Tenslotte wens ik u nog veel leesplezier! Met vriendelijke groet, Laatstejaarsstudente Industrieel Productontwerpen Hogeschool West-Vlaanderen

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Tenslotte wens ik u nog veel leesplezier! Met vriendelijke groet, Laatstejaarsstudente Industrieel Productontwerpen Hogeschool West-Vlaanderen"

Transcriptie

1 Eindwerk Ruth Decorte Industrieel productontwerpen 1

2 V o o r w o o r d Dit document is een neerslag van mijn eindwerkstage bij Fisheye. Ik kreeg de opdracht een multimediaal spookhuis te ontwikkelen. Met dit project rond ik mijn studies Industrieel Productontwerpen aan Howest af. Graag wil ik mijn stagebegeleiders binnen Howest, Dries Laperre en Olivier Dumortier bedanken voor de ondersteuning en feedback. Daarnaast richt ik mijn dankwoord aan de hele Fisheye-crew en in het bijzonder aan Stijn Slabbinck en de andere zaakvoerders: Kristof Patry, Kris Goubert en Wim Forceville. Koen Allary wil ik bedanken voor zijn creatieve inbreng en het advies over straatheaterfestivals. Ik ben iedereen dankbaar die dit project mee heeft helpen sturen. Dit eindwerk was een opdracht die volledig buiten mijn comfortzone lag, maar ik ben des te trotser op het resultaat. Tenslotte wens ik u nog veel leesplezier! Met vriendelijke groet, Ruth Decorte Laatstejaarsstudente Industrieel Productontwerpen Hogeschool West-Vlaanderen Info:

3 Inhoudsopgave voorwoord 2 samenvatting 5 inleiding 6 DEEL 1 - OPDRACHT 1.1 Verkenning opdracht Opdracht van Fisheye Duiding bij de opdracht Aanpak Interpretatie van de opdracht Pakket van eisen Ontwerp Informatiefase Motiontracking Straattheaterfestivals Verhaallijn Capita Selecta Exploratiefase Prototypes Finale concept + motivatie DEEL 2 - OPLOSSING 2.1 Aanpak realisatie concept Verhaallijn / rode draad Vormgeving Doorstroom en ontvangst Breedte persoonlijke box Verwerken van hoogteverschillen Indeling Projectie Content Risico s vermijden

4 2.2 Achtergrond Finale realisatie Technische keuzes Flowchart Tijdslijn Technische tekeningen Prototypes DEEL 3 - CONCLUSIES 3.1 Aftoetsen eisenpakket Verdere optimalisatie Persoonlijke conclusie BRONVERMELDING 49 BIJLAGEN 50

5 Samenvatting Dit project, in opdracht van Fisheye, houdt het midden tussen een spookhuis en een interactieve theatervoorstelling. Er wordt ingespeeld op alle zintuigen van de bezoekers. Omdat technologie vaak een ietwat onderschatte schakel is in artistieke projecten, zal Fisheye hun creatieve krachten bundelen met hun ruime ervaring in interactieve installaties en custommade elektronica. Dit project is voor Fisheye een uitgelezen kans om hun twee sterktes te verenigen. Het spookhuis brengt een mix van nieuwe technologieën in een ietwat archaïsch decor. Heel modern in een oud jasje. Door minder bekende technieken te gebruiken kunnen we zorgen voor een bevreemdend gevoel. We hopen natuurlijk wel de bezoekers met een glimlach te zien vertrekken. Het is niet de bedoeling dat dit spookhuis op kermissen terechtkomt. Dit project richt zich meer op straattheater en andere festivals. Het spookhuis zal volledig Plug&Play gemaakt worden: een truck zet een oplegger af op locatie en er kan onmiddellijk gestart worden. In deze paper wordt een overzicht gegeven van de doorlopen stappen om tot dit concept te komen. De paper bestaat uit drie delen: in het eerste deel wordt de opdracht omschreven en verder uitgediept. Het tweede deel beschrijft het gekozen concept en als laatste volgt een besluit. Eindwerk Ruth Decorte Industrieel productontwerpen 5

6 I n l e i d i n g FISHEYE, BEELD EN TUIG Fisheye fungeert als een nest waarin mensen van divers pluimage hun ei kunnen leggen. De creatieve krachten van camera- en lichtmannen, regisseurs, ontwerpers, 3D- beeldenbouwers, VJ s, computer wizards, techneuten en mechaneuten brengen een multimediaal amalgama tot stand waaruit concepten en ideeën resulteren voor evenementen, concerten, tentoonstellingen, beursstanden, musea, toneel- producties, winkelinrichtingen, multimediatoepassingen, tv-decors, reclamespot- jes, reportages, filmproducties, brand activation acties, bedrijfsfilms, Hun klantenbestand bestaat dan ook voornamelijk uit mensen van de corporate-, media-, kunsten cultuurwereld. Die concepten en ideeën kunnen worden gerealiseerd in ons eigen laboratorium. Doordat alle stappen van het productieproces onder eigen dak gebeuren, zijn we zeker van de kwaliteit van onze eindproducten. Fisheye beschikt over een uitgerust atelier met uitgebreid machinepark, montagecellen en opnameruimte, voice-over studio en technisch lokaal waar creativiteit en techniek mekaar kruisbestuiven. STAGEOPDRACHT De eerste 6 weken van dit academiejaar leerde ik tijdens de oriëntatiestage het bedrijf en de medewerkers al wat kennen. In tegenstelling tot het eindwerk, werkte ik in het eerste semester vooral vormgefelijke opdrachten uit. Enkele voorbeelden: Sioen Voor de Try-outs van Sioen s nieuwe cd mocht ik een nieuw decor ontwerpen. Ik kreeg de opdracht te vertrekken van een plaatmateriaal, liefst de 8mm MDF platen die ze in het atelier nog liggen hadden. De naam Sioen moet soms wel en soms niet leesbaar zijn, dit door met verschillende perforaties te werken in het materiaal en deze uit te lichten. Eindwerk Ruth Decorte Industrieel productontwerpen 6

7 Ik koos voor een vormgeving die strak genoeg is om bij de sobere, minimalistische huiststijl van de nieuwe CD te passen, maar die opgewekt en dynamisch genoeg is om ook overeen te stemmen met de nieuwe sound van Sioen. L1 De provinciale nieuwszender van Nederlands Limburg L1- schreef een pitch uit voor de Nieuws&Sport studio en voor een apart decorstuk voor een duidingsprogramma. Men liet mij een weekje freewheelen op die opdracht. Ik kreeg L1 s pakket van eisen en later op de week ook enkele foto s van de huidige studio s. Door de desk op een podium te plaatsen komt het geheel actiever over: de sportlezer kan namelijk rechtopstaand presenteren. De wandelementen zorgen samen met de opengewerkte desk voor een hedendaagse feel. Na enkele aanpassingen van de zaakvoerders, won Fisheye de pitch. Eindwerk Ruth Decorte Industrieel productontwerpen 7

8 Na de oriëntatiestage werden we terug op school verwacht. Dankzij een compact uurrooster was er elke week een lesvrije dag. Daardoor kon ik elke donderdag terug aan de slag bij Fisheye. Tijdens een van die dagen werd ook de eindwerkopdracht gegeven: bedenk een multimediaal spookhuis! Eindwerk Ruth Decorte Industrieel productontwerpen 8

9 DEEL 1 o p d r a c h t

10 1.1 verkenning van de opdracht Opdracht van fisheye Om letterlijk te beginnen bij het begin: hieronder de opdracht zoals geformuleerd door Wim Forceville op 25/11: Een mobiele installatie waarbij de bezoeker een parcours kan afleggen in een spookhuis. Deze installatie kan eender waar onafhankelijk geplaatst worden. De bedoeling is dat we plug&play werken. Bij wijze van spreken, de camion zet een bak af, die plooit open en klaar is kees. De grootte is af te wachten wat het concept vereist. Een eerste idee is dat een individuele (1:1) ervaring is, dus de installatie is erop voorzien dat de bezoeker altijd alleen is. Dit is een voorlopige benadering, even goed zou het per koppel kunnen zijn die we dan genadeloos opsplitsen of in groep samen/tegenwerken. Het is wel het opzet de bezoeker sterk te verrassen - niet in de horror sfeer à la Stephen King -maar eerder met de typisch menselijke angsten. Kunnen we ook een kort profiel aanmaken zodat we het parcours nog kunnen personaliseren. We kunnen ook het vertrouwen van de mens in de technologie nog even op de proef stellen duiding bij de opdracht Om de opdracht goed te begrijpen en te kunnen uitwerken moet er eerst een ruimere context worden geschetst. Van zowel de omgeving waar het spookhuis zal ontwikkeld en gebouwd worden, als de omgeving waarin het zal terechtkomen. Fisheye is een smeltkroes van creatievelingen en techneuten. Toen een eindwerk uitgeschreven moest worden voor een stagiair, was een combinatie van de twee dus aangewezen. Een benchmark van andere spookhuisbouwers is moeilijk: een spookhuis is over het algemeen een one-off. Er werd door Fisheye geen budget, materiaal of techniek opgelegd. Dit werd dus een heel erg open, conceptuele opdracht. Enkele deelvragen zullen zijn: Waar schrikken mensen van? Hoe bouw je een spookhuis zonder op horror en spoken terug te vallen? Zijn er hedendaagse angsten? Het uitbaten van een spookhuis is in België een echte kermisaangelegenheid. Het is niet haalbaar om in dat circuit nog standplaatsen te krijgen. Er zal daarom ook moeten nagedacht worden over een alternatief, zonder daarbij Fisheye s vraag om een echt spookhuis te bedenken, uit het oog te verliezen. Eindwerk Ruth Decorte Industrieel productontwerpen 10

11 1.1.3 aanpak Omdat dit een conceptueel eindwerk is, heeft de analyse en ideeëngeneratie langer geduurd dan bij alle andere opdrachten binnen de opleiding. Daarom zal dit ook een ruimer aandeel innemen bij het neerschrijven van dit eindwerk. De algemene aanpak kan kort worden uitgelegd: als aanzet zoveel mogelijk ideeën te genereren. Vervolgens de meest geschikte selecteren of nog bijkomende opties ontwikkelen. Van daaruit vertrok ik om terug nog meer, en deze keer al meer concretere, ideeën te bekomen, om dan terug te selecteren Tijdens de uitwerking van het spookhuis werden de verschillende stappen meerdere keren herhaald. Wat deze iteraties precies inhouden, wordt verder uitgelegd. Er werd tegelijkertijd gewerkt op de verhaallijn en op de materiële uitwerking (plaatsing van verschillende technieken in een trailer/oplegger/ ) Om de opdracht te kunnen opentrekken ging ik input halen bij SoftKinetics, heb ik gelezen in kinderboeken, heb ik gewerkt met de Innowiz-tools, Als output deed ik: brainstorming rond angsten en zintuigen, spelen en experimenteren met vele variaties van ideeën rond het aanwenden van diverse technieken, aanzet geven tot verschillende uiteenlopende mogelijke verhaallijnen, Verder moest er nagedacht worden over de plaatsing van het spookhuis, aangezien het reguliere kermisnetwerk ontoegankelijk is voor nieuwkomers. Om een beter beeld te krijgen van andere festivals/evenementen/happenings/ ging ik ten rade bij Koen Allary, directeur van Circuscentrum Vlaanderen. De wereld van het straattheater blijkt uiteindelijk de meest aangewezen omgeving, Daar is er voldoende potentieel, het publiek staat open voor het onverwachte, is nieuwsgierig, wil nieuwe ervaringen meemaken Multimedia is in het straattheater niet algemeen ingeburgerd, we hebben met multimedia veel mogelijkheden en pistes die we kunnen bewandelen en uitwerken interpretatie van de opdracht Bijkomende ontwerpopdracht houdt dus in: hoe pakken we dit project aan om op straattheaterfestivals aanwezig te zijn? Bijvoorbeeld een oplegger aanschaffen en ombouwen. Dan moet er enkel voor de tijd van het festival een truck gehuurd worden voor het transport en worden de kosten gedrukt. De opdracht gaat dan minder de richting uit van de spookhuizen op de kermis, en zal meer een artistieke uitstraling krijgen. Daarmee vergroot de kans dat een organisator de trailer wil huren op betalende festivals of programmeren op allerlei evenementen. Het spookhuis blijft Plug&Play, maar de 1:1 ervaring is niet meer noodzakelijk. Dit om praktische, financiële redenen: hoe meer mensen tegelijk in het spookhuis, hoe voordeliger voor Fisheye. Eindwerk Ruth Decorte Industrieel productontwerpen 11

12 Het is vooral conceptueel eindwerk: Fisheye is op zoek naar een concept voor een spookhuis. Ze hebben er zelf nog niet over nagedacht en dit eindwerk zal dus een verkennende opdracht worden. Om een IPO-eindwerk af te leveren zal het spookhuis toch ook wat verder geconcretiseerd worden. Er moet aangetoond worden dat alles haalbaar is. Dat de opstelling zal functioneren. Dat de bezoekers het als een spookhuis ervaren pakket van eisen Na een eerst analysefase werd het pakket van eisen bijgesteld naar volgende items: Eisen: - Plug & play - Parcours zodanig uitstippelen dat zoveel mogelijk toeschouwers in zo weinig mogelijk tijd het spookhuis kunnen doorlopen zonder aan kwaliteit in te boeten - Angsten bespelen zonder Stephen-King-achtige horror aan te spreken - Ludiek einde: mensen gaan met glimlach buiten - Gebruik nieuwe technieken en materialen - In eigen atelier te vervaardigen Wensen: - In een city-trailer te plaatsen. - Toegankelijk voor rolstoelgebruikers is een plus (vzw-steun) Het spreekt voor zich dat bij een open opdracht als dit, het pakket van eisen continu moet bijgesteld worden in samenspraak met Fisheye en met potentiële investeerders. 1.2 ONTWERP informatiefase Een eerste invalshoek waarbinnen het kunnen van Fisheye tot z n recht komt is door het spookhuis interactief te maken: wandelen door het spookhuis en de bezoeker ondergaat de fantasieën van de ontwerper. Het spookhuis speelt een spelletje met de bezoeker. Daarom was een bezoek aan het Brusselse Softkinetics aangewezen. Verder wat meer over Softkinetics en over de mogelijkheden van 3D camera s met motiontracking. Omdat dit een One-Off is, kunnen we geen concurrenten bezoeken, is er geen toer door de productie, zijn er geen dealers, zijn er geen beurzen wel met de directeur van het Circuscentrum Vlaanderen gesproken om dat tekort zo veel mogelijk op te vangen. Eindwerk Ruth Decorte Industrieel productontwerpen 12

13 Koen Allary is directeur van Circuscentrum Vlaanderen, waardoor hij een brede kijk heeft op de creatief/artistieke projecten die er vandaag aangeboden worden. Ook was hij actief als cultureel medewerker bij CC De Spil te Roeselare, daarom kon ik ook met praktische en organisatorische vragen over het uitbaten van het project bij hem terecht. Verder volgt een korte neerslag over de mogelijkheden en uitdagingen die gepaard gaan bij een heroriëntering van de opdracht naar een meer artistieke omgeving. Ook werd in de eerste fase van dit eindproject al een rudimentair onderzoek gedaan naar angsten en zintuigen. Dit om in latere fases van conceptgeneratie niet puur op schrikken terug te vallen. Meer hierover is na te lezen in het hoofdstukje Capita Selecta Motiontracking Softkinetics Met als slagzin The Interface is You, is behoorlijk goed omschreven wat softkinetcs wil doen. Ze ontwikkelen software die beweging van mensen kan laten omzetten in acties. Dit om spelletjes te spelen of om uw televiesietoestel te bedienen. Softkinetics is geen game-developper. Ze leveren custom-made informatica. De Architecture Overview en manier waarop softkinetics data van 3D-camera s kan omzetten in manipuleerbare code is confidentieel maar studenten kunnen op aanvraag hun platform vrij gebruiken voor de bouw van prototypes. 3 Dimensies zien door één camera Wat ik verder leerde uit het bezoek aan Softkinetics, is dat er twee manieren zijn om 3D te zien door één camera: - door infraroodstraling: time of flight - door structured light. De methode met infrarood licht werkt gelijkaardig aan sommige 3Dscanners. Time of flight wil letterlijk zeggen dat de camera registreert hoe lang een infraroodbundel erover doet om terug te kaatsen naar de camera. Dit wordt voor elk beeldpunt herhaalt: op die manier krijg men een volledig dieptebeeld van een ruimte. Eindwerk Ruth Decorte Industrieel productontwerpen 13

14 Structured light is een techniek die net als Time of Flight ook bij 3D-scanners wordt gebruikt. Er worden verticale lijnen geprojecteerd op de omgeving. Die omgeving wordt door twee camera s links en rechts van de projectie bekeken. Doordat de geprojecteerde lijnen niet frontaal bekeken worden, zal een curve zichtbaar zijn. Door de input van de 2 camera s te combineren kan een 3D-beeld gecreëerd worden. Eén bewegend object Voor een goed analyseerbaar 3D-beeld is er optimaal maar één bewegend object aanwezig (= jezelf = de interface). De achtergrond wordt verder weggefilterd door vooraf een beeld op te slaan van de lege achtergrond en die daarna af te trekken van verdere beelden. Software zet de overblijvende info om in Volume of in een Skelet. Skelet wordt gebruikt bij 1:1 mapping: een toepassing waarbij de gebruiker voorgesteld wordt door een avatar. De positie van gewrichten van de gebruiker worden gelinkt aan het skelet waarrond de avatar kan opgebouwd worden. Afhankelijk van de toepassing wil je liever het ene of het andere gebruiken. Wanneer bezoekers van het spookhuis een bepaalde handeling doen met hun handen, dan kan je best gebruik maken van een skeletstructuur, omdat daarbij de hand ook kan gevolgd worden wanneer die zich vóór het lichaam bevindt. Wanneer men met een volume werkt, ziet de camera een contour, en zal de hand dus moeilijker leesbaar zijn als die zich niet buiten het lichaam bevindt (moeilijker, maar niet onmogelijk). Bij een toepassing waar de bezoeker virtuele (of net echte) obstakels moet ontwijken, werkt een volume-meting beter. Dan krijgt de bezoeker ook een betere feedback. User Interface Om bewegingen te verwerken en te gebruiken zijn ruwweg twee mogelijkheden: - Gestures - Continuous data. Een Gesture is een handeling/beweging over een bepaalde tijd. Pas op het einde van de handeling kan er feedback gegeven worden aan de gebruiker. Een goed voorbeeld van een gesture is bijvoorbeeld een cirkelbeweging met de handen. Valkuilen False positive is een grote valkuil: bij een makkelijke gesture is het mogelijk dat je per ongeluk een bewerking hebt gedaan, iets hebt aangeklikt wat je niet wou. Zeker als de gesture kort is en er snel een gevolg gegeven wordt aan de gesture. Aan de andere kant mag een gesture niet te moeilijk zijn, want dan kan het voorvallen dat de gebruiker faalt en niet kan doen wat hij wil. De computer zal bij een moeilijke gesture ook later reageren, wat vaak als falen gezien wordt door de gebruiker en ze zullen in de war raken en al een ander gebaar uitproberen. Vertraging op de feedback: Gebruiker weet pas op het einde of de gesture gelukt is. Bijvoorbeeld avatar moet een bal smijten: gebruiker smijt bal, gesture wordt geregistreerd, avatar zal bal smijten. Eindwerk Ruth Decorte Industrieel productontwerpen 14

15 Overlappende gestures: als je in een toepassing een wave gebruikt, kan je in geen enkele ander handeling die move laten terugkomen. Als is het maar als onderdeel van een andere gesture. Mensen met verschillende lichaamsbouw zullen andere gestures maken. Ook zijn sommige gebaren cultureel gebonden: een worp in europa zal vaak onderhands gebeuren terwijl amerikanen baseball-style zullen werpen. Bij gestures is visuele feedback heel belangrijk. De gebruiker moet weten dat zijn bewegingen worden opgenomen. Hij moet weten welke beweging te doen (worp is bijvoorbeeld niet concreet genoeg). Ook moet de gebruiker weten dat zijn beweging herkent wordt als de beweging die hij bedoeld had. Gestures moeten aan het programma aangeleerd worden (door honderden mensen die bepaalde beweging te laten doen). Dat is dus nog een groot nadeel terwijl continuous data veel makkelijker aanpasbaar is. Er wordt gewerkt met tresholds: wanneer één bepaalde waarde overschreden wordt, triggert dat iets. Dat gaat over bijvoorbeeld postitie van je arm tegenover planes, hoogtes van objecten, snelheid van je hand, Concreet Deze toepassing in een spookhuis zal niet makkelijk zijn. Met de mens als controller ben je dus bijgevolg altijd aan het controllen (want je krijgt pas feedback op het einde van een gesture). Dus niet zoals je met een muis op de computer beweegt: onmiddellijk feedback krijgt en bevestigd door te klikken. De website: dontclick.it maakt duidelijk hoe vreemd het is om te bewegen in een interface waar je constant input geeft. Daarom wordt er bij andere interfaces vaak gebruik gemaakt van een cirkelbeweging: een korte gesture die niet vaak per ongeluk zal gemaakt worden. Daarmee geef je aan dat je vanaf dan aan het controllen bent. Als motiontracking in het spookhuis zou gebruikt worden, moet dus goed onderzocht worden van de twee technieken, Gestures of Continuous Data, best kan gebruikt worden Straattheaterfestivals Festivals De hoogst aangeschreven straattheaterfestivals zijn: Fira de Tarrega; Challon dans la rue; Festival de theatre de rue Aurillac en Viva Cité in Sotteville-lès-Rouen. Op deze festivals komen 3 á 400 internationale programmatoren. Indien een concept hun aanspreekt, bestaat de mogelijkheid dat ze dit opnemen in hun programma. Eindwerk Ruth Decorte Industrieel productontwerpen 15

16 Financieel Om aan de top-festivals te mogen deelnemen, moet er betaald worden. Pas later kan je een uitkoopsom vragen aan de festivals die jou willen programmeren. Om break-even te draaien, rekening houdende met de transport- en loonkost van techniekers/medewerkers, moet er minstens een budget van per dag voorzien worden. De eerste investeringen zijn bij dit multifunctioneel spookhuis waarschijnlijk heel erg hoog en je bent niet zeker dat ze worden teruggewonnen. Daarom kan een goed concept steun krijgen van verschillende organisaties. VZW s willen soms een project financieel ondersteunen door voorkopen op de belangrijke festivals ofwel door mee te investeren in het uitbouwen van het concept. Mogelijke partners bij het ondersteunen van dit soort concept zijn ondermeer: Mira Miro; Theater op de markt; Humorologie; De Vooruit; Bolwerk en BerlinBerlin. eenvoud Hou het simpel: één fantastisch concept kan tot 5 jaar rondtoeren Verhaallijn Om wat input te krijgen op het vlak van verhaallijnen, werd inspiratie gehaald uit het boek Speelfilms Maken. Daarin wordt de kunst het van scenarioschrijven kort en bondig uit de doeken gedaan. Een eerste aandachtspunt is dat er altijd een hoofdpersonage moet zijn: de protagonist. Andere personages heten dan antagonisten. Conflict = doel + hindernis Een goed verhaal bestaat altijd uit een conflict: iemand heeft een doel maar ondervindt hindernissen. Dat doel wordt vaak opgesplitst in een hoofddoel en subdoelen. Het conflict hoeft niet noodzakelijk letterlijk te zijn. Het kan ook gaan over een personage die iets anders zegt dan hij denkt. Het doel kan dan zijn: in het reine komen met zichzelf en kunnen uitspreken wat hij denkt. Het hoofddoel wordt op het einde van een film sowieso bereikt. Een subdoel kan al vroeger bereikt worden. Naast hoofd- en subdoelen kan nog een onderscheid gemaakt worden tussen een bewust doel en een onbewust doel. Een onbewust doel komt voor wanneer de protagonist niet weet wat hij eigenlijk wil door een verkeerd persoonlijk inzicht (vaak de clou in romantische films) opbouw De opbouw van een verhaallijn in verschillende fases in belangrijk voor een natuurlijk verloop van het verhaal. Over het algemeen wordt dit verloop in acht genomen: - expositie 1 e plotpunt Eindwerk Ruth Decorte Industrieel productontwerpen 16

17 ontwikkeling 2 e plotpunt ontknoping climax. Deze structuur kan ook terugkomen binnen elk apart onderdeel of zelf binnen één scène. Voor een spookhuis is het vooral belangrijk dat er gewerkt wordt met spanningsbogen: mensen moeten eventjes kunnen ontspannen om zich daarna weer volledig te kunnen inleven in het verhaal. Men kan ook in het spookhuis aandacht geven aan het zogenaamde Set-up/Pay-off. Daarmee doelt men op kleine, ogenschijnlijk onbelangrijke elementen waar in het begin van het verhaal eventjes wordt op ingezoomd. Bij het verder verloop blijkt dan dat dit een cruciaal element is in het verhaal. Belangrijke gebeurtenissen die pas laat voorkomen, worden soms in het begin al geïntroduceerd Capita Selecta Capita selecta is een extra module in de laatste 6 weken van het academiejaar, dit om onderzoek te uit te voeren om het eindwerk te ondersteunen. Onderwerp: sensoren. Daarbij werden zowel de menselijke als technisch/materiële sensoren opgezocht. In bijlage een neerslag van het opzoekwerk naar materiële sensoren. Menselijke sensoren (en hoe een spookhuis daar op kan inspelen): ZINTUIGEN - Zien: videomapping, donker, plots fel licht, stroboscoop, schokerende beelden, afkeer, rood, grijs, lasers, - Horen: lawaai, irritante herhaling, luid, bassen, fluisteren, zoemen, hoge en lage tonen, - Smaak: zoet, zuur, scherp, pikant, onsmakelijk, - Ruiken: verbrand, rotte, bloemetjes, lichaamsgeuren, toilet, dieren, - Voelen: ruw, scherp, nat, ijskoud/heet, pijn, illusie van dieren, gevoel van diepte, - Evenwichtszin: gevoel van stabiliteit verstoren, illusie van vallen, - Positiezin: vb 3d camera registreert je armen maar toont avatar in andere positie: zo proberen een deur te openen Eindwerk Ruth Decorte Industrieel productontwerpen 17

18 ANGSTEN - Donker: Wat is echt of vals - Lawaai: Luid/ Onverwacht / Storend / Herhaling - Stank - Onzekerheid - Iets ziet er zacht/veilig uit maar - Water: Diep/ondiep koud/warm - Beesten - Vuil / Gevaarlijk - Hoogtes - Kleine ruimtes - Diefstal - Diefstal van gegevens - Identiteitsdiefstal - Sadisme machteloosheid - Publieke vernedering - Verlies van privacy - Verborgen camera s - Hacken van kredietkaart - Virussen - Sars, H5N1, - Virtueel: hacken van smartphone - Verlies van data - Niets is wat het lijkt - Technologie-fail - Geluid wijst de weg of de verkeerde weg - Gestures doen niet wat je wil frustratie - Brandgeur, rookmelder, rook onder de deur, - Noodstop bij te angstig: werkt niet - Software-fail: waardoor onmogelijk om opdrachten te volbrengen en dus niet nr volgende ruimte te gaan. Compu er says no - Hacken van iphone. Trojan horse-achtige dingen. - Gebruiker filmen. Genante situaties uitlokken en hem daarna laten geloven dat dat naar buiten is uitgezonden. - Spookhuis weet meer over jezelf als je zou verwachten (weegschaal, schoenmaat, lengte, vrienden werken mee (live), ) - Vastzitten - Geen uitgang vinden - Vastgebonden - Ergens tussen geklemd raken - oolhof - Oneindige loop Eindwerk Ruth Decorte Industrieel productontwerpen 18

19 - Opgesloten - Verdwaalt/vast - Opgejaagd worden Materiele sensoren In bijlage een neerslag van het opzoekwerk, enkele van de sensoren zijn ook hier het vermelden waard: enkele slimme materialen, positiezin bij mensen,niet-permanente sensoren Sensoren geven niet altijd een permanente feedback: zo bestaan er materialen die eventjes reageren en dan teruggaan naar hun oorspronkelijke staat. Denk maar aan papier dat verkleurt naargelang luchtvochtigheid of chemoluminescente verf. Deze laatste kan zeker interessant zijn voor een toepassing in het spookhuis: er kan met een sterke lichtflits één keer een silhouet van een bezoeker afgebeeld worden in de verf. Na een tijdje vervaagt dit. De toepassing van chemoluminescentie wordt ook door Luminol gebruikt. Dat is een merknaam voor het product dat politie gebruikt voor het opsporen van oude bloedresten. Ook deze invalshoek - zij het dan zonder echt bloed, kan een bepaalde sfeer scheppen: er is hier al iemand geweest voor u, maar die indruk vervaagd exploratiefase Om verhaallijnen te bedenken vertrok ik eerst vanuit de technieken die in het spookhuis kunnen gebruikt worden. Zo probeerde ik bij enkele technieken een mogelijk scenario te bedenken. Daar kwamen vele kort uitgewerkte ideeën uit, in de bijlagen vindt u een selectie. Omdat met die methode enkel korte, afzonderlijke gebeurtenissen naar boven kwamen, zocht ik daarna verder naar een andere manier. Zo zocht ik meer informatie op over onder andere scenarioschrijven en las ik enkele hoofstukken uit Save the Cat dat boek beschrijft een structuur waarbinnen volgens auteur Blake Snyder elke horrorfilm past. Naast de aandachtspunten uit die boeken was het belangrijk dat de rode draad de verhaallijn - kort en krachtig was. Niet te ingewikkeld. Daarom werd ook inspiratie gehaald uit kinder- en jeugdboeken. De theorie daarbij was dat dit korte verhaaltjes zijn, en dat er daar waarschijnlijk dezelfde onderdelen inzitten. Die zoektocht was minder succesvol dan verwacht: jeugdboekjes zijn inderdaad kort, maar een verhaallijn is er vaak niet echt aanwezig. Eindwerk Ruth Decorte Industrieel productontwerpen 19

20 Een andere manier om concepten te genereren was via morphological analysis. Dit is een van de Innowiz-creativiteitstools. Een probleem (bedenk een spookhuis) wordt opgedeeld in verschillende facetten. Per apart facet is het eenvoudiger om aan een uitgebreide brainstorm te doen. Zo onstaat een matrix waaruit combinaties gemaakt kunnen worden. Paper Prototyping - het maken van papieren schaalmodelletjes was een handige manier om concepten af te toetsen. Met een selectie aan korte zaken die in het spookhuis kunnen gebeuren, werd als het ware een puzzel ineen gestoken. Door te knippen, plakken en verschuiven van techniekjes werden enkele concepten concreter gemaakt. Verder ging ik op zoek naar de reden waarom een spookhuis werkt. Weten dat er iets komt, maar niet weten wat. Of weten dat je naar beneden gaat vallen, maar niet weten wanneer. Die laatste seconden zijn angstigst. Ook op voorhand al gegil horen, werkt beangstigend: dan weet je dat er je nog iets te wachten staat. Omdat al snel duidelijk werd dat het zwaartepunt van deze opdracht op het conceptuele zal liggen, begon ik veel (en daarna nog meer) te brainstormen. Focus op: - mogelijke technieken? - welke angsten aanspreken? (geen zombies, maar modernere versie) - effect op de bezoeker - verhaallijnen - wat is nodig bij uitbaten? In bijlage vindt u een selectie van de ideeën en concepten die ontstonden tijdens het brainstormen rond technieken/ materialen/angsten. Lichtsluis Een groot deel van het mysterieuze en beangstigende van een spookhuis is dat de bezoekers niet weten wat er komt. Daarom is een lichtsluis zo belangrijk. Het zorgt ervoor dat men in het daglicht enkel deze ruimte ziet en niet onmiddellijk al de hele indeling van het parcours. Wanneer de deur naar buiten dichtgaat, kan de deur naar het spookhuis open. Deze ruimte kan ook gebruikt worden om de bezoekers voor het binnengaan enkele instructies mee te geven (bijvoorbeeld uitleg over noodstop, hoe het parcours te doorlopen, ). Wanneer ze geconcerteerd naar het scherm instructies kijken, kan de ruimte smaller worden. Zowel in de vaste muur als in de bewegende wand zit een druksensor. De muur stopt pas als beide sensoren een signaal geven. Eindwerk Ruth Decorte Industrieel productontwerpen 20

21 Eindwerk Ruth Decorte Industrieel productontwerpen 21

22 Lopende band. Een bezoeker komt in een smalle ruimte terecht. Hij weet niet welke kant bij op moet: langs beide kanten licht een uitgang teken op. Wanneer hij halfweg naar de ene uitgang is, begint de vloer te bewegen. Een lopende band! De persoon denkt: oeps, ik moet de andere richting uit. Aan de andere kant gebeurt exact hetzelfde. Hoe verder de bezoeker raakt, hoe rapper hij zal moeten lopen. Naast zich worden beelden geprojecteerd die in de andere richting bewegen waardoor hij nog rapper lijkt te gaan. Dat kunnen bijvoorbeeld sprinters op een piste zijn (die hard lopen en die toch nog ingehaald worden door de bezoeker), maar evengoed een abstract beeld van bijvoorbeeld een zwerm bollen die nerveus mee bewegen. Een audiospot vergroot de ervaring van het ingehaald worden doordat het geluid daardoor echt dichter komt en weer lijkt te verdwijnen. Vallen Wanneer een druksensor in een vloertegel geactiveerd wordt, valt die tegel naar beneden. De afstand waarover men zal vallen hoeft helemaal niet groot te zijn, we willen de bezoeker enkel de illusie geven dat hij valt. Dit gevoel wordt verstekt door terug met audiospots te werken. Die zullen gelijktijdig met visuals naar boven schuiven. Eindwerk Ruth Decorte Industrieel productontwerpen 22

23 Draden lopen over in lichtlijnen op de muur in een volgende ruimte en lopen naar een laserstraal. Die laserstraal reageert op de bezoeker: bij doorbreken van de straal slaat alles tilt: lasers in het rond en ruimte veranderd. (wanden draaien, spiegels richten zich anders, ) prototypes Paper prototypes zijn een snelle een handige manier om antwoorden te vinden op volgende vragen: - Welke technieken passen waar? - Hoeveel plaats neemt alles in? - Hoe kan de trailer ingedeeld worden? - Hoe een parcours uitstippelen waarbij verschillende mensen tegelijk in het spookhuis gaan? - Hoe ervoor zorgen dat mensen elkaar niet tegenkomen (of net wel!) - Waar kan de ingang en uirgang komen? Eindwerk Ruth Decorte Industrieel productontwerpen 23

24 Eindwerk Ruth Decorte Industrieel productontwerpen 24

25 1.3 finale concept + motivatie Het gekozen concept is helemaal anders dan waar tijdens de eerdere brainstormfases op werd gewerkt. Toch was deze keuze niet mogelijk geweest zonder de vele iteraties op voorhand. Nieuw concept, kort samengevat: De bezoekers worden onthaalt door enkele acteurs. Die doen zich voor als waanzinnige wetenschappers uit een onbekend land en een tijdloze periode. Aan de bezoekers wordt gevraagd mee te werken aan een medisch experiment. In ruil daarvoor wordt hen eeuwig leven beloofd. Tijdens de voorstelling gaan de bezoekers liggen en kunnen ze het medisch experiment volgen via projectie op een scherm voor zich. Ons ruggenmerg kan gehackt worden. De wetenschappers hebben namelijk ontdekt hoe ze ons brein softwarematig kunnen aansturen. Daarvoor moet enkel een apparaatje P404 ingeplugd worden in onze ruggengraat. Daarna kan een Alter-Ego-robot alle gevaarlijke of lastige karweien opknappen. Laat je die bijvoorbeeld het gras afrijden, dan ruik je het frisse, net afgereden gras en voel je je benen bewegen (zonder jezelf uit te putten!). Omdat je benen hierna geen enkel nut meer hebben, kunnen die evengoed gedoneerd worden aan de wetenschap. Ons team van geschifte wetenschappers kan er namelijk een elixir uit filteren om je het eeuwig leven te garanderen. Eindwerk Ruth Decorte Industrieel productontwerpen 25

26 Wat gebeurt er dan precies? Wanneer de bezoekers gaan liggen, wordt de ruimte verduisterd en schuift een projectiedoek over de romp van de bezoekers. Daarmee wordt hun zicht op hun eigen benen verhinderd: in plaats daarvan kijken ze naar een geprojecteerd beeld. Op dat beeld gebeuren dingen die je niet in het echt wil meemaken. Door special effects achter het scherm (perslucht, trilmotor, solenoïde, ), proberen we de bezoeker in de war te brengen. Met de aanwezige techniek doet het spookhuis er alles aan om de bezoeker zwaar te misleiden. Het uiteindelijke project zal dus geen te doorlopen parcours meer zijn, maar een mengeling tussen een spookhuis en een multimediale voorstelling. Hoewel dit sterk afwijkt van het vooropgestelde pakket van eisen, is die keuze te verantwoorden. Doordat mensen niet zullen rondwandelen, is er veel minder risico op kapotte, dure apparaten. Dit project speelt via techniek in op onze zintuigen en is daarmee een mooie combinatie van het technische kunnen van Fisheye en een uitwerking in een artistieker kader dan kermis (wat nodig zal zijn om programmateurs van festivals te overtuigen). Eindwerk Ruth Decorte Industrieel productontwerpen 26

27 DEEL 2 O P L O S S I N G

28 2.1 Aanpak tot realisatie concept Nadat de verhaallijn grotendeels vastlag, kon het spookhuis een concretere vorm aannemen. Daartoe werd het grote project opgedeeld in deelproblemen, die werden apart en toch simultaan aangepakt om tot de beste oplossing te komen. Deze deelaspecten worden in dit hoofdstuk dieper uitgelicht: - Verhaallijn/rode draad - Vormgeving - Doorstroom & ontvangst - Breedte van persoonlijke box - Verwerken van verdiepingen - Indeling - Projectie - Content - Risico s vermijden VERHAALlijn/rode draad Een team van wetenschappers heeft ontdekt hoe ze de zenuwbanen in de menselijke ruggengraat kunnen hacken. Ze hebben de code gekraakt en zijn in staat om jou alle sensaties van het echte leven te laten voelen terwijl je zelf in een veilige ruimte verblijft. Daarmee zetten ze een stapje dichter bij de zoektocht naar eeuwige leven. Alle risico s worden door je eigen Alter-Egorobot genomen. In deze installatie kan de befaamde hack geïnstalleerd worden. Omdat je benen daarna geen enkel nut meer hebben, kunnen die evengoed afgesneden worden. Daarna kunnen ze gerecupereerd worden: de wetenschappers kunnen er een elixir uit filteren om je het eeuwig leven te garanderen. Wat gebeurt er dan precies? Wanneer de bezoekers gaan liggen, wordt de ruimte verduisterd en schuift een projectiedoek over de romp van de bezoekers. Daarmee wordt hun zicht op hun eigen benen verhinderd: in plaats daarvan kijken ze naar een geprojecteerd beeld. Op dat beeld kan gevolgd worden wat de wetenschappers allemaal doen tijdens hun experiment. Het spreekt voor zich dat dit beeld niet de werkelijkheid is, maar met de aanwezige techniek doet het spookhuis er alles aan om de bezoeker zwaar te misleiden. Eindwerk Ruth Decorte Industrieel productontwerpen 28

29 2.1.2 Vormgeving Bij een zoektocht naar de geschikte vormgeving voor dit project, werd al snel een consensus bereikt over de nood aan een archaïsche ondertoon. Een mengeling tussen afgesleten materialen die toch iets heel futuristisch en modern moeten produceren. In een eerste moodboard werd daarom gefocust op welke materialen of details daartoe kunnen bijdragen. Denk maar aan: lederen riempjes, metalen bedden, ruw geweven canvas, afgewassen wit/grijze uniformen die het midden houden tussen een laboratoriumjas en een militaire outfit. Dubbele rij knopen, lederen accenten, ingesnoerde taille,.. Een grote inspiratiebron was de film City of Lost Children, waarin een op hol geslagen wetenschapper de dromen van kinderen steelt in de hoop langer te leven. Dit doet hij met vernuftig uitgewerkte mechanische apparaten. In de film komen veel visuele elementen voor die ook binnen dit project zouden passen. Daarom werd ook deze moodboard uitgewerkt. Als we verder ingaan op de vormgeving van bovenstaande film, blijkt dit een voorbeeld te zijn van Steampunk. Deze esthetiek die vorm kreeg in de late jaren 1980, verbeeldt de wereld zoals die was in het begin van de Victoriaanse tijd, toen machines nog op stroomkracht draaiden. (Onion R., 2008) Het is een cult en lowbrow beweging die de romantische elegantie van het Eindwerk Ruth Decorte Industrieel productontwerpen 29

30 Victoriaanse tijdperk mengt met futuristische, wetenschappelijke mogelijkheden. Het vormt een mengelmoes van fantasierijke technologieën, zoals stoom-aangedreven robots, analoge supercomputers en ultramoderne luchtbalons. Steampunk kan gaan van schedel camera s tot raketaangedreven onderzeeërs. (Strongman, 2011) Eindwerk Ruth Decorte Industrieel productontwerpen 30

31 2.1.3 Doorstroom & ontvangst De bezoekers worden ontvangen door een host of hostess. Door zijn/haar kostuum en accessoires past die perfect binnen de sfeer van het project. Ze vertegenwoordigen een team van grauwe wetenschappers uit een onbestemd land en een tijdloze periode. Om het geheel nog mysterieuzer te maken, zou het leuk zijn indien die zo min mogelijk moeten vertellen. Om een vlottere doorstroom van bezoekers te bekomen zullen twee groepen afwisselend binnengelaten worden. Wanneer de host/hostess groep A binnenlaat, is in de symmetrische ruimte de voorstelling voor groep B nog bezig. Wanneer die eerste groep helemaal is geïnstalleerd, kan de deur naar de inkomruimte dicht. Niet lang daarna is de andere voorstelling afgelopen en kan daar een bezoekerswissel plaatsvinden. Op deze wijze zijn er minder hosts/hostesses nodig en wordt de bezoeker nog eventjes in het ongewisse gelaten over de indeling en de aard van de voorstelling breedte VAN PERSOONLIJKE BOX Bij het bepalen van de indeling per persoon, moest er rekening worden gehouden met verschillende factoren. Zo willen we het project voor een zo groot mogelijk publiek toegankelijk maken. Ook grote, kleine, brede, smalle, mensen: daarom mag de box niet te klein gemaakt worden. Maar daarnaast moet ook gestreefd worden naar een optimaal (financieel) rendement: men wil de doorstroom van toeschouwers per uur zo hoog mogelijk houden, zonder aan kwaliteit in te boeten. De ruimte die één persoon inneemt mag met andere woorden ook niet te groot zijn. Eindwerk Ruth Decorte Industrieel productontwerpen 31

32 Om een richtlijn te hebben naar minimumafmetingen werden de antropometrische gegevens op Dinbelg.be geraadpleegd. De volledige tabellen in bijlage. Mannen: Vrouwen: Als we er vanuit gaan dat een bezoeker die 48,3cm breed is, comfortabel kan gaan liggen, dan zou 99% (van de Belgische) bevolking in het spookhuis moeten kunnen. Rekeninghoudend met losse kledij, kunnen we ervan uitgaan dat onze doelgroep nooit méér dan 50cm zal innemen. De box moet uiteraard breder zijn dat de maximum heupbreedte, daarom wordt aan weerszijden 10 cm bij gerekend: de box moet dan zeker 70cm breed zijn. Een opstelling van 3 keer 3 personen en leek daarom op het eerste zicht ideaal. Zelfs met extra technische ruimte, bleef nog 72cm over per box. Eindwerk Ruth Decorte Industrieel productontwerpen 32

33 Er werd enkele weken op dit concept verdergewerkt. Dit paste best in de eerste versie van de nieuwe verhaallijn, want mensen moesten namelijk in mortuariumachtige deurtjes ingeschoven worden. Er kon dus vooraf al een grauwe sfeer geschept worden verwerken van hoogteverschil Doordat bij deze eerst opstelling enkel de hoofden in de zaal uitsteken, kunnen alle technische gebeurtenissen over het volledige lichaam inwerken. Al snel werd duidelijk dat het moeilijk is om naar het zogezegde lichaam te kijken vanuit die positie. Daarom werd het concept opnieuw opengetrokken en kwamen twee opties naar boven. Ofwel de plaats van projectie veranderen van op het lichaam, naar één gezamenlijke projectie op het plafond van de zaal. Een groot nadeel daarbij is dat er niet meer echt naar je eigen lichaam gekeken wordt. Iedereen kijkt naar dezelfde film, waardoor er geen kans meer is om te differentiëren per gebruiker. Eindwerk Ruth Decorte Industrieel productontwerpen 33

34 Een tweede optie is om het projectiescherm te verplaatsen zodat de boxen volledig anders ingedeeld worden. Door de bezoeker pas vanaf zijn middel af te snijden en de projectiewand lichtjes te kantelen, kijkt hij in een positie die aangenamer is. De beste kijkhoek wordt bekomen als het hoofd ongeveer 24 gebogen is en wanneer de ogen enkel binnen een 25 bereik moeten kijken. Niet alleen een betere kijkhoek is belangrijk. Een zeer belangrijk argument voor dit concept is ook dat de bezoekers zelf in en uit kunnen stappen. Iets wat van essentieel belang is bij een noodsituatie of wanneer het voor een bezoeker teveel wordt. Door het bezoekersaantal te reduceren tot 4 personen kan het systeem zo opgebouwd worden dat elke bezoeker het spookhuis kan verlaten zonder daarbij de andere projecties te moeten stoppen. Net als bij de eerste opstelling is het de bedoeling om de bezoeker zowel persoonlijk aan te spreken als in groep. Niet alle spelers zullen hetzelfde meemaken op hetzelfde ogenblik. Doordat het spookhuis reageert op wat de gebruiker doet, vergroot dit de nieuwsgierigheid. Iets suggereren doet soms meer met een mens dan te tonen wat er effectief gebeurd. Bijvoorbeeld: de schermen verschuiven van zodra beide handen op de handvaten liggen, dat zal van iedereen op een ander tijdstip gebeuren. Door de keuze voor deze alternatieve opstelling, halveert het spookhuis haar rendement. Dit is echter een nadeel dat niet opweegt tegen de voordelen. Eindwerk Ruth Decorte Industrieel productontwerpen 34

35 2.1.6 indeling De twee symmetrische helften van het spookhuis kunnen op verschillende manieren ingepland worden: met de techniek naar elkaar toe, of met de open zijde naar elkaar toe. Deze laatste optie is het makkelijkste om uit te baten. Dan moet de host/hostess maar bij één ingang aanwezig zijn en weet de bezoeker niet op voorhand dat zijn spookhuisbeleving slechts op die beperkte oppervlakte zal plaatsvinden, want er is maar één ingang en één uitgang. Waarop gaan de bezoekers dan liggen? Een vlak metalen bed lijkt me niet gemakkelijk, daarom zocht ik de nulstand op: de positie waarin je meest kracht kan uitoefenen - en waar je dus ook meest ontspannen bent. Deze is niet voor iedereen gelijk maar de algemene maten staan hieronder op een schetsje. Eindwerk Ruth Decorte Industrieel productontwerpen 35

Toelating en selectie Selectiecriteria Elke afstudeerrichting hanteert bij de selectie de volgende concrete criteria:

Toelating en selectie Selectiecriteria Elke afstudeerrichting hanteert bij de selectie de volgende concrete criteria: Toelating en selectie Selectiecriteria Elke afstudeerrichting hanteert bij de selectie de volgende concrete criteria: Regie Documentaire Weet in een door de student zelf gemaakte film al basaal te boeien

Nadere informatie

Bedrijf FISHEYE INTERACTIEF BOEK. datum. studenten Q. DE CORTE & K. DE MEESTER MENS-COMPUTER INTERACTIE

Bedrijf FISHEYE INTERACTIEF BOEK. datum. studenten Q. DE CORTE & K. DE MEESTER MENS-COMPUTER INTERACTIE Bedrijf FISHEYE INTERACTIEF BOEK studenten docent vak datum Q. DE CORTE & K. DE MEESTER J. SALDIEN MENS-COMPUTER INTERACTIE JANUARI 2013 Dossier Quinten De Corte & Klaas De Meester Inhoudsopgave Opdrachtstelling

Nadere informatie

Ola Lanko en haar foto-genic installaties 14 oktober interview

Ola Lanko en haar foto-genic installaties 14 oktober interview Ola Lanko en haar foto-genic installaties 14 oktober interview Ola Lanko is altijd bezig met de werking van het medium fotografie. De kritische blik van de beschouwer is wat ze met haar werk wil overbrengen.

Nadere informatie

Unicomedia biedt een totaal oplossing voor narrowcasting en adviseert over hardware, implementatie en beheer van deze netwerken.

Unicomedia biedt een totaal oplossing voor narrowcasting en adviseert over hardware, implementatie en beheer van deze netwerken. Retail Digital Signage heeft zich in verschillende vormen effectief bewezen om doelgericht met consumenten te communiceren. Digitale media wordt ingezet om merkenherkenning te ondersteunen, winkel promoties

Nadere informatie

Crossmediaformat. Situatie

Crossmediaformat. Situatie Crossmediaformat Situatie Crossmedia is bijna een toverwoord geworden voor spannende en innovatieve communicatie. Wanneer je ook de vakliteratuur leest dan merk je dat bureaus en klanten continu op zoek

Nadere informatie

Over Betuwe College. Lego Mindstorm project

Over Betuwe College. Lego Mindstorm project Inhoudsopgave 1 Het aansluiten van onderdelen.... 3 2 De lego software.... 4 2.1 Het programeerscherm.... 5 2.2 Programma naar NXT... 6 3 Introductie tot programmeren.... 7 3.1 De druksensor.... 7 3.2

Nadere informatie

Locatie Prijs Materiaal kosten. Naam workshop Omschrijving Duur Aantal deelnemers

Locatie Prijs Materiaal kosten. Naam workshop Omschrijving Duur Aantal deelnemers Multi Phone Film Leerlingen maken in een groep een aantal filmpjes met hun smartphone, maar de uitdaging is dat deze filmpjes visueel op elkaar moeten aansluiten als een puzzel. Leerlingen worden uitgedaagd

Nadere informatie

3 CA: kunstwerk verwoording eigen mening 3 Datum: verwerking recensie + extra folders 1 Paraaf docent

3 CA: kunstwerk verwoording eigen mening 3 Datum: verwerking recensie + extra folders 1 Paraaf docent CKV CKV Verslag Culturele Activiteit Glow Eindhoven Naam:. Klas:. Foto/ toegang: geldig / ongeldig (ln te vullen door je CKV-docent) verwoording kunstroute en 3 CA: kunstwerk verwoording eigen mening 3

Nadere informatie

Stappenplan. De ontwikkeling van een interface doorloopt bij Studio Wolf vier stappen. Deze stappen verduidelijken de weg naar het eindresultaat.

Stappenplan. De ontwikkeling van een interface doorloopt bij Studio Wolf vier stappen. Deze stappen verduidelijken de weg naar het eindresultaat. Stappenplan Een interface is in principe alles wat de communicatie tussen de gebruiker en de computer bepaalt of vorm geeft. Het is het deel van de website of webapplicatie dat de interactie met de gebruiker

Nadere informatie

Hoe kan je een verhaal op een multimediale manier vertellen?

Hoe kan je een verhaal op een multimediale manier vertellen? Hoe kan je een verhaal op een multimediale manier vertellen? Over digital storytelling Digital storytelling is een heel eenvoudige manier om een verhaal op een multimediale manier te vertellen. Je kan

Nadere informatie

Stop Motion- THE MOVIE

Stop Motion- THE MOVIE Stop Motion- THE MOVIE Script / storyboard / productie. Nu we weten welke technieken er binnen Stop Motion animatie zijn en hoe deze worden uitgevoerd, kunnen we aan de slag met een langere film. Wanneer

Nadere informatie

Diesel Online. Ex a m e n o p d r a c h t. Stijn Verbruggen Bachelor Na Bachelor Advanced Business Management. Interactieve Communicatie

Diesel Online. Ex a m e n o p d r a c h t. Stijn Verbruggen Bachelor Na Bachelor Advanced Business Management. Interactieve Communicatie Ex a m e n o p d r a c h t Interactieve Communicatie Diesel Online Stijn Verbruggen Bachelor Na Bachelor Advanced Business Management Interactieve Communicatie De heer Jesse Wynants I n l e i d i n g Het

Nadere informatie

Lesbrief voor leerlingen: hoe ontwerp je een omslag voor een boek

Lesbrief voor leerlingen: hoe ontwerp je een omslag voor een boek Lesbrief voor leerlingen: hoe ontwerp je een omslag voor een boek KIEZEN Een goed begin is het kiezen van het juiste boek. Er zijn zo veel mooie verhalen waardoor het soms lastig is om een goede keuze

Nadere informatie

WAT HOUDT VIDEO MAPPING IN?

WAT HOUDT VIDEO MAPPING IN? WAT HOUDT VIDEO MAPPING IN? Video mapping is een techniek die afkomstig is uit de entertainmentindustrie. Door middel van verschillende projectoren worden er beelden geprojecteerd op, in dit geval, gebouwen.

Nadere informatie

Scriptie over Personal Branding en Netwerking

Scriptie over Personal Branding en Netwerking Scriptie over Personal Branding en Netwerking 1e versie - 16 november 2012 Jana Vandromme Promotor: Hannelore Van Den Abeele 1. Inhoudstafel 1. Inhoudstafel 2. Onderzoeksvragen 2.1 Onderzoeksvraag 1 2.2

Nadere informatie

Best Scene in Town. Projectvoorstel Earmap

Best Scene in Town. Projectvoorstel Earmap Best Scene in Town Best Scene in Town Projectvoorstel Earmap Inleiding 7scenes is in eerste instantie een applicatie om avontuurlijke augmented reality games mee te beleven. Dit gegeven augmented reality;

Nadere informatie

Hoe ga ik dit verwerken? (Begrip maken) Dit volume is goed, dit moet ik zo houden.

Hoe ga ik dit verwerken? (Begrip maken) Dit volume is goed, dit moet ik zo houden. Wie Citaat feedback Wat? (Interpreteren) Hoe ga ik dit verwerken? (Begrip maken) Wat & waarom? (Vervolg vraag) Goed volume in je stem. Het volume van mijn stem is zodanig dat de informatie goed te horen

Nadere informatie

Stipendium. Anne Vaandrager

Stipendium. Anne Vaandrager Stipendium Anne Vaandrager Introductie Afwijken van de norm Tegenwoordig kunnen we door middel van technologie radicaal ingrijpen op het ontwerp van ons lichaam. De centrale positie van de mens als maatstaaf

Nadere informatie

Naam: Klas: Docent: Datum: Module: Naam opdracht:

Naam: Klas: Docent: Datum: Module: Naam opdracht: ITTT Designdocument Naam: Thomas Meiborg Klas: G&I 1C Docent: Edwin van Ouwekerk Moria Datum: 18 januari 2016 Module: If This Then That Naam opdracht: Designdocument Proces: De eerste twee weken van dit

Nadere informatie

Cursus Onderwijs en ICT. Interactieve multimedia

Cursus Onderwijs en ICT. Interactieve multimedia Cursus Onderwijs en ICT Jaargang 2, deel 17 (versie 1.0 NL 18-12-2010) Interactieve multimedia door Serge de Beer Inleiding Foto s, video en geluid zijn allemaal prachtige media om mee te leren. Maar nog

Nadere informatie

klantgerichtheid... ... klanteninzicht... ... groepsdynamica... ... omgaan met diversiteit... ... stemgebruik... ... taalvaardigheid... ...

klantgerichtheid... ... klanteninzicht... ... groepsdynamica... ... omgaan met diversiteit... ... stemgebruik... ... taalvaardigheid... ... P1 VOORBEELD OBSERVATIE-INSTRUMENT GROEP klantgerichtheid klanteninzicht groepsdynamica omgaan met diversiteit PRESENTATIE stemgebruik taalvaardigheid non-verbaal communiceren professionele houding PERSOON

Nadere informatie

In Beeld 15 Kurt Van der Elst Theater heeft de naam de snelst vervliegende kunst te zijn. Fotografie van theater, tenzij als getuigenis van een voorstelling, is meestal nog een graad slechter af. Het boek

Nadere informatie

Games & Interactie 2015 1c Art, Media & Me Saskia Freeke Sonja van Vuuren Martin Lacet John Hennequin

Games & Interactie 2015 1c Art, Media & Me Saskia Freeke Sonja van Vuuren Martin Lacet John Hennequin Games & Interactie 2015 1c Art, Media & Me Saskia Freeke Sonja van Vuuren Martin Lacet John Hennequin 1. Intro 1 2. Wat is mijn selfie 2 3. Waarom mijn selfie 4 4. Evaluatie medestudenten 5 5. Bijlage

Nadere informatie

Elektrische hulpaandrijving. Simpelweg mobiel. Klein. Licht. Wendbaar. www.alber.nl

Elektrische hulpaandrijving. Simpelweg mobiel. Klein. Licht. Wendbaar. www.alber.nl Simpelweg mobiel. Elektrische hulpaandrijving Klein. Licht. Wendbaar. www.alber.nl Weer meer dingen samen doen, daar hebben we naar uitgekeken. Geniet van meer mobiliteit Van handbewogen naar elektrisch

Nadere informatie

WELKOM BIJ BOMBERBOT! LES 1: WAT IS PROGRAMMEREN LES 1: WAT IS PROGRAMMEREN WAAR GAAT DEZE LES OVER? INTRODUCTIE

WELKOM BIJ BOMBERBOT! LES 1: WAT IS PROGRAMMEREN LES 1: WAT IS PROGRAMMEREN WAAR GAAT DEZE LES OVER? INTRODUCTIE WELKOM BIJ BOMBERBOT! Bij onze lessen horen ook nog een online game, waarin de leerlingen de concepten die ze geleerd krijgen direct moeten toepassen, en een online platform, waarin u de voortgang van

Nadere informatie

We gaan in de komende lessen een Interactief bordspel bedenken en maken! MaKey-MaKey

We gaan in de komende lessen een Interactief bordspel bedenken en maken! MaKey-MaKey Skills Scratch Wat ga jij de komende lessen doen?? We gaan in de komende lessen een Interactief bordspel bedenken en maken! MaKey-MaKey In deze video zie je een voorbeeld van een interactief bordspel:

Nadere informatie

Einddocument project 3: Voor het goede doel!

Einddocument project 3: Voor het goede doel! Einddocument project 3: Voor het goede doel! Koen Beijer 500684088 V1-02 Roger Reuver Project 3 Inhoudsopgave: Fase 1: de opdracht Probleemsituatie 3 De doelgroep 3 Het evenement 3 Het goede doel 3 Probleemstelling

Nadere informatie

Omgaan met mensen met een beperking

Omgaan met mensen met een beperking Omgaan met mensen met een beperking makkelijker dan u denkt! Gebruik de juiste woorden! Het is belangrijk dat we iedereen respectvol benaderen en mensen niet reduceren tot hun beperking. Vandaar de termen

Nadere informatie

Ben je uitgekeken op je badkamer? Wil je hem eens flink aanpakken? Maar vind je het lastig om een nieuwe indeling te maken voor de ruimte?

Ben je uitgekeken op je badkamer? Wil je hem eens flink aanpakken? Maar vind je het lastig om een nieuwe indeling te maken voor de ruimte? Checklist InLEIDING Ben je uitgekeken op je badkamer? Wil je hem eens flink aanpakken? Maar vind je het lastig om een nieuwe indeling te maken voor de ruimte? Bij het verbouwen van een badkamer komt heel

Nadere informatie

Lisa Van Damme. Ik hou ervan om het juiste moment af te wachten!

Lisa Van Damme. Ik hou ervan om het juiste moment af te wachten! 2 portfolio Lisa Van Damme Lisa Van Damme begon, geïnspireerd door sociaal geëngageerde fotografen, op 17-jarige leeftijd aan een studie fotografie. Voor haar is fotografie meer dan een doel; het is eerst

Nadere informatie

PERISCOPE. Je kunt publiekelijk uitzenden of privé naar een bepaalde lijst van deelnemers.

PERISCOPE. Je kunt publiekelijk uitzenden of privé naar een bepaalde lijst van deelnemers. Wat is Periscope? Periscope is een live streaming social media app. Een app waarmee je live een video maakt én waar je kijkers interactie met jou aan kunnen gaan via een chatfunctie. Ze kunnen zo vragen

Nadere informatie

Stedelijk Museum. Ontwerpspecificatie. VMBO leerlingen interactieve rondleiding. Meesterproef Minor UXD V0.1 18-06-2013 Jasper Bunschoten 500615247

Stedelijk Museum. Ontwerpspecificatie. VMBO leerlingen interactieve rondleiding. Meesterproef Minor UXD V0.1 18-06-2013 Jasper Bunschoten 500615247 Stedelijk Museum VMBO leerlingen interactieve rondleiding Ontwerpspecificatie Meesterproef Minor UXD V0.1 18-06-2013 Jasper Bunschoten 500615247 Inhoud INHOUD OPDRACHT CONCEPT ONTWERP HIGH LEVEL DETAIL

Nadere informatie

Hoofdstuk 3: Jij als leider!

Hoofdstuk 3: Jij als leider! Kijk eens in de spiegel Hoofdstuk 3: Jij als leider Elke dag als je opstaat, sta je waarschijnlijk een moment voor de spiegel. Misschien let je er niet meer bewust op, maar als je voor de spiegel staat

Nadere informatie

Piet Huijgens AV AFIAP

Piet Huijgens AV AFIAP Piet Huijgens AV AFIAP Deze geeft u wat handvaten die u kunt toepassen in uw AV Het is geen vervanging van de Workshop AV die dieper op de materie ingaat met veel visuele voorbeelden die het geheel een

Nadere informatie

10 WEB DESIGN TIPS VOOR EEN SUCCESVOLLE WEBSITE

10 WEB DESIGN TIPS VOOR EEN SUCCESVOLLE WEBSITE 10 WEB DESIGN TIPS VOOR EEN SUCCESVOLLE WEBSITE Is uw website aan vernieuwing toe? Pas deze tips toe en haal meer uit je website De laatste jaren zien we grote veranderingen op het gebied van webdesign.

Nadere informatie

Online Storytelling met uw interactief jaarverslag

Online Storytelling met uw interactief jaarverslag REACH TOUCH MOVE Interactief Jaarverslag Online Storytelling met uw interactief jaarverslag Maximale Reach, Touch en Move in de financiële verantwoording van een jaar Waarom uw jaarverslag interactief?

Nadere informatie

ContentDocument. Dit is een publicatie van: websitesvoortherapeuten.com. ContentDocument - Websites voor Therapeuten 1.0

ContentDocument. Dit is een publicatie van: websitesvoortherapeuten.com. ContentDocument - Websites voor Therapeuten 1.0 ContentDocument Een website ontwerpen zonder dat je beschikt over goede content is als het ontwerpen van een maatpak zonder de maten van de drager op te nemen. Dit is een publicatie van: websitesvoortherapeuten.com

Nadere informatie

!!! !!!!!!! Beleven we beelden als materie, of is het juist andersom? Lennart de Neef - CTS Essay - Imara Felkers - 16 juni 2014

!!! !!!!!!! Beleven we beelden als materie, of is het juist andersom? Lennart de Neef - CTS Essay - Imara Felkers - 16 juni 2014 PLAATJESKUNST Beleven we beelden als materie, of is het juist andersom? Lennart de Neef - CTS Essay - Imara Felkers - 16 juni 2014 1 Het internet, nog nooit is er in mijn beleving zo n bijzondere uitvinding

Nadere informatie

2010 Marco Honkoop NLP coaching & training

2010 Marco Honkoop NLP coaching & training 2010 Marco Honkoop NLP coaching & training Introductie Dit ebook is gemaakt voor mensen die meer geluk in hun leven kunnen gebruiken. We kennen allemaal wel van die momenten dat het even tegen zit. Voor

Nadere informatie

Workshop FLL. Leer robots programmeren. Marieke Peelen Lennart de Graaf Daryo Verouden -

Workshop FLL. Leer robots programmeren. Marieke Peelen Lennart de Graaf Daryo Verouden - Workshop FLL Leer robots programmeren Marieke Peelen Lennart de Graaf Daryo Verouden - 1 Student-coaches 2 FIRST LEGO League 3 FLL Core values We zijn een team We doen zelf het werk met hulp van onze coaches.

Nadere informatie

Ervaar het Beste van Online. In-Store.

Ervaar het Beste van Online. In-Store. Ervaar het Beste van Online. In-Store. AOPEN maakt gebruik van de laatste ontwikkelingen op het gebied van IT met als doel de digitale communicatie binnen een winkelomgeving te versterken. Door samen te

Nadere informatie

De Cues Filtered Out Theorie

De Cues Filtered Out Theorie De Cues Filtered Out Theorie Sommige mensen zien Computer mediated communication als een mindere vorm van communicatie, ook volgens de Cues Filtered Out theorie ontbreekt er veel aan deze communicatievorm.

Nadere informatie

JPTrain. JPTrainBeta versie 25 mei 2015. Android client voor GBtrainHost

JPTrain. JPTrainBeta versie 25 mei 2015. Android client voor GBtrainHost JPTrain JPTrainBeta versie 25 mei 2015 Android client voor GBtrainHost Inhoud 1. Benodigd voor JPTrain... 3 2. Installatie JPTrain... 3 2.1 Conversie van oude versie(s)... 3 3. Eerste kennismaking met

Nadere informatie

CDN35. Professionele CD Speler. Quick Start Gebruiksaanwijzing

CDN35. Professionele CD Speler. Quick Start Gebruiksaanwijzing CDN35 Professionele CD Speler Quick Start Gebruiksaanwijzing DOOS INHOUD CD SPELER TRANSPORT UNIT CD SPELER CONTROL UNIT IEC STROOMSNOER RCA CINCH AANSLUISNOEREN (2 paar) MINI DIN CONTROLE SNOER Kenmerken

Nadere informatie

InteGra Gebruikershandleiding 1

InteGra Gebruikershandleiding 1 InteGra Gebruikershandleiding 1 Algemeen Met dank voor de keuze van dit product aangeboden door SATEL. Hoge kwaliteit en vele functies met een simpele bediening zijn de voordelen van deze inbraak alarmcentrale.

Nadere informatie

Concept MuziekTafel. Belevingsontwerp. Omschrijving concept

Concept MuziekTafel. Belevingsontwerp. Omschrijving concept Concept MuziekTafel Belevingsontwerp De beleving in dit concept heeft als speerpunt creativiteit en fantasie. Muziek vormt daarbij de sleutel. Ik wil met dit concept kinderen laten ervaren hoe zij muziek

Nadere informatie

Microsoft Excel. It s all about Excel - VBA

Microsoft Excel. It s all about Excel - VBA X Microsoft Excel Stap in de wereld van Visual Basic for Applications (VBA) binnen het Microsoft Office programma Excel. Leer hoe deze programmeertaal precies in elkaar zit en hoe u deze in de dagelijkse

Nadere informatie

Alle Technische Adviseurs (hierna TA) zullen ervaring hebben in de oriëntatiesport, baanleggen en organiseren van wedstrijden. Het is zeker niet de

Alle Technische Adviseurs (hierna TA) zullen ervaring hebben in de oriëntatiesport, baanleggen en organiseren van wedstrijden. Het is zeker niet de Alle Technische Adviseurs (hierna TA) zullen ervaring hebben in de oriëntatiesport, baanleggen en organiseren van wedstrijden. Het is zeker niet de bedoeling dat de TA zijn eigen concept opdringt maar

Nadere informatie

L e t s g e t P h y s i c a l

L e t s g e t P h y s i c a l L e t s g e t P h y s i c a l I n h o u d s o p g a v e 2 6-7 4-5 4-5 8-9 10-11 12-13 12-13 3 4 Horen werkw.uitspraak: [hore(n)] Verbuigingen: hoorde (verl.tijd ) Verbuigingen: heeft gehoord (volt.deelw.)

Nadere informatie

Experience Branding. Opdr2 Project Rap CMD2D. Koen Nuijen, Lindomar Jon-Ming, Nick de Kleijn

Experience Branding. Opdr2 Project Rap CMD2D. Koen Nuijen, Lindomar Jon-Ming, Nick de Kleijn Experience Branding Opdr2 Project Rap CMD2D Koen Nuijen, Lindomar Jon-Ming, Nick de Kleijn Inhoud Pagina 3 Inleiding Pagina 5 Concept Pagina 14 Touchpoints Pagina 15 Costumer journy Voor het Rap project

Nadere informatie

Introductie. Het concept. De website

Introductie. Het concept. De website Gijs Bos IM1109 Project Interactieve Multimedia 28 juni 2011 Introductie Het project begonnen wij met een ander concept, deze zou gaan over een eerstejaars student die zijn eerste stappen op de Universiteit

Nadere informatie

De 7 valkuilen voor ondernemers bij crowdfunding. Whitepaper 7 Valkuilen voor ondernemers bij Crowdfunding

De 7 valkuilen voor ondernemers bij crowdfunding. Whitepaper 7 Valkuilen voor ondernemers bij Crowdfunding De 7 valkuilen voor ondernemers bij crowdfunding Whitepaper 7 Valkuilen voor ondernemers bij Crowdfunding Indeling Bezig met het opstarten van een bedrijf? Of wilt u juist de volgende stap zetten met uw

Nadere informatie

Les 01 uitleg bij de presentatie: Welkom in 'Design research & use context' Deel 1 van de Foundation Course in Interaction Design v2.0 2011.10.

Les 01 uitleg bij de presentatie: Welkom in 'Design research & use context' Deel 1 van de Foundation Course in Interaction Design v2.0 2011.10. Les 01 uitleg bij de presentatie: Welkom in 'Design research & use context' Deel 1 van de Foundation Course in Interaction Design v2.0 2011.10.31 James M. Boekbinder Skype: jboekbinder3641 E-mail: james.boekbinder@gmail.com

Nadere informatie

Wij maken graag reclame voor anderen

Wij maken graag reclame voor anderen Wij maken graag reclame voor anderen RECLAME ONTWERP WEBSITE HUISSTIJL U wilt uw doelgroep....aanspreken, informeren en overtuigen. Dat doet u met een heldere boodschap en direct in het oog springende

Nadere informatie

Netwerk Interfacing Data Logging.

Netwerk Interfacing Data Logging. Handleiding Netwerk Interfacing Data Logging. EduTechSoft.nl 2009-2010 H.O.Boorsma. Pagina - 2 - Netwerk Interfacing Data Logging Pagina - 3 - Inhoud Inleiding.... 4 Beschrijving van het programma....

Nadere informatie

ONDERZOEK ALS ONDERDEEL VAN HET ONTWERPEN VAN TECHNISCHE INNOVATIES. Inge Oskam i.f.oskam@hva.nl Rutger de Vries r.de.vries3@hva.

ONDERZOEK ALS ONDERDEEL VAN HET ONTWERPEN VAN TECHNISCHE INNOVATIES. Inge Oskam i.f.oskam@hva.nl Rutger de Vries r.de.vries3@hva. ONDERZOEK ALS ONDERDEEL VAN HET ONTWERPEN VAN TECHNISCHE INNOVATIES Inge Oskam i.f.oskam@hva.nl Rutger de Vries r.de.vries3@hva.nl 1 CONTENT Ontwerpen van technische innovaties Het innovatielab Cases Discussie

Nadere informatie

Oriëntatie: Samen Scholen Beeldende Kunsteducatie. Helma Molenaars en Grada Buren.

Oriëntatie: Samen Scholen Beeldende Kunsteducatie. Helma Molenaars en Grada Buren. Oriëntatie: Het doel van deze lessenserie is: bestaande foto s zoeken met een eigen verhaal erbij. Dan gaan jullie mensen deze fotoserie voorleggen en vragen welk verhaal zij erin zien. Tot slot gaan jullie

Nadere informatie

Project If This Then That

Project If This Then That Project If This Then That WiFi bestuurbare woonhuis ventilator Cairan Steverink G&I1D 17-01-2016 Johan Otten E 17-1-2016 Conceptbeschrijving Een woonhuis ventilator is tegenwoordig aanwezig in bijna alle

Nadere informatie

Wat gaan we maken? Scratch Invaders!

Wat gaan we maken? Scratch Invaders! Wat gaan we maken? Scratch Invaders! Het ruimteschip is in gevaar! Er komen monsters aan, en die komen steeds dichterbij. Je kunt schieten en ze proberen te raken, maar ze bewegen en je kunt niet door

Nadere informatie

Horen en zien verbaast je

Horen en zien verbaast je Achterkamp_AVL_a5_folder_final_2_Opmaak 1 07-10-13 19:57 Pagina 1 Horen en zien verbaast je Bedrijfs Brochure Achterkamp AVL Koekampsweg 7 8167 PP Oene T +31 (0)578 642 277 E info@achterkamp-avl.com W

Nadere informatie

B a s S m e e t s w w w. b s m e e t s. c o m p a g e 1

B a s S m e e t s w w w. b s m e e t s. c o m p a g e 1 B a s S m e e t s w w w. b s m e e t s. c o m p a g e 1 JE ONBEWUSTE PROGRAMMEREN VOOR EEN GEWELDIGE TOEKOMST De meeste mensen weten heel goed wat ze niet willen in hun leven, maar hebben vrijwel geen

Nadere informatie

OPDRACHTKAART. Thema: Multimedia. Het multimedia productieproces 3. De uitvoering MM-02-06-01

OPDRACHTKAART. Thema: Multimedia. Het multimedia productieproces 3. De uitvoering MM-02-06-01 OPDRACHTKAART MM-02-06-01 De uitvoering Voorkennis: Je hebt multimedia-opdrachten 1 tot en met 5 (MM-02-01 t/m MM-02-05) afgerond. Je kunt met behulp van multimedia-software, zoals bijvoorbeeld Macromedia

Nadere informatie

Sessie 7 en 8: Studio Cactus, De Invasie, Vliegwerk en Nerdlab

Sessie 7 en 8: Studio Cactus, De Invasie, Vliegwerk en Nerdlab Sessie 7 en 8: Studio Cactus, De Invasie, Vliegwerk en Nerdlab De invasie =platform voor beginnende ontwerpers, bestaat sinds 3 jaar, draait op vrijwilligers Filosofie -Kansen bieden aan beginnende, jonge

Nadere informatie

Lijnen/randen en passe-partouts maken met Photoshop.

Lijnen/randen en passe-partouts maken met Photoshop. Lijnen/randen en passe-partouts maken met Photoshop. Les 1: Witte rand om de foto m.b.v. canvasgrootte. 1. Open de foto in Photoshop. 2. Klik in menu AFBEELDING op CANVASGROOTTE 3. Zorg dat in het vakje

Nadere informatie

Gebruiksaanwijzing RGB(W) controller type LLD-10Z

Gebruiksaanwijzing RGB(W) controller type LLD-10Z Gebruiksaanwijzing RGB(W) controller type LLD-10Z Deze professionele controller kan zowel als enkelvoudige controller als meervoudige controller worden toegepast. Bij meerdere controllers is het mogelijk

Nadere informatie

OPDRACHT 1 : SCRIPT EN INTERACTIEVE VERSIE VAK : SCHRIJVEN --LOIS VEHOF--

OPDRACHT 1 : SCRIPT EN INTERACTIEVE VERSIE VAK : SCHRIJVEN --LOIS VEHOF-- OPDRACHT 1 : SCRIPT EN INTERACTIEVE VERSIE VAK : SCHRIJVEN --LOIS VEHOF-- Confrontatie scene Written by Loïs Vehof Genre: Avontuur Locatie: De oude tempel Protagonist: Wachter Antagonist: Dief Conflict:

Nadere informatie

Game Design Document Project Toaster (working title) Team 2 3 maart 2009

Game Design Document Project Toaster (working title) Team 2 3 maart 2009 Game Design Document Project Toaster (working title) Team 2 3 maart 2009 Inhoudsopgave Inhoudsopgave 2 1. Game play 4 1.1. Core Game play 4 1.2. Game play omschrijving 4 Doel 4 Gedetailleerde game play

Nadere informatie

Zo ondersteun je jouw business met Facebook

Zo ondersteun je jouw business met Facebook Zo ondersteun je jouw business met Facebook Een goed begin is het halve resultaat! Graag willen wij je laten profiteren van enkele eenvoudige stappen die je kunt zetten, zodat jouw activiteiten op Facebook

Nadere informatie

Studiedag: in de kijker. workshop: de ergotherapeut als coach

Studiedag: in de kijker. workshop: de ergotherapeut als coach Studiedag: in de kijker workshop: de ergotherapeut als coach Opbouw workshop Korte duiding van de theorie ( theorie wordt aangehaald) Kennismaking adhv exploreren Zelf in de ervaring stappen: oefenen op

Nadere informatie

Uitgebreid eindwerkvoorstel Lokaliseren van personen en objecten met behulp van camera s

Uitgebreid eindwerkvoorstel Lokaliseren van personen en objecten met behulp van camera s Uitgebreid eindwerkvoorstel Lokaliseren van personen en objecten met behulp van camera s Sofie De Cooman 21 December 2006 Stagebedrijf: Interne begeleider: Externe begeleider: BarcoView Koen Van De Wiele

Nadere informatie

9 redenen waarom jouw website geen klanten oplevert.

9 redenen waarom jouw website geen klanten oplevert. 9 redenen waarom jouw website geen klanten oplevert. Introductie Een goed ingerichte website met een goed uitgevoerde marketingstrategie is het ideale marketing tool voor ondernemers. Een goede website

Nadere informatie

Location Based Media

Location Based Media Location Based Media Introductie met 7scenes Minor Create Your Future Nieuwe Media 2028 Studiejaar 2011-2012 Inhoud 1 Inleiding en uitleg opdracht... 3 1.1 Wat gaan we doen?... 3 1.2 Over 7scenes... 3

Nadere informatie

G E B R U I K S A A N W I J Z I N G. Bestnr. 19 07 39. Roboraptor

G E B R U I K S A A N W I J Z I N G. Bestnr. 19 07 39. Roboraptor G E B R U I K S A A N W I J Z I N G Bestnr. 19 07 39 Roboraptor Inhoudsopgave Pagina Overzicht Roboraptor 3 Overzicht afstandsbediening 4 Toelichting over de batterijen 5 Basishandelingen bediening 6 Bediening

Nadere informatie

ACAC : Wat is het, wat doet het en wat heb ik er aan? Wat zijn de nadelen aan de bestaande klassieke aandrijvingen.

ACAC : Wat is het, wat doet het en wat heb ik er aan? Wat zijn de nadelen aan de bestaande klassieke aandrijvingen. ISO-9001:2000 GECERTIFICEERD BEDRIJF Reg.No.013QS DNV Certification B.V., BELGIË ACAC : Wat is het, wat doet het en wat heb ik er aan? Wat zijn de nadelen aan de bestaande klassieke aandrijvingen. - Werken

Nadere informatie

V O O R W O O R D... 3 1 V O O R U Z I C H K U N T A A N M E L D E N B I J G O O G L E +... 4 2 D E E L N E M E N A A N G O O G L E +...

V O O R W O O R D... 3 1 V O O R U Z I C H K U N T A A N M E L D E N B I J G O O G L E +... 4 2 D E E L N E M E N A A N G O O G L E +... Handleiding Google+ Inhoud V O O R W O O R D... 3 1 V O O R U Z I C H K U N T A A N M E L D E N B I J G O O G L E +..... 4 2 D E E L N E M E N A A N G O O G L E +... 7 3 F O T O S B E K I J K E N... 14

Nadere informatie

Deel 12/12. Ontdek die ene aanpak waarmee je al je problemen oplost

Deel 12/12. Ontdek die ene aanpak waarmee je al je problemen oplost Beantwoord eerst de volgende vragen: 1. Welke inzichten heb je gekregen n.a.v. het vorige deel en de oefeningen die je hebt gedaan? 2. Wat heb je er in de praktijk mee gedaan? 3. Wat was het effect op

Nadere informatie

Streel/massage apparaat voor boven een bed

Streel/massage apparaat voor boven een bed 1 Streel/massage apparaat voor boven een bed 20 2 30 De uitvinding heeft betrekking op een inrichting die boven een een- of tweepersoonsbed geplaatst wordt met als hoofdzakelijk doel de huid van een menselijk

Nadere informatie

Trainingen. Attitude en Mindset. Moraal Resultaatgericht Coachen

Trainingen. Attitude en Mindset. Moraal Resultaatgericht Coachen Moraal Resultaatgericht Coachen coaching & training voor bedrijven en particulieren Hoornplantsoen 64 2652 BM Berkel en Rodenrijs telefoon 010-5225426 Hoornplantsoen 64 mobiel 06-40597816 info@resultaatgericht-coachen.nl

Nadere informatie

Toepassingsvoorbeeld: Bestaand alarmsysteem met e- Domotica koppelen

Toepassingsvoorbeeld: Bestaand alarmsysteem met e- Domotica koppelen Toepassingsvoorbeeld: Bestaand alarmsysteem met e- Domotica koppelen NL Toepassingsvoorbeeld: Bestaand alarmsysteem met e-domotica koppelen Inhoudsopgave 2 NEDERLANDS 1.0 Introductie...2 1.1 Koppelen met

Nadere informatie

Hieronder staat duidelijk beschreven hoe het product eruit zal gaan zien, in zijn werking zal gaan treden en welke functies het zal bezitten.

Hieronder staat duidelijk beschreven hoe het product eruit zal gaan zien, in zijn werking zal gaan treden en welke functies het zal bezitten. Van: Aan: Jeroen Egelmeers Noord 8 5446 XA Wanroij Studio Eidos t.a.v. de heer Van Heur Von Flotowlaan 1 5653 AD Eindhoven Wanroij, 10 januari 2012 Betreft: Concept Samsung Vision Beste heer Van Heur,

Nadere informatie

Productinformatie KOEN

Productinformatie KOEN Productinformatie KOEN KOEN, Kinderlijk Onderwijs over Energie en Natuur, is ontwikkeld om kinderen tussen de vier en twaalf jaar op speelse en interactieve wijze bewust te maken van energie. Dit wordt

Nadere informatie

Kun je jouw beleving meten in woord, beeld en getal?

Kun je jouw beleving meten in woord, beeld en getal? Kun je jouw beleving meten in woord, beeld en getal? Marco Rozendaal & Arnold Vermeeren Technische Universiteit Delft / Faculteit Industrieel Ontwerpen De perfecte totaalbeleving. Dat is waar industrieel

Nadere informatie

Landelijk Indicatie Protocol (LIP)

Landelijk Indicatie Protocol (LIP) Handleiding Landelijk Indicatie Protocol programma pagina 1 of 18 Landelijk Indicatie Protocol (LIP) Welkom bij LIP Lip is ontstaan uit een toegevoegde module aan het kraamzorg administratie pakket van

Nadere informatie

Welkom, Gezien de kritiek gisteren uit de krantenwereld doen we het als NOS kennelijk nog niet zo slecht. Wellicht zelfs wel iets te goed. Althans in de ogen van sommigen. Ik heb nieuws voor jullie. We

Nadere informatie

Beurstips. Naar de beurs?

Beurstips. Naar de beurs? Beurstips 1 Naar de beurs? 2 NL EXPO, laat zien wie U bent! Hollandse nuchterheid & creativiteit in combinatie met jarenlange ervaring in presentatieoplossingen. Met een frisse blik helpen wij u uw bedrijf

Nadere informatie

DESIGN THIS 2 MEREL SCHAAP CMD3C - 0837964

DESIGN THIS 2 MEREL SCHAAP CMD3C - 0837964 DESIGN THIS 2 MEREL SCHAAP CMD3C - 0837964 Reflectie De uitdaging die ik mijzelf gesteld had ontwerp een super hero heb ik met beide armen ontarmd. Het onderwerp heb ik dicht bij mij zelfgehouden om met

Nadere informatie

FRONT Polyphonie LESBRIEF VOOR LEERKRACHTEN. Deel II: Naverwerking. To see is to know

FRONT Polyphonie LESBRIEF VOOR LEERKRACHTEN. Deel II: Naverwerking. To see is to know FRONT Polyphonie LESBRIEF VOOR LEERKRACHTEN Deel II: Naverwerking To see is to know Wij gaan er bij Publiekswerking steeds van uit dat er geen vaststaande antwoorden zijn wat de tekentaal van een opvoering

Nadere informatie

Afbeeldingen Module 11

Afbeeldingen Module 11 11. Afbeeldingen Er zijn veel manieren waarop u een afbeelding in kunt voegen in een tekst. U kunt bijvoorbeeld plaatjes die met een ander programma zijn gemaakt in uw documenten opnemen. Zo kunt u met

Nadere informatie

Editie 3 wil nog meer aandacht geven aan deze groep jongeren, met als doel hun creativiteit en economische waarde duidelijk te stellen.

Editie 3 wil nog meer aandacht geven aan deze groep jongeren, met als doel hun creativiteit en economische waarde duidelijk te stellen. JONG TEXTIEL (met nieuwe deadline!) Visie en Doel JONG TEXTIEL, editie 3 focust zich op pas afgestudeerden, of max. 5 jaar afgestudeerd aan één of meerdere Vlaamse, Waalse of internationale instituten

Nadere informatie

VIDEOMARKETING CHECKLIST

VIDEOMARKETING CHECKLIST VIDEOMARKETING CHECKLIST we produce online video Inhoudsopgave Waarom je nu met online video moet beginnen 3 Videomarketing in 2016: méér video content 4 Videomarketing Checklist 5 1. Voorstelfilmpjes

Nadere informatie

VAKKANJERS STRP SCHOOL RONDLEIDING

VAKKANJERS STRP SCHOOL RONDLEIDING VAKKANJERS STRP SCHOOL RONDLEIDING Deelnemers nemen een kijkje bij de finale van de VakkanjerWedstrijden. Dat zijn spannende wedstrijden voor de beste technici van het mbo. De vonken vliegen ervan af:

Nadere informatie

Look! Inspire : De schaduw kant van verslavende middelen Daan Hermans G&I 1B

Look! Inspire : De schaduw kant van verslavende middelen Daan Hermans G&I 1B Look! Inspire : De schaduw kant van verslavende middelen Daan Hermans G&I 1B 1 Inhoudsopgave Inleiding.. 3 Tijdlijn verzameling..4 week 1 & 2..4 week 3 & 4..5 week 5 & 6..6 week 7...7 De verwerkingskeuze....7

Nadere informatie

Elektronisch factureren

Elektronisch factureren Elektronisch factureren Inleiding Elektronisch Factureren in RADAR is mogelijk vanaf versie 4.0. Deze module wordt niet standaard meegeleverd met de RADAR Update maar is te bestellen via de afdeling verkoop

Nadere informatie

Hersenen, emotie en gedrag beïnvloeden

Hersenen, emotie en gedrag beïnvloeden Breinvoeding voor beïnvloeding Hersenen, emotie en gedrag beïnvloeden Bekijk de onderstaande twee figuren. Bij welke figuur is de lange lijn precies doormidden gedeeld? Tekening: Patrick Maitimo Meet de

Nadere informatie

DE NETWERKPRINTER INSTALLEREN

DE NETWERKPRINTER INSTALLEREN DE NETWERKPRINTER INSTALLEREN MTSO-INFO-EXTRA 4 VAKGROEP MTSO 2001 Faculteit PSW Universiteit Antwerpen Contact: prof. dr. Dimitri Mortelmans (dimitri.mortelmans@ua.ac.be) Tel : +32 (03) 820.28.53 - Fax

Nadere informatie

HANDLEIDING BEWEGINGSMELDER

HANDLEIDING BEWEGINGSMELDER HANDLEIDING BEWEGINGSMELDER Inhoud INSTALLATIE... 2 GEVOELIGHEIDSDETECTIE... 3 HUISDIERMODUS... 4 TESTEN... 5 WANNEER IS DE BEWEGINGSMELDER ACTIEF?... 6 LED AAN/UIT SELECTIE... 6 DETECTIEPATROON... 6 VEELGESTELDE

Nadere informatie

VIDEOBEWERKEN DEEL 2

VIDEOBEWERKEN DEEL 2 VIDEOBEWERKEN DEEL 2 In deel 1 van het videobewerken hebben we het gehad over de instellingen en wat er zoal in de bewerkings omgeving te vinden is In deel twee gaan we film opnemen, plaatsen het in het

Nadere informatie

CKV Festival 2012. CKV festival 2012

CKV Festival 2012. CKV festival 2012 C CKV Festival 2012 Het CKV Festival vindt in 2012 plaats op 23 en 30 oktober. Twee dagen gaan de Bredase leerlingen van het voortgezet onderwijs naar de culturele instellingen van Breda. De basis van

Nadere informatie

CASESTUDY GEZIN MET UITGEVLOGEN KINDEREN

CASESTUDY GEZIN MET UITGEVLOGEN KINDEREN CASESTUDY GEZIN MET UITGEVLOGEN KINDEREN VOORWOORD Waarom een Case Study? Om een inzicht te geven in het beslis-traject dat potentiële tegelkopers doorlopen. Om mensen die in dezelfde situatie zitten van

Nadere informatie

Concept Deze week hebben wij ervoor gekozen om de tiled display, die rechts van de ESC balie staat, te verbeteren door een interactieve applicatie eraan te verbinden. Op dit moment is het display, alhoewel

Nadere informatie