profit versus non-profit

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "profit versus non-profit"

Transcriptie

1 faces Y. 1 4 #. 0 4 j u ly Faces is a magazine published by Asset Accounting & Finance for student members, alumni, relations of Asset Accounting & Finance, and other persons interested finance watch A citizens counterweight to the financial lobby If we want this world to be sustainable then we need to think beyond the next earnings cycle or the next election and start with getting the rules right in finance profit versus non-profit As much similarities as differences? This edition of Faces aims to give you some insight in the differences between hard-core, profit-focused, Wall Street -like companies and non-profit organizations, which are considered woolly by many In addition: Interview with Holke Wierema, Executive Director Save the Children Interview with Jan Kimpen, CEO Universitair Medisch Centrum Utrecht

2 advertising

3 Dear reader, Everyone knows the saying all good things come to an end. This saying applies to me personally: my board year is about to come to an end and accordingly, this will be the last Words of the Chairman on my behalf. Fortunately, for Faces this is just the final edition of volume 14, which is themed profit vs. non-profit. Profit and non-profit organizations differ in various ways. Should a company strive for profit at all cost, or should it consider more factors to be successful? Are non-profit organizations more prosperous in other respects? Who are the stakeholders of these organizations and what do they value in a company? Asset Accounting & Finance is a non-profit organization, which means all monies collected have to be spent on activities organized for our members. Every year, Asset Accounting & Finance strives to break-even by means of the events organized. Over the past months several activities have taken place. On April 23, Asset Business Economics organized BEwust for the first time, an event that focused primarily on second and third year students. During this event alumni elaborated on their work experience to give students a better perspective of the directions the study Business Economics offers. For the very first time, Asset Accounting & Finance organized the Investment Night on May 2. The event took place in Klasse Theater and was a great success with over one hundred participants. The Investment Night provided students with insights into the influence of the financial crisis on investor behaviour, investment opportunities and investing in practice. Since it was an interactive evening, the possibility existed to ask questions to our speakers and to talk with our partners. On May 3, the first edition of the FAN Soccer Tournament, organized by Asset Accounting & Finance, took place. During this tournament, all financial study associations in the Netherlands allied to the Financial Association Netherlands competed in soccer matches to find out which city has the best soccer talents. Next to the organization of several activities, study association Asset Accounting & Finance plays a very important supporting role to fulfill the desires of all students studying in the fields of accountancy, controlling, finance and investment theory. By offering study-related as well as career oriented activities, Asset Accounting & Finance combines theory of the study with the practice of business. Furthermore, Asset Accounting & Finance fulfils a supporting role at the study by publishing guidelines, organizing guest lectures and information sessions. Next to that, the association tries to fulfill an intermediary role between students and business. So if you are looking for vacancies or internships visit: Moreover, active membership of Asset Accounting & Finance has a lot to offer, like social drinks, networking and personal development are just a few of the many things. Explore student life and become active! For more information, you can stop by at our offices (E.106, E.107 and E.108) or send an to With the academic year about to come to an end, the next edition of Faces will include a Word of the Chairman written by my successor. Roel van de Ven, Laura van Zutphen, and I are concluding a year full of challenges, networking and personal development. Thanks to our members, the association is thriving in all respects. A special thanks goes out to our active members, who have been of great importance during the past academic year. You have put an enormous amount of effort in Asset Accounting & Finance and together, we have made it another successful year, thank you! With Roel van de Ven, Laura van Zutphen and I being discharged this August, I am confident that Asset Accounting & Finance will in great hands with our successors, Coen Tomesen, Lars Smits and Inge Maas, and our current colleague board members Kim Claassen, Ruben Tax and Lieke Jessen. Next year, Asset Accounting & Finance celebrates its fifteenth birthday with her third lustrum from March 28 to April 6. I would like to take this opportunity to wish the board all the best for the lustrum year and the Lustrum Committee with the organization of this week. This promises to be a year to never forget. I hope you all do well at your exams and I wish you a pleasant and sunny holiday. Enjoy! On behalf of the board, Sander Verberne Chairman Asset Accounting & Finance INTRODUCTION words from the chairman 3 Introduction FACES Y. 14 #. 04 P. 3

4

5 INDEX Chief Editor Martin Pott Copy Editor Mark van Wijgerden Editors Luc Hoffmans, Richard van den Meijdenberg, Paul Piters, Camiel Rietbergen, Tessa van Rijn Layout Mark Koevoets Printing Orangebook almanakken&verenigingsbladen, ISSN X Circulation 1675 Collaborators: Drs. E. Steeghs RA, Prof.dr. J.L.L. Kimpen, Drs. R. van Aart CFA, Drs. H.S.M. Wierema, Dhr. G. Ford LLM, Dr. M. Van Tuijl, Mw. G. Ergül MSc, Prof.dr. R. Dassen MBA, Dhr. L. ten Siethoff, ZoZuidAs, Dr. ir. L.J.H. Janssen, Prof.dr. P.R.J. Hoebink, Mw. S. Kuppens, Dhr. J. Cerveny, Dhr. J. Brands, Dhr. J. Blonk, Dhr. M. Pott, Mw. drs. O. Asselbergs, Dhr. A.J.M. van Dijk BSc, Dhr. C. Tomesen BSc, Dhr. S.W. Verberne, Dhr. R.C.A. Tax Advertisements: ABAB, PWC, Asset Accounting & Finance, HLB Van Daal & Partners, FoedererDFK, Asset Accounting & Finance Career Portal, Govers, Wesselman, KPMG, Tilburg University RA Program, Ernst & Young, NIBC Contact details: Tilburg University, Room E106 P.O. Box 90153, 5000 LE Tilburg Telephone: About Faces: Faces is a magazine published by Asset Accounting & Finance for student members, alumni, relations of Asset Accounting & Finance, and other persons interested. Nothing from this edition of Faces may be copied and/or made public using press, microfilm, photocopy, or whatever other means, without authorization from the board of Asset Accounting & Finance. #. FACES 04 july 2013 Editorial ARTICLES Finance watch Pros and cons of Tobin Tax Interviews Holke Wierema Jan Kimpen Eric Steeghs COLUMNS Column Finance G. Ergül Column Accountancy R. Dassen Column Van Tuijl CONTRIBUTIONS Opinion Prijspaleis Opinion Sjoerd de Ploert Stock exchange Facts Business for dummies Face 2 face Campus life Overview activities Message from abroad On the internet: And on the main social network: Summary FACES Y. 14 #. 04 P. 5

6

7 32pag. FINANCE WATCH A citizens counterweight to the financial lobby By G. Ford Article Finance Watch In this edition s Flexroom, Greg Ford from Finance Watch tells us how they make finance serve society. P32 Article Pros & cons of Tobin Tax As the Board member of Education, Rogier van Aart gives an introduction to the CFA Institute, in combination with an article on the Tobin tax by Nitin Mehta, CFA. P36 Interview Holke Wierema Holke Wierema has long since worked in the NGO industry. He started out as an expatriate aid worker in Meso-America, after which he started to work for several Dutch NGOs. After a lengthy career at Cordaid, he became Executive Director of the international child rights organization Save the Children. This interview is about working at an NGO and social issues in the world. P9 Interview Jan Kimpen Prof.dr. J.L.L. Kimpen is CEO and Chairman of the Executive Board of the Universitair Medisch Centrum Utrecht. This interview is about various aspects of the healthcare system of the Netherlands, such as specialization of procedures at specific hospitals. Professor Kimpen served a long career as professor and practicing pediatrician before becoming administrator. P17 Interview Eric Steeghs Eric Steeghs has been working at ProRail for 4 years as the Chief Financial Officer. Before joining the board he had a long career at Dutch giant ABN AMRO Bank. This interview is about the sometimes troubled relationship with the Nederlandse Spoorwegen about the railroad problems, and several other aspects of the train railway network infrastructure. P29 Column Finance Our new columnist Gülşan Ergül tells us about ESG-integrated organizations. P14 Column Accounting About the dissapearing division between the profit- and non-profit sectors. P22 Column Van Tuijl Dr. Van Tuijl reviews the deal between the municipality of Eindhoven and football club PSV Eindhoven. P42 In Business for Dummies in Faces 14.3 the website in the introduction was stated incorrectly. The correct URL is EDITORIAL By the time you receive this issue of Faces, some of you will be at the end of their exams, and others will have already enjoyed a few weeks of their long-awaited and deserved vacation. As is the case with every end of an academic year, it is a milestone for a lot of people. Perhaps you have earned enough credits to get a positive binding study advice, and are allowed to stay at Tilburg University for the years to come. Or you might have finished your Bachelor s program and will start your Master s program in Tilburg, at another city in the Netherlands, or even abroad in the upcoming academic year. You might go on exchange to an exotic location to be able to enjoy the sunny weather a bit longer than is the case if you decide to stay in Tilburg. Finally, after a year of hard exams, an endless stream of assignments and the horror of a Master thesis, you could have earned your Master s degree and will be looking for a job, or you will start working after the vacation is over. As you might have seen above, people in different situations have to make different choices. Will I enroll for the Finance Master or the Accounting Master? Do I want to work at a large or a small firm? Am I going to look for a job in business, or will I pursue an academic career? Am I going to apply for an exchange next year? and so forth. Of course, more trivial questions such as Where should I spend my summer vacation? also arise. Endless people have endless choices and that s what makes life interesting. In the past, some people have made decisions to deviate from the normal route and taken a path less taken by applying for a job at a government agency or a charitable foundation. This edition of Faces aims to give you some insight in the differences between the hard-core, profit-focused, Wall Street -like companies, and the non-profit organizations, which are seen as woolly by many people. Some interesting people from both the corporate world, as well as the non-profit sector will express their opinion on both the pros and cons of the profit- and non-profit sector. It might make you more aware of the current luxury position you have as a student: going out on a Thursday night and sleeping in the next day, following a few lectures a week, and sitting in the library for a couple of hours. Who knows, perhaps you decide to enjoy your life as a student a little longer, by deciding to pursue a second Bachelor or Master after finishing this one. On the other hand, it might make you be more aware of where you do want to work, and maybe even more important, where you don t want to work. All I know is that change is inevitable, and it comes to us at key moments in life. Since I don t want you to start your vacation with a sad feeling, I want to wish everyone an excellent vacation, with lots of parties, warm days, and, for the unlucky people, good re-exam results. Oh yeah... I almost forgot: enjoy this edition of Faces. Martin Pott Editor-in-Chief Faces 7Contents FACES Y. 14 #. 04 P. 7

8

9 INTERVIEW Luc Hoffmans en Mark van Wijgerden zijn beiden bachelorstudent Bedrijfseconomie holke wierema Save the Children is een organisatie die als doel heeft kindersterfte terug te dringen. In dit interview vertelt Holke Wierema, executive director van Save the Children, over het besturen van een liefdadigheidsinstelling FACES Y. 14 #. 04 P. 9

10 10 Interview Kunt u wat over uzelf vertellen? Ik ben in 1980 afgestudeerd in Tilburg op een scriptie over arbeidsverhoudingen in het bankwezen, die later is gepubliceerd. Tijdens mijn studie werkte ik al voor de AMRO bank, de voorloper van ABN AMRO. Het was in die tijd was het vrij normaal om na de middelbare school te gaan werken. Ook was ik al bezig met ontwikkelingsproblematiek: met vakken als ontwikkelingseconomie en ontwikkelingssociologie. Na mijn studie wilde ik graag in het buitenland gaan werken. Uiteindelijk ben ik in Nicaragua terechtgekomen in een programma voor training en opleiding in de landbouwsector. De deelnemers kwamen uit de boerensector, uit staatsinstellingen zoals het ministerie van landbouw en uit andere landen in de regio, zoals Honduras en Guatemala. Nadat ik in Nijmegen gepromoveerd was op transitie en kadervorming in de landbouw van Nicaragua ben ik voor Cebemo gaan werken, wat later opging in Cordaid. Daar werd ik verantwoordelijk voor Latijns-Amerika, waarmee we 1200 ontwikkelingsprogramma s van allerlei nietgouvermentele organisaties (NGO s) verzorgden. Dat ging om vijftig tot zeventig miljoen gulden per jaar. Daarna ben ik bij Save the Children terecht gekomen, waar ik sinds 2003 directeur ben. nenhaalt en aan de andere kant het geld op een goede manier moet besteden. Het werk is erg leuk, maar het is niet altijd makkelijk. Vanuit Nederland hebben wij ons sterk gefocust op fragiele staten: landen met oorlog(sverleden), landen met een slechte governance en landen waar het onveilig is. Het feit dat je in die landen kinderen kunt helpen die het erg moeilijk hebben is een belangrijke motivatie. Dat betekent dat je in die landen als organisatie echt iets kunt betekenen. Voorheen had ik een redelijk belangrijke functie bij een commerciële bank. Toch ben ik naar een ontwikkelingsland gegaan en daar heb ik nooit spijt van gehad. Het is iets waar je voor kiest, omdat je niet alleen geld belangrijk vindt, maar ook je steentje wilt bijdragen aan een betere wereld. De omstandigheden waaronder je moet werken zijn niet makkelijk. Enerzijds omdat er door de buitenwereld vaak kritisch naar gekeken wordt, anderzijds omdat je in landen opereert waarin mensen weinig hebben en je met weinig middelen en onder moeilijke omstandigheden iets op moet bouwen. Daarbinnen moet je ook kijken hoe de organisatie daarin zijn plaats krijgt en houdt. Dat is toch wel de uitdaging. De hoeveelheid middelen die in Nederland beschikbaar komt wordt de komende jaren steeds minder. Het vorige kabinet verlaagde de ontwikkelingshulp met een miljard en nu wordt het opnieuw verlaagd. Heeft de Save the Children bijzondere balansposten? Onze balans heeft een bestemmingsreserve met geld dat we al ontvangen hebben voor lopende projecten. Daarnaast hebben we aan de vermogenskant een continuïteitsreserve. Dankzij deze reserve kan het bedrijf altijd een jaar lang blijven bestaan mochten er problemen ontstaan met het binnenhalen van geld. De activa zijn minimaal, aangezien we een goedkope organisatie zijn. Het beeld dat veel mensen hebben over dure organisaties met luxe kantoren is on- Hoe vindt u het werken bij een non-profitorganisatie? Alhoewel winst voor Save the Children uiteraard geen doelstelling is, lijkt de structuur van de organisatie in veel opzichten wel op die van een organisatie met winstoogmerk. Mensen hebben dit vaak niet door, maar zonder professionaliteit, ondernemerschap en een stabiele resultaatrekening is het niet mogelijk om kinderen te helpen. In deze organisatie werken 36 mensen die ook graag inkomenszekerheid willen hebben. Zelf vergelijk ik het wel eens met een ingenieursbedrijf, waar je aan de ene kant moet zorgen dat je opdrachten en geld binjuist; wij hebben bijvoorbeeld alleen tweedehands meubels. Wat vindt u van de inkomens van directeuren van andere goede doelen die vaak of meer bedragen? Veel goede doelen zijn grote organisaties waar vaak meer dan honderd mensen werken. Om zo n organisatie efficiënt aan te sturen heb je goede mensen nodig en die moet je ook naar behoren betalen, dan is dit salaris niet onredelijk. In het bedrijfsleven zouden ze veelal meer kunnen verdienen. Hoe ziet het verdienmodel van Save the Childeren eruit? Aan de ene kant hebben we ongeveer donateurs. Zij geven ons elke maand een bedrag waarvan ze verwachten dat wij er iets goeds mee doen. Dat geld hebben we ook nodig om subsidies te kunnen krijgen: de overheid of de Europese Unie verlangt namelijk een bepaalde hoeveelheid eigen middelen. Hierdoor kan met de vijf euro die we van een donateur krijgen misschien wel vijftig euro aangewend worden om ontwikkelingswerk te doen. Daarnaast is er het Centraal Bureau Fondsenwerving, welke kijkt naar de governance, de wijze, kosten en methoden van fondsenwerving en de manier waarop je de doelstelling van de organisatie haalt. Als je hier niet aan voldoet krijg je problemen met je donateurs of je financiers. Ook ontvangen we geld van de Postcodeloterij. Zij zijn een hele fijne financier, aangezien we dat geld mogen gebruiken om de organisatie op te bouwen. Eens in de vijf jaar controleren ze of dit efficiënt gebeurt. Verder bemoeien ze zich er niet veel mee; ze stimuleren onze creativiteit en innovativiteit. Verder hebben we te maken met ISO 9001, dit is een certificering voor je systemen en processen. Je moet een bepaalde kwaliteit kunnen garanderen en veel financiers eisen tegenwoordig dat je de ISO-richtlijnen hanteert. Het verdienmodel is op deze manier op verschillende poten in elkaar gebouwd. De particuliere geldstroom bestaat uit diverse compo- FACES Y. 14 #. 04 P. 10

11 nenten. Binnen die componenten heb je te maken met geoormerkt en ongeoormerkt geld. Geoormerkt geld is geld waarbij vooraf bepaald is aan welk project dit mag worden besteed, bij ongeoormerkt geld mogen we dat zelf bepalen. Dit geld kan bijvoorbeeld ook worden gebruikt voor de kosten van de organisatie, er zit immers een organisatie achter die een bepaalde betrouwbaarheid uitstraalt. Werkt Save the Children veel samen met andere goede doelen? Het ligt een beetje aan de situatie. Wij werken veel samen met ons eigen internationale samenwerkingsverband, Save the Children International. Aan de opvang van Syrische vluchtelingen werken bijvoorbeeld ook de lokale afdelingen van Noorwegen, Denemarken en het Verenigd Koninkrijk. Daarnaast werken we samen met andere NGO s, bijvoorbeeld met CARE of via de Samenwerkende Hulporganisaties (SHO). SHO is een samenwerkingsverband, gericht op samen werven van fondsen voor de hulpverlening. Op locatie vinden de samenwerkingsverbanden vooral plaats in een cluster, die worden georganiseerd door de noodhulpafdeling van de Verenigde Naties, de OCHA. Die zorgt bijvoorbeeld dat iedereen die wat met onderwijs doet eerst bij elkaar gaat De hoeveelheid middelen die in Nederland beschikbaar is wordt steeds minder: Het vorige kabinet verlaagde de ontwikkelingshulp met een miljard en nu wordt het opnieuw verlaagd zitten en dat dan het werk verdeeld wordt. Dat doen we ter plekke, niet in Nederland. Zo heeft alles, bijvoorbeeld de watervoorziening en woningbouw, een eigen cluster. Een andere vorm van samenwerking is zichtbaar in Afghanistan, onder de naam Dutch Consortium for Uruzgan. Save the Children is daar bezig met de opbouw van basisonderwijs speciaal voor meisjes. We werken daar samen met HealthNet TPO voor geestelijke gezondheidszorg, Cordaid voor agrarische ontwikkeling en activiteiten, DCA-VET voor veeteelt en ZOA voor opbouw van gemeenschappen. Door met anderen samen te werken kunnen we een multi- FACES Y. 14 #. 04 P. 11

12 sectoriale aanpak toepassen. Hierdoor kan iedereen vanuit zijn eigen kerncompetenties een bijdrage leveren aan de opbouw van die samenleving. Kindersterfte is een basisthema voor Save the Children. Als kindersterfte afneemt, zijn er meer monden om te voeden, en in de meeste van die landen zijn er al voedseltekorten. Dit levert toch andere of nieuwe problemen op? Kinderen hebben traditioneel gezien een functie van zekerheid; er kan iemand voor je zorgen als je oud bent. In Nederland hebben wij ook een periode gekend met hoge bevolkingsgroei en hoge kindersterfte. Op het moment dat we een beter inkomen kregen en er economische groei kwam, ging de bevolkingsgroei omlaag. Er zijn meer dan een miljard mensen die minder dan het bestaansminimum van $ 1,25 per dag verdienen. In veel regio s zien we economische groei zich voordoen, al blijven we daar wel zitten met een verdelingsvraagstuk. Kijkende naar de gezondheidsdoelstelling zie je dat er met de komst van de Milleniumdoelen belangrijke sprongen zijn gemaakt wat betreft het terugdringen van kindersterfte. Het probleem is evenwel nog niet opgelost: er sterven 7 tot 8 miljoen kinderen per jaar, waarvan het overgrote deel onnodig. Ik denk dat de mogelijkheden om de wereldbevolking te voeden nog lang niet uitgeput zijn. Er zijn ook bedrijven mee bezig, zoals DSM. Zij zijn bezig met veredelingsprogramma s, waardoor ze voedsel kunnen verrijken. Als je dat kan combineren met een eenvoudigere voedselproductie, dan kan de kwaliteit van het voedsel in landen als India aanzienlijk worden verbeterd. Een uitdaging voor de komende generatie is denk ik het verdelingsvraagstuk, de druk op de grondstoffen en de druk op het hele systeem. Die discussie is een jaar of veertig geleden met de Club van Rome in gang gezet. Dat is een particulier initiatief van wetenschappers die hun bezorgheid over de toekomst van de aarde hebben geuit en helpen problemen Een persoonlijke noot is dat het internationale werk mooi en belangrijk is en dat het je enorm verrijkt: Je komt vaak veel bescheidener terug dan dat je bent weggegaan proberen op te lossen. Er zijn natuurlijk al wel stappen gezet, maar er moet nu een ontwikkeling komen die dat nog meer gaat verzilveren. Wat is het alternatief voor kinderarbeid? Het alternatief is dat kinderen naar school gaan, daar horen ze thuis. Slechts vijftig, zestig jaar geleden was het nog heel gebruikelijk in Nederland dat kinderen van een jaar of veertien gingen werken. We hebben dat stap voor stap veranderd. In landen waar we het systeem nog moeten opbouwen zal dat ook stap voor stap moeten gebeuren. Het begint bij de bedrijven, die erop moeten toezien dat ze hun werknemers voldoende betalen zodat die hun kinderen niet hoeven te laten werken. De consumentenprijzen in onze winkels stijgen en er moeten eerlijke handelsverhoudingen in de wereld komen. Op het moment dat wij allerlei belastingroutes creëren waardoor het niet meer nodig is om belastingen af te dragen in de landen waar de productie plaatsvindt, wordt het voor landen heel moeilijk om onderwijsstelsels te betalen. Is er voor ieder kind waarvoor u zorgt dat het naar school kan een schoolbank beschikbaar? Wij willen voor elkaar krijgen dat mensen ervoor gaan zorgen dat kinderen naar school kunnen. Dit houdt in dat wanneer er nog geen school is, die eerst gebouwd gaat worden. In Afghanistan verzorgen we bijvoorbeeld scholenbouw met lokale aannemers. De gemeenschappen bouwen dan zelf de scholen, waardoor de school echt een vrucht is van hun eigen werk. Dat moet wel groeien, jarenlang er mee bezig zijn, en dat gaat soms ook fout. Op basis van de dingen die goed gaan, zijn er mensen die zeggen: dat wil ik ook! Ook praten we met de overheden, bijvoorbeeld over het verbeteren van de kwaliteit van de scholen. Uiteindelijk moet het vanuit de mensen zelf komen. Met onze organisatie kunnen we een heleboel ondersteunen, financieren en evalueren. Hiermee hebben we zoveel vertrouwen opgewekt dat er altijd financiers bereid zijn geld te geven. Hoe ziet u de toekomst van ontwikkelingssamenwerking? In mijn ogen is een belangrijke verandering dat de landen zelf in toenemende mate verantwoordelijkheid kunnen en willen nemen, dat ze inkomsten krijgen en mee gaan draaien in de economie. Dit betekent dat we een andere internationale samenwerking krijgen, maar ook dat de visie op kinderrechten verandert. Daar blijven wij ons mee bezig houden. Een ander belangrijk punt is dat we in de financieringsstructuur van onze inkomstenstroom moeten kijken waar de haalbaarheid zit en dat onze dienstverlenging daar op moet worden aangepast. Dit houdt in dat we bijvoorbeeld ook advies en ondersteuning gaan doen. Wereldwijd zijn we vooral in de BRICS-landen nog echt aan het ontwikkelen. In een oudere samenleving, zoals die van Westerse landen, zit minder dynamiek dan in een jongere die vanuit een moeilijke situatie naar een verbeterpunt gaat. Wij zijn toch meer behoudend: we hebben het nu goed, dat willen we houden en vooral niet kwijtraken. We zitten alleen met het probleem dat we niet allemaal jong zijn en denken: we gaan er nog een jaar of dertig à veertig tegenaan. Gelukkig kunnen jullie (de jongere generaties, red.) dat wel. Wat zou u de huidige studenten willen meegeven? Als we goede governance, goede bedrijfsvoering en goede arbeidsverhoudingen uitdragen zal dit de nodige voordelen hebben en zijn we overal ter wereld welkom. Ik reis al een jaar of dertig de wereld rond en wij als Nederland zijn altijd overal welkom geweest. Ga er dus vooral mee door; je moet ook de sociale kant van het economische werk goed blijven zien. Een persoonlijke noot is dat het internationale werk mooi en belangrijk is en dat het je ook in je verdere carrière enorm verrijkt. Je komt vaak veel bescheidener terug dan dat je bent weggegaan. FACES Y. 14 #. 04 P. 12

13 valt er een vergelijking te maken tussen banken en casino s? Prijspaleis 13 Opinion Voor meer columns over het wel en wee op de ZuidAs ga je naar Aan de muur hangen levensgrote klokken. Op iedere klok een andere tijd. In donkerblauw staat de stad eronder geschreven waar de tijd betrekking op heeft. New York, Tokyo, Amsterdam en natuurlijk Londen. De koersen van bedrijven, de prijzen van commodities en de FX-rates komen in hoog tempo voorbij op een groot zwart scherm. BUXL 135.3, Brent Spot 110.2, FTSE , STXE 2247, GILT 120.6, T-Note , LIBOR Onder het vier meter hoge plafond met systeemverlichting zitten tientallen onopvallende mannetjes en een enkel vrouwtje naar hun schermen te staren. Een dealingroom. Twee kilometer verderop is de dealingroom van het Holland Casino Amsterdam. Daar zorgen gedimde spotjes ervoor dat pukkeltjes en een grauwe huidskleur, veroorzaakt door gebrek aan daglicht, minder opvallen. De muziek is gedimd en een charmante dame serveert drankjes. De vloer is bedekt met bordeauxrood tapijt en je wisselt je geld om in fiches. Een hele andere setting, maar de vergelijking gaat tussen banken en casino s gaat toch wel op. Want, net als in casino s is het de vraag in de dealingroom met hoeveel geld je de dag afsluit en net als bij de big boys in het casino staat er veel op het spel voor de traders in de dealingroom. Niet alleen zijn er enorme bedragen te winnen, ook zijn er grote verliezen te incasseren. Als je het spel goed speelt ben je binnen voor je veertigste, maar als je aan de verliezende kant zit kun je je baan verliezen en daarmee je status, huis en de privé-school van de kinderen. Je leven dus. Het handelen in derivaten is in feite een schatting maken van wat er met de onderliggende assets gaat gebeuren. Dat kan van alles zijn. Van de prijs van aandelen, tot de prijs van goud en van de hoeveelheid sneeuwval tot het aantal graden in de zomer. Hier komt een zekere mate van kennis en kunde bij kijken. Piet Paulusma is niet voor niks zo ver gekomen. Een behendigheidsspel dus. Net als poker. En net als bij pokeraars zijn traders gek op afkortingen: SBB voor Small Blind/Button en LIBOR voor London Interbank Offered Rate. Zodra de bedragen hoger worden, praten ze over punten in de dealingroom. Niet vijftienduizend negen honderd, maar vijftien-puntnegen. En niet negen miljoen zes honderduizend, maar negen-punt-zes. Enorme bedragen verpakt in kleine cijfertjes op schermen. Hierdoor wordt de werkelijke waarde abstract. Eigenlijk net als in het casino. Als je maar lang genoeg aan de blackjacktafel zit, ben je vergeten dat dat rode plastic rondje 1000 vertegenwoordigt. Toch zijn er ook verschillen tussen de prijspaleizen. Aan een blackjack-tafel zit een dealer die ervoor zorgt dat iedereen zich aan de regels houdt. En die, die hebben ze op de dealingroom niet. FACES Y. 14 #. 04 P. 13

14 COLUMN finance sustainability is a trending topic. During the past years, the transformation to this new era has caught many private and institutional investors attention by Gülşan Ergül This is my first column for this magazine, and for this issue I was informed that I could write anything about Profit versus Non-Profit Organizations. Sure. No problem was my first expression; however, at second thought I wasn t sure about the actuality of Non-Profit organizations nowadays. I have no doubts regarding their core existence; I have worked for a Non-Profit organization during my master study. But as a finance & investment graduate, I would like to emphasize more on the hot topic nowadays; ESG integrated organizations. ESG stands for Environmental, Social and Governance factors used in responsible investing concepts by many companies. The term is not new; the phenomenon has been operating undercover since the inception of the millennium. However, then, it was called Corporate Social Responsibility. During the past years, the transformation to this new era has caught many private and institutional investors attention. As emerging markets continue to gain economic importance, investors are becoming more interested in how corporate sustainability There are no strict rules to follow in order to comply with the ESG framework, but organizations adapting the ESG factors have the tendency to follow the herding behavior Gülşan Ergül is reporting officer at Robeco, and was chosen as most promising young financial by Finance.nl in 2012 The author has no position in ESG organizations is applied in these regions. Corporations who are already operating in developed markets have even more tendency to adapt the responsible investing concept, in order to improve their established return profile for their stakeholders. For instance, pension funds want more than returns alone. They want companies to provide greater transparency on how they deal with risks and opportunities related to long-term trends such as climate change, corruption, or governance structure of the organization. However, the change has not FACES Y. 14 #. 04 P. 14

15 Profit vs. Non-Profit ESG Organizations Our new columnist Gülşan Ergül tells us about ESG-integrated organizations 15 Column been initiated from investors alone; corporations itself did recognize the benefits of responsible investing as well. In the winter 2012 edition of the MIT Sloan Management Review, it has been reported that sustainability is on top management s agenda at 70 percent of companies, compared with 20 percent a decade ago. It has jumped up the corporate hierarchy onto the agenda of top management. This upswing is based on the conviction that corporate sustainability is financially material: it helps improve efficiencies and reduce costs. And, does it payoff? Yes it does. According to a study ( Alpha from Sustainability ) made by RobecoSAM in 2011, there is mounting evidence that companies financial performance correlates positively with their sustainability performance. The study results indicate that a portfolio of sustainability leaders outperforms a portfolio of sustainability laggards. These findings were confirmed by 2011 research from Harvard Business School. However, information obtained from a study by APG, the ESG factors alone have not yet been identified with correlations between company s returns and ESG reporting standards. But this can change. The evolution of ESG integration doesn t have any guidelines in specific. The United Nations backed Principles for Responsible Investment (PRI) provides a voluntary ESG framework for companies, from which investors can make informed investment decisions that relate to sustainability and governance practices. There are no strict rules or procedures to follow in order to comply with the ESG framework. However, organizations adapting the ESG factors are having the tendency to follow the herding behavior. For example, when in the automotive industry a company initiates the green cars production, other automakers will follow suit. In the asset management industry, the responsible investing policy is a bit more enhanced. Since asset management firms generate their profits from investing in other companies, they need to know in-depth information such as financials, forecasts, but also, management decisions/prospects. The ESG factors used by many corporations, such as ING Investment Management, Boston Common Asset Management and RobecoSAM have been in the integration process for a while. From the sustainability magazine called Advance of RobecoSAM, they discuss openly commitment regarding ESG integration. They have stated that the integration is an essential part of any responsible investment process. Coming to the end of my first writing, I would like to, in short, give you my personal opinion regarding the topic(s) we have discussed. We kickedoff by distinguishing between profits versus ESG adapted organizations. Both organizations strive for the maximization of shareholders wealth, no doubt about that. However, the tilts are being weighted differently in their business models. Does it mean that companies who don t incorporate the ESG factors are not transparent, corrupt, underperformers, etc? No, there is no evidence as such. However, in a rapidly expanding economy the individuals, as well as the institutional, require more and more information in organizations or funds they are investing in. In the end, it s up to the individual or institutions whether to ride when the lights turn to green or amber.

16

17 INTERVIEW Richard van den Meijdenberg is masterstudent Accounting en Tessa van Rijn is bachelorstudent Bedrijfseconomie en Fiscale Economie Jan Kimpen UMC Utrecht is een van de weinige academische ziekenhuizen in Nederland. Jan Kimpen, CEO van UMC Utrecht, vertelt over het managen van een ziekenhuis en de mogelijkheden voor marktwerking binnen de zorgsector FACES Y. 14 #. 04 P. 17

18 18 Interview Zou u iets over uzelf kunnen vertellen, over uw studie, uw loopbaan en hoe u bij het Universitair Medisch Centrum Utrecht terecht bent gekomen? Is het een bewuste keuze om bij een non-profit bedrijf te werken? Ik heb altijd dokter willen worden en dat ik in de non-profit sector terecht ben gekomen is niet verwonderlijk. In Leuven heb ik een opleiding tot kinderarts gevolgd. Nadat ik mijn proefschrift in Amerika heb geschreven heb ik zes en een half jaar in Groningen gewerkt en daarna ben ik tien jaar hoogleraar kindergeneeskunde in Utrecht geweest. Vanuit deze positie ben ik anderhalf jaar decaan geweest en vervolgens in de raad van bestuur terechtgekomen. Ik heb nooit zoveel aan carrièreplanning gedaan, je moet je werk op een dusdanige manier doen dat je automatisch voor de volgende stap in beeld komt. Ik ben relatief jong CEO van het UMC Utrecht geworden en ik ben er rotsvast van overtuigd dat je dat niet langer dan acht jaar moet doen. Niet iedereen hoeft het daarmee eens te zijn, maar ik ben van mening dat het na acht jaar op is. Je doet acht jaar aan topsport en alles wat je erna nog niet voor elkaar hebt gekregen zal je daarna ook niet meer lukken. Er komt een moment dat ik mijn huidige functie beëindig en dan hoef ik niet per se in de non-profit werkzaam te blijven. Het verschil tussen profit en non-profit wordt overigens steeds kleiner. In toenemende mate zijn wij ook ondernemers geworden, al worden we wel begrensd door kaders. Je komt in een ziekenhuis ook in aanraking met marktwerking, concurrentie, competitie, branding en keuzes maken, net als bij grote multinationals. Bijna elke andere bedrijfstak is minder complex dan een Universitair Medisch Centrum. Er zijn kenniswerkers die in de zorg werken, mensen die onderzoek doen en mensen die onderwijs geven. Het UMC Utrecht heeft een enorm facilitair bedrijf, waar ruim mensen deel van uitmaken. Slechts van de medewerkers van het UMC Utrecht zijn echt dokters of verpleegkundigen, de rest vervult een andere functie. Is marktwerking wenselijk in de gehele zorgsector? Op een markt probeert iemand zijn product zoveel mogelijk te verkopen tegen een voor hem te verantwoorden prijs. Binnen een markt zijn verschillende segmenten. Een Toyotaverkoper valt in een lager segment en probeert een zo hoog mogelijke afzet te creëren, een Rolls-Royce verkoper neemt genoegen met minder verkopen, maar zet de prijs hoger. Binnen een ziekenhuis mag dit niet. Wij mogen niet zoveel mogelijk borstkanker behandelen of een hogere of veel lagere prijs zetten, hier zit een cap op. Men spreekt over marktwerking, maar er is geen werkelijke markt, er is geen vrijheid. Er zijn wel een aantal systemen binnen het klassieke marktdenken die ook bij ons zijn geïntroduceerd. Zo kunnen wij binnen het Budgettair Kader Zorg wat vastgesteld wordt door de overheid zelf een portfolio van patiënten samenstellen en enigszins concurreren op het gebied van patiënten, maar de marktwerking in de zorg wordt groter gemaakt dan hij nu is. Je hebt wel verschillende markten, namelijk de markt tussen verzekeraar en burgers, de markt tussen zorgaanbieders en patiënten, en de markt tussen zorgaanbieders en zorgverzekeraars, maar deze markten zijn geen markten in de ware zin van het woord. Een bepaald stuk van de gezondheidszorg zou je best aan marktwerking onderhevig kunnen maken. Eenvoudige ingrepen, zoals het weghalen van moedervlekjes, zouden volledig in de marktwerking gezet kunnen worden, waarbij je kwaliteitscriteria vastlegt voor de ingreep en het daarnaast volledig vrij laat wie, hoe en voor welke prijs deze behandelingen uitvoert. Een van de kwaliteitscriteria zou moeten zijn dat alleen behandeld mag worden als er daadwerkelijk sprake is van een probleem, om zorgconsumptie te voorkomen. In België wordt bij veel bejaarde mensen door huisartsen één keer per week s avonds de bloeddruk gemeten. Het is volstrekt zinloos om bij een bejaarde zonder symptomen van een te hoge bloeddruk, de bloeddruk te meten. Het voelt goed, de mensen krijgen aandacht van de dokter, maar de reden van deze bloeddrukmetingen is puur het ophalen van geld vanuit de ziektekostenverzekeraar. Delen van de zorg zou je FACES Y. 14 #. 04 P. 18

19 aan marktwerking onderhevig kunnen maken, mits kwaliteitscriteria opgesteld worden. Andere vormen van zorg lenen zich niet voor marktwerking omdat ze veel te duur, te zeldzaam, te ingewikkeld of te ernstig zijn. Kankerzorg moet je niet aan marktwerking onderhevig willen maken. Kankerzorg is per definitie ingewikkeld, evenals transplantaties. Er zijn gewoonweg veel te weinig patiënten. In de Universitair Medische Centra, welke het eindstation zijn van de gezondheidszorg in Nederland en waar de meest ingewikkelde ingrepen uitgevoerd worden, is een veel kleiner segment van de productie geschikt om in de marktwerking te gaan. In kleine ziekenhuizen is deze mogelijkheid meer aanwezig. Universitair Medische Centra hebben een publieke functie die beschikbaar moet zijn voor de burgers van Nederland, maar die duur en ingewikkeld is. Het vraagt een andere vorm van financiering, geen prijs maal kwantiteit, maar een soort beschikbaarheidsfunctie: we krijgen een bijdrage van tientallen miljoenen euro s om een spoedeisende hulpafdeling te hebben. Vele uren in de week is er te weinig te doen voor deze teams, maar ze moeten elk moment van de dag een bus met gewonde mensen op kunnen vangen. Ook staan er teams klaar voor harttransplantaties. Je moet dit op bepaalde plekken in Nederland voorhanden hebben en kunt dit niet in de markt zetten. Binnen het UMC Utrecht zijn er voor een deel wel marktwerking mechanismes, omdat we voor een bepaald deel van onze productie willen concurreren met bijvoorbeeld het Academisch Medisch Centrum of grote ziekenhuizen in de regio. Desalniettemin, voor het merendeel van de productie is marktwerking niet het ideale instrument. Hoe ziet u de inrichting van de zorg op de lange termijn? Gaat er veel veranderen? We zitten in een tijd dat de zorg meer zal veranderen dan in de voorbije dertig jaar. Een van de voornaamste redenen is geld. De zorg kost ontzettend veel geld: afhankelijk van of je de jeugdgezondheidszorg en de Wet maatschappelijke ondersteuning erbij optelt vormen de kosten van de zorg 12-17% van het bruto binnenlands product. De kosten van de zorg blijven autonoom doorgroeien, maar als samenleving willen we ook wegen, politie, veiligheid en dergelijke, dus we zijn niet bereid om boven een bepaald bedrag te gaan. De economische crisis maakt de opwaartse autonome druk alleen maar erger dan hij al was. Daarnaast zorgt de vergrijzing ook voor meer en langdurige ziektes. De technologie voor de ontwikkeling van nieuwe medicijnen en behandeltechnieken groeit harder dan de groei van het beschikbare budget. We eisen steeds meer van de zorg, we hebben een aversie tegen risico s. We leggen daarbij een claim op de gezondheidszorg. Als we 85 jaar zijn willen we nog FACES Y. 14 #. 04 P. 19

20 altijd een niertransplantatie, terwijl we het jaar daarna misschien overlijden aan een hartinfarct. Deze autonome groei zal moeten worden afgeremd. Hierbij maak ik een onderscheid tussen de langdurige zorg (gehandicapten en ouderenzorg) en de curatieve zorg (op genezing gerichte zorg). De langdurige zorg zit in de Algemene Wet Bijzondere Ziektekosten (AWBZ), waarvoor onlangs het zorgakkoord gesloten is. Deze is in Nederland enorm duur, ruim 28 miljard, terwijl hij in andere landen bijna niet bestaat. Daar ben je zelf, met je omgeving, verantwoordelijk voor zorg als je gehandicapt raakt of oud wordt. Als je in een verpleeghuis terecht komt, gaat je pensioen volledig op aan het verpleeghuis. In Nederland kan je een salaris hebben van een half miljoen per jaar en dan betalen wij als belastingbetaler alsnog jouw rollator van Dit gaat minder worden: in de langdurige zorg zal meer op een eigen bijdrage (en een bijdrage van je omgeving) gerekend worden, conform het in andere landen geregeld is, ook binnen Europa. De publieke middelen van de zorg zullen zich beperken tot mensen die nooit de kans hebben gehad om zelf iets op te bouwen. Voor de curatieve zorg, die ongeveer 25 miljard kost, zal je groei moeten honoreren, je kunt het niet tegenhouden. De enige oplossing is om te gaan samenwerken. Bent u voorstander van het concentreren van specialistische zorg op bepaalde plekken, uit oogpunt van kosten of kwaliteit? Absoluut. Als je logisch nadenkt kan het niet anders dan dat het concentreren van bijvoorbeeld kankerzorg tot efficiëntere en betere resultaten leidt. Vaak wilt men onderzoeken of iets ook daadwerkelijk efficiënter en beter is. Dit valt echter niet altijd te controleren en hoeft denk ik ook niet: denk logisch na en je komt tot de conclusie dat het efficiënter kan. in de langdurige zorg zal meer op een eigen bijdrage (en een bijdrage van je omgeving) gerekend worden, conform het in andere landen geregeld is, ook binnen Europa We moeten meer nadenken over waar welke patiënt het beste terecht kan. Een operatiekamer in het UMC Utrecht is twee keer zo duur als in het Diakonessenziekenhuis. Bovendien wordt in het UMC Utrecht vaak geopereerd met een assistent erbij. Hele ingewikkelde zaken moet je op minder plekken doen dan nu het geval is. Binnen de Universitair Medische Centra zal ook een concentratie komen van bepaalde zorg op specifieke plekken. Als wij de kankerzorg of niertransplantaties zouden concentreren in één ziekenhuis, heb je één keer de investering en doet één chirurg dezelfde ingreep honderd keer, in plaats van tien chirurgen elk tien keer. De ene chirurg, die de ingreep honderd keer doet, wordt over het algemeen genomen behendiger, ervarener en beter in het uitvoeren van deze ingreep. Alle Universitair Medische Centra doen nu nog niertransplantaties: maak gebruik van schaalvoordelen door het in minder ziekenhuizen te doen. Concentratie en taakherschikking bieden de oplossing. Je kan minder dure medewerkers inzetten, laat bepaalde taken van de arts doen door bijvoorbeeld de specialistisch verpleegkundigen. Dit is goedkoper en misschien nog wel beter, er ontstaat routinematig werk en iemand die een bepaalde behandeling honderd keer per jaar doet, doet dit gemiddeld beter dan iemand die het tien keer doet. Je brengt je dure oude auto toch liever naar een garage toe die gewend is oude auto s van dat type merk te repareren, in plaats van naar een garage waar ze het voor het eerst doen. Het sleutelwoord is netwerken. De artsen, specialistisch verpleegkundigen en anderen moeten intern in het ziekenhuis netwerken en samenwerken, maar ook tussen ziekenhuizen onderling zouden afspraken gemaakt moeten worden. De Nederlandse Mededingingsautoriteit houdt echter streng toezicht en ziet een samenwerking al snel als kartelvorming, wat verboden is. Nederland heeft meer dan honderd ziekenhuizen en voor een klein land als Nederland is honderd ziekenhuizen veel te veel. Op bijna elke plek in Nederland staat er in een straal van twintig kilometer wel een ziekenhuis. Er moeten wel veel obstakels overwonnen worden om zorg te concentreren. Er zullen ziekenhuizen gesloten moeten worden, chirurgen krijgen minder variatie in hun werk en ziekenhuizen moeten samenwerken. Dit zal, evenals de eerder genoemde eigen bijdrage in de langdurige zorg, vanuit de politiek gereguleerd moeten worden. Het jaarbudget van het UMC Utrecht is om en nabij de Er werken ruim mensen onder u. Heeft u tips voor aankomende CEO s en voorzitters. Hoe kan en moet je omgaan met deze verantwoordelijkheid? Er zijn hier drie kernbegrippen die ik wil aandragen. Allereerst moet je altijd je eigen persoonlijke kompas hebben en deze niet uit het oog verliezen. Als ik op mijn kamer zit te peinzen over een moreel vraagstuk vraag ik mij altijd af wat ik als patiënt zou willen dat er gebeurt. Ten tweede is communicatie heel erg belangrijk. Zowel de standaardcommunicatie, het praten en overleggen met mensen op de werkvloer, als de modernere wegen zoals Twitter en bloggen. Er werken hier ook veel analfabeten, die de Nederlandse taal in ieder geval in geschrift niet machtig zijn. Met deze mensen moet je dus gaan praten. We nodigen vaak de twaalfde of 112e schoonmaker, arts, verpleegster of kok uit en gaan daar mee om tafel zitten. Blijf in contact met mensen. Een derde belangrijk punt is de lange termijn visie die je niet uit het ook moet verliezen. Deze visie moet je niet alléén ontwikkelen, maar samen met de mensen op de werkvloer die deze lange termijn visie mede moeten zien te realiseren. FACES Y. 14 #. 04 P. 20

Understanding and being understood begins with speaking Dutch

Understanding and being understood begins with speaking Dutch Understanding and being understood begins with speaking Dutch Begrijpen en begrepen worden begint met het spreken van de Nederlandse taal The Dutch language links us all Wat leest u in deze folder? 1.

Nadere informatie

Ius Commune Training Programme 2015-2016 Amsterdam Masterclass 16 June 2016

Ius Commune Training Programme 2015-2016 Amsterdam Masterclass 16 June 2016 www.iuscommune.eu Dear Ius Commune PhD researchers, You are kindly invited to attend the Ius Commune Amsterdam Masterclass for PhD researchers, which will take place on Thursday 16 June 2016. During this

Nadere informatie

Appendix A: List of variables with corresponding questionnaire items (in English) used in chapter 2

Appendix A: List of variables with corresponding questionnaire items (in English) used in chapter 2 167 Appendix A: List of variables with corresponding questionnaire items (in English) used in chapter 2 Task clarity 1. I understand exactly what the task is 2. I understand exactly what is required of

Nadere informatie

Programma Open dag zaterdag 28 februari 2015 Program Open Day Saturday 28 February 2015

Programma Open dag zaterdag 28 februari 2015 Program Open Day Saturday 28 February 2015 Programma Open dag zaterdag 28 februari 2015 Program Open Day Saturday 28 February 2015 Tijd 09.15 09.45 Je bent op de Open dag, wat nu? Personal welcome international visitors 10.00 10.45 Je bent op de

Nadere informatie

Dutch survival kit. Vragen hoe het gaat en reactie Asking how it s going and reaction. Met elkaar kennismaken Getting to know each other

Dutch survival kit. Vragen hoe het gaat en reactie Asking how it s going and reaction. Met elkaar kennismaken Getting to know each other Dutch survival kit This Dutch survival kit contains phrases that can be helpful when living and working in the Netherlands. There is an overview of useful sentences and phrases in Dutch with an English

Nadere informatie

Programma Open dag zaterdag 28 februari 2015 Program Open Day Saturday 28 February 2015

Programma Open dag zaterdag 28 februari 2015 Program Open Day Saturday 28 February 2015 Programma Open dag zaterdag 28 februari 2015 Program Open Day Saturday 28 February 2015 Tijd 09.15 09.45 Je bent op de Open dag, wat nu? Personal welcome international visitors 10.00 10.45 Je bent op de

Nadere informatie

een kopie van je paspoort, een kopie van je diploma voortgezet onderwijs (hoogst genoten opleiding), twee pasfoto s, naam op de achterkant

een kopie van je paspoort, een kopie van je diploma voortgezet onderwijs (hoogst genoten opleiding), twee pasfoto s, naam op de achterkant Vragenlijst in te vullen en op te sturen voor de meeloopochtend, KABK afdeling fotografie Questionnaire to be filled in and send in before the introduction morning, KABK department of Photography Stuur

Nadere informatie

Next Generation Poultry Health Redt Innovatie de Vleeskuikenhouder?

Next Generation Poultry Health Redt Innovatie de Vleeskuikenhouder? Next Generation Poultry Health Redt Innovatie de Vleeskuikenhouder? Paul Louis Iske Professor Open Innovation & Business Venturing, Maastricht University De wereld wordt steeds complexer Dit vraagt om

Nadere informatie

1. In welk deel van de wereld ligt Nederland? 2. Wat betekent Nederland?

1. In welk deel van de wereld ligt Nederland? 2. Wat betekent Nederland? First part of the Inburgering examination - the KNS-test Of course, the questions in this exam you will hear in Dutch and you have to answer in Dutch. Solutions and English version on last page 1. In welk

Nadere informatie

Invloed van het aantal kinderen op de seksdrive en relatievoorkeur

Invloed van het aantal kinderen op de seksdrive en relatievoorkeur Invloed van het aantal kinderen op de seksdrive en relatievoorkeur M. Zander MSc. Eerste begeleider: Tweede begeleider: dr. W. Waterink drs. J. Eshuis Oktober 2014 Faculteit Psychologie en Onderwijswetenschappen

Nadere informatie

Profile visitors NRC Q

Profile visitors NRC Q NRC Media presents About NRC Q A unique concept Business news platform for ambitious people on the go Short, sharp articles with professional infographics Daily newsletter at 5.30am News updates via WhatsApp

Nadere informatie

OVERGANGSREGELS / TRANSITION RULES 2007/2008

OVERGANGSREGELS / TRANSITION RULES 2007/2008 OVERGANGSREGELS / TRANSITION RULES 2007/2008 Instructie Met als doel het studiecurriculum te verbeteren of verduidelijken heeft de faculteit FEB besloten tot aanpassingen in enkele programma s die nu van

Nadere informatie

Meet your mentor and coach

Meet your mentor and coach Young Professional Program The importance of having a mentor in business Meet your mentor and coach What do Larry Page, and Steve Jobs have in common? They ve all received guidance from mentors. Yes even

Nadere informatie

Het beheren van mijn Tungsten Network Portal account NL 1 Manage my Tungsten Network Portal account EN 14

Het beheren van mijn Tungsten Network Portal account NL 1 Manage my Tungsten Network Portal account EN 14 QUICK GUIDE C Het beheren van mijn Tungsten Network Portal account NL 1 Manage my Tungsten Network Portal account EN 14 Version 0.9 (June 2014) Per May 2014 OB10 has changed its name to Tungsten Network

Nadere informatie

Bijlage 2: Informatie met betrekking tot goede praktijkvoorbeelden in Londen, het Verenigd Koninkrijk en Queensland

Bijlage 2: Informatie met betrekking tot goede praktijkvoorbeelden in Londen, het Verenigd Koninkrijk en Queensland Bijlage 2: Informatie met betrekking tot goede praktijkvoorbeelden in Londen, het Verenigd Koninkrijk en Queensland 1. Londen In Londen kunnen gebruikers van een scootmobiel contact opnemen met een dienst

Nadere informatie

Comics FILE 4 COMICS BK 2

Comics FILE 4 COMICS BK 2 Comics FILE 4 COMICS BK 2 The funny characters in comic books or animation films can put smiles on people s faces all over the world. Wouldn t it be great to create your own funny character that will give

Nadere informatie

Talentmanagement in tijden van crisis

Talentmanagement in tijden van crisis Talentmanagement in tijden van crisis Drs. Bas Puts Page 1 Copyright Siemens 2009. All rights reserved Mission: Achieving the perfect fit Organisatie Finance Sales Customer Engineering Project management

Nadere informatie

Memo Academic Skills; the basis for better writers

Memo Academic Skills; the basis for better writers Memo Academic Skills; the basis for better writers With the rise of broader bachelor degrees and the University College, Dutch universities are paying more attention to essays and other written assignments.

Nadere informatie

CREATING VALUE THROUGH AN INNOVATIVE HRM DESIGN CONFERENCE 20 NOVEMBER 2012 DE ORGANISATIE VAN DE HRM AFDELING IN WOELIGE TIJDEN

CREATING VALUE THROUGH AN INNOVATIVE HRM DESIGN CONFERENCE 20 NOVEMBER 2012 DE ORGANISATIE VAN DE HRM AFDELING IN WOELIGE TIJDEN CREATING VALUE THROUGH AN INNOVATIVE HRM DESIGN CONFERENCE 20 NOVEMBER 2012 DE ORGANISATIE VAN DE HRM AFDELING IN WOELIGE TIJDEN Mieke Audenaert 2010-2011 1 HISTORY The HRM department or manager was born

Nadere informatie

ESOMAR PAPER: Four simple strategies: 25% more ROI for newspaper advertisement

ESOMAR PAPER: Four simple strategies: 25% more ROI for newspaper advertisement ESOMAR PAPER: Four simple strategies: 25% more ROI for newspaper advertisement Learnings from 2011 case for: Erdee Media Group Cebuco, Amsterdam BY Martin Leeflang (Validators) Esomar Paper Augustus 2011

Nadere informatie

S e v e n P h o t o s f o r O A S E. K r i j n d e K o n i n g

S e v e n P h o t o s f o r O A S E. K r i j n d e K o n i n g S e v e n P h o t o s f o r O A S E K r i j n d e K o n i n g Even with the most fundamental of truths, we can have big questions. And especially truths that at first sight are concrete, tangible and proven

Nadere informatie

Grammatica uitleg voor de toets van Hoofdstuk 1

Grammatica uitleg voor de toets van Hoofdstuk 1 Grammatica uitleg voor de toets van Hoofdstuk 1 Vraagzinnen: Je kunt in het Engels vraagzinnen maken door vaak het werkwoord vooraan de zin te zetten. Bijv. She is nice. Bijv. I am late. Bijv. They are

Nadere informatie

Welkom in het nieuwe academische jaar! We hopen dat iedereen een goede zomerperiode heeft gehad.

Welkom in het nieuwe academische jaar! We hopen dat iedereen een goede zomerperiode heeft gehad. DATUM: 22-09-2009 (You will find the English version below) Beste allen, Welkom in het nieuwe academische jaar! We hopen dat iedereen een goede zomerperiode heeft gehad. NIEUWSBRIEF No. 1 Dit is de eerste

Nadere informatie

Free Electives (15 ects)

Free Electives (15 ects) Free Electives (15 ects) Information about the Master RE&H (and the free electives) can be found at the following page: http://www.bk.tudelft.nl/en/about-faculty/departments/real-estate-and-housing/education/masterreh/free-electives/

Nadere informatie

Empowerment project. Driejarig project van Rotaryclub Rhenen-Veenendaal

Empowerment project. Driejarig project van Rotaryclub Rhenen-Veenendaal Empowerment project Awasi Kenya Driejarig project van Rotaryclub Rhenen-Veenendaal Empowerment*van* kinderen*in*kenia De#afgelopen#drie#jaren# hebben#we#met#steun#van#de# Rotaryclub##Rhenen: Veenendaal#een#

Nadere informatie

IDENTITEIT IN DE METHODE?

IDENTITEIT IN DE METHODE? 74 IDENTITEIT IN DE METHODE? ONDERZOEK DOOR EEN LERAAR IN OPLEIDING Bram de Muynck en Esther Langerak 75 Van lectoraten wordt gevraagd om ook studenten te betrekken bij onderzoek. Dit gebeurt bij het lectoraat

Nadere informatie

Opgave 2 Geef een korte uitleg van elk van de volgende concepten: De Yield-to-Maturity of a coupon bond.

Opgave 2 Geef een korte uitleg van elk van de volgende concepten: De Yield-to-Maturity of a coupon bond. Opgaven in Nederlands. Alle opgaven hebben gelijk gewicht. Opgave 1 Gegeven is een kasstroom x = (x 0, x 1,, x n ). Veronderstel dat de contante waarde van deze kasstroom gegeven wordt door P. De bijbehorende

Nadere informatie

Management Development Next Level

Management Development Next Level Management Development Next Level NFMD congres 27 januari 2015 Marcel Knotter 1. Hoezo MD? 1. Hoezo MD? 1. Hoezo MD? Quiz Vraag 1 Wat is ca. de omvang van management- en A. $50-60 miljoen B. $500-600 miljoen

Nadere informatie

De Relatie tussen Werkdruk, Pesten op het Werk, Gezondheidsklachten en Verzuim

De Relatie tussen Werkdruk, Pesten op het Werk, Gezondheidsklachten en Verzuim De Relatie tussen Werkdruk, Pesten op het Werk, Gezondheidsklachten en Verzuim The Relationship between Work Pressure, Mobbing at Work, Health Complaints and Absenteeism Agnes van der Schuur Eerste begeleider:

Nadere informatie

De Samenhang tussen Dagelijkse Stress en Depressieve Symptomen en de Mediërende Invloed van Controle en Zelfwaardering

De Samenhang tussen Dagelijkse Stress en Depressieve Symptomen en de Mediërende Invloed van Controle en Zelfwaardering De Samenhang tussen Dagelijkse Stress en Depressieve Symptomen en de Mediërende Invloed van Controle en Zelfwaardering The Relationship between Daily Hassles and Depressive Symptoms and the Mediating Influence

Nadere informatie

Effectief Toezicht ervaringen van een commissaris

Effectief Toezicht ervaringen van een commissaris Effectief Toezicht ervaringen van een commissaris Margot Scheltema September 2014 22-9-2014 Scheltema - VITP 1 Wanneer is toezicht effectief? (1) Samenstelling RvT Profielschets Competenties; verschil

Nadere informatie

Aim of this presentation. Give inside information about our commercial comparison website and our role in the Dutch and Spanish energy market

Aim of this presentation. Give inside information about our commercial comparison website and our role in the Dutch and Spanish energy market Aim of this presentation Give inside information about our commercial comparison website and our role in the Dutch and Spanish energy market Energieleveranciers.nl (Energysuppliers.nl) Founded in 2004

Nadere informatie

Resultaten. Harm Hospers

Resultaten. Harm Hospers Resultaten Harm Hospers Doelen? Gemotiveerde en getalenteerde internationale studenten interesseren en selecteren voor LAS Studenten een breed, open curriculum bieden, met bijzondere aandacht voor academische

Nadere informatie

Transvorm Actueel. en de zorg verandert mee. Het werk(en) in de zorg verandert. Hoe reageert u als werkgever en wat doet dat met uw medewerkers?

Transvorm Actueel. en de zorg verandert mee. Het werk(en) in de zorg verandert. Hoe reageert u als werkgever en wat doet dat met uw medewerkers? Transvorm Actueel en de zorg verandert mee Het werk(en) in de zorg verandert. Hoe reageert u als werkgever en wat doet dat met uw medewerkers? Woensdag 17 december 2015 Dr. Monique Veld E-mail: monique.veld@ou.nl

Nadere informatie

Healthy people want everything, sick people want only one thing. would love to see a Hospital Teacher

Healthy people want everything, sick people want only one thing. would love to see a Hospital Teacher Healthy people want everything, sick people want only one thing. would love to see a Hospital Teacher Consultant Education Sick Pupils Educational Service Centre University Medical Centre The Netherlands

Nadere informatie

Pesten onder Leerlingen met Autisme Spectrum Stoornissen op de Middelbare School: de Participantrollen en het Verband met de Theory of Mind.

Pesten onder Leerlingen met Autisme Spectrum Stoornissen op de Middelbare School: de Participantrollen en het Verband met de Theory of Mind. Pesten onder Leerlingen met Autisme Spectrum Stoornissen op de Middelbare School: de Participantrollen en het Verband met de Theory of Mind. Bullying among Students with Autism Spectrum Disorders in Secondary

Nadere informatie

Settings for the C100BRS4 MAC Address Spoofing with cable Internet.

Settings for the C100BRS4 MAC Address Spoofing with cable Internet. Settings for the C100BRS4 MAC Address Spoofing with cable Internet. General: Please use the latest firmware for the router. The firmware is available on http://www.conceptronic.net! Use Firmware version

Nadere informatie

Монгол page 1 and 2, Nederlands blz 3 en 4 English page 5 and 6. Jaarverslag / Auditor s report 2011

Монгол page 1 and 2, Nederlands blz 3 en 4 English page 5 and 6. Jaarverslag / Auditor s report 2011 Монгол page 1 and 2, Nederlands blz 3 en 4 English page 5 and 6 Jaarverslag / Auditor s report 2011 1 2 Het bestuur van de NGO All for Children heeft op 26 mei 2012 het volgende jaarverslag vastgesteld

Nadere informatie

Mentaal Weerbaar Blauw

Mentaal Weerbaar Blauw Mentaal Weerbaar Blauw de invloed van stereotypen over etnische minderheden cynisme en negatieve emoties op de mentale weerbaarheid van politieagenten begeleiders: dr. Anita Eerland & dr. Arjan Bos dr.

Nadere informatie

o Theo Glaudemans Business Refresher theo.glaudemans@limebizz.nl o Rens Eijgermans Business Refresher rens.eijgermans@limebizz.nl

o Theo Glaudemans Business Refresher theo.glaudemans@limebizz.nl o Rens Eijgermans Business Refresher rens.eijgermans@limebizz.nl o Theo Glaudemans Business Refresher theo.glaudemans@limebizz.nl o Rens Eijgermans Business Refresher rens.eijgermans@limebizz.nl o Heb je vragen of geef je mening en reactie op deze presentatie via

Nadere informatie

Lichamelijke factoren als voorspeller voor psychisch. en lichamelijk herstel bij anorexia nervosa. Physical factors as predictors of psychological and

Lichamelijke factoren als voorspeller voor psychisch. en lichamelijk herstel bij anorexia nervosa. Physical factors as predictors of psychological and Lichamelijke factoren als voorspeller voor psychisch en lichamelijk herstel bij anorexia nervosa Physical factors as predictors of psychological and physical recovery of anorexia nervosa Liesbeth Libbers

Nadere informatie

Houdt u er alstublieft rekening mee dat het 5 werkdagen kan duren voordat uw taalniveau beoordeeld is.

Houdt u er alstublieft rekening mee dat het 5 werkdagen kan duren voordat uw taalniveau beoordeeld is. - Instructie Deze toets heeft als doel uw taalniveau te bepalen. Om een realistisch beeld te krijgen van uw niveau,vragen we u niet langer dan één uur te besteden aan de toets. De toets bestaat uit twee

Nadere informatie

Safety Values in de context van Business Strategy.

Safety Values in de context van Business Strategy. Safety Values in de context van Business Strategy. Annick Starren en Gerard Zwetsloot (TNO) Papendal, 31 maart 2015. NVVK sessie Horen, Zien en Zwijgen. Safety Values in de context van Business strategy.

Nadere informatie

Taco Schallenberg Acorel

Taco Schallenberg Acorel Taco Schallenberg Acorel Inhoudsopgave Introductie Kies een Platform Get to Know the Jargon Strategie Bedrijfsproces Concurrenten User Experience Marketing Over Acorel Introductie THE JARGON THE JARGON

Nadere informatie

Creating a marketplace where expertise is made available through videoconferencing. Roland Staring Community Support Manager roland.staring@surfnet.

Creating a marketplace where expertise is made available through videoconferencing. Roland Staring Community Support Manager roland.staring@surfnet. Expert at a distance Creating a marketplace where expertise is made available through videoconferencing Roland Staring Community Support Manager roland.staring@surfnet.nl Working together for education

Nadere informatie

Business Architectuur vanuit de Business

Business Architectuur vanuit de Business Business Architectuur vanuit de Business CGI GROUP INC. All rights reserved Jaap Schekkerman _experience the commitment TM Organization Facilities Processes Business & Informatie Architectuur, kun je vanuit

Nadere informatie

Socio-economic situation of long-term flexworkers

Socio-economic situation of long-term flexworkers Socio-economic situation of long-term flexworkers CBS Microdatagebruikersmiddag The Hague, 16 May 2013 Siemen van der Werff www.seo.nl - secretariaat@seo.nl - +31 20 525 1630 Discussion topics and conclusions

Nadere informatie

Verschil in Perceptie over Opvoeding tussen Ouders en Adolescenten en Alcoholgebruik van Adolescenten

Verschil in Perceptie over Opvoeding tussen Ouders en Adolescenten en Alcoholgebruik van Adolescenten Verschil in Perceptie over Opvoeding tussen Ouders en Adolescenten en Alcoholgebruik van Adolescenten Difference in Perception about Parenting between Parents and Adolescents and Alcohol Use of Adolescents

Nadere informatie

CHROMA STANDAARDREEKS

CHROMA STANDAARDREEKS CHROMA STANDAARDREEKS Chroma-onderzoeken Een chroma geeft een beeld over de kwaliteit van bijvoorbeeld een bodem of compost. Een chroma bestaat uit 4 zones. Uit elke zone is een bepaald kwaliteitsaspect

Nadere informatie

Researchcentrum voor Onderwijs en Arbeidsmarkt The role of mobility in higher education for future employability

Researchcentrum voor Onderwijs en Arbeidsmarkt The role of mobility in higher education for future employability The role of mobility in higher education for future employability Jim Allen Overview Results of REFLEX/HEGESCO surveys, supplemented by Dutch HBO-Monitor Study migration Mobility during and after HE Effects

Nadere informatie

EU keurt nieuw Programma veiliger internet goed: 55 miljoen euro om het internet veiliger te maken voor kinderen

EU keurt nieuw Programma veiliger internet goed: 55 miljoen euro om het internet veiliger te maken voor kinderen IP/8/899 Brussel, 9 december 8 EU keurt nieuw Programma veiliger internet goed: miljoen euro om het internet veiliger te maken voor kinderen Vanaf januari 9 zal de EU een nieuw programma voor een veiliger

Nadere informatie

Pascale Peters (Radboud Universiteit) Laura den Dulk (Universiteit Utrecht) Judith de Ruijter (A&O Consult)

Pascale Peters (Radboud Universiteit) Laura den Dulk (Universiteit Utrecht) Judith de Ruijter (A&O Consult) Mag ik thuiswerken? Een onderzoek naar de attitudes van managers t.a.v. telewerkverzoeken Pascale Peters (Radboud Universiteit) Laura den Dulk (Universiteit Utrecht) Judith de Ruijter (A&O Consult) Nederland

Nadere informatie

Ontpopping. ORGACOM Thuis in het Museum

Ontpopping. ORGACOM Thuis in het Museum Ontpopping Veel deelnemende bezoekers zijn dit jaar nog maar één keer in het Van Abbemuseum geweest. De vragenlijst van deze mensen hangt Orgacom in een honingraatpatroon. Bezoekers die vaker komen worden

Nadere informatie

The downside up? A study of factors associated with a successful course of treatment for adolescents in secure residential care

The downside up? A study of factors associated with a successful course of treatment for adolescents in secure residential care The downside up? A study of factors associated with a successful course of treatment for adolescents in secure residential care Annemiek T. Harder Studies presented in this thesis and the printing of this

Nadere informatie

Alcohol policy in Belgium: recent developments

Alcohol policy in Belgium: recent developments 1 Alcohol policy in Belgium: recent developments Kurt Doms, Head Drug Unit DG Health Care FPS Health, Food Chain Safety and Environment www.health.belgium.be/drugs Meeting Alcohol Policy Network 26th November

Nadere informatie

Ctrl Ketenoptimalisatie Slimme automatisering en kostenreductie

Ctrl Ketenoptimalisatie Slimme automatisering en kostenreductie Ctrl Ketenoptimalisatie Slimme automatisering en kostenreductie 1 Ctrl - Ketenoptimalisatie Technische hype cycles 2 Ctrl - Ketenoptimalisatie Technologische trends en veranderingen Big data & internet

Nadere informatie

Knelpunten in Zelfstandig Leren: Zelfregulerend leren, Stress en Uitstelgedrag bij HRM- Studenten van Avans Hogeschool s-hertogenbosch

Knelpunten in Zelfstandig Leren: Zelfregulerend leren, Stress en Uitstelgedrag bij HRM- Studenten van Avans Hogeschool s-hertogenbosch Knelpunten in Zelfstandig Leren: Zelfregulerend leren, Stress en Uitstelgedrag bij HRM- Studenten van Avans Hogeschool s-hertogenbosch Bottlenecks in Independent Learning: Self-Regulated Learning, Stress

Nadere informatie

Work to Work mediation

Work to Work mediation Work to Work mediation Mobility Centre Automotive Theo Keulen 19-9-2008 Policy Context Flexibility,mobility and sustainable employability are key words in modern labour market policy Work to work arrangements

Nadere informatie

Innovaties in de chronische ziekenzorg 3e voorbeeld van zorginnovatie. Dr. J.J.W. (Hanneke) Molema, Prof. Dr. H.J.M.

Innovaties in de chronische ziekenzorg 3e voorbeeld van zorginnovatie. Dr. J.J.W. (Hanneke) Molema, Prof. Dr. H.J.M. Innovaties in de chronische ziekenzorg 3e voorbeeld van zorginnovatie Dr. J.J.W. (Hanneke) Molema, Prof. Dr. H.J.M. (Bert) Vrijhoef Take home messages: Voor toekomstbestendige chronische zorg zijn innovaties

Nadere informatie

vooropleiding international Dutch as a second Nederlands Tweede Taal

vooropleiding international Dutch as a second Nederlands Tweede Taal INFORMATION FOR STUDENTS WITH AN international PRE- UNIVERSITY EDUCATION FOUNDATION YEAR FOR international STUDENTS VU UNIVERSITY () Dutch as a second Language () INFORMATIE VOOR STUDENTEN MET EEN BUITENLANDSE

Nadere informatie

Leading in Learning -> studiesucces. Ellen Bastiaens Programmamanager Leading in Learning 13 juni 2012

Leading in Learning -> studiesucces. Ellen Bastiaens Programmamanager Leading in Learning 13 juni 2012 Leading in Learning -> studiesucces Ellen Bastiaens Programmamanager Leading in Learning 13 juni 2012 Implementatie van matchingsinstrument Matching na de poort wordt aan de poort Vooropleiding Bachelor

Nadere informatie

Het liedje van Jessie J gaat over wat je kunt kopen. Lees het informatiebord van het winkelcentrum. Hoe heet dit winkelcentrum?

Het liedje van Jessie J gaat over wat je kunt kopen. Lees het informatiebord van het winkelcentrum. Hoe heet dit winkelcentrum? 1 Shopping mall Het liedje van Jessie J gaat over wat je kunt kopen. Lees het informatiebord van het winkelcentrum. Hoe heet dit winkelcentrum? The Tower - Shopping mall 1 Bookshop Blackwell s Waterstones

Nadere informatie

Uitnodiging Security Intelligence 2014 Dertiende editie: Corporate IAM

Uitnodiging Security Intelligence 2014 Dertiende editie: Corporate IAM Uitnodiging Security Intelligence 2014 Dertiende editie: Corporate IAM 5 maart 2014 De Beukenhof Terweeweg 2-4 2341 CR Oegstgeest 071-517 31 88 Security Intelligence Bijeenkomst Corporate IAM On the Internet,

Nadere informatie

Melding Loonbelasting en premies Aanmelding werkgever. Registration for loonbelasting en premies Registration as an employer

Melding Loonbelasting en premies Aanmelding werkgever. Registration for loonbelasting en premies Registration as an employer Melding Loonbelasting en premies Aanmelding werkgever Registration for loonbelasting en premies Registration as an employer Over dit formulier About this form Waarom dit formulier? Dit formulier is bestemd

Nadere informatie

Synergia - Individueel rapport

Synergia - Individueel rapport DOELSTELLING : Ensuring sufficient funding for projects in cost-generating departments of 16.04.2014 16.04.2014 13:53 1. Inleiding Deze inleiding is vrij te bepalen bij de aanmaak van het rapport. 16.04.2014

Nadere informatie

Examenreglement Opleidingen/ Examination Regulations

Examenreglement Opleidingen/ Examination Regulations Examenreglement Opleidingen/ Examination Regulations Wilde Wijze Vrouw, Klara Adalena August 2015 For English translation of our Examination rules, please scroll down. Please note that the Dutch version

Nadere informatie

De Relatie tussen Betrokkenheid bij Pesten en Welbevinden en de Invloed van Sociale Steun en. Discrepantie

De Relatie tussen Betrokkenheid bij Pesten en Welbevinden en de Invloed van Sociale Steun en. Discrepantie De Relatie tussen Betrokkenheid bij Pesten en Welbevinden en de Invloed van Sociale Steun en Discrepantie The Relationship between Involvement in Bullying and Well-Being and the Influence of Social Support

Nadere informatie

Duurzame ontwikkeling met én binnen ABN AMRO IBM Future enterprise. Vincent G.P. van Assem ABN AMRO Amsterdam, 13 september 2006

Duurzame ontwikkeling met én binnen ABN AMRO IBM Future enterprise. Vincent G.P. van Assem ABN AMRO Amsterdam, 13 september 2006 Duurzame ontwikkeling met én binnen ABN AMRO IBM Future enterprise Vincent G.P. van Assem ABN AMRO Amsterdam, 13 september 2006 1 Planet The world is flat 2 People 3 Wereldbevolking: 6.541.920.085 (per

Nadere informatie

STICHTING LIGHTREC NEDERLAND MANAGER LIGHTREC

STICHTING LIGHTREC NEDERLAND MANAGER LIGHTREC STICHTING LIGHTREC NEDERLAND MANAGER LIGHTREC LIGHTREC Energiezuinige lampen zijn goed voor het milieu, maar mogen niet worden afgedankt bij het gewone huisvuil. De materialen uit energiezuinige verlichting

Nadere informatie

Script. Good health starts with good food. That s true for people as much as it is for animals.

Script. Good health starts with good food. That s true for people as much as it is for animals. Script Good health starts with good food. That s true for people as much as it is for animals. Livestock and fish health influence human health, since animal protein is an indispensable part of our food

Nadere informatie

Corporate Social Responsibility

Corporate Social Responsibility Corporate Social Responsibility Maatschappelijk verantwoord omgaan met klanten Dr. Jenny van Doorn Prof. dr. P.C. Verhoef Rapport CIC-2012-01 ISBN 978-90-367-5486-6 Onderzoeksrapport maatschappelijk verantwoord

Nadere informatie

Instruction project completion report

Instruction project completion report Instruction project completion report The project completion report is in fact a final progress report providing a comparison between the start of the project and the situation at the end of the project.

Nadere informatie

Update Empowermentproject Awasi Kenia september 2013

Update Empowermentproject Awasi Kenia september 2013 Update Empowermentproject Kenia september 2013 Het Empowerment-project in Kenia van de Rotaryclub Rhenen-Veendaal begint aan de derde fase: een derde en laatste bezoek, met een Empowerment workshop voor

Nadere informatie

COGNITIEVE DISSONANTIE EN ROKERS COGNITIVE DISSONANCE AND SMOKERS

COGNITIEVE DISSONANTIE EN ROKERS COGNITIVE DISSONANCE AND SMOKERS COGNITIEVE DISSONANTIE EN ROKERS Gezondheidsgedrag als compensatie voor de schadelijke gevolgen van roken COGNITIVE DISSONANCE AND SMOKERS Health behaviour as compensation for the harmful effects of smoking

Nadere informatie

Parkstad Limburg Energy Transition Implementation Program PALET 3.0. Discussie en vragen

Parkstad Limburg Energy Transition Implementation Program PALET 3.0. Discussie en vragen Parkstad Limburg Energy Transition Implementation Program PALET 3.0 Discussie en vragen Ambition Document 1.0 2.0 Potention Research Parkstad Limburg Energy Transition (PALET 3.0) Basic principles PALET

Nadere informatie

Enterprise Architectuur. een duur begrip, maar wat kan het betekenen voor mijn gemeente?

Enterprise Architectuur. een duur begrip, maar wat kan het betekenen voor mijn gemeente? Enterprise Architectuur een duur begrip, maar wat kan het betekenen voor mijn gemeente? Wie zijn we? > Frederik Baert Director Professional Services ICT @frederikbaert feb@ferranti.be Werkt aan een Master

Nadere informatie

Multi-disciplinary workshop on Ageing and Wellbeing

Multi-disciplinary workshop on Ageing and Wellbeing Date 7-12-2011 1 Multi-disciplinary workshop on Ageing and Wellbeing Prof. Dr. Inge Hutter Demographer, anthropologist Coordinator Healthy Ageing Alpha Gamma RUG Dean Faculty Spatial Sciences Date 7-12-2011

Nadere informatie

Firewall van de Speedtouch 789wl volledig uitschakelen?

Firewall van de Speedtouch 789wl volledig uitschakelen? Firewall van de Speedtouch 789wl volledig uitschakelen? De firewall van de Speedtouch 789 (wl) kan niet volledig uitgeschakeld worden via de Web interface: De firewall blijft namelijk op stateful staan

Nadere informatie

Future of the Financial Industry

Future of the Financial Industry Future of the Financial Industry Herman Dijkhuizen 22 June 2012 0 FS environment Regulatory & political pressure and economic and euro crisis 1 Developments in the sector Deleveraging, regulation and too

Nadere informatie

FOR DUTCH STUDENTS! ENGLISH VERSION NEXT PAGE. Toets Inleiding Kansrekening 1 22 februari 2013

FOR DUTCH STUDENTS! ENGLISH VERSION NEXT PAGE. Toets Inleiding Kansrekening 1 22 februari 2013 FOR DUTCH STUDENTS! ENGLISH VERSION NEXT PAGE Toets Inleiding Kansrekening 1 22 februari 2013 Voeg aan het antwoord van een opgave altijd het bewijs, de berekening of de argumentatie toe. Als je een onderdeel

Nadere informatie

Mondeling tentamen Havo - ERK niveau B1 / B1 +

Mondeling tentamen Havo - ERK niveau B1 / B1 + Mondeling tentamen Havo - ERK niveau B / B + Het mondeling voor Engels Havo duurt 5 minuten en bestaat uit een gesprek met je docent waarin de volgende onderdelen aan de orde komen: *Je moet een stukje

Nadere informatie

Danica Jiernes Madrid, 17 years

Danica Jiernes Madrid, 17 years Danica Jiernes Madrid, 17 years City of Malabon University (CMU) Bachelor of Secondary Education Major in Mathematics Mother s Occupation: Housewife (huisvrouw) Welder (lasser) I choose mathematics as

Nadere informatie

AGENDA. For the extraordinary general meeting of shareholders of Spyker N.V., established at Zeewolde ( the Company )

AGENDA. For the extraordinary general meeting of shareholders of Spyker N.V., established at Zeewolde ( the Company ) (This is an English translation of a document prepared in Dutch. An attempt has been made to translate as literally as possible but differences may occur. The Dutch text will govern by law) AGENDA For

Nadere informatie

SURFnet User Survey 2006

SURFnet User Survey 2006 SURFnet User Survey 2006 Walter van Dijk Madrid, 21 September 2006 Agenda A few facts General picture resulting from the survey Consequences for the service portfolio Consequences for the yearly innovation

Nadere informatie

Prove Everything or Die. Presentatie meetbaarheid Woensdag 9 mei 2012 Robin den Hoed

Prove Everything or Die. Presentatie meetbaarheid Woensdag 9 mei 2012 Robin den Hoed Prove Everything or Die Presentatie meetbaarheid Woensdag 9 mei 2012 Robin den Hoed Een stelling Met een PR- budget van 20.000 hebben we een mediawaarde gerealiseerd van 60.000 en 500 nieuwe fans op Facebook

Nadere informatie

Introduction to IBM Cognos Express = BA 4 ALL

Introduction to IBM Cognos Express = BA 4 ALL Introduction to IBM Cognos Express = BA 4 ALL Wilma Fokker, IBM account manager BA Ton Rijkers, Business Project Manager EMI Music IBM Cognos Express Think big. Smart small. Easy to install pre-configured

Nadere informatie

Sectie Infectieziekten

Sectie Infectieziekten Sectie Infectieziekten 1 December 2015 U kunt helpen de HIV / AIDS epidemie te beëindigen You can help to end the HIV / AIDS epidemic Sectie Infectieziekten Weet uw HIV status Know your HIV status by 2020

Nadere informatie

Seminar 360 on Renewable Energy

Seminar 360 on Renewable Energy Seminar 360 on Renewable Energy Financieren van duurzame energie initiatieven ING Lease (Nederland) B.V. Roderik Wuite - Corporate Asset Specialist - Agenda I 1. Introductie 2. Financiering van duurzame

Nadere informatie

Congres Social Media, Stichting Corporate Communicatie

Congres Social Media, Stichting Corporate Communicatie Dexia & social media Frank Van ssche, Head of Brand & Project Office, Communicatie Gent, 28/04/2011 Congres Social Media, Stichting Corporate Communicatie Quotes Social media isn't (just) about the media,

Nadere informatie

ETS 4.1 Beveiliging & ETS app concept

ETS 4.1 Beveiliging & ETS app concept ETS 4.1 Beveiliging & ETS app concept 7 juni 2012 KNX Professionals bijeenkomst Nieuwegein Annemieke van Dorland KNX trainingscentrum ABB Ede (in collaboration with KNX Association) 12/06/12 Folie 1 ETS

Nadere informatie

Best Practice Seminar 14 NOVEMBER 2013

Best Practice Seminar 14 NOVEMBER 2013 Best Practice Seminar 14 NOVEMBER 2013 14.00: Welkom Best Practice Seminar 14.10: Centraal PMO als middelpunt van projecten en programma s Yvonne Veenma, Stedin 14.50: Pauze 15.30: Governance in een Enterprise

Nadere informatie

CHRISTELIJKE SCHOLENGEMEENSCHAP VINCENT VAN GOGH TTO. Tweetalig onderwijs Havo VWO

CHRISTELIJKE SCHOLENGEMEENSCHAP VINCENT VAN GOGH TTO. Tweetalig onderwijs Havo VWO CHRISTELIJKE SCHOLENGEMEENSCHAP VINCENT VAN GOGH TTO Tweetalig onderwijs Havo VWO Open dag 8 februari 2014 Inhoud Tweetalig onderwijs: ontdek de wereld! Wat is tto? Toelatingseisen Informatie voor ouders

Nadere informatie

- werkwoord + ed ( bij regelmatige werkwoorden ) - bij onregelmatige werkwoorden de 2 e rij ( deze moet je dus uit je hoofd leren )

- werkwoord + ed ( bij regelmatige werkwoorden ) - bij onregelmatige werkwoorden de 2 e rij ( deze moet je dus uit je hoofd leren ) PAST SIMPLE TENSE ( onvoltooid verleden tijd ) Hoe? vervoeging - werkwoord + ed ( bij regelmatige werkwoorden ) - bij onregelmatige werkwoorden de 2 e rij ( deze moet je dus uit je hoofd leren ) van bijv,

Nadere informatie

SPONSOR BROCHURE JUMPING PEEL & MAAS

SPONSOR BROCHURE JUMPING PEEL & MAAS SPONSOR BROCHURE JUMPING PEEL & MAAS 24-25-26 Juli 2014 Dit jaar zal de zesde editie van Jumping Peel & Maas plaatsvinden. Inmiddels is ons concours uitgegroeid tot een volwaardig evenement van grote

Nadere informatie

Workflow en screenshots Status4Sure

Workflow en screenshots Status4Sure Workflow en screenshots Status4Sure Inleiding Het Status4Sure systeem is een ICT oplossing waarmee de transportopdrachten papierloos door het gehele proces gaan. De status kan gevolgd worden door de logistieke

Nadere informatie

Buy Me! FILE 5 BUY ME KGT 2

Buy Me! FILE 5 BUY ME KGT 2 Buy Me! FILE 5 BUY ME KGT 2 Every day we see them during the commercial break: the best products in the world. Whether they are a pair of sneakers, new mascara or the latest smartphone, they all seem to

Nadere informatie

Nieuwsbrief NRGD. Editie 11 Newsletter NRGD. Edition 11. pagina 1 van 5. http://nieuwsbrieven.nrgd.nl/newsletter/email/47

Nieuwsbrief NRGD. Editie 11 Newsletter NRGD. Edition 11. pagina 1 van 5. http://nieuwsbrieven.nrgd.nl/newsletter/email/47 pagina 1 van 5 Kunt u deze nieuwsbrief niet goed lezen? Bekijk dan de online versie Nieuwsbrief NRGD Editie 11 Newsletter NRGD Edition 11 17 MAART 2010 Het register is nu opengesteld! Het Nederlands Register

Nadere informatie

The role of local municipalities and labor market regions in adult education: monitoring quality

The role of local municipalities and labor market regions in adult education: monitoring quality Deze dia-indeling is zo gemaakt dat zelf een afbeelding kan worden geplaatst. Klik met de rechtermuisknop in de achtergrond en kies Achtergrond opmaken. Klik op Opvulling met figuur of bitmappatroon en

Nadere informatie

Relationele Databases 2002/2003

Relationele Databases 2002/2003 1 Relationele Databases 2002/2003 Hoorcollege 4 8 mei 2003 Jaap Kamps & Maarten de Rijke April Juli 2003 Plan voor Vandaag Praktische dingen 3.1, 3.2, 3.3, 3.4, 3.5. SQL Aantekeningen 2 Tabellen. Theorie

Nadere informatie