Accountants en IT I T A u d i t g e ï n t e g r e e r d i n d e c o n t r o l e a a n p a k

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Accountants en IT I T A u d i t g e ï n t e g r e e r d i n d e c o n t r o l e a a n p a k"

Transcriptie

1 Accountants en IT I T A u d i t g e ï n t e g r e e r d i n d e c o n t r o l e a a n p a k

2 Agenda Problemen Discussie Nieuwe aanpak Lessons learned

3 Directeur van Refine-IT B.V. Partner/aandeelhouder Visser & Visser Accountants- Belastingadviseurs Master/Postmaster Accountancy (RA) Nyenrode Executive Master IT Auditing Erasmus University Agenda Projectleider IT Integrated Audit Approach, Studierapport van NBA en NOREA Voorzitter IT Auditkring SRA, docent SRA Lid kennisgroep NBA Continuous Auditing, Continuous Monitoring, Process Mining en Data- Analyse Vice-voorzitter Stichting Tuacc Innovatielab Auteur/docent SRA, Kluwer/Accountancynieuws

4 AFM toetst accountants

5 AFM toetst accountants: Rapportage 1: Big4 accountants (met eigen IT Audit afdelingen!) Rapportage 2: OOB-kantoren, non big 4 (met eigen IT Audit afdelingen?) Rapportage 3: Non-OOB, non SRA, NBA-kantoren (geen eigen IT Audit afdeling, maar wel ingehuurd?) Rapportage 4: Non-OOB, SRA kantoren (geen eigen IT Audit afdeling, maar wel ingehuurd?)

6 Conclusie AFM in 4 rapportages Accountant heeft onvoldoende kennis van IT om de organisatie goed te kunnen controleren, maar past het controleteam daar niet op aan De AFM vindt dat het stelsel van kwaliteitsbeheersing meer moet afdwingen dat externe accountants, indien nodig, IT-deskundigen inzetten voor hun accountantscontrole; dit geldt zowel voor deskundigen die binnen de accountantsorganisatie aanwezig zijn als voor externe deskundigen. Accountant heeft onvoldoende de beheersingsomgeving van organisatie in kaart gebracht, inclusief de relevante informatiesystemen, onderliggende infrastructuur en IT beheersprocessen Accountant kiest daarom soms ten onrechte een sterk gegevensgerichte aanpak In deze aanpak wordt wel impliciet gesteund op beheersingsmaatregelen in de informatiesystemen, zonder dat deze getest zijn

7 Onbegrip tussen accountant en IT Auditor

8 Discussie komt tot een hoogtepunt 8

9 Aanleiding van de discussie Age-Jan van der Meer / Ivo Kouters In de praktijk van vandaag wordt voor de jaarrekeningcontrole nog veel gegevensgericht werk verricht. Jaar in jaar uit. Veelal komt dit voort uit koudwatervrees en slechte ervaringen met IT-audit in het kader van de controle. Dikke rapporten over IT general controls, waarbij de relatie met posten van de jaarrekening ver is te zoeken, dragen niet bij aan het laten vliegen van audit integration. Toch is daarmee een auditrevolutie te realiseren. 9

10 Niet geheel onbegrijpelijk Dit is verklaarbaar omdat IT-auditors gemiddeld genomen: als zeer duur worden ervaren; een technische insteek hebben met te weinig aandacht voor de processen van de klant; te dogmatisch zijn over in welke gevallen en hoe IT-audit moet worden ingezet voor de controle; niet onderkennen dat bij grofweg driekwart van de mkb-klanten met audit integration geen enkel voordeel kan worden behaald; te weinig kennis hebben van boekhouden en de manier van controleren door een accountant, waardoor zij voor de accountant onvoldoende sparringpartner zijn; te solistisch bezig zijn met het afwerken van lijstjes om algemene informatie te vergaren over de IT-omgeving; over matige communicatieve vaardigheden beschikken; te laat in de controle beginnen met hun werkzaamheden; niet goed zijn in het overtuigen van zowel de klant als de accountant waarom bepaalde zaken moeten worden beoordeeld; niet goed zijn in het uitleggen wat de consequenties van uitgevoerde werkzaamheden zijn voor de werkzaamheden van de accountant. 10

11 lokt reacties uit Prof. Kocks Mijn aantoonbare stelling is dat een IT auditor niets te zoeken heeft bij de jaarrekeningcontrole. De accountant is daarvoor opgeleid en niet de IT auditor. Het fabeltje dat voor de jaarrekeningcontrole IT audit of IT audit deskundigheid nodig is moet maar eens de wereld uit. 11

12 forse stellingnames Frans Kersten RE RA Mijn beeld is dan ook dat op dit moment de meeste accountants onvoldoende kennis hebben van IT. Op grond van hun gedragscode zouden ze dus een inschatting moeten maken van de impact van deze dreiging en daar passende maatregelen bij moeten nemen. Bij degenen die dan nog wel kennis bezitten, vraag ik mij af of dat voldoende is gegeven de enorme complexiteit van het huidige IT-landschap. 12

13 principiele stellingnames Jan Matto IT-auditors onderzoeken de ICT-werkelijkheid. Een werkelijkheid die bestaat uit samenhangende systeemlagen en componenten. Veelal in netwerken verbonden. In deze ICT-werkelijkheid geldt grofweg dat de zwakste schakel de sterkte van de gehele keten bepaalt. Een risico-analytische benadering gebaseerd op relevantie van data en jaarrekeningposten past hier niet binnen. De gelaagde en genetwerkte ICT-werkelijkheid raakt immers alle data en alle jaarrekeningposten. IT is van vitaal belang voor de bedrijfsvoering en inmiddels voor de gehele maatschappij. Bedrijven en overheidsorganisaties onderkennen deze risico's en vragen IT-auditors rechtstreeks om assurance. Accountants kunnen vervolgens steunen op rapportages van deze IT-auditors, die niet geremd zijn door doelfixatie en scopevernauwing vanuit de financial audit. Een bijkomend voordeel: ITauditkosten vallen weg binnen de jaarrekeningcontrole. Een bijzonder gevaar van audit integration is dat de accountant zijn maatschappelijke en economische problemen exporteert naar de IT-auditor en meer assurance in het IT-domein claimt 13 dan dat hij ooit kan waarmaken.

14 verzuchting Pieter de Kok Ik smacht naar het Tuacc (ism anderen) MKB IT Audit stuk:) Hiernaast algemene observatie: maken de discussie wel erg ingewikkeld hoor. Mijn hemel. We hebben Audit (mooiste vak), we hebben IT Audit (volgens vele ook een mooi vak) en we hebben een raakvlak rondom de jaarrekening, gemene deler, wat, iets van 10% (iets in het midden). Er zijn genoeg accountants die dat al prima onderkennen, prima met elkaar samenwerken in het veld. Je kan linksom (systeemfocus: itgc, application ) of rechtsom (gegevensgericht obv oa totaalverbandcontroles, in combi met analyse exceptions, lekken, ruis etc). Uiteindelijk kom je op zelfde punt uit. Je spart met IT audit m/v en klaar. Vervolgens gaat die IT auditor weer 90% van energie steken in andere prachtige dingen die geen verband houden met die achterhaalde jaarrekeningcontrole. 14

15 en oplossingen Fouk Tsang IT auditing is niet het doekje voor het bloeden dat de accountant veel te weinig kennis heeft van IT. Schakel de IT auditor in als echte deskundige met zijn eigen verantwoordelijkheid. En de accountant zal zelf terug moeten naar de collegebanken voor een verplichte meerjarige studie over ICT. 15

16 Tijd voor een stap vooruit!

17 IT geintegreerde controleaanpak voor het MKB

18 Studierapport (lang verwacht, toch gekomen) NBA TUACC NOREA

19 Studierapport IT Integrated Audit Approach Publicatie in juni 2014 Product van een groep bevlogen vrijwilligers van zowel RA als RE bloedgroep Gericht op het concreet verder brengen van de dagelijkse auditpraktijk en daarmee ook klanten van deze praktijken Ambitie: een bescheiden, maar concrete en echte stap verder!

20 Opbouw van het studierapport KERNELEMENTEN Integrale uitwerking Referenties naar de NV Cos Uitwerking van: Documentatie Communicatie VERDUIDELIJKINGEN Grote lijn in een thinkchart Voorbeelden en tips in aparte kaders Voorbeeldvastleggingen Ondersteunende lijsten of checklists Gericht op het integreren van IT in de controleaanpak van de controlerend accountant in de (grote) MKB-praktijk Gericht op analyseren en integreren van benodigde IT-kennis in het team, al dan niet via een IT Auditor

21

22

23

24

25 Lessons learned

26 Planning Integreer IT-kennis al voor de start in het team Neem de tijd voor risicoanalyse, discussie en bepalen controle-aanpak Plan vroegtijdig IT gerelateerde werkzaamheden in bij teamlid en klant

27 Ken je klant Weet exact hoe alle relevante processen lopen, ook door het systeem heen Weet hoe de beheersing van IT wel (of niet) geregeld is Documenteer dit concreet en duidelijk

28 Wat moet ik doen aan die General It Controls? Altijd in relatie met de ITcontrols Geen zelfstandig object van controle Opzet, bestaan en werking Tekortkomingen moeten altijd terugvertaald (kunnen) worden naar gevolgen voor de jaarrekeningcontrole

29 IT Integrated Audit Approach: 2 smaken IT FIRST A A NPA K Goede analyse van processen, systemen, data, IT-omgeving en general IT controls Controls in systemen zijn leidend voor de aanpak Nadruk op werkende general IT controls D ATA F I R S T A A NPA K Goede analyse van processen, systemen, data, IT-omgeving en general IT controls Datasets en datastromen zijn leidend voor een gegevensgerichte aanpak General IT controls zijn alleen randvoorwaardelijk voor de gehanteerde data

30 Bedankt voor uw aandacht!

Data-analyse in de praktijk D E T O E PA S S I N G B I J V I S S E R & V I S S E R A C C O U N TA N T S - B E L A S T I N G A D V I S E U R S

Data-analyse in de praktijk D E T O E PA S S I N G B I J V I S S E R & V I S S E R A C C O U N TA N T S - B E L A S T I N G A D V I S E U R S Data-analyse in de praktijk D E T O E PA S S I N G B I J V I S S E R & V I S S E R A C C O U N TA N T S - B E L A S T I N G A D V I S E U R S Agenda Plaats in de praktijk Toepassing in audit De werkvloer

Nadere informatie

1 Inhoudsopgave 2 REFL@CTION... 3 2.1 WIE ZIJN WIJ?... 3 2.2 WAT BIEDEN WE?... 3 2.3 WAAR VINDT U ONS?... 3 3 TRAININGSAANBOD... 4

1 Inhoudsopgave 2 REFL@CTION... 3 2.1 WIE ZIJN WIJ?... 3 2.2 WAT BIEDEN WE?... 3 2.3 WAAR VINDT U ONS?... 3 3 TRAININGSAANBOD... 4 1 Inhoudsopgave 2 REFL@CTION... 3 2.1 WIE ZIJN WIJ?... 3 2.2 WAT BIEDEN WE?... 3 2.3 WAAR VINDT U ONS?... 3 3 TRAININGSAANBOD... 4 3.1 MASTERCLASS IT-B@SED AUDIT... 4 3.2 QUICK START IT-AUDIT IN HET MKB...

Nadere informatie

Post-hbo-opleiding IT-based-auditing 2015-2016

Post-hbo-opleiding IT-based-auditing 2015-2016 Post-hbo-opleiding IT-based-auditing 2015-2016 Instituut Werken en Leren Postbus 5171, 6802 ED Arnhem Ruitenberglaan 31, 6826 CC Arnhem T (026) 369 13 09, F (026) 369 13 69 I www.han.nl/finance E info.finance@han.nl

Nadere informatie

IT-based auditing. Post-hbo opleiding

IT-based auditing. Post-hbo opleiding Post-hbo opleiding IT-based auditing Als (theoretisch) afgestudeerd accountant kunt u zich met de post-hbo-opleiding IT-based auditing bekwamen in het toepassen van IT-audit technieken gericht op de financial

Nadere informatie

ICT Accountancy. Praktijkdag Webwinkels en Boekhouden

ICT Accountancy. Praktijkdag Webwinkels en Boekhouden ICT Accountancy Praktijkdag Webwinkels en Boekhouden Thema Betrouwbaar Administreren Misbruik Afrekensystemen Misbruik Afrekensystemen Internationaal probleem Veel oplossingsrichtingen Overleg Belastingdienst

Nadere informatie

NBC Audit Services BV NBC Van Roemburg & Partners BV Data analyse. Drs. Ing. Niels Bond RE 11 maart 2015

NBC Audit Services BV NBC Van Roemburg & Partners BV Data analyse. Drs. Ing. Niels Bond RE 11 maart 2015 NBC Audit Services BV NBC Van Roemburg & Partners BV Data analyse Drs. Ing. Niels Bond RE 11 maart 2015 Agenda NBC Voordelen en gebruik data analyse Gebruik auditfile Data analyse tool (ACL) vs Excel Stappenplan

Nadere informatie

Inspiratiedag. Workshop 1: Risicogestuurde interne controle. 15 september 2016

Inspiratiedag. Workshop 1: Risicogestuurde interne controle. 15 september 2016 Inspiratiedag Workshop 1: Risicogestuurde interne controle 15 september 2016 Programma Inleiding Risicomanagement Interne beheersing Relatie met de externe accountant Van interne controle naar beheersing

Nadere informatie

MEER AMBACHT DAN FABRIEK Data-Analyse en Process Mining Support www.coney.nl

MEER AMBACHT DAN FABRIEK Data-Analyse en Process Mining Support www.coney.nl MEER AMBACHT DAN FABRIEK Data-Analyse en Process Mining Support www.coney.nl DE TOOLS DIE WIJ GEBRUIKEN DATA- ANALYSE TOOLS DATA- ANALYSE SUPPORT PROCESS MINING TOOLS PROCESS MINING SUPPORT DATA- ANALYSE

Nadere informatie

V&A trainingsaanbod open inschrijving april en mei 2013

V&A trainingsaanbod open inschrijving april en mei 2013 V&A trainingsaanbod open inschrijving april en mei 2013 In deze flyer vindt u informatie over ons trainingsaanbod open inschrijving in de maanden april en mei 2013. Samenvattend bieden wij de volgende

Nadere informatie

IT in het mkb: wat moet je er mee?

IT in het mkb: wat moet je er mee? IT in het mkb: wat moet je er mee? De mogelijkheden van IT en IT-audit in de mkb-jaarrekeningcontrole Dit artikel is gebaseerd op het gelijknamige afstudeerreferaat van de auteur uit januari 2013 over

Nadere informatie

MKB Cloudpartner Informatie TPM & ISAE 3402 2016

MKB Cloudpartner Informatie TPM & ISAE 3402 2016 Third Party Memorandum (TPM) Een Derde verklaring of Third Party Mededeling (TPM) is een verklaring die afgegeven wordt door een onafhankelijk audit partij over de kwaliteit van een ICT-dienstverlening

Nadere informatie

ACS meerdaagse opleidingen i.s.m. Auditing.nl

ACS meerdaagse opleidingen i.s.m. Auditing.nl ACS meerdaagse opleidingen i.s.m. Auditing.nl ACS biedt in 2014 weer enkele actuele, interessante opleidingen aan op het eigen kantoor in de rustieke omgeving van Driebergen. Kernwoorden zijn kleinschaligheid,

Nadere informatie

Norm inzake de toepassing van de ISA's in Belgie

Norm inzake de toepassing van de ISA's in Belgie Norm inzake de toepassing van de ISA's in Belgie De Raad van het Instituut van de Bedrijfsrevisoren, Overwegende dat het moderniseren van het norrnatief kader voor de uitvoering van revisorale opdrachten

Nadere informatie

Jacques Herman 21 februari 2013

Jacques Herman 21 februari 2013 KING bijeenkomst Audit- en Pentestpartijen Toelichting op de DigiD Rapportage template en de NOREA Handreiking DigiD ICT-beveiligingsassessments Jacques Herman 21 februari 2013 Samenvatting van de regeling

Nadere informatie

3-daagse praktijktraining. IT Audit Essentials

3-daagse praktijktraining. IT Audit Essentials 3-daagse praktijktraining IT Audit Essentials Programma IT-Audit Essentials Door de steeds verdergaande automatisering van de bedrijfsprocessen wordt de beveiliging en betrouwbaarheid van de IT systemen

Nadere informatie

Naar mijn stellige overtuiging is dit een van de belangrijkste oorzaken van de verwachtingskloof.

Naar mijn stellige overtuiging is dit een van de belangrijkste oorzaken van de verwachtingskloof. Alleen uitgesproken tekst geldt Bijdrage van drs. P.J. van Mierlo RA, voorzitter PwC Accountants N.V. aan Rondetafelgesprek Accountancy op maandag 10 juni 2013. 1. Graag wil ik de PvdA hartelijk bedanken

Nadere informatie

Grip op diversiteit aan beveiligingseisen: Compliant zijn en blijven, maar hoe? VIAG themadag Drs. D.J. van der Poel RE RA 21 maart 2014

Grip op diversiteit aan beveiligingseisen: Compliant zijn en blijven, maar hoe? VIAG themadag Drs. D.J. van der Poel RE RA 21 maart 2014 1 Grip op diversiteit aan beveiligingseisen: Compliant zijn en blijven, maar hoe? VIAG themadag Drs. D.J. van der Poel RE RA 21 maart 2014 Inhoud 2 Inleiding: enige trends in de markt In het speelveld

Nadere informatie

ACS meerdaagse opleidingen i.s.m. Auditing.nl

ACS meerdaagse opleidingen i.s.m. Auditing.nl ACS meerdaagse opleidingen i.s.m. Auditing.nl ACS biedt in 2015 weer enkele actuele, interessante opleidingen aan op het eigen kantoor in de rustieke omgeving van Driebergen. Kernwoorden zijn kleinschaligheid,

Nadere informatie

Dit document maakt gebruik van bladwijzers

Dit document maakt gebruik van bladwijzers Dit document maakt gebruik van bladwijzers NBA-handreiking 1132 Controle van (tussen)holdings met beperkte eigen activiteiten 29 juli 2015 NBA-handreiking 1132 NBA-handreiking 1132: Van toepassing op:

Nadere informatie

Gemeente Doetinchem. Clientserviceplan voor het boekjaar 2013

Gemeente Doetinchem. Clientserviceplan voor het boekjaar 2013 Clientserviceplan voor het boekjaar 2013 oktober 2013 Inhoud 1. Inleiding 4 2. Controleopdracht 4 2.1 Opdracht 4 2.2 Materialiteit en tolerantie 5 2.3 Fraude 6 3. Planning 6 3.1 Inleiding 6 3.2 Algemene

Nadere informatie

Executive Academy. Permanente Educatie voor Professionals. Permanente Educatie voor Professionals

Executive Academy. Permanente Educatie voor Professionals. Permanente Educatie voor Professionals Executive Academy Permanente Educatie voor Professionals Permanente Educatie voor Professionals Wat is de Executive Academy? De Executive Academy is een samenwerking tussen de Amsterdam Business School

Nadere informatie

Richtlijn 4401 Opdrachten tot het verrichten van overeengekomen specifieke werkzaamheden met betrekking tot informatietechnologie

Richtlijn 4401 Opdrachten tot het verrichten van overeengekomen specifieke werkzaamheden met betrekking tot informatietechnologie Richtlijn 4401 Opdrachten tot het verrichten van overeengekomen specifieke werkzaamheden met betrekking tot informatietechnologie Inleiding 1-3 Doel van de opdracht tot het verrichten van overeengekomen

Nadere informatie

Op naar een excellente controle

Op naar een excellente controle Op naar een excellente controle Welke controlewerkzaamheden kunnen verder geoptimaliseerd worden om kosten te besparen of om meer toegevoegde waarde te kunnen bieden aan cliënten? Hoe kunnen deze werkzaamheden

Nadere informatie

Controleverklaring van de onafhankelijke accountant

Controleverklaring van de onafhankelijke accountant Controleverklaring van de onafhankelijke accountant Aan: de algemene vergadering van Nederlandse Waterschapsbank N.V. Verklaring over de jaarrekening 2014 Ons oordeel Wij hebben de jaarrekening 2014 van

Nadere informatie

Scriptie. Hogeschool InHolland Alkmaar. Accountancy 4AC. Paul van Egmond 500491

Scriptie. Hogeschool InHolland Alkmaar. Accountancy 4AC. Paul van Egmond 500491 2015 Scriptie Onderzoek naar een nieuwe Process Mining versie van Perceptive software (Lexmark) voor de controlerende accountants in de (audit)praktijk Hogeschool InHolland Alkmaar Accountancy 4AC Paul

Nadere informatie

De toekomst van een IT-auditor in een integrated / financial audit. Robert Johan Tom Koning

De toekomst van een IT-auditor in een integrated / financial audit. Robert Johan Tom Koning De toekomst van een IT-auditor in een integrated / financial audit Robert Johan Tom Koning Probleemanalyse Gebrek aan kennis accountant Niet doorvragen bij termen smijten Moeite toegevoegde waarde te tonen

Nadere informatie

LEADERSHIP, ENTREPRENEURSHIP, STEWARDSHIP. BROCHURE VOOR WERKGEVERS, RECRUITERS EN HR afdeling NYENRODE. A REWARD FOR LIFE

LEADERSHIP, ENTREPRENEURSHIP, STEWARDSHIP. BROCHURE VOOR WERKGEVERS, RECRUITERS EN HR afdeling NYENRODE. A REWARD FOR LIFE LEADERSHIP, ENTREPRENEURSHIP, STEWARDSHIP BROCHURE VOOR WERKGEVERS, RECRUITERS EN HR afdeling NYENRODE. A REWARD FOR LIFE waarom een schakeltrajecter? Iemand met een niet-financiële vooropleiding heeft

Nadere informatie

Gemeente Papendrecht Auditplan 2016

Gemeente Papendrecht Auditplan 2016 Deloitte Accountants B.V. Wilhelminakade 1 3072 AP Rotterdam Postbus 2031 3000 CA Rotterdam Nederland Tel: 088 288 2888 Fax: 088 288 9830 www.deloitte.nl Gemeente Papendrecht Auditplan 2016 Op alle opdrachten

Nadere informatie

Privacy in de Audit IIA PAS conferentie 2016 November 2016 Maurice Steffin

Privacy in de Audit IIA PAS conferentie 2016 November 2016 Maurice Steffin www.pwc.nl Privacy in de Audit IIA PAS conferentie 2016 November 2016 Maurice Steffin Even voorstellen Maurice Steffin Maurice is Manager Privacy binnen het Privacy team. Hij combineert zijn privacy kennis

Nadere informatie

College Kwaliteitsonderzoek JAARVERSLAG 2016

College Kwaliteitsonderzoek JAARVERSLAG 2016 JAARVERSLAG 2016 Amsterdam, 16 mei 2017 1 Inhoudsopgave 1. Inleiding 3 2. CKO en samenvatting werkzaamheden 5 3. Toelichting op de werkzaamheden CKO 6 4. Financiële aspecten kwaliteitsonderzoeken 8 5.

Nadere informatie

DATA DRIVEN CONTROLLING IN HET MKB

DATA DRIVEN CONTROLLING IN HET MKB DATA DRIVEN CONTROLLING IN HET MKB Data, ook voor controlling het duizend dingen doekje Auteurs: Edward Ammerlaan, Ensior B.V., Making Business Intelligence Work Bart Bernecker, Audit Innovators Inleiding

Nadere informatie

Post Graduate IT Audit opleiding

Post Graduate IT Audit opleiding Post Graduate IT Audit opleiding Longitudinaal Colloquium vrije Universiteit amsterdam Drs Y.W. van Wijk RE RA 14 November 2006 1 Longitudinaal Colloquium Post Graduate IT Audit opleiding Overzicht Colloquium

Nadere informatie

Geen ISO zonder pragmatiek! Implementeren van een ISMS, niets nieuws.

Geen ISO zonder pragmatiek! Implementeren van een ISMS, niets nieuws. Geen ISO 27001 zonder pragmatiek! Implementeren van een ISMS, niets nieuws. Agenda Introductie Beveiligingsproces Framework (ISO 27001) IB organisatie en processen ISMS informatiesysteem Lessons learned

Nadere informatie

Informatie is overal: Heeft u er grip op?

Informatie is overal: Heeft u er grip op? Informatie is overal: Heeft u er grip op? Zowel implementatie als certificering Omdat onze auditors geregistreerd zijn bij de Nederlandse Orde van Register EDP-auditors (NOREA), kan Koenen en Co zowel

Nadere informatie

ACS Model onderwijsprogramma 2015-2016 Audit & Assurance A

ACS Model onderwijsprogramma 2015-2016 Audit & Assurance A ACS Model onderwijsprogramma 2015-2016 Audit & Assurance A Doelstelling: Na het voltooien van de theoretische en de praktijkopleiding is de Accountant-administratieconsulent bevoegd de wettelijke controle

Nadere informatie

Praktijkhandreiking 1115 Aanpassing van het oordeel in de controleverklaring bij materiële tekortkomingen in de toelichting op de jaarrekening

Praktijkhandreiking 1115 Aanpassing van het oordeel in de controleverklaring bij materiële tekortkomingen in de toelichting op de jaarrekening Praktijkhandreiking 1115 Aanpassing van het oordeel in de controleverklaring bij materiële tekortkomingen in de toelichting op de jaarrekening NIVRA en NOvAA gebruiken de merknaam NBA (Nederlandse Beroepsorganisatie

Nadere informatie

Prof dr Philip Wallage 2 JUNI 2010 AMSTERDAM SEMINAR EUMEDION, NIVRA EN VBA

Prof dr Philip Wallage 2 JUNI 2010 AMSTERDAM SEMINAR EUMEDION, NIVRA EN VBA Wat is de feitelijke rol van de accountant ten aanzien van het jaarverslag en elders opgenomen niet financiële informatie? In hoeverre matcht deze rol met de verwachtingen van beleggers? Prof dr Philip

Nadere informatie

Bent u klaar voor de interimcontrole

Bent u klaar voor de interimcontrole Bent u klaar voor de interimcontrole van uw accountant? BMC levert aan opdrachtgevers in de hele publieke sector verschillende diensten en producten die met (verbijzonderde) interne controle te maken hebben.

Nadere informatie

Rapport algemene bevindingen kredietcrisisonderzoek 3 december 2009

Rapport algemene bevindingen kredietcrisisonderzoek 3 december 2009 3 december 2009 1. Inleiding 1.1. Achtergrond 1.2. Proces van onderzoek AFM 1.3. Reikwijdte van het onderzoek 2. Bevindingen 2.1. Bevindingen dossieronderzoeken 2.2. Bevindingen maatregelen op organisatieniveau

Nadere informatie

Accountant en IT-auditor Samenwerking in de praktijk

Accountant en IT-auditor Samenwerking in de praktijk Compact 2007/3 Accountant en IT-auditor Samenwerking in de praktijk Drs. A.M. Meuldijk RE, drs. M.A. Broskij RA en drs. D.P. Neeteson Accountants en IT-auditors hebben al vele jaren ervaring in de samenwerking

Nadere informatie

Data-analyse en boekhoudsoftware voor de MKB-accountant in een breder perspectief

Data-analyse en boekhoudsoftware voor de MKB-accountant in een breder perspectief Data-analyse en boekhoudsoftware voor de MKB-accountant in een breder perspectief Wie ben ik Wat is data-analyse Plaats in de controle Schema Een netwerkmodel van de controle; Focus op en inkleuren van

Nadere informatie

Kader aanbesteding accountantscontrole. Rekeningencommissie gemeenteraad Hilversum September 2013

Kader aanbesteding accountantscontrole. Rekeningencommissie gemeenteraad Hilversum September 2013 Kader aanbesteding accountantscontrole Rekeningencommissie gemeenteraad Hilversum September 2013 Introductie Met ingang van boekjaar 2008 is Ernst & Young Accountants door een benoemingscommissie uit de

Nadere informatie

Consultatiedocument Nieuwe Nederlandse Standaard 3001N voor directe opdrachten 21 juli 2016

Consultatiedocument Nieuwe Nederlandse Standaard 3001N voor directe opdrachten 21 juli 2016 Dit document maakt gebruik van bladwijzers Consultatiedocument Nieuwe Nederlandse Standaard 3001N voor directe opdrachten 21 juli 2016 Consultatieperiode loopt tot 27 september 2016 vóór 09.00 uur Consultatiedocument

Nadere informatie

III Stream IT Auditing. UWV / CIP / VU- IT auditing

III Stream IT Auditing. UWV / CIP / VU- IT auditing III Stream IT Auditing UWV / CIP / VU- IT auditing Wiekram Tewarie 22-04-2009 Agenda Inleiding/IT auditing Relatie : Accountant IT auditor Context IT audit omgeving Carrièremogelijkheden WT/14 april 2015

Nadere informatie

Drs L. (Bert) F.G. Tuinsma RA, voorzitter 22 mei NOREA

Drs L. (Bert) F.G. Tuinsma RA, voorzitter 22 mei NOREA info@zeker-online.nl www.zeker-online.nl Drs L. (Bert) F.G. Tuinsma RA, voorzitter 22 mei 2014 - NOREA info@zeker-online.nl www.zeker-online.nl Drs L. (Bert) F.G. Tuinsma RA, voorzitter 22 mei 2014 - NOREA

Nadere informatie

Gemeente Dordrecht. Auditplan 2015

Gemeente Dordrecht. Auditplan 2015 Gemeente Dordrecht Auditplan 2015 Aan de gemeenteraad van de gemeente Dordrecht t.a.v. de raadsgriffie Postbus 8 3300 AA DORDRECHT Drs. I.L.J. Visser RA Auditplan 2015 gemeente Dordrecht - Geachte leden

Nadere informatie

1 Voor wie is Vinc Audit interessant?

1 Voor wie is Vinc Audit interessant? Verbijzonderde interne controle Audit, Support & Coaching BMC levert aan opdrachtgevers in de hele publieke sector verschillende diensten en producten die met (verbijzonderde) interne controle te maken

Nadere informatie

IT Auditing voor de jaarrekeningcontrole: een gestructureerde aanpak

IT Auditing voor de jaarrekeningcontrole: een gestructureerde aanpak IT Auditing voor de jaarrekeningcontrole: een gestructureerde aanpak Referaat opleiding EMITA Erasmus School of Accounting & Assurance (ESAA), Erasmus Universiteit Rotterdam Auteurs: F.J.C. van Dissel

Nadere informatie

SiSa cursus 2013. Gemeente en accountant. 21 november 2013

SiSa cursus 2013. Gemeente en accountant. 21 november 2013 SiSa cursus 2013 Gemeente en Welkom Even voorstellen EY: Stefan Tetteroo RA Page 1 Agenda Doelstelling Accountant en gemeente Onze visie inzake de betrokken actoren Coördinatie- en controlefunctie binnen

Nadere informatie

Waarde toevoegen met standaard 4410

Waarde toevoegen met standaard 4410 Waarde toevoegen met standaard 4410 Charles Kock 8 juni 2016 1 8 juni 2016 2 8 juni 2016 3 Hoe past u 4410 toe in de samenstelpraktijk? Stelling Een accountant, die zoekt van nature naar zekerheid en houdt

Nadere informatie

Klant. Klant - Branche: Industrie - > 20000 employees - Vestigingen in > 25 landen. Specifiek - Profitabele, kosten gedreven strategy

Klant. Klant - Branche: Industrie - > 20000 employees - Vestigingen in > 25 landen. Specifiek - Profitabele, kosten gedreven strategy Klant Klant - Branche: Industrie - > 20000 employees - Vestigingen in > 25 landen Specifiek - Profitabele, kosten gedreven strategy IT characteristics - Constante verandering: organsiatie, techniek, processen.

Nadere informatie

Inspiratiedag. Workshop 2: Interne controle in het Sociaal Domein. 15 september 2016

Inspiratiedag. Workshop 2: Interne controle in het Sociaal Domein. 15 september 2016 Inspiratiedag Workshop 2: Interne controle in het Sociaal Domein 15 september 2016 Programma Voorstellen en verwachtingen Interne beheersing en interne controle Relatie met de externe accountant Belangrijkste

Nadere informatie

Van het Rijk naar Amsterdam

Van het Rijk naar Amsterdam INTERVIEW MET MARTINE KOEDIJK Van het Rijk naar Amsterdam Amsterdam. Ik heb er geen seconde spijt van: het is veel dichter bij de politiek en ook veel directer. Ik vind het daarnaast leuk om weer terug

Nadere informatie

info@zeker-online.nl www.zeker-online.nl Drs L. (Bert) F.G. Tuinsma RA, voorzitter 10 december 2013

info@zeker-online.nl www.zeker-online.nl Drs L. (Bert) F.G. Tuinsma RA, voorzitter 10 december 2013 info@zeker-online.nl www.zeker-online.nl Drs L. (Bert) F.G. Tuinsma RA, voorzitter 10 december 2013 2 Boekhouden in de cloud!! 3 Aanbod te over: 4 5 Hoe betrouwbaar en veilig is online administratieve

Nadere informatie

ENSIA. Het audit perspectief. René IJpelaar Achmed Bouazza Werkgroep ENSIA. 4 juli 2017

ENSIA. Het audit perspectief. René IJpelaar Achmed Bouazza Werkgroep ENSIA. 4 juli 2017 ENSIA Het audit perspectief René IJpelaar Achmed Bouazza Werkgroep ENSIA 4 juli 2017 Agenda Even voorstellen Uitgangspunten ENSIA Auditproces ENSIA voor de IT auditor Aandachtspunten bij het auditproces

Nadere informatie

CobiT. Drs. Rob M.J. Christiaanse RA PI themabijeenkomst Utrecht 29 juni 2005 9/2/2005 1

CobiT. Drs. Rob M.J. Christiaanse RA PI themabijeenkomst Utrecht 29 juni 2005 9/2/2005 1 CobiT Drs. Rob M.J. Christiaanse RA PI themabijeenkomst Utrecht 29 juni 2005 9/2/2005 1 Control objectives for information and related Technology Lezenswaardig: 1. CobiT, Opkomst, ondergang en opleving

Nadere informatie

Audit & Assurance II

Audit & Assurance II Examen AA Audit & Assurance II DATUM: 15 januari 2016 TIJD: 13.30 15.30 uur Dit examen is bestemd voor studenten van de NBA Beroepsopleiding AA Belangrijke informatie: Dit examen bestaat uit 5 pagina s

Nadere informatie

DATA-ANALYSES IN PRAKTIJK

DATA-ANALYSES IN PRAKTIJK DATA-ANALYSES IN PRAKTIJK 11 mrt 15 Anco Bruins Mazars Management Consultants 1 EVEN VOORSTELLEN Drs. Anco Bruins RA EMITA Manager IT Audit Mazars Management Consultants 14 jaar ervaring in de MKBaccountantscontrole

Nadere informatie

Governance, Risk and Compliance (GRC) tools

Governance, Risk and Compliance (GRC) tools Governance, Risk and Compliance (GRC) tools Auteurs: Peter Paul Brouwers en Maurice op het Veld Samenvatting Het voldoen aan de wet- en regelgeving met betrekking tot bijvoorbeeld de Sarbanes Oxley Act

Nadere informatie

IT Audit Essentials voor archiefinspecteurs

IT Audit Essentials voor archiefinspecteurs 3-daagse praktijktraining IT Audit Essentials voor archiefinspecteurs Bedrijf kritische informatie Digitale documenten worden steeds belangrijker als medium voor het vastleggen van bedrijf kritische informatie.

Nadere informatie

Formulering oordeel van een IT-auditor

Formulering oordeel van een IT-auditor 30 Formulering oordeel van een IT-auditor Drs. R.J.M. van Langen RA, T. Shioda en mw. drs. M.J.A. Koedijk RA De aard en reikwijdte van de IT-auditwerkzaamheden in het algemeen zijn zeer divers. Wel zal

Nadere informatie

SBR Assurance. XBRL in het Onderwijs. 23 september 2014

SBR Assurance. XBRL in het Onderwijs. 23 september 2014 SBR Assurance XBRL in het Onderwijs 23 september 2014 Even voorstellen Leader XBRL Assurance Services Ernst & Young Bestuurslid XBRL Nederland Lid NBA SBR Assurance Taskforce Agenda De noodzaak voor een

Nadere informatie

IT-audit in vogelvlucht. Jeanot de Boer 24 april 2012

IT-audit in vogelvlucht. Jeanot de Boer 24 april 2012 IT-audit in vogelvlucht Jeanot de Boer 24 april 2012 Agenda Introductie Wat is IT-audit Hoe is IT-audit in Nederland geregeld? Het IT-audit proces Wat is de toegevoegde waarde van IT-audit Enkele praktijkvoorbeelden

Nadere informatie

INTERNATIONALE CONTROLESTANDAARD 402 IN OVERWEGING TE NEMEN FACTOREN BIJ DE CONTROLE VAN ENTITEITEN DIE GEBRUIKMAKEN VAN SERVICE-ORGANISATIES

INTERNATIONALE CONTROLESTANDAARD 402 IN OVERWEGING TE NEMEN FACTOREN BIJ DE CONTROLE VAN ENTITEITEN DIE GEBRUIKMAKEN VAN SERVICE-ORGANISATIES INTERNATIONALE CONTROLESTANDAARD 402 IN OVERWEGING TE NEMEN FACTOREN BIJ DE CONTROLE VAN ENTITEITEN DIE GEBRUIKMAKEN VAN SERVICE-ORGANISATIES INHOUDSOPGAVE Paragrafen Inleiding... 1-3 Door de auditor in

Nadere informatie

De MKB-accountant in 2030

De MKB-accountant in 2030 De MKB-accountant in 2030 30 mei 2017 Programma Steef Visser (voorzitter NBA-Commissie MKB) Marco Moling (voorzitter Novak) Paul Dinkgreve (voorzitter SRA) Discussie De MKB-accountant in 2030 Steef Visser

Nadere informatie

Horizontale Samenwerking

Horizontale Samenwerking Horizontale Samenwerking Hoe zorg je er met elkaar voor dat de declaraties meteen goed zijn, in plaats van achteraf te kijken of het niet fout is gegaan. Horizontaal Toezicht toekomst muziek??? Wat denkt

Nadere informatie

SBR Assurance. Oranje boven: hoeveel weten jullie al? Hogeschool van Amsterdam Elly Stroo Cloeck 6 juni 2012

SBR Assurance. Oranje boven: hoeveel weten jullie al? Hogeschool van Amsterdam Elly Stroo Cloeck 6 juni 2012 SBR Assurance Oranje boven: hoeveel weten jullie al? Hogeschool van Amsterdam Elly Stroo Cloeck 6 juni 2012 Even oefenen wie is Elly? Elly Stroo Cloeck is de voorzitter van het SBR Assurance project van

Nadere informatie

ZekereZorg3 Informatieveiligheid in de Zorg. Nico Huizing RE RA

ZekereZorg3 Informatieveiligheid in de Zorg. Nico Huizing RE RA ZekereZorg3 Informatieveiligheid in de Zorg Nico Huizing RE RA Ziekenhuizen in Nederland * Najaar 2008: IGZ toetst 20 ziekenhuizen, norm NEN7510, rapport 12/ 08 * Opdracht IGZ: lever per 1/2/ 09 plan van

Nadere informatie

Handleiding uitvoering ICT-beveiligingsassessment

Handleiding uitvoering ICT-beveiligingsassessment Handleiding uitvoering ICT-beveiligingsassessment Versie 2.1 Datum : 1 januari 2013 Status : Definitief Colofon Projectnaam : DigiD Versienummer : 2.0 Contactpersoon : Servicecentrum Logius Postbus 96810

Nadere informatie

Aandachtspunten bij de controle van pensioen. Samenwerking tussen controleteam en specialist.

Aandachtspunten bij de controle van pensioen. Samenwerking tussen controleteam en specialist. Aandachtspunten bij de controle van pensioen. Samenwerking tussen controleteam en specialist. Momenteel is pensioen volop in het nieuws. Door het huidige economische klimaat staan verschillende pensioenfondsen

Nadere informatie

Bevindingen interimcontrole 2015 Metropoolregio Eindhoven. Eindhoven, 11 Januari 2016

Bevindingen interimcontrole 2015 Metropoolregio Eindhoven. Eindhoven, 11 Januari 2016 Bevindingen interimcontrole 2015 Metropoolregio Eindhoven Eindhoven, 11 Januari 2016 Ontwikkelingen in het accountantsberoep en impact op de controle Op 25 september 2014 zijn de plannen van de NBA bekend

Nadere informatie

5. Beschrijving van het onderzoek

5. Beschrijving van het onderzoek 5. Beschrijving van het onderzoek 5.1 Doel van het onderzoek Het toezicht van de AFM op accountantsorganisaties is erop gericht de kwaliteit van wettelijke controles te verbeteren en duurzaam te waarborgen.

Nadere informatie

NOREA Visie 2020. - Brigitte Beugelaar. 14 september 2015

NOREA Visie 2020. - Brigitte Beugelaar. 14 september 2015 NOREA Visie 2020 - Brigitte Beugelaar 14 september 2015 NOREA, de beroepsorganisatie van IT-auditors Opgericht in 1992 1635 registerleden 253 aspirant-leden, d.w.z. in opleiding 123 geassocieerde leden,

Nadere informatie

Jaarrekening assurance bij materiële gebreken in onvervangbare IT controles

Jaarrekening assurance bij materiële gebreken in onvervangbare IT controles 1 Jaarrekening assurance bij materiële gebreken in onvervangbare IT controles Jaarrekening assurance bij materiële gebreken in onvervangbare IT controles Afstudeerscriptie geschreven ter afronding van

Nadere informatie

IT in het MKB; Wat moet je er mee?

IT in het MKB; Wat moet je er mee? Bruins, A.A.J., IT in het MKB: wat moet je er mee?, 2013 Erasmus Universiteit Rotterdam, Erasmus School of Accounting & Assurance (ESAA), Postinitiële opleiding IT-Auditing & Advisory IT in het MKB; Wat

Nadere informatie

Generieke systeemeisen

Generieke systeemeisen Bijlage Generieke Systeem in kader van LAT-RB, versie 27 maart 2012 Generieke systeem NTA 8620 BRZO (VBS elementen) Arbowet Bevb / NTA 8000 OHSAS 18001 ISO 14001 Compliance competence checklist 1. Algemene

Nadere informatie

In de module bestuur heeft de AFM vier onderwerpen beoordeeld:

In de module bestuur heeft de AFM vier onderwerpen beoordeeld: 3.1 Module 1: Bestuur Het bestuur beïnvloedt in belangrijke mate de kwaliteit van wettelijke controles, omdat het bestuur de organisatie aanstuurt op basis van haar visie en missie en daaruit voortkomende

Nadere informatie

magazine nr. 02 05 13 Met relatief weinig inspanning kun je een groot verschil maken Jos Felix over Branche in Zicht:

magazine nr. 02 05 13 Met relatief weinig inspanning kun je een groot verschil maken Jos Felix over Branche in Zicht: desraadviseur magazine nr. 02 05 13 Jos Felix over Branche in Zicht: Met relatief weinig inspanning kun je een groot verschil maken 02 IT-audit: Nieuwe methode voor IT-integratie 10 SRA Recessieenquête:

Nadere informatie

CASE STUDY MDM LEERT KLANTEN ZELF VISSEN

CASE STUDY MDM LEERT KLANTEN ZELF VISSEN Exact Online CASE STUDY MDM LEERT KLANTEN ZELF VISSEN www.exactonline.nl 2 EXACT ONLINE CASE STUDY ACCOUNTANCY MDM LEERT KLANTEN ZELF VISSEN MDM accountants & belastingadviseurs uit Den Haag is hard op

Nadere informatie

Discussienota Aanpakken en bestrijden van fraude

Discussienota Aanpakken en bestrijden van fraude NBA Per e-mail: consultatie@nba.nl Grant Thornton Accountants en Adviseurs B.V. Laan der Continenten 160 Postbus 2259 2400 CG Alphen aan den Rijn T 088-676 90 00 www.gt.nl Alphen aan den Rijn, 19 juli

Nadere informatie

Controleverklaring van de onafhankelijke accountant Aan: de algemene vergadering en de directie van Vlootfonds Hanzevast 3 ms Hanze Göteborg N.V. Verklaring betreffende de jaarrekening Wij hebben de in

Nadere informatie

Concept NBA-handreiking Publicatie kwaliteitsfactoren 17 april 2015

Concept NBA-handreiking Publicatie kwaliteitsfactoren 17 april 2015 Dit document maakt gebruik van bladwijzers. Concept NBA-handreiking 17 april 2015 Consultatieperiode loopt tot 29 mei 2015 Concept NBA-handreiking NBA-handreiking Van toepassing op: xx Onderwerp xx Datum:

Nadere informatie

ISAE 3402: Externe auditor niet langer nodig!

ISAE 3402: Externe auditor niet langer nodig! ISAE 3402: Externe auditor niet langer nodig! DBedrijven De Rapportagestandaard ISAE 3402 is inmiddels besteden al sinds jaar en dag activiteiten uit aan andere bedrijven. Om kosten te drukken, om zich

Nadere informatie

REGLEMENT AUDITCOMMISSIE. Alliander N.V. Vastgesteld door de RvC op 22 februari 2016

REGLEMENT AUDITCOMMISSIE. Alliander N.V. Vastgesteld door de RvC op 22 februari 2016 REGLEMENT AUDITCOMMISSIE Alliander N.V. Vastgesteld door de RvC op 22 februari 2016 0. INLEIDING 0.1 Dit reglement is opgesteld door de RvC ingevolge artikel 5 van het Reglement van de RvC. 0.2 De auditcommissie

Nadere informatie

De toegevoegde waarde van de accountant

De toegevoegde waarde van de accountant De toegevoegde waarde van de accountant - Wettelijke rol en taak accountant - Wat kunt u daarnaast van uw accountant verwachten om tot een heldere en transparante verantwoording te komen Rol en taak accountant

Nadere informatie

Als basis voor de NOREA Richtlijn Documentatie is gehanteerd ISA 230.

Als basis voor de NOREA Richtlijn Documentatie is gehanteerd ISA 230. NOREA Richtlijn Documentatie Achtergrond Uitgangspunt is om een Richtlijn Documentatie op te stellen die geldend is voor de professionele diensten van een IT-auditor, zoals omschreven in paragraaf 1. Als

Nadere informatie

Actualia Accountancy en andere zaken onder de loep. Presentatie voor de VERA Summercourse 10 augustus 2011

Actualia Accountancy en andere zaken onder de loep. Presentatie voor de VERA Summercourse 10 augustus 2011 Actualia Accountancy en andere zaken onder de loep Presentatie voor de VERA Summercourse 10 augustus 2011 En u bent? Arnout van Kempen Werk: Coopers & Lybrand / PwC: TPA Autoriteit Financiële Markten:

Nadere informatie

H t ICT -Beveili iligings- assessment DigiD & Informatiebeveiliging

H t ICT -Beveili iligings- assessment DigiD & Informatiebeveiliging Het ICT-Beveiligings- i assessment DigiD & Informatiebeveiliging De aanleiding 2011: Diginotar 2011: Lektober En ook: 2012: Dorifel 2012: Citadel 2013: DongIT Botnet De reactie vanuit VNG/KING Starting

Nadere informatie

AUTEUR Corporate Control VERSIE finale versie 31 oktober 2012 PAGINA 1 van 5. Audit Charter TenneT

AUTEUR Corporate Control VERSIE finale versie 31 oktober 2012 PAGINA 1 van 5. Audit Charter TenneT AUTEUR Corporate Control VERSIE finale versie 31 oktober 2012 PAGINA 1 van 5 Audit Charter TenneT PAGINA 2 van 5 1. Selectie en werving van de accountant De AC stelt de selectiecriteria vast op voordracht

Nadere informatie

Curriculum Verplichte Permanente Educatie professioneel-kritische instelling

Curriculum Verplichte Permanente Educatie professioneel-kritische instelling Curriculum Verplichte Permanente Educatie professioneel-kritische instelling Verantwoording De NBA besteedt aandacht aan de bewustwording rond het thema professioneel-kritische instelling. Dit initiatief

Nadere informatie

Slide 1. Slide 2 Introduktie. Slide 3 Deze les: 2 onderwerpen. Les 1 Definities en belang Informatie Technologie. Intro docent Opzet/tentamenstof

Slide 1. Slide 2 Introduktie. Slide 3 Deze les: 2 onderwerpen. Les 1 Definities en belang Informatie Technologie. Intro docent Opzet/tentamenstof Slide 1 Les 1 Definities en belang Informatie Technologie IT A Basics en toepassing Informatie Technologie Versie 4.1 Sept 2014 Slide 2 Introduktie Intro docent Opzet/tentamenstof Stof/vraagstukken behandeld

Nadere informatie

ENSIA voor Informatieveiligheid. Informatie voor Auditors

ENSIA voor Informatieveiligheid. Informatie voor Auditors ENSIA voor Informatieveiligheid Informatie voor Auditors 04072017 2 ENSIA: Wat vooraf ging Resolutie Informatieveiligheid een randvoorwaarde voor professionele dienstverlening Implementatie Baseline informatieveiligheid

Nadere informatie

Balanceren tussen regulering en klantwensen

Balanceren tussen regulering en klantwensen Vooruitzicht Accountantskantoren Balanceren tussen regulering en klantwensen Technologie geeft de doorslag in de controlepraktijk Omzet wettelijke controles 9% van totale omzet Omzet accountancybranche

Nadere informatie

Rotterdam Amsterdam Brussel. Accountant3.0. Kennisdelen, samenwerken, hightech. www.coney.nl

Rotterdam Amsterdam Brussel. Accountant3.0. Kennisdelen, samenwerken, hightech. www.coney.nl Rotterdam Amsterdam Brussel Accountant3.0 Kennisdelen, samenwerken, hightech www.coney.nl Accountant3.0 Inzicht door transparantie Accountant3.0 staat voor luisteren, positief samenwerken, actief kennis

Nadere informatie

Handleiding update Novak Kwaliteitshandboek deel C Juni 2014 V2.1 (Scienta 3.0)

Handleiding update Novak Kwaliteitshandboek deel C Juni 2014 V2.1 (Scienta 3.0) Handleiding update Novak Kwaliteitshandboek deel C Juni 2014 V2.1 (Scienta 3.0) Inleiding In deze handleiding staat het stappenplan beschreven om het Novak Kwaliteitshandboek deel C in zes stappen zo eenvoudig

Nadere informatie

Plan van aanpak accountantscontrole 2014 gemeente Alblasserdam. Rein-Aart van Vugt Chantal Wemmerus

Plan van aanpak accountantscontrole 2014 gemeente Alblasserdam. Rein-Aart van Vugt Chantal Wemmerus Plan van aanpak accountantscontrole 2014 gemeente Alblasserdam Rein-Aart van Vugt Chantal Wemmerus 28 oktober 2014 Controleproces 28 oktober 2014 Client Service Plan Controleplan Fase 1 Vaststellen controleplan

Nadere informatie

Voldoende audit evidence?

Voldoende audit evidence? 51 Voldoende audit evidence? Drs. H.G.Th. van Gils RE RA In versterkte mate komt de laatste tijd weer de discussie opzetten over de diepgang van de controlewerkzaamheden van de accountant en IT-auditor.

Nadere informatie

Aan uw raad is het volgende toegezegd: Toezeggingen college van B&W in Commissies en Raad (september 2015) TCM 09 21 mei 2015

Aan uw raad is het volgende toegezegd: Toezeggingen college van B&W in Commissies en Raad (september 2015) TCM 09 21 mei 2015 Bedrijfsvoering De gemeenteraad van Bloemendaal Datum : 19 augustus 2015 Uw kenmerk : Ons kenmerk : 2015056815 Behandeld door : J. van der Hulst Doorkiesnummer : 023-522 5592 Onderwerp : Rapportage informatiebeveiliging

Nadere informatie

De transparante compliance keten. De maatschappelijke betekenis van XBRL / SBR

De transparante compliance keten. De maatschappelijke betekenis van XBRL / SBR De transparante compliance keten De maatschappelijke betekenis van XBRL / SBR De maatschappelijke context (verandert) Control framework In control Trust TAX als deel van CR/MVO Governance Transparency

Nadere informatie

Samenvatting Finance Monitor

Samenvatting Finance Monitor Samenvatting Finance Monitor Welke thema s beïnvloeden het werk van financials? De Finance Monitor van USG Finance en Tijdschrift Controlling geeft inzicht in de thema s die het werk van financials gaan

Nadere informatie