Schrijfopdracht 4 Van oud naar nieuw. Novacollege Techniek. Drs. Rika Schut MLD. Aanleiding: Hoorcollege Guuske Ledoux. Van oud naar nieuw.

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Schrijfopdracht 4 Van oud naar nieuw. Novacollege Techniek. Drs. Rika Schut MLD. Aanleiding: Hoorcollege Guuske Ledoux. Van oud naar nieuw."

Transcriptie

1 1 Naam: ROC: Datum: Docenten: Ad Goverde Novacollege Techniek Jan 2012 Dr. Eline Raaphorst Drs. Rika Schut MLD Aanleiding: Hoorcollege Guuske Ledoux.. Inleiding: Werken in het middelbaar beroepsonderwijs (MBO) is voor mijzelf een avontuurlijke zoektocht naar de beste leerstrategieën, opdrachten, projecten en context. Wat het avontuurlijk maakt, zijn de veranderingen. Veranderingen uit de politiek en arbeidsmarkt (wetten, kwalificatienormen) hebben invloed op onderwijsconcepten, opleidingsruimten en opleidingstijd. Veranderingen ondergaan ook de studenten die gevoelig zijn voor de tijdgeest en de bijbehorende mogelijkheden. In welke mate de studenten veranderen is lastig te voorspellen omdat er verschillende variabelen zijn die daar invloed op hebben (ouders, leefomgeving, technische mogelijkheden). De verwachting van de student dat docenten de lijnen uit zetten is niet veranderd, maar de student van nu wil dat de docent op een actieve manier gebruikmaakt van de kennis en vaardigheden die ze al hebben. Genietend (maar ook een beetje jaloers) van de prachtige successen van de expeditiescholen van het innovatieproject van de Vo- raad (Ledoux & Volman, 2011) vraag ik mij af wat is het MBO avontuur? Waarom is het MBO van oud leren op weg gegaan naar het nieuwe leren? Van onderwijzen (oud) naar leren (nieuw) De doelstellingen van de MBO onderwijsinnovaties vanaf 1996 zijn: a. de opleidingen beter aan te laten sluiten op de vraag van de arbeidsmarkt; b. anticiperen op de veranderde studenten. Van Veen (2004) trekt de conclusie dat de arbeidsmarkt in toenemende mate procesonafhankelijke vaardigheden vraagt, zoals sociaal- communicatieve en probleemoplossende vaardigheden, in plaats van procesafhankelijke vaardigheden zoals vakkennis en vakvaardigheden (p. 1). Dat heeft geleid tot een verandering van de kwalificatienormen waarin de vooral op reproductie gerichte eindtermen vervangen werden door competenties, gebaseerd op kennis, houding en vaardigheden. Om de nieuwe opleidingsdoelen waar te kunnen maken was er een verschuiving nodig van onderwijzen naar leren (Van Driel, 2006; Simmons, 2001). Studenten komen naar school om te leren maar wat is leren eigenlijk? Bransford, Brown, & Cocking (2000) omschrijven leren als een proces waarin de lerende de eigen kennis construeert vanuit dat wat hij al weet of gelooft, in verschillende wetenschappelijke publicaties wordt er naar verwezen verwezen (Bolhuis, 2009; Marzano & Miedema, 2011; Simmons, 2001; Van der Sanden, 2004). Alexander (2006, pp ) beschrijft drie vormen van constructivitische benaderingen: radicaal,-,cognitieve,- en sociaal

2 2. constuctivisme. Het cognitive constuctivisme op basis van werk van Piaget(1952 in Alexander,2006) en de sociale vorm op basis van werk van Vygotsky(1978 in Alexander, 2006)) zijn in het beroepsonderwijs bruikbaar omdat (vooral in de sociale vorm) samenwerken een belangrijke plaats in neemt. Bij een constructivistische leertheorie verandert de rol van de student van passief luisteren naar actief bezig zijn met de leerstof. Door studenten actief in een beroepscontext te laten leren beperk je problemen met kennistransfer zoals die optreedt bij het reproductief leren. Uit onderzoek (PEA, 1987; Simmons, 1990) is gebleken dat er een matige relatie bestaat tussen formele scholing (theorie) en het oplossen van problemen. Samen met negen omliggende ROC s zijn we als ware pioniers het avontuur van de onderwijsinnovatie aangegaan. Met vallen en opstaan ontdekken we wat het nieuwe leren nodig heeft om gewaardeerd te worden. De studenten hoe vernieuwd zijn die? De huidige generatie studenten worden ook wel homozappiens (Veen & Vrakking, 2006), de netgeneratie (Oblinger & Oblinger, 2005) of generatie Einstein (Boschma & Groen, 2006) genoemd. De perspectieven zijn anders maar op hoofdlijnen komen die drie typeringen redelijk overeen (Kral, 2009). Groeneveld & van Steensel (2009) onderzochten voor de brancheorganisatie elektrotechniek en werktuigbouw in hoeverre de MBO student overeen komt met generatie Einstein (GE). Uit het onderzoek komt naar voren dat de MBOers net als de GE graag lateraal leren (met behulp van associaties) en kritisch zijn naar de media. Het verwerken van tekstuele informatie vinden MBOers moeilijk. Zij zijn minder goed in staat om tekst te duiden, in te passen en er structuur in aan te brengen. MBOers hebben in tegenstelling tot de GE voornamelijk horizontale netwerken (vrienden met dezelfde demografische achtergrond). Met name de techniekstudent organiseert voor zich zelf weinig verticale netwerken. Het combineren van taken lijkt ook geen talent van de MBOers, Groeneveld & van Steensel (2009) vermoeden dat het relatief grote aantal studenten met concentratiestoornissen daarbij een rol speelt. De stelling dat de GE kan multitasken wordt inmiddels in twijfel getrokken. Onderzoek van Toffanin (2009) leert dat er sprake is van aandacht afwisselen, in plaats van multitasken. Uit het onderzoek van Groeneveld & van Steensel (2009) komt naar voren dat MBOers doeners zijn, een grote groep doet vrijwilligerswerk. Passie voor het vak en sociale contacten zijn voor de MBOers belangrijk maar zij hechten meer aan zekerheid en status dan de GE, vermoedelijk doordat de MBOers hun carrière kansen lager achten. Van Driel(2006) typeert de nieuwe MBO studenten kernachtig en bruikbaar: Zij zijn opgegroeid in een kenniscultuur. Zij zijn zelfstandiger, assertiever en minder gevoelig voor gezag geworden (p,49). Hij merkt op dat de nieuwe eigenschappen van de student consequenties heeft voor de werkwijze en voor de verhoudingen tussen student en docent, verschillende onderzoekers delen die opvatting (de Bruin, Leeman, & Overmaat,

3 3 2006; Volman, 2006; Breemer & Voncken, 2008). De assertiviteit en zelfstandigheid van de studenten van nu komen positief tot uiting in de tien gouden regels (10 GR) die het JOB (Jongeren Organisatie Beroepsonderwijs) heeft opgesteld voor competentiegericht onderwijs (JOB, 2006). Tabel 1 De 10 gouden regels voor competentiegericht onderwijs Bron: site.nl 1 Sterke studenteninspraak 2 Voldoende begeleiding 3 Ook theorie 4 Docenten op één lijn 5 Goede en tijdige communicatie 6 Maatwerk 7 Handleiding hoe te leren 8 Heldere beoordeling en registratie 9 Leren gaat boven bewijzen 10 Mogelijkheid buiten de school leren Deze tien regels sluiten aan bij het onderzoek van Groeneveld & van Steensel, (2009) en worden bevestigd door de rapportage van het Procesmanagement herontwerp MBO (Groen, 2007). In de rapportage komt tevens naar voren dat de studenten het onderwijs belangrijk vinden en hun betrokkenheid bij het onderwijs groot is. De MBOers staan achter het competentiegericht onderwijs, de manier waarop het gegeven wordt, daar is de student nog niet tevreden over. Wat hebben we geleerd? Om het nieuwe leren te kunnen waarderen moet de structuur van de opleiding dermate helder zijn dat studenten (maar ook docenten) weten waar ze aan toe zijn, wat er van hen verwacht wordt, welke waarde studieresultaten hebben en waar studieresultaten in de (totaal)beoordeling meetelt. In de beginfase was het idee dat je bij prestaties (projecten) niet teveel moest sturen als docent want dat beperkte de creativiteit van de student. Inmiddels weten we beter en ontwikkelde we het prestatie protocol met als doel de prestaties overzichtelijk en bestuurbaar te maken. Het prestatieprotocol (dat in het begin grotendeels door de docenten is ingevuld) bevat: de taakverdeling, de (deel)producten, de beoordelingsmomenten de go of no go momenten, leerstof, experimenten (practicumopdrachten), toetsen, planning. Met het prestatie protocol van een prestatiegroep kun je als docent de studenten gestructureerd door de prestatie leiden (10 GR: 2, 3, 5, 7). Na 2 à3 prestaties is de structuur duidelijk en komen de studenten die daaraan toe zijn, met voorstellen om aanpassing van de voor gestructureerde items, technieken of experimenten (10 GR: 1). Studenten kunnen in dit systeem meedenken omdat het overzichtelijk is. Als docent kun je door de inbreng van de studenten werken aan maatwerk en overgaan tot gedeelde sturing (10 GR: 1, 2, 6, 7). Als docententeam moet je het systeem zelf organiseren, bewaken en uitdragen. Meer dan voorheen moet je als docententeam samen de speelruimte en keuzemogelijkheden uitwerken, bespreken en aan de studenten (en ouders) duidelijk maken. Dat heeft te maken met het feit dat studenten het maken van keuzes moeilijk vinden en zich op tijd over de keuzes wil kunnen beraden (10 GR: 4, 5, 8 ). Ik denk dat elke mbo- docent droomt van zelfsturende studenten maar jammer genoeg tegen de tijd dat ze dat een beetje kunnen, gaan ze van school. Zelfsturing moet geleerd en gedoceerd worden daar hoort keuzestrategie, reflectievaardigheden en zelfvertrouwen bij (Marzano & Miedema, 2011). Vorige maand is de opbouw van zelfsturing samen met de studievaardigheden in

4 4. het team hoog op de agenda gezet met als doel voor komend jaar die onderwerpen (bewust) planmatig aan te pakken en niet over te laten aan toeval. In de 19 achterliggende jaren dat ik in het onderwijs werk kwamen discussies over dergelijke onderwerpen in het geheel niet voor. De strijd tussen kennisopbouw en projecten is nog niet gestreden dat hangt samen met het aandeel en de vorm van de BPV (10 GR: 10). Doordat enige tijd geleden de Nova- academie in het leven is geroepen, kun je als docent of als team ook zelf trainingen volgen (studieloopbaan begeleiding, gesprekstechnieken, coaching) of als je dat wenst coaching krijgen. Er zijn regelmatig themabijeenkomsten over actuele onderwerpen zoals het strategisch beleidsplan en socialmedia in het onderwijs. Onderwijsvernieuwing is net als vuurwerk, als je niet voorzichtig bent knalt het in je hand, maar met een goede voorbereiding is het een prachtig schouwspel.

5 5 Literatuur: Alexander, P. (2006). Psychology in learning and Instruction. Upper Saddle River, New Jersey: Pearson Merrill Prentice Hall. Bolhuis, S. (2009). Leren en veranderen. Bussum: Coutinho. Boschma, J., & Groen, I. (2006). Generatie Einstein, slimmer sneller en socialer communiceren met de jongeren van de 21e eeuw. Amsterdam: Pearson Education. Bransford, J., Brown, A., & Cocking, R. (2000). How People Learn Brain, Mind, Expirience, and school (Expanded edition ed.). Washington: National Academy Press. Breemer, F., & Voncken, E. (2008). Een rol van betekenis. Max Goote Kenniscentrum voor beroepsonderwijs en volwasseneneducatie, BVE. Amsterdam: Max Goote Kenniscentrum. de Bruin, E., Leeman, Y., & Overmaat, M. (2006, 1). Authentiek en zelfgestuurd leren in het mbo. Pedagogiek, Groen, I. (2007). De balansschool; De generatie Einstein over herontwerp mbo. Procesmanagement herontwerp mbo. Ede: JOB. (2006, juni 13). site.nl. Opgeroepen op dec 27, 2011, van site.nl/bestellen.php Kral, M. (2009). Vijftien jaar onderwijs in vogelvlucht & ICT in vogelvlucht. Nijmegen: Hogeschool van Arnhem en Nijmegen. Ledoux, G., & Volman, M. (2011). Op Zoek naar talent. Talentontwikkeling op expeditiescholen. Durven delen Doen. Utrecht: VO- Raad. Marzano, R., & Miedema, W. (2011). Leren in vijf dimensies (5e ongewijzigde druk 2011 ed.). Assen, The Nederlands: Van Gorcum. Oblinger, D., & Oblinger, J. (2005). In Education the Net Generation. Boulder, CO, Washington, DC: Educause. [Online] edu/educationthenetgen. PEA, R. (1987). Socializing the knowledge transfer problem. International Journal of educational research, 11 (6), Simmons, P. (1990). Transfervermogen. Inaugurele rede, Katholiek Universiteit Nijmegen, Onderwijs & Educatie, Nijmegen. Simmons, P. (2001). Van opleiden naar Human resourrce development. paper, Katholiek Universiteit Nijmegen, Onderwijs & Educatie, Nijmegen. Toffanin, P. (2009). Brain Economics housekeeping routines in the brain. Rijksuniversiteit Groningen, Medische Wetenschappen. Groningen: concepts.net/pubfolder/thesis_paolotoffanin_final_png.pdf. Van der Sanden, J. (2004). Ergens goed in worden. Naar leerzame loopbanen in het beroepsonderwijs. Fontys hogescholen, Pedagogische hogeschool Eindhoven. Eindhoven: Fontys. Van Driel, L. (2006). Professionalisering in school: een studie naar verbetering van het pedagogisch- didaktisch handelen. Universiteit van Utrecht. Utrecht: Culemborg.nl. van Veen, K. (2004). De invloed van vakachtergron op de betekenisconstructie van docenten in de context van vernieuwing. ORD conferentie. Utrecht. Veen, W., & Vrakking, B. (2006). Homozappiens. Growup in digital age. London: Continuum Internationaal Publishing Group Ltd. Volman, M. (2006, 1). Het 'nieuwe leren': oplossing of nieuweprobleem. Pedagogiek,

Essay 2. Een warming-up in het theorielokaal

Essay 2. Een warming-up in het theorielokaal Een warming-up in het theorielokaal Hoorcollege: dr. Wietske Miedema, psycholoog, hoofddocent aan de Hogeschool van Amsterdam Thema: Een inleiding in de leerpsychologie, de samenhang tussen de leerpsychologische

Nadere informatie

Betekenisvol Leren Onderwijzen in de werkplekleeromgeving

Betekenisvol Leren Onderwijzen in de werkplekleeromgeving Betekenisvol Leren Onderwijzen in de werkplekleeromgeving Kempelonderzoekscentrum Jeannette Geldens, lector Monique van der Heijden, promovenda-docentonderzoeker Herman L. Popeijus, erelector Doelen en

Nadere informatie

Betekenisvol Leren Onderwijzen in de werkplekleeromgeving

Betekenisvol Leren Onderwijzen in de werkplekleeromgeving Betekenisvol Leren Onderwijzen in de werkplekleeromgeving Kempelonderzoekscentrum Jeannette Geldens, lector Monique van der Heijden, docentonderzoeker Herman L. Popeijus, erelector Popeijus, H. L., & Geldens,

Nadere informatie

2 Elsanne is een verzonnen naam, dit om de privacy van de studente te beschermen.

2 Elsanne is een verzonnen naam, dit om de privacy van de studente te beschermen. Onderpresteren & stereotype 1 Naam: ROC: Docenten: Ad Goverde Novacollege Techniek Dr. Eline Raaphorst Dr. Peter Den Boer Aanleiding: Hoorcollege Sabine Severiens Inleiding: Geloof in jezelf dan kunnen

Nadere informatie

Competentiemeter docent beroepsonderwijs

Competentiemeter docent beroepsonderwijs Competentiemeter docent beroepsonderwijs De beschrijving van de competenties in deze competentiemeter is gebaseerd op: - de bekwaamheidseisen uit de Algemene Maatregel van Bestuur als uitwerking van de

Nadere informatie

Loopbaanoriëntatie & -begeleiding LOB. Sanne Elfering (KBA Nijmegen) & Pieter Baay (ecbo)

Loopbaanoriëntatie & -begeleiding LOB. Sanne Elfering (KBA Nijmegen) & Pieter Baay (ecbo) Loopbaanoriëntatie & -begeleiding LOB Sanne Elfering (KBA Nijmegen) & Pieter Baay (ecbo) Vier perspectieven Politiek Politiek 1. Uitval en switchen 1. LOB-activiteiten = 30% minder uitval in vervolgonderwijs,

Nadere informatie

De docent beroepsonderwijs: Jongleren op het grensvlak van verschillende werelden. Elly de Bruijn 24 januari 2013 NOT Profiel Lezing

De docent beroepsonderwijs: Jongleren op het grensvlak van verschillende werelden. Elly de Bruijn 24 januari 2013 NOT Profiel Lezing De docent beroepsonderwijs: Jongleren op het grensvlak van verschillende werelden Elly de Bruijn 24 januari 2013 NOT Profiel Lezing Warming up Door de ervaringen als sociaal pedagogisch hulpverlener begreep

Nadere informatie

CarrièreBoost. Praktische begeleiding voor werknemers die zich succesvol willen presenteren op de arbeidsmarkt anno nu

CarrièreBoost. Praktische begeleiding voor werknemers die zich succesvol willen presenteren op de arbeidsmarkt anno nu CarrièreBoost Praktische begeleiding voor werknemers die zich succesvol willen presenteren op de arbeidsmarkt anno nu Op zoek naar een nieuwe baan waar begin ik?! Reorganisatie, inkrimping, u bent ontslagen!

Nadere informatie

KINDEREN LATEN LEREN Strategisch beleidsplan 2015-2018. SKO Flevoland en Veluwe. Ontwerpers van onderwijs voor de 21ste eeuw

KINDEREN LATEN LEREN Strategisch beleidsplan 2015-2018. SKO Flevoland en Veluwe. Ontwerpers van onderwijs voor de 21ste eeuw SKO Flevoland en Veluwe Ontwerpers van onderwijs voor de 21ste eeuw KINDEREN LATEN LEREN Strategisch beleidsplan 2015-2018 Strategisch beleidsplan SKO Flevoland en Veluwe 1 KINDEREN LATEN LEREN Onze droomschool

Nadere informatie

In gesprek over de inhoud van het onderwijs van de toekomst

In gesprek over de inhoud van het onderwijs van de toekomst In gesprek over de inhoud van het onderwijs van de toekomst Leraar Schoolleider Bestuurder Doe mee en praat mee! Antwoord of reactie op deze vraag? Dé landelijke dialoog over ons onderwijs en de toekomst.

Nadere informatie

Loopbaanoriëntatie en -begeleiding

Loopbaanoriëntatie en -begeleiding Loopbaanoriëntatie en -begeleiding Vragenlijst Printversie Verantwoording 2017 Vernieuwenderwijs, Utrecht Alle rechten voorbehouden. Mits de bron wordt vermeld is het toegestaan om zonder voorafgaande

Nadere informatie

Kenmerkend vmbo, mbo, havo en vwo

Kenmerkend vmbo, mbo, havo en vwo Hiteq Kennis van nu, kennis voor later Denk 10 of 20 jaar verder. Hoe ziet de technische sector er dan uit in de context van onderwijs, arbeidsmarkt, technologie en maatschappij? Hiteq selecteert en ontsluit

Nadere informatie

Onderzoeken Werkplekleren

Onderzoeken Werkplekleren Onderzoeken Werkplekleren Leeromgeving Sapfabriek Competenties en professionaliseringsbehoeften Opzet presentatie Verbinding tussen de onderzoeken Aanleiding voor de onderzoeken Onderzoek Sapfabriek Respondenten

Nadere informatie

Nieuwe didactiek vwo 2 en 3 Connect College: resultaten van een onderzoek. Prof. dr. Perry den Brok

Nieuwe didactiek vwo 2 en 3 Connect College: resultaten van een onderzoek. Prof. dr. Perry den Brok Nieuwe didactiek vwo 2 en 3 Connect College: resultaten van een onderzoek Prof. dr. Perry den Brok Betrokkenen Connect College (opdrachtgever) Kennisnet (subsidie onderzoek) Technische Universiteit Eindhoven

Nadere informatie

KRACHTIGE LEEROMGEVINGEN IN HET BEROEPSONDERWIJS

KRACHTIGE LEEROMGEVINGEN IN HET BEROEPSONDERWIJS KRACHTIGE LEEROMGEVINGEN IN HET BEROEPSONDERWIJS Rapportage voor Koning Willem I. College Opleiding Manager/ondernemer horeca van de Middelbare Horecaschool (MHS) HOGESCHOOL UTRECHT Wenja Heusdens, MSc

Nadere informatie

Training Resultaatgericht Coachen

Training Resultaatgericht Coachen Training Resultaatgericht Coachen met aandacht voor zingeving Herken je dit? Je bent verantwoordelijk voor de gang van zaken op je werk. Je hebt alle verantwoordelijkheid, maar niet de bijbehorende bevoegdheden.

Nadere informatie

Ruimte voor Talent in Gelderland Professionaliseringstrajecten Excellentie, Wetenschap en Techniek

Ruimte voor Talent in Gelderland Professionaliseringstrajecten Excellentie, Wetenschap en Techniek Ruimte voor Talent in Gelderland Professionaliseringstrajecten Excellentie, Wetenschap en Techniek - Staat talentherkenning en ontwikkeling bij u op school de komende jaren op de agenda? - Wilt u een rijke

Nadere informatie

De kenniswerker. Prof. Dr. Joseph Kessels. Leuven 31 mei 2010

De kenniswerker. Prof. Dr. Joseph Kessels. Leuven 31 mei 2010 De kenniswerker Prof. Dr. Joseph Kessels Leuven 31 mei 2010 Is werken in de 21 ste eeuw een vorm van leren? Het karakter van het werk verandert: Van routine naar probleemoplossing Van volgend naar anticiperend

Nadere informatie

CarrièreBoost. Jezelf succesvol presenteren op de arbeidsmarkt anno nu

CarrièreBoost. Jezelf succesvol presenteren op de arbeidsmarkt anno nu CarrièreBoost Jezelf succesvol presenteren op de arbeidsmarkt anno nu Op zoek naar een nieuwe baan waar begin ik?! Reorganisatie, inkrimping, u bent ontslagen! Veranderingen, verschuivingen u wordt herplaatst!

Nadere informatie

Elly de Bruijn. Beroepsonderwijs maken: van dossier naar leren & begeleiden. Zaal 3 Tijdstip 11.00

Elly de Bruijn. Beroepsonderwijs maken: van dossier naar leren & begeleiden. Zaal 3 Tijdstip 11.00 Elly de Bruijn Beroepsonderwijs maken: van dossier naar leren & begeleiden Zaal 3 Tijdstip 11.00 Warming up De docent in het beroepsonderwijs opent de deuren naar de kennis, zienswijzen, vaardigheid, opvattingen

Nadere informatie

Leerpsychologie als basis voor effectieve instructie. Liesbeth Kester

Leerpsychologie als basis voor effectieve instructie. Liesbeth Kester Leerpsychologie als basis voor effectieve instructie Liesbeth Kester Inhoud Instructie Gagné s instructietheorie (hoofdstuk 10) Constructivisme (hoofdstuk 11) Leren Cognitieve informatieverwerking (hoofdstuk

Nadere informatie

De mediawijze adolescent

De mediawijze adolescent De mediawijze adolescent Amber Walraven, 12 november 2014 ITS, Radboud Universiteit Nijmegen 1 Inhoud Wat kunnen adolescenten wel op het gebied van mediawijsheid? Wat kunnen adolescenten niet op het gebied

Nadere informatie

hoofdlijnen herziening projectplan Het Atelier 30 mei 2001 hogeschool rotterdam w.v.ravenstein

hoofdlijnen herziening projectplan Het Atelier 30 mei 2001 hogeschool rotterdam w.v.ravenstein hoofdlijnen herziening projectplan Het Atelier 30 mei 2001 hogeschool rotterdam w.v.ravenstein Hoofdlijnen herziening projectplan Het Atelier juni 2001 Doelen De drie voornaamste doelen op lange termijnen,

Nadere informatie

Opbrengst vsv cafe 3 april talentontwikkeling Pagina 1

Opbrengst vsv cafe 3 april talentontwikkeling Pagina 1 Opbrengst van de werkgroepen tijdens het VSV Cafe 3 april met als Thema talentontwikkeling Stelling 1 Talentontwikkeling is de benadering om tot een positieve leerattitude te komen. Centraal staat de erkenning

Nadere informatie

ONZE AGENDA OPLEIDEN IN ROTTERDAM VOOR DE WERELD VAN MORGEN STRATEGISCHE AGENDA

ONZE AGENDA OPLEIDEN IN ROTTERDAM VOOR DE WERELD VAN MORGEN STRATEGISCHE AGENDA ONZE AGENDA OPLEIDEN IN ROTTERDAM VOOR DE WERELD VAN MORGEN STRATEGISCHE AGENDA VOORWOORD Hoe leiden we elke student op tot de professional voor de wereld van morgen? Met de blik op 2025 daagt die vraag

Nadere informatie

Effectief onderwijs. Onderzoek in vogelvlucht. ROC Mondriaan, Strategisch Beleidscentrum, Marja van Knippenberg

Effectief onderwijs. Onderzoek in vogelvlucht. ROC Mondriaan, Strategisch Beleidscentrum, Marja van Knippenberg Effectief onderwijs Onderzoek in vogelvlucht ROC Mondriaan, Strategisch Beleidscentrum, Marja van Knippenberg Effectief onderwijs Veel onderzoek met verschillende onderzoeksopzetten in verschillende settings:

Nadere informatie

GROEI LOOPBAAN ONTWIKKELING EIGEN REGIE TALENT INNOVATIEKRACHT BEWUST PERSONEEL FLEXIBILITEIT ZELFSTURING EMPLOYMENT NETWERKEN TOEKOMST WERKNEMER

GROEI LOOPBAAN ONTWIKKELING EIGEN REGIE TALENT INNOVATIEKRACHT BEWUST PERSONEEL FLEXIBILITEIT ZELFSTURING EMPLOYMENT NETWERKEN TOEKOMST WERKNEMER KADER LOOPBAANONTWIKKELING DIALOOG BEWUST TOEKOMST ZELFSTURING TALENT INNOVATIEKRACHT LOOPBAAN ONTWIKKELING FLEXIBILITEIT EIGEN REGIE NETWERKEN GROEI PERSONEEL KWALITEITEN EMPLOYMENT WERKNEMER INLEIDING

Nadere informatie

Excellente docent in de mbo-praktijk

Excellente docent in de mbo-praktijk Excellente docent in de mbo-praktijk Uitwisseling scholen HU 7 maart 2014 ROCMN P&O 5-3-2014 1 ROC Midden Nederland Profiel: Kwaliteit, kleinschaligheid en persoonlijk contact Nauwe verbinding met regionale

Nadere informatie

Thermometer leerkrachthandelen

Thermometer leerkrachthandelen Thermometer leerkrachthandelen Leerlijnen en ontwikkelingslijn voor leerkrachten van WSKO 1 Inleiding Leerkracht zijn is een dynamisch en complex vak. Mensen die leerkracht zijn en binnen onze organisatie

Nadere informatie

Help ik ben geslaagd, wat nu? Thijs van der Heijden

Help ik ben geslaagd, wat nu? Thijs van der Heijden Help ik ben geslaagd, wat nu? Thijs van der Heijden Kwetsbare doelgroep. Extra verantwoordelijkheid. Welke extra vaardigheden zijn nodig om de kansen te vergroten? Niet alleen studievaardigheden, ook sociale

Nadere informatie

Bewegen tot leren: Perspectieven voor een krachtige leeromgeving

Bewegen tot leren: Perspectieven voor een krachtige leeromgeving Bewegen tot leren: Perspectieven voor een krachtige leeromgeving Jouw ervaring Neem iets in gedachten dat je nu goed kunt en waarvan je veel plezier hebt in je werk: Vertel waartoe je in staat bent. Beschrijf

Nadere informatie

Het Loopbaanlab brengt onderwijsprofessionals in beweging

Het Loopbaanlab brengt onderwijsprofessionals in beweging Oktober 2015 Het Loopbaanlab brengt onderwijsprofessionals in beweging Uitkomsten van meerjarig onderzoek naar de effecten van het Loopbaanlab Leestijd 8 minuten Hoe blijf ik in beweging? De kwaliteit

Nadere informatie

Vastgesteld november 2013. Visie op Leren

Vastgesteld november 2013. Visie op Leren Vastgesteld november 2013. Visie op Leren Inhoudsopgave SAMENVATTING... 3 1. INLEIDING... 4 1.1 Aanleiding... 4 1.2 Doel... 4 2. VISIE OP LEREN EN ONTWIKKELEN... 6 2.1 De relatie tussen leeractiviteiten

Nadere informatie

De Verticale Ondernemerskolom Twente: Project 301

De Verticale Ondernemerskolom Twente: Project 301 De Verticale Ondernemerskolom Twente: Project 301 ROC van Twente - Hengelo In januari 2004 is de afdeling Handel van het toenmalige ROC Oost- Nederland, School voor Economie en ICT, locatie Hengelo - nu

Nadere informatie

Een andere kijk op onderwijs

Een andere kijk op onderwijs Een andere kijk op onderwijs PROF.DR. SIETSKE WASLANDER Inhoud Onderwijs: voorbereiding op de toekomst Stand van zaken in Nederland Wat nu? 2 1 3 4 2 5 Gemene deler Samenwerken Communiceren ICT geletterdheid

Nadere informatie

NIEUW LEADERSHIP IN EDUCATION MASTER

NIEUW LEADERSHIP IN EDUCATION MASTER NIEUW LEADERSHIP IN EDUCATION MASTER Leadership IN EDUCATION (MASTER) Van leidinggevenden in het onderwijs wordt verwacht dat zij in staat zijn duurzame schoolontwikkeling te realiseren en onderwijsinnovatie

Nadere informatie

samen onderwijs maken BEDRIJFSPLAN 2015-2018

samen onderwijs maken BEDRIJFSPLAN 2015-2018 samen onderwijs maken BEDRIJFSPLAN 2015-2018 WOORD VOORAF De titel zegt alles. Samen onderwijs maken. Elke dag weer, samen met onze medewerkers, leerlingen en de regio. Daarin spelen wij als opleider een

Nadere informatie

Welkom in TECHNUM! KwaliteitsKring Zeeland 14-02-08

Welkom in TECHNUM! KwaliteitsKring Zeeland 14-02-08 Welkom in TECHNUM! KwaliteitsKring Zeeland 14-02-08 TECHNUM in vogelvlucht Wat is Technum Welke participanten Waarom noodzakelijk Waar we voor staan Wat onze ambities zijn TECHNUM Zelfstandige onderwijsvoorziening

Nadere informatie

Symposium Leren en Innoveren

Symposium Leren en Innoveren Symposium Leren en Innoveren 6 november 2014, Driestar hogeschool, Gouda Keynote Betekenisvol leren in leerwerkgemeenschappen Herman L Popeijus, ere lector Kempelonderzoekcentrum Jeannette Geldens, lector

Nadere informatie

Professionaliseren in Netwerken. Emmy Vrieling

Professionaliseren in Netwerken. Emmy Vrieling Professionaliseren in Netwerken Emmy Vrieling emmy.vrieling@ou.nl ü WAAROM? ü WAT? ü FACILITEREN ü AANBEVELINGEN Het Nieuwe Leren Wat is netwerkleren? Een vorm van professionalisering waarbij leraren

Nadere informatie

Leren leuker door (brein)lol!

Leren leuker door (brein)lol! Leren leuker door (brein)lol! LOL= Language of learning Januari 2012, Jeannette Verhoeven, begeleidingskundige, Windesheim, Corporate Academy (CA) b/a Pauline Fellinger, opleider PMT-BA Life long learning

Nadere informatie

Kies Actief Rapportage van Femke Peeters

Kies Actief Rapportage van Femke Peeters Kies Actief Rapportage van Femke Peeters De huidige school van Femke Peeters Summa College Eindhoven Eindhoven Huidige opleiding: MBO, klas 3, richting Economie Kies Actief Geef richting aan je loopbaan!

Nadere informatie

of: hoe bereiden wij jonge mensen voor op een toekomst in de 21 ste eeuw?

of: hoe bereiden wij jonge mensen voor op een toekomst in de 21 ste eeuw? of: hoe bereiden wij jonge mensen voor op een toekomst in de 21 ste eeuw? product levenscyclus help, alles verandert zo snel, hoe moet dat dan met het onderwijs? stellingen deskundologen kennis veroudert

Nadere informatie

Ons. Onderwijs. Kwaliteit in onderwijs

Ons. Onderwijs. Kwaliteit in onderwijs Ons Onderwijs Kwaliteit in onderwijs Voorwoord Bij Marianum staat de ontwikkeling van de leerling voorop. Wij staan voor aantrekkelijk en afgestemd onderwijs, gemotiveerde leerlingen en goede eindresultaten.

Nadere informatie

YoungWorks. weet wat jongeren beweegt. & leerconcepten

YoungWorks. weet wat jongeren beweegt. & leerconcepten YoungWorks Academy weet wat jongeren beweegt ONderwijs & leerconcepten InhoudsOpgave 5 YoungWorks Academy, onderwijs en leerconcepten 9 Thema s & Lezingen en presentaties 10 Workshops en trainingen 12

Nadere informatie

Essay 3. Professioneel Meesterschap MBO

Essay 3. Professioneel Meesterschap MBO Professioneel Meesterschap MBO ROC Nova College ICT Academie Tom Hogendoorn ovu00436 Begeleidende docenten: Dr. Eline Raaphorst Drs. Rika Schut MLD D E P I R A M I D E V A N M A S L O W O N D E R S T E

Nadere informatie

LEREN IN EEN COMMUNITY OF PRACTICE

LEREN IN EEN COMMUNITY OF PRACTICE LEREN IN EEN COMMUNITY OF PRACTICE Annemarie Waal & Greet Gevers Hogeschool van Amsterdam, Opleiding tot Oefentherapeut m.h.gevers@hva.nl a.p.waal@hva.nl Uitnodiging tot het kiezen van een plaatje Als

Nadere informatie

examenprogramma s vo AANVULLING BEROEPSGERICHTE VAKKEN VOORTGEZET ONDERWIJS vmbo

examenprogramma s vo AANVULLING BEROEPSGERICHTE VAKKEN VOORTGEZET ONDERWIJS vmbo en mma s examenprogramma s vo AANVULLING BEROEPSGERICHTE VAKKEN VOORTGEZET ONDERWIJS vmbo 0. Inhoud 1. Preambule 2 2. Examenprogramma per vak. 4 2.0 Leeswijzer. 4 2.1 Techniek-breed *) 2.2 ICT-route *)

Nadere informatie

Maastricht University, Educational Research & Development (ERD) School of Business and Economics. Dr. Maurice de Greef Prof. Dr. Mien Segers

Maastricht University, Educational Research & Development (ERD) School of Business and Economics. Dr. Maurice de Greef Prof. Dr. Mien Segers Eerste tussenevaluatie landelijke implementatie taaltrajecten Taal voor het Leven door Stichting Lezen & Schrijven op het gebied van sociale inclusie en leesvaardigheid Landelijke uitrolfase Dr. Maurice

Nadere informatie

Onderwijsontwikkeling met ict in de bve

Onderwijsontwikkeling met ict in de bve Onderwijsontwikkeling met ict in de bve VOR themaconferentie 25-11-04 Marijke Kral, HAN Dana Uerz, ITS Nico van Kessel, ITS Forum: Ammir Farokhi, Friesland College Peter Hettema, ROC Landstede Jan-Pieter

Nadere informatie

Een onderzoek naar de kwaliteit van de opleidingsschool

Een onderzoek naar de kwaliteit van de opleidingsschool Werkplekleren Werkplekleren: het han Een onderzoek naar de kwaliteit van de opleidingsschool Miranda Timmermans en Bas van Lanen Beide auteurs zijn verbonden aan de Hogeschool Arnhem en Nijmegen, Faculteit

Nadere informatie

Aan het werk voor studenten met dyslexie. Screening en begeleiding van studenten met dyslexie, implementatie van dyslexiebeleid op de mbo-instelling

Aan het werk voor studenten met dyslexie. Screening en begeleiding van studenten met dyslexie, implementatie van dyslexiebeleid op de mbo-instelling Aan het werk voor studenten met dyslexie Screening en begeleiding van studenten met dyslexie, implementatie van dyslexiebeleid op de mbo-instelling Hoe kunnen we werken aan goede begeleiding tijdens de

Nadere informatie

Voorstel 33 Bart Zandvliet

Voorstel 33 Bart Zandvliet Naam indiener (contactpersoon): Bart Zandvliet Mailadres: bzandvliet@novacollege.nl Telefoonnummer: 06-11343636 Naam van de presentator: Bart Zandvliet 1. Titel van de presentatie: Docententeam ontwikkelt

Nadere informatie

Rapportage Drijfveren. Bea het Voorbeeld. support@meurshrm.nl. Naam: Datum: 16.06.2015. Email:

Rapportage Drijfveren. Bea het Voorbeeld. support@meurshrm.nl. Naam: Datum: 16.06.2015. Email: Rapportage Drijfveren Naam: Bea het Voorbeeld Datum: 16.06.2015 Email: support@meurshrm.nl Bea het Voorbeeld / 16.06.2015 / Drijfveren (QDI) 2 Wat motiveert jou? Wat geeft jou energie? Waardoor laat jij

Nadere informatie

HET WERK EN DE LEERBEHOEFTEN VAN LERARENOPLEIDERS

HET WERK EN DE LEERBEHOEFTEN VAN LERARENOPLEIDERS HET WERK EN DE LEERBEHOEFTEN VAN LERARENOPLEIDERS VELONCONGRES 2017 J.J.DENGERINK@VU.NL 1 LERARENOPLEIDERS UIT Noorwegen NTNU Trondheim Engeland UEL London Schotland U Aberdeen Ierland U Limerick Vlaanderen

Nadere informatie

Habilis Executive Search. Productie en Techniek

Habilis Executive Search. Productie en Techniek Habilis Executive Search Productie en Techniek Habilis mens en organisatie Mensen zijn voortdurend in beweging. Organisaties zijn continu in beweging. Met als hoogste doel het meest optimale resultaat

Nadere informatie

Performance Improvement Plan

Performance Improvement Plan Performance Improvement Plan Persoonlijke rapportage van B. Smit P E O P L E I M P R O V E P E R F O R M A N C E Computerweg 1, 3542 DP Utrecht Postbus 1087, 3600 BB Maarssen tel. 0346-55 90 10 fax 0346-55

Nadere informatie

Strategisch beleidsplan

Strategisch beleidsplan Strategisch beleidsplan S a m e n o p k o p 2 0 1 5 2 0 1 9 Pagina 1 Inhoud 1. Voorwoord... 3 2. Het wordt anders... 4 Wat vraagt de 21e eeuw... 4 Het wordt dus anders!... 5 3. Wie zijn onze klanten?...

Nadere informatie

Leergang bve 2015. Programma

Leergang bve 2015. Programma Leergang bve 2015 Programma Dinsdag 21 april 2015, 10.00-19.30 uur Beroepsonderwijs en educatie: bestel en beleid anno 2015 10.00 10.15 uur Ontvangst en koffie/thee 10.15 11.45 uur Opening, kennismaking

Nadere informatie

Professionalisering ontwikkelteam NID Duaal

Professionalisering ontwikkelteam NID Duaal Professionalisering ontwikkelteam NID Duaal Heerlen, 13 sep 2011, Hogeschool Zuyd, Heerlen Dr. Bert Hoogveld, Open Universiteit, CELSTEC Drs. Diny Ebrecht, Open Universitieit, CELSTEC. Visionen für die

Nadere informatie

21ste-eeuwse vaardigheden:

21ste-eeuwse vaardigheden: INLEIDING 21ste-eeuwse vaardigheden Het helpen ontwikkelen van 21ste-eeuwse vaardigheden bij studenten vraagt het nodige van docenten. Zowel qua werkvormen als begeleiding. In hoeverre neem je een voorbeeldrol

Nadere informatie

Leren met je hart, je hoofd en je handen. Play Learn Change is partner van LEGO Education

Leren met je hart, je hoofd en je handen. Play Learn Change is partner van LEGO Education Leren met je hart, je hoofd en je handen Play Learn Change is partner van LEGO Education Wat is ook weer het doel van leren? Jouw wereld ontdekken en begrijpen Jouw eigen plek ontdekken Jezelf staande

Nadere informatie

De 6 Friesland College-competenties.

De 6 Friesland College-competenties. De 6 Friesland College-competenties. Het vermogen om met een open enthousiaste houding nieuwe dingen aan te pakken. Het vermogen jezelf steeds beter te leren kennen. Het vermogen om in te schatten in welke

Nadere informatie

Keuzedeel mbo. Voorbereiding hbo. behorend bij één of meerdere kwalificatiedossiers mbo. Geldig vanaf 1 augustus 2013. Crebonr.

Keuzedeel mbo. Voorbereiding hbo. behorend bij één of meerdere kwalificatiedossiers mbo. Geldig vanaf 1 augustus 2013. Crebonr. Keuzedeel mbo Voorbereiding hbo behorend bij één of meerdere kwalificatiedossiers mbo Geldig vanaf 1 augustus 2013 Crebonr. Vastgesteld Penvoerder: Ontwikkeld door: 2 van 7 1. Algemene informatie D1: Voorbereiding

Nadere informatie

Waarom deze conferentie? Voor wie is deze conferentie bedoeld?

Waarom deze conferentie? Voor wie is deze conferentie bedoeld? Waarom deze conferentie? Een verkeerde studiehouding en gebrekkige studievaardigheden zijn belangrijke oorzaken voor uitval in de propedeuse. Veel studenten denken het te redden met de studiehouding die

Nadere informatie

Trainingen en workshops voor praktijkopleiders en leidinggevenden. Jouw talent, onze ambitie!

Trainingen en workshops voor praktijkopleiders en leidinggevenden. Jouw talent, onze ambitie! Trainingen en workshops voor praktijkopleiders en leidinggevenden Jouw talent, onze ambitie! Je vindt het belangrijk om te blijven investeren in je eigen ontwikkeling. Zeker als je nieuwe vaardigheden

Nadere informatie

Werkgevers Ondernemers. In gesprek over de inhoud van het onderwijs

Werkgevers Ondernemers. In gesprek over de inhoud van het onderwijs Werkgevers Ondernemers In gesprek over de inhoud van het onderwijs 1 Algemeen Doe mee en praat mee! Antwoord of reactie op deze vraag? Dé landelijke dialoog over ons onderwijs en de toekomst. Deel gedachten,

Nadere informatie

Genergy Onderwijsarrangement BEC. New Generation for New Energy 31 mei 2012

Genergy Onderwijsarrangement BEC. New Generation for New Energy 31 mei 2012 Genergy Onderwijsarrangement BEC New Generation for New Energy 31 mei 2012 Coalitiepartners Genergy Koning Willem I College AVANS Hogeschool HAS Hogeschool KPC Groep Tasty Green Lifestyle Experience BEC

Nadere informatie

Professionaliseren in Netwerken. Maarten de Laat

Professionaliseren in Netwerken. Maarten de Laat Professionaliseren in Netwerken Maarten de Laat maarten.delaat@ou.nl Het Nieuwe Leren Het Nieuwe Leren Het Nieuwe Leren Nadruk o.a. op Leren Leren Leren omgaan met verandering en onzekerheid There are

Nadere informatie

Maastricht University, Educational Research & Development (ERD) School of Business and Economics. Dr. Maurice de Greef Prof. Dr. Mien Segers

Maastricht University, Educational Research & Development (ERD) School of Business and Economics. Dr. Maurice de Greef Prof. Dr. Mien Segers Eerste tussenevaluatie landelijke implementatie taaltrajecten Taal voor het Leven door Stichting Lezen & Schrijven op het gebied van sociale inclusie en leesvaardigheid Landelijke uitrolfase Dr. Maurice

Nadere informatie

Scenario: theoretisch blok (voorbeeldscenario / blauwdruk van een leerpraktijk)

Scenario: theoretisch blok (voorbeeldscenario / blauwdruk van een leerpraktijk) Christine Prast, onderwijskundige Scenario: theoretisch blok (voorbeeldscenario / blauwdruk van een leerpraktijk) Vooraf Onderwijskundig kader waarbinnen herontwerp plaatsvond Uitgangspunt bij het hier

Nadere informatie

WORKSHOP: Wat zijn uw eigen competenties?

WORKSHOP: Wat zijn uw eigen competenties? LOGO-congres 15 juni 2012 Onderwijsvernieuwing met Ambitie en Passie WORKSHOP: Wat zijn uw eigen competenties? Theo Bouman & Valerie Hoogendoorn Opleidingsinstituut PPO Groningen 1 Doel Feeling te krijgen

Nadere informatie

STEM. Visietekst van het GO! onderwijs van de. 28 november Vlaamse Gemeenschap

STEM. Visietekst van het GO! onderwijs van de. 28 november Vlaamse Gemeenschap STEM Visietekst van het GO! 28 november 2016 onderwijs van de Vlaamse Gemeenschap 2 Samenvatting In de beleidsnota 2014-2019 stelt Vlaams minister van Onderwijs de ambitie om leerlingen warmer te maken

Nadere informatie

---- 2 0 1 2-2 0 1 3 ---- LOGO s weghalen LOGO s is niet netjes weghalen is Logo s weghalen is niet netjes Logo s weghalen is niet netjes Dit is een product van het project Samenwerking Competentiegericht

Nadere informatie

Werken aan kwaliteit oog voor onderwijs in de 21e eeuw

Werken aan kwaliteit oog voor onderwijs in de 21e eeuw inspireren motiveren realiseren Werken aan kwaliteit oog voor onderwijs in de 21e eeuw primair onderwijs Klassewijzer BV Lageweg 14c 9698 BN Wedde T 0597-464483 www.klassewijzer.nl info@klassewijzer.nl

Nadere informatie

1.1 Transculturele pedagogiek om cultuurverschillen te overbruggen:

1.1 Transculturele pedagogiek om cultuurverschillen te overbruggen: 1 Transculturele pedagogiek Inhoudsopgave: 1 TRANSCULTUREEL DENKEN EN HANDELEN...1 1.1 Transculturele pedagogiek om cultuurverschillen te overbruggen:...1 1.2 Modellen en een metafoor:...2 1.3 Videotrainingsband:

Nadere informatie

NOTITIE DE BRAINPORT SCHOOL PER 1 JANUARI 2015

NOTITIE DE BRAINPORT SCHOOL PER 1 JANUARI 2015 NOTITIE DE BRAINPORT SCHOOL PER 1 JANUARI 2015 - 2 - INLEIDING Twee jaar geleden kwamen de directeuren van het Jan van Brabant College in Helmond, het Strabrecht College in Geldrop en het Heerbeeck College

Nadere informatie

The company has talent-show

The company has talent-show Han van der Pool Het identificeren van toeko The company has talent-show 24 24 Talent programma s zoals The X- factor en The Voice of Holland zijn zeer populair op de Nederlandse televisie. Ze trekken

Nadere informatie

Koppens en van De Ven benoemen drie fasen die van toepassing zijn voor een strategisch beleidsplan:

Koppens en van De Ven benoemen drie fasen die van toepassing zijn voor een strategisch beleidsplan: Er is een verschil tussen een strategisch beleidsplan dat gebruikt wordt om te communiceren en een strategisch beleidsplan dat een analyse maakt van de huidige en de toekomstige situatie van een onderwijsinstelling.

Nadere informatie

Deze geaccrediteerde master ontwikkelt en ondersteunt de professionalisering van onderwijskundige leiders in het vo en mbo. In samenwerking met:

Deze geaccrediteerde master ontwikkelt en ondersteunt de professionalisering van onderwijskundige leiders in het vo en mbo. In samenwerking met: Executive MBA Service management Onderwijs Deze geaccrediteerde master ontwikkelt en ondersteunt de professionalisering van onderwijskundige leiders in het vo en mbo. In samenwerking met: De wereld waarin

Nadere informatie

Op het Nova College leer je een vak. Bijvoorbeeld verpleegkundige, monteur of kok. Dat kies je zelf, waarschijnlijk samen met je

Op het Nova College leer je een vak. Bijvoorbeeld verpleegkundige, monteur of kok. Dat kies je zelf, waarschijnlijk samen met je GELOOF IN JEZELF Jij verwacht dat je bij ons een vak kunt leren. Dat je goed onderwijs krijgt, zodat je kennis opbouwt die je nodig hebt voor later. Dat je tijdens je stage werkervaring kunt opdoen die

Nadere informatie

Beleid. Beschrijving trekkersrollen LC en LD. Stichting Openbaar Voortgezet Onderwijs Coevorden, Hardenberg e.o. / De Nieuwe Veste

Beleid. Beschrijving trekkersrollen LC en LD. Stichting Openbaar Voortgezet Onderwijs Coevorden, Hardenberg e.o. / De Nieuwe Veste 1. Inleiding De koers voor de komende jaren, zoals beschreven in het strategisch beleidsplan 2011-2014 heeft consequenties voor gewenste managementstijl van de school. In de managementvisie 2011-2014 heeft

Nadere informatie

Studieloopbaan en Loopbaanorientatie

Studieloopbaan en Loopbaanorientatie Studieloopbaan en Loopbaanorientatie Nieke Campagne Studenten Loopbaan Service Universiteit Leiden Programma - Wat kan er in de opleiding - Hoe kies je? - Loopbaan oriëntatie en Studieloopbaankeuzes, binnen

Nadere informatie

Concept: De basis van de praktijkroute. FC Extra

Concept: De basis van de praktijkroute. FC Extra Concept: De basis van de praktijkroute FC Extra Verdiepin g Training van vaardigheden Verdieping: Algemene thema s Verbreding en verdieping op: Kennis Toepassen van kennis Onderzoek Verdieping: Vakinhoudelijk

Nadere informatie

INHOLLAND Lectoraat elearning Innoveren in onderwijs 1. Innoveren in onderwijs? Investeer in mensen!

INHOLLAND Lectoraat elearning Innoveren in onderwijs 1. Innoveren in onderwijs? Investeer in mensen! Innoveren in onderwijs? Investeer in mensen! Dr. Guus Wijngaards INHOLLAND Lector elearning 8 oktober 2006 De wil om het onderwijs te vernieuwen wordt breed gedragen. Scholen worstelen immers met dropout-

Nadere informatie

werkwijze PLG werkkaart

werkwijze PLG werkkaart werkwijze PLG werkkaart FOCUS PAS TOE 2 Bepaal het thema, het gewenste resultaat 8 Implementeer en borg de nieuwe aanpak GROEP 1 Formeer de groep TEST KIJK DEEL 5 Probeer uit 3 Onderzoek wat er speelt

Nadere informatie

Relevant publications/relevante publicaties

Relevant publications/relevante publicaties Relevant publications/relevante publicaties Journal articles/tijdschrift artikelen Willems, J., Ehlen, C. G. (2005). Visie op en implementatie van Vraaggestuurd Competentiegericht Maatwerkonderwijs. Tijdschrift

Nadere informatie

Een vragenlijst voor de Empowerende Omgeving

Een vragenlijst voor de Empowerende Omgeving Een vragenlijst voor de Empowerende Omgeving Introductie Met de REQUEST methode wordt getracht de participatie van het individu in hun eigen mobiliteit te vergroten. Hiervoor moet het individu voldoende

Nadere informatie

De ontwikkeling van de Mondriaan methode VISIE OP PROFESSIONALISEREN

De ontwikkeling van de Mondriaan methode VISIE OP PROFESSIONALISEREN M.11i.0419 De ontwikkeling van de Mondriaan methode VISIE OP PROFESSIONALISEREN versie 02 M.11i.0419 Naam notitie/procedure/afspraak Visie op professionaliseren Eigenaar/portefeuillehouder Theo Bekker

Nadere informatie

Zoek het uit! Studiekeuze123

Zoek het uit! Studiekeuze123 Zoek het uit! Opdrachten Studiekeuze123 Naam: Klas: Wat denk je zelf? Het maken van een studiekeuze is belangrijk, maar kan best lastig zijn. Er zijn ruim 1.700 bacheloropleidingen waaruit je kunt kiezen

Nadere informatie

5/18/2017 DOOR SAMENWERKEN LEREN DIFFERENTIEREN; LESSON STUDY, EEN CASE STUDY. Vu Lesson Study cyclus: focus onderwijsbehoeften en differentiëren

5/18/2017 DOOR SAMENWERKEN LEREN DIFFERENTIEREN; LESSON STUDY, EEN CASE STUDY. Vu Lesson Study cyclus: focus onderwijsbehoeften en differentiëren DOOR SAMENWERKEN LEREN DIFFERENTIEREN; LESSON STUDY, EEN CASE STUDY Tirza Bosma Lesson study conferentie 9 mei 2017 ONDERZOEK NAAR DIFFERENTIEREN IN COMBINATIE MET LESSON STUDY 1. Case study van ontwikkeling

Nadere informatie

1. Preambule De zes algemene onderwijsdoelen die voor alle vakken en sectoren in het vmbo gelden, zijn

1. Preambule De zes algemene onderwijsdoelen die voor alle vakken en sectoren in het vmbo gelden, zijn Eamenprogramma lichamelijke opvoeding 2 Informatiewijzer 1. Preambule 2. Leeswijzer 3. Lichamelijke opvoeding 2 1. Preambule De zes algemene onderwijsdoelen die voor alle vakken en sectoren in het vmbo

Nadere informatie

PVA Jaar 2. Stefan Timmer S1001410 Klas: CE 2b

PVA Jaar 2. Stefan Timmer S1001410 Klas: CE 2b PVA Jaar 2 Stefan Timmer S1001410 Klas: CE 2b Inhoudsopgave blz. Voorblad - Inhoudsopgave 2 Plan van aanpak tweede jaar 3-4 Bijlage 1: Algemene domeincompetenties 5-6 (wat heb ik geleerd) Bijlage 2: Belangrijkste

Nadere informatie

Interventieonderzoek als onderdeel van docentenprofessionalering Een good practice

Interventieonderzoek als onderdeel van docentenprofessionalering Een good practice Interventieonderzoek als onderdeel van docentenprofessionalering Een good practice Interventieonderzoek als onderdeel van docentenprofessionalisering: het stimuleren van een onderzoekende houding bij honoursdocenten

Nadere informatie

21st Century Skills Training

21st Century Skills Training Ontwikkeling van competenties voor de 21 e eeuw - Vernieuwend - Voor werknemers van nu - Met inzet van moderne en digitale technieken - - Integratie van social media - Toekomstgericht - Inleiding De manier

Nadere informatie

Overzicht curriculum VU

Overzicht curriculum VU Overzicht curriculum VU Opbouw van de opleiding Ter realisatie van de gedefinieerde eindkwalificaties biedt de VU een daarbij passend samenhangend onderwijsprogramma aan. Het onderwijsprogramma bestaat

Nadere informatie

Werkzaam bij de brandweer

Werkzaam bij de brandweer PORTFOLIO DOCENT Werkzaam bij de brandweer Status Het format van dit portfolio is vastgesteld door de deelprojectgroep Kwaliteitsinstrumenten van het project Kwaliteit Brandweerpersoneel in juni 2009.

Nadere informatie

Maatschappelijke vorming

Maatschappelijke vorming toelichting Hoe kan de school de leerling helpen om zich te ontwikkelen tot een actieve, verantwoordelijke en sociale burger? Een belangrijke taak van de school is om leerlingen voor te bereiden op hun

Nadere informatie

Handleiding voor praktijkbegeleiders van niveau 2 en 3 cursisten

Handleiding voor praktijkbegeleiders van niveau 2 en 3 cursisten Handleiding voor praktijkbegeleiders van niveau 2 en 3 cursisten Inhoud: Inleiding... 3 Kerntaken van een praktijkbegeleider... 3 Voorbereidend gesprek met de cursist... 4 Feedback geven... 4 Begeleiden

Nadere informatie