Kenniscentrum Creating 010 Hogeschool Rotterdam Portfolio 2013

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Kenniscentrum Creating 010 Hogeschool Rotterdam Portfolio 2013"

Transcriptie

1 Kenniscentrum Creating 010 Hogeschool Rotterdam Portfolio 2013

2

3 Kenniscentrum Creating 010 Hogeschool Rotterdam Portfolio 2013

4 CONTENT VOORWOORD Voorwoord Missie en Visie Creating 010 De onderzoekslijnen binnen Creating 010 Highlights Onderzoekslijnen in 2013 Projecten Digital Publishing Toolkit Professionals Supported - Rotterdam Open Data Applab 010 I am not a lawyer but... Het Honoursprogramma CyberDew I en II Free?! Kenniscentrum Connectie Guerilla Gardening (Minor+) Het Honoursprogramma van WdKA Kennisontwikkeling I would rather design a poster than a website WORKtheSHOP Crosslab Events 2013 Reinventing the Art School, 21st Century Netwerken van kunstenaars en vormgevers in Rotterdam; internationale vergelijking van netwerken Schwung op Zuid Ik ben STER(k) Trendresearch New Frontiers Post-Digital Publishing Zelfevaluatie-rapport en Portfolio Serious Gaming Pursenality Hackathon Open Haven Global Service Jam Rotterdam Rotterdam maakt verschil Keuzevak FabLab Living in a Sandbox Internet of Things Days Rotterdam 2013 Interview Profielen Overzichten Publicaties Onderwijs Congressen etc. Samenwerkingspartners Colofon In zijn nieuwe boek Ghosts of My Life stelt de Britse cultuurtheoreticus Marc Fisher dat er in de afgelopen twee decennia weinig culturele vernieuwing in de Westerse samenleving heeft plaatsgevonden. Als een popsong van nu per tijdreis in een radiouitzending uit 1995 gedraaid zou worden, zou dit volgens hem bij het toenmalige publiek geen cultuurshock hebben veroorzaakt, anders dan bijvoorbeeld een technotrack uit 1995 voor een publiek van Fishers gedachteexperiment is evengoed op andere creatieve en technische domeinen van toepassing, zoals bijvoorbeeld beeldende kunst, typografie, productontwerp en database-programmering. Het zijn disciplines die voornamelijk gebaseerd zijn op hun eigen systemen. Maar buiten deze systemen klopt het scenario van de culturele stagnatie helemaal niet. De verandering waren, en zijn nog steeds, radicaal: bijvoorbeeld in de fusie van ICT en design (die nu samenkomen in mediadesign van het web en mobiele applicaties); in het versmelten van kunst, onderzoek en sociaal activisme (in projectkunst); en in het verbinden van productontwerp met Open Source-ICT en do-it-yourselfambachtelijkheid (in het maker movement ). Deze nieuwe verbindingen vormen ook het onderzoeksgebied van ons kenniscentrum Creating 010. Creating 010 bestaat uit lectoren en docenten die bij Hogeschool Rotterdam praktijkonderzoek doen naar de creatieve sector. Samen met onze partners van ICTbedrijven tot culturele instellingen onderzoeken wij nieuwe maatschappelijke, technologische, economische en artistieke ontwikkelingen en hun impact op het design, de kunst en de ICT van vandaag en morgen. Om dit mogelijk te maken werken wij nauw samen met twee onderwijsinstituten: het Instituut voor Communicatie, Media en Informatie-technologie en de Willem de Kooning Academie, beide onderdeel van Hogeschool Rotterdam. Samen introduceren we nieuwe thema s en vragen in het onderwijs, werken we aan nieuwe curricula en dagen we onze studenten uit tot onderzoek en kritische reflectie. 5

5 VOORWOORD In de combinatie van thema s binnen Creating 010 staan twee fundamentele programmatische stellingen centraal: 1 De convergentie van verschillende disciplines en domeinen binnen de creatieve sector. De voorheen aparte domeinen van kunst, design, techniek, economie en activisme gaan steeds nieuwe verbindingen aan, en juist hier ontstaan nieuwe kansen voor onze studenten. 2 Verbonden met deze convergentie is een verschuiving van top-down-ontwerpprocessen (zoals vanouds gebruikelijk in ICT en design) naar bottom-up-processen waar de scheiding tussen maker en gebruiker niet meer op de traditionele manier bestaat. Dit zien wij terug in humancentered ICT evenals in artistieke interventies op het gebied van culturele diversiteit. MISSIE EN VISIE VAN KENNISCENTRUM CREATING 010 In 2013 bevestigde een externe evaluatie dat we goed werk doen en ook dat de focus van Hogeschool Rotterdam op verbetering van het onderwijs bij ons al jaren een belangrijke rol speelt. Graag willen we hier nog meer betekenen. We hebben in het afgelopen jaar met passie gewerkt en we zijn trots op onze projecten en activiteiten. Daarom documenteren we deze niet alleen in een jaarverslag, maar ook in dit portfolio, door ons geschreven in de taal van ons beroepenveld. Florian Cramer Lector & directeur Creating 010 6

6 MISSIE EN VISIE De creatieve industrie is erg aan het veranderen, zowel wat betreft organisatie als werkmethodes. Er is een ontwikkeling gaande van klassieke monodisciplinaire designbureaus, atelierkunstenaars en media- en ICT-bedrijven naar radicale multidisciplinariteit. Creating 010 speelt in op de innovatieve ontwikkelingen in de regio Rotterdam, en draagt ook bij aan deze ontwikkelingen. De missie voor de komende jaren van het kenniscentrum Creating 010 bestaat uit het vervullen van een centrale rol in de transformatie van de vaak nog technisch, cultureel en bedrijfsmatig traditioneel opererende creatieve industrie tot een smart industry, en daarbij het opleiden van onze studenten tot ondernemers in deze industrie. Creating 010 vertegenwoordigt de ontwikkeling tot multidisciplinariteit in de creatieve sector niet alleen in de inhoud van ons onderzoek, maar ook in onze organisatiestructuur. We zijn een divers team, met onderzoekslijnen, lectoren en docentonderzoekers die aan het kunst-, design- & ICT-onderwijs en aanverwante beroepssectoren verbonden zijn. Participatie en co-creatie van de gebruiker: de gebruiker is geen consument, maar mede-ontwerper van het product. De functie van de kunstenaar/ontwerper verschuift naar producent/ontwerper van systemen waarin de gebruiker kan participeren. Bottom-up denken: makers en doelgroep zijn niet slechts individuen, maar vormen samenhangende groepen. Het product wordt in een groep ontwikkeld, het stimuleert de samenhang van de groep en faciliteert het samenwerken. Betekenisvol ontwerpen: kunsten, ontwerp en media ICT creëren meerwaarde voor de samenleving en faciliteren communicatie. Cultureel divers: Rotterdam is een grote, cultureel diverse stad in brede (dus niet alleen multietnische) zin. Deze diversiteit kan ook als rijkdom en kracht van artistieke creatieve vernieuwing worden beschouwd. Vier hoofdthema s Door de bundeling van de lectoraten in het kenniscentrum is duidelijk geworden dat de lectoren, ondanks hun specialisaties en verbindingen met verschillende onderwijsinstituten en beroepsdomeinen, cruciale speerpunten van samenwerkingen en profilering delen. Deze kunnen worden samengevat in vier programmatische overeenkomsten: 9

7 MISSIE EN VISIE MISSIE EN VISIE Onderzoeksprofiel Ons onderzoeksprofiel bestaat naast deze vier hoofdthema s ook uit zes kernwaarden. In deze kernwaarden zijn de bovengenoemde hoofdthema s geïntegreerd. Zij omvatten gezamenlijk zowel alle werkzaamheden als het ideeëngoed van het kenniscentrum, en weerspiegelen de praktijkgerichtheid van het HBO-onderzoek alsook de mentaliteit van de stad Rotterdam: Onderzoeken Onderzoeken is in essentie het vergroten van de kennis over een onderwerp, door moeite te doen om te leren hoe iets in elkaar zit en daarmee feiten en/of principes te ontdekken. Binnen het kenniscentrum zijn we niet alleen gericht op het vergaren van kennis, maar ook en vooral op de praktische toepasbaarheid van deze kennis. Verbinden Verbinden zien wij als het in contact brengen van personen en partijen en het bewerkstelligen van samenwerking. Verbinden hangt voor ons nauw samen met valorisatie. Valorisatie is het toegankelijk maken van (wetenschappelijke) kennis en techniek voor derden, zodat deze nieuwe combinaties van kennis kunnen leiden tot innovatieve oplossingen waarmee het maatschappelijk nut gediend wordt. Co-creëren Co-creëren is voor het kenniscentrum meer dan een methode, het is een overtuiging. Co-creatie zien wij niet alleen als het met derden in gelijkwaardigheid samenwerken aan nieuwe producten of diensten, maar ook als een dynamisch proces van samenwerking, dat tot een uitkomst leidt die enigszins onvoorspelbaar is, maar ook kwalitatief hoogstaand en zeer op de doelgroep toegesneden. Ontwikkelen Ontwikkelen zien wij concreet als het ontwerpen van methodes, werkvormen en toepassingen op basis van ideeën en kennis (de producten van onderzoek) en behoefte (mogelijkheid tot valorisatie). Ontwikkelen is sterk gericht op zowel het onderwijs als samenwerking met derden. Innoveren Innoveren zien wij als het vernieuwingsproces van een technologie, product of (productie)proces door de toepassing van een nieuw idee en/of een nieuwe techniek in een nieuwe context. Innoveren is dus gericht op de praktijk en houdt verband met de valorisatie van het praktijkgerichte onderzoek. (Kennis) delen Kennisoverdracht zien wij als het delen van zowel theoretische als praktische kennis. Kennis wordt opgevat als een bekwaamheid, een vermogen waarin weten en toepassing zijn geïntegreerd, en die iemand in staat stelt om informatie om te zetten in kwalitatief goede beslissingen. Onderwijs en professionalisering De functie van Creating 010 voor het onderwijs van Hogeschool Rotterdam (met name de twee onderwijsinstituten Willem de Kooning Academie en het Instituut voor Communicatie, Media en Informatietechnologie) is die van een denktank waarin docenten en studenten als onderzoekers bij het onderzoek betrokken zijn. De resultaten hiervan worden vervolgens naar het onderwijs teruggekoppeld. Creating 010 geeft inhoudelijke impulsen voor de curriculumvernieuwingen die in de instituten WdKA en CMI duidelijk zichtbaar zijn. Het kenniscentrum heeft twee hoofddoelen bij de vernieuwing van onderwijscurricula: Nieuwe ontwikkelingen en opkomende technologieën en werkvormen in de creatieve industrie verbinden met ICT-, media-, en kunstvakonderwijs, niet slechts als didactische hulpmiddelen, maar als opleiding voor de beroepspraktijk. Het integreren van de interdisciplinaire thema s en methoden van Creating 010 in de curricula van het ICT-, media- en kunstvakonderwijs. Honoursstudenten worden individueel begeleid. Het doel is om niet slechts kennis aan de student mee te geven, maar de student aan het onderzoek zelf actief te laten meewerken en oplossingen te laten formuleren. De student levert zelf (ook) input en inspiratie voor het onderzoek en co-creëert mee. Daarnaast wordt zorg gedragen voor de professionalisering van docenten. Conform de bedoeling van kenniscentra worden excellente docenten bij het kenniscentrum gedetacheerd om onderzoeksprojecten op te zetten die vanuit het kenniscentrum worden ondersteund

8 DE ONDERZOEKSLIJNEN BINNEN CREATING 010

9 DE ONDERZOEKSLIJNEN Onderzoekslijn Human-Centered ICT De onderzoekslijn Human-Centered ICT heeft als doel kennis en kunde over mensgericht ontwerpen te verzamelen, uit te werken en te verspreiden en zo een antwoord te geven op de vraag hoe je ICT en nieuwe media ontwerpt die aansluiten bij alledaagse wensen en behoeften. De kerngedachte hierbij is dat de betekenis voor de eindgebruiker richting geeft aan het gehele ontwerpproces; dit is nu in de praktijk vaak nog onvoldoende het geval. Bij mensgericht ontwerpen vormt het perspectief van de gebruiker als het ware een platform voor alle betrokken partijen, waar mogelijke drempels en miscommunicatie die door vakjargon of monodisciplinair denken ontstaan, worden vermeden. Maatschappelijke innovatie wordt ook bewerkstelligd door humane waardes een grote(re) rol te laten spelen in ontwerpparadigma s voor informatiesystemen. De lectoren van Human-Centered ICT zijn Ingrid Mulder en Sunil Choenni; Mortaza Shoae Bargh is gastlector. Onderzoekslijn Communication in a Digital Age De onderzoekslijn Communication in a Digital Age onderzoekt de impact van nieuwe media en communicatietechnologie op het werkveld van visuele designers en kunstenaars, en de daarmee samenhangende veranderingen in cultuur en in basisconcepten van kunstenaarschap. Dit wordt vertaald naar nieuwe kennis en innovatieve praktijkprojecten voor studenten, docenten en professionals. De lector voor deze onderzoekslijn is Florian Cramer. Onderzoekslijn Cultural Diversity De culturele diversiteit van Rotterdam wordt door het lectoraat Cultural Diversity gezien als asset en motor van innovatie en emancipatie. Juist hier ontstaan nieuwe trends binnen jeugd- en populaire cultuur die vragen om een herijking van kunst en cultuur en een verbinding met zowel de wijk- als de wereldcultuur. De publieke ruimte wordt gezien als de plek bij uitstek waar mensen met sterk uiteenlopende achtergronden elkaar tegenkomen en waar contact ontstaat. Lectoren zijn Hugo Bongers en Nana Adusei-Poku. Onderzoekslijn Revolutie van de Maakindustrie De onderzoekslijn Revolutie van de Maakindustrie wordt gedeeld met het kenniscentrum Sustainable Solutions en onderzoekt de impact van 3D-printing en fablabs op productontwerp en fabricatie. Peter Troxler is lector voor deze onderzoekslijn. Onderzoekslijn Creative Business De onderzoekslijn Creative Business onderzoekt nieuwe vormen van zakelijke zelforganisatie in de creatieve industrie. Paul Rutten is lector voor Creative Business. 15

10 HIGHLIGHTS 2013 ONDERZOEKSLIJNEN Highlights Human-Centered ICT in 2013 HIGHLIGHTS 2013 ONDERZOEKSLIJNEN Highlights onderzoekslijn communication in a Digital Age in 2013 De projecten Rotterdam Open Data en Ik ben STER(k) zijn in 2013 afgerond en illustreren de ambities van Betekenisvol Ontwerpen in de Stad. Rotterdam Open Data heeft niet alleen bijgedragen aan het openen van de publieke sector data, ook is de mindset binnen de gemeente Rotterdam veranderd en is er bijgedragen aan de rolverschuiving tussen ambtenaren en burgers. Het Open Datalab is ook een resultaat van Rotterdam Open Data. Sinds het najaar 2013 gaat het onder de naam Applab verder. Applab is meer dan een open data lab, het is een innovatieve onderwijsmethodiek die multidisciplinaire samenwerking aanmoedigt. Het talentontwikkelingsplatform Ik ben STER(k) heeft jongeren uit Rotterdam-Zuid hun verborgen talent getoond en zelfvertrouwen gegeven door middel van ontwerpworkshops met en in het Stadlab Rotterdam. Betrouwbare en tijdig beschikbare data vormen de grondstof voor informatie en kennis, die op hun beurt ten grondslag liggen aan het nemen van adequate beslissingen en het trekken van onderbouwde conclusies. Het vraagstuk van hoe om te gaan met de spanning tussen het verzamelen en toegankelijk houden van data enerzijds, en het verwerken van data tot bruikbare informatie en kennis anderzijds, ligt ten grondslag aan onderzoek naar big data en cybersecurity. Big data architecturen en technieken pogen de grote hoeveelheden data te integreren van real-time databases en multi-media databases. Er heeft een doorontwikkeling plaatsgevonden van het concept van dataspace systeem en er is een applicatie ontwikkeld en geïmplementeerd in het project Rotterdam Open Data. De onderzoeksactiviteiten rondom Cybersecurity waren gericht op het opzetten van architecturen en monitoren om het ongeautoriseerd en oneigenlijk gebruik van data in kaart te brengen. In het kader van het project CyberDew zijn er veel inspanningen verricht om de karakteristieken van sensordata in kaart te brengen en hoe deze te benutten om cyberaanvallen tijdig te detecteren. Tenslotte is gekeken hoe soft requirements als privacy en trust geoperationaliseerd en ingebed kunnen worden in systeemarchitecturen. In 2013 begonnen we een praktijkgericht onderzoeksproject Digital Publishing Toolkit over elektronisch publiceren voor kunst- en designuitgevers. Hiervoor kregen wij een SIA/ RAAK MKB-subsidie als consortium-partner met het kenniscentrum Create-IT van de Hogeschool van Amsterdam, drie Nederlandse kunst- en designuitgevers (NAI 010, Valiz, BIS) en vier designbureaus: puntpixel, restruct, Medamo, Essence allemaal bestaand uit oud-studenten of docenten van de Willem de Kooning Academie. Het doel van dit project, dat t/m eind 2014 loopt, is om professionals werkzaam in het gebied tussen kunsten, design en uitgeven een complete toolkit voor elektronische publiceren te geven. De focus ligt hierbij op e-boeken. De noodzaak van dit onderzoek komt uit het feit dat uitgevers toekomst zien voor hun industrie in het elektronisch publiceren, maar nog onvoldoende kennis hebben op dit gebied. Binnen de onderzoekslijn werd ook een kwantitatief onderzoek verricht naar het gebruik, de kennis en de attitude van Nederlandse kunststudenten met betrekking tot nieuwe mediatechnologie. Een enquête hierover werd door meer dan 500 studenten van Nederlandse kunstacademies ingevuld. De resultaten hiervan waren alarmerend: kunststudenten zijn stevige consumenten van nieuwe (met name: sociale) media, maar gebruiken deze media bijna nooit actief, en ontwikkelen in hun studie bijna nooit digitale producten. Dit onderzoek kreeg veel aandacht in het Nederlandse kunstonderwijs en als direct gevolg ervan is mediawijsheid nu een formele eis voor alle nieuwe onderwijsmodules bij de WdKA, en is er binnen de Nederlandse kunstlectoraten een onderzoeksdomein kunst en techniek opgezet waarin o.a. met het lectoraat Innovatieve Visualisatietechnieken van Hogeschool der Kunsten, Den Haag wordt samengewerkt. Onze inzichten en conclusies uit (onder meer) de bovengenoemde projecten en onderzoeken hebben wij vertaald naar een opnieuw geformuleerd begrip van postdigitaliteit. Dit concept komt voort uit de elektronische muziek, maar verwijst uiteindelijk naar Nicholas Negroponte s stelling uit 1998 (in Wired 6.12) dat de digitale revolutie voorbij is maar dat digitale technologie juist daardoor onmisbaar geworden is in het alledaagse leven

11 HIGHLIGHTS 2013 ONDERZOEKSLIJNEN Highlights Cultural Diversity in 2013 HIGHLIGHTS 2013 ONDERZOEKSLIJNEN Highlights Revolutie van de Maakindustrie in 2013 Hoogtepunten Cultural Diversity in 2013 Lector Hugo Bongers stak opnieuw veel tijd in de ontwikkelingen op Rotterdam-Zuid. Culturele activiteiten die eerder plaatsvonden onder de vlag van het Pact op Zuid werden nu verzelfstandigd binnen de Stichting Zuidzijde. De lector schreef daarvoor een ideologische uitgangspuntennotitie Schwung op Zuid en droeg bij aan het Actieplan Cultuur op Zuid. Hij werd voorzitter van de Stichting Stimulering Jong Ondernemerschap die in de Creative Factory de businezzclub onderhield, een organisatie die jonge ondernemers coacht om een succesvol bedrijf op poten te zetten. In het verlengde daarvan adviseerde hij culturele organisaties op Zuid, zoals o.a. het kunstenaarsinitiatief RAAF en de cultuurwerkplaatsen Carnisse. De lector startte een onderzoek naar het functioneren van netwerken van kunstenaars en vormgevers in Rotterdam. Waarom vormen zij netwerken en welke meerwaarde leveren deze aan de deelnemende kunstenaars en vormgevers? Hoe verhouden deze netwerken zich tot processen van integrale gebiedsontwikkeling in de stad? En wat kunnen we hierover doorgeven aan studenten in de bachelorsfase? Rotterdam, inmiddels een one paper city, ontbeert goede media die ontwikkelingen op het gebied van kunst, cultuur en de creatieve klasse volgen. Tezamen met enkele anderen werd het tijdschrift Puntkomma in het leven geroepen dat de komende jaren de ontwikkelingen kritisch-opbouwend zal blijven volgen. De nieuwe lector Cultural Diversity, Nana Adusei-Poku, is in het afgelopen jaar begonnen met het ontwerpen van een Thematic Project over Chrono-Politics oftewel de impact van het verstrijken van tijd op verandering en politieke besluitvorming op het Piet Zwart Institute (de masteropleidingen van de WdKA). Ook begeleidde zij diverse WdKA (master)studenten persoonlijk in hun afstudeerjaar. Hiernaast is zij begonnen met het opzetten van een onderzoek naar culturele diversiteit binnen het kunstonderwijs, een lezingenserie, en docenten-scholing over dit onderwerp. Lector Peter Troxler heeft voor CMI het keuzevak Fablab ontwikkeld, dat plaats zal vinden in het Stadslab Rotterdam aan de Wijnhaven 99. Een fablab is een werkplaats voor digitale fabricage, toegankelijk voor iedereen. In die zin is het fablab de voortzetting van de digitale revolutie op het gebied van fabricage hardware én elektronica. In communicatie, media en informatica is een ontwikkeling gaande die computers laat verdwijnen : embedded systems, ubiquitous computing, the Internet of things zijn onderdelen van deze ontwikkeling. Het fablab biedt de infrastructuur om met deze ontwikkeling te experimenteren. In het keuzevak wordt het fablab ontwikkeld om een prototype van een smart object te ontwikkelen. Een smart object is een voorwerp dat met behulp van elektronica en/of programmering een interactieve functie heeft. Hierbij wordt kennis uit verschillende disciplines gecombineerd (o.a. ontwerpen, interaction design, product design, programmering, elektronica). De werkvorm is rapid prototyping. Het keuzevak Fablab zal per kwartaal drie keer worden aangeboden

12 HIGHLIGHTS ONDERZOEKSLIJNEN Highlights Creative Business in 2013 PROJECTEN EN KENNIS- ONTWIKKELING 2013 BESCHREVEN DOOR ONZE MEDEWERKERS Lector Paul Rutten was in 2013 onder meer bezig met de projecten Mapping Creative Rotterdam en Serious Gaming en het onderzoek Rotterdam Maakt Verschil. Voor Mapping Creative Rotterdam werd gedetailleerde kennis over de aard en ontwikkeling van de creatieve industrie in Rotterdam en omgeving in kaart gebracht, alsmede ook netwerken van talent en innovatie. Het project Serious Gaming onderzocht de aard en de ontwikkeling van deze opkomende bedrijfstak. Rotterdam telt enkele serious game developers die internationaal mede toonaangevend zijn. De specifieke kenmerken van serious gaming ten opzichte van e-learning en entertainment gaming zijn beschreven, de werking en waardeketen geïnventariseerd en de Rotterdamse scene getypeerd. Het onderzoek bekeek ook welke talentbehoeften aanwezig zijn binnen de bedrijfstak in Rotterdam en in hoeverre de opleidingen in de Maasstad daaraan voldoen. 20

13 Projecten Projecten door 39 Medewerkers 819 Studenten 49 Samenwerkings- Partners 23

14 ONDERZOEK + ONDERWIJS + SAMENWERKING NIEUWE MEDIA Digital Publishing Toolkit Medewerkers: Florian Cramer, Michael Murtaugh, Kimmy Spreeuwenberg, Loes Sikkes, Timo Klok Studenten: 30 studenten Bachelor Grafisch Ontwerpen, 15 studenten Master Media Design, PZI, WdKA Samenwerkingspartners: Hogeschool van Amsterdam (Lectoraat Network Cultures), Uitgeverij NAI 010 Publishers, uitgeverij Valiz, uitgeverij BIS, designbureau puntpixel, designbureau Essence, designbureau Medamo, designbureau Restruct Resultaat: Eindproduct: Toolkit Digital Publishing (handleiding + softwaretools voor uitgevers, schrijvers, redacteuren, ontwerpers, kunstenaars, ICTers). Tussenproducten: software-applicaties, e-boeken voor NAI 010, Valiz en BIS, onderwijsmodule e-publishing in de Bachelor Grafisch Ontwerpen In het RAAK-MKB project Digital Publishing Toolkit doen lectoren, docenten en ontwerpers in samenwerking met kunst- en designuitgevers praktijkonderzoek naar de toepassing van e-publishing en e-boektechnologie voor visueel georiënteerde publicaties. De Nederlandse kunst- en designuitgevers hebben op dit gebied nog bijna geen kennis. Ook onze designstudenten worden nog steeds voor het ontwerpen van papierpublicaties opgeleid terwijl de markt en de consument naar het lezen op elektronische apparatuur overgaat. Vice versa zijn de nu gebruikelijke e-boektechnologieën niet voor visueel georiënteerde publicaties ontwikkeld. In dit project verzamelen wij door design- en mediaresearch praktijkkennis over manieren hoe elektronische boeken niet slechts platte vertalingen van papieren boeken worden, maar als zelfstandige media kunnen worden vormgegeven. Dit door onze partners concreet toegepast: bijvoorbeeld als publicaties voor musea, als nieuwe vorm van leerboek etc. De in het project verworven kennis vertalen we naar een gebruikersvriendelijke handleiding die juist ook in het designonderwijs kan worden gebruikt en waarmee nieuwe generaties van grafische en media-ontwerpers kunnen worden opgeleid. Deze kennisoverdracht verzorgen we in samenwerking met de opleiding Grafisch Ontwerpen van de WdKA. Zie ook: digitalpublishingtoolkit.org 25

15 ONDERZOEK + SAMENWERKING HUMAN-CENTERED ICT Professionals Supported Rotterdam Open Data Instituut: CMI Medewerkers: Ingrid Mulder, Sunil Choenni, Judith Lemmens, Peter Conradie, Nathalie Stembert, Peter van Waart, Leo Remijn, Bruce Moerdjiman, Roel Bakker, Tony Busker Studenten: Circa 300 van CMI, 50 van WdKA Samenwerkingspartners: Consortiumleden: Gemeente Rotterdam, div. diensten, waaronder Stadsontwikkeling, Archief en Bestuursdienst; Politie Rijnmond, GGD, COS, Roteb, Publiekszaken, Zorgportaal Rijnmond; betrokkenen bedrijven: DPI Animation House, SenseOS, Almende, Rotterdam Community Solutions, JCID, WORM en meer Resultaat: publicaties, onderzoeksrapportages, artikelen, wetenschappelijke publicaties, applications, pilotprojecten, beslismodel ONDERZOEK + SAMENWERKING HUMAN-CENTERED ICT Het onderzoeksproject Professionals Supported Rotterdam Open Data heeft de gemeente Rotterdam ondersteund bij het proces van dataontsluiting, waarbij is ingespeeld op de latente vraag van burgers en bedrijven. Hierbij was het belangrijk om te begrijpen wat de moeilijkheden van dataontsluiting zijn en wat de mogelijkheden van hergebruik van data zijn. Onderzoekers van het Kenniscentrum Creating 010 hebben dit onder andere verkend door binnen het onderwijsprogramma van de Hogeschool Rotterdam projecten te initiëren en te begeleiden waarbij hergebruik van gemeentelijke data een belangrijke rol speelt. Binnen het onderzoek is de participatieve methodiek toegepast. Er is samenwerking opgezocht met het bedrijfsleven, de overheid en het onderwijs. Door middel van interviews, workshops, onderwijsprojecten, evenementen, hackathons en ro(a)d-shows is gezamenlijk kennis ontwikkeld en zijn uiteindelijk vele datasets in de Rotterdam Open Data Store beschikbaar gesteld. Het openstellen van datasets had een centrale plek binnen het onderzoek, maar uiteindelijk ging het om de producten en diensten die het op kan leveren. Om de mogelijkheden zichtbaar te maken, hebben studenten binnen het Instituut voor Communicatie, Media & Informatietechnologie (CMI) en de Willem de Kooning Academie (WDKA) de opdracht gekregen om in samenwerking met medewerkers van de gemeente en het bedrijfsleven toepassingen te bedenken met de vrijgekomen datasets (die in sommige gevallen speciaal voor dit doel zijn vrijgegeven). Het resultaat waren diverse werkende prototypes en concept applicaties, die de gemeente Rotterdam en bedrijven laten zien wat mogelijk is met hun data en wat de meerwaarde van Open Data is. Uit de vele studentenprojecten zijn vier ideeën geselecteerd voor verdere uitwerking als pilots. De pilots gaan dieper in op de mogelijkheden van hergebruik van data en het proces van data ontsluiting. Ze beproeven het proces van ontsluiting van ruwe data tot bruikbare toepassing in beide richtingen. Door de onderwijspraktijk is de kennis over Open Data verspreid onder veel docenten. Samen wordt nu gekeken naar nieuwe onderwijsvormen, waarbij meer de nadruk ligt op het uitvoeren van experimenten en betrekken van toekomstige gebruikers om tot maatschappelijke Open Data toepassingen te komen. Binnen het onderwijs zijn veel applicaties, concepten en werkende prototypes met open data gerealiseerd. De vier pilotprojecten zijn: Rotterdam Onbeperkt, LED-Sphere, Sunny App en Score ze App. Meer informatie: Artikelen en wetenschappelijke publicaties: Zie literatuurlijst Beslismodel: docent.cmi.hr.nl/conpd/test/php/index.php 26 27

16 ONDERZOEK + ONDERWIJS + SAMENWERKING HUMAN-CENTERED ICT Applab 010 Instituut: CMI Medewerkers: Ingrid Mulder, Nathalie Stembert, Stan Scheerder, Emillia Louisa Pucci, Wim Knoep, Cecile Kleine, Helen Poelwijk Studenten: ONGEVEER 160 Samenwerkingspartners: CMI opleidingen, Stadslab Rotterdam, IPO Resultaat: workshops; onderwijs- en onderzoeksmethodiek;pilotprojecten; samenwerkingsplan; operationele planning In dit voorbereidende project is de basis gelegd voor Applab 010, een fysieke en digitale creatieve omgeving waar studenten van verschillende opleidingen gezamenlijk aan betekenisvolle applicaties kunnen werken. Om invulling te geven aan Applab 010 zijn er interviews gehouden met verschillende stakeholders (studenten, (hoofd)docenten, onderzoekers bedrijven en de gemeente), er is een studentenenquête uitgezet, er is een kickoff workshop georganiseerd en tijdens het gehele kwartaal heeft er een cross-over pilot project gelopen (tussen IPO en TI studenten). Op basis van deze onderzoeksresultaten zijn de belangrijkste doelstellingen voor Applab 010 in kaart gebracht: AppLab 010 verbindt onderwijs en onderzoek van Hogeschool Rotterdam met de Rotterdamse samenleving en de beroepspraktijk door het ontwikkelen van digitale toepassingen voor maatschappelijke vraagstukken. AppLab 010 is een creatieve broedplaats voor innovatie op het gebied van digitale toepassingen in Rotterdam. Het is een inspirerende omgeving waarin studenten ruimte krijgen om te leren door te experimenteren. AppLab 010 staat voor een dynamische ontwikkeling van een innovatieve onderwijs- en onderzoeksmethodiek die aansluit bij de digitale ontwikkelingen in de netwerkmaatschappij. Connect, cocreate and share, is het devies. Het organisatiemodel van AppLab 010 is dynamisch en gebaseerd op zelforganisatie in netwerken. Hierdoor verandert de constellatie voortdurend in de tijd en krijgen studenten optimale vrijheid om te leren en zichzelf te ontwikkelen. AppLab 010 is een open digitaal projectplatform voor co-creatietussen studenten, docenten, onderzoekers en stakeholders in Rotterdam. Connect, cocreate & share. AppLab 010 wordt duurzaam ingebed in het reguliere projectonderwijs van Hogeschool Rotterdam waar kenniscentra bij betrokken zijn. Deze projectresultaten zijn vertaald in deblauwdruk van het toekomstige Applab 010. Het vervolgtraject van Applab 010 start in april

17 ONDERZOEK NIEUWE MEDIA I am not a lawyer but...: Creative misunderstandings between art, law and politics within free culture practices Institute: WdKA, PZI Contributor: Aymeric Mansoux (Phd voucher) Colleborators: Centre for Cultural Studies, Goldsmiths College, University of London Result: PhD thesis; development study domain; development international network As best exemplified by the Linux kernel, free and open source software is characterised by both a legally constrained and an ideologically defined openness, that enable the public and private copy, reuse and adaptation of a project s underlying technical blueprints, that is the software source code. The working hypothesis of my PhD research is that free and open source software is a social and technological revolution, that is also affecting the production of cultural expressions beyond the realm of computer science and the software industry. More specifically, with the increasing visibility of free and open source software within art, music, literature and design, it still remains to be researched how exactly, and to which extent, these novel work methods, tools, legal infrastructures and philosophies are affecting the creative practice, as well as the nature of the works created and their function. Ultimately, I am asking what are the different motivations and intentions that can lead to create works inspired and derived, in form, content or methodology, from free and open source software culture. Particular interest goes out to the misunderstandings, compromises and conflicts that are brought by the creative process and the subsequent production of cultural expressions as copyleft, open and free culture. To explore this issue, a specific attention will be given to the following issues: What is the economical and techno-legal lineage of free culture? How does the appropriation of software freedom, openness and copyleft influence the production and cultural identity of artists? What are the interpretations, possibilities and limits of a legally constrained free culture practice? How does free culture enable cooperation beyond its conflicting systems of belief? 31

18 ONDERWIJS Honoursprogramma Het Honoursprogramma van CMI Instituut: CMI Medewerkers: Eva Visser, Hoofddocenten CMI/ Creating 010 Studenten: 200+ studenten Resultaat: Onderwijsmodules, Open Project, Minor+en, afstudeertraject met honoursdegree, leerwerkgemeenschap, lezingenreeks, deelname studenten aan symposia, etc. Honoursprogramma van CMI is er voor breed-geïnteresseerde, ambitieuze, proactieve studenten. Binnen het Honoursprogramma krijgen de studenten de kans zichzelf te ontwikkelen tot een breed georiënteerde, op innovatie gerichte professionals die interdisciplinair samen kunnen werken. Na afronding van het totale Honoursprogramma studeren de studenten af met een Honours Degree. Kenmerkend voor het Honoursprogramma is dat de opdrachten en vraagstukken waaraan gewerkt wordt veel minder dan in het reguliere onderwijs een vaste uitkomst hebben. Er is niet één juiste manier om iets te doen, er zijn meerdere manieren om een doel te bereiken. Het honoursonderwijs is dus vrijer dan het reguliere onderwijs; studenten kunnen en moeten meer eigen initiatief tonen en worden hierin gestimuleerd en ondersteund. De coördinatie van het instituutsbrede CMI programma gebeurt vanuit Creating 010. Daarnaast zijn de hoofddocenten van CMI, die ook aan het kenniscentrum verbonden zijn, nauw betrokken bij het honoursprogramma van de diverse CMI-opleidingen. Het instituutbrede programma omvat onder andere een lezingenreeks, werving en selectie, het organiseren van een opleidingsoverstijgend extra afstudeerbegeleiding en het voorbereiden van de honourstudenten op hun eindassessment. Behalve het instituutsbrede programma vinden er ook bij de verschillende opleidingen vele HP-activiteiten plaats. Een selectie daarvan is: Honourskeuzevakken bij alle opleidingen leerwerkgemeenschappen bij de opleidingen Open Project bij CMI en MT Het interdisciplinaire HPlab voor de derdejaars Voor meer informatie zie HPatCMI.hr.nl. 33

19 ONDERZOEK + SAMENWERKING HUMAN-CENTERED ICT CyberDew I en II Instituut: CMI Medewerkers: Mortaza S. Bargh, Sunil Choenni, Roel Bakker (projectleider: Mortaza S. Bargh) Studenten: Eén student Technische Informatica, CMI. Samenwerkingspartners: Thales Security (Huizen), Thales TRT (Delft), WODC (ministerie van Veiligheid en Justitie) Resultaat: Haalbaarheid rapport en het projectvoorstel voor subsidieaanvraag voor de tweede fase (CyberDEW-II) Het doel van het project was het onderzoeken van de technische en economische haalbaarheid van een gedistribueerde early warning systeem (het CyberDEW systeem) om malware aanvallen te detecteren. De detectie zou mede mogelijk gemaakt worden door het samenwerken tussen geautomatiseerde software sensoren, mensen (eindgebruikers en experts) en organisaties. De haalbaarheidsstudie had twee gedeelten: een technisch en een businessdeel. In het technische deel worden vragen omtrent modellering, informatievergaring, informatiedeling en managementmiddelen beantwoord. Het businessgedeelte adresseert de incentives en Unique Sellling Points om CyberDEW te gebruiken, alsmede het businessmodel. De rollen van CyberDEW, zoals voorziener en gebruiker, de dynamiek van netwerken en betrouwbaarheid, worden eveneens behandeld. Het werkingsprincipe wordt onderzocht via een literatuurstudie en bewezen met behulp van een proof-of-concept demonstrator. Wij bij HR hebben een bijdrage ingeleverd rondom de systeemarchitectuur en de bestaande software tools/methoden om netwerkaanvallen automatisch te detecteren. Op basis van het haalbaarheidsonderzoek hebben we een eindrapport en een projectvoorstel gemaakt. Het eindrapport geeft een overzicht van de resultaten van het haalbaarheidsonderzoek dat in het kader van SBIR CyberSecurity werd uitgevoerd. Het projectvoorstel gaat over een vervolgproject om onze ideeën naar een product toe uit te werken. Inmiddels werd de subsidie voor het vervolgproject (CyberDEW II) door Agentschap NL in juli 2013 toegekend. Dit is een bedrag van euro in totaal, waarvan ongeveer Euro voor HR is. Vanaf september 2013 zijn we samen met Thales en het WODC de tweede fase gestart. 35

20 ONDERZOEK + ONDERWIJS NIEUWE MEDIA Free?! ONDERZOEK + ONDERWIJS Kenniscentrum Connectie Institute: WdKA, PZI Contributor: Aymeric Mansoux Colleborators: Kennisland, WORM, WdKA, Het Nieuwe Instituut, Culture Programme of the European Union, Stimuleringsfonds Creatieve Industrie en Hello Mickey! Instituut: CMI, WdKA Medewerkers: Justien Marseille, Manon Mostert-van der Sar, Helen Poelwijk, Peter van Waart, Calvin Visee Studenten: Het project betrok studenten en docenten bij het vraagstuk hoe onderzoek te verweven met onderwijs. Samenwerkingspartner: HP Team Resultaat: Bewustwordingscampagne rond de rol van het kenniscentrum bij het aanzetten tot onderzoek in onderwijs The FREE?! project consisted of three interconnected parts: 1 A workshop to explore the concept of free culture at the heart of the whole project; 2 An extensive campaign leading up to the final event developed by and with students of the Graphic Design Department of the Willem de Kooning Academy in Rotterdam, for which a series of campaign proposals was developed by students, and two winning proposals, selected by the audience at a public pitch, were developed into full-fledged campains; 3 The final public event at the New Institute in Rotterdam on Friday 29 November The concept free culture refers to all forms of cultural expressions that have been deliberately freed by their legitimate authors from the limitations that current intellectual property law, such as copyright, impose on them. Free culture promotes the free distribution of works and tools to create the lowest threshold possible for the access and transformation of culture for an audience as broad as possible. To do so, free culture operates as a nested territory, in which different forms of cooperation and collaboration establish working environments and modes of production that are based on sharing and exchanging knowledge. This requires a new approach to the production, financing, distribution, and appreciation of culture. It is in this particular context that FREE?! explores the potential and limits of this alternative. Het project Kennis Centrum Connectie (KCC) had tot doel de binding tussen deonderzoeksactiviteiten van het kenniscentrum en het onderwijs te versterken. In vijf sessies zijn behoeften van management, docenten en studenten in kaart gebracht. Op grond hiervan is een touchpoint analyse gemaakt en is een (communicatie) strategie uitgezet. Hierbij lag de nadruk enerzijds op inspireren tot het nieuwsgiering maken over en het doen van onderzoek. Anderzijds was de strategie gericht op het bekend maken van het Kenniscentrum en haar activiteiten. Binnen het project hebben studenten de rol aangenomen van: Informanten: studenten namen deel aan inventarisatie; Ontwikkelaars, studenten waren betrokken bij de vormgeving en uitvoering van het plan; Doelgroep, het project informeerde studenten over de veelheid en breedheid van de activiteiten van het kenniscentrum. Docenten waren betrokken als: Informanten: ruim 20 docenten namen deel aan inventarisatie van wensen en eisen t.a.v. het kenniscentrum. Medewerkers/ onderzoekers Creating 010 waren betrokken bij: Het inventariseren van wensen en noden; Het creëren van content en delen van onderzoeksvraagstukken; Model voor duurzame doorwerking van onderzoek in onderwijs

I would rather design a poster than a website. Aldje van Meer, oktober 2012

I would rather design a poster than a website. Aldje van Meer, oktober 2012 I would rather design a poster than a website Aldje van Meer, oktober 2012 Deze uitgave is een samenvatting van de lezing 'I would rather design a poster than a website tijdens het Nationaal Symposium

Nadere informatie

Internet of Things: netwerk voor kennis, onderzoek, onderwijs en ontwikkeling Samenwerking van hogescholen, kennisinstituten en industriële partners

Internet of Things: netwerk voor kennis, onderzoek, onderwijs en ontwikkeling Samenwerking van hogescholen, kennisinstituten en industriële partners Internet of Things: netwerk voor kennis, onderzoek, onderwijs en ontwikkeling Samenwerking van hogescholen, kennisinstituten en industriële partners dr. Geert de Haan 1 drs. Wim Smit 2 dr. Jan Dirk Schagen

Nadere informatie

ICT in Digi-Taal Presentatie titel

ICT in Digi-Taal Presentatie titel ICT in Digi-Taal Presentatie titel de rol van human centered ICT Ingrid Mulder Lector Human Centered ICT Hogeschool Rotterdam Rotterdam, 00 januari 2007 Engels en Digi-Taal in het basisonderwijs Rotterdam,

Nadere informatie

APPLAB SAMENWERKEN AAN LUCHTKWALITEIT

APPLAB SAMENWERKEN AAN LUCHTKWALITEIT APPLAB SAMENWERKEN AAN LUCHTKWALITEIT TIM FLEUMER HOGESCHOOL ROTTERDAM Docent-onderzoeker voor AppLab bij Kenniscentrum Creating010 Docent Communication and Multimedia Design t.fleumer@hr.nl Wat is AppLab

Nadere informatie

RICHES Renewal, Innovation and Change: Heritage and European Society

RICHES Renewal, Innovation and Change: Heritage and European Society This project has received funding from the European Union s Seventh Framework Programme for research, technological development and demonstration under grant agreement no 612789 RICHES Renewal, Innovation

Nadere informatie

Instituut voor Communicatie, Media & IT. Game Design & Development

Instituut voor Communicatie, Media & IT. Game Design & Development Instituut voor Communicatie, Media & IT Game Design & Development EELCO BRAAD // NIEK JONKER drs. Eelco Braad University Lecturer Game Design & Development Master of Computational Science & Scientific

Nadere informatie

Was, is of komt er aandacht voor

Was, is of komt er aandacht voor Was, is of komt er aandacht voor SoftwareKwaliteit in het onderwijs? Voorjaarsevenement TestNet 2012 Leo van der Aalst Lector Software Quality and Testing at Fontys University of Applied Sciences Locaties

Nadere informatie

Associate lectoraat werk & technologie i.o. Leren & werken in de 21e eeuw

Associate lectoraat werk & technologie i.o. Leren & werken in de 21e eeuw , Associate lectoraat werk & technologie i.o. Leren & werken in de 21e eeuw Lectoraat Strategisch Human Resource Management Academie Mens & Arbeid i.s.m Academie Financiën, Economie & Management en TechYourFuture

Nadere informatie

Tilburg University 2020 Toekomstbeeld. College van Bestuur, april 2013

Tilburg University 2020 Toekomstbeeld. College van Bestuur, april 2013 Tilburg University 2020 Toekomstbeeld College van Bestuur, april 2013 Strategie in dialoog met stakeholders Open voor iedere inbreng die de strategie sterker maakt Proces met respect en waardering voor

Nadere informatie

Desirée van den Bergh, Marga Kemp, Rob Mientjes, Bianca Peersman en Harry Vankan

Desirée van den Bergh, Marga Kemp, Rob Mientjes, Bianca Peersman en Harry Vankan Project Meer met Mediavoorzieningen een onderzoek naar rol en positionering Mediavoorzieningen: Essentieel en Effectief Samenvatting rapport over de meerwaarde van de diensten van Mediavoorzieningen voor

Nadere informatie

Aanspreekpunt voor studenten Informatica van Avans Hogeschool voor stage en afstuderen.

Aanspreekpunt voor studenten Informatica van Avans Hogeschool voor stage en afstuderen. Aanspreekpunt voor studenten Informatica van Avans Hogeschool voor stage en afstuderen. Innovatie & inspiratieprogramma + werkplek @ Jamfabriek (code A02) Heeft u een idee, project of opdracht, neem dan

Nadere informatie

2 e Mini conferentie. Digitale visualisatie technieken in het kunstonderwijs. Verslag 13-02-2014. Innovatieve Visualisatie Technieken

2 e Mini conferentie. Digitale visualisatie technieken in het kunstonderwijs. Verslag 13-02-2014. Innovatieve Visualisatie Technieken e Mini conferentie Digitale visualisatie technieken in het kunstonderwijs Verslag 3--4 Innovatieve Visualisatie Technieken Tweede mini-conferentie Lectoraat Innovatieve Visualisatie Technieken Op donderdag

Nadere informatie

Nationale DenkTank 2014 Big Data Academy

Nationale DenkTank 2014 Big Data Academy Big Data Academy Achtergrond en uitwerking Big Data Academy (BDA) Management Summary Oplossing [Twintig] deelnemers waarvan [80%] masterstudenten en PhD s en[20%] werknemers die voldoen aan de voorkenniseisen

Nadere informatie

Programma Open dag zaterdag 28 februari 2015 Program Open Day Saturday 28 February 2015

Programma Open dag zaterdag 28 februari 2015 Program Open Day Saturday 28 February 2015 Programma Open dag zaterdag 28 februari 2015 Program Open Day Saturday 28 February 2015 Tijd 09.15 09.45 Je bent op de Open dag, wat nu? Personal welcome international visitors 10.00 10.45 Je bent op de

Nadere informatie

Media en creativiteit. Winter jaar vier Werkcollege 7

Media en creativiteit. Winter jaar vier Werkcollege 7 Media en creativiteit Winter jaar vier Werkcollege 7 Kwartaaloverzicht winter Les 1 Les 2 Les 3 Les 4 Les 5 Les 6 Les 7 Les 8 Opbouw scriptie Keuze onderwerp Onderzoeksvraag en deelvragen Bespreken onderzoeksvragen

Nadere informatie

HU GERICHT IN BEWEGING

HU GERICHT IN BEWEGING HU GERICHT IN BEWEGING Organisatieontwikkeling HU het verhaal - versie maart 2016 - Agenda Waar komen we vandaan? Waarom gaan we veranderen? Wie willen we zijn? Hoe gaan we dit bereiken? Wat verandert

Nadere informatie

SMART citizens. Art in Progress

SMART citizens. Art in Progress Art in Progress 150 jongeren van het Hyperion Lyceum werken 16-20 september samen met zes internationaal bekende kunstenaars: Esther Polak en Ivar van Bekkum, Simon van der Linden/Jorrit Thijn van Monobanda,

Nadere informatie

Praktijkgericht pakket: Sociaal Ondernemerschap binnen HO

Praktijkgericht pakket: Sociaal Ondernemerschap binnen HO Praktijkgericht pakket: Sociaal Ondernemerschap binnen HO Inhoud 1. Project IN C 2. Onderwijsdidactisch 3. Professionalisering 4. Zit er een sociaal ondernemer in jou? 5. Samengevat Project In C 1. Project

Nadere informatie

Portfolio van januari 2014 tot augustus 2015 Kenniscentrum Creating 010

Portfolio van januari 2014 tot augustus 2015 Kenniscentrum Creating 010 Portfolio van januari 2014 tot augustus 2015 Kenniscentrum Creating 010 We re Creating 010 Portfolio van januari 2014 tot augustus 2015 Kenniscentrum Creating 010 In het Nederlandse debat over creatieve

Nadere informatie

Samenwerkingsagenda Hogeschool van Arnhem en Nijmegen en de Provincie Gelderland

Samenwerkingsagenda Hogeschool van Arnhem en Nijmegen en de Provincie Gelderland en de Provincie Gelderland 22 maart 2016 Overwegende dat: De provincie Gelderland veel waarde hecht aan de aanwezigheid van onderwijs/kennisinstellingen in haar Provincie. Uiteraard in hun functie van

Nadere informatie

Kunst in de Tarwewijk Een onderzoek naar de mogelijkheden voor een creatieve Oost-West-As in de Tarwewijk

Kunst in de Tarwewijk Een onderzoek naar de mogelijkheden voor een creatieve Oost-West-As in de Tarwewijk Kunst in de Tarwewijk Een onderzoek naar de mogelijkheden voor een creatieve Oost-West-As in de Tarwewijk M.M. Schelvis Advies & Onderzoek mei 2008 Voorwoord De afgelopen maanden heb ik voor dit onderzoek

Nadere informatie

FONTYS ACADEMY FOR CREATIVE INDUSTRIES

FONTYS ACADEMY FOR CREATIVE INDUSTRIES Voltijd Tilburg 2011/2012 COMMERCIËLE ECONOMIE FONTYS ACADEMY FOR CREATIVE INDUSTRIES DIGITAL PUBLISHING STUDIES 25.M.3535.01.11 Enjoy YOUR learning community! We willen vermaakt worden, we zoeken naar

Nadere informatie

RDM Centre of Expertise. Innovatie motor voor Stad en Haven

RDM Centre of Expertise. Innovatie motor voor Stad en Haven RDM Centre of Expertise Innovatie motor voor Stad en Haven https://www.youtube.com/watch?v=ubghpqsittc RDM Centre of Expertise RDM Centre of Expertise is een broedplaats waar studenten, onderzoekers/lectoren

Nadere informatie

To e-cf or not to e-cf? Jose de Leeuwe-Wisniewski 6 maart 2014

To e-cf or not to e-cf? Jose de Leeuwe-Wisniewski 6 maart 2014 To e-cf or not to e-cf? Jose de Leeuwe-Wisniewski 6 maart 2014 Programma e-cf Korte introductie e-cf Nut en noodzaak Stand van zaken in Europa In Nederland e-cf in de praktijk Ronde tafel discussie Het

Nadere informatie

Nieuwe media. Ander onderwijs?

Nieuwe media. Ander onderwijs? Nieuwe media. Ander onderwijs? Joke Voogt Typ hier de footer 1 Wij streven ernaar dat over vijf tot tien jaar alle leerlingen voor hun toekomstig beroep, voor het deelnemen aan het maatschappelijk leven

Nadere informatie

Mode Maastricht verbindt, ontwikkelt en etaleert.

Mode Maastricht verbindt, ontwikkelt en etaleert. Mode Maastricht verbindt, ontwikkelt en etaleert. Onze missie Waar wij voor staan Door het versterken van de signatuur van de Maastrichtse mode- en designsector in combinatie met de sterke reputatie

Nadere informatie

Het regelen van ondersteuning op open source software voor overheidsorganisaties. Afstudeerpresentatie Daniël Vijge 12 november 2007

Het regelen van ondersteuning op open source software voor overheidsorganisaties. Afstudeerpresentatie Daniël Vijge 12 november 2007 Het regelen van ondersteuning op open source software voor overheidsorganisaties Afstudeerpresentatie Daniël Vijge 12 november 2007 Inhoud van de presentatie Waarom dit onderzoek? Opzet van het onderzoek

Nadere informatie

De Gespecialiseerde Professional

De Gespecialiseerde Professional Top Talent Programma Excellentietraject: Facility Management F-MEX De Gespecialiseerde Professional Academie: HBS Saxion University of Applied Science Auteur: Benedicte de Vries Datum: 13-07-2015 1 Programma:

Nadere informatie

Praktijkgericht onderzoek Hogeschool Rotterdam. Bijeenkomst Platform BioDelta Zuid Holland

Praktijkgericht onderzoek Hogeschool Rotterdam. Bijeenkomst Platform BioDelta Zuid Holland Praktijkgericht onderzoek Hogeschool Rotterdam Bijeenkomst Platform BioDelta Zuid Holland 24 juni 2014 Hogeschool Rotterdam 32.000 studenten 12 instituten 9 locaties 89 opleidingen 5 kenniscentra Vijf

Nadere informatie

Informatie over onze vereniging

Informatie over onze vereniging Informatie over onze vereniging Editie 2014 Uitgebreide en actuele informatie op www.cio-platform.nl CIO Platform Nederland, mei 2014 Informatie over onze vereniging - CIO Platform Nederland mei 2014 Inhoudsopgave

Nadere informatie

Communication and Multimedia Design Amsterdam Informatie over het afstudeerproject februari - juni 2012

Communication and Multimedia Design Amsterdam Informatie over het afstudeerproject februari - juni 2012 Communication and Multimedia Design Amsterdam Informatie over het afstudeerproject februari - juni 2012 Inleiding Studenten van de opleiding CMD Amsterdam maken in het afstudeerjaar hun individuele afstudeerproject.

Nadere informatie

Instituut voor Sociale Opleidingen

Instituut voor Sociale Opleidingen Instituut voor Sociale Opleidingen Naar een nieuwe opleiding Social Work In september 2016 start Hogeschool Rotterdam met de nieuwe opleiding Social Work. Dit betekent dat eerstejaars studenten (die in

Nadere informatie

Onderzoeksopdracht Crossmedialab. Titel Mobile meets Social: de volgende stap voor mobile marketing

Onderzoeksopdracht Crossmedialab. Titel Mobile meets Social: de volgende stap voor mobile marketing Onderzoeksopdracht Crossmedialab Titel Mobile meets Social: de volgende stap voor mobile marketing Probleemomgeving De exponentiële opkomst van smart phones, met als (voorlopige) koploper de iphone van

Nadere informatie

Beleidsaanbevelingen

Beleidsaanbevelingen Beleidsaanbevelingen Naar aanleiding van het praktijkonderzoek Morele thema s waar mantelzorgers mee te maken krijgen bij de zorg voor hun partner met hersenletsel in de thuissituatie Linn Cent 1527992

Nadere informatie

Domeinbeschrijving Bachelor of ICT. Duurzaam & ICT 30 januari 2014. Jan Dirk Schagen Bestuurslid HBO-I

Domeinbeschrijving Bachelor of ICT. Duurzaam & ICT 30 januari 2014. Jan Dirk Schagen Bestuurslid HBO-I Domeinbeschrijving Bachelor of ICT Duurzaam & ICT 30 januari 2014 Jan Dirk Schagen Bestuurslid HBO-I Sneak Preview: domeinbeschrijving Bachelor of ICT 3.0 Jan Dirk Schagen is bestuurslid van de HBO-I stichting,

Nadere informatie

Opleidingsprogramma DoenDenken

Opleidingsprogramma DoenDenken 15-10-2015 Opleidingsprogramma DoenDenken Inleiding Het opleidingsprogramma DoenDenken is gericht op medewerkers die leren en innoveren in hun organisatie belangrijk vinden en zich daar zelf actief voor

Nadere informatie

HR deep dive into Enterprise IT. HR bouwt aan de Enterprise IT functie voor de 21 e eeuw

HR deep dive into Enterprise IT. HR bouwt aan de Enterprise IT functie voor de 21 e eeuw HR deep dive into Enterprise IT HR bouwt aan de Enterprise IT functie voor de 21 e eeuw 1 HR deep dive into Enterprise IT De HR voor IT opgave. Nieuwe informatietechnologie heeft enorme impact op organisaties.

Nadere informatie

Kwaliteit v/d betrokkenheid v/h beroepenveld. 31-01-2013 Rik Burger

Kwaliteit v/d betrokkenheid v/h beroepenveld. 31-01-2013 Rik Burger Kwaliteit v/d betrokkenheid v/h beroepenveld 31-01-2013 Rik Burger Rik Burger Accountmanager CE:SMM e. f.burger@hr.nl @kirco99 Kwaliteit van de betrokkenheid van het beroepenveld Betrokkenheid van het

Nadere informatie

Macrodoelmatigheidstoets Master Data Science and Entrepreneurship Samenvatting

Macrodoelmatigheidstoets Master Data Science and Entrepreneurship Samenvatting Macrodoelmatigheidstoets Master Data Science and Entrepreneurship Samenvatting Eindhoven / Tilburg, mei 2015 Algemeen Soort aanvraag Naam instelling(en) Contactpersoon Nieuwe opleiding, joint degree Technische

Nadere informatie

Ervaringen met begeleiding FTA cursus Deployment of Free Software Systems

Ervaringen met begeleiding FTA cursus Deployment of Free Software Systems Ervaringen met begeleiding FTA cursus Deployment of Free Software Systems Frans Mofers Nederland cursusmateriaal & CAA's alle cursusmateriaal vrij downloadbaar als PDF betalen voor volgen cursus cursussite

Nadere informatie

Kikkers en Heilige Koeien UvAConext & standaarden voor het primaire onderwijs en onderzoek proces

Kikkers en Heilige Koeien UvAConext & standaarden voor het primaire onderwijs en onderzoek proces Kikkers en Heilige Koeien UvAConext & standaarden voor het primaire onderwijs en onderzoek proces SURF Seminar September 2015 Frank Benneker, ICTS Universiteit van Amsterdam Perspectief ICTS & OO dienstverlening

Nadere informatie

DE BOUWCAMPUS GIDS VAN EEN MERK

DE BOUWCAMPUS GIDS VAN EEN MERK DE BOUWCAMPUS GIDS VAN EEN MERK VERSIE JUNI 2014 INLEIDING De Bouwcampus staat in de steigers: hier pakken we de uitdagingen binnen de bouw gezamenlijk op. In vraagstukken die zowel private als publieke

Nadere informatie

BiZZdesign. Bouwen van sterke en wendbare organisaties met behulp van standaarden, methode, technieken en tools. Research & Development

BiZZdesign. Bouwen van sterke en wendbare organisaties met behulp van standaarden, methode, technieken en tools. Research & Development BiZZdesign Bouwen van sterke en wendbare organisaties met behulp van standaarden, methode, technieken en tools Research & Development 1 Profile CV Joost Niehof Name Grade Nationality Residence Role Joost

Nadere informatie

vijf debatten over het strategische en publieke belang van kunst en cultuur als basis voor nieuwe vormen van leefbaarheid, zorg en welzijn

vijf debatten over het strategische en publieke belang van kunst en cultuur als basis voor nieuwe vormen van leefbaarheid, zorg en welzijn noteer in je agenda: 3 maart, 31 maart, 21 april, 19 mei en 16 juni 2015 vijf debatten over het strategische en publieke belang van kunst en cultuur als basis voor nieuwe vormen van leefbaarheid, zorg

Nadere informatie

Onderzoeksopzet Vrijwilligers in de Wmo Wmo-werkplaats Noord Jolanda Kroes Hanzehogeschool Groningen

Onderzoeksopzet Vrijwilligers in de Wmo Wmo-werkplaats Noord Jolanda Kroes Hanzehogeschool Groningen Onderzoeksopzet Vrijwilligers in de Wmo Wmo-werkplaats Noord Jolanda Kroes Hanzehogeschool Groningen Inhoud 1. Inleiding 2 De Wmo-werkplaats 2 Schets van de context 2 Ontwikkelde producten 3 2. Doel onderzoek

Nadere informatie

Strategie Zuyd 2014-2018

Strategie Zuyd 2014-2018 Strategie Zuyd 2014-2018 Inleiding De strategie van Zuyd voor de periode 2014-2018 is op hoofdlijnen een voortzetting van de strategie van de afgelopen jaren, aangescherpt vanuit een aantal belangrijke

Nadere informatie

Programma Open dag zaterdag 28 februari 2015 Program Open Day Saturday 28 February 2015

Programma Open dag zaterdag 28 februari 2015 Program Open Day Saturday 28 February 2015 Programma Open dag zaterdag 28 februari 2015 Program Open Day Saturday 28 February 2015 Tijd 09.15 09.45 Je bent op de Open dag, wat nu? Personal welcome international visitors 10.00 10.45 Je bent op de

Nadere informatie

media-educatie & -participatie: van mediakunstenaar tot Do-It- Yourself amateur

media-educatie & -participatie: van mediakunstenaar tot Do-It- Yourself amateur media-educatie & -participatie: van mediakunstenaar tot Do-It- Yourself amateur Emiel Heijnen Emiel Heijnen Docent bachelor docent Beeldende Kunst en Vormgeving en Master Kunsteducatie, Amsterdamse Hogeschool

Nadere informatie

Lectoraat Kennistransfer in Technisch Design alias Productontwerpen en Productinnovatie

Lectoraat Kennistransfer in Technisch Design alias Productontwerpen en Productinnovatie Lectoraat Kennistransfer in Technisch Design alias Productontwerpen en Productinnovatie Een eerste oriëntatie en ideeën Rianne C Valkenburg 13 maart 2009 Het kennisdomein Productontwerpen & Productinnovatie

Nadere informatie

Hoe realiseer je een Smart City?

Hoe realiseer je een Smart City? Hoe realiseer je een Smart City? Thema Inclusive Society Dr. Ir. Rianne Valkenburg FUTURE Steden worden langzaam bedolven onder sensoren Steden waren al vol, namelijk met mensen Kwaliteit van leven? Hoe

Nadere informatie

AFSTUDEERRICHTING CREATIEVE INDUSTRIE

AFSTUDEERRICHTING CREATIEVE INDUSTRIE AFSTUDEERRICHTING CREATIEVE INDUSTRIE Utrecht, december 2013 Pim Schonk Willem Spee 1 Voorwoord Interactieve media, nieuwe diensten, verrassende content; nieuwe vormen van nieuwsvergaring, onverwachte

Nadere informatie

Professionele Masters. Uitgangspunten verdere uitbouw aanbod professionele masters

Professionele Masters. Uitgangspunten verdere uitbouw aanbod professionele masters Professionele Masters Uitgangspunten verdere uitbouw aanbod professionele masters Professionele Masters Uitgangspunten verdere uitbouw aanbod professionele masters Inhoud 5 Voorwoord 7 Inleiding 8 Professionele

Nadere informatie

Enterprisearchitectuur

Enterprisearchitectuur Les 2 Enterprisearchitectuur Enterprisearchitectuur ITarchitectuur Servicegeoriënteerde architectuur Conceptuele basis Organisatiebrede scope Gericht op strategie en communicatie Individuele systeemscope

Nadere informatie

Excellente (ICT) studenten NIOC2013

Excellente (ICT) studenten NIOC2013 Excellente (ICT) studenten NIOC2013 1 Excellentie in onderwijs Regulier onderwijs vraagt (te) weinig van hooggetalenteerden Daardoor Komen zij niet volledig tot hun recht Kunnen motivatieproblemen optreden

Nadere informatie

ORGANIZATIONAL LIFE IN THE DESIGN OF ENTERPRISE ARCHITECTURES

ORGANIZATIONAL LIFE IN THE DESIGN OF ENTERPRISE ARCHITECTURES 30-5-2012 ORGANIZATIONAL LIFE IN THE DESIGN OF ENTERPRISE ARCHITECTURES The persistent challenge of a discipline and its users Sander Meijer, NGI bijeenkomst 29 mei 2012 Promotieonderzoek onder leiding

Nadere informatie

Stelling II. Creativiteit is de belangrijkste eigenschap voor innovatie.

Stelling II. Creativiteit is de belangrijkste eigenschap voor innovatie. Toon Jansen * New Urban Creatives Almere * 12 maart 2014 Stelling I Creativiteit is de belangrijkste eigenschap voor innovatie. Stelling II Door het beschikbaar stellen van goedkope/betaalbare woon- en

Nadere informatie

Informatieprofessional 3.0

Informatieprofessional 3.0 Informatieprofessional 3.0 Dr. Erik de Vries Lector Innovatie in de Publieke Sector Erik.deVries@HAN.nl Strategische vaardigheden van de informatieprofessional die vaardigheden die interpersoonlijk strategisch

Nadere informatie

Students Voices (verkorte versie)

Students Voices (verkorte versie) Lectoraat elearning Students Voices (verkorte versie) Onderzoek naar de verwachtingen en de ervaringen van studenten, leerlingen en jonge, startende leraren met betrekking tot het leren met ICT in het

Nadere informatie

F A B S C H O L K I D S

F A B S C H O L K I D S F A B S C O H O L K I D S Over FabSchool Kids In Fabschool Kids staat zelf dingen maken, creativiteit en samenwerken centraal. In hands-on workshops in het Fablab Amsterdam leren kinderen alles over digitale

Nadere informatie

INNOVATIE- MOTOR VOOR HAVEN EN STAD

INNOVATIE- MOTOR VOOR HAVEN EN STAD INNOVATIE- MOTOR VOOR HAVEN EN STAD _ RDM CENTRE OF EXPERTISE Rotterdam heeft de ambitie uit te groeien tot een klimaatbestendige deltastad met de meest innovatieve en duurzame haven ter wereld. Deze ambitie

Nadere informatie

Stand van zaken en plannen WP3. Consortiumbijeenkomst WP3 26 augustus 2013

Stand van zaken en plannen WP3. Consortiumbijeenkomst WP3 26 augustus 2013 Stand van zaken en plannen WP3 Consortiumbijeenkomst WP3 26 augustus 2013 WP 3 WP3: Doelgroep en beleving 3.1 Beleving: onderzoek / studentenprojecten rond winkelproces en beleving, identiteit, marketing,

Nadere informatie

Creative Europe Programma en Europe For Citizens Calls en deadlines 2014

Creative Europe Programma en Europe For Citizens Calls en deadlines 2014 Creative Europe Programma en Europe For Citizens Calls en deadlines 2014 Calls subprogramma MEDIA Korte omschrijving Deadline Support for the development of Single Projects and Slate Funding Steun voor

Nadere informatie

Voorwoord. Erik Sterk Guido Walraven

Voorwoord. Erik Sterk Guido Walraven Voorwoord Erik Sterk Guido Walraven Ondernemende burgers in lokale gemeenschappen kunnen sociale, economische en ecologische impact hebben, zo is de laatste jaren steeds duidelijker geworden. De verschillende

Nadere informatie

Website voor mkb-ondernemers en ontwerpers die met hun producten willen innoveren voor Vitale Ouderen

Website voor mkb-ondernemers en ontwerpers die met hun producten willen innoveren voor Vitale Ouderen Support innovatieprijs 2012: 55plustoolbox.nl Ingestuurd door: Onderwerp: Kenniscentrum Design en Technologie Lectoraat Industrial Design Lector ir. Karin van Beurden Website voor mkb-ondernemers en ontwerpers

Nadere informatie

SOFTWARE ENERGY FOOTPRINT LAB

SOFTWARE ENERGY FOOTPRINT LAB SOFTWARE ENERGY FOOTPRINT LAB Ir. Bo Merkus Onderzoeker CleanTech T: +31 (0) 621156138 E: b.merkus@hva.nl W: www.hva.nl/cleantech Hogeschool van Amsterdam 14 mei 2013 1 CLEANTECH ONDERZOEKSTHEMA S Groene

Nadere informatie

Institute for Aerospace Maintenance Maastricht (IAMM) Kennis als wapen in mondiale concurrentie

Institute for Aerospace Maintenance Maastricht (IAMM) Kennis als wapen in mondiale concurrentie Institute for Aerospace Maintenance Maastricht (IAMM) Kennis als wapen in mondiale concurrentie 11 december 2014 Het project EUregio Life Cycle Costing (EULC2) is mede mogelijk gemaakt door bijdragen van

Nadere informatie

Reshaping the way you think and act to deal with the complex issues of today s world

Reshaping the way you think and act to deal with the complex issues of today s world Reshaping the way you think and act to deal with the complex issues of today s world HOE GAAT HET NU? We zetten allemaal verschillende methoden in om vraagstukken op te lossen, oplossingen te ontwerpen

Nadere informatie

Transformatie Structureel leegstaande kantoorgebouwen. Presentatie ilab Rogier Laterveer

Transformatie Structureel leegstaande kantoorgebouwen. Presentatie ilab Rogier Laterveer Transformatie Structureel leegstaande kantoorgebouwen Presentatie ilab Rogier Laterveer Voorstellen Rogier Laterveer Docent, onderzoeker en architect Kenniscentrum voor Technologie & Innovatie Initiatiefnemer

Nadere informatie

Krachtenveld. Masterprogramma Content & Knowledge Engineering. Ministerie OCW. ß-faculteit. onderwijsvisitatie. bacheloropleidingen.

Krachtenveld. Masterprogramma Content & Knowledge Engineering. Ministerie OCW. ß-faculteit. onderwijsvisitatie. bacheloropleidingen. Masterprogramma Content & Knowledge Engineering Curriculum 2010-2011 Hans Voorbij Krachtenveld onderwijsvisitatie zelfevaluatie ß-faculteit bacheloropleidingen master CKE vakgebied docenten Ministerie

Nadere informatie

Bewegen tot leren: Perspectieven voor een krachtige leeromgeving

Bewegen tot leren: Perspectieven voor een krachtige leeromgeving Bewegen tot leren: Perspectieven voor een krachtige leeromgeving Jouw ervaring Neem iets in gedachten dat je nu goed kunt en waarvan je veel plezier hebt in je werk: Vertel waartoe je in staat bent. Beschrijf

Nadere informatie

Big Data en Testen samen in een veranderend speelveld. Testnet 10 april 2014 Paul Rakké

Big Data en Testen samen in een veranderend speelveld. Testnet 10 april 2014 Paul Rakké Big Data en Testen samen in een veranderend speelveld Testnet 10 april 2014 Paul Rakké Kernvraag Is het testen van Big Data omgevingen, applicaties en de data anders dan het testen van meer traditionele

Nadere informatie

Diensteninnovatie: wat is dat?

Diensteninnovatie: wat is dat? Over de AWT De Adviesraad voor het Wetenschaps- en Technologiebeleid (AWT) adviseert regering en parlement over beleid voor wetenschap, technologie en innovatie De AWT adviseert gevraagd en ongevraagd.

Nadere informatie

RESPONSIVE TO A CHANGING WORLD. Yolk Henny van Egmond Congres over het nieuwe werken 2014

RESPONSIVE TO A CHANGING WORLD. Yolk Henny van Egmond Congres over het nieuwe werken 2014 RESPONSIVE TO A CHANGING WORLD Yolk Henny van Egmond Congres over het nieuwe werken 2014 Ontwikkeling en groei van binnenuit We leven niet in een tijdperk van veranderingen, maar in een verandering van

Nadere informatie

Benchmark communicatiefunctie

Benchmark communicatiefunctie Benchmark communicatiefunctie Hoe vergelijkje de communicatiefunctievan bedrijven? CommunicatieLab Logeion Caroline Wehrmann 19 November 2013 1 VOORSTELRONDJE 2 Programma Communicatiebenchmark Waarom?

Nadere informatie

Samen vormgeven aan de toekomst

Samen vormgeven aan de toekomst Policy Design Studio Samen vormgeven aan de toekomst Sinds het voorjaar van 2015 brengen wij de Policy Design Studio in praktijk. Een kansgerichte manier om de toekomst tegemoet te treden. Wij raken steeds

Nadere informatie

Wat is Interaction Design?

Wat is Interaction Design? Wat is Interaction Design? Wat is interaction design? Designing interactive products to support the way people communicate and interact in their everyday and working lives. Preece, Sharp and Rogers (2015)

Nadere informatie

Onderwijs en Kennisoverdracht

Onderwijs en Kennisoverdracht Onderwijs en Kennisoverdracht Ontwikkelingen in de duurzame landbouw in Suriname Prof. Tiny van Boekel, Decaan voor Onderwijs/Vice-rector, Wageningen University & Research Centre, NL Inhoud lezing Ontwikkelingen

Nadere informatie

Creatief onderzoekend leren

Creatief onderzoekend leren Creatief onderzoekend leren De onderwijskundige: Wouter van Joolingen Universiteit Twente GW/IST Het probleem Te weinig bèta's Te laag niveau? Leidt tot economische rampspoed. Hoe dan? Beta is spelen?

Nadere informatie

Omslag ontwerp. Aanleverinstructies. Welke informatie hebben wij nodig? Let op:

Omslag ontwerp. Aanleverinstructies. Welke informatie hebben wij nodig? Let op: Aanleverinstructies Omslag ontwerp Op basis van uw wensen kunt u een geschikte ontwerper kiezen. Op de volgende pagina s van dit document vindt u info en een klein portfolio van de ontwerpers. 1. StudioLIN

Nadere informatie

Stichting NIOC en de NIOC kennisbank

Stichting NIOC en de NIOC kennisbank Stichting NIOC Stichting NIOC en de NIOC kennisbank Stichting NIOC (www.nioc.nl) stelt zich conform zijn statuten tot doel: het realiseren van congressen over informatica onderwijs en voorts al hetgeen

Nadere informatie

Betreft: Verzoek tot Offerte AmersfoortBreed Cultuureducatie / Website Scholen in de Kunst Datum: 10 oktober 2011

Betreft: Verzoek tot Offerte AmersfoortBreed Cultuureducatie / Website Scholen in de Kunst Datum: 10 oktober 2011 Betreft: Verzoek tot Offerte AmersfoortBreed Cultuureducatie / Website Scholen in de Kunst Datum: 10 oktober 2011 Geachte heer, mevrouw, Gemeente Amersfoort is in 2010 gestart met het project AmersfoortBreed.

Nadere informatie

Overzicht opleidingen

Overzicht opleidingen Overzicht opleidingen Stand van zaken oktober 2013 Opleiding Onderwijsinstelling Deeltijd Voltijd Duur Kosten Overig Leegstand Post-MA NRP Academie (transformatie) NRP, ism TU Delft, Nyenrode en Hogeschool

Nadere informatie

Training en workshops

Training en workshops Mirabeau Academy DIGITAL CONCEPT DEVELOPMENT Training en workshops MIRABEAU ACADEMY AHEAD IN A DIGITAL WORLD Digitaal denken zit in onze code. We weten exact wat er online speelt. Sinds 2001 ontwikkelen

Nadere informatie

We zien een datagedreven wereld vol kansen. Toepassingscentrum voor big data oplossingen

We zien een datagedreven wereld vol kansen. Toepassingscentrum voor big data oplossingen We zien een datagedreven wereld vol kansen Toepassingscentrum voor big data oplossingen We zien succesvolle organisaties groeien door big data 50% van de meest succesvolle organisaties Volg ons op twitter:

Nadere informatie

Professionalisering van docenten. Gerda Geerdink Studiedag Facta 24 maart 2015 Amersfoort

Professionalisering van docenten. Gerda Geerdink Studiedag Facta 24 maart 2015 Amersfoort Professionalisering van docenten Gerda Geerdink Studiedag Facta 24 maart 2015 Amersfoort Opbouw presentatie Welke docenten hebben we nodig? Professionalisering binnen de HAN Resultaten onderzoek naar vier

Nadere informatie

Wiskunde en informatica: innovatie en consolidatie Over vragen in het wiskunde- en informaticaonderwijs

Wiskunde en informatica: innovatie en consolidatie Over vragen in het wiskunde- en informaticaonderwijs Tijdschrift voor Didactiek der β-wetenschappen 22 (2005) nr. 1 & 2 53 Oratie, uitgesproken op 11 maart 2005, bij de aanvaarding van het ambt van hoogleraar Professionalisering in het bijzonder in het onderwijs

Nadere informatie

Case Development Centre

Case Development Centre Case Development Centre Toepassing van cases in het onderwijs Kenniscentrum Innovatief Ondernemerschap Hoe kan Rotterdam bestaande kennis op nieuwe wijze inzetten om de innovatiegraad van de industrie

Nadere informatie

NEDERLAND WORDT ANDERS LEARNING FROM LOWLANDS

NEDERLAND WORDT ANDERS LEARNING FROM LOWLANDS NEDERLAND WORDT ANDERS LEARNING FROM LOWLANDS LEARNING FROM LOWLANDS Dank voor je interesse in Learning from Lowlands. In dit document vind je meer informatie over de Expeditie; waarom we het organiseren,

Nadere informatie

Marketing & Communications DNS.be 2010 & 2011. 28 april 2011

Marketing & Communications DNS.be 2010 & 2011. 28 april 2011 Marketing & Communications DNS.be 2010 & 2011 28 april 2011 CENTR Marketing Workshop April 2011 - Helsinki 2 Agenda Campaign 2010: Goal Campaign Results & Learnings Market research: Goal Outcome Learnings

Nadere informatie

Workspace Design Onderzoeksopzet voor SOZAWE

Workspace Design Onderzoeksopzet voor SOZAWE Workspace Design Onderzoeksopzet voor SOZAWE Datum: 16 december 2010 Ir. Jan Gerard Hoendervanger Docent-onderzoeker Lectoraat Vastgoed Kenniscentrum Gebiedsontwikkeling NoorderRuimte Hanzehogeschool Groningen

Nadere informatie

Offshore Outsourcing van Infrastructure Management

Offshore Outsourcing van Infrastructure Management Offshore Outsourcing van Infrastructure Management an emerging opportunity dr. Erik Beulen Atos Origin/Tilburg University 1 Agenda Introductie Ontwikkelingen Risicovergelijking Best practices Conclusies

Nadere informatie

DUTCH INNOVATION FACTORY

DUTCH INNOVATION FACTORY DUTCH INNOVATION FACTORY WAAROM DIF? (Door-)startende IT-bedrijven hebben voorkeur voor industriëel erfgoed Relatie HBO Bedrijfsleven versterken / Verankeren HBO in Zoetermeer Behoefte aan Ontmoeten Aantrekkelijker

Nadere informatie

Adviesraad voor wetenschap, technologie en innovatie DURVEN DELEN OP WEG NAAR EEN TOEGANKELIJKE WETENSCHAP

Adviesraad voor wetenschap, technologie en innovatie DURVEN DELEN OP WEG NAAR EEN TOEGANKELIJKE WETENSCHAP Adviesraad voor wetenschap, technologie en innovatie DURVEN DELEN OP WEG NAAR EEN TOEGANKELIJKE WETENSCHAP Adviesraad voor wetenschap, technologie en innovatie!! " # "# $ -. #, '& ( )*(+ % & /%01 0.%2

Nadere informatie

EXIN WORKFORCE READINESS opleider

EXIN WORKFORCE READINESS opleider EXIN WORKFORCE READINESS opleider DE ERVARING LEERT ICT is overal. Het is in het leven verweven geraakt. In een wereld waarin alles steeds sneller verandert, is het lastig te bepalen wat er nodig is om

Nadere informatie

Fontys Educational Designer Mindz (FED Mindz) Projectplan. Visie

Fontys Educational Designer Mindz (FED Mindz) Projectplan. Visie Visie We leven in een wereld die sterk veranderlijk is. Er ligt een grote verantwoordelijkheid bij docenten om de nieuwe generaties als competente rebellen klaar te stomen voor een onbekende toekomst waarin

Nadere informatie

NOTITIE DE BRAINPORT SCHOOL PER 1 JANUARI 2015

NOTITIE DE BRAINPORT SCHOOL PER 1 JANUARI 2015 NOTITIE DE BRAINPORT SCHOOL PER 1 JANUARI 2015 - 2 - INLEIDING Twee jaar geleden kwamen de directeuren van het Jan van Brabant College in Helmond, het Strabrecht College in Geldrop en het Heerbeeck College

Nadere informatie

Omnichannel klantcommunicatie. Roberto Nagel M-EDP Solutions Manager Document Dialog

Omnichannel klantcommunicatie. Roberto Nagel M-EDP Solutions Manager Document Dialog Omnichannel klantcommunicatie Roberto Nagel M-EDP Solutions Manager Document Dialog Inhoud Wat is omnichannel? Hoe kom je er? Wat betekent dit voor de documentprofessional? Omnichannel retail Winkel website

Nadere informatie

Wat zijn e-skills? Wat is het probleem met e-skills?? Wat is het probleem voor Nederland? TaskForce e-skills Nederland

Wat zijn e-skills? Wat is het probleem met e-skills?? Wat is het probleem voor Nederland? TaskForce e-skills Nederland Agenda Wat zijn e-skills? Wat is het probleem met e-skills?? Wat is het probleem voor Nederland? TaskForce e-skills Nederland Resultaten Ronde Tafel Conferentie 15 september Plan van Aanpak Nederland e-skills

Nadere informatie

Wat is het Heerbeeck International College?

Wat is het Heerbeeck International College? Wat is het Heerbeeck International College? Het HIC is een onderwijsstroom in ons havo en vwo waarin we leerlingen voorbereiden op studeren, leven en werken in een internationaal georiënteerde wereld.

Nadere informatie

SharePoint intranet bij Barco Beter (samen)werken en communiceren

SharePoint intranet bij Barco Beter (samen)werken en communiceren SharePoint intranet bij Barco Beter (samen)werken en communiceren Els De Paepe Hans Vandenberghe 1 OVER BARCO 90+ 3,250 +1 billion Presence in more than 90 countries Employees Sales for 4 consecutive years

Nadere informatie