nadere informatie

Info-event bestuur 2016-2017

Info-event bestuur 2016-2017 Info-event bestuur 2016-2017 De AFC-organisatiestructuur President Student Consulting Skill Development E ship Vice-president IT PR HR Marketing Finance and Legal Alle bestuursfuncties 1/10 e van het

Nadere informatie

VERSLAGEN WORKSHOPS SYMPOSIUM 3D 19 april 2012

VERSLAGEN WORKSHOPS SYMPOSIUM 3D 19 april 2012 VERSLAGEN WORKSHOPS SYMPOSIUM 3D 19 april 2012 Pagina 1 Verslag Workshop 3D: Leren voor duurzaamheid Onderwijs is meer dan alleen het aanleren van competenties direct inzetbaar bij een job. 1) Kunnen

Nadere informatie

Overzicht inschrijvingsvereisten Handelsingenieur 2014-2015

Overzicht inschrijvingsvereisten Handelsingenieur 2014-2015 Overzicht inschrijvingsvereisten Handelsingenieur 2014-2015 BSc in de Toegepaste Economische Wetenschappen: Handelsingenieur Algemene regel: studenten die niet slagen voor minstens 30 studiepunten binnen

Nadere informatie

GESCHIEDENIS 1898: 1959: 1989: 1995: 1999: 2007: 2009: 2010:

GESCHIEDENIS 1898: 1959: 1989: 1995: 1999: 2007: 2009: 2010: Kijk! dit doen wij. IDENTITY-KIT GESCHIEDENIS 1898: Start Drukkerij Wils - Wiels 1959: Oprichting vennootschap Drukkerij Ignace Wils pvba 1989: omvorming vennootschap naar Drukkerij Ignace Wils nv 1995:

Nadere informatie

Duurzame winst voor MKB in 7 stappen Jaap de Vries Gijs Duivenvoorde

Duurzame winst voor MKB in 7 stappen Jaap de Vries Gijs Duivenvoorde Duurzame winst voor MKB in 7 stappen Jaap de Vries Gijs Duivenvoorde Duurzaam ondernemen 1 Even voorstellen Gijs Duivenvoorde ir, Delft Berenschot Maakindustrie Duurzaamheid Innovatie Normcommissie ISO26000

Nadere informatie

Handleiding MVO Onder Glas

Handleiding MVO Onder Glas Handleiding MVO Onder Glas MVO Onder Glas is een interactief programma (http://www.mvoonderglas.nl) waarmee u als ondernemer in de glastuinbouwsector eenvoudig inzicht krijgt in uw bedrijfsactiviteiten

Nadere informatie

Federaal Plan Armoedebestrijding. Reactie van BAPN vzw. Belgisch Platform tegen Armoede en Sociale Uitsluiting EU2020 30/11/2012

Federaal Plan Armoedebestrijding. Reactie van BAPN vzw. Belgisch Platform tegen Armoede en Sociale Uitsluiting EU2020 30/11/2012 Belgisch Platform tegen Armoede en Sociale Uitsluiting EU2020 30/11/2012 Federaal Plan Armoedebestrijding Reactie van BAPN vzw BAPN vzw Belgisch Netwerk Armoedebestrijding Vooruitgangstraat 333/6 1030

Nadere informatie

Parallelsesssie "Lean bij Aon Nederland"

Parallelsesssie Lean bij Aon Nederland Parallelsesssie "Lean bij Aon Nederland" Lean succesvol implementeren zonder grootscheeps veranderprogramma!! Peter Dijkstra, Senior Business Consultant, @PDleanAon Rob de Bruin, Managing Director Afdeling

Nadere informatie

Comakerships & praktijkopdrachten Windesheim Flevoland 2015-2016 Economie & Management, ICT en Bouwkunde

Comakerships & praktijkopdrachten Windesheim Flevoland 2015-2016 Economie & Management, ICT en Bouwkunde Comakerships & praktijkopdrachten Windesheim Flevoland 2015-2016 Economie & Management, ICT en Bouwkunde Opleiding Studiejaar Start Comakership/praktijkopdracht Korte omschrijving 2 sept 2015 Comakership

Nadere informatie

Duurzaamheid in de wetenschap

Duurzaamheid in de wetenschap Staalbouwdag 2011 Duurzaamheid in de wetenschap prof.dr. Michiel Haas MSc 06-10-2011 1 Aarde 2 We hebben maar één aarde, daar moeten we zuinig op zijn Aarde 3 Brundtland definitie Een duurzame ontwikkeling

Nadere informatie

Het maatwerkbedrijf van de toekomst

Het maatwerkbedrijf van de toekomst Het maatwerkbedrijf van de toekomst Terugblik op 15 maanden ondersteuning van sociale en beschutte werkplaatsen 22 september 2015, Vlaams Parlement Individuele begeleiding van 148 maatwerkbedrijven Economische

Nadere informatie

DE BLAAY-VAN DEN BOGAARD RAADGEVENDE INGENIEURS B.V.

DE BLAAY-VAN DEN BOGAARD RAADGEVENDE INGENIEURS B.V. DE BLAAY-VAN DEN BOGAARD RAADGEVENDE INGENIEURS B.V. Westblaak 35 ROTTERDAM MVO? Doen wij zo! Datum: 27-01-2015 Inleiding MVO? Natuurlijk! Maatschappelijk Verantwoord Ondernemen (MVO); werken aan economische

Nadere informatie

18.00 uur Welkom 18.05 uur Algemene informatie 18.45 uur Vragen 19.30 uur Afsluiting

18.00 uur Welkom 18.05 uur Algemene informatie 18.45 uur Vragen 19.30 uur Afsluiting 18.00 uur Welkom 18.05 uur Algemene informatie 18.45 uur Vragen 19.30 uur Afsluiting 15, 21 en 22 januari: 10-min. gesprekken Eerste week van maart: keuzecarousel nieuwe vakken 13 maart: inleveren voorlopige

Nadere informatie

Strategie duurzaam inkopen

Strategie duurzaam inkopen Strategie duurzaam inkopen Gemeente Franekeradeel, afdeling Bouwen en Milieu Minke Lotens - Eichhorn Augustus 2010 status: Definitief Inhoudsopgave 1. Inleiding 3 Aanleiding 3 Kaders 3 Het begrip duurzaam

Nadere informatie

MVO. MVO Prestatieladder. Ondernemen met oog voor balans tussen 3- P s. People Planet Profit. MVO kan bijdragen om deze balans te vinden.

MVO. MVO Prestatieladder. Ondernemen met oog voor balans tussen 3- P s. People Planet Profit. MVO kan bijdragen om deze balans te vinden. MVO meetbaar gemaakt Themabijeenkomst VNO NCW 22 november 2010 MVO-Prestatieladder MVO Ondernemen met oog voor balans tussen 3- P s People Planet Profit MVO kan bijdragen om deze balans te vinden Wat valt

Nadere informatie

Hoofdstuk 1: Introducing strategy

Hoofdstuk 1: Introducing strategy Hoofdstuk 1: Introducing strategy Wat is strategie? Definitie Porter: Concurrentiestrategie = verzameling van verschillende activiteiten kiezen om een unieke waardemix te brengen. Onderscheid tussen operationele

Nadere informatie

Maatschappelijk verantwoord ondernemen in lastenboeken. Diane Buggenhout Quality, Security, Environment Manager Benelux

Maatschappelijk verantwoord ondernemen in lastenboeken. Diane Buggenhout Quality, Security, Environment Manager Benelux Maatschappelijk verantwoord ondernemen in lastenboeken Diane Buggenhout Quality, Security, Environment Manager Benelux Certificaten Kwaliteit: ISO 9001:2008 certificaat Milieu: ISO 14001:2004 certificaat

Nadere informatie

Talent behouden en opleiden. Fanny Dhondt St-Luc Labels & Packaging Mieke Demeester VDAB

Talent behouden en opleiden. Fanny Dhondt St-Luc Labels & Packaging Mieke Demeester VDAB Talent behouden en opleiden Fanny Dhondt St-Luc Labels & Packaging Mieke Demeester VDAB Familiale drukkerij, gevestigd in Nazareth 2 vestigingen, elk gespecialiseerd in 1 marktsegment 4 afdelingen: administratie,

Nadere informatie

Maatschappelijk Verantwoord Ondernemen

Maatschappelijk Verantwoord Ondernemen Maatschappelijk Verantwoord Ondernemen Visie en Beleid (samenvatting) MVO loont! Duurzaamheid is onontbeerlijk om onze planeet en maatschappij voor nu en op langere termijn leefbaar te houden. Maatschappelijk

Nadere informatie

Kwaliteitshandboek v1.0 CO 2 -Prestatieladder Roelofs

Kwaliteitshandboek v1.0 CO 2 -Prestatieladder Roelofs Kwaliteitshandboek v1.0 CO 2 -Prestatieladder Roelofs Datum: Januari 2013 Bezoekadres Dorpsstraat 20 7683 BJ Den Ham Postadres Postbus 12 7683 ZG Den Ham T +31 (0) 546 67 88 88 F +31 (0) 546 67 28 25 E

Nadere informatie

Flexibel werken toegepast in de praktijk. Vrijdag 17 oktober 2014

Flexibel werken toegepast in de praktijk. Vrijdag 17 oktober 2014 Flexibel werken toegepast in de praktijk Vrijdag 17 oktober 2014 Shareholders & companies Glacio Beerse 2004 Glacio Japan 2005 Glacio France 2011 Glacio Hongkong 2012 CEO CFO Peter Janssen since 1987 Werner

Nadere informatie

Managementsamenvatting

Managementsamenvatting Managementsamenvatting Erasmus Universiteit Rotterdam: CSR paper De route naar Maatschappelijk Verantwoord Ondernemen in algemene ziekenhuizen. De strategische verankering van MVO in de dagelijkse activiteiten

Nadere informatie

Informatieavond Klas 3 Welkom

Informatieavond Klas 3 Welkom Informatieavond Klas 3 Welkom Programma opening het 3 vwo team uw kind op 3 vwo communicatie LOB: Profielkeuzeproces in 3 vwo Pauze (kopje koffie in het dolninarium) kennismaking met de mentor Leerlingen

Nadere informatie

Inhoudsopgave. 1. Inleiding...3. 4. Eisen aan competentiemodellen...14

Inhoudsopgave. 1. Inleiding...3. 4. Eisen aan competentiemodellen...14 Deel I INTRODUCTIE IN COMPETENTIES EN COMPETENTIEMODELLEN 2. Een korte geschiedenis...4 2.1 De 20ste eeuw... 4 2.2 Kerncompetenties... 6 3. Het begrip competentie...9 3.1 Het competentiebegrip gedefinieerd...

Nadere informatie

Bedrijfsprofiel. Constant Jurgens

Bedrijfsprofiel. Constant Jurgens Bedrijfsprofiel Het succes van een bedrijf wordt gecreëerd door de mensen die er werken. Hun ideeën, motivatie en vaardigheden, hun normen en waarden, maar ook hun persoonlijkheden zijn de belangrijkste

Nadere informatie

Brussel, 8 juli 2009 07082009_SERV-advies projecten VSDO. Advies. Projecten Vlaamse strategie duurzame ontwikkeling

Brussel, 8 juli 2009 07082009_SERV-advies projecten VSDO. Advies. Projecten Vlaamse strategie duurzame ontwikkeling Brussel, 8 juli 2009 07082009_SERV-advies projecten VSDO Advies Projecten Vlaamse strategie duurzame ontwikkeling 1. Inleiding Op 8 juni 2009 werd de SERV om advies gevraagd over de fiches ter invulling

Nadere informatie

Communicatieplan Croon CO2 Footprint

Communicatieplan Croon CO2 Footprint Croon Elektrotechniek B.V. Marketing & Business Development Hoofdkantoor Rotterdam Schiemond 20-22 3024 EE Rotterdam Postbus 6073 3002 AB Rotterdam Telefoon 088-923 33 44 www.croon.nl Communicatieplan

Nadere informatie

Integrated Reporting in het MKB: Theorie, toepassing en de rol van de accountant.

Integrated Reporting in het MKB: Theorie, toepassing en de rol van de accountant. Integrated Reporting in het MKB: Theorie, toepassing en de rol van de accountant. Agenda Integrated Reporting: Theorie Integrated Reporting: Toepassing De accountant: Actualiteiten De accountant: Geschiedenis

Nadere informatie

Het maatwerkbedrijf van de toekomst

Het maatwerkbedrijf van de toekomst Het maatwerkbedrijf van de toekomst Terugblik op 15 maanden ondersteuning van sociale en beschutte werkplaatsen 22 september 2015, Vlaams Parlement Individuele begeleiding van 148 maatwerkbedrijven Economische

Nadere informatie

ONTWERP VAN DECREET. houdende wijziging van diverse bepalingen inzake financiën en begroting als gevolg van het bestuurlijk beleid

ONTWERP VAN DECREET. houdende wijziging van diverse bepalingen inzake financiën en begroting als gevolg van het bestuurlijk beleid Stuk 825 (2005-2006) Nr. 1 Zitting 2005-2006 28 april 2006 ONTWERP VAN DECREET houdende wijziging van diverse bepalingen inzake financiën en begroting als gevolg van het bestuurlijk beleid 1879 FIN Stuk

Nadere informatie

De duurzaamheidsbarometer: kwantitatief meetinstrument voor het meten en versterken van uw MVO-beleid

De duurzaamheidsbarometer: kwantitatief meetinstrument voor het meten en versterken van uw MVO-beleid De duurzaamheidsbarometer: kwantitatief meetinstrument voor het meten en versterken van uw MVO-beleid Anouk Van de Meulebroecke, directeur BECO België NV meulebroecke@beco.be, 03/205.91.51 Agenda 1. De

Nadere informatie

rapporteren meten duurzaam

rapporteren meten duurzaam handelen interactie motivatie rapporteren verslag omgeving ontwikkelen barometer diversiteit mensen klanten stakeholders mobiliteit communiceren maatschappij scan actie 2.0 DUSCA lokale besturen ethisch

Nadere informatie

De studielast is voor de tweede fase vwo in totaal 4800 uur (drie maal 1600), voor het havo 3200 uur (twee maal 1600). Dit is als volgt verdeeld:

De studielast is voor de tweede fase vwo in totaal 4800 uur (drie maal 1600), voor het havo 3200 uur (twee maal 1600). Dit is als volgt verdeeld: (oud, maar hier en daar nuttig) Studielasttabellen Studielast is een nieuw begrip in de bovenbouw van havo en vwo. Het staat voor de gemiddelde tijd die de gemiddelde leerling aan schoolwerk besteedt.

Nadere informatie

Communicatieplan EMS (Energie Management Systeem)

Communicatieplan EMS (Energie Management Systeem) plan EMS (Energie Management Systeem) CO 2 -Prestatieladder Agmi Group september 2012 (mei 2013 aangepast) Inhoudsopgave 1. Inleiding... 4 1.1 Rapportage & reductiedoelstelling... 4 1.2... 4 2. - Interne

Nadere informatie

Profielkeuze 3 HAVO / 3 VWO 2015-2016. Daniël Kers, decaan Veluws College Twello

Profielkeuze 3 HAVO / 3 VWO 2015-2016. Daniël Kers, decaan Veluws College Twello Profielkeuze 3 HAVO / 3 VWO 2015-2016 Daniël Kers, decaan Veluws College Twello 4 november 2015 Decaan De decaan in Twello: Dhr. Kers - Arc.kers@veluwscollege.nl - op woensdag aanwezig op school (012)

Nadere informatie

De Nieuwe Professional komt eraan!

De Nieuwe Professional komt eraan! De Nieuwe Professional komt eraan! Impact van een maatschappelijke trend op innovatie Mr Hylke Oldenboom Webber Vitae Juni 2007 Amsterdam overheid Arnhem Sales Banken/Verz. MOS F&ICT ICT Acc./Fisc. Eindhoven

Nadere informatie

energiemanagement & kwaliteitsmanagement

energiemanagement & kwaliteitsmanagement Energiemanagement Programma & managementsysteem Het beschrijven van het energiemanagement en kwaliteitsmanagementplan (zoals vermeld in de norm, voor ons managementsysteem). 1 Inleiding Maatschappelijk

Nadere informatie

Profielkeuze-test (PKT)

Profielkeuze-test (PKT) Profielkeuze-test (PKT) Anoniem 2014 TalentFocus Inleiding Het kiezen van een profiel is voor veel leerlingen lastig. Want als je nog niet precies weet wat je later wilt studeren is het moeilijk om op

Nadere informatie

Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814.

Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. STAATSCOURANT Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. Nr. 20456-n1 26 januari 2016 Rectificatie: Regeling van de Minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap van 8 juli 2015,

Nadere informatie

Hoe werken met de KMO Portefeuille?

Hoe werken met de KMO Portefeuille? Hoe werken met de KMO Portefeuille? http://www.agentschapondernemen.be/themas/kmo-portefeuille Je komt dan terecht op de pagina om in te loggen met je identiteitskaart of token. Maak de keuze voor identiteiskaart

Nadere informatie

Maatschappelijk verantwoord ondernemen

Maatschappelijk verantwoord ondernemen Maatschappelijk verantwoord ondernemen Maatschappelijk Verantwoord Ondernemen Maatschappelijk verantwoord ondernemen (MVO) wint aan terrein in het bedrijfsleven en in de samenleving als geheel. Het verwachtingspatroon

Nadere informatie

TRAINING. Verkoop Expert. www.inputsupport.nl. Training & Opleiding, Consultancy, Coaching en Interim Management

TRAINING. Verkoop Expert. www.inputsupport.nl. Training & Opleiding, Consultancy, Coaching en Interim Management TRAINING Verkoop Expert www.inputsupport.nl Training & Opleiding, Consultancy, Coaching en Interim Management TRAINING VERKOOP EXPERT Leerdoel De training verkoop expert is een intensieve training en geeft

Nadere informatie

Opleidingen Duurzaam Vernieuwen

Opleidingen Duurzaam Vernieuwen Opleidingen Duurzaam Vernieuwen Inhoud Avans & Context Programma Avans Duurzaam Instrumenten AISHE Curriculum scan VESTIA+D Contact. Avans & Context Avans Hogeschool 29.000 studenten 2.500 medewerkers

Nadere informatie

Bijlage 6 AOC Oost Examenreglement Groslijsten 2011-2012

Bijlage 6 AOC Oost Examenreglement Groslijsten 2011-2012 Bijlage 6 AOC Oost Examenreglement Groslijsten Leren Loopbaan Burgerschap Communicatie Exact Wiskunde 2F 3F Engels Duits CoVa ICT Rekenen Biologie Chemie Natuurkunde Animal friends Big Business Dynamic

Nadere informatie

Gelijktijdige Waardecreatie en Derde Generatie Kwaliteitsmanagement. NNK, 8 oktober 2013

Gelijktijdige Waardecreatie en Derde Generatie Kwaliteitsmanagement. NNK, 8 oktober 2013 Gelijktijdige Waardecreatie en Derde Generatie Kwaliteitsmanagement De maatschappelijke variant van Zero defects? NNK, 8 oktober 2013 Programma voor de avond Gelijktijdige waardecreatie en derde generatie

Nadere informatie

MAXIMIZE YOUR RETURN ON REAL ESTATE. Duurzaam HR beleid in KMO s

MAXIMIZE YOUR RETURN ON REAL ESTATE. Duurzaam HR beleid in KMO s Duurzaam HR beleid in KMO s Voorstelling Motmans Van Havermaet Expertise domeinen Onze groep biedt een breed dienstenpakket aan. Vanuit een multidisciplinaire aanpak gidsen onze professionals u naar de

Nadere informatie

CO2 prestatieladder Communicatieplan

CO2 prestatieladder Communicatieplan CO2 prestatieladder Communicatieplan Projectgegevens Opsteller TAJ van Deijzen Versie 2014-2015 I Status Definitief Datum CO2 verantwoordelijke TAJ van Deijzen 28-8-2015 Directievertegenwoordiger WPA van

Nadere informatie

Afstudeerrichting Marketing Management

Afstudeerrichting Marketing Management Afstudeerrichting Marketing Management Doel van vandaag Informeren over het belang van marketing Een overzicht geven van de afstudeerrichting en de aanpak Schetsen van mogelijkheden op de arbeidsmarkt

Nadere informatie

Infosessies maart 2016

Infosessies maart 2016 Infosessies maart 2016 Duurzaam ondernemen? Want een duurzaam bedrijf is een sterk bedrijf! een maatschappelijk geïntegreerd bedrijf! een bedrijf met toekomst! d.o.start: wat en hoe? Wat als u kennis kon

Nadere informatie

HR in control. In 7 stappen de inzet van Human Capital optimaal. Dominica Diensten

HR in control. In 7 stappen de inzet van Human Capital optimaal. Dominica Diensten HR in control In 7 stappen de inzet van Human Capital optimaal. Doel en stappen In 7 stappen de personeels- en organisatieontwikkeling afgestemd. Handvatten voor: Opleidingsbehoefte Performancemanagement,

Nadere informatie

StepStone in cijfers Augustus 2014

StepStone in cijfers Augustus 2014 StepStone in cijfers Augustus 2014 Finding great people for great jobs StepStone in cijfers Enkele cijfers Bezochte pagina s 3.706.485 Aantal bezoeken 1.033.556 Unieke bezoekers 567.185 Aantal jobs 5139

Nadere informatie

Bijlage 7. Conversie juni 2010 naar 2013 (info)

Bijlage 7. Conversie juni 2010 naar 2013 (info) Bijlage 7. Conversie juni 2010 naar 2013 (info) was wordt onderwerp tekstbron Versie juni Opmerking: Standaardteksten en Versie 2013 2010 hoofdstukindeling vertaald uit Guide 83 H 1 tm 4 Deel A Eisen Managementsysteem

Nadere informatie

Sint-Jan Berchmanscollege

Sint-Jan Berchmanscollege Sint-Jan Berchmanscollege Infobrochure HANDEL (3de graad TSO) Leerlingenprofiel Je bent 16 jaar en je kiest voor een studierichting in de 3de graad. Zou de richting Handel iets voor jou zijn? Handel is

Nadere informatie

StepStone in cijfers April 2016

StepStone in cijfers April 2016 StepStone in cijfers April 2016 Finding great people for great jobs StepStone in cijfers Enkele cijfers Bezochte pagina s 5.579.141 Aantal bezoeken 1.394.184 Unieke bezoekers 803.439 Aantal jobs 5998 De

Nadere informatie